Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia Promowanie rozwoju i dobrego rządzenia w regionach UE i miastach

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia Promowanie rozwoju i dobrego rządzenia w regionach UE i miastach"

Transkrypt

1 Komisja Europejska Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia Promowanie rozwoju i dobrego rządzenia w regionach UE i miastach Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej Polityka Regionalna i Miejska lipiec 2014

2

3 Komisja Europejska Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia Promowanie rozwoju i dobrego rządzenia w regionach UE i miastach Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej Bruksela, 2014

4 Niniejsze sprawozdanie zostało przyjęte przez Komisję Europejską 23 lipca 2014 r. Wydawca: Lewis Dijkstra, Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Polityki Regionalnej i Miejskiej Tę publikację można przeglądać w Internecie pod adresem: Niniejsza publikacja została stworzona dzięki pomocy technicznej firmy Applica (Belgia) we współpracy z SeproTec (Hiszpania). Zachęcamy do przesyłania komentarzy dotyczących przeglądu na adres: Komisja Europejska Dyrekcja Generalna ds. Polityki Regionalnej i Miejskiej Dyrekcja B B-1049 Bruksela Ilustracje na okładce (od lewej do prawej): Free Graphic Download Deymos Photo/Shutterstock.com Eleonora Cugini and Gianluca Bernardo Artens/Shutterstock.com Zgodę na wykorzystanie lub powielanie fotografii nieobjętych prawami autorskimi Unii Europejskiej należy uzyskać bezpośrednio od właścicieli praw autorskich. Europe Direct to serwis, który pomoże Państwu znaleźć odpowiedzi na pytania dotyczące Unii Europejskiej Numer bezpłatnej infolinii (*): (*) informacje są udzielane nieodpłatnie, większość połączeń jest bezpłatna (niektórzy operatorzy, hotele lub telefony publiczne mogą naliczać opłaty). Wiele informacji o Unii Europejskiej można znaleźć w portalu Europa (http://europa.eu) Luksemburg: Urząd Publikacji Unii Europejskiej, 2014 ISBN doi /99078 Unia Europejska, 2014 r. Powielanie materiałów dozwolone pod warunkiem podania źródła. Printed in Belgium Wydrukowano na papierze bielonym bez chloru pierwiastkowego (ECF)

5 Wstęp Kryzys głęboko odcisnął się się na regionach i miastach w całej UE. Dysproporcje gospodarcze między regionami przestały zanikać, a bezrobocie gwałtownie wzrosło w nieomal wszystkich częściach UE. Wzrósł również poziom ubóstwa i wykluczenia, co dotyczyło także wielu miast w bardziej rozwiniętych państwach członkowskich. Szósty raport na temat spójności różni się od poprzednich. Podkreślono w nim powiązania między polityką spójności a strategią Europa 2020 poprzez dodanie rozdziału na temat inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu i pokazano, w jaki sposób polityka ewoluowała w kierunku wzmacniania oddziaływania na unijne cele wzrostu i zatrudnienia oraz na ile dobre sprawowanie władzy jest kluczowe dla jej skuteczności. Polityka spójności przyniosła już poprawę konkurencyjności regionów i życia ludzi w całej UE. Wsparto dzięki niej podmioty rozpoczynające działalność gospodarczą i umożliwiono ludziom zdobycie kwalifikacji oraz zatrudnienia. Dzięki polityce spójności zwiększył się dostęp do łączy szerokopasmowych i dokonano inwestycji w lepsze połączenia kolejowe w słabiej rozwiniętych częściach UE. Znacząco zwiększyła się też liczba domostw podłączonych do infrastruktury zapewniającej czystą wodę pitną oraz oczyszczanie ścieków. Europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne są coraz ważniejszym środkiem prowadzącym do realizowania celów strategii Europa 2020, szczególnie w zakresie celów związanych z zatrudnieniem i ubóstwem. W kilku państwach członkowskich stały się one głównym źródłem finansowania inwestycji publicznych, których poziom państwa członkowskie musiały ograniczyć, aby zmniejszyć deficyt budżetowy. W ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych do 2020 r. jeszcze więcej środków zostanie zainwestowanych w gospodarkę niskoemisyjną, innowacje i MŚP, zatrudnienie wysokiej jakości, mobilność siły roboczej oraz włączenie społeczne, a także bazową sieć TEN-T i sieci cyfrowe, edukację, szkolenia, uczenie się przez całe życie oraz reformę administracji publicznej. Europejski semestr oraz zalecenia dla poszczególnych krajów, które z niego wynikają, odgrywają kluczową rolę, stanowiąc podbudowę polityki spójności. Ramy prawne europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych w 2014 r. wprowadziły nowe zasady, które mają zagwarantować istnienie odpowiednich okoliczności regulacyjnych i makroekonomicznych, zapewniających możliwie największe oddziaływanie polityki spójności. Ponadto więcej środków z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych zostanie zainwestowanych we wzmacnianie potencjału administracyjnego ze względu na coraz większą świadomość tego, że bez dobrego rządzenia nie da się osiągnąć wysokiego poziomu wzrostu i konwergencji gospodarczej regionów. Takie zmiany w połączeniu ze zdecydowanym naciskiem na rezultaty pozwolą dopilnować, aby polityka spójności lepiej umożliwiała rozwiązywanie problemu dysproporcji między regionami pod względem wyników gospodarczych oraz standardu życia, a jednocześnie pomagała realizować cele strategii Europa Johannes Hahn Komisarz Unii Europejskiej ds. polityki regionalnej László Andor Komisarz Unii Europejskiej ds. Zatrudnienia, Spraw Społecznych i Włączenia Społecznego iii

6 Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej iv

7 Spis treści Wstęp...iii Glosariusz...xi Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia...xv 1. Wstęp...xv 2. Ewolucja polityki: inwestycje w konkurencyjność regionów w celu poprawy jakości życia ludzi...xviii 3. Osiągnięcie rezultatów podstawą nowej polityki spójności...xx 3.1 Konieczność zapewnienia środowiska sprzyjającego realizacji programów polityki spójności...xx 3.2 Konieczność koncentracji zasobów na małej liczbie priorytetów i maksymalizacji wartości dodanej programów polityki spójności...xxi 3.3 Konieczność określenia wyraźnych celów i rezultatów programów w ramach polityki spójności...xxi 3.4 Konieczność zapewnienia silniejszej pozycji miast w programach polityki spójności... xxii 3.5 Konieczność większego zaangażowania partnerów na wszystkich poziomach programów polityki spójności... xxii 4. Od teorii do praktyki: dowody wyłaniające się z negocjacji... xxii 5. Podsumowanie...xxvi Streszczenie... xxix Część 1: Inteligentny rozwój Wstęp Kryzys spowodował wstrzymanie postępu w ograniczaniu dysproporcji między regionami W państwach członkowskich usytuowanych w środkowo-wschodniej części Europy nadal silny jest sektor przemysłowy, jednak rolnictwo wymaga dalszej modernizacji Budownictwo i przemysł to sektory najmocniej dotknięte kryzysem Kryzys doprowadził do spadku stopy zatrudnienia, ale przyniósł też pewne zyski w zakresie produktywności Wstrząsy mają większy wpływ na zmiany poziomu wzrostu w regionach metropolitalnych niż w regionach wiejskich Stołeczne regiony metropolitalne osiągały dobre wyniki do czasu kryzysu, który doprowadził do ponadprzeciętnego spadku zatrudnienia Przed nadejściem kryzysu wzrost PKB w regionach wiejskich był niższy, ale w latach kryzysu regiony te okazały się bardziej odporne na jego skutki Liczba podmiotów rozpoczynających działalność gospodarczą oraz poziom przedsiębiorczości zależy od poziomu przedsiębiorczości jednostek oraz odpowiedniego otoczenia instytucjonalnego Innowacje są nadal skoncentrowane przestrzennie Badania i rozwój a cel określony w ramach strategii Europa Ochrona patentowa w UE i Stanach Zjednoczonych Odsetek osób z wyższym wykształceniem wzrasta, ale nadal widoczne są olbrzymie dysproporcje Różnice w sieciach cyfrowych i transportowych są coraz mniejsze, ale to jeszcze nie koniec pracy Sieci cyfrowe są coraz bardziej dostępne, ale dostęp nie jest równomierny Sieć drogowa w dalszym ciągu pozostaje znacznie słabiej rozwinięta w państwach członkowskich usytuowanych w środkowej i wschodniej części Europy v

8 Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej 10.3 Niska prędkość i niska częstotliwość pociągów w państwach usytuowanych w środkowej i wschodniej części Europy sprawia, że są one mniej atrakcyjne niż samochody Handel i bezpośrednie inwestycje zagraniczne stymulują wzrost w UE Konkurencyjność regionów w UE-13 przynosi ograniczony efekt pozytywnego oddziaływania Podsumowanie Część 2: Wzrost sprzyjający włączeniu społecznemu Wstęp Kryzys spowodował utratę większości wzrostu poziomu zatrudnienia obserwowanego od 2000 r W regionach najbardziej dotkniętych kryzysem odnotowano gwałtowny spadek stopy zatrudnienia Poziom bezrobocia w UE jest najwyższy od ponad dekady Bezrobocie wśród kobiet jest dużo wyższe w południowych regionach UE Trwa proces ograniczania liczby osób przedwcześnie kończących naukę Uczenie się przez całe życie jest w stagnacji Jak wynika z badania OECD PIAAC w kilku państwach członkowskich UE istnieje konieczność zwiększenia poziomu umiejętności osób dorosłych w zakresie czytania, pisania i liczenia Kryzys spowodował wzrost ubóstwa i wykluczenia społecznego Poważna deprywacja materialna jest największa w mniejszych miastach, na przedmieściach oraz na obszarach wiejskich słabiej rozwiniętych państw członkowskich Bardzo niska intensywność pracy w bardziej rozwiniętych państwach członkowskich występuje w natężeniu w miastach W bardziej rozwiniętych państwach członkowskich zagrożenie ubóstwem jest większe w miastach, a w słabiej rozwiniętych państwach członkowskich w mniejszych miastach, na przedmieściach oraz na obszarach miejskich Miasta w słabiej rozwiniętych państwach członkowskich są blisko celu na 2020 r., natomiast miasta w bardziej rozwiniętych państwach członkowskich pozostają w tyle Jakość życia jest różna w różnych miastach europejskich Poziom przestępczości jest wyższy w regionach miejskich, regionach przygranicznych oraz w miejscowościach turystycznych Migracja ludności w obrębie państw członkowskich i między nimi jest spowodowana dysproporcjami zatrudnienia, płac i poziomu zdrowia UE jest wysoko zurbanizowana, a proces urbanizacji nadal postępuje, tyle że wolno Głównym źródłem wzrostu liczby ludności w pierwszej dekadzie XXI w. jest saldo migracji Na rynku pracy znalazło się więcej pracowników z zagranicy, ale radzą sobie oni bardzo różnie Wskaźnik średniego trwania życia jest wysoki, ale utrzymują się dysproporcje między regionami Rozwój społeczny dokonuje się w państwach członkowskich położonych w środkowej i wschodniej części Europy, natomiast kryzys spowodował jego spowolnienie w Hiszpanii, Grecji i Irlandii Podsumowanie Część 3: Zrównoważony rozwój Wstęp UE musi łagodzić zmianę klimatu oraz przystosować się do tej zmiany UE musi ograniczyć emisję gazów cieplarnianych, aby osiągnąć cel na 2020 r Aby osiągnąć cele na 2020 r., UE musi zwiększyć wykorzystanie energii ze źródeł odnawialnych UE musi przystosować się do częściej występujących i katastrofalnych w skutkach zagrożeń naturalnych vi

9 Spis treści 3. Przejście na bardziej zrównoważony transport może zwiększyć efektywność energetyczną i poprawić jakość powietrza Zwiększanie dostępności i poprawa efektywności energetycznej Duże miasta zapewniają lepszy dostęp do transportu publicznego W szeregu dużych miast UE występuje problem dużego zagęszczenia ruchu W wielu miejscach UE można poprawić jakość powietrza Czynienie miast atrakcyjniejszymi może pomóc w efektywnym gospodarowaniu zasobami w UE W miastach grunty są użytkowane w sposób bardziej wydajny Polityka krajowa i lokalna może kształtować umiejscowienie nowych inwestycji oraz intensywność użytkowania związanych z nimi gruntów, promując zwartość miast Poprawa ekosystemów oraz ograniczenie oddziaływania na środowisko może sprawić, że UE będzie bardziej wydajna i będzie lepszym miejscem do życia Zachowanie jakości wody oraz ochrona gatunków i siedlisk Oczyszczanie ścieków komunalnych jest niezbędne dla zapewnienia wody wysokiej jakości Gospodarka odpadami stałymi jest na coraz wyższy poziomie, ale w wielu regionach UE jest jeszcze wiele do zrobienia Zrównoważone ekosystemy zapewniają wiele istotnych usług Podsumowanie Część 4: Inwestycje publiczne, wzrost i kryzys Wstęp Udział wydatków sprzyjających wzrostowi w całości wydatków publicznych uległ zmniejszeniu Kryzys zwiększył deficyt budżetowy Inwestycje publiczne wspomagają wzrost gospodarczy Wydatki publiczne rosły, ale obecnie są niższe Poziom inwestycji publicznych wzrósł, a następnie spadł Władze regionalne i lokalne odgrywają kluczową rolę w kwestii wydatków i inwestycji publicznych Za znaczną część wydatków publicznych odpowiadają organy regionalne i lokalne Władze regionalne i lokalne zarządzają większością inwestycji publicznych Kryzys zakończył okres zrównoważonego wzrostu wydatków publicznych sektora władz regionalnych i lokalnych Inwestowanie w okresie kryzysu: finansowanie bezpośrednie oraz inwestycje regionalne i lokalne Dochody na szczeblu niższym niż krajowy są zależne głównie od transferów Deficyt publiczny oraz dług publiczny instytucji szczebla niższego niż krajowy Wkład polityki spójności w inwestycje publiczne w państwach członkowskich Inwestycje, pomoc państwa i pożyczki EBI Polityka w zakresie konkurencji Europejski Bank Inwestycyjny Podsumowanie Część 5: Znaczenie dobrego sprawowania władzy dla rozwoju gospodarczo-społecznego Dlaczego UE powinna się skupić na dobrym sprawowaniu władzy? Prowadzenie działalności gospodarczej jest łatwiejsze na północy UE Większość Europejczyków uważa, że korupcja jest powszechna i stanowi poważny problem Wskaźniki dotyczące rządzenia są różne w poszczególnych państwach członkowskich UE oraz w ich obrębie vii

10 Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej 4.1 W niektórych regionach jakość rządzenia jest znacznie wyższa (lub niższa) Regiony w UE mają coraz większą władzę Niska jakość rządzenia ogranicza oddziaływanie polityki spójności Niska jakość rządzenia może spowolnić inwestycje, prowadząc do utraty środków Niska jakość rządzenia może ograniczać efekt dźwigni wynikający z polityki spójności Podsumowanie Część 6: Ewolucja polityki spójności Wstęp Wzrostowi poziomu funduszy towarzyszyło uproszczenie podziału geograficznego Wydatki w ramach polityki spójności wyrażone jako odsetek DNB uległy zwiększeniu Podział geograficzny na potrzeby polityki w okresie od 1989 r. do 2013 r. uległ uproszczeniu Finansowanie trafia nadal głównie do regionów słabiej rozwiniętych Europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne oraz polityka spójności Intensywność pomocy w regionach słabiej rozwiniętych rosła do okresu , a od tamtego czas maleje Jak zmieniały się cele? Początkowo koncentrowano się na szkoleniu i mobilności Lata 70. i 80. przyniosły bezrobocie strukturalne oraz gwałtowne zmiany w rolnictwie i produkcji W państwach, które dołączyły do UE w latach 80. i w pierwszej dekadzie XXI w., brakowało kluczowej infrastruktury Poprawa transportu i infrastruktury środowiskowej Strategia lizbońska i göteborska Strategia Europa 2020, ograniczenie ubóstwa, łagodzenie zmiany klimatu oraz wykraczanie poza PKB Nie tylko PKB: ubóstwo, rozwój społeczny i dobrobyt Jakie są cele polityki spójności? Ekonomiczne uzasadnienie stanowiące podstawę polityki stało się bardziej zintegrowane Polityka spójności wykroczyła poza czynniki naturalne wzrostu Polityka spójności może pobudzić wzrost gospodarczy poprzez inwestycje w czynniki wtórne wzrostu Polityka spójności wspiera integrację rynku i może pomóc regionom słabiej rozwiniętym szybciej się rozwijać Podział funduszy między obszary polityki wyłonił się wraz ze zmianami jej celów Wpływ kryzysu na okres EFS i reakcja na kryzys Podsumowanie Część 7: Wpływ polityki spójności Wstęp Skutki programów realizowanych w latach Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego i Fundusz Spójności Europejski Fundusz Społeczny Dane dotyczące oddziaływania polityki spójności pochodzące z ocen Aktualna sytuacja oraz wyzwania związane z programami finansowanymi częściowo z EFRR i Funduszu Spójności viii

11 Spis treści 3.2 Dane z ocen programów współfinansowanych w ramach EFRR i Funduszu Spójności Dane uzyskane z ocen programów współfinansowanych ze środków EFS Modelowane oddziaływanie polityki spójności w latach i Podsumowanie Część 8: Polityka spójności w latach Najważniejsze elementy reformy Nowy podział geograficzny a fundusze Koncentracja tematyczna wspierająca realizację strategii Europa Zwiększanie skuteczności inwestycji Osiąganie i prezentowanie wyników Dostosowywanie inwestycji unijnych do europejskiego semestru Strategiczne podejście do reform administracji publicznej Rozsądne zarządzanie gospodarką Utrzymanie inwestycji sprzyjających wzrostowi Powiązanie weryfikacji dodatkowości z programami stabilności i konwergencji Rosnące znaczenie instrumentów finansowych Wzmocnienie współpracy w całej Europie Wstępna ocena negocjacji w sprawie programów Priorytety finansowania w latach Dostosowywanie inwestycji do zaleceń dla poszczególnych krajów Zwiększanie poziomu oddziaływania inwestycji oraz zapewnianie rezultatów Szacowany wpływ polityki spójności Szacowany wpływ na szczeblu krajowym Szacowany wpływ na szczeblu regionalnym Źródła Wykaz wykresów, map, tabel i ramek ix

12 Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej x

13 Glosariusz Fundusze strukturalne: Europejski Fundusz Społeczny (EFS) i Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR) Polityka spójności: Skróty AMECO: COH: DG BUDG: DG COMP: DG ECFIN: DG EMPL: DG MOVE: DG REGIO: EBI: EEA: EFGS: EFMR: EFRR: EFRROW: EFS: EFSI: ISCED: JRC: NSI: OECD: PPS: UE: Obejmuje wszystkie programy wspierane z następujących funduszy: Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS), Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) oraz Funduszu Spójności. 1 Znana również jako polityka regionalna. Roczna baza danych makroekonomicznych Dyrekcji Generalnej ds. Gospodarczych i Finansowych. Państwa spójności, w tym słabiej oraz umiarkowanie rozwinięte państwa członkowskie (zob. poniżej) Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Budżetu Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Konkurencji Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Gospodarczych i Finansowych Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Zatrudnienia, Spraw Społecznych i Włączenia Społecznego Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Mobilności i Transportu Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Polityki Regionalnej i Miejskiej Europejski Bank Inwestycyjny Europejska Agencja Środowiska Europejskie Forum na rzecz Geografii i Statystyki Europejski Fundusz Morski i Rybacki, znany wcześniej jako Europejski Fundusz Rybacki (EFR), a jeszcze wcześniej jako Instrument Finansowy Orientacji Rybołówstwa Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, znany wcześniej jako Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) Europejski Fundusz Społeczny Europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne. Obejmują one wszystkie programy wspierane ze środków EFS, EFRR, Funduszu Spójności, EFRROW i EFR. Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia Komisja Europejska, Wspólne Centrum Badawcze Krajowy Urząd Statystyczny Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju standardy siły nabywczej Unia Europejska, znana wcześniej jako Europejska Wspólnota Węgla i Stali (EWWiS), Europejska Wspólnota Gospodarcza (EWG) i Wspólnota Europejska (WE) Państwa członkowskie i ich skróty BE BG CZ DK DE EE IE EL ES FR HR Belgia Bułgaria Republika Czeska Dania Niemcy Estonia Irlandia Grecja Hiszpania Francja Chorwacja 1 W pewnych okresach za część funduszy strukturalnych lub polityki spójności były uznawane również EFRROW oraz Europejski Fundusz Rybacki. W tym sprawozdaniu traktowane są jednak oddzielnie. xi

14 Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej IT CY LV LT LU HU MT NL AT PL PT RO SI SK FI SE UK Włochy Cypr Łotwa Litwa Luksemburg Węgry Malta Niderlandy Austria Polska Portugalia Rumunia Słowenia Słowacja Finlandia Szwecja Zjednoczone Królestwo Grupy państw członkowskich Według rozszerzenia Dla ułatwienia w sprawozdaniu odniesienia do Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (EWG) oraz Wspólnoty Europejskiej (WE) zastąpiono odniesieniami do Unii Europejskiej (UE). UE-6: Sześć pierwszych państw członkowskich: BE, DE, FR, IT, LU i NL UE-9: UE-6 plus DK, IE i UK UE-10: UE-9 plus EL UE-12: UE-10 plus ES i PT (w odniesieniu do danych za okres ) UE-12: Wszystkie państwa członkowskie, które dołączyły w 2004 r. i 2007 r. BG, CZ, EE, CY, LV, LT, HU, MT, PL, RO, SI, SK UE-13: Wszystkie państwa członkowskie, które dołączyły w 2004 r., 2007 r. i 2013 r.: BG, CZ, EE, HR, CY, LV, LT, HU, MT, PL, RO, SI, SK UE-15: UE-12 plus AT, FI, SE UE-25: UE-15 plus CZ, EE, CY, LV, LT, HU, MT, PL, SI, SK UE-27: UE-25 plus RO i BG UE-28: UE-27 plus HR Geograficznie państwa członkowskie z Europy Środkowej i Wschodniej: BG, CZ, EE, HR, LV, LT, HU, PL, SI, SK państwa członkowskie z Europy Południowej: EL, ES, IT, CY, MT, PT państwa członkowskie z Europy Zachodniej: UE-15 nordyckie państwa członkowskie: DK, FI, SE kraje bałtyckie: EE, LV, LT kraje Beneluksu: BE, LU, NL Według poziomu rozwoju Słabiej rozwinięte państwa członkowskie: BG, EE, HR, LV, LT, HU, PL, SK, RO (PKB na mieszkańca poniżej 75 % średniej unijnej w 2012 r.) Umiarkowanie rozwinięte państwa członkowskie: CZ, EL, CY, MT, PT, SI 2 (PKB na mieszkańca między 75 % a 90 %) Wysoko rozwinięte państwa członkowskie: BE, DK, IE, ES, FR, DE, IT, LU, NL, AT, FI, SE, UK (PKB na mieszkańca powyżej średniej unijnej) 2 Ujęto Cypr, ponieważ kwalifikuje się do pomocy z Funduszu Spójności. PKB na mieszkańca w ujęciu SSN wynosił 92 % średniej unijnej w 2012 r. i według prognoz będzie wynosić poniżej 90 % w 2013 r. xii

15 Glosariusz Według statusu Kraje kandydujące: Turcja, Czarnogóra, Serbia oraz Była Jugosłowiańska Republika Macedonii (FYROM) Potencjalne kraje kandydujące: Albania, Bośnia i Hercegowina, Kosowo zgodnie z rezolucją Rady Bezpieczeństwa ONZ 1244/99 i Islandia Klasyfikacja regionów Regiony metropolitalne Klasyfikacja ta została opracowana we współpracy z OECD i zawiera przybliżoną do liczby regionów NUTS 3 listę wszystkich obszarów funkcjonalnych o liczbie mieszkańców przekraczającej zgodnie z opracowaną przez UE-OECD metodologią miejskich obszarów funkcjonalnych. Regiony w większości miejskie, pośrednie i w większości wiejskie Niniejsza klasyfikacja powstała w oparciu o klasyfikację OECD, ale została zaktualizowana przez Komisję. Szczegółowy opis metodologii znajduje się w Regionalnym roczniku statystycznym Eurostat Regiony graniczne Regiony graniczne to regiony NUTS 3 kwalifikujące się do programów współpracy transgranicznej zgodnie z rozporządzeniem dotyczącym Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Klasyfikacja obszarów lokalnych Stopień urbanizacji Miasta: Lokalne jednostki administracyjne, w których ponad 50 % ludności mieszka w ośrodku miejskim; Mniejsze miasta i przedmieścia: Lokalne jednostki administracyjne, w których ponad 50 % ludności mieszka w klastrach miejskich, ale mniej niż 50 % mieszka w ośrodku miejskim; Obszar wiejski: Lokalne jednostki administracyjne, w których ponad 50 % ludności mieszka w polu obszaru wiejskiego Więcej informacji na stronie: Miasta i strefy dojazdów Miasta: Definicje jak powyżej Strefy dojazdów: Sąsiadujące lokalne jednostki administracyjne, w których co najmniej 15 % ludności pracującej dojeżdża do pracy do miasta. Więcej informacji na stronie: functional_urban_area_definition xiii

16 Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej xiv

17 Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia 1 1. Wstęp Pomimo że rządy krajowe zmuszone były w ostatnich latach bilansować swoje budżety poprzez cięcia wydatków, a prywatne źródła finansowania wyczerpały się z uwagi na kryzys finansowy i gospodarczy, to do państw członkowskich i regionów nadal napływały fundusze w ramach polityki spójności, wspierając inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Kryzys znacząco wpłynął na budżety krajowe i regionalne, ograniczając dostępność środków finansowych we wszystkich obszarach inwestycji. Od 2008 do 2013 r. inwestycje publiczne w całej UE spadły realnie o 20 % (wykres 1). W Grecji, Hiszpanii i Irlandii spadek wyniósł około 60 %. W krajach Europy Środkowej i Wschodniej, w których fundusze polityki spójności są szczególnie istotne, inwestycje publiczne (mierzone jako nakłady brutto na środki trwałe) spadły o jedną trzecią. Bez polityki spójności inwestycje w państwach członkowskich najbardziej dotkniętych kryzysem spadłyby o dodatkowe 50 %. Fundusz Spójności stanowi obecnie w tych państwach ponad 60 % budżetu inwestycyjnego (wykres 2). Wykres 1 Wpływ polityki spójności na inwestycje publiczne, mld EUR wg cen z 2005 r Inwestycje publiczne UE-28 (nakłady brutto na środki trwałe) Inwestycje publiczne w UE-28 bez zrealizowanych w latach płatności w ramach polityki spójności (EFRR, EFS, Fundusz Spójności) Źródło: Eurostat i obliczenia DG REGIO Kryzys gospodarczy odwrócił długotrwały trend zbieżności PKB i stopy bezrobocia w UE, co dotknęło w szczególności regiony Europy Południowej. Kryzys doprowadził też do wzrostu ubóstwa i wykluczenia społecznego. To z kolei utrudniło realizację szeregu celów strategii Europa COM(2014) 473 wersja ostateczna. xv

18 Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej Wykres 2 Udział polityki spójności w inwestycjach publicznych, średnia w okresie Finansowanie z polityki spójności i współfinansowanie krajowe jako % inwestycji publicznych ogółem Słowacja Węgry Bułgaria Źródło: Eurostat i obliczenia DG REGIO Litwa Estonia Malta Łotwa Polska Portugalia Na przykład w okresie w 210 spośród 277 regionów UE wzrosło bezrobocie. W 50 spośród tych regionów stopa bezrobocia wzrosła ponad dwukrotnie. Sytuacja jest szczególnie niepokojąca w przypadku młodych ludzi, ponieważ w 2012 r. w około połowie regionów stopa bezrobocia wśród młodzieży wynosiła ponad 20 %. Wskutek tego wiele regionów nie było dotychczas w stanie przyczynić się do realizacji zasadniczego celu strategii Europa 2020, zakładającego zatrudnienie 75 % ludności w wieku od 20 do 64 lat do 2020 r. Koncentrując się na wyeliminowaniu długotrwałych strukturalnych przeszkód w rozwoju, Komisja i państwa członkowskie zareagowały na kryzys, zmieniając kierunek niektórych inwestycji w ramach polityki spójności na obszary, w których mogły one wywrzeć bezpośredni i natychmiastowy wpływ na działalność gospodarczą i zatrudnienie. W związku z tym do końca 2013 r. realokowano ponad 45 mld EUR, czyli 13 % łącznych funduszy. Przekierowanie funduszy miało na celu wsparcie środków ukierunkowanych na złagodzenie rosnącego bezrobocia i wykluczenia społecznego oraz utrzymanie inwestycji w innowacje, badania i rozwój, wsparcie przedsiębiorczości, zrównoważoną energię oraz infrastrukturę socjalną i edukacyjną. Komisja zaproponowała również środki mające poprawić płynność państw członkowskich najbardziej dotkniętych przez kryzys. Przyjęcie tych środków przez Parlament Europejski i Radę umożliwiło zmniejszenie wkładów krajowych i zaowocowało dodatkowymi zaliczkami w kwocie ponad 7 mld EUR. Zatwierdzono też dalsze ograniczenie współfinansowania krajowego o wartości blisko 2,1 mld EUR. Dowody wskazują na pokaźne skutki inwestycji realizowanych w ramach polityki spójności. W latach Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR) umożliwił stworzenie prawie miejsc pracy. Liczba ta stanowi niemalże 20 % szacowanych utraconych miejsc pracy od początku kryzysu finansowego. Z funduszu tego zainwestowano w projektów małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) oraz w nowych przedsiębiorstw, sfinansowano projektów obejmują- xvi

19 Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia cych badania i współpracę w sektorze przedsiębiorczości, 5 mln osób objęto zasięgiem łączności szerokopasmowej, a 5,5 mln obywateli podłączono do oczyszczalni ścieków. Ponadto za sprawą inwestycji UE w ramach polityki spójności zbudowano 3000 km europejskich sieci transportowych o kluczowym znaczeniu (15 % całej sieci TEN-T) oraz dwukrotnie zwiększono finansowanie działalności w obszarze badań i rozwoju przez rządy słabiej rozwiniętych państw członkowskich. Od 2007 do 2012 r. z Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) udzielono wsparcia 68 mln uczestników projektów. Wsparcie z EFS pomogło znaleźć pracę 5,7 mln bezrobotnych lub biernych zawodowo osób i nabyć prawie 8,6 mln kwalifikacji. Zgłoszono ponad przypadków powstania nowych przedsiębiorstw i założenia własnej działalności gospodarczej. Wszystko to przyczyniło się do ograniczenia spadku PKB w wielu krajach lub pomogło zapobiec dalszemu wzrostowi bezrobocia. Skutki tych inwestycji będą w nadchodzących kilku latach coraz większe, ponieważ do końca 2015 r. państwa członkowskie muszą wykorzystać fundusze z programów na lata , a skutki inwestycji można ocenić po upływie pewnego czasu od chwili jej dokonania. Z budżetem w łącznej kwocie ponad 450 mld EUR (licząc ze współfinansowaniem krajowym) na okres programowania polityka spójności będzie podstawowym ramieniem inwestycyjnym UE. Zapewni największy wkład we wspieranie MŚP, badań, rozwoju i innowacji, edukacji, gospodarki niskoemisyjnej, środowiska, walki z bezrobociem i wykluczeniem społecznym, w rozwój infrastruktury łączącej obywateli UE oraz w modernizację organów administracji publicznej. Inwestycje w ramach polityki spójności w połączeniu z reformami strukturalnymi odegrają kluczową rolę we wspieraniu wzrostu gospodarczego i zatrudnienia oraz w realizacji celów strategii Europa 2020, zakładających inteligentny, trwały wzrost gospodarczy sprzyjający włączeniu społecznemu. Wyzwaniem jest dopilnowanie, aby zasoby wykorzystywano w możliwie najbardziej efektywny i skuteczny sposób, maksymalizując ich skutki, konsolidując odnowę gospodarczą i pomagając UE wyjść z kryzysu silniejszą i bardziej konkurencyjną niż za czasów sprzed tego kryzysu. Nowa polityka spójności jest całkowicie spójna ze strategią Europa 2020 i jej zasadniczymi celami dotyczącymi zatrudnienia, badań i rozwoju, klimatu i energii, edukacji oraz walki z ubóstwem i wykluczeniem społecznym, jak również jest powiązana z europejskim semestrem i procesem zarządzania gospodarką UE. W związku z powyższym inwestycje w ramach polityki spójności będą wykorzystywane również w celu wspierania polityki realizowanej przez państwa członkowskie na podstawie zintegrowanych wytycznych oraz krajowych programów reform, jak również w celu wdrożenia stosownych zaleceń Rady dla poszczególnych krajów. Komisja może też zwrócić się do państw członkowskich o zmianę zawartych przez nie umów partnerstwa i programów operacyjnych w celu rozwiązania problemów wskazanych w zaleceniach dla poszczególnych krajów. Niniejszy komunikat zawiera podsumowanie osiągnięć w ramach funduszy polityki spójności w poprzednim okresie programowania. Opisuje się w nim podstawowe elementy reformy polityki spójności na lata oraz trendy wyłaniające się w trwających negocjacjach programowych między Komisją a państwami członkowskimi. 2 Rozporządzenia (UE) nr od 1299/2013 do 1304/2013. xvii

20 Szósty raport na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej Towarzyszy mu dokument roboczy służb Komisji 3, zawierający analizę wyzwań społeczno-ekonomicznych i dotyczących zarządzania, przed którymi stają państwa członkowskie i regiony, jak również ocenę wpływu polityki spójności oraz inwestycji publicznych na nierówności gospodarcze i społeczne. 2. Ewolucja polityki: inwestycje w konkurencyjność regionów w celu poprawy jakości życia ludzi Celem polityki spójności określonym w Traktacie UE jest zmniejszenie dysproporcji gospodarczych, społecznych i terytorialnych oraz zapewnienie szczególnego wsparcia regionom słabiej rozwiniętym. W miarę upływu czasu polityka pomogła podnieść poziom życia oraz zwiększyła możliwości gospodarcze w regionach UE, pozwalając doskonalić umiejętności i dając szanse na zatrudnienie; zwiększając dostęp do regionów; zapewniając wsparcie w budowaniu potencjału administracyjnego; tworząc powiązania między instytutami badawczymi, uniwersytetami i społecznością biznesową; oraz zapewniając usługi na rzecz małych i średnich przedsiębiorstw. Wspierając podstawowe czynniki stymulujące wzrost gospodarczy, polityka spójności pomaga regionom UE szybciej się rozwijać. Chociaż polityka spójności pozostaje wierna swoim założeniom, to rozwinęła się i poczyniła postępy. W pierwszych latach polityka ta koncentrowała się na sprawach czysto krajowych, finansowaniu wcześniej określonych projektów w państwach członkowskich, przy niewielkim wpływie na poziomie europejskim. Z czasem wprowadzono takie podstawowe zasady jak programowanie wieloletnie, inwestycje o bardziej strategicznym charakterze oraz większe zaangażowanie partnerów regionalnych i lokalnych. Duża część wsparcia finansowego w ramach tej polityki konsekwentnie koncentrowała się na słabiej rozwiniętych regionach i państwach członkowskich. Nastąpiło jednak przesunięcie od inwestycji w infrastrukturę w kierunku inwestycji we wsparcie MŚP, innowacji, bardziej innowacyjnego zatrudnienia i polityki społecznej. Zmiana ta była możliwa z uwagi na rozwój infrastruktury w państwach członkowskich (zarówno w tych, które przystąpiły do UE po 2004 r., jak i w starych państwach członkowskich) za sprawą wsparcia udzielanego w ramach polityki spójności w poprzednich okresach. Po zapoczątkowaniu polityki spójności oraz po rozszerzeniu w 2004 r., kiedy do UE przystąpiły kraje z wyraźnym niedoborem infrastruktury, duża część inwestycji obejmowała ciężką infrastrukturę (zwłaszcza transportową)(wykres 3). Z chwilą utworzenia Funduszu Spójności w latach dziewięćdziesiątych coraz większego znaczenia zaczęły nabierać inwestycje w środowisko, pomagając państwom członkowskim i regionom dostosować się do przepisów dyrektyw i rozporządzeń UE w tym obszarze. Inwestycje w sektor produkcyjny, w szczególności w MŚP, utrzymywały się na względnie stabilnym poziomie. Relatywnie zmniejszyły się jednak nieco inwestycje w ludzi (edukacja, zatrudnienie i włączenie społeczne). Niemniej jednak, wskutek dramatycznego wpływu kryzysu gospodarczego na rynki pracy w państwach członkowskich, ostatnio rola EFS jako instrumentu służącego inwestycjom w kapitał ludzki znacznie wzrosła. Fakt ten uwzględniono, przewidując nowy środek w ramach regulacyjnych na lata , w których wy- 3 SWD(2014) 242 wersja ostateczna. xviii

Polityka spójności UE na lata 2014 2020

Polityka spójności UE na lata 2014 2020 UE na lata 2014 2020 Propozycje Komisji Europejskiej Unii Europejskiej Struktura prezentacji 1. Jakie konsekwencje będzie miała polityka spójności UE? 2. Dlaczego Komisja proponuje zmiany w latach 2014

Bardziej szczegółowo

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r.

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Agata Payne Dyrektoriat Środowisko Polityka spójności i ocen oddziaływania na

Bardziej szczegółowo

Wydatkowanie czy rozwój

Wydatkowanie czy rozwój Wydatkowanie czy rozwój priorytety Polityki Spójności 2014-2020 i nowego RPO Województwa Łódzkiego Agnieszka Dawydzik Dyrektor Departamentu Koordynacji Strategii i Polityk Rozwoju Łódź, 27 maja 2015 r.

Bardziej szczegółowo

Perspektywa finansowa 2014-2020

Perspektywa finansowa 2014-2020 Wydział Zarządzania Regionalnym Programem Operacyjnym Perspektywa finansowa 2014-2020 UNIA EUROPEJSKA EUROPEJSKI FUNDUSZ ROZWOJU REGIONALNEGO Europa 2020 1. Inteligentny rozwój budowanie gospodarki opartej

Bardziej szczegółowo

Wyzwania Energetyki 2012 CEF

Wyzwania Energetyki 2012 CEF Wyzwania Energetyki 2012 CEF Janusz Piechociński Luty 2012 Nowe narzędzie CEF Dnia 29 czerwca 2011 r. Komisja Europejska przyjęła wniosek dotyczący kolejnych wieloletnich ram finansowych obejmujących lata

Bardziej szczegółowo

Sytuacja społeczno-ekonomiczna Unii Europejskiej i Strategia Lizbońska

Sytuacja społeczno-ekonomiczna Unii Europejskiej i Strategia Lizbońska Sytuacja społeczno-ekonomiczna Unii Europejskiej i Strategia Lizbońska Anna Ruzik CASE Centrum Analiz Społeczno-Ekonomicznych Instytut Pracy i Spraw Społecznych Plan prezentacji Wyzwania demograficzne

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW KOMISJA EUROPEJSKA Strasburg, dnia 12.3.2013 COM(2013) 144 final KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Inicjatywa na rzecz

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKI FUNDUSZ SPOŁECZNY

EUROPEJSKI FUNDUSZ SPOŁECZNY EUROPEJSKI FUNDUSZ SPOŁECZNY Europejski Fundusz Społeczny (EFS) powstał na mocy traktatu rzymskiego, aby poprawić mobilność pracowników oraz możliwości zatrudnienia na wspólnym rynku. Zadania i zasady

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020 ZINTEGROWANE INWESTYCJE TERYTORIALNE POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020 W grudniu 2013 r. Rada Unii Europejskiej formalnie zatwierdziła nowe przepisy i ustawodawstwo dotyczące kolejnej rundy inwestycji

Bardziej szczegółowo

KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI

KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI 14.06.2005-15.07.2005 Znaleziono 803 odpowiedzi z 803 odpowiadających wybranym kryteriom Proszę wskazać główny sektor działalności

Bardziej szczegółowo

Koncepcje Komisji Europejskiej wdrażania funduszy po 2013 roku. regionalnego, 7 listopada, 2011

Koncepcje Komisji Europejskiej wdrażania funduszy po 2013 roku. regionalnego, 7 listopada, 2011 Koncepcje Komisji Europejskiej wdrażania funduszy po 2013 roku Zespół ds. opracowania ramowego zintegrowanego programu regionalnego, 7 listopada, 2011 Cele bieżącej i przyszłej polityki: Nowa Polityka

Bardziej szczegółowo

Odsetek gospodarstw domowych posiadających szerokopasmowy dostęp do Internetu w domu

Odsetek gospodarstw domowych posiadających szerokopasmowy dostęp do Internetu w domu GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

Liczba samochodów osobowych na 1000 ludności

Liczba samochodów osobowych na 1000 ludności GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

Europejska strategia zatrudnienia W kierunku poprawy sytuacji pod względem zatrudnienia w Europie

Europejska strategia zatrudnienia W kierunku poprawy sytuacji pod względem zatrudnienia w Europie Europejska strategia zatrudnienia W kierunku poprawy sytuacji pod względem zatrudnienia w Europie Komisja Europejska Czym jest europejska strategia zatrudnienia? Każdy potrzebuje pracy. Wszyscy musimy

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZE STRUKTURALNE ĆWICZENIA SEMESTR ZIMOWY 2014/2015

FUNDUSZE STRUKTURALNE ĆWICZENIA SEMESTR ZIMOWY 2014/2015 FUNDUSZE STRUKTURALNE ĆWICZENIA SEMESTR ZIMOWY 2014/2015 Książki Małgorzata Sikora- Gaca, Urszula Kosowska (Fundusze Europejskie w teorii i praktyce, Warszawa 2014 Magdalena Krasuska, Fundusze Unijne w

Bardziej szczegółowo

Programowanie perspektywy finansowej 2014-2020 Zagadnienia finansowe

Programowanie perspektywy finansowej 2014-2020 Zagadnienia finansowe owanie perspektywy finansowej 2014-2020 Zagadnienia finansowe Szacunki alokacji dla Polski Zgodnie z postanowieniami szczytu Rady UE z 7-8 lutego 2013 r. całkowita alokacja dla Polski wyniesie ok. 72,9

Bardziej szczegółowo

Wsparcie obszarów wiejskich i rolnictwa w nowej perspektywie finansowej w ramach WPR (materiał pomocniczy dla doradców prezentacja 1)

Wsparcie obszarów wiejskich i rolnictwa w nowej perspektywie finansowej w ramach WPR (materiał pomocniczy dla doradców prezentacja 1) Wsparcie obszarów wiejskich i rolnictwa w nowej perspektywie finansowej w ramach WPR (materiał pomocniczy dla doradców prezentacja 1) Kraków, grudzień 2014 r.. Centrum Doradztwa Rolniczego Oddział w Krakowie

Bardziej szczegółowo

Nowe wytyczne dla beneficjentów środków unijnych 2014-2020

Nowe wytyczne dla beneficjentów środków unijnych 2014-2020 BIBLIOTEKA ZAMÓWIEŃ PUBLICZNYCH Agnieszka Pogorzelska ekspert ds. funduszy europejskich w Centralnym Punkcie Informacyjnym Nowe wytyczne dla beneficjentów środków unijnych 2014-2020 Strona 2 Spis treści

Bardziej szczegółowo

Łukasz Urbanek. Departament RPO. Kierownik Działu Programowania i Ewaluacji. Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego

Łukasz Urbanek. Departament RPO. Kierownik Działu Programowania i Ewaluacji. Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego 1 Łukasz Urbanek Kierownik Działu Programowania i Ewaluacji Departament RPO Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego Strategia lizbońska 2007-2013 Strategia Europa 2020 2014-2020 Główne założenia

Bardziej szczegółowo

Internet szerokopasmowy dla wszystkich Europejczyków: Komisja rozpoczyna debatę na temat przyszłości usługi powszechnej

Internet szerokopasmowy dla wszystkich Europejczyków: Komisja rozpoczyna debatę na temat przyszłości usługi powszechnej IP/08/1397 Bruksela, dnia 25 września 2008 r. Internet szerokopasmowy dla wszystkich Europejczyków: Komisja rozpoczyna debatę na temat przyszłości usługi powszechnej W jaki sposób UE może zapewnić wszystkim

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIKI. Komunikatu Komisji

ZAŁĄCZNIKI. Komunikatu Komisji KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 14.12.2015 r. COM(2015) 639 final ANNEXES 3 to 4 ZAŁĄCZNIKI ZAŁĄCZNIK III: Ogólna ocena zasady dodatkowości (art. 95 RWP) ZAŁĄCZNIK IV: Terminy przedkładania i przyjmowania

Bardziej szczegółowo

Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków. z UE. Barbara Pędzich-Ciach. ekspertka: prowadząca: Dorota Kostowska

Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków. z UE. Barbara Pędzich-Ciach. ekspertka: prowadząca: Dorota Kostowska Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków ekspertka: z UE. Barbara Pędzich-Ciach prowadząca: Dorota Kostowska Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Pomoc

Bardziej szczegółowo

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie 30/03/2011 Natalia Matyba PLAN PREZENTACJI I. Strategia Europa 2020 nowe kierunki działao Unii

Bardziej szczegółowo

Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach

Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach IP/08/1831 Bruksela, dnia 28 listopada 2008 r. Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach Jak wynika ze sprawozdania opublikowanego

Bardziej szczegółowo

Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020. Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r.

Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020. Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r. Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020 Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r. Uwarunkowania programowe Unia Europejska Strategia Europa 2020 Pakiet legislacyjny dla Polityki

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r.

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Dokumenty strategiczne KOMUNIKAT KOMISJI EUROPA 2020 Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Osoby dorosłe uczestniczące w kształceniu i szkoleniu

Osoby dorosłe uczestniczące w kształceniu i szkoleniu GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020 ZINTEGROWANE DZIAŁANIA NA RZECZ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU OBSZARÓW MIEJSKICH POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014 2020 W grudniu 2013 r. Rada Unii Europejskiej formalnie przyjęła nowe zasady i przepisy dotyczące

Bardziej szczegółowo

Nowa perspektywa finansowa UE nowe uwarunkowania

Nowa perspektywa finansowa UE nowe uwarunkowania Wydział Zarządzania Regionalnym Programem Operacyjnym Nowa perspektywa finansowa UE nowe uwarunkowania UNIA EUROPEJSKA EUROPEJSKI FUNDUSZ ROZWOJU REGIONALNEGO Rozporządzenie ogólne PE i Rady Ukierunkowanie

Bardziej szczegółowo

Miasta w polityce spójności 2014-2020 Negocjacje międzyinstytucjonalne. Jan Olbrycht Poseł do Parlamentu Europejskiego

Miasta w polityce spójności 2014-2020 Negocjacje międzyinstytucjonalne. Jan Olbrycht Poseł do Parlamentu Europejskiego Miasta w polityce spójności 2014-2020 Negocjacje międzyinstytucjonalne Jan Olbrycht Poseł do Parlamentu Europejskiego Architektura rozporządzeń Rozporządzenie Ogólne Rozporządzenie dla Europejskiego Funduszu

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów Panel W zgodzie z naturą i kulturą czyli jak skutecznie wspierać rozwój infrastruktury na wsi? Warszawa, 28 października 2010

Bardziej szczegółowo

Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją. dr Violetta Florkiewicz

Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją. dr Violetta Florkiewicz Strategia EUROPA 2020 i wyzwania stojące przed edukacją dr Violetta Florkiewicz Strategia Europa 2020 Jest to unijna strategia wzrostu do 2020 roku. Jej celem jest osiągnięcie wzrostu gospodarczego, który

Bardziej szczegółowo

Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020

Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020 Konferencja Wiejska Polska 25 26 maja 2013 r. Konin/Licheń Krajowe podstawy strategiczne polityki

Bardziej szczegółowo

Priorytety finansowania. Program realizować będzie 4 osie priorytetowe: Oś I Powszechny dostęp do szybkiego internetu

Priorytety finansowania. Program realizować będzie 4 osie priorytetowe: Oś I Powszechny dostęp do szybkiego internetu Podsumowanie POPC Opis programu Cel główny Celem Programu Operacyjnego Cyfrowa Polska 2014-2020 (POPC) jest wzmocnienie cyfrowych fundamentów dla rozwoju kraju. Zgodnie z Umową Partnerstwa, jako fundamenty

Bardziej szczegółowo

Europejska Współpraca Terytorialna w latach 2014-2020

Europejska Współpraca Terytorialna w latach 2014-2020 Europejska Współpraca Terytorialna w latach 2014-2020 Współpraca międzyregionalna doświadczenia i szanse Centrum Informacji Naukowej i Biblioteki Akademickiej Katowice, 15 października 2013 r. Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

Mapa Unii Europejskiej

Mapa Unii Europejskiej Mapa Unii Europejskiej 1. Cele lekcji a) Wiadomości Uczeń zna: nazwy państw Unii Europejskiej, nazwy stolic państw Unii Europejskiej, flagi państw Unii Europejskiej. b) Umiejętności Uczeń potrafi: wskazać

Bardziej szczegółowo

Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020. Warszawa, 14 października 2014 r.

Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020. Warszawa, 14 października 2014 r. Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020 Warszawa, 14 października 2014 r. 1 Cele tematyczne 2 Programy operacyjne na poziomie krajowym i regionalnym 3 Programy ramowe Unii Europejskiej Wsparcie

Bardziej szczegółowo

1. Gospodarka i unia walutowa 2. Polityka zagraniczna i bezpieczeństwa 3. Polityka sprawiedliwości i spraw wewnętrznych

1. Gospodarka i unia walutowa 2. Polityka zagraniczna i bezpieczeństwa 3. Polityka sprawiedliwości i spraw wewnętrznych 1. Gospodarka i unia walutowa 2. Polityka zagraniczna i bezpieczeństwa 3. Polityka sprawiedliwości i spraw wewnętrznych Jednolity Rynek Europejski to swobodny przepływ: 1. Towarów 2. Usług 3. Osób 4. Kapitału

Bardziej szczegółowo

Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020

Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020 Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich WARSZAWA 4 kwietnia 2013 r. Prace nad projektem

Bardziej szczegółowo

(4) Belgia, Niemcy, Francja, Chorwacja, Litwa i Rumunia podjęły decyzję o zastosowaniu art. 11 ust. 3 rozporządzenia

(4) Belgia, Niemcy, Francja, Chorwacja, Litwa i Rumunia podjęły decyzję o zastosowaniu art. 11 ust. 3 rozporządzenia L 367/16 23.12.2014 ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 1378/2014 z dnia 17 października 2014 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 oraz załączniki

Bardziej szczegółowo

Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r.

Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r. Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r. Dokument określający strategię interwencji funduszy europejskich

Bardziej szczegółowo

Środki unijne - Jak najlepiej wykorzystać ostatnią szansę?

Środki unijne - Jak najlepiej wykorzystać ostatnią szansę? Środki unijne - Jak najlepiej wykorzystać ostatnią szansę? Magdalena Bednarska - Wajerowska Dyrektor Wydziału Koordynacji Polityki Regionalnej Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego Budżet Unii

Bardziej szczegółowo

Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego. Założenia perspektywy finansowej 2014-2020. www.pgie.pl

Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego. Założenia perspektywy finansowej 2014-2020. www.pgie.pl Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego Założenia perspektywy finansowej 2014-2020 www.pgie.pl Perspektywa 2014-2020 W latach 2014-2020 Polska otrzyma z budżetu UE ok. 119,5 mld euro. Na

Bardziej szczegółowo

Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL

Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL Rynek wewnętrzny, przemysł, przedsiębiorczość i MŚP STRESZCZENIE Tablica wyników Unii innowacji 2015: w ostatnim roku ogólny postęp wyników w

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R.

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R. SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R. 1 Kraje OECD: należące do Unii Europejskiej: Austria (AT), Belgia (BE), Dania (DK), Estonia (EE), Finlandia (FI), Francja (FR), Grecja (EL), Hiszpania

Bardziej szczegółowo

Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej w ramach Programu Infrastruktura i Środowisko 2014-2020. Warszawa, 20 marca 2015 r.

Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej w ramach Programu Infrastruktura i Środowisko 2014-2020. Warszawa, 20 marca 2015 r. Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej w ramach Programu Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 Warszawa, 20 marca 2015 r. UMOWA PARTNERSTWA Dokument określający strategię interwencji funduszy europejskich

Bardziej szczegółowo

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa 28 stycznia 2015

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

SPRAWOZDANIE KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY PL PL PL KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 12.1.2010 KOM(2009)713 wersja ostateczna SPRAWOZDANIE KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Monitorowanie emisji CO 2 z nowych samochodów osobowych w UE:

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Finansowanie projektów partnerskich z udziałem kapitału zwrotnego oraz PPP Wybrane aspekty. MARCIN TUMANOW 29 sierpnia 2014 r.

Finansowanie projektów partnerskich z udziałem kapitału zwrotnego oraz PPP Wybrane aspekty. MARCIN TUMANOW 29 sierpnia 2014 r. Finansowanie projektów partnerskich z udziałem kapitału zwrotnego oraz PPP Wybrane aspekty. MARCIN TUMANOW 29 sierpnia 2014 r. PRZEGLĄD REGULACJI UE Zestawienie aktualnych dokumentów Strategia Europa 2020

Bardziej szczegółowo

Tablica wyników Unii badań i innowacji z 2014 r.

Tablica wyników Unii badań i innowacji z 2014 r. Tablica wyników Unii badań i innowacji z 2014 r. Tablica wyników Unii innowacji w zakresie badań i innowacji Streszczenie Wersja PL DG ds. Przedsiębiorstw i Przemysłu Streszczenie Tablica wyników Unii

Bardziej szczegółowo

Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie

Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie Informacje prasowe sieci Eurydice Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie Ján Figel, komisarz UE ds. edukacji, kształcenia, kultury i młodzieży, powiedział: Chociaż obserwujemy pewne

Bardziej szczegółowo

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Komisja Europejska - Komunikat prasowy Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Bruksela, 04 listopad 2014 Zgodnie z prognozą gospodarczą Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 12.08.2014, Łódź Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 12.08.2014, Łódź PLAN PREZENTACJI 1. Opis Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 9 ROZDZIAŁ I Teoretyczne ujęcie innowacji... 11 1. Innowacje-proces innowacyjny-konkurencyjność... 11 2. System innowacyjny na poziomie regionu... 15 3. System innowacyjny a

Bardziej szczegółowo

Nowa perspektywa finansowa funduszy unijnych na lata 2014-2020. Słubice, 23 listopada 2012 r.

Nowa perspektywa finansowa funduszy unijnych na lata 2014-2020. Słubice, 23 listopada 2012 r. Nowa perspektywa finansowa funduszy unijnych na lata 2014-2020 Słubice, 23 listopada 2012 r. Plan prezentacji dotychczasowa wiedza nt. programowania funduszy 2014-2020 w Polsce, 12 postulatów organizacji

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla Polski i polskiego sektora rolnego w perspektywie 2014-2020

Fundusze unijne dla Polski i polskiego sektora rolnego w perspektywie 2014-2020 Prof. dr hab. Andrzej Czyżewski, dr Sebastian Stępień Katedra Makroekonomii i Gospodarki Żywnościowej Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Fundusze unijne dla Polski i polskiego sektora rolnego w perspektywie

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE

EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE Uwarunkowania prawne wspierania instalacji fotowoltaicznych ze środków UE w latach 2014-2020 Wojewódzki Fundusz

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r.

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r. 1 Urz d Statystyczny w Gda sku W Polsce w 2012 r. udział osób w wieku 30-34 lata posiadających wykształcenie wyższe w ogólnej liczbie ludności w tym wieku (aktywni zawodowo + bierni zawodowo) wyniósł 39,1%

Bardziej szczegółowo

Budżet ogólny Unii Europejskiej na rok finansowy 2010

Budżet ogólny Unii Europejskiej na rok finansowy 2010 ISSN 1725-6844 Budżet ogólny Unii Europejskiej na rok finansowy 2010 Dane PL Stycznia 2010 KOMISJA EUROPEJSKA KOMISJA EUROPEJSKA BUDŻET OGÓLNY UNII EUROPEJSKIEJ NA ROK FINANSOWY 2010 Dane BRUKSELA LUKSEMBURG,

Bardziej szczegółowo

WYMIAR TERYTORIALNY EUROPEJSKIEJ POLITYKI SPÓJNOŚCI I POLSKIEJ POLITYKI ROZWOJU 2014-2020

WYMIAR TERYTORIALNY EUROPEJSKIEJ POLITYKI SPÓJNOŚCI I POLSKIEJ POLITYKI ROZWOJU 2014-2020 WYMIAR TERYTORIALNY EUROPEJSKIEJ POLITYKI SPÓJNOŚCI I POLSKIEJ POLITYKI ROZWOJU 2014-2020 Jarosław Komża doradca strategiczny ds. funduszy europejskich 1 WYMIAR TERYTORIALNY Nowe regulacje europejskiej

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIKI KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

ZAŁĄCZNIKI KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 23.7.2014 r. COM(2014) 520 final ANNEXES 1 to 3 ZAŁĄCZNIKI do KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Efektywność energetyczna i jej wkład w bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

11294/09 TRANS 257 AVIATION 96 MAR 96 ENV 457 ENER 234 IND 76

11294/09 TRANS 257 AVIATION 96 MAR 96 ENV 457 ENER 234 IND 76 RADA UNII EUROPEJSKIEJ Bruksela, 5 października 2009 r. (06.10) (OR. en) 14075/09 TRANS 373 MAR 136 AVIATION 156 ENV 634 ENER 320 IND 121 NOTA Od: Do: Nr wniosku Kom.: Dotyczy: Sekretariat Generalny Rady

Bardziej szczegółowo

Opóźnienia w płatnościach w transakcjach handlowych

Opóźnienia w płatnościach w transakcjach handlowych Opóźnienia w płatnościach w transakcjach handlowych 13/05/2008-20/06/2008 Znaleziono 408 odpowiedzi z 408 odpowiadających wybranym kryteriom 0. Uczestnictwo Kraj DE - Niemcy 48 (11,8%) PL - Polska 44 (10,8%)

Bardziej szczegółowo

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji 2 Plan prezentacji 1. Kontekst transformacji niskoemisyjnej 2. Przykładowe wyzwania

Bardziej szczegółowo

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r.

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. Stan i główne g wyzwania rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. 1 Cele konferencji Ocena stanu i głównych wyzwań rozwoju obszarów wiejskich w Polsce Ocena wpływu reform

Bardziej szczegółowo

2015-07-15. PRZEPŁYWY Z UE DO KRAJÓW EUROPY ŚRODKOWO-WSCHODNIEJ (MLN EUR) W L. 2000-2013 225,4 mld EUR ROZWÓJ REGIONALNY KRAJÓW EŚW - UWARUNKOWANIA

2015-07-15. PRZEPŁYWY Z UE DO KRAJÓW EUROPY ŚRODKOWO-WSCHODNIEJ (MLN EUR) W L. 2000-2013 225,4 mld EUR ROZWÓJ REGIONALNY KRAJÓW EŚW - UWARUNKOWANIA "Implementation of EU regional policy in Central and Eastern Europe weight of history and economic challenges Jean Monnet project, 212-215 POLITYKA SPÓJNOŚCI ORAZ WYKORZYSTANIE FUNDUSZY UE W KRAJACH EUROPY

Bardziej szczegółowo

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Artykuł wprowadzający do e-debaty Sektor małych i średnich przedsiębiorstw (MSP) ma istotne

Bardziej szczegółowo

Polityka spójności a ochrona środowiska w okresie programowania 2014-2020

Polityka spójności a ochrona środowiska w okresie programowania 2014-2020 Polityka spójności a ochrona środowiska w okresie programowania 2014-2020 V Posiedzenie Plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju Warszawa, 10 11 grudnia 2013 Agata Payne Komisja Europejska,

Bardziej szczegółowo

Sytuacja kobiet 50+ na europejskim rynku pracy. Iga Magda Instytut Badań Strukturalnych 13.01.2014

Sytuacja kobiet 50+ na europejskim rynku pracy. Iga Magda Instytut Badań Strukturalnych 13.01.2014 Sytuacja kobiet 50+ na europejskim rynku pracy Iga Magda Instytut Badań Strukturalnych 13.01.2014 Zatrudnienie w UE: kobiety a mężczyźni Zatrudnienie kobiet rosło przy spadających wskaźnikach zatrudnienia

Bardziej szczegółowo

Zintegrowane podejście terytorialne w państwach członkowskich UE

Zintegrowane podejście terytorialne w państwach członkowskich UE Zintegrowane podejście terytorialne w państwach członkowskich UE Dyrekcja Generalna ds. polityki regionalnej i miejskiej Wydział ds. Polski Maja Łukaszewska-Krawiec Zakopane, 20 stycznia 2015 1 Ograniczenia

Bardziej szczegółowo

Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl

Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl b.samojlik 1 Etapy kryzysu I. Kryzys na rynkach finansowych, bankowych i poza bankowych II. III.

Bardziej szczegółowo

Inicjatywy Wspólnotowe

Inicjatywy Wspólnotowe Inicjatywy Wspólnotowe INTERREG III Podstawowe informacje i dokumenty AUTOR: DOMINIKA RARÓG-OŚLIŹLOK 1.06.2004 Opracowano na podstawie informacji z Urzędu Marszałkowskiego w Katowicach, MGPiPS oraz stron

Bardziej szczegółowo

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO Opracowania sygnalne PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2007 R. Urząd Statystyczny w Katowicach, ul. Owocowa 3, 40-158 Katowice www.stat.gov.pl/katow e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.:

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE

WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE Możliwości finansowania inwestycji w biomasę DZIAŁALNOŚĆ WFOŚIGW PRZYCHODY Przychody statutowe WF - ogółem Przychody z tytułu opłat za korzystanie ze środowiska WYDATKI

Bardziej szczegółowo

Podejście do uczenia się osób starszych w polityce LLL w Europie i w Polsce

Podejście do uczenia się osób starszych w polityce LLL w Europie i w Polsce Podejście do uczenia się osób starszych w polityce LLL w Europie i w Polsce Konferencja Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji pn.: Kompetencja UMIEJĘTNOŚĆ UCZENIA SIĘ w kontekście Europejskiego Roku Aktywności

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA 24.9.2014 L 280/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 994/2014 z dnia 13 maja 2014 r. zmieniające załączniki VIII i VIIIc do rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe

MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe URZĄD STATYSTYCZNY W BIAŁYMSTOKU MONITOROWANIE ZIELONEJ GOSPODARKI doświadczenia międzynarodowe Dorota Wyszkowska Anna Rogalewska Białowieża, 4 6 grudzień 2013 Zielona gospodarka na forum międzynarodowym

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZE EUROPEJSKIE PERSPEKTYWA FINANSOWA 2014-2020

FUNDUSZE EUROPEJSKIE PERSPEKTYWA FINANSOWA 2014-2020 FUNDUSZE EUROPEJSKIE PERSPEKTYWA FINANSOWA 2014-2020 Ewa Sobiecka Bielsko-Biała, 20.03.2014 Plan prezentacji Wprowadzenie Umowa partnerska (08.01.2014) Program Operacyjny Inteligentny Rozwój Program Operacyjny

Bardziej szczegółowo

Inne Programy Europejskiej Współpracy Terytorialnej 2014-2020 Szczecin, 8 lipca 2014

Inne Programy Europejskiej Współpracy Terytorialnej 2014-2020 Szczecin, 8 lipca 2014 Inne Programy Europejskiej Współpracy Terytorialnej 2014-2020 Szczecin, 8 lipca 2014 Beneficjenci W programach transnarodowych (CE, BSR) zarówno instytucje publiczne, jak i prywatne. W programie INTERREG

Bardziej szczegółowo

Prezentacja założeń wybranych programów EWT w perspektywie 2014-2020. Wrocław, 26 września 2013 r.

Prezentacja założeń wybranych programów EWT w perspektywie 2014-2020. Wrocław, 26 września 2013 r. Prezentacja założeń wybranych programów EWT w perspektywie 2014-2020 Wrocław, 26 września 2013 r. Współpraca terytorialna w perspektywie finansowej 2014-2020 przygotowanie beneficjentów Aktywny udział

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 15 kwietnia 2015 r. Alokacja

Bardziej szczegółowo

Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu

Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu Rafał Rowiński, Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej w Polsce Inwestycje w badania i rozwój są jednym ze sposobów wyjścia z kryzysu gospodarczego. Średni

Bardziej szczegółowo

Produkt krajowy brutto w województwie śląskim w 2010 r.

Produkt krajowy brutto w województwie śląskim w 2010 r. Urząd Statystyczny w Katowicach 40 158 Katowice, ul. Owocowa 3 e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.: 32 7791 200 fax: 32 7791 300, 258 51 55 OPRACOWANIA SYGNALNE Produkt krajowy brutto w województwie

Bardziej szczegółowo

W UE PRACY OBLIGACJE W LATACH 2014-2020 ROCZNIE W CIĄGU 3 LAT 582 MLD NA ZIELONE INWESTYCJE, TWORZĄCE 5 MLN MIEJSC PRACY W CIĄGU PIERWSZYCH 3.

W UE PRACY OBLIGACJE W LATACH 2014-2020 ROCZNIE W CIĄGU 3 LAT 582 MLD NA ZIELONE INWESTYCJE, TWORZĄCE 5 MLN MIEJSC PRACY W CIĄGU PIERWSZYCH 3. NOWE POROZUMIENIE NA RZECZ ZRÓWNOWAŻONEJ EUROPY 582 MLD NA ZIELONE INWESTYCJE, TWORZĄCE 5 MLN MIEJSC PRACY W CIĄGU PIERWSZYCH 3. LAT plan INWESTYCYJNY W WYS. 194 MLD ROCZNIE INFRASTRUKTURA TRANSPORTOWA

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego

Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego Załącznik nr 2 do Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego Szczegółowe nakłady na realizację Programu Rozwoju Innowacji Województwa Lubuskiego. Dokument przedstawia w formie tabelarycznej szacunkową

Bardziej szczegółowo

FORMY PŁATNOŚCI STOSOWANE OBECNIE ORAZ PREFEROWANE

FORMY PŁATNOŚCI STOSOWANE OBECNIE ORAZ PREFEROWANE FORMY PŁATNOŚCI STOSOWANE OBECNIE ORAZ PREFEROWANE 2/09/2008-22/10/2008 Znaleziono 329 odpowiedzi z 329 odpowiadających wybranym kryteriom UDZIAŁ Kraj DE - Niemcy 55 (16.7%) PL - Polska 41 (12.5%) DK -

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie nt. planu działań KE w zakresie energii do roku 2050: bezpieczny, konkurencyjny i niskoemisyjny sektor energetyczny

Sprawozdanie nt. planu działań KE w zakresie energii do roku 2050: bezpieczny, konkurencyjny i niskoemisyjny sektor energetyczny Bruksela, dnia 16 grudnia 2011 r. Sprawozdanie nr 111/2011 Sprawozdanie nt. planu działań KE w zakresie energii do roku 2050: bezpieczny, konkurencyjny i niskoemisyjny sektor energetyczny Bruksela, dnia

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia reformy samorządowej w Polsce po co nam samorząd?

Doświadczenia reformy samorządowej w Polsce po co nam samorząd? Doświadczenia reformy samorządowej w Polsce po co nam samorząd? Olgierd Dziekoński Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej VIII Konferencja Krakowska 15-16 czerwca 2015 roku Ranking

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Płaca minimalna w krajach unii europejskiej Spośród 28 państw członkowskich Unii Europejskiej 21 krajów posiada regulacje dotyczące wynagrodzenia

Bardziej szczegółowo

19.8.2010 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 218/9

19.8.2010 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 218/9 19.8.2010 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 218/9 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 745/2010 z dnia 18 sierpnia 2010 r. ustalające na rok 2010 pułapy budżetowe mające zastosowanie do określonych systemów

Bardziej szczegółowo

CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY. Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój na lata 2014-2020:

CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY. Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój na lata 2014-2020: NAZWA CELU FINANSOWANIE Cel I.1. Wspieranie aktywności i przedsiębiorczości mieszkańców CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY Oś I. Osoby młode na rynku pracy: 1. Poprawa

Bardziej szczegółowo

SZANSE NA WSPÓŁPRACĘ TRANSGRANICZNĄ PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ LITWA-POLSKA 2014-2020

SZANSE NA WSPÓŁPRACĘ TRANSGRANICZNĄ PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ LITWA-POLSKA 2014-2020 SZANSE NA WSPÓŁPRACĘ TRANSGRANICZNĄ PROGRAM WSPÓŁPRACY TRANSGRANICZNEJ LITWA-POLSKA 2014-2020 Program współpracy Interreg V-A Litwa-Polska jest kontynuacją współpracy rozpoczętej wraz z Programem Współpracy

Bardziej szczegółowo

Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO?

Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO? Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO? Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej jest kwestią wyboru pewnego modelu cywilizacyjnego. Skutki ekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r.

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r. KOMISJA EUROPEJSKA KOMUNIKAT PRASOWY Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych w UE w 2010 r. Bruksela, 26 lipca 2011 r. Ostatnie

Bardziej szczegółowo

Pakiet legislacyjny dla Polityki Spójności 2014-2020 Projekty rozporządzeń opublikowane 6 października 2011 r.:

Pakiet legislacyjny dla Polityki Spójności 2014-2020 Projekty rozporządzeń opublikowane 6 października 2011 r.: Pakiet legislacyjny dla Polityki Spójności 2014-2020 Projekty rozporządzeń opublikowane 6 października 2011 r.: Rozporządzenie ogólne (dwie części dla funduszy oraz dla polityki spójności) Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce?

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Maciej Bukowski Instytut Badań Strukturalnych Warszawa, 25.05.2012 Plan Wprowadzenie po co Polsce (eko)innowacje. Pułapka średniego dochodu Nie ma ekoinnowacyjności

Bardziej szczegółowo

Transnarodowy program Interreg Region Morza Bałtyckiego

Transnarodowy program Interreg Region Morza Bałtyckiego Transnarodowy program Interreg Region Morza Bałtyckiego (BSR) Katowice, 24 listopada 2014 r. Obszar programu Dania Niemcy (częściowo) Polska Litwa Łotwa Estonia Finlandia Szwecja Norwegia Rosja (częściowo,

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020

POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020 ROZWÓJ LOKALNY KIEROWANY PRZEZ SPOŁECZNOŚĆ POLITYKA SPÓJNOŚCI NA LATA 2014-2020 W grudniu 2013 r. Rada Unii Europejskiej formalnie zatwierdziła nowe przepisy i ustawodawstwo dotyczące kolejnej rundy inwestycji

Bardziej szczegółowo