Rozwój gospodarczy a przemiany strukturalne w gospodarce

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rozwój gospodarczy a przemiany strukturalne w gospodarce"

Transkrypt

1 Rozwój gospodarczy a przemiany strukturalne w gospodarce Spis treści: 1. Pojęcie rozwoju gospodarczego i struktury gospodarki Podział gospodarki na trzy sektory Tendencje zmian trójsektorowej struktury gospodarczej w rozwoju gospodarczym Determinanty zmian strukturalnych...4 Słowa kluczowe: rozwój gospodarczy, struktura gospodarki, teoria trzech sektorów gospodarki, restrukturyzacja 1

2 1. Pojęcie rozwoju gospodarczego i struktury gospodarki Rozwój gospodarczy obejmuje poza wzrostem gospodarczym (procesem ilościowych zmian podstawowych wielkości makroekonomicznych) również jakościowe zmiany w gospodarce dotyczące zwłaszcza systemu społeczno-gospodarczego, organizację społeczeństwa oraz inne aspekty struktur gospodarczych. W procesach rozwoju gospodarczego, w poprawie konkurencyjności, dużą rolę odgrywają czynniki prorozwojowe oraz czynniki strukturalne. Czynniki strukturalne obejmują: zmiany struktury gospodarczej kraju, procesy restrukturyzacji podstawowych elementów gospodarki. Procesy strukturalne obejmują w szczególności zmiany struktury przemysłu, zmiany struktury handlu zagranicznego, zmiany struktury konsumpcji ludności, zmiany rozwojowe sektora usług oraz zmiany struktury zatrudnienia. Pojęcie struktury przeciwstawia się często pojęciu koniunktury gospodarczej, przy czym ta ostatnia oznacza zjawisko ekonomicznie mało stabilne i następujące w sposób krótkotrwały. Z kolei struktura to zjawisko bardziej trwałe, zmieniające się powoli i w dłuższych okresach. Zmiany strukturalne mają na celu unowocześnienie dotychczas istniejących struktur w gospodarce w odniesieniu do różnych elementów gospodarki. Poprzez strukturę gospodarczą rozumie się określone proporcje i relacje występujące między różnymi elementami gospodarki. Ponieważ każda gospodarka jest złożonym organizmem, układem społeczno-ekonomicznym, występują w niej różne elementy strukturalne, które stanowią podstawę wyodrębniania różnych struktur. Struktura gospodarcza może być badana z punktu widzenia: kryterium własności (w każdej gospodarce wyodrębnia się sektor publiczny i sektor prywatny), układu przestrzennego (badanie struktury różnych regionów ekonomicznych, w Polsce na ogół województw), zawodów osób pracujących, ich wykształcenia i kwalifikacji, struktury rodzajowej, tj. sektorów gospodarczych, sekcji i działów w ramach tych sektorów. 2. Podział gospodarki na trzy sektory Badania nad strukturą gospodarczą zostały zapoczątkowane w latach 30. XX wieku. Zapoczątkowało je trzech ekonomistów: Colin Clark, Jean Fourastie i Alan Fisher. Badania struktury gospodarczej ograniczali oni do badania rodzajowej struktury produkcji i zatrudnienia. Podstawowymi elementami strukturalnymi gospodarki były, według nich, zbiory różnych dziedzin działalności gospodarczej pogrupowane w trzy sektory: 1. sektor rolniczy obejmujący dziedziny działalności, które zajmują się zawłaszczaniem dóbr przyrody (rolnictwo, leśnictwo, łowiectwo i rybołustwo), 2

3 2. sektor przemysłowy obejmujący dziedziny gospodarki przetwarzającej dobra, tj. przemysł przetwórczy (m.in. spożywczy, mechaniczny, itd.) oraz budownictwo, 3. sektor usługowy obejmujący usługi o charakterze rynkowym (m.in. handel, transport, komunikacja, pośrednictwo finansowe, obsługa nieruchomości, przy czym cena tych usług kształtowana jest swobodnie przez rynek) oraz o charakterze nierynkowym (m.in. ochrona zdrowia, oświata, administracja publiczna, sądownictwo). Podział gospodarki na sektory sektor rolniczy sektor przemysłowy sektor usługowy Teoretycy najczęściej sprowadzają istotę struktury gospodarczej do relacji między tymi trzema sektorami oraz między nimi a całą gospodarką. Walorem koncepcji podziału gospodarki na trzy sektory jest to, że stanowi ona podstawę do analizy zmian, jakie zachodzą w strukturze rozwijającej się gospodarki. Zmiany sektorowe są efektem niejednakowej intensywności rozwoju poszczególnych działów i sektorów gospodarki. Analizy zmian (przeobrażeń) strukturalnych gospodarki rozpatrywane są przez zmiany udziałów trzech sektorów w ogólnych zasobach siły roboczej oraz tworzeniu PKB. 3. Tendencje zmian trójsektorowej struktury gospodarczej w rozwoju gospodarczym Zgodnie z teorią trzech sektorów gospodarki w procesie rozwoju gospodarczego dokonują się zmiany struktury gospodarki zgodnie z ustalonymi prawidłowościami. A. Fisher sformułował tezę, iż w procesie postępu technologicznego występuje tendencja do spadku udziału sektora pierwszego (rolniczego) w zasobach siły roboczej i kapitału. Wzrasta natomiast udział sektora trzeciego (usługowego) w tych zasobach. Sektor drugi (przemysłowy) wykazuje początkowo wzrost udziału w zasobach czynników produkcji, lecz w późniejszych fazach rozwoju zmniejsza się jego znaczenia na rzecz sektora trzeciego. Według Fishera, centrum działalności przesuwa się z sektora pierwszego do drugiego, a potem do trzeciego. C. Clark badał długookresowe zmiany struktury zatrudnienia w krajach o różnych poziomach PKB per capita. Doszedł on do wniosku, iż w miarę upływu czasu i rozwoju gospodarczego społeczeństw liczba zatrudnionych w rolnictwie wykazuje tendencję zniżkową w stosunku do liczby zatrudnionych w usługach. Clark wykazał także, iż w krajach słabo rozwiniętych występuje duży udział zatrudnionych w rolnictwie, a w krajach wysokorozwiniętych występuje wysoki udział zatrudnienia w usługach. Tezy Clarka potwierdził swoimi badaniami J. Fournastie. Zauważył, iż wraz z rozwojem gospodarki zmniejsza się zatrudnienie w rolnictwie w ogólnym zatrudnieniu, a rola sektora przemysłowego jest zróżnicowana na różnych etapach rozwoju gospodarczego. W fazie początkowej wzrasta dynamicznie udział sektora drugiego w ogólnym zatrudnieniu u w wytwarzanym PKB. Jest to etap cywilizacji przemysłowej zwanej rewolucją przemysłową. W fazie ekspansji znaczenie sektora przemysłowego i jego udział w zatrudnieniu stabilizuje się na stosunkowo wysokim poziomie. W późniejszych etapach rozwoju gospodarczego, w tzw. fazie dopełnienia, 3

4 zmniejsza się znaczenie sektora przemysłowego i spada jego udział w ogólnym zatrudnieniu. Sektor usługowy wykazuje w procesie rozwoju gospodarczego stałą tendencję zwyżkową. Już w fazie dopełnienia sektor usługowy absorbuje siłę roboczą z sektora pierwszego i drugiego. Fourastie przewidywał, że dominujące znaczenie sektora usługowego wystąpi w tzw. stadium cywilizacji trzeciej, czyli tercjalnej (usługowej) i że nastąpi to ok r. Jego przewidywania sprawdzają się. W tabeli 1 przedstawiona jest sektorowa struktura pracujących w Polsce, średnia w unijnej piętnastce (UE 15) oraz średnia w całej Unii Europejskiej (UE 25), a także w Wielkiej Brytanii, Francji i Niemczech. Tab. 1. Sektorowa struktura pracujących Polsce w 2003 r. oraz w wybranych krajach i UE w 2004 r. Udział pracujących w Udział pracujących w Udział pracujących w Gospodarka sektorze usług w przemyśle w pracujących rolnictwie w pracujących pracujących ogółem (w ogółem (w %) ogółem (w %) %) Polska 53, ,2 UE 15 71,9 24,3 3,8 UE25 69,7 25,2 5,1 Wielka Brytania 81,3 17,9 0,8 Francja 75,3 21,1 3,6 Niemcy 71,3 26,4 2,3 Źródło: Employment in Europe, Przeobrażenia w gospodarce polskiej są niezbędne, gdyż struktura gospodarcza Polski jest przestarzała w porównaniu ze strukturą gospodarczą krajów wysokorozwiniętych. Nowoczesna struktura gospodarki jest gwarantem jej wysokiej konkurencyjności. Można zauważyć, że zmiany struktury gospodarczej są ściśle związane z określonymi zmianami w strukturze zatrudnienia, która również musi się dopasować do wymogów konkurencyjnych gospodarek. Stąd, niezbędny staje się ciągły rozwój zasobów kapitału ludzkiego, który będzie przesłanką nowego etapu rozwoju społeczeństwa, tzw. społeczeństwa informacyjnego opartego na wiedzy. 4. Determinanty zmian strukturalnych Już teoretycy trzech sektorów gospodarki wskazali, że głównym czynnikiem przeobrażenia gospodarki są zmiany w strukturze popytu konsumpcyjnego, które dokonują się wraz z rozwojem gospodarczym. Są one związane z określoną kolejnością zaspokajania potrzeb i tendencją do nasycania popytu, co uwarunkowane jest kształtowaniem się elastyczności dochodowej popytu w poszczególnych fazach rozwoju gospodarczego. W miarę rozwoju gospodarczego najszybciej zmniejsza się relatywne znaczenie popytu na produkty sektora pierwszego (rolniczego). Następuje nasycenie popytu na produkty tego sektora ze względu na niską elastyczność dochodową popytu na produkty rolnicze. Spadek popytu jest przyczyną osłabienia rozwoju produkcji i zmniejszenia znaczenia tego sektora w ogólnej produkcji i zatrudnieniu. Zaczyna wtedy rosnąć popyt na produkty sektora przemysłowego w związku z dynamicznym wzrostem zatrudnienia i dochodów w tym sektorze. W miarę przechodzenia do wyższych faz rozwoju dochodowa elastyczność popytu na produktu sektora drugiego zaczyna się obniżać i na pewnym etapie wzrostu dochodów wystąpi tendencja do nasycenia popytu. 4

5 Wówczas dynamiczny rozwój tego sektora zostaje zahamowany. Silne tendencje wzrostowe zacznie wykazywać popyt na produkty sektora usługowego, co przyśpiesza rozwój tego sektora i wzrost jego znaczenia w gospodarce. Fourastie analizował jeszcze jeden czynnik, który wpływa na przemiany strukturalne, czyli stopień absorpcji postępu technicznego w poszczególnych sektorach. Postęp techniczny oddziałuje na wzrost wydajności pracy i przyczynia się do spadku zatrudnienia w różnych dziadzinach. Proces ten nie przebiega równomiernie we wszystkich sektorach gospodarki. W sektorach, w których procesy produkcji odznaczają się stosunkowo wysoką pracochłonnością, dynamika postępu jest słabsza niż w sektorach o wysokiej kapitałochłonności. W sektorze przemysłowym efektywność postępu technicznego jest stosunkowo wysoka, ale dopóki występuje wysoki popyt na produkty tego sektora, tzn. dopóki będzie utrzymywał się wysoki udział produkcji tego sektora w ogólnej produkcji w gospodarce. W sektorze rolniczym wprowadzenie postępu technicznego oraz niższy popyt na produkty tego sektora w związku z osiągnięciem wysokiego stopnia nasycenia działają w kierunku zmniejszenia udziału produkcji tego sektora w produkcji ogólnej. W sektorze usługowym ze względu na relatywnie niższy stopień absorpcji postępu technicznego i tendencje wzrostowe popytu na produkty tego sektora, występuje jego relatywny wzrost w ogólnej produkcji i w zatrudnieniu. Można stwierdzić, iż obecnie w procesach rozwoju gospodarczego zwraca się uwagę na zmiany strukturalne zachodzące wewnątrz sektorów gospodarki. Duże znaczenie dla przekształceń wewnątrz sektorów ma postęp naukowo-techniczny i postęp nowości oznaczający pojawienie się nowych i bardziej nowoczesnych produktów. Oba postępy stanowią podstawę rozwoju nowych dziedzin wytwórczości, zwłaszcza ekspansji przemysłów wysokiej techniki i rozwoju nowoczesnych usług. Ich rozwój stanowi podstawy kreowania nowej struktury popytu produkcyjnego i konsumpcyjnego oraz modernizacji tradycyjnych dziadzin w gospodarce. Do dziedzin nowoczesnych, rozwojowych zalicza się m.in. przemysł: komputerowy, technologii informacyjnej, mikrotechniczny, ekologiczny, biotechnologiczny, aparatury optycznej, medycznej i farmaceutycznej. Rozwój tych dziedzin ma znaczenie dla modernizacji struktury przemysłowej i postępu nie tylko w przemyśle, ale także w rolnictwie i usługach. Dziedziny te (tj. ww. przemysły) są podstawą ery cywilizacji informacyjnej opartej na innowacyjności, nowoczesnych strukturach rynkowych, badaniach rozwojowych, czyli na wiedzy. Dziedziny tradycyjne muszą podlegać restrukturyzacji technicznej, technologicznej i organizacyjnej, aby stać się konkurencyjnymi. 5

6 Bibliografia Jabłońska A. (2000): Z historii myśli ekonomicznej. Główne nurty i przedmiot badań współczesnej ekonomii [w:] Elementarne zagadnienia ekonomii, (red.) R. Milewski, Wydawnictwo Naukowe PWN, s Kwiatkowski E. (2002): Bezrobocie. Podstawy teoretyczne, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa. Kwiatkowski E. (2005): Główne kategorie i pojęcia makroekonomii. Produkt i dochód narodowy, [w:] Podstawy ekonomii, (red.) R. Milewski, E. Kwiatkowski, Wydawnictwo Naukowe PWN, s

REGIONALNE ZRÓŻNICOWANIE PRZEMIAN W TRÓJSEKTOROWEJ STRUKTURZE OSÓB PRACUJĄCYCH W POLSCE PO AKCESJI DO UNII EUROPEJSKIEJ.

REGIONALNE ZRÓŻNICOWANIE PRZEMIAN W TRÓJSEKTOROWEJ STRUKTURZE OSÓB PRACUJĄCYCH W POLSCE PO AKCESJI DO UNII EUROPEJSKIEJ. REGIONALNE ZRÓŻNICOWANIE PRZEMIAN W TRÓJSEKTOROWEJ STRUKTURZE OSÓB... 29 ROCZNIKI EKONOMII ROLNICTWA I ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH, T. 99, z. 4, 2012 REGIONALNE ZRÓŻNICOWANIE PRZEMIAN W TRÓJSEKTOROWEJ STRUKTURZE

Bardziej szczegółowo

Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie.

Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie. Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie. Potrzeby rozwojowe światowego przemysłu powodują, że globalny popyt na roboty przemysłowe odznacza się tendencją wzrostową. W związku z tym, dynamiczny

Bardziej szczegółowo

dr hab. Krystyna Leszczewska, prof. PWSIiP Państwowa Wyższa Szkoła Informatyki i Przedsiębiorczości w Łomży Tendencje na współczesnym rynku pracy

dr hab. Krystyna Leszczewska, prof. PWSIiP Państwowa Wyższa Szkoła Informatyki i Przedsiębiorczości w Łomży Tendencje na współczesnym rynku pracy dr hab. Krystyna Leszczewska, prof. PWSIiP Państwowa Wyższa Szkoła Informatyki i Przedsiębiorczości w Łomży Tendencje na współczesnym rynku pracy 1 Tendencje na współczesnym rynku pracy dr hab. Krystyna

Bardziej szczegółowo

ZMIANY KOSZTÓW PRACY W GOSPODARCE NARODOWEJ POLSKI W ŚWIETLE PRZEPŁYWÓW MIĘDZYGAŁĘZIOWYCH W LATACH 1995 2005

ZMIANY KOSZTÓW PRACY W GOSPODARCE NARODOWEJ POLSKI W ŚWIETLE PRZEPŁYWÓW MIĘDZYGAŁĘZIOWYCH W LATACH 1995 2005 TOMASZ KUJACZYŃSKI ZMIANY KOSZTÓW PRACY W GOSPODARCE NARODOWEJ POLSKI W ŚWIETLE PRZEPŁYWÓW MIĘDZYGAŁĘZIOWYCH W LATACH 1995 2005 Streszczenie: W artykule omówiono zmiany kosztów pracy zachodzące w gospodarce

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia II Rynek pracy

Makroekonomia II Rynek pracy Makroekonomia II Rynek pracy D R A D A M C Z E R N I A K S Z K O Ł A G Ł Ó W N A H A N D L O W A W W A R S Z A W I E K A T E D R A E K O N O M I I I I 2 RÓŻNE TYPY BEZROBOCIA Bezrobocie przymusowe To liczba

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty dziewiąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2016 2017

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA POLSKI TRANSFORMAaA MODERNIZACJA DROGA DO SPÓJNOŚCI SPOŁECZNO-EKONOMICZNEJ

GOSPODARKA POLSKI TRANSFORMAaA MODERNIZACJA DROGA DO SPÓJNOŚCI SPOŁECZNO-EKONOMICZNEJ GOSPODARKA POLSKI 19 9 0-2 0 11 TRANSFORMAaA MODERNIZACJA DROGA DO SPÓJNOŚCI SPOŁECZNO-EKONOMICZNEJ WYDAWNICTWO NAUKOWE PWN WARSZAWA 2012 Wstęp ROZDZIAŁ 1. Modernizacja technologiczna, potencjał społeczny

Bardziej szczegółowo

BEZROBOCIE W OKRESIE TRANSFORMACJI

BEZROBOCIE W OKRESIE TRANSFORMACJI BEZROBOCIE W OKRESIE TRANSFORMACJI Katarzyna Konopka BEZROBOTNY - DEFINICJA Według Głównego Urzędu Statystycznego bezrobotny to osoba w wieku od 15 do 74 lat, a w okresie badanego tygodnia: a) nie była

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty szósty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty piąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Bezrobocie w okresie transformacji w Polsce. Kacper Grejcz

Bezrobocie w okresie transformacji w Polsce. Kacper Grejcz Bezrobocie w okresie transformacji w Polsce Kacper Grejcz Plan prezentacji: 1. Wprowadzenie 2. Analiza PKB i bezrobocia lat 1990-1998 3. Bezrobocie transformacyjne 4. Prywatyzacja oddolna i odgórna 5.

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy i Warunków Życia POPYT NA PRACĘ W I PÓŁROCZU 2008 ROKU

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy i Warunków Życia POPYT NA PRACĘ W I PÓŁROCZU 2008 ROKU GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy i Warunków Życia MONITORING RYNKU PRACY POPYT NA PRACĘ W I PÓŁROCZU 2008 ROKU Uwagi ogólne Od 2007 roku badanie popytu na pracę ma charakter reprezentacyjny

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka podmiotów gospodarczych w regionie

Charakterystyka podmiotów gospodarczych w regionie Analiza sytuacji przedsiębiorstw w subregionie konińskim Opracowanie przygotowane przez Radę Konińskiej Izby Gospodarczej na spotkanie przedstawicieli Władz Izby z Prezydentem Miasta Konina Józefem Nowickim

Bardziej szczegółowo

POLITYKA GOSPODARCZA POLSKI PO AKCESJI DO UNII EUROPEJSKIEJ

POLITYKA GOSPODARCZA POLSKI PO AKCESJI DO UNII EUROPEJSKIEJ POLITYKA GOSPODARCZA POLSKI PO AKCESJI DO UNII EUROPEJSKIEJ Pod redakcją naukową prof. dr. hab. Stanisława Zięby prof. dr. hab. Eugeniusza Mazurkiewicza ALMAMER WYŻSZA SZKOŁA EKONOMICZNA Warszawa 2007

Bardziej szczegółowo

Analiza struktury wynagrodzeń w województwie zachodniopomorskim

Analiza struktury wynagrodzeń w województwie zachodniopomorskim Jacek Batóg Uniwersytet Szczeciński Analiza struktury wynagrodzeń w województwie zachodniopomorskim Poziom wynagrodzeń otrzymywanych za pracę jest silnie skorelowany z aktualnym stanem gospodarki. W długim

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Ekonomia Rok akademicki: 2015/2016 Kod: MEI-1-501-s Punkty ECTS: 1 Wydział: Inżynierii Metali i Informatyki Przemysłowej Kierunek: Edukacja Techniczno Informatyczna Specjalność: - Poziom

Bardziej szczegółowo

XXIII Raport Roczny BEZPOŚREDNIE INWESTYCJE ZAGRANICZNE W POLSCE Warszawa, 8 kwietnia 2014 r.

XXIII Raport Roczny BEZPOŚREDNIE INWESTYCJE ZAGRANICZNE W POLSCE Warszawa, 8 kwietnia 2014 r. XXIII Raport Roczny BEZPOŚREDNIE INWESTYCJE ZAGRANICZNE W POLSCE 2011-2013 Warszawa, 8 kwietnia 2014 r. Program seminarium Napływ bezpośrednich inwestycji zagranicznych i kondycja sektora zagranicznego

Bardziej szczegółowo

WZROST GOSPODARCZY DEFINICJE CZYNNIKI WZROSTU ZRÓWNOWAŻONY WZROST WSKAŹNIKI WZROSTU GOSPODARCZEGO ROZWÓJ GOSPODARCZY. wewnętrzne: zewnętrzne:

WZROST GOSPODARCZY DEFINICJE CZYNNIKI WZROSTU ZRÓWNOWAŻONY WZROST WSKAŹNIKI WZROSTU GOSPODARCZEGO ROZWÓJ GOSPODARCZY. wewnętrzne: zewnętrzne: DEFINICJE WZROST GOSPODARCZY ROZWÓJ GOSPODARCZY 1. Wzrost gospodarczy zmiany ilościowe: powiększanie się z okresu na okres podstawowych wielkości makroekonomicznych takich jak czy konsumpcja, inwestycje

Bardziej szczegółowo

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 2 Hiszpania pod koniec XX wieku była jednym z najszybciej rozwijających się gospodarczo państw Europy, kres rozwojowi położył światowy kryzys z końca

Bardziej szczegółowo

Globalizacja a nierówności

Globalizacja a nierówności Wykład 11 Globalizacja a nierówności Plan wykładu 1. Wpływ nierówności na wzrost 2. Ewolucja nierówności 3. Efekty globalizacji 4. Nierówności a kryzys i powolne ożywienie 1 1. Wpływ nierówności na wzrost

Bardziej szczegółowo

LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA

LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA Pole C Gospodarstwo, kapitał, kreatywność, technologie LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA przygotowana przez Warszawa, 25 lipca 2005 r. Wstęp Niniejszy dokument prezentuje listę wskaźników ogólnych

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W KRAKOWIE

URZĄD STATYSTYCZNY W KRAKOWIE URZĄD STATYSTYCZNY W KRAKOWIE 31-223 Kraków, ul. Kazimierza Wyki 3 e-mail:sekretariatuskrk@stat.gov.pl tel. 012 415 60 11 Internet: http://www.stat.gov.pl/krak Informacja sygnalna - Nr 15 Data opracowania

Bardziej szczegółowo

światowej na podstawie mapy podaje cechy podziału wyjaśnia wpływ ustroju politycznego na rozwój administracyjnego Polski

światowej na podstawie mapy podaje cechy podziału wyjaśnia wpływ ustroju politycznego na rozwój administracyjnego Polski Temat (rozumiany jako lekcja w podręczniku) 1. System władzy i podział administracyjny kraju 2. Zmiany liczby ludności Polski 3. Rozmieszczenie ludności Dział: ZAGADNIENIA LUDNOŚCIOWE Wymagania edukacyjne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Spis treści Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Wstępne określenie przedmiotu ekonomii 7 Ekonomia a inne nauki 9 Potrzeby ludzkie, produkcja i praca, środki produkcji i środki konsumpcji,

Bardziej szczegółowo

Ocena potencjału gospodarczego w świetle wskaźników rozwoju gospodarczego

Ocena potencjału gospodarczego w świetle wskaźników rozwoju gospodarczego Ocena potencjału gospodarczego w świetle wskaźników rozwoju gospodarczego dla powiatów biłgorajskiego, tomaszowskiego i zamojskiego Transgraniczny Rezerwat Biosfery Roztocze szansą na zrównoważony rozwój

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Od autorów Przedmowa do wydania trzeciego E. Kwiatkowski

Spis treści. Od autorów Przedmowa do wydania trzeciego E. Kwiatkowski Spis treści Od autorów Przedmowa do wydania trzeciego E. Kwiatkowski CZĘŚĆ I. WPROWADZENIE DO EKONOMII Rozdział 1. Podstawowe pojęcia i przedmiot ekonomii S. Krajewski, R. Milewski 1.1. Czym się zajmuje

Bardziej szczegółowo

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W III KWARTALE 2014 R. (zgodnie z ESA 2010) NAKŁADY INWESTYCYJNE W OKRESIE I IX 2014 R.

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W III KWARTALE 2014 R. (zgodnie z ESA 2010) NAKŁADY INWESTYCYJNE W OKRESIE I IX 2014 R. PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W III KWARTALE 2014 R. (zgodnie z ESA 2010) NAKŁADY INWESTYCYJNE W OKRESIE I IX 2014 R. BADANIE AKTYWNOŚCI EKONOMICZNEJ LUDNOŚCI (BAEL) W III KWARTALE 2014 R. 28 listopada 2014 r.

Bardziej szczegółowo

Analiza sytuacji przedsiębiorstw w subregionie konińskim

Analiza sytuacji przedsiębiorstw w subregionie konińskim Analiza sytuacji przedsiębiorstw w subregionie konińskim Konińska Izba Gospodarcza Maj 212 Charakterystyka podmiotów gospodarczych w regionie W subregionach województwa Wielkopolskiego średnio ok. 97%

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 2. Problemy makroekonomii i wielkości makroekonomiczne

WYKŁAD 2. Problemy makroekonomii i wielkości makroekonomiczne WYKŁAD 2 Problemy makroekonomii i wielkości makroekonomiczne PLAN WYKŁADU Przedmiot makroekonomii Wzrost gospodarczy stagnacja wahania koniunktury Inflacja bezrobocie Krzywa Phillipsa (inflacja a bezrobocie)

Bardziej szczegółowo

Ekonomia - opis przedmiotu

Ekonomia - opis przedmiotu Ekonomia - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Ekonomia Kod przedmiotu 14.2-WP-SOCP-EKON-W_pNadGenAEXKR Wydział Kierunek Wydział Pedagogiki, Psychologii i Socjologii Socjologia Profil ogólnoakademicki

Bardziej szczegółowo

Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego

Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego Dr Marek Wigier Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy, Warszawa Kraków, 25 października 2013 roku Definicja

Bardziej szczegółowo

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Andrzej Kowalski Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB Katedra Rozwoju Obszarów Wiejskich Szkoła Główna Handlowa Warszawa kwiecień 2009 Wzajemne

Bardziej szczegółowo

Wpływ robotyzacji na konkurencyjność polskich przedsiębiorstw. Krzysztof Łapiński. Warszawa, 20 września 2016 r. Świat

Wpływ robotyzacji na konkurencyjność polskich przedsiębiorstw. Krzysztof Łapiński. Warszawa, 20 września 2016 r. Świat Wpływ robotyzacji na konkurencyjność polskich przedsiębiorstw Krzysztof Łapiński Warszawa, 2 września 216 r. Świat Globalna sprzedaż robotów przemysłowych w latach 21 215 (w tys. sztuk) 3 25 2 15 1 5 78

Bardziej szczegółowo

Polska w Onii Europejskiej

Polska w Onii Europejskiej A/452928 Polska w Onii Europejskiej - wybrane polityki sektorowe Wydawnictwo SGGW Warszawa 2004 Spis treści Wstęp 9 1. CHARAKTERYSTYKA PORÓWNAWCZA GOSPODAREK POLSKI I UNII EUROPEJSKIEJ 11 1.1. Dynamika

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty siódmy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Seminarium informacyjno naukowe

Seminarium informacyjno naukowe Seminarium informacyjno naukowe Budownictwo na Lubelszczyźnie w statystyce perspektywy dla nauki Przemiany budownictwa ostatniej dekady w woj. lubelskim na tle kraju w świetle badań statystycznych Zofia

Bardziej szczegółowo

Wpływ bezpośrednich inwestycji zagranicznych na zatrudnienie i produktywność pracy

Wpływ bezpośrednich inwestycji zagranicznych na zatrudnienie i produktywność pracy Jan Hybel Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej SGGW Wpływ bezpośrednich inwestycji zagranicznych na zatrudnienie i produktywność pracy Wstęp Skutki realizacji bezpośrednich inwestycji zagranicznych

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Wahania koniunktury gospodarczej OŜywienie i recesja w gospodarce prof. ElŜbieta Adamowicz Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie 3 kwietnia 2012 r. Program wykładu: Co to jest

Bardziej szczegółowo

1. Pojęcie, rodzaje i skutki bezrobocia. W literaturze można spotkać różne rodzaje bezrobocia (Kwiatkowski, 2005: 395).

1. Pojęcie, rodzaje i skutki bezrobocia. W literaturze można spotkać różne rodzaje bezrobocia (Kwiatkowski, 2005: 395). Bezrobocie Spis treści: 1. Pojęcie, rodzaje i skutki bezrobocia...2 2. Tendencje rozwoju bezrobocia w Polsce i innych krajach...2 3. Przyczyny bezrobocia: ujęcia klasyczne i keynesistowskie...3 4. Bezrobocie

Bardziej szczegółowo

dr Piotr SZAJNER IERiGŻ-PIB ul. Świętokrzyska Warszawa Rynek serów i twarogów w Polsce i UE

dr Piotr SZAJNER IERiGŻ-PIB ul. Świętokrzyska Warszawa   Rynek serów i twarogów w Polsce i UE dr Piotr SZAJNER IERiGŻ-PIB ul. Świętokrzyska 20 00-002 Warszawa E-mail: szajner@ierigz.waw.pl Rynek serów i twarogów w Polsce i UE Produkcja serów w Polsce [1.] tys. ton 800 600 400 200 0 2000 2004 2008

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowa integracja MSG

Międzynarodowa integracja MSG Międzynarodowa integracja MSG Kryteria wyodrębniania ugrupowań integracyjnych kryteria polityczne kryteria ekonomiczne Prawidłowości rozwoju ugrupowań integracyjnych Zmniejszanie się różnic w poziomie

Bardziej szczegółowo

Poznań miastem o konkurencyjnej gospodarce

Poznań miastem o konkurencyjnej gospodarce Prof. dr hab. Wanda Maria Gaczek Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Poznań miastem o konkurencyjnej gospodarce Ocena aktualności wyzwań strategicznych w obszarze konkurencyjna gospodarka Poznań, 20 września

Bardziej szczegółowo

TRENDY ROZWOJU GOSPODARCZEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO I ICH ZNACZENIE DLA MIESZKAŃCÓW OBSZARÓW WIEJSKICH

TRENDY ROZWOJU GOSPODARCZEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO I ICH ZNACZENIE DLA MIESZKAŃCÓW OBSZARÓW WIEJSKICH TRENDY ROZWOJU GOSPODARCZEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO I ICH ZNACZENIE DLA MIESZKAŃCÓW OBSZARÓW WIEJSKICH Stanisław Szultka Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Sympozjum Wsi Pomorskiej, Starogard Gdański,

Bardziej szczegółowo

Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego

Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego Dr inż. Piotr SZAJNER IERiGZ-PIB ul. Świętokrzyska 20 PL 00-002 Warszawa E-mail: szajner@ierigz.waw.pl Plan prezentacji Wyniki finansowe przemysłu cukrowniczego;

Bardziej szczegółowo

Ewolucja polsko-niemieckiej wymiany handlowej na przełomie XX i XXI wieku

Ewolucja polsko-niemieckiej wymiany handlowej na przełomie XX i XXI wieku Ewolucja polsko-niemieckiej wymiany handlowej na przełomie XX i XXI wieku Nr 146 / 2013 22 11 13 INSTYTUT ZACHODNI im. Zygmunta Wojciechowskiego Instytut Naukowo-Badawczy, Poznań Autor: Piotr Misztal Handel

Bardziej szczegółowo

Teorie migracji Ekonomiczno społeczne skutki migracji Otwarcie niemieckiego rynku pracy:

Teorie migracji Ekonomiczno społeczne skutki migracji Otwarcie niemieckiego rynku pracy: Łukasz Pokrywka 23.05.2011 Teorie migracji Ekonomiczno społeczne skutki migracji Otwarcie niemieckiego rynku pracy: o Emigracja Polaków po przystąpieniu do UE o Sytuacja społeczno-gospodarcza Niemiec o

Bardziej szczegółowo

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE Anna Grontkowska, Bogdan Klepacki SPIS TREŚCI Wstęp Rozdział 1. Miejsce rolnictwa w systemie agrobiznesu Pojęcie i funkcje agrobiznesu Ogniwa agrobiznesu

Bardziej szczegółowo

WZROST GOSPODARCZY DEFINICJE CZYNNIKI WZROSTU ZRÓWNOWAŻONY WZROST WSKAŹNIKI WZROSTU GOSPODARCZEGO. Dynamika PKB w latach 2002-2010 ROZWÓJ GOSPODARCZY

WZROST GOSPODARCZY DEFINICJE CZYNNIKI WZROSTU ZRÓWNOWAŻONY WZROST WSKAŹNIKI WZROSTU GOSPODARCZEGO. Dynamika PKB w latach 2002-2010 ROZWÓJ GOSPODARCZY DEFINICJE WZROST GOSPODARCZY ROZWÓJ GOSPODARCZY 1. Wzrost gospodarczy zmiany ilościowe: powiększanie się z okresu na okres podstawowych wielkości makroekonomicznych takich jak czy konsumpcja, inwestycje

Bardziej szczegółowo

HANDEL WEWNĘTRZNY W POLSCE

HANDEL WEWNĘTRZNY W POLSCE ISSN 1899-7988 INSTYTUT BADAŃ RYNKU, KONSUMPCJI I KONIUNKTUR HANDEL WEWNĘTRZNY W POLSCE 1989-2009 Redakcja naukowa i koordynacja doc. dr Urszula Kłosiewicz-Górecka WARSZAWA 2009 Spis treści Rozdział 1

Bardziej szczegółowo

STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE

STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE Janusz Szewczuk Katowice, Grudzień 2008 ROZWÓJ GOSPODARCZY MIAST Czym jest rozwój gospodarczy? Jak mierzyć rozwój gospodarczy? Stan gospodarki polskich miast

Bardziej szczegółowo

Wpływ funduszy europejskich perspektywy finansowej 2007-2013 na rozwój społeczno-gospodarczy Polski Wschodniej. Andrzej Regulski 28 września 2015 r.

Wpływ funduszy europejskich perspektywy finansowej 2007-2013 na rozwój społeczno-gospodarczy Polski Wschodniej. Andrzej Regulski 28 września 2015 r. Wpływ funduszy europejskich perspektywy finansowej 2007-2013 na rozwój społeczno-gospodarczy Polski Wschodniej Andrzej Regulski 28 września 2015 r. moduł 1 moduł 2 moduł 3 Analiza zmian społecznogospodarczych

Bardziej szczegółowo

PRACUJĄCY W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2006 R.

PRACUJĄCY W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2006 R. Opracowania sygnalne PRACUJĄCY W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2006 R. Urząd Statystyczny w Katowicach, ul. Owocowa 3, 40 158 Katowice www.stat.gov.pl/katow e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.: 032 779

Bardziej szczegółowo

Metody obliczania produktu krajowego brutto (PKB)

Metody obliczania produktu krajowego brutto (PKB) Dochód narodowy Spis treści: 1. Sposoby liczenia produktu krajowego brutto... 2 2. Produkt krajowy brutto a dochód narodowy... 3 3. Co naprawdę wyraża dochód narodowy? Dochód narodowy jako wskaźnik dynamiki

Bardziej szczegółowo

Rolnictwo i Obszary Wiejskie 5 lat po akcesji Polski do Unii Europejskiej- najważniejsze wnioski z pierwszego dnia konferencji

Rolnictwo i Obszary Wiejskie 5 lat po akcesji Polski do Unii Europejskiej- najważniejsze wnioski z pierwszego dnia konferencji Rolnictwo i Obszary Wiejskie 5 lat po akcesji Polski do Unii Europejskiej- najważniejsze wnioski z pierwszego dnia konferencji Andrzej Kowalski Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej -PIB

Bardziej szczegółowo

ISBN (wersja drukowana) ISBN (ebook)

ISBN (wersja drukowana) ISBN (ebook) Agata Szczukocka Katedra Metod Statystycznych, Instytut Statystyki i Demografii Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Uniwersytet Łódzki 90-214 Łódź, ul. Rewolucji 1905 r. nr 41 RECENZENT Piotr Niedzielski

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty pierwszy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2013 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Ekonomia Rok akademicki: 2014/2015 Kod: BGE-3-605-s Punkty ECTS: 6 Wydział: Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Kierunek: Geologia Specjalność: - Poziom studiów: Studia III stopnia Forma

Bardziej szczegółowo

Włączeni w rozwój wsparcie rodziny i podnoszenia kwalifikacji zawodowych w kontekście potrzeb gospodarki regionu pomorskiego

Włączeni w rozwój wsparcie rodziny i podnoszenia kwalifikacji zawodowych w kontekście potrzeb gospodarki regionu pomorskiego Włączeni w rozwój wsparcie rodziny i podnoszenia kwalifikacji zawodowych w kontekście potrzeb gospodarki regionu pomorskiego Gdańsk, 31 marca 2017 r. Projekt współfinansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego

Bardziej szczegółowo

Bilans ćwierćwiecza doświadczenia i przemiany branży browarniczej w Polsce. dr Piotr Szajner

Bilans ćwierćwiecza doświadczenia i przemiany branży browarniczej w Polsce. dr Piotr Szajner Bilans ćwierćwiecza doświadczenia i przemiany branży browarniczej w Polsce dr Piotr Szajner Plan prezentacji Przemiany strukturalne w sektorze piwowarskim Tendencje w produkcji piwa Tendencje w konsumpcji

Bardziej szczegółowo

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r.

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. Stan i główne g wyzwania rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. 1 Cele konferencji Ocena stanu i głównych wyzwań rozwoju obszarów wiejskich w Polsce Ocena wpływu reform

Bardziej szczegółowo

WSTĘP 11 GLOBALIZACJA GOSPODARKI ŚWIATOWEJ I NOWY REGIONALIZM 19

WSTĘP 11 GLOBALIZACJA GOSPODARKI ŚWIATOWEJ I NOWY REGIONALIZM 19 SPIS TREŚCI WSTĘP 11 ROZDZIAŁ I GLOBALIZACJA GOSPODARKI ŚWIATOWEJ I NOWY REGIONALIZM 19 1. Współczesna gospodarka światowa i jej struktura... 19 1.1. Podmioty gospodarki światowej... 21 1.2. Funkcjonowanie

Bardziej szczegółowo

Popyt i podaż na rynku pracy RYNEK PRACY

Popyt i podaż na rynku pracy RYNEK PRACY Popyt i podaż na rynku pracy RYNEK PRACY Maciej Frączek Co to jest praca? PRACA to celowa działalność człowieka, w procesie której przystosowuje on przedmioty pracy za pomocą narzędzi pracy do swoich potrzeb

Bardziej szczegółowo

Znaczenie sektora farmaceutycznego dla polskiej gospodarki

Znaczenie sektora farmaceutycznego dla polskiej gospodarki Znaczenie sektora farmaceutycznego dla polskiej gospodarki Krajowy przemysł farmaceutyczny odgrywając w Polsce kluczową rolę w systemie ochrony zdrowia pełni również bardzo istotne funkcje w gospodarce.

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczne i technologiczne skutki restrukturyzacji polskiego przemysłu cukrowniczego

Ekonomiczne i technologiczne skutki restrukturyzacji polskiego przemysłu cukrowniczego Ekonomiczne i technologiczne skutki restrukturyzacji polskiego przemysłu cukrowniczego Dr inż. Piotr SZAJNER IERiGZ-PIB ul. Świętokrzyska 20 PL 00-002 Warszawa E-mail: szajner@ierigz.waw.pl Proces restrukturyzacji

Bardziej szczegółowo

ISBN (wersja drukowana) 978-83-7525-886-8 ISBN (ebook) 978-83-7969-308-5

ISBN (wersja drukowana) 978-83-7525-886-8 ISBN (ebook) 978-83-7969-308-5 Agata Szczukocka Katedra Metod Statystycznych, Instytut Statystyki i Demografii Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Uniwersytet Łódzki 90-214 Łódź, ul. Rewolucji 1905 r. nr 41 RECENZENT Piotr Niedzielski

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia dziewięćdziesiąty trzeci kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2016 r.) oraz prognozy na lata 2017 2018

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia dziewięćdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2016 r.) oraz prognozy na lata 2016 2017 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Rynek robotów na świecie i w Polsce

Rynek robotów na świecie i w Polsce Rynek robotów na świecie i w Polsce Autor: Kamil Neczaj Na zlecenie firmy Roboty Przemysłowe 1 Spis treści 1 Spis treści... 2 2 Wstęp... 3 3 Wrażliwośd branży na koniunkturę gospodarczą na świecie... 3

Bardziej szczegółowo

Wykład 03 Transport jako dział gospodarki narodowej dr Adam Salomon

Wykład 03 Transport jako dział gospodarki narodowej dr Adam Salomon Wykład 03 Transport jako dział gospodarki narodowej dr Adam Salomon Katedra Transportu i Logistyki Wydział Nawigacyjny Akademia Morska w Gdyni Zadania transportu w gospodarce 1. instrument wymiany dóbr

Bardziej szczegółowo

Kurczące się znaczenie rolnictwa w życiu wsi i co może je zastąpić?

Kurczące się znaczenie rolnictwa w życiu wsi i co może je zastąpić? Kurczące się znaczenie rolnictwa w życiu wsi i co może je zastąpić? Jerzy Wilkin Wydział Nauk Ekonomicznych UW oraz Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN Rolnictwo wieś obszary wiejskie Rolnictwo: dział

Bardziej szczegółowo

Tendencje rozwojowe sektora usług w Polsce po przystąpieniu do Unii Europejskiej

Tendencje rozwojowe sektora usług w Polsce po przystąpieniu do Unii Europejskiej 105 Rozdział 5 Tendencje rozwojowe sektora usług w Polsce po przystąpieniu do Unii Europejskiej Robert Nowacki Katarzyna Wasilik Zainteresowanie problematyką sektora usług wiąże się z jego znaczeniem dla

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia niestacjonarne I stopnia Kierunek ekonomia Promotorzy prac dyplomowych

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia niestacjonarne I stopnia Kierunek ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Kierunek ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Promotorzy prac dyplomowych Profesorowie i doktorzy habilitowani Prof. dr hab. Stanisław CZAJA Dr hab. Karol KOCISZEWSKI, prof. UE Promotorzy prac dyplomowych

Bardziej szczegółowo

Konkurencyjność gospodarki żywnościowej w warunkach globalizacji i integracji europejskiej

Konkurencyjność gospodarki żywnościowej w warunkach globalizacji i integracji europejskiej INSTYTUT EKONOMIKI! ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY Konkurencyjność gospodarki żywnościowej w warunkach globalizacji i integracji europejskiej Redakcja naukowa: prof. dr

Bardziej szczegółowo

25+ OD PODWYKONAWCY DO KREATORA,

25+ OD PODWYKONAWCY DO KREATORA, 25+ OD PODWYKONAWCY DO KREATORA, CZYLI JAK ZAPEWNIĆ POLSCE KOLEJNE 25 LAT SUKCESU Autorzy raportu: Maciej Bukowski Andrzej Halesiak Ryszard Petru Warszawa, Grudzień 2014 AGENDA Gdzie jesteśmy dziś i gdzie

Bardziej szczegółowo

WYNAGRODZENIA a) W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2006 R.

WYNAGRODZENIA a) W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2006 R. WYNAGRODZENIA a) W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2006 R. W 2006 r. przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w gospodarce narodowej ukształtowało się na poziomie 2263,60 zł, co stanowiło 85,8% średniej

Bardziej szczegółowo

WZROST ŚWIADOMOŚCI UBEZPIECZENIOWEJ A PERSPEKTYWY ROZWOJU UBEZPIECZEŃ ODPOWIEDZIALNOŚCI CYWILNEJ

WZROST ŚWIADOMOŚCI UBEZPIECZENIOWEJ A PERSPEKTYWY ROZWOJU UBEZPIECZEŃ ODPOWIEDZIALNOŚCI CYWILNEJ WZROST ŚWIADOMOŚCI UBEZPIECZENIOWEJ A PERSPEKTYWY ROZWOJU UBEZPIECZEŃ ODPOWIEDZIALNOŚCI CYWILNEJ Bożena Wolińska Warszawa, wrzesień 2003 Rzecznik Ubezpieczonych Aleje Jerozolimskie 44, 00 024 Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Trójsektorowa struktura gospodarcza w Polsce jako miernik rozwoju (wybrane aspekty)

Trójsektorowa struktura gospodarcza w Polsce jako miernik rozwoju (wybrane aspekty) Trójsektorowa struktura gospodarcza w Polsce jako miernik rozwoju... 419 Dr Mirosław Zajdel Katedra Polityki Ekonomicznej Uniwersytet Łódzki Trójsektorowa struktura gospodarcza w Polsce jako miernik rozwoju

Bardziej szczegółowo

Inwestycje zagraniczne w Małopolsce 2009-2010

Inwestycje zagraniczne w Małopolsce 2009-2010 Inwestycje zagraniczne w Małopolsce 2009-2010 Inwestycje zagraniczne w Małopolsce 2009-2010 Plan prezentacji 1. Metody badań 2. Dynamika napływu inwestycji 3. Typy inwestycji 4. Struktura branżowa inwestycji

Bardziej szczegółowo

Studia I stopnia (licencjackie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Ekonomia

Studia I stopnia (licencjackie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Ekonomia Studia I stopnia (licencjackie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Profesorowie Prof. dr hab. Stanisław CZAJA Promotorzy

Bardziej szczegółowo

KATEDRA EKONOMII I PRAWA GOSPODARCZEGO

KATEDRA EKONOMII I PRAWA GOSPODARCZEGO KATEDRA EKONOMII I PRAWA GOSPODARCZEGO 1. Obszary badawcze 2. Przykładowe tematy prac dyplomowych Dr hab. Grażyna Adamczyk-Łojewska, prof. nadzw. UTP Dr Danuta Andrzejczyk Dr Czesław Giryn Dr inż. Anna

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Wahania koniunktury gospodarczej Ożywienie i recesja w gospodarce Dr Joanna Czech-Rogosz Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 16.04.2012 1. Co to jest koniunktura gospodarcza?

Bardziej szczegółowo

PRZEMIANY TRÓJSEKTOROWEJ STRUKTURY ZATRUDNIENIA W POLSCE W KONTEKŚCIE INTEGRACJI Z UNIĄ EUROPEJSKĄ

PRZEMIANY TRÓJSEKTOROWEJ STRUKTURY ZATRUDNIENIA W POLSCE W KONTEKŚCIE INTEGRACJI Z UNIĄ EUROPEJSKĄ Mirosław Zajdel Katedra Polityki Ekonomicznej Uniwersytet Łódzki PRZEMIANY TRÓJSEKTOROWEJ STRUKTURY ZATRUDNIENIA W POLSCE W KONTEKŚCIE INTEGRACJI Z UNIĄ EUROPEJSKĄ 1. Uwagi wstępne Polska transformacja

Bardziej szczegółowo

Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia

Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Profesorowie Prof. dr hab. Stanisław CZAJA

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 15 NAKŁADY INWESTYCYJNE PRZEDSIĘBIORSTW A ZATRUDNIENIE

ROZDZIAŁ 15 NAKŁADY INWESTYCYJNE PRZEDSIĘBIORSTW A ZATRUDNIENIE Anna Szymczak Małgorzata Gawrycka ROZDZIAŁ 15 NAKŁADY INWESTYCYJNE PRZEDSIĘBIORSTW A ZATRUDNIENIE Wprowadzenie Procesowi transformacji gospodarki polskiej towarzyszyło wiele zmian o charakterze pozytywnym

Bardziej szczegółowo

Wyzwania polskiej polityki edukacyjnej z perspektywy rynku pracy. dr Agnieszka Chłoń- Domińczak, IBE

Wyzwania polskiej polityki edukacyjnej z perspektywy rynku pracy. dr Agnieszka Chłoń- Domińczak, IBE Wyzwania polskiej polityki edukacyjnej z perspektywy rynku pracy dr Agnieszka Chłoń- Domińczak, IBE Plan prezentacji 1. Wyzwania dla polityki rozwoju umiejętności w Polsce 2. Absolwenci i ich sytuacja

Bardziej szczegółowo

Z-LOGN1-1080 Ekonomika transportu Economics of transport. Logistyka I stopień Ogólnoakademicki

Z-LOGN1-1080 Ekonomika transportu Economics of transport. Logistyka I stopień Ogólnoakademicki KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 Z-LOGN1-1080 Ekonomika transportu Economics of transport A. USYTUOWANIE

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy OŜywienie i recesja w gospodarce Wahania koniunktury gospodarczej prof. ElŜbieta Adamowicz Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 9 października 2012 r. Program wykładu Co

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Renta polityczna a inwestycje oraz relacje wynagrodzenia i wydajności czynnika pracy u producentów rolnych. Włodzimierz Rembisz Agata Sielska

Renta polityczna a inwestycje oraz relacje wynagrodzenia i wydajności czynnika pracy u producentów rolnych. Włodzimierz Rembisz Agata Sielska Renta polityczna a inwestycje oraz relacje wynagrodzenia i wydajności czynnika pracy u producentów rolnych Włodzimierz Rembisz Agata Sielska Plan prezentacji Hipoteza Założenia analityczne badania Elementy

Bardziej szczegółowo

A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego. I. Gospodarka regionalna

A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego. I. Gospodarka regionalna TEMATY, KTÓRE STUDENCI WYDZIAŁU ZAMIEJSCOWEGO W ŻYRARDOWIE STAROPOLSKIEJ SZKOŁY WYŻSZEJ POWINNI UMIEĆ OMÓWIĆ W TRAKCIE OBRONY PRAC DYPLOMOWYCH (LICENCJACKICH) A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 13 ANALIZA SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW

ROZDZIAŁ 13 ANALIZA SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW Anna Wolak-Tuzimek ROZDZIAŁ 13 ANALIZA SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW Abstrakt Artykuł prezentuje podstawowe wielkości charakteryzujące sektor małych i średnich przedsiębiorstw. Wykorzystując

Bardziej szczegółowo

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro PREZENTACJA WYNIKÓW Wojciech Mroczek Znaczenie strefy euro w światowym handlu 1996-1998 2004-2006 Czy wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Tabela 1. Liczba spółek z udziałem kapitału zagranicznego zarejestrowanych w województwie łódzkim (wg REGON) w VIII r.

Tabela 1. Liczba spółek z udziałem kapitału zagranicznego zarejestrowanych w województwie łódzkim (wg REGON) w VIII r. Projekt Rola bezpośrednich inwestycji zagranicznych w kształtowaniu aktualnego i przyszłego profilu gospodarczego województwa łódzkiego współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego

Bardziej szczegółowo

ANALIZA KOSZTÓW ŚRODOWISKOWYCH W GOSPODARCE NARODOWEJ

ANALIZA KOSZTÓW ŚRODOWISKOWYCH W GOSPODARCE NARODOWEJ ANALIZA KOSZTÓW ŚRODOWISKOWYCH W GOSPODARCE NARODOWEJ prof. dr hab. KAZIMIERZ GÓRKA UNIWERSYTET EKONOMICZNY KRAKÓW III Konferencja PF ISO 14000 Zarządzanie kosztami środowiskowymi Warszawa 24 25.04.2014

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty trzeci kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Tendencje w rozwoju sektora usług w Polsce w latach 2000 2006

Tendencje w rozwoju sektora usług w Polsce w latach 2000 2006 Jan Hybel Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej SGGW Tendencje w rozwoju sektora usług w Polsce w latach 20002006 Wstęp Jedną z najważniejszych zmian obserwowanych w strukturze współczesnej gospodarki

Bardziej szczegółowo

Polityka pieniężna i fiskalna

Polityka pieniężna i fiskalna Polityka pieniężna i fiskalna Spis treści: 1. Ekspansywna i restrykcyjna polityka gospodarcza...2 2. Bank centralny i jego polityka: operacje otwartego rynku, zmiany stopy dyskontowej, zmiany stopy rezerw

Bardziej szczegółowo

Strategia Lizbońska przyczyny-cele-skuteczność polskie priorytety. Dr Mariusz-Jan Radło Polskie Forum Strategii Lizbońskiej

Strategia Lizbońska przyczyny-cele-skuteczność polskie priorytety. Dr Mariusz-Jan Radło Polskie Forum Strategii Lizbońskiej Strategia Lizbońska przyczyny-cele-skuteczność polskie priorytety Dr Mariusz-Jan Radło Polskie Forum Strategii Lizbońskiej Przyczyny przyjęcia Strategii Lizbońskiej PKB per capita UE15 (%PKB per capita

Bardziej szczegółowo

Badanie strategicznych strategicznych branż bran w M a Małopolsce branże IT i B&R Krakó ków, 1 8 gru n a 2008 r.

Badanie strategicznych strategicznych branż bran w M a Małopolsce branże IT i B&R Krakó ków, 1 8 gru n a 2008 r. wmałopolsce branże IT i B&R Kraków, 18 grudnia 2008 r. CEL BADANIA: uzyskanie informacji na temat sytuacji przedsiębiorstw oraz na temat zapotrzebowania na kadry wśród podmiotów gospodarczych działających

Bardziej szczegółowo

Bariery innowacyjności polskich firm

Bariery innowacyjności polskich firm Bariery innowacyjności polskich firm Anna Wziątek-Kubiak Seminarium PARP W kierunku innowacyjnych przedsiębiorstw i innowacyjnej gospodarki 1 luty, 2011 Na tle UE niski jest udział firm innowacyjnych w

Bardziej szczegółowo