Skanowanie laserowe w pomiarach elementów infrastruktury transportu szynowego. Technique terrestrial laser scanning for railway tunnel measurements.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Skanowanie laserowe w pomiarach elementów infrastruktury transportu szynowego. Technique terrestrial laser scanning for railway tunnel measurements."

Transkrypt

1 Technika laserowe skanowanie tunelu kolejowego. Technique terrestrial laser scanning for railway tunnel measurements. Die Technik - Laserscanning Bahn Tunnel. [Dokument elektroniczny]. Wersja do Windows. Dane tekstowe. [S. l.: Kolejowa Oficyna Wydawnicza], [cop ]. Ekran [1 5]. Tryb dostępu: 744/. [ ]. Arkadiusz Kampczyk mgr inż., AGH Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie. Wydz. Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Zespół Głównego Inżyniera ds. Nawierzchni i Podtorza PKP PLK S.A. Michał Strach dr inż., AGH Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie. Wydz. Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Katedra Geodezji Inżynieryjnej i Budownictwa Skanowanie laserowe w pomiarach elementów infrastruktury transportu szynowego Technique terrestrial laser scanning for railway tunnel measurements. Die Technik - Laserscanning Bahn Tunnel. Każda z instytucji zarządzających drogami szynowymi zobligowana jest stosownymi instrukcjami branżowymi i wytycznymi technicznymi do okresowej kontroli stanu obiektów położonych na jej obszarze. W ramach kontroli elementów infrastruktury dróg szynowych ocenie podlega zarówno nawierzchnia, urządzenia techniczno eksploatacyjne (rozjazdy, skrzyżowania, przejazdy itp.), podtorze jak i obiekty inżynierskie. Te ostatnie mają m.in. wpływ na skrajnię budowli, jaka musi być zachowana ze względu na bezpieczeństwo prowadzenia ruchu po drogach szynowych. Wszystkie wymienione elementy podlegają regularnym pomiarom cyklicznym z zastosowaniem metod geodezyjnych lub diagnostycznych, gwarantującym uzyskanie wysokich dokładności ich realizacji. Współczesne geodezyjne techniki pomiarowe, stosowane na obszarach kolejowych wykorzystują m.in.: odbiorniki satelitarne GPS, niwelatory kodowe, tachymetry elektroniczne (w tym tachymetry skanujące) i skanery laserowe. Instrumenty skanujące, pozwalają uzyskać gęste modele punktowe pokrywające powierzchnię badanego obiektu. Zaletą techniki skanowania laserowego jest możliwość wykonania pomiarów nawet najbardziej złożonych geometrycznie i geomorfologicznie obiektów, np.: tunelu, mostu, budynku, urządzeń przemysłowych, sieci uzbrojenia terenu czy skrajni budowli. Uzyskana z pomiarów chmura punktów poddawana jest dalszej obróbce w celu określenia geometrii obiektów i analizy ich położenia w odniesieniu do norm zawartych w projektach czy instrukcjach branżowych. Ma to bezpośredni związek z ostatecznym określeniem geometrii obiektów ich przemieszczenia czy deformacji. Analiza zmian relacji geometrycznych między obiektami stanowi podstawę do określenia czynników i zagrożeń wpływających na mierzone obiekty. Co kryje się pod pojęciem techniki skanowania laserowego, jaki ma cel i co dzięki niej można uzyskać? Jakie informacje można uzyskać poprzez zastosowanie techniki skanowania laserowego i co dzięki temu oszczędzić? O tym właśnie napiszemy w tym krótkim artykule. W tej publikacji staramy się przybliżyć technikę i terminologię bezdotykowej metody 1

2 pomiarowej, przedstawiając i opisując najbardziej rozpowszechniony system, potwierdzony przykładem pomiarów przeprowadzonych w tunelu kolejowym w Polsce. Aktualnie w inżynierii lądowej coraz bardziej powszechne stają się systemy nawigacyjne. Ich skuteczność rośnie w chwili doposażenia je w aktualne systemy informacji przestrzennej. Rozwój tych systemów otwiera ogromne możliwości aplikacji w wielu dziedzinach życia. Są one również wykorzystywane w automatyzacji systemów pomiarowych w zakresie ciągłego monitoringu elementów infrastruktury transportu szynowego. Jedną z najnowszych technologii w dziedzinie pozyskiwania danych jest skanowanie laserowe. Skanowanie 3D pozwala na szybkie i dokładne przeniesienie do komputera trójwymiarowej geometrii obiektów fizycznych. Wynikiem tego jest kompletny cyfrowy model, który może być później edytowany i przetwarzany przez programy CAD/CAM (Computer Aided Design / Computer Aided Manufacturing), programy do prototypowania, wizualizacji czy animacji. Zastosowanie specjalistycznych narzędzi graficznych, opartych na zaawansowanych algorytmach obliczeniowych, pozwala na zamianę modeli punktowych na czytelne postacie geometryczne. One z kolei oddają w pełni charakter i formę inwentaryzowanych budowli, ułatwiając w ten sposób prawidłową interpretację danych oraz zjawisk towarzyszących im i oddziałujących na nie. Skanowanie laserowe polega na wyznaczeniu współrzędnych punktów definiujących geometrię inwentaryzowanej powierzchni na podstawie mierzonych kątów: poziomego i pionowego (względem kierunków referencyjnych) oraz odległości. Przedstawiając zagadnienia skaningu laserowego należy uwzględnić i wyjaśnić pojęcie inżynierii odwrotnej (Reverse Engineering - RE). Zajmuje się ona wszelkimi metodami umożliwiającymi wprowadzenie rzeczywistego obiektu do wirtualnej rzeczywistości. W technologii RE najpierw mamy do czynienia z obiektem rzeczywistym, a dopiero później przy użyciu skanerów 3D otrzymywany jest komputerowy model wirtualny, czyli odwrotnie w porównaniu do tradycyjnego procesu projektowania. Rozwijające się technologie XXI wieku w zakresie tworzenia modeli 3D to zarówno skanery jak i tachymetry z opcją skanowania wyposażone w moduł GPS. Tachymetry skanujące i skanery laserowe dostarczają dużą liczbę precyzyjnych danych w formie chmur punktów w skali rzeczywistej 1:1 i co najważniejsze w czasie rzeczywistym. Ze względu na umiejscowienie skanera laserowego w przestrzeni geograficznej i dobór odpowiedniej technologii pomiarów, skaning laserowy dzieli się na trzy zasadnicze grupy: 1) lotniczy skaning laserowy ALS (Airborne Laser Scanning), 2) satelitarny skaning laserowy SLS (Satellite Laser Scanning); 3) naziemny skaning laserowy TLS (Terrestrial Laser Scanning). Naziemny skaning laserowy TLS zapewnia niespotykaną do tej pory szybkość w kompletnym, dokładnym i bezpiecznym pomiarze. Technologia ta charakteryzuje się pozyskiwaniem bardzo dużej ilość danych, które poddawane są procesowi filtracji i orientacji w przestrzeni. W zależności od charakteru obiektu określana jest ilość danych, które będą przetwarzane. Natomiast niewykorzystane chmury punktów lub ich wybrane obszary mogą być archiwizowane i użyte w późniejszym czasie do innych zastosowań, bez potrzeby powtarzania pomiarów. Technologia naziemnego skanowania laserowego jest już dość powszechnie stosowana w krajach wysoko rozwiniętych. W Polsce wdrażana jest nieco wolniej od kilku lat. Technologia ta znajduje zastosowanie nie tylko w geodezji. Z powodzeniem można ją stosować w wielu 2

3 dziedzinach. W policji przy dokumentowaniu miejsca popełnienia przestępstwa czy w zakresie oględzin i dokumentowania wypadków drogowych. Straż pożarna może wykorzystać tą technologię przy dokumentowaniu miejsca pożaru albo katastrofy budowlanej. Jednostki samorządów terytorialnych prowadząc promocję i reklamę turystyczną swych regionów, korzystają z tej technologii tworząc modele 3D najciekawszych obiektów turystycznych. Również poszczególne służby publiczne mogą korzystać z modeli 3D uzupełnionych odpowiednimi atrybutami tematycznymi. Rys. 1. Skaner laserowy 3D Z+F IMAGER 5006 podczas pracy. a) b) Rys. 2. Baza pomiarowa zlokalizowana w tunelu kolejowym AUGUST i jego okolicy, a) przed wyjściem z tunelu (z lewej tarcza celownicza na statywie), b) wewnątrz tunelu (z prawej tachymetr elektroniczny). 3

4 W marcu br. pracownicy Katedry Geodezji Inżynieryjnej i Budownictwa z Akademii Górniczo - Hutniczej w Krakowie przeprowadzili pomiary naziemnym skanerem laserowym (rys. 1) tunelu kolejowego i jego bezpośredniego sąsiedztwa w pobliżu stacji kolejowej Tunel w powiecie miechowskim, województwie małopolskim. Pomiary przeprowadzono w torze nr 1 w tunelu AUGUST w godz. nocnych 22:30-2:30 (rys. 2). Tunel ten, przebiega pod wzniesieniem Biała Góra (416 m n.p.m.), wchodzącym w skład Wyżyny Miechowskiej. Ze względów bezpieczeństwa i zapewnienia wymaganych dokładności pomiarów tor został zamknięty dla ruchu. Oprócz przeprowadzonych pomiarów z zastosowaniem skanera laserowego zostały również wykonane pomiary tachymetryczne. Dzięki nim określono przestrzenne położenie wszystkich tarcz celowniczych (rys. 2). One z kolei umożliwiły połączenie i zorientowanie względem siebie wszystkich chmur punktów (skanów) pozyskanych ze skanera. W pomiarach tunelu wykorzystano skaner laserowy 3D IMAGER 5006 Z+F firmy Zoller + Fröhlich GmbH (rys. 1). Wśród dostępnych na rynku skanerów jest to jeden z najefektywniej pracujących instrumentów. Maksymalna prędkość skanowania tym urządzeniem dochodzi do punktów na sekundę. Skaner Z+F należy do grupy instrumentów fazowych. Oznacza to, że charakteryzuje się niewielkim zasięgiem, ale wysoką dokładnością pomiaru. Maksymalny zasięg pracy to 79 m i wynika on z parametrów działania modułu dalmierczego (długości fali i jej częstotliwości), a dokładność liniowa na 50 m wynosi 1 mm. O jakości produktów i zaawansowaniu technologicznym firmy Zoller + Fröhlich GmbH, świadczy fakt, że skaner laserowy IMAGER 5006 sprzedawany jest on jako tzw. OEM (Original Equipment Manufacturer - Oryginalny Producent Sprzętu) dla dwóch szwajcarskich firm. Pierwsza z nich to Amberg, która oferuje zaawansowane systemy pomiarowe dla kolei szynowych. Kolejna to Leica potęga na rynku geodezyjnego sprzętu pomiarowego. Technologia skaningu laserowego dostarcza olbrzymich ilości danych o objętości wyrażonej w GB, a nawet TB pamięci komputerów. Dane te niosą ze sobą zupełnie nową jakość informacji precyzję i brak subiektywizmu. Na uwagę zasługuje fakt, że zebrane przez skaner laserowy chmury punktów mogą być pokolorowane, a informacje o barwach pochodzą ze zdjęcia cyfrowego wykonanego ze stanowiska skanera. Pomiary skanerem laserowym umożliwiły szybką i sprawną inwentaryzację obiektu inżynieryjnego. To z kolei pozwoliło na weryfikację parametrów istniejącej tam skrajni budowli. Zastosowanie tej techniki pomiarowej umożliwia również wykrywanie niewidocznych gołym okiem pęknięć i zacieków na obiekcie. Warto dodać, że bezdotykowa technika pomiarowa nie wymaga wyłączenia napięcia w sieci trakcyjnej. Możliwe jest także określenie skrajni pionowej czy zawieszenia przewodu jezdnego sieci trakcyjnej w stosunku do górnej powierzchni główki szyny (zrzutowanej do osi toru). Naziemny skaning laserowy jest najczęściej wykorzystywany w następujących zagadnieniach: inwentaryzacja obiektów przemysłowych i infrastruktury technicznej, inwentaryzacja zabytków, monitoring robót związanych z infrastrukturą transportową, pomiar rzeźby terenu i mas ziemnych, dokumentacja stanu rzeczywistego budynków, monitoring obiektów podziemnych: jaskinie, tunele itp. dokumentacja miejsca popełnienia zbrodni, wypadków drogowych, 4

5 w przemyśle filmowym. Zaletą przedstawionych rozwiązań jest przede wszystkim szybkość i dokładność wykonania pomiarów dużych obiektów inżynierskich czy długich tras komunikacyjnych. Podstawowe korzyści z zastosowania skanowania 3D to przede wszystkim: szybkie zebranie danych nawet skomplikowanych geometrycznie obiektów, zwiększenie wydajności przy tworzeniu obiektów przestrzennych, skróceniu cyklu produkcyjnego, podniesienie jakości produktu, odzwierciedlenie zmian w czasie w geometrii danego obiektu. W transporcie szynowym jedną z podstawowych zalet technologii skaningu laserowego jest możliwość uzyskania parametrów skrajni budowli w dowolnie wybranym przekroju linii kolejowej Na zakończenie warto dodać, że na liniach kolejowych krajów Europy Zachodniej stosuje się już zaawansowaną technologię w pomiarach infrastruktury. Ostatecznie przekłada się ona na zapewnienie bezpiecznego i komfortowego podróżowania. 5

Skanowanie laserowe w pomiarach elementów infrastruktury transportu szynowego

Skanowanie laserowe w pomiarach elementów infrastruktury transportu szynowego Skanowanie laserowe w pomiarach elementów infrastruktury transportu szynowego Każda z instytucji zarządzających drogami szynowymi zobligowana jest stosownymi instrukcjami branżowymi i wytycznymi technicznymi

Bardziej szczegółowo

Karolina Żurek. 17 czerwiec 2010r.

Karolina Żurek. 17 czerwiec 2010r. Karolina Żurek 17 czerwiec 2010r. Skanowanie laserowe to metoda pomiaru polegająca na przenoszeniu rzeczywistego kształtu trójwymiarowego obiektu do postaci cyfrowej. Bezpośrednim produktem skanowania

Bardziej szczegółowo

Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz. Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie KOKSOPROJEKT

Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz. Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie KOKSOPROJEKT 1 Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie 2 Plan prezentacji 1. Skanowanie laserowe 3D informacje ogólne; 2. Proces skanowania; 3. Proces

Bardziej szczegółowo

OMÓWIENIE TECHNOLOGII NAZIEMNEGO SKANINGU SKANING LASEROWY LASEROWGO ORAZ PRAKTYCZNYCH ASPEKTÓW ZASTOSOWANIA TEJ TECHNOLOGII W POLSKICH WARUNKACH Jacek Uchański Piotr Falkowski PLAN REFERATU 1. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Naziemne skanowanie laserowe i trójwymiarowa wizualizacja Jaskini Łokietka

Naziemne skanowanie laserowe i trójwymiarowa wizualizacja Jaskini Łokietka Naziemne skanowanie laserowe i trójwymiarowa wizualizacja Jaskini Łokietka Przez 27 lat, od kiedy Jaskinia Łokietka w Ojcowskim Parku Narodowym została udostępniona dla masowego ruchu turystycznego, jej

Bardziej szczegółowo

Zakres wiadomości i umiejętności z przedmiotu GEODEZJA OGÓLNA dla klasy 1ge Rok szkolny 2014/2015r.

Zakres wiadomości i umiejętności z przedmiotu GEODEZJA OGÓLNA dla klasy 1ge Rok szkolny 2014/2015r. Zakres wiadomości i umiejętności z przedmiotu GEODEZJA OGÓLNA dla klasy 1ge - Definicja geodezji, jej podział i zadania. - Miary stopniowe. - Miary długości. - Miary powierzchni pola. - Miary gradowe.

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2012/2013 Kod: DGK GI-n Punkty ECTS: 5. Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja inżynieryjno-przemysłowa

Rok akademicki: 2012/2013 Kod: DGK GI-n Punkty ECTS: 5. Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja inżynieryjno-przemysłowa Nazwa modułu: Geodezyjne pomiary specjalne Rok akademicki: 2012/2013 Kod: DGK-2-207-GI-n Punkty ECTS: 5 Wydział: Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność:

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2033/2034 Kod: DGK GI-s Punkty ECTS: 5. Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja inżynieryjno-przemysłowa

Rok akademicki: 2033/2034 Kod: DGK GI-s Punkty ECTS: 5. Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja inżynieryjno-przemysłowa Nazwa modułu: Geodezyjne pomiary specjalne Rok akademicki: 2033/2034 Kod: DGK-2-205-GI-s Punkty ECTS: 5 Wydział: Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność:

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: DGK GI-n Punkty ECTS: 5. Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja inżynieryjno-przemysłowa

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: DGK GI-n Punkty ECTS: 5. Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność: Geodezja inżynieryjno-przemysłowa Nazwa modułu: Geodezyjne pomiary specjalne Rok akademicki: 2014/2015 Kod: DGK-2-207-GI-n Punkty ECTS: 5 Wydział: Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Kierunek: Geodezja i Kartografia Specjalność:

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE KONCEPCJI BADANIA PRZEMIESZCZEŃ OSUWISK NA PODSTAWIE GEODANYCH

OPRACOWANIE KONCEPCJI BADANIA PRZEMIESZCZEŃ OSUWISK NA PODSTAWIE GEODANYCH OPRACOWANIE KONCEPCJI BADANIA PRZEMIESZCZEŃ OSUWISK NA PODSTAWIE GEODANYCH Małgorzata Woroszkiewicz Zakład Teledetekcji i Fotogrametrii, Wydział Inżynierii Lądowej i Geodezji, Wojskowa Akademia Techniczna

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura drogowa

Infrastruktura drogowa Infrastruktura drogowa Zarządzanie majątkiem drogowym Strona 1 ERGO umożliwia zarządzanie majątkiem drogowym, którego ewidencjonowanie odbywa się zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Ministra Infrastruktury

Bardziej szczegółowo

Przemysław Kowalski Instytut Informatyki Teoretycznej i Stosowanej PAN

Przemysław Kowalski Instytut Informatyki Teoretycznej i Stosowanej PAN Opracowanie systemowych rozwiązań wspomagających zabezpieczenie miejsca zdarzenia i proces wykrywczy na podstawie materiału dowodowego utrwalonego za pomocą technik skaningu laserowego oraz satelitarnych

Bardziej szczegółowo

Lp. Promotor Temat Dyplomant 1. Dr inż. A. Dumalski. Zastosowanie sieci modularnych do zakładania osnów pomiarowych 2. Dr inż. A.

Lp. Promotor Temat Dyplomant 1. Dr inż. A. Dumalski. Zastosowanie sieci modularnych do zakładania osnów pomiarowych 2. Dr inż. A. 2009/2010 Propozycje tematów prac dyplomowych na studiach stacjonarnych inżynierskich realizowanych w Instytucie Geodezji Specjalność geodezja i szacowanie nieruchomości Olsztyn Limit 40 Lp. Promotor Temat

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej

Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej Krzysztof Karsznia Leica Geosystems Polska XX Jesienna Szkoła Geodezji im Jacka Rejmana, Polanica

Bardziej szczegółowo

KOŁA NAUKOWEGO GEODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO. Created by Katarzyna Gruca & Agnieszka Głowacka

KOŁA NAUKOWEGO GEODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO. Created by Katarzyna Gruca & Agnieszka Głowacka KOŁA NAUKOWEGO GEODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO SEKCJA FOTOGRAMETRII JEST TO JAK DOTĄD JEDYNE DZIECKO KOŁA NAUKOWEGO GEODETÓW UR. ZRZESZAJĄCA OD PONAD ROKU CIEKAWSKICH STUDENTÓW PRAGNĄCYCH ROZWIJAĆ SWOJĄ

Bardziej szczegółowo

Katedra Geodezji Inżynieryjnej i Budownictwa Kraków,

Katedra Geodezji Inżynieryjnej i Budownictwa Kraków, Katedra Geodezji Inżynieryjnej i Budownictwa Kraków, 27.02.2008 PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC DYPLOMOWYCH MAGISTERSKICH DLA STUDENTÓW STUDIÓW DZIENNYCH Lp Temat pracy Promotor 2 Modelowanie przebiegu w czasie

Bardziej szczegółowo

TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10

TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10 TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10 Fotogrametria to technika pomiarowa oparta na obrazach fotograficznych. Wykorzystywana jest ona do opracowywani map oraz do różnego rodzaju zadań pomiarowych.

Bardziej szczegółowo

KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU

KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Geodezja inżynieryjna Nazwa modułu w języku angielskim Engineering surveying

Bardziej szczegółowo

Wielkopolska Izba Inżynierów Budownictwa Poznań ul. Dworkowa czerwiec 2016 r.

Wielkopolska Izba Inżynierów Budownictwa Poznań ul. Dworkowa czerwiec 2016 r. Wielkopolska Izba Inżynierów Budownictwa 60-602 Poznań ul. Dworkowa 14 21 czerwiec 2016 r. Współdziałanie inżynierów budownictwa i geodezji w procesie budowlanym" GEODETA i INŻYNIER BUDOWNICTWA W JEDNYM

Bardziej szczegółowo

DIGITAL PHOTOGRAMMETRY AND LASER SCANNING IN CULTURAL HERITAGE SURVEY

DIGITAL PHOTOGRAMMETRY AND LASER SCANNING IN CULTURAL HERITAGE SURVEY DIGITAL PHOTOGRAMMETRY AND LASER SCANNING IN CULTURAL HERITAGE SURVEY Fotogrametria cyfrowa i skaning laserowy w dokumentacji i archiwizacji obiektów dziedzictwa kulturowego Autorzy artykułu: A. Guarnieria,

Bardziej szczegółowo

Trendy nauki światowej (1)

Trendy nauki światowej (1) Trendy nauki światowej (1) LOTNICZE PLATFORMY BEZZAŁOGOWE Badanie przydatności (LPB) do zadań fotogrametrycznych w roli: nośnika kamery cyfrowej, nośnika skanera laserowego, nośnika kamery wideo, zintegrowanej

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC DYPLOMOWYCH INŻYNIERSKICH STUDIA STACJONARNE PIERWSZEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2012/2013

TEMATYKA PRAC DYPLOMOWYCH INŻYNIERSKICH STUDIA STACJONARNE PIERWSZEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2012/2013 TEMATYKA PRAC DYPLOMOWYCH INŻYNIERSKICH STUDIA STACJONARNE PIERWSZEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2012/2013 Instytut Geodezji GEODEZJA I GEOINFORMATYKA PROMOTOR Górski Dr Krzysztof Bojarowski TEMATYKA PRAC

Bardziej szczegółowo

Nowa metoda pomiarów parametrów konstrukcyjnych hełmów ochronnych z wykorzystaniem skanera 3D

Nowa metoda pomiarów parametrów konstrukcyjnych hełmów ochronnych z wykorzystaniem skanera 3D Nowa metoda pomiarów parametrów konstrukcyjnych hełmów ochronnych z wykorzystaniem skanera 3D dr inż. Marcin Jachowicz, CIOP-PIB 2016 r. Na wielu stanowiskach pracy, na których występuje ryzyko urazu głowy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Streszczenie. Summary. Wstęp

Spis treści. Streszczenie. Summary. Wstęp 0 1 Spis treści Streszczenie Summary Wstęp 1. Pomiary diagnostyczne geometrii torów kolejowych i skrajni budowlanej 1.1. Diagnostyka nawierzchni kolejowej 1.1.1. Pomiary geometryczne nawierzchni 1.1.2.

Bardziej szczegółowo

ARKADIUSZ KAMPCZYK GEODEZJA KARTOGRAFIA. Zbiór aktualnych przepisów z praktycznym komentarzem

ARKADIUSZ KAMPCZYK GEODEZJA KARTOGRAFIA. Zbiór aktualnych przepisów z praktycznym komentarzem ARKADIUSZ KAMPCZYK GEODEZJA i KARTOGRAFIA Zbiór aktualnych przepisów z praktycznym komentarzem Arkadiusz Kampczyk Geodezja i kartografia Zbiór aktualnych przepisów z praktycznym komentarzem Autor: Arkadiusz

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie Cel projektu

Wprowadzenie Cel projektu Bartek 3D Studenckie Koła Naukowe KNL Sekcja Geomatyki Wydział Leśny UR w Krakowie Dahlta AGH w Krakowie Architektury Krajobrazu UR w Krakowie Koło Geografów UP w Krakowie Koordynacja: Laboratorium Geomatyki

Bardziej szczegółowo

Kod modułu Fotogrametria naziemna, lotnicza i satelitarna. semestr 5. semestr zimowy (semestr zimowy / letni)

Kod modułu Fotogrametria naziemna, lotnicza i satelitarna. semestr 5. semestr zimowy (semestr zimowy / letni) Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012 r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Fotogrametria naziemna, lotnicza i satelitarna Nazwa modułu w języku angielskim

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie SKANINGU LASEROWEGO PMG Wierzchowice W R O G E O

Zastosowanie SKANINGU LASEROWEGO PMG Wierzchowice W R O G E O Zastosowanie SKANINGU LASEROWEGO PMG Wierzchowice W R O G E O u l. M i ń s k a 3 8 54-6 1 0 W r o c ł a w W DUŻYM SKRÓCIE Co to jest skaning? Podgląd i edycja wyników skanowania Chmura punktów, wirtualna

Bardziej szczegółowo

Toromierz Laserowy LASERTOR XTL 2

Toromierz Laserowy LASERTOR XTL 2 Toromierz Laserowy LASERTOR XTL 2 KATOWICE Marzec 2005 TOROMIERZ LASEROWY LASERTOR XTL 2 Toromierz laserowy LASERTOR XTL 2, firmy PROVENTUS Sp. z o.o. jest najnowszym urządzeniem pomiarowym, służącym do

Bardziej szczegółowo

SESJA SZKOLENIOWA. SZKOLENIE I Wprowadzenie do ArcGIS Desktop. 8-9 X (2-dniowe) max. 8 osób. SZKOLENIE II Wprowadzenie do ArcGIS Server

SESJA SZKOLENIOWA. SZKOLENIE I Wprowadzenie do ArcGIS Desktop. 8-9 X (2-dniowe) max. 8 osób. SZKOLENIE II Wprowadzenie do ArcGIS Server SZKOLENIE I Wprowadzenie do ArcGIS Desktop SESJA SZKOLENIOWA 8-9 X (2-dniowe) Szkolenie dla nowych użytkowników oprogramowania ArcGIS oraz osób rozpoczynających pracę z GIS dostarcza podstawowej wiedzy

Bardziej szczegółowo

Pelagia BIŁKA Magda PLUTA Bartosz MITKA Maria ZYGMUNT

Pelagia BIŁKA Magda PLUTA Bartosz MITKA Maria ZYGMUNT Pelagia BIŁKA Magda PLUTA Bartosz MITKA Maria ZYGMUNT EPISTEME 22/2014, t. II s. 33-40 ISSN 1895-2241 WYZNACZENIE BŁĘDU WSKAZANIA DŁUGOŚCI NA- ZIEMNEGO SKANERA LASEROWEGO W WARUNKACH POLOWYCH DETERMINATION

Bardziej szczegółowo

System informacji przestrzennej w Komendzie Miejskiej w Gdańsku. Rysunek 1. Centrum monitoringu w Komendzie Miejskiej Policji w Gdańsku.

System informacji przestrzennej w Komendzie Miejskiej w Gdańsku. Rysunek 1. Centrum monitoringu w Komendzie Miejskiej Policji w Gdańsku. System informacji przestrzennej w Komendzie Miejskiej w Gdańsku. W Gdańsku tworzony jest obecnie miejski System Informacji Przestrzennej, który będzie stanowił podstawę m.in. Systemu Ratownictwa Miejskiego

Bardziej szczegółowo

TOM II. szczegółowe warunki techniczne dla modernizacji lub budowy linii kolejowych. z wychylnym pudłem) TOM II SKRAJNIA BUDOWLANA LINII KOLEJOWYCH

TOM II. szczegółowe warunki techniczne dla modernizacji lub budowy linii kolejowych. z wychylnym pudłem) TOM II SKRAJNIA BUDOWLANA LINII KOLEJOWYCH szczegółowe warunki techniczne dla modernizacji lub budowy linii kolejowych do prędkości V max 200 km/h (dla taboru konwencjonalnego) / 250 km/h (dla taboru z wychylnym pudłem) SKRAJNIA BUDOWLANA LINII

Bardziej szczegółowo

Skanery 3D firmy Z Corporation. 2009 Z Corporation

Skanery 3D firmy Z Corporation. 2009 Z Corporation 2009 Z Corporation Zasada działania Przylegające do powierzchni markery nakładane są w sposób losowy Kamery CCD śledzą punkty referencyjne i za pomocą triangulacji (rozłożenia powierzchni na zbiór trójkątów)

Bardziej szczegółowo

WYKONANIE APLIKACJI WERYFIKUJĄCEJ PIONOWOŚĆ OBIEKTÓW WYSMUKŁYCH Z WYKORZYSTANIEM JĘZYKA C++ 1. Wstęp

WYKONANIE APLIKACJI WERYFIKUJĄCEJ PIONOWOŚĆ OBIEKTÓW WYSMUKŁYCH Z WYKORZYSTANIEM JĘZYKA C++ 1. Wstęp Autor: inż. Izabela KACZMAREK Opiekun naukowy: dr inż. Ryszard SOŁODUCHA WYKONANIE APLIKACJI WERYFIKUJĄCEJ PIONOWOŚĆ OBIEKTÓW WYSMUKŁYCH Z WYKORZYSTANIEM JĘZYKA C++ 1. Wstęp Obecnie wykorzystywane przez

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC DYPLOMOWYCH INŻYNIERSKICH STUDIA STACJONARNE PIERWSZEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2011/12

TEMATYKA PRAC DYPLOMOWYCH INŻYNIERSKICH STUDIA STACJONARNE PIERWSZEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2011/12 STUDIA STACJONARNE PIERWSZEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2011/12 Jednostka: KATEDRA GEODEZJI SATELITARNEJ I NAWIGACJI Specjalność: GEODEZJA I GEOINFORMATYKA Prof. dr hab. inż. Stanisław 1. Wyznaczenie dokładności

Bardziej szczegółowo

D ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE

D ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE D-01.00.00 ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE D-01.01.01 ODTWORZENIE, WYZNACZENIE TRASY I PUNKTÓW WYSOKOŚCIOWYCH 1. Wstęp 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej SST są wymagania dotyczące wyznaczenia osi trasy i

Bardziej szczegółowo

Lp. Temat pracy Promotor. Analiza porównawcza oprogramowania do produkcji elektronicznych map nawigacyjnych firmy ESRI i firmy CARIS.

Lp. Temat pracy Promotor. Analiza porównawcza oprogramowania do produkcji elektronicznych map nawigacyjnych firmy ESRI i firmy CARIS. Tematy prac dyplomowych INŻYNIERSKICH dla studentów studiów NIESTACJONARNYCH prowadzone przez nauczycieli akademickich KATEDRY GEOINFORMATYKI na rok akademicki 2012/2013 kierunek GEODEZJA I KARTOGRAFIA

Bardziej szczegółowo

SKRAJNIA BUDOWLI NA ODCINKACH TORU NA PROSTEJ I W ŁUKU

SKRAJNIA BUDOWLI NA ODCINKACH TORU NA PROSTEJ I W ŁUKU Załącznik nr 11 SKRAJNIA BUDOWLI NA ODCINKACH TORU NA PROSTEJ I W ŁUKU 1. Wymagania ogólne: 1) skrajnia budowli jest to zarys figury płaskiej, stanowiący podstawę do określania wolnej przestrzeni dla ruchu

Bardziej szczegółowo

Wojciech Żurowski MGGP AERO ZDJĘCIA LOTNICZE I SKANING LASEROWY ZASTOSOWANIA W SAMORZĄDACH 2015-10-08

Wojciech Żurowski MGGP AERO ZDJĘCIA LOTNICZE I SKANING LASEROWY ZASTOSOWANIA W SAMORZĄDACH 2015-10-08 Wojciech Żurowski MGGP AERO ZDJĘCIA LOTNICZE I SKANING LASEROWY ZASTOSOWANIA W SAMORZĄDACH 2015-10-08 Informacja przestrzenna z pułapu lotniczego 2 Historia firmy Zakup skanera fotogrametrycznego i uruchomienie

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA ODWROTNA - praktyczne zastosowania. dr inż. Ireneusz Wróbel Katedra Podstaw Budowy Maszyn, ATH w Bielsku-Białej

INŻYNIERIA ODWROTNA - praktyczne zastosowania. dr inż. Ireneusz Wróbel Katedra Podstaw Budowy Maszyn, ATH w Bielsku-Białej INŻYNIERIA ODWROTNA - praktyczne zastosowania dr inż. Ireneusz Wróbel Katedra Podstaw Budowy Maszyn, ATH w Bielsku-Białej Inżynieria odwrotna, inżynieria wsteczna (ang. reverse engineering) to proces badania

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY INFORMACJI PRZESTRZENNEJ

SYSTEMY INFORMACJI PRZESTRZENNEJ AKADEMIA GÓRNICZO- HUTNICZA im. Stanisława Staszica w Krakowie Wydział Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Kierunek Inżynieria środowiska SYSTEMY INFORMACJI PRZESTRZENNEJ Analiza śladu zarejestrowanego

Bardziej szczegółowo

Wyniki pierwszej tury wyborów bloków modułów obieralnych. na semestr letni w roku akademickim 2015/16. studia niestacjonarne WGGiIŚ

Wyniki pierwszej tury wyborów bloków modułów obieralnych. na semestr letni w roku akademickim 2015/16. studia niestacjonarne WGGiIŚ Wyniki pierwszej bloków modułów obieralnych na semestr letni w roku akademickim 2015/16 studia niestacjonarne WGGiIŚ str. 1 4 rok Geodezja i Kartografia - semestr 8 str. 2 2 rok Inżynieria Środowiska -

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z pomiaru naziemnym skanerem laserowym ScanStation części Zamku Kapituły Warmińskiej w Olsztynie

Sprawozdanie z pomiaru naziemnym skanerem laserowym ScanStation części Zamku Kapituły Warmińskiej w Olsztynie Sprawozdanie z pomiaru naziemnym skanerem laserowym ScanStation części Zamku Kapituły Warmińskiej w Olsztynie wyk. mgr inż. Karolina Hejbudzka, dr inż. Andrzej Dumalski Informacje wstępne W 2013r został

Bardziej szczegółowo

Specjalistycznej geodezyjnej obsługi inwestycji

Specjalistycznej geodezyjnej obsługi inwestycji ZAPYTANIE OFERTOWE POIG 4.4 07/09/2014 W związku z realizacją projektu badawczego SEPARACJA KOFAMA Separacja i klasyfikacja części stałych w tym również z mediów ciekłych i gazowych (numer umowy: UDA-POIG04.04.00-16-006/13-02),

Bardziej szczegółowo

Problematyka budowy skanera 3D doświadczenia własne

Problematyka budowy skanera 3D doświadczenia własne Problematyka budowy skanera 3D doświadczenia własne dr inż. Ireneusz Wróbel ATH Bielsko-Biała, Evatronix S.A. iwrobel@ath.bielsko.pl mgr inż. Paweł Harężlak mgr inż. Michał Bogusz Evatronix S.A. Plan wykładu

Bardziej szczegółowo

Koleje podstawy. Wykład 1 Wprowadzenie. Pojęcia podstawowe. dr hab. inż. Danuta Bryja, prof. nadzw. PWr

Koleje podstawy. Wykład 1 Wprowadzenie. Pojęcia podstawowe. dr hab. inż. Danuta Bryja, prof. nadzw. PWr Koleje podstawy Wykład 1 Wprowadzenie. Pojęcia podstawowe dr hab. inż. Danuta Bryja, prof. nadzw. PWr Literatura 1. Dz. U. RP nr 151.: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 5 czerwca

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT POMIAROWYCH

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT POMIAROWYCH Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Lublinie Rejon w Zamościu SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT POMIAROWYCH GEODEZYJNE POMIARY PRZEMIESZCZANIA SKARPY DROGOWEJ Zamość,

Bardziej szczegółowo

KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU A. USYTUOWANIE MODUŁU W SYSTEMIE STUDIÓW B. OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA PRZEDMIOTU

KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU A. USYTUOWANIE MODUŁU W SYSTEMIE STUDIÓW B. OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA PRZEDMIOTU Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012 r. KARTA MODUŁU / KARTA RZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Zastosowania fotogrametrii Nazwa modułu w języku angielskim The Using of hotogrammetry

Bardziej szczegółowo

Precyzyjne pozycjonowanie w oparciu o GNSS

Precyzyjne pozycjonowanie w oparciu o GNSS Precyzyjne pozycjonowanie w oparciu o GNSS Załącznik nr 2 Rozdział 1 Techniki precyzyjnego pozycjonowania w oparciu o GNSS 1. Podczas wykonywania pomiarów geodezyjnych metodą precyzyjnego pozycjonowania

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie nowoczesnych technologii w zarządzaniu drogami wojewódzkimi na przykładzie systemu zarządzania opartego na technologii GPS-GPRS.

Wykorzystanie nowoczesnych technologii w zarządzaniu drogami wojewódzkimi na przykładzie systemu zarządzania opartego na technologii GPS-GPRS. Planowanie inwestycji drogowych w Małopolsce w latach 2007-2013 Wykorzystanie nowoczesnych technologii w zarządzaniu drogami wojewódzkimi na przykładzie systemu zarządzania opartego na technologii GPS-GPRS.

Bardziej szczegółowo

Zarządca narodowej sieci linii kolejowych. Łukasz WILCZYŃSKI* Mariusz MASTALERZ*

Zarządca narodowej sieci linii kolejowych. Łukasz WILCZYŃSKI* Mariusz MASTALERZ* Łukasz WILCZYŃSKI* Mariusz MASTALERZ* Wpływ urządzeń pomiarowych na jakość połączeń szynowych wykonywanych w *mgr inż. Łukasz WILCZYŃSKI PKP PLK S.A - Centrum Diagnostyki *mgr inż. Mariusz MASTALERZ PKP

Bardziej szczegółowo

Geodezja Inżynierska

Geodezja Inżynierska Wydział Geoinżynierii, Górnictwa i Geologii Kierunek Górnictwo i Geologia Inżynierska Józef Woźniak Zakład Geodezji i Geoinformatyki Politechniki Wrocławskiej jozef.wozniak@pwr.wroc.pl gis@pwr.wroc.pl

Bardziej szczegółowo

Temat pracy dyplomowej Promotor Dyplomant CENTRUM INŻYNIERII RUCHU MORSKIEGO. prof. dr hab. inż. kpt.ż.w. Stanisław Gucma.

Temat pracy dyplomowej Promotor Dyplomant CENTRUM INŻYNIERII RUCHU MORSKIEGO. prof. dr hab. inż. kpt.ż.w. Stanisław Gucma. kierunek: Nawigacja, : Transport morski, w roku akademickim 2012/2013, Temat dyplomowej Promotor Dyplomant otrzymania 1. Nawigacja / TM 2. Nawigacja / TM dokładności pozycji statku określonej przy wykorzystaniu

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI STRESZCZENIE...8 SUMMARY...9 I. WPROWADZENIE... 10

SPIS TREŚCI STRESZCZENIE...8 SUMMARY...9 I. WPROWADZENIE... 10 SPIS TREŚCI STRESZCZENIE.....8 SUMMARY.....9 I. WPROWADZENIE.... 10 II. OMÓWIENIE TEORETYCZNE I PRAKTYCZNE OBSZARU BADAŃ..16 1. Fotogrametria i skanowanie laserowe jako metody inwentaryzacji zabytków......17

Bardziej szczegółowo

Profil FARO. FARO Technologies Inc. USA. FARO Europe GmbH & Co. KG

Profil FARO. FARO Technologies Inc. USA. FARO Europe GmbH & Co. KG Profil FARO FARO Technologies Inc. USA Siedziba Główna: Lake Mary, Florida Istnieje od 1981 Ponad 18.600 instalacji FARO Europe GmbH & Co. KG Siedziba Główna: Stuttgart Oddziały: Wrocław, Rosenheim, Gladbeck,

Bardziej szczegółowo

Skanowanie laserowe 3d

Skanowanie laserowe 3d Skanowanie laserowe 3d alvo.pl Surowa chmura punktów kompletna informacja o kształcie i wymiarach obiektu widok po nałożeniu zdjęć przestrzenne i realistyczne odwzorowanie obiektu widok po oczyszczeniu

Bardziej szczegółowo

KRZYSZTOF MĄCZEWSKI Geodeta Województwa Mazowieckiego

KRZYSZTOF MĄCZEWSKI Geodeta Województwa Mazowieckiego Biuro Geodety Województwa Mazowieckiego DOŚWIADCZENIA WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO W TWORZENIU INFRASTRUKTURY GEOINFORMACYJNEJ DLA ZARZĄDZANIA KRYZYSOWEGO KRZYSZTOF MĄCZEWSKI Geodeta Województwa Mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

Budowa. doc. dr inż. Tadeusz Zieliński r. ak. 2009/10. Metody komputerowe w inżynierii komunikacyjnej

Budowa. doc. dr inż. Tadeusz Zieliński r. ak. 2009/10. Metody komputerowe w inżynierii komunikacyjnej Metody komputerowe w inżynierii komunikacyjnej Budowa źródło: TOPCON Machine control and Survey Solutions doc. dr inż. Tadeusz Zieliński r. ak. 2009/10 Układ wykładu systemy do zarządzania procesem budowy

Bardziej szczegółowo

dr hab. inż. prof. nadzw. AM Andrzej Klewski prof. nadzw. AM Andrzej Klewski prof. nadzw. AM Andrzej Klewski prof. nadzw. AM Andrzej Klewski

dr hab. inż. prof. nadzw. AM Andrzej Klewski prof. nadzw. AM Andrzej Klewski prof. nadzw. AM Andrzej Klewski prof. nadzw. AM Andrzej Klewski Tematy prac dyplomowych INŻYNIERSKICH dla studentów studiów STACJONARNYCH prowadzone przez nauczycieli akademickich KATEDRY GEOINFORMATYKI na rok akademicki 2011/2012 kierunek GEODEZJA I KARTOGRAFIA Lp.

Bardziej szczegółowo

Trimble Spatial Imaging. Sprowadzamy Geoprzestrzenna informację na ziemię

Trimble Spatial Imaging. Sprowadzamy Geoprzestrzenna informację na ziemię Trimble Spatial Imaging Sprowadzamy Geoprzestrzenna informację na ziemię Trimble VX Trimble VX Spatial Station Trimble VX -kamera -opcja robotic -skanowanie Trimble GX -funkcja SureScan -pozostałe funkcje

Bardziej szczegółowo

PR242012 23 kwietnia 2012 Mechanika Strona 1 z 5. XTS (extended Transport System) Rozszerzony System Transportowy: nowatorska technologia napędów

PR242012 23 kwietnia 2012 Mechanika Strona 1 z 5. XTS (extended Transport System) Rozszerzony System Transportowy: nowatorska technologia napędów Mechanika Strona 1 z 5 XTS (extended Transport System) Rozszerzony System Transportowy: nowatorska technologia napędów Odwrócona zasada: liniowy silnik ruch obrotowy System napędowy XTS firmy Beckhoff

Bardziej szczegółowo

Artur Malczewski TPI Sp. z o.o. Zakopane - Kościelisko, 31 maja 2006

Artur Malczewski TPI Sp. z o.o. Zakopane - Kościelisko, 31 maja 2006 owe spojrzenie na cyfrową fotogrametrię bliskiego zasięgu Artur Malczewski TPI Sp. z o.o. Zakopane - Kościelisko, 31 maja 2006 TPI istniejemy od 1991 zatrudniamy 26 osób 5 biur: Warszawa, Wrocław, Poznań,

Bardziej szczegółowo

Fotografia i videografia sferyczna do obrazowania przestrzeni i pomiarów fotogrametrycznych

Fotografia i videografia sferyczna do obrazowania przestrzeni i pomiarów fotogrametrycznych Fotografia i videografia sferyczna do obrazowania przestrzeni i pomiarów fotogrametrycznych Karol Kwiatek Katedra Gospodarki Regionalnej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie Karol.Kwiatek@uek.krakow.pl 23.05.2014

Bardziej szczegółowo

D Roboty Pomiarowe Przy Liniowych Robotach Ziemnych

D Roboty Pomiarowe Przy Liniowych Robotach Ziemnych D-01.01.01 Roboty Pomiarowe Przy Liniowych Robotach Ziemnych 1. WSTĘP 1.1.Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót

Bardziej szczegółowo

Mechanika Robotów. Wojciech Lisowski. 5 Planowanie trajektorii ruchu efektora w przestrzeni roboczej

Mechanika Robotów. Wojciech Lisowski. 5 Planowanie trajektorii ruchu efektora w przestrzeni roboczej Katedra Robotyki i Mechatroniki Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie Mechanika Robotów Wojciech Lisowski 5 Planowanie trajektorii ruchu efektora w przestrzeni roboczej Mechanika Robotów KRiM, WIMIR, AGH

Bardziej szczegółowo

Urządzenia Elektroniki Morskiej Systemy Elektroniki Morskiej

Urządzenia Elektroniki Morskiej Systemy Elektroniki Morskiej Wydział Elektroniki, Telekomunikacji i Informatyki Politechniki Gdańskiej Katedra Systemów Elektroniki Morskiej Stacja Badań Hydroakustycznych Urządzenia Elektroniki Morskiej Systemy Elektroniki Morskiej

Bardziej szczegółowo

Leica ScanStation C5 Rozwojowy skaner laserowy

Leica ScanStation C5 Rozwojowy skaner laserowy Leica ScanStation C5 Rozwojowy skaner laserowy Leica ScanStation C5 Twój pierwszy skaner. Z rozwojowym potencjałem Firmy rozpoczynające działalność w zakresie skanowania laserowego stykają się z coraz

Bardziej szczegółowo

Badania elementów i zespołów maszyn laboratorium (MMM4035L) Zastosowanie systemu nawigacyjnego w pomiarach geometrii elementów maszyn. Ćwiczenie 22.

Badania elementów i zespołów maszyn laboratorium (MMM4035L) Zastosowanie systemu nawigacyjnego w pomiarach geometrii elementów maszyn. Ćwiczenie 22. Badania elementów i zespołów maszyn laboratorium (MMM4035L) Ćwiczenie 22. Zastosowanie systemu nawigacyjnego w pomiarach geometrii Przygotowanie: Ewelina Świątek-Najwer Wstęp teoretyczny: Rodzaje systemów

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA ROBOTY GEOLOGICZNE I GEODEZYJNE ST-01.00

SPECYFIKACJA TECHNICZNA ROBOTY GEOLOGICZNE I GEODEZYJNE ST-01.00 SPECYFIKACJA TECHNICZNA ROBOTY GEOLOGICZNE I GEODEZYJNE ST-01.00 str. 40 SPIS TREŚCI 1 WSTĘP... 42 1.1 PRZEDMIOT SPECYFIKACJI TECHNICZNEJ ST-01... 42 1.2 ZAKRES STOSOWANIA... 42 1.3 ZAKRES ROBÓT... 42

Bardziej szczegółowo

ST-01 Roboty pomiarowe

ST-01 Roboty pomiarowe ST- 01/1 ST-01 Roboty pomiarowe ST-01 Roboty pomiarowe Budowa kanalizacji zlewni Orzegów Odcinek C4, C6, KS-04, B4-K8 01/2 ST-01 Roboty pomiarowe ST- SPIS TREŚCI 1. WPROWADZENIE 1.1 PRZEDMIOT SPECYFIKACJI...

Bardziej szczegółowo

III. GRUPY PRZEDMIOTÓW I MINIMALNE OBCIĄŻENIA GODZINOWE:

III. GRUPY PRZEDMIOTÓW I MINIMALNE OBCIĄŻENIA GODZINOWE: Załącznik Nr 6 Standardy nauczania dla kierunku studiów: geodezja i kartografia STUDIA MAGISTERSKIE I. WYMAGANIA OGÓLNE Studia magisterskie na kierunku geodezja i kartografia trwają nie mniej niż 5 lat

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura transportu kolejowego

Infrastruktura transportu kolejowego 1 z 5 2013-09-25 09:18 Opis przedmiotu: Infrastruktura transportu kolejowego Kod przedmiotu Nazwa przedmiotu TR.NMP101 Infrastruktura transportu kolejowego Wersja przedmiotu 2013/14 A. Usytuowanie przedmiotu

Bardziej szczegółowo

GEOMATYKA program rozszerzony. dr inż. Paweł Strzeliński Katedra Urządzania Lasu Wydział Leśny UP w Poznaniu

GEOMATYKA program rozszerzony. dr inż. Paweł Strzeliński Katedra Urządzania Lasu Wydział Leśny UP w Poznaniu GEOMATYKA 2015-2016 program rozszerzony dr inż. Paweł Strzeliński Katedra Urządzania Lasu Wydział Leśny UP w Poznaniu Źródło: http://pclab.pl/art37726.html Dane podstawowe (http://pl.wikipedia.org/wiki/piper_pa-31_navajo)

Bardziej szczegółowo

Temat: Skanowanie 3D obrazu w celu pomiaru odkształceń deski podobrazia

Temat: Skanowanie 3D obrazu w celu pomiaru odkształceń deski podobrazia Raport z przeprowadzonych badań Temat: Skanowanie 3D obrazu w celu pomiaru odkształceń deski podobrazia Spis treści Spis treści... 2 1.Cel badań... 3 2. Skanowanie 3D pozyskanie geometrii... 3 3. Praca

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH D

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH D SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH ODTWORZENIE TRASY I PUNKTÓW WYSOKOŚCIOWYCH ORAZ WYZNACZENIE I STABILIZACJA PASA DROGOWEGO 1. Wstęp 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej

Bardziej szczegółowo

Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia.

Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia. Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Wydział Inżynierii Środowiska i Geodezji Katedra Fotogrametrii i Teledetekcji Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia. Zagadnienia 1. Widzenie monokularne, binokularne

Bardziej szczegółowo

Spis treści CZĘŚĆ I POZYSKIWANIE ZDJĘĆ, OBRAZÓW I INNYCH DANYCH POCZĄTKOWYCH... 37

Spis treści CZĘŚĆ I POZYSKIWANIE ZDJĘĆ, OBRAZÓW I INNYCH DANYCH POCZĄTKOWYCH... 37 Spis treści Przedmowa... 11 1. Przedmiot fotogrametrii i rys historyczny jej rozwoju... 15 1.1. Definicja i przedmiot fotogrametrii... 15 1.2. Rozwój fotogrametrii na świecie... 23 1.3. Rozwój fotogrametrii

Bardziej szczegółowo

D ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE

D ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE D - 01.00.00 ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE D-01.01.01 ODTWORZENIE TRASY I PUNKTÓW WYSOKOŚCIOWYCH 1. WSTĘP 1.1.Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej wykonania i odbioru robót budowlanych

Bardziej szczegółowo

DROGA ROZWOJU OD PROJEKTOWANIA 2D DO 3D Z WYKORZYSTANIEM SYSTEMÓW CAD NA POTRZEBY PRZEMYSŁU SAMOCHODOWEGO

DROGA ROZWOJU OD PROJEKTOWANIA 2D DO 3D Z WYKORZYSTANIEM SYSTEMÓW CAD NA POTRZEBY PRZEMYSŁU SAMOCHODOWEGO Marta KORDOWSKA, Andrzej KARACZUN, Wojciech MUSIAŁ DROGA ROZWOJU OD PROJEKTOWANIA 2D DO 3D Z WYKORZYSTANIEM SYSTEMÓW CAD NA POTRZEBY PRZEMYSŁU SAMOCHODOWEGO Streszczenie W artykule omówione zostały zintegrowane

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ SEKCJI FOTOGRAMETRII KOŁA NAUKOWEGO GODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO W KRAKOWIE

DZIAŁALNOŚĆ SEKCJI FOTOGRAMETRII KOŁA NAUKOWEGO GODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO W KRAKOWIE DZIAŁALNOŚĆ SEKCJI FOTOGRAMETRII KOŁA NAUKOWEGO GODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO W KRAKOWIE Od listopada 2011 funkcjonuje Sekcja Fotogrametrii Koła Naukowego Geodetów Uniwersytetu Rolniczego. W ramach prac

Bardziej szczegółowo

kataster, numeryczne modele terenu, tachimetria elektroniczna czy GPS, wykorzystywane coraz częściej do pozyskiwania, analizowania i przetwarzania

kataster, numeryczne modele terenu, tachimetria elektroniczna czy GPS, wykorzystywane coraz częściej do pozyskiwania, analizowania i przetwarzania Wstęp Rozwój gospodarczy wymaga racjonalnego zarządzania i gospodarowania terenami oraz zasobami (np. wodnymi czy glebowymi). Do realizacji tych celów niezbędna jest odpowiednia informacja przestrzenna.

Bardziej szczegółowo

ZAKRES EGZAMINU DYPLOMOWEGO ST.1 GiK 2016/17

ZAKRES EGZAMINU DYPLOMOWEGO ST.1 GiK 2016/17 ZAKRES EGZAMINU DYPLOMOWEGO ST.1 GiK 2016/17 1. Omów sieć geodezyjną do wyznaczania deformacji i przemieszczeń obiektów inżynierskich. 2. Scharakteryzuj petrologię skał magmowych. 3. Opisz procedurę podział

Bardziej szczegółowo

NOWOCZESNE URZĄDZENIA W POMIARACH DRÓG KOLEJOWYCH

NOWOCZESNE URZĄDZENIA W POMIARACH DRÓG KOLEJOWYCH 48 Problemy Kolejnictwa Zeszyt 148 Dr inż. Michał Strach, Mgr inż. Marcin Piekarz Akademia Górniczo-Hutnicza im. St. Staszica w Krakowie NOWOCZESNE URZĄDZENIA W POMIARACH DRÓG KOLEJOWYCH SPIS TREŚCI 1.

Bardziej szczegółowo

Inżynieria odwrotna: zmniejszenie kosztów produkcji Optyczny system pomiarowy: MICRON3D green Oprogramowanie: SMARTTECH3Dmeasure Branża: motoryzacja

Inżynieria odwrotna: zmniejszenie kosztów produkcji Optyczny system pomiarowy: MICRON3D green Oprogramowanie: SMARTTECH3Dmeasure Branża: motoryzacja Inżynieria odwrotna: zmniejszenie kosztów produkcji Optyczny system pomiarowy: MICRON3D green Oprogramowanie: SMARTTECH3Dmeasure Branża: motoryzacja Projekt pierwszego polskiego supersamochodu Arrinera

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC DYPLOMOWYCH MAGISTERSKICH STUDIA STACJONARNE DRUGIEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2012/2013

TEMATYKA PRAC DYPLOMOWYCH MAGISTERSKICH STUDIA STACJONARNE DRUGIEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2012/2013 STUDIA STACJONARNE DRUGIEGO STOPNIA ROK AKADEMICKI 2012/2013 Instytut Geodezji GEODEZJA GOSPODARCZA PROMOTOR Dr hab. Zofia Rzepecka, prof. UWM Dr inż. Dariusz Gościewski Analiza możliwości wyznaczenia

Bardziej szczegółowo

D ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE

D ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D.01.00.00 ROBOTY PRZYGOTOWAWCZE CPV 45111200-0 Opracował: mgr inż. Artur Ampulski wrzesień, 2016 r. D.01.01.01 ODTWORZENIE TRASY I PUNKTÓW WYSOKOŚCIOWYCH CPV 45111200-0

Bardziej szczegółowo

Specjalistyczne Instrumenty W Pomiarach Inżynieryjnych S I W P I

Specjalistyczne Instrumenty W Pomiarach Inżynieryjnych S I W P I Specjalistyczne Instrumenty W Pomiarach Inżynieryjnych S I W P I NIWELATORY LASEROWE Niwelatory z wiązką obrotową lasera (obrót ruchomej głowicy) wyznaczają płaszczyznę odniesienia (poziomą, pionową lub

Bardziej szczegółowo

PLAN STUDIÓW. Lp. O/F

PLAN STUDIÓW. Lp. O/F WYDZIAŁ: INŻYNIERII LĄDOWEJ I ŚRODOWISKA KIERUNEK: BUDOWNICTWO poziom kształcenia: studia drugiego stopnia profil: ogólnoakademicki forma studiów: stacjonarne y wspólne PLAN STUDIÓW Lp. O/F I 1 O K_W1,

Bardziej szczegółowo

BADANIE PRÓBKI SYSTEM EWIDENCJI I ZARZADZANIA DROGAMI WOJEWÓDZKIMI WOJEÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO.

BADANIE PRÓBKI SYSTEM EWIDENCJI I ZARZADZANIA DROGAMI WOJEWÓDZKIMI WOJEÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO. Załącznik nr 1 do SIWZ BADANIE PRÓBKI SYSTEM EWIDENCJI I ZARZADZANIA DROGAMI WOJEWÓDZKIMI WOJEÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO. Województwa Kujawsko Pomorskiego str. 1 SPIS TREŚCI 1 Cele i założenia badania

Bardziej szczegółowo

Aplikacje Systemów. Nawigacja inercyjna. Gdańsk, 2016

Aplikacje Systemów. Nawigacja inercyjna. Gdańsk, 2016 Aplikacje Systemów Wbudowanych Nawigacja inercyjna Gdańsk, 2016 Klasyfikacja systemów inercyjnych 2 Nawigacja inercyjna Podstawowymi blokami, wchodzącymi w skład systemów nawigacji inercyjnej (INS ang.

Bardziej szczegółowo

Opis przedmiotu: Infrastruktura transportu II

Opis przedmiotu: Infrastruktura transportu II 1 z 5 2013-09-25 09:31 Opis przedmiotu: Infrastruktura transportu II Kod przedmiotu Nazwa przedmiotu TR.SIS402 Infrastruktura transportu II Wersja przedmiotu 2013/14 A. Usytuowanie przedmiotu w systemie

Bardziej szczegółowo

PROJEKT BUDOWLANO - WYKONAWCZY

PROJEKT BUDOWLANO - WYKONAWCZY NIP 679-102-48-90 PeKaO S.A. II o/ Kraków 53 1240 1444 1111 0000 0935 8663 Obiekt: PAWILON A- 0 AKADEMII GÓRNICZO-HUTNICZEJ im. St. STASZICA W KRAKOWIE Adres: Kraków Al. A. MICKIEWICZA 30 dz. nr 19/26

Bardziej szczegółowo

Dydaktyczno-badawczy Poligon ITS Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Białej WSPÓLNA REALIZACJA

Dydaktyczno-badawczy Poligon ITS Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Białej WSPÓLNA REALIZACJA Dydaktyczno-badawczy Poligon ITS Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Białej WSPÓLNA REALIZACJA 1. Konstrukcja wsporcza ze znakiem VMS, skanerem 3D, stacją pogodową, kamera ANPR, kamera poglądowa,

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE GIS W SERWISIE INTERNETOWYM SAMORZĄDU WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO

WYKORZYSTANIE GIS W SERWISIE INTERNETOWYM SAMORZĄDU WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO WYKORZYSTANIE GIS W SERWISIE INTERNETOWYM SAMORZĄDU WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO Andrzej Sasuła Wicemarszałek Województwa Małopolskiego Warszawa, 30.11.2005 r. http://www.malopolska.pl to adres serwisu Internetowego

Bardziej szczegółowo

Kierunki i specjalności studiów niestacjonarnych 2017/2018

Kierunki i specjalności studiów niestacjonarnych 2017/2018 Kierunki i specjalności studiów niestacjonarnych 2017/2018 Kierunki studiów prowadzone w Warszawie Kierunek ADMINISTRCAJA Administacji i Nauk Społecznych 6 semestrów 4 semestry Bez specjalności Bez specjalności

Bardziej szczegółowo

D SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT WYZNACZENIE TRASY I PUNKTÓW WYSOKOŚCIOWYCH

D SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT WYZNACZENIE TRASY I PUNKTÓW WYSOKOŚCIOWYCH D-01.01.01 SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT WYZNACZENIE TRASY I PUNKTÓW WYSOKOŚCIOWYCH 1. WSTĘP 1.1.Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej są wymagania

Bardziej szczegółowo

Techniki CAx. dr inż. Michał Michna. Politechnika Gdańska

Techniki CAx. dr inż. Michał Michna. Politechnika Gdańska Techniki CAx dr inż. Michał Michna 1 Komputerowe techniki wspomagania projektowania 2 Techniki Cax - projektowanie Projektowanie złożona działalność inżynierska, w której przenikają się doświadczenie inżynierskie,

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Geomonitoring. Techniki pozyskiwania informacji o kształcie obiektu. Kod Punktacja ECTS* 3

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Geomonitoring. Techniki pozyskiwania informacji o kształcie obiektu. Kod Punktacja ECTS* 3 Geografia, stopień I studia stacjonarne semestr IV KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Geomonitoring Nazwa Nazwa w j. ang. Techniki pozyskiwania informacji o kształcie obiektu Digital measurement

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zmianami)

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zmianami) Zał. nr 1 do SIWZ Załącznik nr 1 do Umowy Opis przedmiotu zamówienia: Przedmiotem zamówienia jest usługa polegająca na: Wykonanie ewidencji dróg krajowych, wojewódzkich, powiatowych, gminnych i wewnętrznych

Bardziej szczegółowo