LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ"

Transkrypt

1 LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ INSTRUKCJA LABORATORYJNA Temat ćwiczenia: BADANIA WYMIENNIKÓW CIEPŁA

2 1. WSTĘP W procesie wymiany ciepła w wymiennikach biorą udział co najmniej dwa czynniki. Wymienniki ciepła z dwoma czynnikami są najbardziej rozpowszechnionymi urządzeniami. Istnieje wiele rozwiązań konstrukcyjnych wymienników ciepła. Jedną z najprostszych konstrukcji są wymienniki typu rura w rurze. Tego typu wymienniki będą przedmiotem badań laboratoryjnych w ramach ćwiczenia. Dla istniejącego typu wymiennika można zadawać dwa różne schematy przepływu: przepływ współprądowy czynników i przepływ przeciwprądowy, rys. 1. Wadą układu współprądowego jest to, że nie zapewnia on tak wysokiej temperatury podgrzania czynnika zimnego jak układ przeciwprądowy, zaś zaletą jest w miarę wyrównana temperatura ścianki między czynnikami co eliminuje naprężenia termiczne i zwiększa trwałość. Zaletą układu przeciwprądowego, rys.1, jest możliwość osiągania wyższych temperatur podgrzania, a wadą znaczne zróżnicowanie temperatury ścianki co jest przyczyną naprężeń termicznych wpływających niekorzystnie na trwałość wymiennika. t współprąd t przeciwprąd.. A x. A. x Rys. 1.Rozkłady temperatury i schematy przepływów w wymienniku współprądowym i przeciwprądowym W opisie wymiennika wykorzystuje się równanie bilansu energii oraz równanie wynikające z warunków przepływu ciepła (równanie Pecleta). Bilans energii dla wymiennika przy założeniu braku strat ciepła do otoczenia ma postać: Q & = W& 1 t1 = W& 2 t2 (1) gdzie: W & j = G& j c p j (2) natomiast Q & strumieniem ciepła przekazywanym w wymienniku. Wykorzystując równanie bilansu energii oraz równanie Pecleta dla elementarnego odcinka wymiennika, po scałkowaniu wzdłuż długości wymiennika otrzymuje się [2]: 2

3 1 1 t k = t p exp k A ± W & 1 W& (3) 2 przy czym znak + w powyższym wzorze obowiązuje dla współprądu, a znak - dla przeciwprądu. Wielkości t p i tk są to różnice temperatur pomiędzy czynnikami na początku i na końcu wymiennika, natomiast k oznacza współczynnik przenikania ciepła. Sposób ich obliczania przedstawiono na rys. 1. W teorii cieplnych obliczeń wymienników używa się również tzw. średniej logarytmicznej różnicy temperatur t m. Używając tej wielkości, strumień ciepła przekazywany w wymienniku można wyrazić zależnością: Q & = k A (4) gdzie średnią logarytmiczną różnicę temperatur oblicza się jak następuje: t m t m tk t = tk ln t k k (5) W celu zmniejszenia błędów pomiarowych, układ pomiaru strumieni wody (rotametry) oraz temperatur został poddany pomiarom wzorcującym [1]. Potrzeba wzorcowania rotametrów wynika stąd, że w warunkach fabrycznych przyrząd jest wzorcowany przy innej temperaturze przepływającej wody niż w warunkach przeprowadzania ćwiczenia. Aby otrzymać poprawione wartości wyników pomiarów, dla rzeczywistych warunków pomiaru i wybranej wielkości mierzonej z załącznika A lub B należy odczytać wartość poprawki i dodać ją do wartości odczytanej z przyrządu. Poprawki mogą mieć wartości dodatnie lub ujemne. 2. CEL ĆWICZENIA Stanowisko jest przystosowane do przeprowadzania różnorodnych ćwiczeń z zakresu funkcjonowania pojedynczego wymiennika lub układu dwóch sekcji wymiennika ciepła działających w układzie przeciw- i współprądowym oraz przy innych różnych kombinacjach połączeń. Zasadniczym celem ćwiczenia są badania wymiennika ciepła poprzez pomiar temperatur wlotowych i wylotowych oraz strumieni czynników dla zadanych układów połączeń sekcji wymiennika. Następnym celem jest sprawdzenie zgodności otrzymanych rezultatów z wynikami obliczeń teoretycznych wykorzystujących równania opisujące wymianę ciepła w wymienniku i bilans energii. 3. OPIS BUDOWY I DZIAŁANIA STANOWISKA 3.1. Budowa stanowiska Schemat stanowiska został przedstawiony na rys. 2. Stanowiska składa się z dwóch sekcji wymienników typu rura w rurze 5, układu zaworów przełączających 12 umożliwiających łączenie wymienionych sekcji w różne kombinacje, zestawu termoelementów do pomiaru 3

4 temperatury wody w różnych punktach oraz temperatury ścianek (punkty oznaczone symbolami t 1 t 11, rotametru 6 do pomiaru strumienia wody gorącej oraz rotametru 10 do pomiaru strumienia wody zimnej. Każdy z rotametrów wyposażony jest w zawór 7,11 do regulacji strumieni wody. Woda zimna pobierana jest z sieci wodociągowej przez zawór stabilizujący ciśnienie 9. Woda gorąca przygotowywana jest w układzie podgrzewania wody. Układ ten składa się z atmosferycznego zbiornika wody powrotnej 2, pompy cyrkulacyjnej 3, elektrycznego podgrzewacza wody 1, zbiornika wody gorącej 4. Poziom wody w zbiorniku wody powrotnej można sprawdzić za pomocą wodowskazu 15. Każda z sekcji wymiennika wykonana jest z rur miedzianych. Rura o mniejszej średnicy włożona jest do rury o większej średnicy. Układ zaworów przełączających 12 (składający się łącznie z 14 zaworów) służy do tworzenia różnych kombinacji połączeń poszczególnych sekcji wymiennika. Ogółem można zestawić 8 kombinacji połączeń sekcji (jest to zarazem maksymalna liczba kombinacji jaką można osiągnąć przy dwóch sekcjach). Podstawowym połączeniem jest połączenie w którym obie sekcje zestawione są w układ tworzący wymiennik przeciwprądowy (wariant I, rys.3) oraz połączenie jak w wymienniku współprądowym (wariant II). Wszystkie osiągalne kombinacje przepływów przedstawiono na rys. 3. Równocześnie na tym rysunku przedstawiono położenia dźwigni poszczególnych zaworów dających pożądaną kombinację przepływów przez sekcje. Na panelu pomiarowym zainstalowany jest miernik temperatury i przełącznik miejsc pomiarowych. Łącznie mierzone może być mierzona temperatura wody w siedmiu charakterystycznych punktach układu wymiennika (temperatury na wlotach i wylotach każdej sekcji wymiennika), rys.3, oraz cztery temperatury ścianek wewnętrznej rury na końcach każdej z sekcji, rys.3. Numerację i lokalizację punktów pomiarowych temperatury przedstawiono na rys. 2. Przepływ wody gorącej, wymuszony przez pompę 3, odbywa się przez sekcje wymiennika zawsze w tym samym kierunku. Poniżej przedstawiono opis mierzonych temperatur idąc zgodnie z kierunkiem przepływu wody gorącej : t 1 - temperatura wlotowa wody gorącej do pierwszej sekcji wymiennika, t 2 - temperatura wylotowa wody gorącej z 1-szej i wlotowa do 2-giej sekcji, t 3 - temperatura wylotowa wody gorącej z 2-giej sekcji wymiennika, Temperatury t 4 t 7 są albo temperaturami wlotowymi albo wylotowymi wody zimnej w poszczególnych sekcjach. Zależy to od zastosowanej kombinacji połączeń wymienników. Poniżej przedstawiono opis tych temperatur: t 4 - temperatura wody zimnej na dolnym końcu 1-szej sekcji wymiennika, t 5 - temperatura wody zimnej na górnym końcu 1-szej sekcji wymiennika, t 6 - temperatura wody zimnej na górnym końcu 2-giej sekcji wymiennika, t 7 - temperatura wody zimnej na dolnym końcu 2-giej sekcji wymiennika. Zawory 16 przeznaczone są do celów obsługi serwisowej i nie należy ich używać w czasie przeprowadzania ćwiczenia Opis działania stanowiska Przez wymiennik ciepła przepływa strumień wody zimnej pobieranej z sieci oraz strumień wody gorącej. W wymienniku zachodzi proces podgrzewania wody zimnej wskutek ochładzania wody gorącej. Podgrzewanie wody realizowane jest w układzie podgrzewania. W układzie tym woda pobierana jest przez pompę cyrkulacyjną 3 ze zbiornika wody powrotnej 2, a następnie podawana do podgrzewacza wody 1, rys. 2. Po podgrzaniu woda doprowadzana jest do 4

5 zbiornika wody gorącej 4 i następnie zasila pierwszą sekcję wymiennika ciepła. W wymienniku woda gorąca przepływa cylindryczną szczeliną międzyrurową płynąc do góry, a następnie poprzez łącznik zasila od góry drugą sekcję wymiennika płynąc szczeliną międzyrurową od góry do dołu. Po opuszczeniu drugiej sekcji wymiennika, częściowo ochłodzona woda gorąca, przepływa przez rotametr 7 i wraca do zbiornika wody powrotnej 2. Strumień tej wody jest regulowany za pomocą zaworu 7 znajdującego się za rotametrem. Temperaturę wody gorącej zasilającej wymiennik reguluje się przez odpowiednie zaprogramowanie temperatury wylotowej z podgrzewacza 1. W czasie normalnej eksploatacji zbiornik wody powrotnej powinien być napełniony wodą do poziomiu 1/2 3/4 swojej objętości. Wartości temperatury w poszczególnych punktach odczytywane są na mierniku temperatury. Przełączanie pomiędzy poszczególnymi punktami odbywa się w sposób automatyczny. Równocześnie istnieje możliwość obserwacji na monitorze komputera zmian temperatury i ich rejestracji za pomocą komputerowego systemu zbierania danych. Do załączania stanowiska używane są trzy włączniki, które powinny być załączane w następującej kolejności: włącznik główny, włącznik pompy cyrkulacyjnej i włącznik podgrzewacza wody. Wyłączanie stanowiska powinno być przeprowadzane w odwrotnej kolejności. Rys. 2. Schemat stanowiska pomiarowego 1-elektryczny podgrzewacz wody, 2-zbiornik wody powrotnej, 3-pompa cyrkulacyjna, 4-zbiornik wody gorącej, 5- sekcje wymiennika (rura zewnętrzna), 6-rotametr wody cyrkulującej, 7-zawór regulacji przepływu wody gorącej, 8-wlot wody zimnej, 9- zawór stabilizacji ciśnienia wody, 10- rotametr wody zimnej, 11- zawór regulacji przepływu wody zimnej, 12-układ zaworów przełączających, 13-rura wewnętrzna sekcji wymiennika, 14-wylot wody, 15- wodowskaz, 16- zawory serwisowe, 17-filtr 5

6 Rys. 3. Schematy przepływu wody w układzie wymiennika i odpowiadające im położenia zaworów sterujących; I-przepływ przeciwprądowy, II -przepływ współprądowy, III VIII przepływy mieszane 4. PRZEBIEG ĆWICZENIA, WILKOŚCI MIERZONE Opiekun ćwiczenia powinien określić jaki schemat połączeń sekcji wymiennika powinien być wybrany do pomiarów w czasie zajęć. Najbardziej typowym przypadkiem jest układ z przeciwprądowym (wariant I, rys.3) i współprądowym (wariant II) przepływem strumieni wody. W każdym z przypadków wielkościami mierzonymi są dwa strumienie wody oraz wartości temperatury w wybranych punktach. Poniżej przedstawiono przykładowe scenariusze realizacji ćwiczeń laboratoryjnych. A1. Badanie wymiennika przeciwprądowego (wersja 1) a) Zawory ustawić według schematy dla wariantu I, b) Ustawić zalecone strumienie wody, c) Po osiągnięciu stanu ustalonego odczytać wartości strumieni wody i temperatur t 1, t3, t4, t7, d) Wykonać obliczenia sprawdzające bilans energii dla wymiennika (równanie (1)) oraz równanie dla wymiennika (równanie (4)). A2. Badanie wymiennika przeciwprądowego (wersja 2) a) Zawory ustawić według schematy dla wariantu I, b) Ustawić zalecone strumienie wody, c) Po osiągnięciu stanu ustalonego odczytać wartości strumieni wody i temperatur t, t, t, t, t, t,, t7 6

7 d) Wykonać obliczenia sprawdzające bilans energii dla wymiennika jako całości oraz dla każdej sekcji (równanie (1)). W podobny sposób sprawdzić spełnianie przez dane pomiarowe równania dla wymiennika (równanie (4)). B1. Badanie wymiennika współprądowego (wersja 1) a) Zawory ustawić według schematy dla wariantu I, b) Ustawić zalecone strumienie wody, c) Po osiągnięciu stanu ustalonego odczytać wartości strumieni wody i temperatur t 1, t3, t4, t7, d) Wykonać obliczenia sprawdzające bilans energii dla wymiennika (równanie (1)) oraz równanie dla wymiennika (równanie (4)). B2. Badanie wymiennika współprądowego (wersja 2) Podobnie jak w scenariuszu A2 lecz dla przepływu współprądowego. C1. Badanie układów wymienników (różne schematy przepływu) a) Wybrać wskazany schemat przepływu czynników ustawiając zawory według rys. 3, b) Wykonać czynności przedstawione w scenariuszu A2. D. Badanie wpływu schematu przepływu czynników na temperaturę ścianki a) Wybrać wskazany schemat przepływu czynników ustawiając zawory według rys. 3, b) Wykonać czynności przedstawione w scenariuszu A2 mierząc dodatkowo temperatury t, t, t, t11. Ogólnie przebieg ćwiczenia, dla każdego z wyszczególnionych scenariuszy, można przedstawić w poniższych punktach. a) Od opiekuna ćwiczenia pobrać dane dotyczące: schematu połączeń wymienników, strumieni wody gorącej i zimnej zasilających wymiennik, temperatury wody gorącej zasilającej 1-szą sekcję wymiennika oraz wykaz mierzonych temperatur. b) Wybrać zalecony przez prowadzącego ćwiczenie schemat przepływu przez odpowiednie ustawienie zaworów sterujących, rys. 3. c) Włączyć przepływ wody zimnej z sieci przez wymiennik. d) Uruchomić stanowisko załączając kolejno włącznik główny, włącznik pompy cyrkulacyjnej, włącznik podgrzewacza wody. e) Nastawić zalecane strumienie wody zimnej i gorącej. f) Na panelu sterowniczym podgrzewacza wody zaprogramować temperaturę wody gorącej wlotowej do pierwszej sekcji wymiennika (temperatura t 1 ). W momencie uruchomienia podgrzewacza uaktywnia jest wartość zaprogramowana fabrycznie równa 60 o C. g) Sprawdzić czy wtyki termoelementów (numerowane od 1 do 9) są wetknięte do gniazd o odpowiadających sobie numerach. Możliwe są (a czasem nawet konieczne) inne połączenia (zwłaszcza, że liczba termoelementów jest większa od 9) w przypadku prowadzenia bardziej zaawansowanych lub nietypowych eksperymentów. h) Odczekać do osiągnięcia stanu ustalonego pracy wymiennika. Objawem osiągnięcia stanu ustalonego jest ustabilizowanie się wartości mierzonych temperatur, głównie temperatur wylotowych z poszczególnych sekcji. W celu stwierdzenia faktu osiągnięcia stanu ustalonego należy notować co około 1 min wartości mierzonych temperatur, aż do osiągnięcia stanu ustalenia się tych wskazań. Cały czas kontrolować stabilność strumieni wody zimnej i gorącej. 7

8 i) Po osiągnięciu stanu ustalonego zanotować ostatecznie wartości wielkości mierzonych tj. wskazanych przez opiekuna ćwiczenia wartości temperatur i strumieni wody. j) Powtórzyć czynności poczynając od punktu (e) wybierając nowe wartości nastaw stosownie do zaleceń opiekuna ćwiczenia. k) Po realizacji programu ćwiczenia wyłączyć stanowisko wyłączając w kolejności najpierw podgrzewacz wody (czerwonym przyciskiem), pompę cyrkulacyjną, wyłącznik główny. Następnie zamknąć zaworem odcinającym dopływ wody sieciowej do stanowiska. 5. OPRACOWANIE WYNIKÓW 5.1. Opracowanie wyników pomiarów Wyniki pomiarów należy zestawić w odpowiednich tablicach, z opisem podanych wielkości i ich jednostek. Stosownie do zaleceń opiekuna ćwiczenia i wybranego wariantu wykonać obliczenia sprawdzające. W celu poprawy jakości otrzymywanych wyników pomiarów poprzez zmniejszenie błędów pomiarów strumieni wody i temperatur przeprowadzono wzorcowanie układu rotametrów i układu pomiaru temperatur. W załącznikach A i B przedstawiono odpowiednie wykresy umożliwiające korektę wskazań rotametru wody gorącej i wyników pomiaru temperatury. Wartość poprawioną wyniku pomiaru otrzymuje się dodając wartość poprawki odczytaną dla każdego z przyrządów (rotametru lub termoelementu) do wartości odczytanej z przyrządu Sporządzenie sprawozdania Sprawozdanie powinno zawierać: 1. Krótkie wprowadzenie teoretyczne, 2. Krótki opis stanowiska pomiarowego, 3. Opis przeprowadzonych pomiarów, specyfikacja wielkości pomiarowych, 4. Wyniki pomiarów, 5. Wyniki obliczeń, 6. Wnioski, spostrzeżenia i uwagi końcowe. Literatura cytowana i uzupełniająca [1] Kamiński A.: Badania testujące laboratoryjnych wymienników ciepła. Praca dyplomowa wyk. pod kierunkiem T. Kruczka, Instytut Techniki Cieplnej, Gliwice, [2] Kostowski E.: Przepływ ciepła. Wyd. Pol. Śląskiej, Gliwice, [3] Kostowski E., i inni: Zbiór zadań z przepływu ciepła. Wyd. Pol. Śląskiej, Gliwice, [4] Kalinowski E.: Przekazywanie ciepła i wymienniki. Oficyna Wyd. Pol. Wrocławskiej, Wrocław, [5] Wiśniewski S., Wiśniewski T.: Wymiana ciepła. WNT, Warszawa, [6] Hobler T.: Ruch ciepła i wymienniki. WNT, Warszawa, 1979, Oprac. Dr inż. Tadeusz Kruczek 8

9 ZAŁĄCZNIK A WYKRESY POPRAWEK OTRZYMANE NA DRODZE WZORCOWANIA TERMOELEMENTÓW Aby otrzymać poprawny wynik pomiaru temperatury należy wartość poprawki dodać do wartości otrzymanej z pomiaru. -2,5 Termoelement 1 Poprawka, t -3 Termoelement 2-2,5-3 Termoelement ,5 9

10 Termoelement ,5-5 Termoelement ,5 Termoelement Termoelement ,5 10

11 ZAŁĄCZNIK B WYKRESY POPRAWEK DLA ROTAMETRU WODY CIEPŁEJ Aby otrzymać poprawny wynik pomiaru strumienia wody ciepłej do wyniku pomiaru odczytanego z rotametru wody ciepłej należy dodać wartość poprawki odczytanej dla rzeczywistej temperatury wody i odczytanego z rotametru strumienia wody (wartości temperatury wody podano w legendzie). Potrzeba korekty wynika ze zmiany temperatury przepływającej wody w stosunku do warunków pierwotnego wzorcowania rotametru Poprawka dla strumienia G, kg/h Wynik pomiaru strumienia w ody ciepłej - G, kg/h 30 oc 35 oc 40 oc 45 oc 50 oc 55 oc 60 oc Wykres poprawek strumienia wody ciepłej, wymiar poprawki kg/h 11

ĆWICZENIE NR 4 WYMIENNIK CIEPŁA

ĆWICZENIE NR 4 WYMIENNIK CIEPŁA ĆWICZENIE NR 4 WYMIENNIK CIEPŁA 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest doświadczalne zbadanie wymiany ciepła w przeponowym płaszczowo rurowym wymiennika ciepła i porównanie wyników z obliczeniami teoretycznymi.

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ

LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ INSTRUKCJA LABORATORYJNA Temat ćwiczenia PC-13 BADANIE DZIAŁANIA EKRANÓW CIEPLNYCH

Bardziej szczegółowo

KATEDRA APARATURY I MASZYNOZNAWSTWA CHEMICZNEGO Wydział Chemiczny POLITECHNIKA GDAŃSKA ul. G. Narutowicza 11/12 80-952 GDAŃSK

KATEDRA APARATURY I MASZYNOZNAWSTWA CHEMICZNEGO Wydział Chemiczny POLITECHNIKA GDAŃSKA ul. G. Narutowicza 11/12 80-952 GDAŃSK KATEDRA APARATURY I MASZYNOZNAWSTWA CHEMICZNEGO Wydział Chemiczny POLITECHNIKA GDAŃSKA ul. G. Narutowicza 11/12 80-952 GDAŃSK LABORATORIUM Z PROEKOLOGICZNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ODNAWIALNEJ 6. WYMIENNIK CIEPŁA

Bardziej szczegółowo

Instrukcja stanowiskowa

Instrukcja stanowiskowa POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Budownictwa, Mechaniki i Petrochemii Instytut Inżynierii Mechanicznej w Płocku Zakład Aparatury Przemysłowej LABORATORIUM WYMIANY CIEPŁA I MASY Instrukcja stanowiskowa Temat:

Bardziej szczegółowo

BADANIA CIEPLNE REKUPERATORA

BADANIA CIEPLNE REKUPERATORA Ćwiczenie 4: BADANIA CIEPLNE REKUPERATORA 1. CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczenia jest eksperymentalne wyznaczenie bilansu cieplnego oraz średniego współczynnika przenikania ciepła w jednodrogowym rekuperatorze

Bardziej szczegółowo

Laboratorium InŜynierii i Aparatury Przemysłu SpoŜywczego

Laboratorium InŜynierii i Aparatury Przemysłu SpoŜywczego Laboratorium InŜynierii i Aparatury Przemysłu SpoŜywczego 1. Temat ćwiczenia :,,Wyznaczanie współczynnika przenikania ciepła 2. Cel ćwiczenia : Określenie globalnego współczynnika przenikania ciepła k

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW

LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW Ćwiczenie numer 3 Pomiar współczynnika oporu lokalnego 1 Wprowadzenie Stanowisko umożliwia wykonanie szeregu eksperymentów związanych z pomiarami oporów przepływu w różnych elementach rzeczywistych układów

Bardziej szczegółowo

BADANIE WYMIENNIKA CIEPŁA TYPU RURA W RURZE

BADANIE WYMIENNIKA CIEPŁA TYPU RURA W RURZE BDNIE WYMIENNIK CIEPŁ TYPU RUR W RURZE. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie z konstrukcją, metodyką obliczeń cieplnych oraz poznanie procesu przenikania ciepła w rurowych wymiennikach ciepła..

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 3 Wpływ zmiany powierzchni skraplacza na wydajność pracy urządzenia chłodniczego

Ćwiczenie nr 3 Wpływ zmiany powierzchni skraplacza na wydajność pracy urządzenia chłodniczego Andrzej Grzebielec 2009-10-23 Laboratorium Chłodnictwa II Ćwiczenie nr 3 Wpływ zmiany powierzchni skraplacza na wydajność pracy urządzenia chłodniczego 1 3 Wpływ zmiany powierzchni skraplacza na wydajność

Bardziej szczegółowo

MECHANIKA PŁYNÓW LABORATORIUM

MECHANIKA PŁYNÓW LABORATORIUM MECANIKA PŁYNÓW LABORATORIUM Ćwiczenie nr 4 Współpraca pompy z układem przewodów. Celem ćwiczenia jest sporządzenie charakterystyki pojedynczej pompy wirowej współpracującej z układem przewodów, przy różnych

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie współczynnika przenikania ciepła dla przegrody płaskiej

Wyznaczanie współczynnika przenikania ciepła dla przegrody płaskiej Katedra Silników Spalinowych i Pojazdów ATH ZAKŁAD TERMODYNAMIKI Wyznaczanie współczynnika przenikania ciepła dla przegrody płaskiej - - Wstęp teoretyczny Jednym ze sposobów wymiany ciepła jest przewodzenie.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie laboratoryjne Parcie wody na stopę fundamentu

Ćwiczenie laboratoryjne Parcie wody na stopę fundamentu Ćwiczenie laboratoryjne Parcie na stopę fundamentu. Cel ćwiczenia i wprowadzenie Celem ćwiczenia jest wyznaczenie parcia na stopę fundamentu. Natężenie przepływu w ośrodku porowatym zależy od współczynnika

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM - TRANSPORT CIEPŁA I MASY II

LABORATORIUM - TRANSPORT CIEPŁA I MASY II Ćwiczenie numer 2 Analiza rurowego wymiennika ciepła 1. Wprowadzenie Jednostka eksperymentalna WL 110 służy do badania i porównywania różnych typów wymienników ciepła: wymiennika płytowego wymiennika płaszczowo-rurowego

Bardziej szczegółowo

PRZENIKANIE CIEPŁA W CHŁODNICY POWIETRZNEJ

PRZENIKANIE CIEPŁA W CHŁODNICY POWIETRZNEJ 1. Wprowadzenie PRZENIKANIE CIEPŁA W CHŁODNICY POWIERZNEJ Ruch ciepła między dwoma ośrodkami gazowymi lub ciekłymi przez przegrodę z ciała stałego nosi nazwę przenikania ciepła. W pojęciu tym mieści się

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA WNIKANIA CIEPŁA PODCZAS KONWEKCJI WYMUSZONEJ GAZU W RURZE

WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA WNIKANIA CIEPŁA PODCZAS KONWEKCJI WYMUSZONEJ GAZU W RURZE Ćwiczenie 1: WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA WNIKANIA CIEPŁA PODCZAS KONWEKCJI WYMUSZONEJ GAZU W RURZE 1. CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczenia jest eksperymentalne wyznaczenie współczynnika wnikania ciepła podczas

Bardziej szczegółowo

BADANIE WYMIENNIKÓW CIEPŁA

BADANIE WYMIENNIKÓW CIEPŁA 1.Wprowadzenie DNIE WYMIENNIKÓW CIEPŁ a) PŁSZCZOWO-RUROWEGO b) WĘŻOWNICOWEGO adanie wymiennika ciepła sprowadza się do pomiaru współczynników przenikania ciepła k w szerokim zakresie zmian parametrów ruchowych,

Bardziej szczegółowo

Analiza natężenia przepływu ciepła przez materiały stałe dla jednowymiarowych ustalonych warunków przepływów ciepła- zastosowanie równania Fouriera.

Analiza natężenia przepływu ciepła przez materiały stałe dla jednowymiarowych ustalonych warunków przepływów ciepła- zastosowanie równania Fouriera. Analiza natężenia przepływu ciepła przez materiały stałe dla jednowymiarowych ustalonych warunków przepływów ciepła- zastosowanie równania Fouriera. Uwaga: Energię elektryczną dostarczoną przez element

Bardziej szczegółowo

Sprawdzenie narzędzi pomiarowych i wyznaczenie niepewności rozszerzonej typu A w pomiarach pośrednich

Sprawdzenie narzędzi pomiarowych i wyznaczenie niepewności rozszerzonej typu A w pomiarach pośrednich Podstawy Metrologii i Technik Eksperymentu Laboratorium Sprawdzenie narzędzi pomiarowych i wyznaczenie niepewności rozszerzonej typu A w pomiarach pośrednich Instrukcja do ćwiczenia nr 4 Zakład Miernictwa

Bardziej szczegółowo

Pomiary ciepła spalania i wartości opałowej paliw gazowych

Pomiary ciepła spalania i wartości opałowej paliw gazowych Pomiary ciepła spalania i wartości opałowej paliw gazowych Ciepło spalania Q s jest to ilość ciepła otrzymana przy spalaniu całkowitym i zupełnym jednostki paliwa wagowej lub objętościowej, gdy produkty

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW. Ćwiczenie N 2 RÓWNOWAGA WZGLĘDNA W NACZYNIU WIRUJĄCYM WOKÓŁ OSI PIONOWEJ

LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW. Ćwiczenie N 2 RÓWNOWAGA WZGLĘDNA W NACZYNIU WIRUJĄCYM WOKÓŁ OSI PIONOWEJ LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW Ćwiczenie N RÓWNOWAGA WZGLĘDNA W NACZYNIU WIRUJĄCYM WOKÓŁ OSI PIONOWEJ . Cel ćwiczenia Pomiar współrzędnych powierzchni swobodnej w naczyniu cylindrycznym wirującym wokół

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie N 13 ROZKŁAD CIŚNIENIA WZDŁUś ZWĘśKI VENTURIEGO

Ćwiczenie N 13 ROZKŁAD CIŚNIENIA WZDŁUś ZWĘśKI VENTURIEGO LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW Ćwiczenie N ROZKŁAD CIŚNIENIA WZDŁUś ZWĘśKI VENTURIEGO . Cel ćwiczenia Doświadczalne wyznaczenie rozkładu ciśnienia piezometrycznego w zwęŝce Venturiego i porównanie go z

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ

LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ INSTRUKCJA LABORATORYJNA Temat ćwiczenia TE-9 BADANIE PARAMETRÓW KRZYWEJ NASYCENIA

Bardziej szczegółowo

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Politechnika Białostocka Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Wyznaczanie nastaw zaworu rozdzielaczowego Ćwiczenie nr Laboratorium

Bardziej szczegółowo

Badanie zależności temperatury wrzenia wody od ciśnienia

Badanie zależności temperatury wrzenia wody od ciśnienia Ćwiczenie C2 Badanie zależności temperatury wrzenia wody od ciśnienia C2.1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest pomiar zależności temperatury wrzenia wody od ciśnienia (poniżej ciśnienia atmosferycznego),

Bardziej szczegółowo

Wymiennik ciepła. Dane wyjściowe i materiały pomocnicze do wykonania zadania projektowego. Henryk Bieszk. Gdańsk 2011

Wymiennik ciepła. Dane wyjściowe i materiały pomocnicze do wykonania zadania projektowego. Henryk Bieszk. Gdańsk 2011 Henryk Bieszk Wymiennik ciepła Dane wyjściowe i materiały pomocnicze do wykonania zadania projektowego Gdańsk 2011 H. Bieszk, Wymiennik ciepła, projekt 1 PRZEDMIOT: APARATURA CHEMICZNA TEMAT ZADANIA PROJEKTOWEGO:

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM TRANSPORT CIEPŁA I MASY II

LABORATORIUM TRANSPORT CIEPŁA I MASY II Ćwiczenie numer 1 Pomiar współczynnika przewodzenia ciepła w płynach 1. Wprowadzenie Jednostka eksperymentalna WL 373 Heat Conduction in Gases and Liquids umożliwia analizę procesu przewodzenia ciepła

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH: TECHNIKA PROCESÓW SPALANIA

AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH: TECHNIKA PROCESÓW SPALANIA AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA IM. STANISŁAWA STASZICA W KRAKOWIE WYDZIAŁ INŻYNIERII METALI I INFORMATYKI PRZEMYSŁOWEJ KATEDRA TECHNIKI CIEPLNEJ I OCHRONY ŚRODOWISKA INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH:

Bardziej szczegółowo

Wojskowa Akademia Techniczna Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu

Wojskowa Akademia Techniczna Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu Wojskowa Akademia Techniczna Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu LABORATORIUM TERMODYNAMIKI TECHNICZNEJ Instrukcja do ćwiczenia T-05 Temat: Pomiar parametrów przepływu gazu. Opracował: dr inż.

Bardziej szczegółowo

KATEDRA INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH LABORATORIUM INŻYNIERII CHEMICZNEJ, PROCESOWEJ I BIOPROCESOWEJ

KATEDRA INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH LABORATORIUM INŻYNIERII CHEMICZNEJ, PROCESOWEJ I BIOPROCESOWEJ KATEDRA INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH LABORATORIUM INŻYNIERII CHEMICZNEJ, PROCESOWEJ I BIOPROCESOWEJ Absorpcja Osoba odiedzialna: Donata Konopacka - Łyskawa dańsk,

Bardziej szczegółowo

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Politechnika Białostocka Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Badanie własności regulacyjnych regulatorów ciśnienia bezpośredniego

Bardziej szczegółowo

Laboratorium z Konwersji Energii SILNIK SPALINOWY

Laboratorium z Konwersji Energii SILNIK SPALINOWY Laboratorium z Konwersji Energii SILNIK SPALINOWY 1. Wstęp teoretyczny Silnik spalinowy to maszyna, w której praca jest wykonywana przez gazy spalinowe, powstające w wyniku spalania paliwa w przestrzeni

Bardziej szczegółowo

Piezorezystancyjny czujnik ciśnienia: pomiar i wyznaczenie parametrów metrologicznych czujnika i przetwornika ciśnienia

Piezorezystancyjny czujnik ciśnienia: pomiar i wyznaczenie parametrów metrologicznych czujnika i przetwornika ciśnienia MIKROSYSTEMY - laboratorium Ćwiczenie 3 Piezorezystancyjny czujnik ciśnienia: pomiar i wyznaczenie parametrów metrologicznych czujnika i przetwornika ciśnienia Zadania i cel ćwiczenia. W ćwiczeniu zostaną

Bardziej szczegółowo

Wzorcowanie mierników temperatur Błędy pomiaru temperatury

Wzorcowanie mierników temperatur Błędy pomiaru temperatury Katedra Termodynamiki, Teorii Maszyn i Urządzeń Cieplnych W9/K2 Miernictwo Energetyczne laboratorium Wzorcowanie mierników temperatur Błędy pomiaru temperatury Instrukcja do ćwiczenia nr 3 Opracował: dr

Bardziej szczegółowo

Wytrzymałość dielektryczne powietrza w zależności od ciśnienia

Wytrzymałość dielektryczne powietrza w zależności od ciśnienia Politechnika Lubelska Wydział Elektrotechniki i Informatyki Katedra rządzeń Elektrycznych i TWN 0-8 Lublin, ul. Nadbystrzycka 8A www.kueitwn.pollub.pl LABORATORIM TECHNIKI WYSOKICH NAPIĘĆ Instrukcja do

Bardziej szczegółowo

THP-100 su Obsługa oprogramowania oraz instrukcja wzorcowania

THP-100 su Obsługa oprogramowania oraz instrukcja wzorcowania THP-100 su Obsługa oprogramowania oraz instrukcja wzorcowania Spis treści Konfiguracja programu...3 Odczyt pomiarów...4 Wzorcowanie...6 Edycja ręczna...7 Edycja automatyczna...7 Konfiguracja...10 Konfiguracja

Bardziej szczegółowo

PL B1. POLITECHNIKA LUBELSKA, Lublin, PL UNIWERSYTET PRZYRODNICZY W LUBLINIE, Lublin, PL BUP 19/13

PL B1. POLITECHNIKA LUBELSKA, Lublin, PL UNIWERSYTET PRZYRODNICZY W LUBLINIE, Lublin, PL BUP 19/13 PL 219618 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 219618 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 398455 (22) Data zgłoszenia: 15.03.2012 (51) Int.Cl.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 254. Badanie ładowania i rozładowywania kondensatora. Ustawiony prąd ładowania I [ ma ]: t ł [ s ] U ł [ V ] t r [ s ] U r [ V ] ln(u r )

Ćwiczenie nr 254. Badanie ładowania i rozładowywania kondensatora. Ustawiony prąd ładowania I [ ma ]: t ł [ s ] U ł [ V ] t r [ s ] U r [ V ] ln(u r ) Nazwisko... Data... Wydział... Imię... Dzień tyg.... Godzina... Ćwiczenie nr 254 Badanie ładowania i rozładowywania kondensatora Numer wybranego kondensatora: Numer wybranego opornika: Ustawiony prąd ładowania

Bardziej szczegółowo

całkowite rozproszone

całkowite rozproszone Kierunek: Elektrotechnika, II stopień, semestr 1 Technika świetlna i elektrotermia Laboratorium Ćwiczenie nr 14 Temat: BADANIE KOLEKTORÓW SŁONECZNYCH 1. Wiadomości podstawowe W wyniku przemian jądrowych

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA LABORATORYJNA NR 4-EW ELEKTROWNIA WIATROWA

INSTRUKCJA LABORATORYJNA NR 4-EW ELEKTROWNIA WIATROWA LABORATORIUM ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII Katedra Aparatury i Maszynoznawstwa Chemicznego Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej INSTRUKCJA LABORATORYJNA NR 4-EW ELEKTROWNIA WIATROWA ELEKTROWNIA WIATROWA

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie parametrów równania Tafela w katodowym wydzielaniu metali na elektrodzie platynowej

Wyznaczanie parametrów równania Tafela w katodowym wydzielaniu metali na elektrodzie platynowej Ćwiczenie 2. Wyznaczanie parametrów równania Tafela w katodowym wydzielaniu metali na elektrodzie platynowej 1. Przygotowanie do wykonania ćwiczenia. 1.1. Włączyć zasilacz potencjostatu i nastawić go na

Bardziej szczegółowo

Model solarny materiał szkoleniowy dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych

Model solarny materiał szkoleniowy dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych Model solarny materiał szkoleniowy dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych Spis treści: 1. Przeznaczenie stanowiska doświadczalnego... 3 2. Budowa stanowiska badawczego... 4 3. Elementy stanowiska badawczego...

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 23 października 2007 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 23 października 2007 r. Dz.U.2007.209.1513 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1 z dnia 23 października 2007 r. w sprawie wymagań którym powinny odpowiadać wodomierze oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej

Bardziej szczegółowo

Kontrola procesu spalania

Kontrola procesu spalania Kontrola procesu spalania Spalanie paliw polega na gwałtownym utlenieniu składników palnych zawartych w paliwie przebiegającym z wydzieleniem ciepła i zjawiskami świetlnymi. Ostatecznymi produktami utleniania

Bardziej szczegółowo

TECHNIKI NISKOTEMPERATUROWE W MEDYCYNIE

TECHNIKI NISKOTEMPERATUROWE W MEDYCYNIE TECHNIKI NISKOTEMPERATUROWE W MEDYCYNIE Skraplarka Claude a i skraplarka Heylandt a budowa, działanie, bilans cieplny, charakterystyka techniczna. Natalia Szczuka Inżynieria mechaniczno-medyczna St.II

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności: Inżynieria cieplna i samochodowa Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium Wymiana ciepła Heat transfer Forma

Bardziej szczegółowo

WYMIENNIK CIEPŁA TYPU RURA W RURZE - WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKÓW WNIKANIA I PRZENIKANIA CIEPŁA

WYMIENNIK CIEPŁA TYPU RURA W RURZE - WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKÓW WNIKANIA I PRZENIKANIA CIEPŁA WYMIENNIK CIEPŁA TYPU RURA W RURZE - WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKÓW WNIKANIA I PRZENIKANIA CIEPŁA 1. Wprowadzenie W przypadku gdy płynący przewode płyn ( gaz lub ciecz) a teperaturę różną od teperatury ściany

Bardziej szczegółowo

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Politechnika Białostocka Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Badanie przebiegów regulacyjnych dwustawnego regulatora ciśnienia

Bardziej szczegółowo

Hydrodynamika warstwy fluidalnej trójczynnikowej

Hydrodynamika warstwy fluidalnej trójczynnikowej Politechnika Śląska Gliwice Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki Katedra Technologii i Urządzeń Zagospodarowania Odpadów Ćwiczenia laboratoryjne Hydrodynamika warstwy fluidalnej trójczynnikowej PROWADZĄCY

Bardziej szczegółowo

Analiza korelacyjna i regresyjna

Analiza korelacyjna i regresyjna Podstawy Metrologii i Technik Eksperymentu Laboratorium Analiza korelacyjna i regresyjna Instrukcja do ćwiczenia nr 5 Zakład Miernictwa i Ochrony Atmosfery Wrocław, kwiecień 2014 Podstawy Metrologii i

Bardziej szczegółowo

Podstawy użytkowania i pomiarów za pomocą MULTIMETRU

Podstawy użytkowania i pomiarów za pomocą MULTIMETRU Podstawy użytkowania i pomiarów za pomocą MULTIMETRU Spis treści Informacje podstawowe...2 Pomiar napięcia...3 Pomiar prądu...5 Pomiar rezystancji...6 Pomiar pojemności...6 Wartość skuteczna i średnia...7

Bardziej szczegółowo

METROLOGIA EZ1C

METROLOGIA EZ1C Politechnika Białostocka Wydział Elektryczny Katedra Elektrotechniki Teoretycznej i Metrologii Instrukcja do zajęć laboratoryjnych z przedmiotu METOLOGI Kod przedmiotu: EZ1C 300 016 POMI EZYSTNCJI METODĄ

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing Wstęp teoretyczny Poprzednie ćwiczenia poświęcone były sterowaniom dławieniowym. Do realizacji

Bardziej szczegółowo

Źródła zasilania i parametry przebiegu zmiennego

Źródła zasilania i parametry przebiegu zmiennego POLIECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGEYKI INSYU MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGEYCZNYCH LABORAORIUM ELEKRYCZNE Źródła zasilania i parametry przebiegu zmiennego (E 1) Opracował: Dr inż. Włodzimierz

Bardziej szczegółowo

Podstawy Badań Eksperymentalnych

Podstawy Badań Eksperymentalnych Podstawy Badań Eksperymentalnych Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu Wojskowa Akademia Techniczna Instrukcja do ćwiczenia. Temat 01 Pomiar siły z wykorzystaniem czujnika tensometrycznego Instrukcję

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM PODSTAW BUDOWY URZĄDZEŃ DLA PROCESÓW MECHANICZNYCH

LABORATORIUM PODSTAW BUDOWY URZĄDZEŃ DLA PROCESÓW MECHANICZNYCH LABORATORIUM PODSTAW BUDOWY URZĄDZEŃ DLA PROCESÓW MECHANICZNYCH Temat: Badanie cyklonu ZAKŁAD APARATURY PRZEMYSŁOWEJ POLITECHNIKA WARSZAWSKA WYDZIAŁ BMiP 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie

Bardziej szczegółowo

. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest porównanie na drodze obserwacji wizualnej przepływu laminarnego i turbulentnego, oraz wyznaczenie krytycznej licz

. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest porównanie na drodze obserwacji wizualnej przepływu laminarnego i turbulentnego, oraz wyznaczenie krytycznej licz ZAKŁAD MECHANIKI PŁYNÓW I AERODYNAMIKI ABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW ĆWICZENIE NR DOŚWIADCZENIE REYNODSA: WYZNACZANIE KRYTYCZNEJ ICZBY REYNODSA opracował: Piotr Strzelczyk Rzeszów 997 . Cel ćwiczenia Celem

Bardziej szczegółowo

Katedra Silników Spalinowych i Pojazdów ATH ZAKŁAD TERMODYNAMIKI. Badanie pompy ciepła - 1 -

Katedra Silników Spalinowych i Pojazdów ATH ZAKŁAD TERMODYNAMIKI. Badanie pompy ciepła - 1 - Katera Silników Spalinowych i Pojazów ATH ZAKŁAD TERMODYNAMIKI Baanie pompy - - Wstęp teoretyczny Pompa jest urzązeniem eneretycznym, które realizuje przepływ w kierunku wzrostu temperatury. Pobiera ciepło

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 6. Wyznaczanie parametrów eksploatacyjnych kolektora słonecznego

Ćwiczenie 6. Wyznaczanie parametrów eksploatacyjnych kolektora słonecznego Ćwiczenie 6 Wyznaczanie parametrów eksploatacyjnych kolektora słonecznego Wstęp Kolektor słoneczny jest urządzeniem do konwersji energii promieniowania słonecznego na ciepło. Energia docierająca do kolektora

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności: Inżynieria cieplna i samochodowa Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium Wymiana ciepła Heat transfer Forma

Bardziej szczegółowo

PROFIL PRĘDKOŚCI W RURZE PROSTOLINIOWEJ

PROFIL PRĘDKOŚCI W RURZE PROSTOLINIOWEJ LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW Ćwiczenie N 7 PROFIL PRĘDKOŚCI W RURZE PROSTOLINIOWEJ . Cel ćwiczenia Doświadczalne i teoretyczne wyznaczenie profilu prędkości w rurze prostoosiowej 2. Podstawy teoretyczne:

Bardziej szczegółowo

Zawory pilotowe Danfoss

Zawory pilotowe Danfoss Zawory pilotowe Danfoss Pozycja regulatorów bezpośredniego działania pomimo nieustającego rozwoju układów regulacyjnych elektronicznych jest nie do podważenia. Bezobsługowe działanie i trwałość są niewątpliwymi

Bardziej szczegółowo

Laboratorium metrologii

Laboratorium metrologii Wydział Inżynierii Mechanicznej i Mechatroniki Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium metrologii Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Pomiary wymiarów zewnętrznych Opracował:

Bardziej szczegółowo

Laboratorium z Konwersji Energii. Kolektor słoneczny

Laboratorium z Konwersji Energii. Kolektor słoneczny Laboratorium z Konwersji Energii Kolektor słoneczny 1.0 WSTĘP Kolektor słoneczny to urządzenie służące do bezpośredniej konwersji energii promieniowania słonecznego na ciepło użytkowe. Podział urządzeń

Bardziej szczegółowo

Regulacja dwupołożeniowa.

Regulacja dwupołożeniowa. Politechnika Krakowska Wydział Inżynierii Elektrycznej i Komputerowej Zakład eorii Sterowania Regulacja dwupołożeniowa. Kraków Zakład eorii Sterowania (E ) Regulacja dwupołożeniowa opis ćwiczenia.. Opis

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM TERMODYNAMIKI INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ I MECHANIKI PŁYNÓW WYDZIAŁ MECHANICZNO-ENERGETYCZNY POLITECHNIKI WROCŁAWSKIEJ

LABORATORIUM TERMODYNAMIKI INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ I MECHANIKI PŁYNÓW WYDZIAŁ MECHANICZNO-ENERGETYCZNY POLITECHNIKI WROCŁAWSKIEJ LABORATORIUM TERMODYNAMIKI INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ I MECHANIKI PŁYNÓW WYDZIAŁ MECHANICZNO-ENERGETYCZNY POLITECHNIKI WROCŁAWSKIEJ INSTRUKCJA LABORATORYJNA Temat ćwiczenia 33 BADANIE WSPÓŁPRĄDOWEGO I

Bardziej szczegółowo

Wstęp do teorii niepewności pomiaru. Danuta J. Michczyńska Adam Michczyński

Wstęp do teorii niepewności pomiaru. Danuta J. Michczyńska Adam Michczyński Wstęp do teorii niepewności pomiaru Danuta J. Michczyńska Adam Michczyński Podstawowe informacje: Strona Politechniki Śląskiej: www.polsl.pl Instytut Fizyki / strona własna Instytutu / Dydaktyka / I Pracownia

Bardziej szczegółowo

Zakład Zastosowań Elektroniki i Elektrotechniki

Zakład Zastosowań Elektroniki i Elektrotechniki Zakład Zastosowań Elektroniki i Elektrotechniki Laboratorium Wytwarzania energii elektrycznej Temat ćwiczenia: Badanie alternatora 52 BADANIE CHARAKTERYSTYK EKSPLOATACYJNYCH ALTERNATORÓW SAMO- CHODOWYCH

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 2 FILTRACJA PRASA FILTRACYJNA

ĆWICZENIE NR 2 FILTRACJA PRASA FILTRACYJNA ĆWICZENIE NR FILTRACJA PRASA FILTRACYJNA. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest praktyczne zapoznanie z filtracją prowadzoną pod stałym ciśnieniem. Ten sposób prowadzenia procesu występuje w prasach filtracyjnych

Bardziej szczegółowo

Zajęcia laboratoryjne

Zajęcia laboratoryjne Zajęcia laboratoryjne Napęd Hydrauliczny Instrukcja do ćwiczenia nr 1 Charakterystyka zasilacza hydraulicznego Opracowanie: R. Cieślicki, Z. Kudźma, P. Osiński, J. Rutański, M. Stosiak Wrocław 2016 Spis

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM Z PROEKOLOGICZNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ODNAWIALNEJ

LABORATORIUM Z PROEKOLOGICZNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ODNAWIALNEJ VIII-EW ELEKTROWNIA WIATROWA LABORATORIUM Z PROEKOLOGICZNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ODNAWIALNEJ Katedra Aparatury i Maszynoznawstwa Chemicznego Instrukcja ćwiczenia nr 8. EW 1 8 EW WYZNACZENIE ZAKRESU PRACY I

Bardziej szczegółowo

Regulacja dwupołożeniowa (dwustawna)

Regulacja dwupołożeniowa (dwustawna) Regulacja dwupołożeniowa (dwustawna) I. Wprowadzenie Regulacja dwustawna (dwupołożeniowa) jest często stosowaną metodą regulacji temperatury w urządzeniach grzejnictwa elektrycznego. Polega ona na cyklicznym

Bardziej szczegółowo

OBLICZENIA SILNIKA TURBINOWEGO ODRZUTOWEGO (rzeczywistego) PRACA W WARUNKACH STATYCZNYCH. Opracował. Dr inż. Robert Jakubowski

OBLICZENIA SILNIKA TURBINOWEGO ODRZUTOWEGO (rzeczywistego) PRACA W WARUNKACH STATYCZNYCH. Opracował. Dr inż. Robert Jakubowski OBLICZENIA SILNIKA TURBINOWEGO ODRZUTOWEGO (rzeczywistego) PRACA W WARUNKACH STATYCZNYCH DANE WEJŚCIOWE : Opracował Dr inż. Robert Jakubowski Parametry otoczenia p H, T H Spręż sprężarki, Temperatura gazów

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Podstaw Elektrotechniki i Elektroniki

Laboratorium Podstaw Elektrotechniki i Elektroniki Politechnika Gdańska Wydział Elektrotechniki i utomatyki 1) Wstęp st. stacjonarne I st. inżynierskie, Energetyka Laboratorium Podstaw Elektrotechniki i Elektroniki Ćwiczenie nr 3 OBWODY LINIOWE PRĄDU SINUSOIDLNEGO

Bardziej szczegółowo

CZUJNIKI I PRZETWORNIKI POJEMNOŚCIOWE

CZUJNIKI I PRZETWORNIKI POJEMNOŚCIOWE CZUJNIKI I PRZETWORNIKI POJEMNOŚCIOWE A POMIAR ZALEŻNOŚCI POJENOŚCI ELEKTRYCZNEJ OD WYMIARÓW KONDENSATOR PŁASKIEGO I Zestaw przyrządów: Kondensator płaski 2 Miernik pojemności II Przebieg pomiarów: Zmierzyć

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ

LABORATORIUM TECHNIKI CIEPLNEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ INSTYTUTU TECHNIKI CIEPLNEJ WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ INSTRUKCJA LABORATORYJNA Temat ćwiczenia: WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA PRZENIKANIA CIEPŁA PODCZAS SKRAPLANIA PARY

Bardziej szczegółowo

WYMIANA CIEPŁA i WYMIENNIKI CIEPŁA

WYMIANA CIEPŁA i WYMIENNIKI CIEPŁA WYMIANA CIEPŁA i WYMIENNIKI CIEPŁA Prof. M. Kamiński Gdańsk 2015 PLAN Znaczenie procesowe wymiany ciepła i zasady ogólne Pojęcia i definicje podstawowe Ruch ciepła na drodze przewodzenia Ruch ciepła na

Bardziej szczegółowo

BŁĘDY W POMIARACH BEZPOŚREDNICH

BŁĘDY W POMIARACH BEZPOŚREDNICH Podstawy Metrologii i Technik Eksperymentu Laboratorium BŁĘDY W POMIARACH BEZPOŚREDNICH Instrukcja do ćwiczenia nr 2 Zakład Miernictwa i Ochrony Atmosfery Wrocław, listopad 2010 r. Podstawy Metrologii

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 6 POMIARY REZYSTANCJI

ĆWICZENIE 6 POMIARY REZYSTANCJI ĆWICZENIE 6 POMIAY EZYSTANCJI Opracowała: E. Dziuban I. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest wdrożenie umiejętności poprawnego wyboru metody pomiaru w zależności od wartości mierzonej rezystancji oraz postulowanej

Bardziej szczegółowo

Wnikanie ciepła przy konwekcji swobodnej. 1. Wstęp

Wnikanie ciepła przy konwekcji swobodnej. 1. Wstęp Wnikanie ciepła przy konwekcji swobodnej 1. Wstęp Współczynnik wnikania ciepła podczas konwekcji silnie zależy od prędkości czynnika. Im prędkość czynnika jest większa, tym współczynnik wnikania ciepła

Bardziej szczegółowo

Metodę poprawnie mierzonego prądu powinno się stosować do pomiaru dużych rezystancji, tzn. wielokrotnie większych od rezystancji amperomierza: (4)

Metodę poprawnie mierzonego prądu powinno się stosować do pomiaru dużych rezystancji, tzn. wielokrotnie większych od rezystancji amperomierza: (4) OBWODY JEDNOFAZOWE POMIAR PRĄDÓW, NAPIĘĆ. Obwody prądu stałego.. Pomiary w obwodach nierozgałęzionych wyznaczanie rezystancji metodą techniczną. Metoda techniczna pomiaru rezystancji polega na określeniu

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM ENERGOOSZCZĘDNEGO BUDYNKU

LABORATORIUM ENERGOOSZCZĘDNEGO BUDYNKU LABORATORIUM ENERGOOSZCZĘDNEGO BUDYNKU Ćwiczenie 9 STEROWANIE ROLETAMI POPRZEZ TEBIS TS. WYKORZYSTANIE FUNKCJI WIELOKROTNEGO ŁĄCZENIA. 2 1. Cel ćwiczenia. Celem ćwiczenia jest nauczenie przyszłego użytkownika

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA RZESZOWSKA

POLITECHNIKA RZESZOWSKA POLITECHNIKA RZESZOWSKA Katedra Termodynamiki Instrukcja do ćwiczenia laboratoryjnego pt. WYZNACZANIE WYKŁADNIKA ADIABATY Opracowanie: Robert Smusz 1. Cel ćwiczenia Podstawowym celem niniejszego ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Temat nr 3: Pomiar temperatury termometrami termoelektrycznymi

Temat nr 3: Pomiar temperatury termometrami termoelektrycznymi Temat nr 3: Pomiar temperatury termometrami termoelektrycznymi 1.Wiadomości podstawowe Termometry termoelektryczne należą do najbardziej rozpowszechnionych przyrządów, służących do bezpośredniego pomiaru

Bardziej szczegółowo

Pomiar wysokich napięć

Pomiar wysokich napięć Politechnika Lubelska Wydział Elektrotechniki i Informatyki Katedra Urządzeń Elektrycznych i TWN 0-68 Lublin, ul. Nadbystrzycka 8A www.kueitwn.pollub.pl LABORATORIUM TECHNIKI WYSOKICH NAPIĘĆ Instrukcja

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie współczynnika przewodnictwa

Wyznaczanie współczynnika przewodnictwa Ćwiczenie C5 Wyznaczanie współczynnika przewodnictwa cieplnego wybranych materiałów C5.1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest poznanie mechanizmów transportu energii, w szczególności zjawiska przewodnictwa

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie laboratoryjne z Ogrzewnictwa i Wentylacji. Ćwiczenie Nr 12. Temat: RÓWNOWAśENIE HYDRAULICZNE INSTALACJI

Ćwiczenie laboratoryjne z Ogrzewnictwa i Wentylacji. Ćwiczenie Nr 12. Temat: RÓWNOWAśENIE HYDRAULICZNE INSTALACJI Ćwiczenie Nr 12 Temat: RÓWNOWAśENIE HYDRAULICZNE INSTALACJI Celem ćwiczenia jest zapoznanie studentów z zaworami równowaŝącymi i porównanie róŝnych rodzajów równowaŝenia hydraulicznego instalacji. 1 A.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 43: HALOTRON

Ćwiczenie nr 43: HALOTRON Wydział PRACOWNIA FIZYCZNA WFiIS AGH Imię i nazwisko 1. 2. Temat: Data wykonania Data oddania Zwrot do popr. Rok Grupa Zespół Nr ćwiczenia Data oddania Data zaliczenia OCENA Ćwiczenie nr 43: HALOTRON Cel

Bardziej szczegółowo

Stanowiska laboratoryjne przeznaczone do przeprowadzania doświadczeń w zakresie przepływu ciepła

Stanowiska laboratoryjne przeznaczone do przeprowadzania doświadczeń w zakresie przepływu ciepła Stanowiska laboratoryjne przeznaczone do przeprowadzania doświadczeń w zakresie przepływu ciepła 1 Stanowisko Pomiarowe Rys.1. Stanowisko pomiarowe. rejestrowanie pomiarów z czujników analogowych i cyfrowych,

Bardziej szczegółowo

Zajęcia laboratoryjne

Zajęcia laboratoryjne Zajęcia laboratoryjne Napęd Hydrauliczny Instrukcja do ćwiczenia nr 2 Metody sterowania prędkością odbiornika hydraulicznego w układach z pompą stałej wydajności sterowanie dławieniowe Opracowanie: Z.

Bardziej szczegółowo

HYDRAULIKA KOLUMNY WYPEŁNIONEJ

HYDRAULIKA KOLUMNY WYPEŁNIONEJ Ćwiczenie 5: HYDRAULIKA KOLUMNY WYPEŁNIONEJ 1. CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczenia jest wyznaczenie oporów przepływu gazu przez wypełnienie zraszane cieczą oraz określenie granicy zachłystywania aparatu wypełnionego.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 1. Badanie obwodów jednofazowych RLC przy wymuszeniu sinusoidalnym

Ćwiczenie nr 1. Badanie obwodów jednofazowych RLC przy wymuszeniu sinusoidalnym Ćwiczenie nr Badanie obwodów jednofazowych RC przy wymuszeniu sinusoidalnym. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z rozkładem napięć prądów i mocy w obwodach złożonych z rezystorów cewek i

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Zadanie 2.

Zadanie 1. Zadanie 2. Zadanie 1. Określić nadciśnienie powietrza panujące w rurociągu R za pomocą U-rurki, w której znajduje się woda. Różnica poziomów wody w U-rurce wynosi h = 100 cm. Zadanie 2. Określić podciśnienie i ciśnienie

Bardziej szczegółowo

PRZEPŁYW CIECZY W KORYCIE VENTURIEGO

PRZEPŁYW CIECZY W KORYCIE VENTURIEGO LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW Ćwiczenie N 9 PRZEPŁYW CIECZY W KORYCIE VENTURIEGO . Cel ćwiczenia Sporządzenie carakterystyki koryta Venturiego o przepływie rwącym i wyznaczenie średniej wartości współczynnika

Bardziej szczegółowo

PRASA FILTRACYJNA. płyta. Rys. 1 Schemat instalacji prasy filtracyjnej

PRASA FILTRACYJNA. płyta. Rys. 1 Schemat instalacji prasy filtracyjnej PRASA FILTRACYJNA Podstawy procesu filtracji Podstawy procesu filtracji obowiązujące dla przystępujących do tego ćwiczenia podane są w instrukcji do ćwiczenia " Filtracja prowadzona przy stałej różnicy

Bardziej szczegółowo

Wyposażenie Samolotu

Wyposażenie Samolotu P O L I T E C H N I K A R Z E S Z O W S K A im. Ignacego Łukasiewicza Wydział Budowy Maszyn i Lotnictwa Katedra Awioniki i Sterowania Wyposażenie Samolotu Instrukcja do laboratorium nr 2 Przyrządy żyroskopowe

Bardziej szczegółowo

TRANSPORT NIEELEKTROLITÓW PRZEZ BŁONY WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA PRZEPUSZCZALNOŚCI

TRANSPORT NIEELEKTROLITÓW PRZEZ BŁONY WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA PRZEPUSZCZALNOŚCI Ćwiczenie nr 7 TRANSPORT NIEELEKTROLITÓW PRZEZ BŁONY WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA PRZEPUSZCZALNOŚCI Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawami teorii procesów transportu nieelektrolitów przez błony.

Bardziej szczegółowo

PODGRZEWACZ WODY VF VF VF VF Instrukcja obsługi

PODGRZEWACZ WODY VF VF VF VF Instrukcja obsługi PODGRZEWACZ WODY VF 750-1 VF 750-2 VF 1000-1 VF 1000-2 Instrukcja obsługi 1. PRZEZNACZENIE Podgrzewacze serii VF przeznaczone są do stałego kontaktu z wodą pitną (użytkową). Podgrzewacze serii VF mogą

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Podstaw Elektrotechniki i Elektroniki

Laboratorium Podstaw Elektrotechniki i Elektroniki Politechnika Gdańska Wydział Elektrotechniki i utomatyki 1. Wstęp st. stacjonarne I st. inżynierskie, Energetyka Laboratorium Podstaw Elektrotechniki i Elektroniki Ćwiczenie nr 3 OBWODY LINIOWE PĄDU SINUSOIDLNEGO

Bardziej szczegółowo

Pogotowie cieplne (041)

Pogotowie cieplne (041) WSTĘP Węzeł cieplny MEC jest urządzeniem słuŝącym dla potrzeb centralnego ogrzewania i (opcjonalnie) do ogrzewania ciepłej wody uŝytkowej. Zastosowanie nowoczesnej technologii i wysokiej jakości urządzeń

Bardziej szczegółowo

Rys.1. Zwężki znormalizowane: a) kryza, b) dysza, c) dysza Venturiego [2].

Rys.1. Zwężki znormalizowane: a) kryza, b) dysza, c) dysza Venturiego [2]. WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA PRZEPŁYWU W ZWĘŻKACH POMIAROWYCH DLA GAZÓW 1. Wprowadzenie Najbardziej rozpowszechnioną metodą pomiaru natężenia przepływu jest użycie elementów dławiących płyn. Stanowią one

Bardziej szczegółowo