Wywiady, dyskusje. Psychologiczne wspomaganie zakres i skuteczność

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wywiady, dyskusje. Psychologiczne wspomaganie zakres i skuteczność"

Transkrypt

1 Wywiady, dyskusje Psychologiczne wspomaganie zakres i skuteczność 115 rozmowa z dr. Janem Blecharzem, z Zakładu Psychologii Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie Dr Jan Blecharz, psycholog, absolwent Wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu Jagiellońskiego (1979). Po studiach asystent w Zakładzie Psychologii Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie. Za rozprawę Psychologiczne uwarunkowania efektywności działania w sportowych grach zespołowych, na przykładzie koszykówki kobiet uzyskał na Wydziale Filozoficzno-Historycznym UJ stopień doktora psychologii (1988). Od 1989 roku do chwili obecnej adiunkt w Zakładzie Psychologii Instytutu Nauk Humanistycznych Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie. Zajmuje się głównie treningiem mentalnym, jego rolą i znaczeniem dla praktyki sportowej. Był wieloletnim konsultantem koszykarek TS Wisła Kraków i reprezentacji Polski w tej dyscyplinie, kiedy jej trenerem był Ludwik Miętta. Współpracował z wybitnymi polskimi sportowcami, Renatą Mauer, Dorotą Zagórską i Mariuszem Siudkiem, Teresą Folgą, a ostatnio z kadrą skoczków narciarskich z Adamem Małyszem na czele. Autor wielu nowatorskich technik, stosowanych w psychologicznym treningu sportowców. Uczestniczy w dokształcaniu trenerów w dziedzinie psychologii sportu, prowadzi również zajęcia na specjalizacji z psychologii sportu w Instytucie Psychologii Stosowanej UJ. Sport Wyczynowy 2002, nr 3-4/

2 116 Rozmowa z dr. Janem Blecharzem, z Zakładu Psychologii AWF w Krakowie Czy podzieliłby Pan taki oto pogląd: przygotowanie psychologiczne zawodnika posiada zasadnicze znaczenie dla sukcesu. Pochodzi ono jak łatwo się domyślić od osoby uprawiającej tę samą co Pan profesję. Wygląda na to, że nastąpił dalszy wzrost znaczenia tej strony wyposażenia zawodnika. Jeszcze kilkanaście lat temu uważano skromniej, iż psychika decyduje o wyniku sportowca w 40%... Miałoby to oznaczać, że gdyby Adam Małysz dziś (rozmawiamy w piątek 15. marca, za dwie godziny rozpoczyna się transmisja z konkursu skoków w Trondheim) wygrał również tegoroczny Puchar Świata, to udział jego psychiki w tym sukcesie byłby przeważający? Psychika, będąca integralną częścią człowieka, jest bardzo ważna w jego działalności, ale może tylko pomagać dobrze przygotowanemu ciału. Samą psychiką nie skoczy się daleko na nartach, ale też bez wsparcia psychologicznego dobrze przygotowana łyżwiarka podczas występu popełniać może błąd za błędem. Można powiedzieć jeszcze inaczej zła psychika, nie rozwijająca się równolegle z ciałem, mam oczywiście na myśli poprawę sprawności ciała, może całkowicie uniemożliwić demonstrację tej sprawności, umiejętności lub bardzo znacznie je obniżyć. Aby osiągnąć wysoki wynik, odnieść sukces, zawodnik musi być przygotowany, jak to mówimy, kompletnie, to znaczy pod względem fizycznym sprawnościowym, umysłowym (tu chodzi np. o wybór właściwej taktyki walki) i psychicznym. W dzisiejszym współzawodnictwie sportowym, które toczy się na tak wysokim poziomie, nie ma miejsca na błąd. Kto go popełnia, przegrywa. Bywa przecież, że do najważniejszych zawodów szykuje się zawodnik przez cztery lata i musi być w najlepszej formie i pełnej gotowości w danym dniu, o określonej godzinie. Takich, którzy mają prawo sądzić, że winni zdobyć złoty medal, jest kilku lub więcej, a tylko jeden może wygrać. W takich sytuacjach stan psychiczny nabiera szczególnego znaczenia, psychika okazuje się czynnikiem, który przeważy szalę na stronę tego, kto potrafi, powiedzmy, lepiej radzić sobie ze stresem. Słowem, powinniśmy postrzegać i traktować zawodnika jako psychofizyczną jedność. Zgoda, to jasne, ale czy można obiektywnie ocenić, że udział psychiki w osiągnięciach sportowców sięga tylu a tylu procent? Uważam, że nie da się tego wyliczyć w procentach i w ogóle nie ma sensu tego robić. Nie mam natomiast wątpliwości, że psychologiczne przygotowanie zawodnika jest niezbędne... Jakie są cele tego przygotowania, co wchodzi w zakres działalności podejmowanej przez psychologa? Swego czasu opracowałem schemat, który ukazuje kierunki psychologicznego oddziaływania. Wyraźnie widać, że jest ono skierowane na zawodnika oraz na trenera. Bo oni pełnią 116

3 Psychologiczne wspomaganie zakres i skuteczność 117 główne role w procesie treningu. Inni, jak fizjolog czy psycholog, chociaż bez nich trudno się dziś obejść, są osobami wspomagającymi. Psycholog prowadzi tzw. trening psychologiczny, operuje swoistymi metodami, oddziałuje na sferę psychiki, jest jak to się mówi trenerem mentalnym. W tej roli, chcąc nie chcąc, musi występować także trener, nie wszystkie zespoły stać przecież na psychologa. Dlatego tak ważne jest, by trenerzy znali choćby podstawowe metody psychologiczne, np. metody motywacji, umieli posługiwać się pewnymi technikami, np. psychoregulacji, koncentracji itp., a także wykorzystywali swoje doświadczenie. Wówczas poprzez trening właściwy dużo skuteczniej trenowaliby również psychikę zawodników. Czy wśród trenerów spotyka się dobrych psychologów bez dyplomu? Owszem, i nie są to pojedyncze przypadki. Wielu trenerów zresztą interesuje się psychologią, czyta materiały o tej tematyce, dokształca się. Muszę przy tym zaznaczyć, że współczesna psychologia sportu to wyraźnie sprofilowany dział psychologii stosowanej. Psycholog sportu, specjalistycznie wykształcony, musi gruntownie poznać specyfikę sportu (dyscypliny, którą zamierza się zajmować). Musi doskonale opanować techniki psychologicznego oddziaływania motywacji, umiejętności koncentracji, kontroli emocjonalnej, a także techniki psychoregulacyjne czy wizualizacyjne itd., bo one służą wspomaganiu zasadniczego procesu treningu. Trzeba również pamiętać o tym, że sport jest wyjątkową dziedziną ludzkiej aktywności. Tu ciągle mamy do czynienia z koniecznością wykazywania się maksymalnymi zdolnościami sprawnościowymi, a niekiedy nawet ich przekraczania. Ponadto ta czynność występuje zwykle w konfrontacji z innymi, z rywalami, w sytuacji ekspozycji społecznej i jest poddawana ocenie ekspertów, którymi mogą być, i są, nie tylko sędziowie, trenerzy, ale i publiczność. Psychologowi sportu przydałaby się, w pewnym zakresie, także znajomość teorii treningu sportowego, rozumienie zasadniczych mechanizmów procesu treningu. No dobrze, powiedzmy może teraz, od czego psycholog powinien rozpoczynać pracę z zawodnikiem? Jest pewne, że bez gruntownego poznania młodego człowieka jego osobowości, charakteru, temperamentu itd. zabiegi psychologa okażą się mało skuteczne. Podobnie dzieje się, jeśli w procesie treningowym zostanie naruszona zasada indywidualizacji... Każdy człowiek jest inny, każdy wychodzi z innego środowiska. Nawet młody człowiek niesie już ze sobą pewien bagaż doświadczeń, posiada jakąś samooocenę itd. Od czego zaczynam swoją pracę? Od obserwacji zachowania 117

4 118 Rozmowa z dr. Janem Blecharzem, z Zakładu Psychologii AWF w Krakowie zawodników podczas treningu. Robię to celowo, ażeby nie skazić się informacjami, jakie otrzymam z testów, te wykonam później. Patrzę więc, jak zawodnik reaguje na polecenia trenera, jak zachowuje się w grupie. Następnym krokiem jest rozmowa z zawodnikiem i trenerem, dotycząca oceny dotychczasowej kariery i perspektyw, widzianych oczyma zawodnika i trenera. Czasami polecam wykonanie tak zwanego profilu umiejętności sportowych. Zawodnik ma podać powiedzmy w skali od 1 do 10 jakie cechy decydują o sukcesie w dyscyplinie, która uprawia, i jak ocenia siebie pod tym względem. Również trener wykreśla profil swego zawodnika. Ważne znaczenie ma to, czy opinie trenera i zawodnika są zbieżne oraz jakim potencjałem cech (i na jakim poziomie) dysponuje zawodnik. Z tego wypływa bowiem wniosek, co należy u niego poprawić i w jakim stopniu. Są to opinie trenera i zawodnika, ale czy mogą być one miarodajne dla psychologa? Psycholog musi zweryfikować swój obszar informacji, odnoszący się do psychiki, bo ocena poziomu opanowania techniki czy poziomu wydolności fizycznej do niego nie należą. Psycholog ma na swoim wyposażeniu próby psychomotoryczne i czynnościowe, różnorodne testy, dotyczące osobowości, ekstrawersji oraz introwersji, poziomu lęku, motywacji itd. Dzięki ich wykorzystaniu otrzymuje jakby wytyczne do programu treningu psychologicznego danego zawodnika. Ciągle mam wątpliwości, czy psychologia dysponuje na tyle rzetelnymi narzędziami diagnostycznymi, by obraz psychiki badanego określić w sposób pełny i przede wszystkim prawdziwy? Dla psychologa sportu dodatkową, poważną trudność stwarza przy tym młody wiek sportowców. Testy powszechnie stosowane przez psychologię sportu są rzetelne i trafne. Wiedza, jaką zyskuję za ich pośrednictwem, jest mi bardzo pomocna, ale nigdy na tym nie poprzestaję. Zawsze staram się sprawdzać, czy potwierdza się ona w praktyce, jak rezultaty testów weryfikują się w walce sportowej. Nie ma wątpliwości co do tego, że trening musi być ukierunkowany na rozwój u zawodnika tych zdolności i tych umiejętności, które zapewniają powodzenie i stwarzają szanse wysokich osiągnięć w dyscyplinie, którą uprawia. Każda dyscyplina sportu posiada własny profil wymagań psychofizycznych o tym już wspomnieliśmy. Jak ma postąpić psycholog, gdy stwierdzi, że profil wymagań dyscypliny sportu i profil psychofizyczny zawodnika różnią się wyraźnie? Wiemy przecież, że rozwinąć można (odpowiednimi metodami, w odpowiednich warunkach) tylko te cechy, których zadatki już istnieją? Ma on jednak do czynienia z osobnikiem młodym i wyrokowanie o tym, jak potoczy się jego rozwój i do czego będzie zdolny, gdy dorośnie, obarczone jest olbrzymim ryzykiem

5 Psychologiczne wspomaganie zakres i skuteczność 119 To są bardzo trudne pytania... Osobowość człowieka, jego psychika, jest czymś dynamicznym, podlega rozwojowi, ale musi być stymulowana. To jest tak, jak w przyrodzie. Może się zdarzyć tak, że rozwój danych cech ze względu na brak bodźców jest zwolniony i dopiero w innych warunkach życia, pracy czy treningu, zawodnik ukaże swoje nowe, wcześniej nieznane oblicze. Dlatego bardzo niebezpieczne jest przyklejanie ludziom, zwłaszcza młodym, etykietek: on jest mało odporny, niewytrzymały. Od tego już blisko do stwierdzenia: z niego nic nie będzie. Chodzi przy tym nie tylko o to, że taki osobnik jest traktowany przez swoje otoczenie zgodnie z treścią tych opinii, ale o to, że również sam wchodzi w tę przypisaną mu rolę. Dlatego tak ważna w pracy psychologa sportu jest obok diagnostyki obserwacja działania zawodników w warunkach naturalnej walki na macie, skoczni, tafli lodowej, strzelnicy. Nie wyobrażam sobie psychologa sportu, siedzącego stale w laboratorium, nie wychodzącego na zewnątrz, nie będącego blisko areny sportowej. Tam się dzieją najciekawsze i najważniejsze rzeczy, o których nie dowiemy się z żadnych testów. Czy zatem psycholog nie powinien zasilić składu zespołu selekcyjnego? Uczestnictwo psychologa w takim zespole byłoby wskazane, ale pod warunkiem, że jego opinie nie będą decydujące. Powtórzę to, co już mówiłem: młody człowiek rozwija się i to we wszystkich wymiarach, nie tylko fizycznie, ale i psychicznie, a metody psychologicznej diagnostyki, chociaż coraz lepsze, nie są doskonałe. Pozbawienie młodego człowieka szansy, która niespodziewanie może się wyłonić w przyszłości, byłoby niewybaczalnym błędem psychologa. Sądzę, iż żaden psycholog takich decyzji nie podejmie. Ja jestem zwolennikiem stymulowania rozwoju oraz doskonalenia psychiki i obserwacji młodego człowieka w trakcie tego procesu, jego zachowania w różnych sytuacjach, zwłaszcza w trudnych, nieraz ekstremalnych, jakich w sporcie niemało, mogą one udzielić psychologowi cennych informacji o zawodniku. Mówi się często, że celem psychologicznej pomocy zawodnikowi jest uruchomienie rezerw - dotarcie do pokładów ukrytej energii, wydobycie jej i wykorzystanie w sytuacji szczególnej, tzn. w momencie rywalizacji, podczas startu w ważnych, najważniejszych zawodach. Jaki mechanizm (-y) potrafi uruchomić psycholog, aby to nastąpiło? Istnieją pewne ograniczniki, które hamują rozwój, nie pozwalają zawodnikowi na wykorzystywanie całego potencjału jego możliwości. Są one pochodzenia zewnętrznego, mogą też wynikać z doświadczenia, które utrwaliło w nas przekonanie, że mamy małe możliwości, nie wierzymy we własne siły, nie potrafimy radzić sobie z dystraktorami, jak się nazywa czynniki za- 119

6 120 Rozmowa z dr. Janem Blecharzem, z Zakładu Psychologii AWF w Krakowie kłócające sprawne działanie. Otóż zawodnik, stając na starcie, nie koncentruje się na zadaniu, które ma wykonać, lecz na informacjach i bodźcach pozazadaniowych. Myśli o tym, jak jest postrzegany przez widzów, jakie będą ewentualne konsekwencje jego porażki itd. Zadaniem treningu psychologicznego jest nauczenie go koncentrowania się na zadaniu, które stoi przed nim, oraz sterowania swoim pobudzeniem emocjonalnym. Nie powinno być ono zbyt wysokie, ale i nie zbyt niskie. Chodzi o to, ażeby znaleźć się w stanie flow, jak go nazywają psychologowie. Wtedy wszystko wychodzi, ruchy są lekkie, płynne, harmonijne, bo pobudzenie i koncentracja są optymalne. Taki stan uzyskuje ten, kto opanował różne metody psychoregulacji, wie, jak należy przeprowadzać psychiczną rozgrzewkę przed zawodami itd. I dopiero wtedy, gdy te wszystkie środki zostaną wykorzystane, otworzy się dostęp do rezerw, jeśli one rzeczywiście istnieją... Tak, na tym głównie polega uwolnienie energii, zgromadzonej u zawodnika. Zdarzają się też sytuacje szczególne, np. po urazie, przebytym leczeniu i rekonwalescencji, w bardzo trudnym dla zawodnika okresie powrotu do normalnego treningu, a następnie pierwszych startów w zawodach. Wówczas pojawiają się u niego stany lękowe. Psycholog powinien mu pomóc w przełamywaniu tych stanów i blokad psychicznych. Powróćmy jeszcze na moment do stanów flow zdarzają się one na ogół u ludzi, których praca nosi charakter twórczy... Owszem, ale czy działalność sportowca nie zawiera w sobie także twórczego pierwiastka? W sporcie faktycznie wiele jest sytuacji powtarzalnych, sformalizowanych, ale wiele jest także miejsca na kreatywność. Wiemy, na przykład, jak wyglądają poszczególne elementy skoku, ale przecież technikę mistrza łatwo odróżnić od rzemiosła. Naprawdę wielcy mistrzowie są zresztą niepowtarzalnymi osobowościami, oryginałami, nie do podrobienia. Równie ważnym zadaniem psychologa wydaje się pomaganie zawodnikowi w walce ze stresem. Z ust trenerów można jednak usłyszeć opinię, że ten zawodnik łatwo ulega stresowi, lękowi, trawi go przedstartowa gorączka, który jest słaby, czuje, że nie jest do zawodów dobrze przygotowany... To prawda, ale nie do końca. Świadomość zawodnika, iż jest dobrze przygotowany, bardzo mu pomaga, ale to nie wystarcza. Istnieje przecież niemało zawodników, którzy biją rekordy świata, a najważniejszych zawodów wygrać nie potrafią. Dziś, gdy poziom sportu jest tak wysoki, z najlepszymi zawodnikami pracują zespoły specjalistów. Sam trener i zdolny zawodnik chociaż zdarza się, że udanie rozwiązują problemy psychicznego przygotowania do zawodów nie 120

7 Psychologiczne wspomaganie zakres i skuteczność 121 zdołają tym wszystkim zadaniom podołać. Muszę dodać, iż psychologia sportu, od momentu, kiedy zacząłem się nią zajmować, bardzo się rozwinęła, a zarazem skonkretyzowała. Ponadto mamy dziś dostęp do nowoczesnej aparatury diagnostycznej, pozwalającej obiektywnie ocenić poziom opanowania technik psychoregulacyjnych. Mam tu na myśli wiele form monitoringu, na przykład biofeedback. Mówiąc o tym myślimy o sporcie najwyższego kalibru, nie sposób jednak wyobrazić sobie sytuacji, że kluby pierwszej czy drugiej ligi, o młodzieżowych nie wspominając, będą zatrudniały na etatach psychologów. W tych klubach rolę psychologa musi wypełniać trener. Dlatego Pan i Pańscy koledzy, psychologowie pracujący na uczelniach, musicie dobrze, lepiej uczyć przyszłych trenerów psychologii sportu. A uczycie dobrze? Mogę powiedzieć jedynie o mojej Uczelni. W ostatnich latach na kierunku wychowania fizycznego wprowadziliśmy szereg innowacji, na przykład fakultatywne zajęcia warsztatowe z psychologii sportu. Prowadząc zajęcia specjalizacji z psychologii sportu na Uniwersytecie Jagiellońskim również dążymy do maksymalnego powiązania teorii z praktyką sportową, ale oczywiście nigdy nie należy rezygnować z dalszego doskonalenia procesu nauczania. Przyrost formy zawodnika następuje nie wtedy, gdy biega po boisku, odbywa ciężki trening na sali, podnosi ciężary do utraty tchu, lecz wówczas, gdy odpoczywa. Wydaje się, że nauczenie zawodnika higieny odpoczynku, sposobów odprężania się (relaksu) w toku procesu treningowego, który bywa nie tylko ciężki, ale i nudny oraz w trakcie i po zawodach, to kolejne zadanie w ramach psychologicznego wspomagania... Zawodnikowi w pierwszym rzędzie należy pomóc w zbudowaniu filozofii jego uczestnictwa w sporcie. Chodzi o to, żeby wiedział, po co w tym sporcie jest, czego chce i czego oczekuje. Jeśli sprawę tę potraktuje poważnie, to zrozumie, że trenować należy regularnie, że trenowanie to nie tylko samo przebywanie na sali czy w terenie i wykonywanie ćwiczeń fizycznych, lecz także racjonalne odżywianie, odpoczynek, a w ogóle myślenie o tym, bo jest to dominująca aktywność w tym okresie życia człowieka. Przy tym, uprzedzam błędne wnioskowanie nie chodzi o to, by młodego człowieka pozbawić innych zainteresowań. Nie mogą one kolidować z uczestnictwem w sporcie, lecz powinny pomagać w rozwiązywaniu spraw sportowych. Weźmy jako przykład umiejętność organizowania sobie czasu. Szczególnie na zgrupowaniach widać, który zawodnik jest pozbierany, od rana do wieczora zajęty, a który się nudzi, nie wie, co ze sobą zrobić. Zawodnicy bałaganiarscy poza treningiem okazują się tacy sami i później, w czasie zajęć. Tu chodzi o rzecz ważniejszą niż wyniki, jakie zawodnik osiągnie. Jeśli przej- 121

8 122 Rozmowa z dr. Janem Blecharzem, z Zakładu Psychologii AWF w Krakowie dzie on przez sport i wielowymiarowo się rozwinie, to będzie można powiedzieć, że sportowy okres w jego życiu był podwójnie korzystny. Czerpał bowiem ze sportu wiele satysfakcji, radości, rozwinął się fizycznie i wzbogacił psychicznie i teraz mając poczucie swojej wartości i doświadczenie jest dużo lepiej niż jego rówieśnicy przygotowany do pokonania trudnych sytuacji i kłopotów, jakich nikomu nie szczędzi dorosłe życie. Zastanawiam się nad innym scenariuszem zdarzeń czy taka permanentna psychologiczna pomoc, stała obecność psychologa i troska o sprawy psychiki i bytu zawodnika, nie może doprowadzić do jego uzależnienia od psychologa, do ubezwłasnowolnienia? Czy gdy zabraknie psychologa, nie okaże się, że zawodnik jest życiowo nieporadny? Gdyby do tego doszło, oznaczałoby to, iż psycholog poniósł całkowitą porażkę. Bo efektem jego współpracy z zawodnikiem tak ja ją pojmuję ma być nauczenie sportowca posługiwania się rozmaitymi metodami psychoregulacyjnymi, ażeby mógł samodzielnie stawić czoła trudnościom, gdy zajdzie taka potrzeba. Inaczej mówiąc chodzi o to, by zawodnik stał się wewnątrzsterowny, aby uznał, że to on jest podmiotem działania, że posiada kontrolę nad tym, co robi. Mistrzami sportowymi są tacy właśnie zawodnicy. Pozostaje jeszcze kwestia motywacji zawodnika. Pracę nad motywacją prowadzą trener i psycholog. Jak wiemy, wyróżnia się dwie jej postacie wewnętrzną i zewnętrzną. Wewnętrzna to, inaczej mówiąc, potrzeba samodoskonalenia. Druga jest motorem pragnienia zwycięstw, nagród, odznaczeń. Która z nich uruchamia dziś działania młodych sportowców? Sportowcy kierują się jedną i drugą motywacją, ale przewagę dają pierwszej. Dlaczego? Motywacja zewnętrzna jest bardzo ważna, to nie ulega wątpliwości, ale pod warunkiem, że premię czy nagrodę otrzymuje zawodnik za coś konkretnego, że istnieje wyraźny związek pomiędzy jego osiągnięciem a wielkością nagrody. Jeśli zaś nagroda jest nieadekwatna, nastąpi jej przerost, to może wywołać odwrotny skutek. Natomiast gdy zawodnik odnosi sukces w jakichś poważnych zawodach, to jego pierwszą i naturalną reakcją jest radość. Dopiero później zacznie uświadamiać sobie, co to zwycięstwo, medal może oznaczać w wymiarze materialnym czy prestiżowym. Poza tym pamiętajmy w sporcie potrzebna jest pasja, bez niej prawdziwie wielkich wyników się nie osiągnie, wielkim sportowcem się nie zostanie. Ci, którzy od początku myślą wyłącznie o pieniądzach, na ogół nie zachodzą zbyt wysoko. Wybitni sportowcy nie gonią za każdą nagrodą, gotowi są zaniechać starań o niektóre premie, jeśli miałoby to im przeszkodzić w dobrym przygotowaniach do ważnego, prestiżowego startu. Nagroda może poczekać, przyjdzie na nią czas. 122

9 Psychologiczne wspomaganie zakres i skuteczność 123 Ale filozofia sporej grupy naszych sportowców, uprawiających różne dyscyplin, jest inna. Jest to filozofia drobnego ciułacza. Chyba dlatego tak wiele w naszym sporcie przeciętniactwa. Przypomina mi się w tym momencie Robert Korzeniowski, który po zdobyciu złotego medalu w Sydney w chodzie na 20 kilometrów, zastanawiał się, jak przekonać siebie do startu na 50 kilometrów. To jest przykład szukania bodźca, takiej motywacji zewnętrznej, która nie jest sprzeczna z wewnętrzną. Do tego zdolni są wielcy sportowcy. Efekty pracy psychologa bywają różne, Pan sam zdaje się tego doświadczył. Od czego to zależy? Jak psycholog potrafi osiągnąć taki efekt jak psychiczna odporność, demonstrowana od bardzo długiego czasu przez Adama Małysza? Czy on jest wyjątkiem? Adam wyjątkiem nie jest, mamy przykłady innych zawodników, którzy potrafią wysoką dyspozycję utrzymywać bardzo długo. Ale nie zawsze, mimo naszych starań, mimo zaangażowania całego naszego warsztatu specjalistycznego, mamy zagwarantowany sukces. Jego prawdopodobieństwo będzie tym większe, im bardziej będzie zaangażowana w sprawę druga strona, czyli zawodnik. Nie może być on biernym odbiorcą, lecz aktywnym współpartnerem psychologa, musi być aktywny. Adam Małysz jest bardzo wdzięcznym, modelowym wręcz, przykładem takiej owocnej współpracy. Od niego zresztą wyszła jej inicjatywa, od samego początku wierzył w pozytywne dla siebie skutki pomocy psychologa. Później wielokrotnie podkreślał, jak bardzo zmieniła się jego psychika startowa. Jest on człowiekiem kreatywnym, bardzo poważnie traktuje to, co robi, na wszystko ma czas i zawsze jest zajęty, nigdy się nie nudzi. Może w życiu codziennym robi wrażenie osoby delikatnej, wrażliwej. Ale gdy zbliża się moment startu, gdy robi rozgrzewkę, ubiera strój narciarski, staje się skoncentrowany, skupiony na zadaniu, które ma wykonać jak najlepiej. To bez wątpienia skutek przebytego treningu psychologicznego. Adam wykazał wielką klasę w momentach gorszej dyspozycji. Nie uległ panice, nie dopuścił do załamania formy, przezwyciężył kryzys zdobył dwa medale olimpijskie oraz powtórnie Puchar Świata (przed chwilą skończyliśmy oglądanie transmisji z Trondheim). Znam go bardzo dobrze i wierzę, że jego gwiazda jeszcze długo będzie świecić pełnym blaskiem. Kraków, 15 marca 2002 r. Rozmawiał: Andrzej Pac-Pomarnacki 123

Zarządzanie mistrzostwem według strategii psychologii sportu

Zarządzanie mistrzostwem według strategii psychologii sportu Zarządzanie mistrzostwem według strategii psychologii sportu SPORT BIZNES - PODOBIEŃSTWA Sytuacja sportowca Najważniejszy jest wynik Presja, aby go osiągnąć towarzyszy na co dzień Wymaga się maksimum możliwości

Bardziej szczegółowo

Jak wykorzystać swoją uwagę do efektywnej pracy?

Jak wykorzystać swoją uwagę do efektywnej pracy? Jak wykorzystać swoją uwagę do efektywnej pracy? Wielu psychologów sportu jest zdania, że sukces można osiągnąć realizując regułę KOP, czyli, że kluczem do osiągnięcia celu są koncentracja, opanowanie

Bardziej szczegółowo

Czemu tak wiele dzieci rezygnuje ze sportu?

Czemu tak wiele dzieci rezygnuje ze sportu? Czemu tak wiele dzieci rezygnuje ze sportu? Przyczyny Systemowe np. brak szkółek dla zawodników powyżej 13 r.ż. Osobnicze takie jak : - niska motywacja - brak wiary w siebie - wysoki poziom stresu - brak

Bardziej szczegółowo

Myśl jak Mistrz. Sztuka osiągania sukcesów w Sporcie. Cena: 349 zł. 15 marca 2014 r. Warszawa

Myśl jak Mistrz. Sztuka osiągania sukcesów w Sporcie. Cena: 349 zł. 15 marca 2014 r. Warszawa Myśl jak Mistrz Sztuka osiągania sukcesów w Sporcie. 15 marca 2014 r. Warszawa Cena: 349 zł Myśl jak Mistrz. Sztuka osiągania sukcesów w Sporcie. Byliśmy świetnie przygotowani, a jednak przegraliśmy. Nie

Bardziej szczegółowo

PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA. przedstawienie się;

PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA. przedstawienie się; I DZIEŃ COACHING ZESPOŁU PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA MODUŁ TEMATYKA ZAJĘĆ przedstawienie się; SESJA WSTĘPNA przedstawienie celów i programu szkoleniowego; analiza SWOT moja rola w organizacji

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz stylu komunikacji

Kwestionariusz stylu komunikacji Kwestionariusz stylu komunikacji Z każdego stwierdzenia wybierz jedno, które uważasz, że lepiej pasuje do twojej osobowości i zaznacz jego numer. Stwierdzenia w parach nie są przeciwstawne, przy wyborze

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?...

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Spis treści Spis treści Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Koncentracja i spostrzeganie... Pamięć i wiedza... Myślenie... Kreatywność... Zadania, które pomogą

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KSZTAŁCENIA INSTRUKTORÓW

PROGRAM KSZTAŁCENIA INSTRUKTORÓW PROGRAM KSZTAŁCENIA INSTRUKTORÓW w dyscyplinie UNIHOKEJ Toruński Związek Towarzystwa Krzewienia Kultury Fizycznej Lipiec 2014 l. Cele i zadania; - zapoznanie uczestników z teoretycznymi, metodycznymi i

Bardziej szczegółowo

Na drabinę wchodzi się szczebel po szczebelku. Powolutku aż do skutku... Przysłowie szkockie

Na drabinę wchodzi się szczebel po szczebelku. Powolutku aż do skutku... Przysłowie szkockie Na drabinę wchodzi się szczebel po szczebelku. Powolutku aż do skutku... Przysłowie szkockie Wiele osób marzy o własnym biznesie... Ale często brak im odwagi na rozpoczęcie własnej działalności gospodarczej.

Bardziej szczegółowo

Pewnym krokiem do szkoły, czyli wszystko, co trzeba wiedzieć na temat gotowości szkolnej.

Pewnym krokiem do szkoły, czyli wszystko, co trzeba wiedzieć na temat gotowości szkolnej. Pewnym krokiem do szkoły, czyli wszystko, co trzeba wiedzieć na temat gotowości szkolnej. Gotowość szkolna- sylwetka dziecka dojrzałego i niedojrzałego do rozpoczęcia nauki w szkole Edukacja szkolna jest

Bardziej szczegółowo

Każde osiągnięcie zaczyna się od obrazu w głowie. Trening wyobrażeniowy w sporcie.

Każde osiągnięcie zaczyna się od obrazu w głowie. Trening wyobrażeniowy w sporcie. Każde osiągnięcie zaczyna się od obrazu w głowie. Trening wyobrażeniowy 23-24 listopada 2013 r. Warszawa Cena: 590 zł Każde osiągnięcie zaczyna się od obrazu w głowie. Trening wyobrażeniowy Dlaczego przegraliśmy

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. Michał Bronikowski Zakład Dydaktyki Aktywności Fizycznej AWF Poznań

Prof. dr hab. Michał Bronikowski Zakład Dydaktyki Aktywności Fizycznej AWF Poznań Konferencja ZdrowyUczen.org Nowoczesne formy ruchu pytanie o przyszłość i nowe trendy w wychowaniu fizycznym Prof. dr hab. Michał Bronikowski Zakład Dydaktyki Aktywności Fizycznej AWF Poznań Ścieżka wychowania

Bardziej szczegółowo

Dzięki ćwiczeniom z panią Suzuki w szkole Hagukumi oraz z moją mamą nauczyłem się komunikować za pomocą pisma. Teraz umiem nawet pisać na komputerze.

Dzięki ćwiczeniom z panią Suzuki w szkole Hagukumi oraz z moją mamą nauczyłem się komunikować za pomocą pisma. Teraz umiem nawet pisać na komputerze. Przedmowa Kiedy byłem mały, nawet nie wiedziałem, że jestem dzieckiem specjalnej troski. Jak się o tym dowiedziałem? Ludzie powiedzieli mi, że jestem inny niż wszyscy i że to jest problem. To była prawda.

Bardziej szczegółowo

ZACHOWANIA INSTYTUCJE WYMOGI ETYCZNE ZABAWA, WIDOWISKO MŁODO

ZACHOWANIA INSTYTUCJE WYMOGI ETYCZNE ZABAWA, WIDOWISKO MŁODO WYKŁAD I Sport, trening sportowy - definicje, pojęcia, etapizacja U progu XXI wieku widowiska sportowe skupiają na sobie uwagę setek milionów widzów, telewidzów i internautów. Igrzyska Olimpijskie, Finały

Bardziej szczegółowo

NAUCZANIE GRY W PIŁKĘ NOŻNĄ W FORMIE ZABAW I GIER

NAUCZANIE GRY W PIŁKĘ NOŻNĄ W FORMIE ZABAW I GIER WŁADYSŁAW SZYNGIERA NAUCZANIE GRY W PIŁKĘ NOŻNĄ W FORMIE ZABAW I GIER KONFERENCJA SZKOLENIOWA AKADEMII PIŁKARSKIEJ GRASSROOTS KATOWICE, 23.11.2013 KATOWICE, 23.11.2013 Na samym początku trzeba sobie zadać

Bardziej szczegółowo

OSOBISTY PLANER KARIERY

OSOBISTY PLANER KARIERY OSOBISTY PLANER KARIERY Załącznik nr 16 Ćwiczenia Ćwiczenie 8 Schemat indywidualnego Planu Działania Kim jestem? Moje zainteresowania i zdolności: Zainteresowania (krótki opis): Zdolności, preferencje

Bardziej szczegółowo

TEST TKK TWÓJ KAPITAŁ KARIERY

TEST TKK TWÓJ KAPITAŁ KARIERY 0 Rozpoznawanie predyspozycji zawodowych i zainteresowań - życiowym drogowskazem dla młodzieży TEST TKK TWÓJ KAPITAŁ KARIERY KLASA III 1 Zestaw testów powstał w wyniku realizacji projektu: Rozpoznawanie

Bardziej szczegółowo

Odpowiednia motywacja podstawą sukcesu na kursach E-edu

Odpowiednia motywacja podstawą sukcesu na kursach E-edu Odpowiednia motywacja podstawą sukcesu na kursach E-edu 1 Warunkiem skutecznego uczenia się jest dobrowolność i świadomość celów podejmowanych działań, dlatego bardzo istotną kwestią, na którą kursanci

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy. Przedszkola Publicznego Nr 32. w Tarnowie. Promującego Zdrowie

Koncepcja pracy. Przedszkola Publicznego Nr 32. w Tarnowie. Promującego Zdrowie Koncepcja pracy Przedszkola Publicznego Nr 32 w Tarnowie Promującego Zdrowie Koncepcja Pracy Przedszkola Publicznego Nr 32 w Tarnowie została opracowana na podstawie: 1. Rozporządzenia Ministra Edukacji

Bardziej szczegółowo

Danuta Sterna: Strategie dobrego nauczania

Danuta Sterna: Strategie dobrego nauczania : Strategie dobrego nauczania Strategie dobrego nauczania Strategie oceniania kształtującego I. Określanie i wyjaśnianie uczniom celów uczenia się i kryteriów sukcesu. II. Organizowanie w klasie dyskusji,

Bardziej szczegółowo

Adrian Siemieniec AWF Katowice

Adrian Siemieniec AWF Katowice ,,Potrzeby psychiczne dziecka Na podstawie treningu piłkarskiego Adrian Siemieniec AWF Katowice Co to takiego,,potrzeba? Ogólny Podział,,Potrzeby człowieka dzielimy na : A) materialne B) biologiczne C)

Bardziej szczegółowo

JAK POMÓC DZIECKU KORZYSTAĆ Z KSIĄŻKI

JAK POMÓC DZIECKU KORZYSTAĆ Z KSIĄŻKI JAK POMÓC DZIECKU KORZYSTAĆ Z KSIĄŻKI ŻEBY WYNIOSŁO Z NIEJ JAK NAJWIĘCEJ KORZYŚCI www.sportowywojownik.pl KORZYŚCI - DLA DZIECI: Korzyści, jakie książka Sportowy Wojownik zapewnia dzieciom, można zawrzeć

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA DLA MŁODYCH PRZEWODNIK TRENERA. PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI

AKADEMIA DLA MŁODYCH PRZEWODNIK TRENERA.  PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI www.akademiadlamlodych.pl PODRĘCZNIK WPROWADZENIE Akademia dla Młodych to nowa inicjatywa mająca na celu wspieranie ludzi młodych w rozwijaniu umiejętności niezbędnych w ich miejscu

Bardziej szczegółowo

W zdrowym ciele zdrowy duch

W zdrowym ciele zdrowy duch Program sportowy W zdrowym ciele zdrowy duch dla Wychowanków Specjalnego Ośrodka Wychowawczego im. św. Jana de La Salle w Częstochowie Opracował Dorożański Tomasz Spis treści I. Wstęp II. III. IV. Cele

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe kryteria oceny z wychowania fizycznego z poszczególnych obszarów oceniania dla gimnazjum

Szczegółowe kryteria oceny z wychowania fizycznego z poszczególnych obszarów oceniania dla gimnazjum Szczegółowe kryteria oceny z wychowania fizycznego z poszczególnych obszarów oceniania dla gimnazjum OBSZAR 1. POSTAWA UCZNIA NA ZAJĘCIACH Ocenę dobrą Ocenę dostateczną 1. Wykazuje bardzo dużą aktywność

Bardziej szczegółowo

to umiejętność radzenia sobie z własnymi emocjami i zdolność rozumienia innych ludzi. Ma ona decydujące znaczenie w kwestii tworzenia dobrych relacji

to umiejętność radzenia sobie z własnymi emocjami i zdolność rozumienia innych ludzi. Ma ona decydujące znaczenie w kwestii tworzenia dobrych relacji to umiejętność radzenia sobie z własnymi emocjami i zdolność rozumienia innych ludzi. Ma ona decydujące znaczenie w kwestii tworzenia dobrych relacji ze swoim otoczeniem i poczucia spełnienia się w życiu.

Bardziej szczegółowo

POSTAW NA ROZWÓJ! 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT

POSTAW NA ROZWÓJ! 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT POSTAW NA ROZWÓJ! Kampania informacyjno promocyjna oraz doradztwo dla osób dorosłych w zakresie kształcenia ustawicznego edycja 2 Projekt współfinansowany przez

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolne Zasady Oceniania uczniów klas 1 3 w Szkole Podstawowej im. Stefana Krasińskiego w Chotomowie

Wewnątrzszkolne Zasady Oceniania uczniów klas 1 3 w Szkole Podstawowej im. Stefana Krasińskiego w Chotomowie Wewnątrzszkolne Zasady Oceniania uczniów klas 1 3 w Szkole Podstawowej im. Stefana Krasińskiego w Chotomowie A. Cele i zasady oceniania w klasach 1 3 I. Ocenianie to proces gromadzenia informacji o uczniach.

Bardziej szczegółowo

Psycholog szkolny Kamila Budzyńska

Psycholog szkolny Kamila Budzyńska Psycholog szkolny Kamila Budzyńska Podjęcie przez dziecko obowiązku szkolnego wiąże się z początkiem nowego, bardzo ważnego etapu w jego życiu. Przechodząc z wieku przedszkolnego w wiek wczesnoszkolny

Bardziej szczegółowo

Fundacja Edukacji Europejskiej

Fundacja Edukacji Europejskiej Scenariusz Indywidualnego Wywiadu Pogłębionego (IDI) ankieta badawcza na potrzeby innowacyjnego projektu pn. młodzieży wykluczonej lub zagrożonej wykluczeniem społecznym współfinansowanego ze środków Unii

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA

PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA Szkoła realizuje cele i zadania wychowawcze na podstawie Ustawy o systemie oświaty

Bardziej szczegółowo

P R Z E D M I O T O W Y S Y S T E M O C E N I A N I A

P R Z E D M I O T O W Y S Y S T E M O C E N I A N I A P R Z E D M I O T O W Y S Y S T E M O C E N I A N I A Z I N F O R M A T Y K I W K L A S A C H I - II G I M. I. Cele oceniania: Ocenianie ma na celu: 1. Bieżące, okresowe, roczne rozpoznanie i określenie

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ SZKOŁA PODSTAWOWA OSIECZNA

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ SZKOŁA PODSTAWOWA OSIECZNA PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ SZKOŁA PODSTAWOWA OSIECZNA Osieczna 2015/2016 1 Postanowienia ogólne Mówiąc o ocenianiu w klasach I-III mamy na myśli proces gromadzenia informacji

Bardziej szczegółowo

Wychować Mistrza. Jak rozwojowo wspierać młodych sportowców?

Wychować Mistrza. Jak rozwojowo wspierać młodych sportowców? Wychować Mistrza Jak rozwojowo wspierać młodych sportowców? 16 marca 2014 r. Warszawa Cena: 349 zł Wychować Mistrza jak rozwojowo wspierać młodych sportowców? Wstęp Każdy rodzic marzy o tym aby jego dziecko

Bardziej szczegółowo

Zasoby dziecka i jego rodziny a gotowość szkolna: kapitał społeczny dziecka na starcie dr Magdalena Czub

Zasoby dziecka i jego rodziny a gotowość szkolna: kapitał społeczny dziecka na starcie dr Magdalena Czub Zasoby dziecka i jego rodziny a gotowość szkolna: kapitał społeczny dziecka na starcie dr Magdalena Czub Zespół Wczesnej Edukacji Instytut Badań Edukacyjnych gotowość szkolna + gotowość środowiska lokalnego:

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY ZESPÓŁ SZKÓŁ IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W BORKU WLKP.

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY ZESPÓŁ SZKÓŁ IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W BORKU WLKP. KONCEPCJA PRACY SZKOŁY ZESPÓŁ SZKÓŁ IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W BORKU WLKP. CEL NADRZĘDNY: Wspomaganie wszechstronnego i harmonijnego rozwoju ucznia, wspieranie go w procesie nabywania wiedzy i umiejętności,

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania w Niepublicznym Gimnazjum nr 1 w Poznaniu z przedmiotu wychowanie fizyczne. opracowany: Ewa Markiewicz

Przedmiotowy system oceniania w Niepublicznym Gimnazjum nr 1 w Poznaniu z przedmiotu wychowanie fizyczne. opracowany: Ewa Markiewicz Przedmiotowy system oceniania w Niepublicznym Gimnazjum nr 1 w Poznaniu z przedmiotu wychowanie fizyczne opracowany: Ewa Markiewicz 1 Obszary podlegające ocenie 1. Postęp w usprawnianiu motywowanie do

Bardziej szczegółowo

Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I?

Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I? Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I? Magdalena Czub Zespół Wczesnej Edukacji Instytut Badań Edukacyjnych w Warszawie Uczelnie dla szkół Adaptacja w szkole Nauczyciel Dziecko Rodzic Rozpoznanie

Bardziej szczegółowo

Program Coachingu dla młodych osób

Program Coachingu dla młodych osób Program Coachingu dla młodych osób "Dziecku nie wlewaj wiedzy, ale zainspiruj je do działania " Przed rozpoczęciem modułu I wysyłamy do uczestników zajęć kwestionariusz 360 Moduł 1: Samoznanie jako część

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej

Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej Nasza szkoła realizuje potrzeby i oczekiwania całej społeczności szkolnej i środowiska lokalnego. Kształci i

Bardziej szczegółowo

systematyczne nauczanie

systematyczne nauczanie dojrzałość Osiągnięcie przez dziecko takiego poziomu rozwoju fizycznego, psychicznego i społecznego, który czyni je wrażliwym i podatnym na systematyczne nauczanie i wychowanie; harmonijne współgranie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE ORAZ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO

WYMAGANIA EDUKACYJNE ORAZ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO WYMAGANIA EDUKACYJNE ORAZ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO 1. Przedmiotowy System Oceniania jest zgodny z Wewnątrzszkolnym Systemem Oceniania 2. Poziom wiedzy i umiejętności oceniany

Bardziej szczegółowo

Od juniora do seniora Program Edukacji Ekonomicznej

Od juniora do seniora Program Edukacji Ekonomicznej Od juniora do seniora Program Edukacji Ekonomicznej Roman Pomianowski Program realizowany jest przy wsparciu Czym jest edukacja ekonomiczna (EE) Znaczenie umiejętności odraczania nagrody Dziecko klientem

Bardziej szczegółowo

ANKIETA EWALUACYJNA UCZESTNIKA

ANKIETA EWALUACYJNA UCZESTNIKA ANKIETA EWALUACYJNA UCZESTNIKA Projektu systemowego z komponentem ponadnarodowym pn. Wsparcie kompetencji na starcie realizowanego przez Wojewódzki Urząd Pracy w Opolu w ramach Priorytetu VI Rynek pracy

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia siłowe kryją w sobie

Ćwiczenia siłowe kryją w sobie MAGICZNY ŚWIAT ĆWICZEŃ Z OPOREM ZEWNĘTRZNYM ĆWICZENIA ZE WSPÓŁPARTNEREM Ćwiczenia siłowe kryją w sobie magię. Ich nieograniczone możliwości oddziaływania na ludzkie ciało, wszechstronny rozwój zdolności

Bardziej szczegółowo

Ogólna charakterystyka kierunku studiów

Ogólna charakterystyka kierunku studiów Instytut Kultury Fizycznej Ogólna charakterystyka kierunku studiów 1. Nazwa kierunku studiów: Wychowanie fizyczne 2. Poziom kształcenia: studia I stopnia 3. Profil kształcenia: praktyczny 4. Forma studiów:

Bardziej szczegółowo

Słownictwo: umiejętność radzenia sobie w codziennych sytuacjach, odpowiedni dobór słownictwa, odpowiedni zakres słownictwa.

Słownictwo: umiejętność radzenia sobie w codziennych sytuacjach, odpowiedni dobór słownictwa, odpowiedni zakres słownictwa. język francuski, klasy: 4 6 Zgodnie z WZO, śródroczne i roczne oceny z języka francuskiego w klasach IV VI wyrażone są stopniem w następującej skali: stopień celujący 6, stopień bardzo dobry 5, stopień

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu

WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu PROGRAM KSZTAŁCENIA Kierunek Obszar/obszary kształcenia, w których umiejscowiony jest kierunek studiów PEDAGOGIKA / Edukacja wczesnoszkolna z wychowaniem przedszkolnym NAUKI SPOŁECZNE Forma kształcenia

Bardziej szczegółowo

Człowieka nie można niczego nauczyć. Można mu tylko ułatwić naukę.

Człowieka nie można niczego nauczyć. Można mu tylko ułatwić naukę. AKADEMIA KOMPETENCJI TRENERSKICH WPROWADZENIE: POTENCJAŁ ZAWODOWY I OSOBISTY TRENERA Magdalena Bergmann Toruń, 9 września 2011 r. Fundacja Gospodarcza Pro Europa www.fundacja-proeuropa.org.pl Człowieka

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ OBSERWACJI ZAJĘĆ cz. I

ARKUSZ OBSERWACJI ZAJĘĆ cz. I 1. Informacje ogólne: ARKUSZ OBSERWACJI ZAJĘĆ cz. I Imie i nazwisko nauczyciela Data. Przedmiot/rodzaj zajęć. Problematyka 2. Rozmowa wstępna: Temat obserwowanych zajęć Ogólna charakterystyka klasy/grupy

Bardziej szczegółowo

Gimnazjum nr 1 im. Polskich Noblistów w Śremie

Gimnazjum nr 1 im. Polskich Noblistów w Śremie Gimnazjum nr 1 im. Polskich Noblistów w Śremie Nie mózg dziecka chodzi do szkoły, lecz ono całe (Marcin Kacprzak) innowacja pedagogiczna w gimnazjum z zakresu wychowania fizycznego piłka siatkowa / piłka

Bardziej szczegółowo

TRENING NEGOCJACJI SKUTECZNE TAKTYKI NEGOCJACYJNE OFERTA SZKOLENIA

TRENING NEGOCJACJI SKUTECZNE TAKTYKI NEGOCJACYJNE OFERTA SZKOLENIA TRENING NEGOCJACJI SKUTECZNE TAKTYKI NEGOCJACYJNE OFERTA SZKOLENIA Gdynia, 2012 Perfect Consulting ul. Świętojańska 18/2, 81-368 Gdynia tel.: 48 58 690 60 60, faks: 48 58 690 60 90 perfect@perfectconsulting.pl,

Bardziej szczegółowo

Teoria treningu. Projektowanie. systemów treningowych. jako ciąg zadań optymalizacyjnych. Jan Kosendiak. Istota projektowania. systemów treningowych

Teoria treningu. Projektowanie. systemów treningowych. jako ciąg zadań optymalizacyjnych. Jan Kosendiak. Istota projektowania. systemów treningowych Teoria treningu 77 Projektowanie procesu treningowego jest jednym z podstawowych zadań trenera, a umiejętność ta należy do podstawowych wyznaczników jego wykształcenia. Projektowanie systemów treningowych

Bardziej szczegółowo

mgr Hanna Arend mgr Dariusz Nowak

mgr Hanna Arend mgr Dariusz Nowak mgr Hanna Arend mgr Dariusz Nowak Poradnie od zawsze wychodziły naprzeciw potrzebom środowiska lokalnego wpierając: dziecko rodzica nauczyciela Pakiet poradniany w roku 2010 Potrzeba pełnej optymalizacji

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z zajęć edukacyjnych wychowanie fizyczne. Kryteria oceniania.

Przedmiotowy system oceniania z zajęć edukacyjnych wychowanie fizyczne. Kryteria oceniania. Przedmiotowy system oceniania z zajęć edukacyjnych wychowanie fizyczne. Kryteria oceniania. Przy ustalaniu oceny z wychowania fizycznego należy w szczególności brać pod uwagę wysiłek wkładany w wywiązywanie

Bardziej szczegółowo

rozwija się emocjonalnie i społecznie, współpracuje z dziećmi i nauczycielem, rozwija pamięć, myślenie, spostrzegawczość,

rozwija się emocjonalnie i społecznie, współpracuje z dziećmi i nauczycielem, rozwija pamięć, myślenie, spostrzegawczość, Nasze przedszkole! Pięciolatek w grupie rówieśniczej ma szansę wcześniej wykorzystać swój naturalny zapał do poznawania świata. Szybciej stanie się samodzielny i odpowiedzialny. Bezstresowo zaakceptuje

Bardziej szczegółowo

dziecka, wśród których jest poczucie bezpieczeństwa.

dziecka, wśród których jest poczucie bezpieczeństwa. 2 O programie Dziecko w wieku przedszkolnym jest dla nas dorosłych malutkim człowieczkiem, którym należy się bardzo opiekować, przewidywać zagrożenia, rozwiązywać za niego jego problemy, by miało łatwiej.

Bardziej szczegółowo

Zmiana przekonań ograniczających. Opracowała Grażyna Gregorczyk

Zmiana przekonań ograniczających. Opracowała Grażyna Gregorczyk Zmiana przekonań ograniczających Opracowała Grażyna Gregorczyk Główny wpływ na nasze emocje mają nasze przekonania na temat zaistniałych faktów (np. przekonania na temat uprzedzenia do swojej osoby ze

Bardziej szczegółowo

GOVERNESS LANE. Governess Lane to miejsce, w którym Wyjątkowe Rodziny poznają Wyjątkowe Guwernantki.

GOVERNESS LANE. Governess Lane to miejsce, w którym Wyjątkowe Rodziny poznają Wyjątkowe Guwernantki. GOVERNESS LANE Governess Lane to miejsce, w którym Wyjątkowe Rodziny poznają Wyjątkowe Guwernantki. Witamy w Governess Lane miejscu, w którym Wyjątkowe Rodziny znajdują Wyjątkowe Guwernantki. DLACZEGO

Bardziej szczegółowo

Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją?

Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją? Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją? test, BONUS SPECJALNY dla czytelniczek i klientek Inkubatora Kobiecych Pasji Autorka testu: Grażyna Białopiotrowicz Jaki jest poziom Twojej

Bardziej szczegółowo

Nazwa Wydziału. Nazwa jednostki prowadzącej moduł. Nazwa modułu kształcenia. Kod modułu. Język kształcenia

Nazwa Wydziału. Nazwa jednostki prowadzącej moduł. Nazwa modułu kształcenia. Kod modułu. Język kształcenia Nazwa Wydziału Nazwa jednostki prowadzącej moduł Nazwa modułu kształcenia Wydział Zarządzania Sportem i Turystyką Katedra Rekreacji, Katedra Turystyki Moduł Form Aktywności Ruchowej Kod modułu Język kształcenia

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne wychowanie fizyczne klasy IV-VI

Wymagania edukacyjne wychowanie fizyczne klasy IV-VI Wymagania edukacyjne wychowanie fizyczne klasy IV-VI Przy ustalaniu oceny z wychowania fizycznego należy w szczególności uwzględnić wysiłek wkładany w wywiązywanie się z obowiązków wynikających ze specyfiki

Bardziej szczegółowo

TRENER zawód czy pasja? Artur Woroniecki AKADEMIA PIŁKARSKA GRASSROOTS 2013

TRENER zawód czy pasja? Artur Woroniecki AKADEMIA PIŁKARSKA GRASSROOTS 2013 TRENER zawód czy pasja? Artur Woroniecki AKADEMIA PIŁKARSKA GRASSROOTS 2013 1998-2007 - zespół młodzieżowy r. 1988 BKS HETMAN Białystok 2007-2008 - asystent trenera Reprezentacji Polski Radosława Mroczkowskiego

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku studiów SPORT II stopnia i ich relacje z efektami kształcenia dla obszarów kształcenia

Efekty kształcenia dla kierunku studiów SPORT II stopnia i ich relacje z efektami kształcenia dla obszarów kształcenia Załącznik nr 1 do uchwały Nr 24/2014/2015 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2015 roku Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Dane teleadresowe: os. Mielżynskiego 3A, 62-020 Swarzędz Strona WWW: www.swarek.pl Facebook: https://www.facebook.com/swarek

Dane teleadresowe: os. Mielżynskiego 3A, 62-020 Swarzędz Strona WWW: www.swarek.pl Facebook: https://www.facebook.com/swarek Dane teleadresowe: Adres: os. Mielżynskiego 3A, 62-020 Swarzędz Strona WWW: www.swarek.pl Facebook: https://www.facebook.com/swarek E-mail: swarek.swarzedz@gmail.com Tel: 601-599-247 NASZA WIZJA Celem

Bardziej szczegółowo

Centrum Szkoleniowo-Terapeutyczne SELF. www.cst-self.pl

Centrum Szkoleniowo-Terapeutyczne SELF. www.cst-self.pl Centrum Szkoleniowo-Terapeutyczne SELF Biuro i gabinety psychoterapii: ul. Zygmuntowska 12/5, 35-025 Rzeszów Moje dziecko idzie do szkoły Dobry start szkolny ma zasadnicze znaczenie dla dalszej edukacji.

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZAJĘCIA TECHNICZNE SZKOŁA PODSTAWOWA NR 2 TOWARZYSTWA SZKOLNEGO IM. M. REJA W BIELSKU BIAŁEJ

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZAJĘCIA TECHNICZNE SZKOŁA PODSTAWOWA NR 2 TOWARZYSTWA SZKOLNEGO IM. M. REJA W BIELSKU BIAŁEJ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZAJĘCIA TECHNICZNE SZKOŁA PODSTAWOWA NR 2 TOWARZYSTWA SZKOLNEGO IM. M. REJA W BIELSKU BIAŁEJ SPOSÓB I KRYTERIA OCENIANIA POSTĘPÓW UCZNIA. Program nauczania zajęć technicznych

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO OBOWIĄZUJĄCY W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 3 W LĘDZINACH

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO OBOWIĄZUJĄCY W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 3 W LĘDZINACH PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO OBOWIĄZUJĄCY W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 3 W LĘDZINACH Zadaniem PSO jest zapewnienie trafnego, rzetelnego, jawnego i obiektywnego oceniania wspierającego

Bardziej szczegółowo

Koncepcja Pracy Miejskiego Przedszkola Nr 8 w Żyrardowie ul. Nietrzebki 6.

Koncepcja Pracy Miejskiego Przedszkola Nr 8 w Żyrardowie ul. Nietrzebki 6. Koncepcja Pracy Miejskiego Przedszkola Nr 8 w Żyrardowie ul. Nietrzebki 6. JAK TWORZYLIŚMY KONCEPCJĘ PRACY PRZEDSZKOLA? Nasze przedszkole jest dobrym miejscem do nauki i do zabawy. Nikt nam nie dał jakości

Bardziej szczegółowo

sport wyczynowy - forma działalności człowieka, podejmowana dobrowolnie w drodze rywalizacji dla uzyskania maksymalnych wyników sportowych.

sport wyczynowy - forma działalności człowieka, podejmowana dobrowolnie w drodze rywalizacji dla uzyskania maksymalnych wyników sportowych. WADY I ZALETY SPORTU Sport forma aktywności człowieka, mająca na celu doskonalenie jego sił psychofizycznych, indywidualnie lub zbiorowo, według reguł umownych. RODZAJE SPORTU sport wyczynowy - forma działalności

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ŚRODKI TRENINGOWE Z PIŁKI NOŻNEJ DO ZASTOSOWANIA NA BOISKU ORLIK

WYBRANE ŚRODKI TRENINGOWE Z PIŁKI NOŻNEJ DO ZASTOSOWANIA NA BOISKU ORLIK WYBRANE ŚRODKI TRENINGOWE Z PIŁKI NOŻNEJ DO ZASTOSOWANIA NA BOISKU ORLIK Marcin Łazowski PUBLIKACJA WYDANA NA WARSZTATY METODYCZNO-SZKOLENIOWE pt. Gry i zabawy sportowe z elementami piłki nożnej na boisku

Bardziej szczegółowo

Zachowania organizacyjne

Zachowania organizacyjne Zachowania organizacyjne Sprawy organizacyjne Mail: weronika.wegielnik@wsl.com.pl Literatura: S. P. Robbins Zasady zachowania w organizacjach S. P. Robbins Zachowania w organizacji B. Kożusznik Zachowania

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY Punktu Przedszkolnego przy Szkole Podstawowej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Nowym Grabiu na lata 2012/2015

KONCEPCJA PRACY Punktu Przedszkolnego przy Szkole Podstawowej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Nowym Grabiu na lata 2012/2015 KONCEPCJA PRACY Punktu Przedszkolnego przy Szkole Podstawowej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Nowym Grabiu na lata 2012/2015 Nie zadawajcie dzieciom gwałtu nauczania, tylko niech się bawią. Dziecko

Bardziej szczegółowo

Klasy sportowe. Publiczna Szkoła Podstawowa im. Batalionu Zośka w Celestynowie

Klasy sportowe. Publiczna Szkoła Podstawowa im. Batalionu Zośka w Celestynowie Klasy sportowe Publiczna Szkoła Podstawowa im. Batalionu Zośka w Celestynowie Klasy sportowe funkcjonują w naszej szkole od 6 lat. Specjalizujemy się w grach zespołowych oraz lekkoatletyce. Program nauczania

Bardziej szczegółowo

SPOSOBACH I METODACH REKRUTACJI ORAZ PROWADZENIA ROZMÓW KWALIFIKACYJNYCH

SPOSOBACH I METODACH REKRUTACJI ORAZ PROWADZENIA ROZMÓW KWALIFIKACYJNYCH SPOSOBACH I METODACH REKRUTACJI ORAZ PROWADZENIA ROZMÓW KWALIFIKACYJNYCH Rekrutacja jest procesem zbierania odpowiedniej dla potrzeb organizacji informacji o potencjalnych pracownikach, którego rezultatem

Bardziej szczegółowo

Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego

Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego Psycholog biznesu, menadżer, coach, asesor, trener. W latach 2012-1013 Członek zarządu IIC Polska (International Institute of Coaching).

Bardziej szczegółowo

kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska

kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska Nasza ziemia jest zdegenerowana, dzieci przestały być posłuszne rodzicom Tekst przypisywany egipskiemu kapłanowi

Bardziej szczegółowo

Rozwijanie twórczego myślenia uczniów

Rozwijanie twórczego myślenia uczniów Rozwijanie twórczego myślenia uczniów Przygotowanie do konkursów przedmiotowych i tematycznych Oprac. Anna Szczepkowska-Kirszner Szkoła Podstawowa nr 3 we Włodawie Rok szkolny 2011/2012 tytuł laureata

Bardziej szczegółowo

Igor Siódmiak. Moim wychowawcą był Pan Łukasz Kwiatkowski. Lekcji w-f uczył mnie Pan Jacek Lesiuk, więc chętnie uczęszczałem na te lekcje.

Igor Siódmiak. Moim wychowawcą był Pan Łukasz Kwiatkowski. Lekcji w-f uczył mnie Pan Jacek Lesiuk, więc chętnie uczęszczałem na te lekcje. Igor Siódmiak Jak wspominasz szkołę? Szkołę wspominam bardzo dobrze, miałem bardzo zgraną klasę. Panowała w niej bardzo miłą atmosfera. Z nauczycielami zawsze można było porozmawiać. Kto był Twoim wychowawcą?

Bardziej szczegółowo

Nauczyciel, który potrafi być doradcą dla swoich uczniów, staje się wychowawcą na miarę czasów, w których żyje. Szanowni Rodzice! Drodzy Uczniowie!

Nauczyciel, który potrafi być doradcą dla swoich uczniów, staje się wychowawcą na miarę czasów, w których żyje. Szanowni Rodzice! Drodzy Uczniowie! Nauczyciel, który potrafi być doradcą dla swoich uczniów, staje się wychowawcą na miarę czasów, w których żyje. Szanowni Rodzice! Drodzy Uczniowie! Znaczenie gimnazjum dla rozwoju człowieka jest szczególne.

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z PRZEDMIOTU EKONOMIA W PRAKTYCE

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z PRZEDMIOTU EKONOMIA W PRAKTYCE PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z PRZEDMIOTU EKONOMIA W PRAKTYCE Beata Biedrzycka Przedmiotowe zasady oceniania z przedmiotu został opracowany zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z 30.IV.2007

Bardziej szczegółowo

Zasługujesz na szacunek! Bądź pewny siebie i asertywny.

Zasługujesz na szacunek! Bądź pewny siebie i asertywny. Zasługujesz na szacunek! Bądź pewny siebie i asertywny. Obudź w sobie lwa Czy potrafisz domagać się tego, co Ci się należy? Czy umiesz powiedzieć "nie", kiedy masz do tego prawo? Czy Twoje opinie i pomysły

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA UCZNIÓW ZDOLNYCH

SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA UCZNIÓW ZDOLNYCH SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA UCZNIÓW ZDOLNYCH Cel ogólny. Rozpoznawanie, rozbudzanie i rozwijanie zainteresowań, uzdolnień i umiejętności uczniów, tak aby tworzyć warunki do odniesienia sukcesu na miarę możliwości

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z wiedzy o społeczeństwie. Cele oceniania na lekcjach wos. i umiejętności wynikających z programu nauczania.

Przedmiotowy system oceniania z wiedzy o społeczeństwie. Cele oceniania na lekcjach wos. i umiejętności wynikających z programu nauczania. Przedmiotowy system oceniania z wiedzy o społeczeństwie. Cele oceniania na lekcjach wos. 1. Ustalenie stopnia opanowania przez ucznia wiadomości i umiejętności wynikających z programu nauczania. 2. Uzyskanie

Bardziej szczegółowo

1.01 Profil osoby przedsiębiorczej

1.01 Profil osoby przedsiębiorczej Być przedsiębiorczym nauka przez praktykę Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 1.01 Profil osoby przedsiębiorczej Urszula Mentel al. T. Rejtana 16c,

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT ZAJĘĆ OPS MODUŁ 2 -s WSPARCIE PSYCHOLOGICZNE DLA OSÓB DŁUGOTRWALE BEZROBOTNYCH SPOTKANIE 1 PODSTAWY KOMUNIKACJI SPOLECZNEJ

KONSPEKT ZAJĘĆ OPS MODUŁ 2 -s WSPARCIE PSYCHOLOGICZNE DLA OSÓB DŁUGOTRWALE BEZROBOTNYCH SPOTKANIE 1 PODSTAWY KOMUNIKACJI SPOLECZNEJ KONSPEKT ZAJĘĆ OPS MODUŁ 2 -s WSPARCIE PSYCHOLOGICZNE DLA OSÓB DŁUGOTRWALE BEZROBOTNYCH SPOTKANIE 1 PODSTAWY KOMUNIKACJI SPOLECZNEJ zwiększenie umiejętności efektywnego komunikowania się rozwijanie technik

Bardziej szczegółowo

CZAS jest SKARBEM. Kraków, 01.03.2008. Barbara Krawcewicz. 01.03.2008 SGH Warszawa AR Kraków Wszystkie prawa zastrzeżone

CZAS jest SKARBEM. Kraków, 01.03.2008. Barbara Krawcewicz. 01.03.2008 SGH Warszawa AR Kraków Wszystkie prawa zastrzeżone CZAS jest SKARBEM Kraków, 01.03.2008 Jak to się dzieje, że każdy z nas posiada skarb? Zarządzanie czasem polega na wyznaczaniu celów i priorytetów w działaniu, tak, aby wykorzystać każdą dostępną chwilę

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Psychologia potrzeb. Dr Monika Wróblewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Psychologia potrzeb. Dr Monika Wróblewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Psychologia potrzeb Dr Monika Wróblewska Uniwersytet w Białymstoku 10 czerwca 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL 1. Specyfika potrzeb

Bardziej szczegółowo

Krzysztof Wójcik: Nasz cel? Rozwój młodych talentów

Krzysztof Wójcik: Nasz cel? Rozwój młodych talentów Data publikacji 03.06.2014 Wywiad z trenerem Krzysztofem Wójcikem na portalu STREFA SIATKÓWKI Na portalu Strefa Siatkówki redaktor Tomasz Tadrała rozmawia z naszym trenerem Krzysztofem Wójcikem o drugoligowym

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ Z ODDZIAŁAMI SPORTOWYMI NR 5 W POZNANIU

PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ Z ODDZIAŁAMI SPORTOWYMI NR 5 W POZNANIU PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ Z ODDZIAŁAMI SPORTOWYMI NR 5 W POZNANIU Naczelny cel wychowawczy Celem wychowania szkolnego jest wspieranie rozwoju młodego człowieka we wszystkich sferach jego funkcjonowania.

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO SZKOŁA PODSTAWOWA

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO SZKOŁA PODSTAWOWA PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO SZKOŁA PODSTAWOWA ZASADY OCENIANIA SKALA OCEN: 1 niedostateczny 2 dopuszczający 3 dostateczny 4 dobry 5 bardzo dobry 6 celujący Uczeń może otrzymać

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu)

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu) Iwona Jończyk (imię i nazwisko nauczyciela) Wybrane zagadnienia z psychologii społecznej (przedmiot) 2407MR i GŻ 1997.08.18 (numer programu) Klasa IV TŻa, IV TŻb Lp. Cele kształcenia i wychowania Treści

Bardziej szczegółowo

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1)

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) CZYTANIE A. Mówi się, że człowiek uczy się całe życie. I jest to bez wątpienia prawda. Bo przecież wiedzę zdobywamy nie tylko w szkole, ale również w pracy, albo

Bardziej szczegółowo

WEWENĄTRZSZKOLNY SYSTEM DORADZTWA ZAWODOWEGO W ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH NR 6 IM. JOACHIMA LELEWLA W POZNANIU

WEWENĄTRZSZKOLNY SYSTEM DORADZTWA ZAWODOWEGO W ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH NR 6 IM. JOACHIMA LELEWLA W POZNANIU WEWENĄTRZSZKOLNY SYSTEM DORADZTWA ZAWODOWEGO W ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH NR 6 IM. JOACHIMA LELEWLA W POZNANIU Podstawa prawna: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. nr 256,

Bardziej szczegółowo

I. Zasady ogólne oceniania i klasyfikowania uczniów z wychowania fizycznego:

I. Zasady ogólne oceniania i klasyfikowania uczniów z wychowania fizycznego: PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z REKREACJI Społeczne Gimnazjum "Dwójka" Nr 45 STO im. Pawła Jasienicy Rok szkolny 2016/17. Na zajęcia wychowania fizycznego składa się 2h/ tygodniowo rekreacji oraz 2h/tygodniowo

Bardziej szczegółowo

Poniżej znajdziecie Państwo tematykę naszej oferty warsztatowej skierowanej do przyszłych rodziców.

Poniżej znajdziecie Państwo tematykę naszej oferty warsztatowej skierowanej do przyszłych rodziców. Pracownia Psychologiczna Synapsa w Gdyni to placówka stworzona z myślą o rozwoju umiejętności osobistych i zawodowych oraz udzieleniu pomocy psychologicznej oraz terapeutycznej osobom (dzieci, młodzież

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa

Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa Wymagania edukacyjne z zostały opracowane na podstawie: 1. Podstawy programowej dla gimnazjum z edukacji dla bezpieczeństwa 2. Programu nauczania edukacji

Bardziej szczegółowo

1. Budowanie właściwych relacji z innymi ludźmi:

1. Budowanie właściwych relacji z innymi ludźmi: DZIAŁANIA PROFILAKTYCZNE: 1. Budowanie właściwych relacji z innymi ludźmi: 1. Integracja zespołu klasowego 2. Poznawanie prawidłowych zasad współżycia społecznego -uświadomienie uczniom, co to znaczy być

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD III DR N. MED. EDYTA KĘDRA

WYKŁAD III DR N. MED. EDYTA KĘDRA WYKŁAD III DR N. MED. EDYTA KĘDRA 1 P R O S T E Z Ł O Ż O N E S T A Ł E Nieliczne Jednorodne Zasadniczo niezmienne w czasie Liczne Różnorodne Zasadniczo niezmienne w czasie Z M I E N N E Nieliczne Nie

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z wychowania fizycznego

Przedmiotowy system oceniania z wychowania fizycznego Przedmiotowy system oceniania z wychowania fizycznego Cele wychowania fizycznego: wszechstronny rozwój sprawności fizycznej i motorycznej, podniesienie poziomu wydolności fizycznej, powiększenie potencjału

Bardziej szczegółowo