Patologia układu układu moczowo- płciowego. Patologia narządowa Wykład 5

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Patologia układu układu moczowo- płciowego. Patologia narządowa Wykład 5"

Transkrypt

1 Patologia układu układu moczowo- płciowego Patologia narządowa Wykład 5

2 Nerka i drogi moczowe! Zaburzenia rozwojowe! Choroby kłębków nerkowych! Utrudnienie odpływu z dróg moczowych! Zakażenia dróg moczowych i nerki! Zaburzenia kanalików i zmiany śródmiąższowe! Rozlana martwica kory nerki! Kamica nerkowa i dróg moczowych! Torbielowatość nerek! Nowotwory nerek

3 Zaburzenia rozwoju! Nerka! Obustronna agenezja nerek! Jednostronna agenezja nerki! Ektopia nerki (nieprawidłowa lokacja nerki)! Nerka podkowiasta! Moczowód! Zdwojenie moczowodu! Nieprawidłowe połączenie z pęcherzem moczowym

4 Choroby kłębków nerkowych! Zespół nerczycowy! Zespół mocznicowy! Inne choroby kłębków nerkowych

5 Zespół nerczycowy! Masywna proteinuria! Hypoalbuminemia! Uogólniony obrzęk! Hyperlipidemia! Hypercholesterolemia

6 Zmiany przebiegające z obrazem nerczycowym! Zespół zmian minimalnych! Ogniskowe, segmentowe zap. kłębków nerkowych! Zapalenie błoniaste kłębków nerkowych! Nefropatia cukrzycowa! Amyloidoza nerkowa! Nefropatia w przebiegu lupus erythematodes

7 Zespół zmian minimalnych minimal change disease (lipoid nephrosis)! Najczęściej u małych dzieci! Z objawami nerczycy! Zmiany lipidowe w komórkach kanalików proksymalnych (kora nerki)! Prawidłowy obraz w mikroskopie świetlnym! El-mi zlewanie się nóżek podocytów! Utrata ładunków polianionowych (przyczyna przenikania białka do moczu)! Dobra odpowiedź na sterydy

8 Zmiany ogniskowe i segmentalne! U starszych dzieci! Stwardnienie (sclerosis( sclerosis) ) rozgałęzień kapilarów! Zajęcie ogniskowe zajmuje tylko niektóre kłębki! Zajęcie segmentowe zajmuje tylko części kłębków

9 Zapalenia błoniaste! Główna przyczyna zespołów nerczycowych! Choroba kompleksów immunologicznych! Najczęstsze występowanie u nastolatków i młodych dorosłych! Pogrubienie ścian naczyń włosowatych kłębka! Obecne kompleksy immunologiczne leżące w obrębie lub na błonie podstawnej! Schorzenie powoli postępujące! Słaba odpowiedź na sterydy

10 Nefropatia cukrzycowa! Klinicznie jako zespół nerczycowy! Pogrubienie błon podstawnych kłębków najwcześniejszym objawem! Wzrost ilości macierzy mezangialnej! Dwie zasadnicze postacie! Glomerulosclerosis diffusa! Glomerulosclerosis nodularis (guzki Klimmelsteil- Wilsona

11 Amyloidoza nerek! Zespół nerczycowy! Złogi amyloidu subendotelialne i mezangialne! Konieczość uzycia barwień i technik dodatkowych! Towarzyszy innym przewlekłym chorobom reumatoidalne zapalenie stawów, szpiczak mnogi

12 Lupus nephropathy! W przebiegu układowego tocznia układowego! Może przebiegać jako zespół nerczycowy ale też jako zespół mocznicowy! Wyróżnia się V etapów:! I bez zajęcia nerek! II postać mezangialna zwiększenie macierzy! III postać ogniskowo proliferacyjna! IV postać o char.. dyfuzyjnej proliferacji! V postać błoniasta

13 Zespół mocznicowy! Skąpomocz! Azotemia! Nadciśnienie! Krwiomocz

14 Zespół mocznicowy! Postreptokokowe zapalenie kłębków nerkowych ostre proliferacyjne zapalenie kłębków nerkowych! Gwałtownie postępujące zap. kłębków nerkowych! Zespół Goodpasture (antiglomerular basement membrane disease)! Zespół Alporta wrodzona mutacja genu łańcucha alfa5 kolagenu, patologia uszna i oczna

15 Postreptokokowe zapalenie kłebków nerkowych ostre proliferacyjne zapalenie kłębków nerkowych! Jako następstwo lub współtowarzyszy infekcji zapaleniu wywołanym streptokokiem beta hemolitycznym grupy A! Najczęściej całkowity powrót do zdrowia! Tylko w niewielkim odsetku zmiany! Choroba kompleksów immunologicznych! Antygen jest poch. bakteryjnego! Intensywna reakcja zapalna

16 Postreptokokowe zapalenie kłebków nerkowych ostre proliferacyjne zapalenie kłębków nerkowych! Punkcikowate nieliczne wybroczyny na powierzchni nerki! Powiększone, bogatokomórkowe, obrzmiałe,, blade kłębuszki nerkowe! Proliferacja komórek endotelium i mesangium! Nieliczne neutrofile! Błona podstawna prawidłowej grubości! Elektronooptyczne złogi na nabłonkowej stronie błon podstawnych! Ziarnista immunofluorescencyjna C3 i IgG

17 Inne choroby kłębków! Nefropatia IgA (choroba Bergera) nieprawidłowe złogi IgA w mezangium z nawrotową hematurią u dzieci! Glomerulonephritis membrano-proliferativa powolnie postępująca przewlekła choroba nerek przebiega w dwóch postaciach

18 Niedrożność dróg moczowych! Związana z brakiem drożności dróg moczowych o różnej lokalizacji! Jeśli u dzieci to z przyczyn wad rozwojowych! U dorosłych z powodu kamicy lub zmian przerostowych (prostata)! Manifestuje się jako:! Kolka nerkowa! Wodonercze! Zakażenia

19 Zakażenia dróg moczowych! Częściej u kobiet krótka cewka moczowa, zastój moczu w ciąży! Ma charakter wstępujący! Czynniki predysponujące:! Zastój moczu! Zabiegi na drogach moczowych! Cewnik w drogach moczowych! Patologia w zakresie dróg rodnych

20 Zaburzenia kanalików i zmiany śródmiąższowe! Ostre zapalenie sródmiąższowe wywołane lekami (penicylina, NSAID, diuretyki)! Martwica szczytów piramid ischemia w przebiegu cukrzycy! Ostra martwica kanalików nerkowych wstrząs! Zaburzenia funkcji kanalików nerkowych! Zespół Fankoniego! Cystinuria! Choroba Hartnupa! Przewlekłe kłębkowe zapalenie nerek

21 Rozlana martwica kory nerek! Ostre zmiany ischemiczne w przebiegu uogólnionej ischemii! Katastrofy położnicze rzucawka, przedwczesne odklejenie się łożyska! Wstrząs septyczny

22 Kamica nerkowa! W przebiegu hyperkalcemii np. w nadczynności przytarczyc! W przebiegu hyperfosfatemii w przebiegu niewydolności nerek

23 Kamica dróg moczowych! Kamienie wapniowe 80 85%! Z towarzyszącą hypercalciurią! Wzrost wchłaniania jelitowego! Wzrost wydalania nerkowego! Nadczynność przytarczyc! Ektopowa produkcja przez nowotwory z komponenta endokrynna! Kamienie fosforo magnezowo amonowe zasadowy mocz w przebiegu zakażeń proteus vulgaris! Kamica kwas szczawiowy wtórne w przebiegu dny! Kamienie cystynowe - cystinuria

24 Torbielowatość nerek! Postać u dorosłych! Manifestuje się między r.ż.! Charakter wrodzony! Obustronne znaczne powiększenie nerek! Torbiele zastępuja znaczną część miąższu! Towarzyszą tętniaki koła tętniczego Willisa! Zmiany torbielowate w wątrobie! Wtórna czerwienica! Postać u dzieci! Wydatne torbiele u noworodków! Dziedziczy się autosomalnie recesywnie! Torbiele nie łączą się z układem kanalików! letalna

25 Nowotwory nerek! Łagodne! Gruczolaki! Angiomyolipoma! Złośłiwe! Rak z komórek nerkowych (rak jasnokomórkowy)! Nephroblastoma guz Wilmsa! Raki z nabłonka moczowego! Raki płaskonabłonkowe

26 Układ płciowy męski! Choroby prącia! Choroby jąder! Choroby prostaty

27 " Zaburzenia rozwojowe: Choroby prącia " Spodziectwo " Wierzchniactwo " Stulejka " Choroba Peyronie (włóknienie grzbietowe) " Priapism (uporczywy bolesny wzwód choroba organiczna lub zaburzenie czynnościowe) " Zapalenia (choroby przenoszone drogą płciową) " Zapalenie żołędzia (balanitis( balanitis) " Kiła " Rzeżączka " Infekcja Chlamydią " Nowotwory " Carcinoma in situ (ch( ch. Bowena i erythroplasia) " Rak płaskonabłonkowy

28 Nowotwory jądra! Germ cell tumour około 90%! Seminoma! Carcinoma embryonale! Endodermal sinus tumor! Teratoma! Choriocarcinoma! Mixed gern cell tumor! Nowotwory sznurów płciowych! Leydigioma! Sertolioma

29 Prostata! Łagodny przerost prostaty! Najczęstsza przeszkoda w oddawaniu moczu! Bardzo częsta w starszej grupie wiekowej! Nie ma związku z rakiem ale może współistnieć! Powstaje w wyniku wzrostu poziomu estrogenu! Rozrost zarówno zrębu jak i nabłonka! Adenocarcinoma! Bardzo częsty! U starszych mężczyzn! O niskiej złośliwości lub agresywnym wzroście

30 Układ płciowy żeński i sutek! Patologia zmian sromu i pochwy! Patologia szyjki macicy! Patologia trzonu macicy! Patologia zmian jajowodów! Patologia jajników! Zaburzenia rozwoju ciąży! Choroby sutka

31 Patologia sromu i pochwy! Torbiel gruczołu Bartholina! Zmiany dystroficzne sromu lichen sclerosus! Atypowe zmiany dystroficzne! Choroby infekcyjne! Candidiasis cukrzyca, ciąża, antybiotykoterapia! Trichomoniasis Trichoona vaginalis! Gardnerella vaginitis Gardnerella vaginalis! Gonorrhea! Zakażenie Chlamydią! Herpes simplex virus! Kiła! Chancroid Haemophilus ducreyi! Granuloma inguinale Calymmatobacterium (Donovania( Donovania) granulomatis

32 Patologia sromu i pochwy Nowotwory! Hidradenoma papillare! Condyloma acuminatum! Carcinoma planoepitheliale! Melanoma malignum! Choroba Pageta! w pochwie! Clear cell adenocarcinoma! Sarcoma botryoides

33 Szyjka macicy! Zmiany nienowotworowe! Nadżerka gruczołowa! Cervicitis (Gardnerella, Trichomonas, Candida, Chlamydia)! Polip gruczolowy! Dysplazja i rak in situ (związek z infekcją HPV typ 16, 18, 31, 33 białko E6 i E7 wiąże i inaktywuje białko p53 i Rb), CIN1, CIN2, CIN3! Rak inwazyjny! Rak płaskonabłonkowy 95%! Adenocarcinoma 5%

34 ! Endometritis Trzon macicy! Acuta (resztki łożyska, urazy operacyjne)! Chronicum granulomatosum (tbc)! Endometriosis ektopowa sluzówka! Adenomyosis! Hyperplasia glandularis endometrii! Simplex! Complex! Atypica! Polip endometrialny! Leiomyoma! Leiomyosarcoma! Rak endometrialny - adenocarcinoma

35 Jajowód! Salpingitis! Pyosalpinx! Hydrosalpinx! Abscessus tuboovarialis! Hematosalpinx! Nowotwory bardzo rzadkie! Adenomatoid tumor! Adenocarcinoma

36 Jajniki Torbiele! Torbiel follicularna rozwija się z pęcherzyka Graafa! Torbiel ciałka żółtego przetrwałe ciałko zółte! Torbiel theca-lutealna stymulacja gonadotropiną! Torbiel czekoladowa - endometrioza! Zwyrodnienie torbielowate (Stein( Stein-Leventhala) nadmiar LH i adrogenów

37 Nowotwory jajnika! Wywodzące się z nabłonka powierzchniowego 75%! Guzy surowicze! Cystadenoma serosum! Cystadenocarcinoma serosum! Guzy śluzowe! Cystadenoma mucinosum! Cystadenocarcinoma mucinosum! Guz endometrioidalny! Clear cell tumor! Guz Brennera

38 Nowotwory jajnika! Wywodzące się z komórek germinalnych 25%! Dysgerminoma (homolog seminoma)! Endodermal sinus (yolk( sac) tumor! Teratoma! Immaturum (malignant)! Maturum (dermoid cyst,! Monodermal struma ovarii! Chorioncarcinoma ovarii! Wywodzące się ze sznurów płciowych! Fibroma! Thecoma! Granulosa cell tumor! Sertoli-Leydig cell tumor! Przerzuty raka do jajnika (guz Krukenberga)

39 Patologia ciąży! Nieprawidłowości łożyska! Przedwczesne odklejenie się łożyska - DIC! Placenta accreta zapalenie, krwotok! Placenta previa krwawienia! Ciąża ektopowa jajowód, jajnik, jama brzuszna! Toksemia w przebiegu ciąży ciężkie nadcisnenie! Preeclampsia nadciśnienie, albuminuria, obrzek! Eklampsia ciężka toksemia i DIC! Inne powikłania! zator wodami płodowymi DIC! Poporodowa martwica przysadki zespół Sheehana! Chorioamnionitis

40 Patologia ciąży Choroby trofoblastu degeneracyjne i nowotworowe zmiany tkanki trofoblastycznej! Mola hydatidosa! Choriocarcinoma wysoki poziom hcg

41 Patologia sutka! Zmiany dysplastyczne mastopathia! Fibrosa! Cystica! Metaplazja apokrynowa! Zmiany proliferacyjne! Przewodów! Zakończeń gruczołowych

42 ! Nowotwory łagodne Patologia sutka! Fibroadenoma! Tumor phyllodes (guz liściasty)! Gruczolak brodawki! Brodawczak śródprzewodowy! Nowotwory złosliwe! Rak przewodowy! Rak zrazikowy! Rak medullarny

43 Rak sutka! Wiek! Wywiad rodzinny BRCA-1, BRCA-2! Rak po jednej stronie! Wczesna pierwsza miesiączka! Późna menopauza! Otyłość! Bezdzietność! Pierwsza ciąża po 30 r.ż.! Dieta wysokotłuszczowa! Zmiany mastopatyczne z atypową proliferacją nabłonka

44 Aspekt stomatologiczny! U pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek! Erythema! Owrzodzenia! Rogowacenie! Zmiany te są wywołane amoniakiem w wyniku metabolizmu mocznika zawartego w ślinie poprzez ureazę drobnoustrojów! Zmiany adekwatne do regularności dializ! Duże ryzyko hepatitis u pacjentów dializowanych

45 Aspekt stomatologiczny! Endometrioza jamy ustnej cykliczny charakter! Zmiany ciążowe rozrostowe w jamie ustnej! Przerost ciążowy dziąseł oddziaływanie czynników hormonalnych (też w czasie pokwitania, menstruacji, doustne środki hormonalne, zaburzenia hormonalne guzy hormonalnie czynne)! Przerost, obrzęk, rozpulchnienie, łatwo krwawiące! Tworzenie się guzków ciążowych

Patologia ginekologiczna. Część I

Patologia ginekologiczna. Część I Patologia ginekologiczna Część I Torbiel Bartholina Często związek z zapaleniem (m.in. rzeżączka) Objawy, wiek? Dyskomfort/ból, każdy wiek, zwykle 40 i więcej; może być bardzo duża Ryzyko raka? carcinoma

Bardziej szczegółowo

Urologia i nefrologia

Urologia i nefrologia Encyklopedia Pytania Forum Produkty i usługi Wpisz czego szukasz Szukaj Start Zdrowie Choroby i dolegliwości Urologia i nefrologia Urologia i nefrologia Osoby, które cierpią na dolegliwości ze strony układu

Bardziej szczegółowo

ŁAGODNE NOWOTWORY NARZĄDU RODNEGO

ŁAGODNE NOWOTWORY NARZĄDU RODNEGO ŁAGODNE NOWOTWORY NARZĄDU RODNEGO *POLIP SZYJKI Łagodny polipowaty przerost błony śluzowej szyjki macicy Objawy: Nieprawidłowe krwawienia, krwawienia kontaktowe, upławy Najczęściej bezobjawowe Postępowanie:

Bardziej szczegółowo

7. Układ moczowy. Nerki Nadnercza Układ wydalniczy: - moczowody - pęcherz moczowy - cewka moczowa. Prostata

7. Układ moczowy. Nerki Nadnercza Układ wydalniczy: - moczowody - pęcherz moczowy - cewka moczowa. Prostata 7. Układ moczowy Nerki Nadnercza Układ wydalniczy: - moczowody - pęcherz moczowy - cewka moczowa Prostata Metody badania obrazowego Zdjęcie przeglądowe rtg Badania kontrastowe: - urografia / pyelografia

Bardziej szczegółowo

Nowa Klasyfikacja Raka Jajnika i Rola Immunohistochemii w Diagnostyce Różnicowej Nowotworów Jajnika

Nowa Klasyfikacja Raka Jajnika i Rola Immunohistochemii w Diagnostyce Różnicowej Nowotworów Jajnika Nowa Klasyfikacja Raka Jajnika i Rola Immunohistochemii w Diagnostyce Różnicowej Nowotworów Jajnika prof. Jolanta Kupryjańczyk Zakład Patologii Instytutu Onkologii w Warszawie Klasyfikacja Nowotworów Nabłonkowych

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins Spis treści Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware 1 Badanie układu krążenia 2 2 Badania dodatkowe stosowane w chorobach układu krążenia 8 3 Leczenie zastoinowej niewydolności serca 29 4 Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie

Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie DIAGNOSTYKA CHORÓB NARZĄDÓW MIEDNICY MNIEJSZEJ U DZIEWCZĄT Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie 1 2 2 Cele wykładu Zaprezentowanie

Bardziej szczegółowo

SpiS TreśCi chirurgia narządowa 51. nowotwory układu pokarmowego VII

SpiS TreśCi chirurgia narządowa 51. nowotwory układu pokarmowego VII Spis treści CHIRURGIA NARZĄDOWA... 1005 51. Nowotwory układu pokarmowego... 1007 51.1. Nowotwory przełyku Andrzej W. Szawłowski... 1007 51.1.1. Wstęp... 1007 51.1.2. Patologia... 1008 51.1.3. Rozpoznanie...

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3 PATOMORFOLOGIA UKŁADU MOCZOWEGO

Ćwiczenie 3 PATOMORFOLOGIA UKŁADU MOCZOWEGO Ćwiczenie 3 PATOMORFOLOGIA UKŁADU MOCZOWEGO 1. Insufficientia acuta renum non inflammatoria (tubulonephrosis neroticans ) (31) - ostra niezapalna niewydolność nerek (barwienie hematoksyliną i eozyną).

Bardziej szczegółowo

Choroby układu moczowego u dzieci

Choroby układu moczowego u dzieci Choroby układu moczowego u dzieci dr n. med. Jolanta Meller Budowa i czynność układu moczowego u dzieci położenie nerek budowa anatomiczna (moczowody, pęcherz moczowy) Funkcje wydalnicza (wydalanie, wchłanianie

Bardziej szczegółowo

Rak jajnika. Małgorzata Gajewska

Rak jajnika. Małgorzata Gajewska Rak jajnika Małgorzata Gajewska Epidemiologia Zachorowalność POLSKA 3280/rok wiek, najczęściej 50 59. rok życia późna menopauza nierództwo niepłodność leczona metodą IVF gruczolistość stany zapalne w

Bardziej szczegółowo

Styl życia a nowotwory złośliwe w świetle Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem. Jadwiga Zapała

Styl życia a nowotwory złośliwe w świetle Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem. Jadwiga Zapała Styl życia a nowotwory złośliwe w świetle Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem Jadwiga Zapała CHOROBY CYWILIZACYJNE Nowotwory Choroby układu krążenia Choroby metaboliczne Schorzenia układu nerwowego EUROPEJSKI

Bardziej szczegółowo

Rak sromu. Małgorzata Gajewska

Rak sromu. Małgorzata Gajewska Rak sromu Małgorzata Gajewska Śródnabłonkowa neoplazja sromu Vulvar intraepithelial neoplasia - VIN Stan przedrakowy zaburzenie dojrzewania komórek + atypia jądra VIN I zmiany obejmują 1/3 dolną część

Bardziej szczegółowo

CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO

CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO Dariusz Moczulski Klinika Chorób Wewnętrznych i Nefrodiabetologii Uniwersytecki Szpital Kliniczny im. WAM ul. Żeromskiego 113, Łódź Cukrzycowa choroba nerek

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka raka szyjki macicy

Profilaktyka raka szyjki macicy Profilaktyka raka szyjki macicy Lek. Dominika Jasińska-Stasiaczek Katowice, 04.07.2015 Co to jest szyjka macicy? Macica zbudowana jest z trzonu i szyjki. Szyjka macicy składa się z części brzusznej i z

Bardziej szczegółowo

Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011

Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011 Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011 Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki,

Bardziej szczegółowo

NIEPRAWIDŁOWE KRWAWIENIA Z DRÓG RODNYCH. Dr n. med. Monika Szymańska

NIEPRAWIDŁOWE KRWAWIENIA Z DRÓG RODNYCH. Dr n. med. Monika Szymańska Dr n. med. Monika Szymańska PRAWIDŁOWE KRWAWIENIE Z Miesiączka Krwawienie maciczne występujące co 25-35 dni Trwające 3-7 dni Utrata krwi 30-80ml Menarche 9-16rż. (Polska 12,8 lat) Menopauza 49-53 rż (Polska

Bardziej szczegółowo

GRUCZOLAKOWŁÓKNIAK (fibroadenoma mammae) ZWYRODNIENIE WŁÓKNISTPTORBIELOWATE (mastopathia fibrocystica,morbus Kronig, morbus Reclus)

GRUCZOLAKOWŁÓKNIAK (fibroadenoma mammae) ZWYRODNIENIE WŁÓKNISTPTORBIELOWATE (mastopathia fibrocystica,morbus Kronig, morbus Reclus) NOWOTWORY PIERSI NOWOTWORY ŁAGODNE SUTKA: GRUCZOLAKOWŁÓKNIAK (fibroadenoma mammae) TORBIEL (cystis mammae) ZWYRODNIENIE WŁÓKNISTPTORBIELOWATE (mastopathia fibrocystica,morbus Kronig, morbus Reclus) BRODAWCZAK

Bardziej szczegółowo

Scyntygrafia nerek. Zakład Medycyny Nuklearnej SP CSK Warszawa

Scyntygrafia nerek. Zakład Medycyny Nuklearnej SP CSK Warszawa Scyntygrafia nerek Zakład Medycyny Nuklearnej SP CSK Warszawa Podział badań scyntygraficznych Scyntygrafia nerek Inne Dynamiczna Statyczna Angioscyntygrafia Pomiar klirensu nerkowego Test z kaptoprilem

Bardziej szczegółowo

Rola rozmazów cytologicznych w diagnostyce ginekologicznej. z uwzględnieniem profilaktyki. raka szyjki macicy

Rola rozmazów cytologicznych w diagnostyce ginekologicznej. z uwzględnieniem profilaktyki. raka szyjki macicy Rola rozmazów cytologicznych w diagnostyce ginekologicznej z uwzględnieniem profilaktyki raka szyjki macicy Cytologia złuszczeniowa Cytologia ginekologiczna należy do rodzaju cytologii złuszczeniowej.

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA I PATOLOGIA SUTKÓW U DZIECI I MŁODZIEŻY W DIAGNOSTYCE ULTRASONOGRAFICZNEJ

FIZJOLOGIA I PATOLOGIA SUTKÓW U DZIECI I MŁODZIEŻY W DIAGNOSTYCE ULTRASONOGRAFICZNEJ FIZJOLOGIA I PATOLOGIA SUTKÓW U DZIECI I MŁODZIEŻY W DIAGNOSTYCE ULTRASONOGRAFICZNEJ A.JAKUBOWSKA, M.BRZEWSKI, M.GRAJEWSKA-FERENS, A.MARCIŃSKI, J.MĄDZIK ZAKŁAD RADIOLOGII PEDIATRYCZNEJ I KLINIKA ENDOKRYNOLOGII

Bardziej szczegółowo

Położnictwo i ginekologia

Położnictwo i ginekologia CRASH COURSE Redaktor serii Daniel Horton-Szar Położnictwo i ginekologia Nick Panay, Ruma Dutta, Audrey Ryan, J. A. Mark Broadbent Wydanie pierwsze polskie pod redakcją Jerzego Florjańskiego Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Dz. U. z 2013 poz. 1347 Brzmienie od 5 grudnia 2013. I. Osoby dorosłe

Dz. U. z 2013 poz. 1347 Brzmienie od 5 grudnia 2013. I. Osoby dorosłe Dz. U. z 2013 poz. 1347 Brzmienie od 5 grudnia 2013 Załącznik nr 1 WYKAZ NIEULECZALNYCH, POSTĘPUJĄCYCH, OGRANICZAJĄCYCH ŻYCIE CHORÓB NOWOTWOROWYCH INIENOWOTWOROWYCH, W KTÓRYCH SĄ UDZIELANE ŚWIADCZENIA

Bardziej szczegółowo

CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO

CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO Dr hab. n. med. Dariusz Moczulski Klinika Chorób Wewnętrznych i Nefrodiabetologii Uniwersytecki Szpital Kliniczny im. WAM ul. Żeromskiego 113, Łódź Objawy chorób

Bardziej szczegółowo

Ryzykowne zachowania seksualne aspekt medyczny

Ryzykowne zachowania seksualne aspekt medyczny Konferencja naukowa Wychowanie seksualne w szkole cele, metody, problemy. Lublin, 10 marca 2014 r. Ryzykowne zachowania seksualne aspekt medyczny dr n.med Ewa Baszak-Radomańska Gabinety TERPA ryzykowne

Bardziej szczegółowo

RAK JAJNIKA (Carcinoma of the Ovary) Katarzyna Bednarek-Rajewska, Konstanty Korski, Jan Bręborowicz

RAK JAJNIKA (Carcinoma of the Ovary) Katarzyna Bednarek-Rajewska, Konstanty Korski, Jan Bręborowicz RAK JAJNIKA (Carcinoma of the Ovary) Katarzyna Bednarek-Rajewska, Konstanty Korski, Jan Bręborowicz (nieobowiązkowe składniki oznaczono +) 1. Rodzaj materiału: Prawy jajnik, lewy jajnik, prawy jajowód,

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 8b. PATOMORFOLOGIA NARZĄDÓW PŁCIOWYCH

Ćwiczenie 8b. PATOMORFOLOGIA NARZĄDÓW PŁCIOWYCH Zakres obowiązującej tematyki Ćwiczenie 8b. PATOMORFOLOGIA NARZĄDÓW PŁCIOWYCH A. w zakresie żeńskich narządów płciowych i gruczołu piersiowego patologia sromu (gruczoły przedsionkowe, nowotwory, marskość

Bardziej szczegółowo

Choroby/zapalenia kłębuszków nerkowych (glomerulopatie)

Choroby/zapalenia kłębuszków nerkowych (glomerulopatie) Choroby/zapalenia kłębuszków nerkowych (glomerulopatie) Michał Nowicki Klinika Nefrologii, Hipertensjologii i Transplantologii Nerek Uniwersytetu Medycznego w Łodzi Plan wystąpienia Mechanizmy uszkodzenia

Bardziej szczegółowo

PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO

PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO w dniach 05.09.2014 07.09.2014 Data Godziny Tematy zajęć Osoba prowadząca Miejsce realizacji zajęć Forma zajęć Liczba godz. 05.09.14

Bardziej szczegółowo

LISTA ZAGADNIEŃ OMAWIANYCH PODCZAS ĆWICZEŃ W 2 SEMESTRZE

LISTA ZAGADNIEŃ OMAWIANYCH PODCZAS ĆWICZEŃ W 2 SEMESTRZE UWAGA W 2 semestrze odbywać się będą zajęcia sekcyjne w prosekturze Katedry Patomorfologii UJ CM (wejście po lewej stronie przedsionka sali wykładowej wyłącznie z osobą uprawnioną wyposażoną w elektroniczną

Bardziej szczegółowo

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa)

I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa) Spis treści 1. Wprowadzenie 13 Wstęp do wydania II 16 I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa) 2. Podstawowa charakterystyka struktury i czynności nerek 21 3. Czynniki wpływające na rozwój uszkodzenia

Bardziej szczegółowo

Pracownia Patologii Ogólnej i Neuropatologii, Katedra Pielęgniarstwa, Gdański Uniwersytet Medyczny

Pracownia Patologii Ogólnej i Neuropatologii, Katedra Pielęgniarstwa, Gdański Uniwersytet Medyczny POZAGONADALNE I POZACZASZKOWE GUZY GERMINALNE (EXTRAGONADAL GERM CELL TUMOR) Ewa IŜycka-Świeszewska Pracownia Patologii Ogólnej i Neuropatologii, Katedra Pielęgniarstwa, Gdański Uniwersytet Medyczny 1.

Bardziej szczegółowo

Otyłość i choroby nerek. groźny problem XXI wieku

Otyłość i choroby nerek. groźny problem XXI wieku Otyłość i choroby nerek groźny problem XXI wieku Dr Lucyna Kozłowska SGGW, Wydział Nauk o śywieniu Człowieka i Konsumpcji Katedra Dietetyki e-mail: lucyna_kozlowska@sggw.pl Nadwaga + otyłość 25% 27% Nadwaga

Bardziej szczegółowo

I II III IV V VI 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12. 170, w tym: 46 - wykłady, 40 - seminaria, 84 ćwiczenia, 0 fakultety

I II III IV V VI 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12. 170, w tym: 46 - wykłady, 40 - seminaria, 84 ćwiczenia, 0 fakultety Nazwa przedmiotu/modułu Wydział Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Forma studiów Język przedmiotu Patomorfologia Wydział Lekarski I Kierunek lekarski Jednolite studia magisterskie Stacjonarne, 6-letnie

Bardziej szczegółowo

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Cena Oczekiwana 03.0000.301.

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Cena Oczekiwana 03.0000.301. Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Kod Zakresu Nazwa Zakresu Cena Oczekiwana 03.0000.301.02 PROGRAM LECZENIA PRZEWLEKŁEGO WZW TYPU

Bardziej szczegółowo

Układ rozrodczy samicy

Układ rozrodczy samicy Układ rozrodczy samicy ESPZiWP układ rozrodczy samicy jajniki, jajowody, macica, pochwa, srom 1 Jajniki Jajniki pełnią funkcje wewnątrzwydzielniczą (hormonalną) i rozrodczą, które są ze sobą ściśle powiązane.

Bardziej szczegółowo

Badania pracowniane w chorobach nerek u dzieci. Klinika Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej I Katedra Pediatrii Akademia Medyczna w Poznaniu

Badania pracowniane w chorobach nerek u dzieci. Klinika Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej I Katedra Pediatrii Akademia Medyczna w Poznaniu Badania pracowniane w chorobach nerek u dzieci Klinika Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej I Katedra Pediatrii Akademia Medyczna w Poznaniu Badanie ogólne moczu Barwa Przejrzystość Odczyn Ciężar właściwy

Bardziej szczegółowo

ULTRASONOGRAFIA SUTKÓW u dzieci

ULTRASONOGRAFIA SUTKÓW u dzieci ULTRASONOGRAFIA SUTKÓW u dzieci Katarzyna Czerwińska Anna Jakubowska Zakład Radiologii Pediatrycznej WUM WSKAZANIA DO BADANIA USG SUTKÓW GINEKOMASTIA PRZEDWCZESNE POWIĘKSZENIE SUTKÓW ZNACZĄCA ASYMETRIA

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka układu moczowego, przestrzeni zaotrzewnowej i narządu rodnego

Diagnostyka układu moczowego, przestrzeni zaotrzewnowej i narządu rodnego Diagnostyka układu moczowego, przestrzeni zaotrzewnowej i narządu rodnego Współcześnie stosowane metody diagnostyki obrazowej 1. Ultrasonografia, USG dopplerowska (USG/USG-CD) 2. Zdjęcie przeglądowe jamy

Bardziej szczegółowo

Definicja niepłodności:

Definicja niepłodności: Niepłodność kobieca Definicja niepłodności: Brak potomstwa po dwunastomiesięcznym okresie regularnego współżycia bez stosowania środków antykoncepcyjnych. W Polsce niepłodność dotyczy 14 % par. Przyczyny

Bardziej szczegółowo

Ginekologia. Klasyfikuj prace ogólne dotyczące ginekologii pediatrycznej w WS 360. Klasyfikuj: Rozmnażanie człowieka w WQ 205.

Ginekologia. Klasyfikuj prace ogólne dotyczące ginekologii pediatrycznej w WS 360. Klasyfikuj: Rozmnażanie człowieka w WQ 205. WP Ginekologia Klasyfikuj prace ogólne dotyczące ginekologii pediatrycznej w WS 360. Klasyfikuj prace dotyczące pielęgniarstwa ginekologicznego oraz opieki nad pacjentami z chorobami ginekologicznymi w

Bardziej szczegółowo

Guzy zarodkowe jąder czego możemy dowiedzieć się od patologa?

Guzy zarodkowe jąder czego możemy dowiedzieć się od patologa? Guzy zarodkowe jąder czego możemy dowiedzieć się od patologa? Marcin Ligaj Zakład Patologii Centrum Onkologii w Warszawie Diagnostyka patomorfologiczna 1. Ocena wycinków z biopsji chirurgicznej jądra pacjenci

Bardziej szczegółowo

def. zespoły patologicznych zmian trofoblastu, które mogą poprzedzać rozwój nowotworu (rozrosty) lub są nowotworem złośliwym * βhcg!

def. zespoły patologicznych zmian trofoblastu, które mogą poprzedzać rozwój nowotworu (rozrosty) lub są nowotworem złośliwym * βhcg! def. zespoły patologicznych zmian trofoblastu, które mogą poprzedzać rozwój nowotworu (rozrosty) lub są nowotworem złośliwym * βhcg! Ciążowa choroba trofoblastyczna (ang. gestational trophoblastic disease;

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W ORGANIZMIE SPOWODOWANE PICIEM ALKOHOLU

ZMIANY W ORGANIZMIE SPOWODOWANE PICIEM ALKOHOLU ZMIANY W ORGANIZMIE SPOWODOWANE PICIEM ALKOHOLU ( na podstawie artykułu zamieszczonego na portalu internetowym www.wp.pl zebrał i opracował administrator strony www.atol.org.pl ) Przewlekłe nadużywanie

Bardziej szczegółowo

Copyright for the text by Jadwiga Górnicka, Warszawa 2013 Copyright by Agencja Wydawnicza Jerzy Mostowski, 2013

Copyright for the text by Jadwiga Górnicka, Warszawa 2013 Copyright by Agencja Wydawnicza Jerzy Mostowski, 2013 Copyright for the text by Jadwiga Górnicka, Warszawa 2013 Copyright by Agencja Wydawnicza Jerzy Mostowski, 2013 Zdjęcia na okładce freshidea Fotolia.com pixelplot Fotolia.com Redakcja Monika Marczyk Koordynacja

Bardziej szczegółowo

Układ rozrodczy samca

Układ rozrodczy samca Układ rozrodczy samca ESPZiWP Układ rozrodczy samca dwa jądra drogi wyprowadzające ( najądrza i nasieniowody wraz z przewodem moczopłciowym wtórnym) prącie wraz napletkiem gruczoł krokowy (prostata) 1

Bardziej szczegółowo

Ciąża ektopowa. I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

Ciąża ektopowa. I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Ciąża ektopowa I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Definicja: ciąża ektopowa - to ciąża rozwijająca się poza jamą macicy. W ostatnim okresie stwierdza się

Bardziej szczegółowo

Jajnik może naprawdę dużo znieść, dlatego nawet przy widocznych oznakach martwicy nie stosuje się jego usunięcia.

Jajnik może naprawdę dużo znieść, dlatego nawet przy widocznych oznakach martwicy nie stosuje się jego usunięcia. Skręt jajnika Jajnik może naprawdę dużo znieść, dlatego nawet przy widocznych oznakach martwicy nie stosuje się jego usunięcia. Przydatki maciczne to parzysta część narządu rodnego, która obejmuje jajniki,

Bardziej szczegółowo

Krwotoki okołoporodowe. Dotyczą 5 do15%rodzących

Krwotoki okołoporodowe. Dotyczą 5 do15%rodzących Krwotoki okołoporodowe Dotyczą 5 do15%rodzących Najczęstsze przyczyny Urazy Nieprawidłowe oddzielanie i wydalanie łożyska Niedowład macicy - atonia Zaburzenia krzepliwości krwi Urazy okołoporodowe W trzonie

Bardziej szczegółowo

Przemysław Pyda. Przeszczepianie trzustki

Przemysław Pyda. Przeszczepianie trzustki Przemysław Pyda Przeszczepianie trzustki Przeszczepianie trzustki na świecie Wskazania i rodzaj przeszczepu (I) Cukrzyca powikłana nefropatią; podwójny przeszczep nerka trzustka jednoczasowo z nerką SPK

Bardziej szczegółowo

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Poniedziałek 10.30-12.00, co drugi tydzień - ul. Medyczna 9, sala A 29.02.16

Bardziej szczegółowo

Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek

Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Krzysztof Letachowicz Katedra i Klinika Nefrologii i Medycyny Transplantacyjnej, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Kierownik: Prof. dr hab. Marian Klinger Cewkowo-śródmiąższowe

Bardziej szczegółowo

Anatomia patologiczna Giełda na Chałubińskiego

Anatomia patologiczna Giełda na Chałubińskiego Anatomia patologiczna Giełda na Chałubińskiego PYKAŁO 1. definicje: zawał, krwiak 2. skrobiawica wtórna 3. martwica 4. carcinoma in situ 5. rak kolczystokomórkowy 6. pancreatitis 7. dur brzuszny, błonica

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje dotyczące diagnostyki i leczenia niepłodności

Rekomendacje dotyczące diagnostyki i leczenia niepłodności Rekomendacje dotyczące diagnostyki i leczenia niepłodności Polskie Towarzystwo Ginekologiczne Polskie Towarzystwo Medycyny Rozrodu 2012 Polskie Towarzystwo Ginekologiczne i Polskie Towarzystwo Medycyny

Bardziej szczegółowo

Objawy chorób układu moczowo-płciowego. Seminarium dla studentów III roku interny Izabela Łoń

Objawy chorób układu moczowo-płciowego. Seminarium dla studentów III roku interny Izabela Łoń Objawy chorób układu moczowo-płciowego Seminarium dla studentów III roku interny Izabela Łoń Symptomatologia chorób układu moczowego Związana z układem moczowym pacjent sam moŝe powiązać objaw z układem

Bardziej szczegółowo

Patomorfologia. Czy warto palić? Palenie tytoniu czy wiemy że to szkodzi? Cechy wyróżniające palaczy ( ; ) Cechy wyróżniające palaczy ( ; )

Patomorfologia. Czy warto palić? Palenie tytoniu czy wiemy że to szkodzi? Cechy wyróżniające palaczy ( ; ) Cechy wyróżniające palaczy ( ; ) Patomorfologia wykład 8 patomorfologia wybranych chorób środowiskowych prof. dr hab. n. med. Andrzej Marszałek Palenie tytoniu czy wiemy że to szkodzi? Czy warto palić? Cechy wyróżniające palaczy ( ; )

Bardziej szczegółowo

KRWIOMOCZ. Kamica dróg moczowych. Guzy nowotworowe. Infekcja dróg moczowych

KRWIOMOCZ. Kamica dróg moczowych. Guzy nowotworowe. Infekcja dróg moczowych Krwiomocz lub obecność krwi w moczu, może być widoczny (krwiomocz makroskopowy) lub niewidoczny (krwiomocz mikroskopowy, krwinkomocz), wykrywany tylko z użyciem testu paskowego lub badania mikroskopowego

Bardziej szczegółowo

Czy mogą być niebezpieczne?

Czy mogą być niebezpieczne? Diety wysokobiałkowe w odchudzaniu Czy mogą być niebezpieczne? Lucyna Kozłowska Katedra Dietetyki SGGW Diety wysokobiałkowe a ryzyko zgonu Badane osoby: Szwecja, 49 261 kobiet w wieku 30 49 lat (1992 i

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA ULTRASONOGRAFICZNA TARCZYCY. Michał Brzewski Anna Jakubowska Zakład Radiologii Pediatrycznej AM Warszawa

DIAGNOSTYKA ULTRASONOGRAFICZNA TARCZYCY. Michał Brzewski Anna Jakubowska Zakład Radiologii Pediatrycznej AM Warszawa DIAGNOSTYKA ULTRASONOGRAFICZNA TARCZYCY Michał Brzewski Anna Jakubowska Zakład Radiologii Pediatrycznej AM Warszawa 1 PROBLEMY DIAGNOSTYCZNE Wady rozwojowe Wole Guzki tarczycy Nowotwory tarczycy Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

2. Kłębuszkowe zapalenie nerek - GLOMERULONEPHRITIS - choroba z autoagresji ( powstawanie przeciwciał skierowanych przeciw własnym tkankom).

2. Kłębuszkowe zapalenie nerek - GLOMERULONEPHRITIS - choroba z autoagresji ( powstawanie przeciwciał skierowanych przeciw własnym tkankom). PIELĘGNACJA W SCHORZENIACH UKŁADU MOCZOWEGO CZĘŚCIEJ WYSTEPUJĄCE JEDNOSTKI CHOROBOWE: 1. Zapalenie pęcherza moczowego - CYSTITIS 2. Kłębuszkowe zapalenie nerek - GLOMERULONEPHRITIS - choroba z autoagresji

Bardziej szczegółowo

Patologia raka pęcherza czy patolog może nas zaskoczyć? Marcin Ligaj Zakład Patologii i Diagnostyki Laboratoryjnej Centrum Onkologii w Warszawie

Patologia raka pęcherza czy patolog może nas zaskoczyć? Marcin Ligaj Zakład Patologii i Diagnostyki Laboratoryjnej Centrum Onkologii w Warszawie Patologia raka pęcherza czy patolog może nas zaskoczyć? Marcin Ligaj Zakład Patologii i Diagnostyki Laboratoryjnej Centrum Onkologii w Warszawie Coo? Wynik gotowy już po miesiącu?!!! To w końcu pt1 czy

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka Raka Piersi i Raka Szyjki Macicy prezentacja dla uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych

Profilaktyka Raka Piersi i Raka Szyjki Macicy prezentacja dla uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych Profilaktyka Raka Piersi i Raka Szyjki Macicy prezentacja dla uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych 2015-02-03 1 opracowała: Agnieszka Podlaszczak Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna

Bardziej szczegółowo

Choroby wewnętrzne choroby układu moczowego

Choroby wewnętrzne choroby układu moczowego Sylabus Wydział: Wojskowo Lekarski Kierunek studiów: Lekarski Rok Studiów: 4 Semestr: zimowy (07) Przedmiot: Choroby wewnętrzne choroby układu moczowego Forma zajęć: wykłady sala wykładowa, ul. Żeromskiego

Bardziej szczegółowo

Rak piersi. Katedra Onkologii i Klinika Onkologii Ginekologicznej Akademii Medycznej we Wrocławiu. Dolnośląskie Centrum Onkologii we Wrocławiu

Rak piersi. Katedra Onkologii i Klinika Onkologii Ginekologicznej Akademii Medycznej we Wrocławiu. Dolnośląskie Centrum Onkologii we Wrocławiu Rak piersi dr drn. n.med. med.agnieszka AgnieszkaIgnatowicz Ignatowicz-Pacyna - Pacyna Katedra Onkologii i Klinika Onkologii Ginekologicznej Akademii Medycznej we Wrocławiu Dolnośląskie Centrum Onkologii

Bardziej szczegółowo

Przysadka mózgowa. Przysadka mózgowa

Przysadka mózgowa. Przysadka mózgowa Przysadka mózgowa Przysadka mózgowa 1 Przysadka mózgowa Przysadka mózgowa 2 Przysadka mózgowa Przysadka mózgowa 3 Przysadka mózgowa K. kwasochłonne GH i PRL K. zasadochłonne TSH, FSH, LH, ACTH K. chromofobne

Bardziej szczegółowo

EPIRUBICINUM. Załącznik C.23. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1009 Poz.

EPIRUBICINUM. Załącznik C.23. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1009 Poz. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1009 Poz. 66 Załącznik C.23. EPIRUBICINUM 1 EPIRUBICINUM C11 NOWOTWÓR ZŁOŚLIWY CZĘŚCI NOSOWEJ GARDŁA (NASOPHARYNX) 2 EPIRUBICINUM C11.0 ŚCIANA GÓRNA CZĘŚCI NOSOWEJ GARDŁA

Bardziej szczegółowo

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia.

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia. Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć I Choroby układowe tkanki łącznej 1. Toczeń rumieniowaty układowy 2. Reumatoidalne zapalenie stawów 3. Twardzina układowa 4. Zapalenie wielomięśniowe/zapalenie

Bardziej szczegółowo

Biopsja nerki, ocena histopatologiczna

Biopsja nerki, ocena histopatologiczna Biopsja nerki, ocena histopatologiczna Dorota Kamińska Klinika Nefrologii i Medycyny Transplantacyjnej UM we Wrocławiu Kurs wstępny-wrocław 2014 POL J PATHOL 2011; vol.62, issue 2 (SUPLEMENT 1) http://www.termedia.pl/journal/polish_journal_of_pathology_suplement-60/numer-1-2011

Bardziej szczegółowo

Rak prostaty męska sprawa. Dr med. Piotr Machoy

Rak prostaty męska sprawa. Dr med. Piotr Machoy Rak prostaty męska sprawa Dr med. Piotr Machoy Wstęp Rocznie w Europie ok. 10% zgonów u mężczyzn z powodu chorób nowotworowych spowodowanych jest przez raka prostaty Rak prostaty (RS) jest jednym z trzech

Bardziej szczegółowo

Oddział Pediatryczny - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Pediatryczny - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A59 bóle głowy A87b inne choroby układu nerwowego < 18 r.ż. C56 poważne choroby gardła, uszu i nosa C57 inne choroby gardła, uszu i nosa C56b poważne choroby gardła, uszu i nosa < 18

Bardziej szczegółowo

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A26 zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym A31 choroby nerwów obwodowych A32 choroby mięśni A33 zaburzenia równowagi A34c guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni A34d guzy

Bardziej szczegółowo

NIE nowotworom u dzieci

NIE nowotworom u dzieci NIE nowotworom u dzieci Ogólnopolski Program Przesiewowych Badań Ultrasonograficznych Fundacji Ronalda McDonalda realizowany na pokładzie specjalistycznego ambulansu. Zestawienie wyników badań przeprowadzonych

Bardziej szczegółowo

SCHORZENIA POCHWY I ICH ZAPOBIEGANIE. Poradnik dla pacjentki o diagnozowaniu i leczeniu chorób pochwy

SCHORZENIA POCHWY I ICH ZAPOBIEGANIE. Poradnik dla pacjentki o diagnozowaniu i leczeniu chorób pochwy SCHORZENIA POCHWY I ICH ZAPOBIEGANIE Poradnik dla pacjentki o diagnozowaniu i leczeniu chorób pochwy Praktycznie każda kobieta odczuwa czasami dolegliwości w obrębie intymnych części ciała. Wpływają one

Bardziej szczegółowo

Objawy chorób nerek Podstawowe badania diagnostyczne. Dr. hab.med. Jacek Zachwieja Z-ca Kierownika Kliniki Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej

Objawy chorób nerek Podstawowe badania diagnostyczne. Dr. hab.med. Jacek Zachwieja Z-ca Kierownika Kliniki Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej Objawy chorób nerek Podstawowe badania diagnostyczne Dr. hab.med. Jacek Zachwieja Z-ca Kierownika Kliniki Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej Funkcje nerki Oczyszczanie krwi usuwanie KPPM Regulacja gospodarki

Bardziej szczegółowo

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Lp. Kod Nazwa świadczenia Ryczałt roczny (punkty) Uwagi 1 2 3 4 5 1 5.08.08.0000001 Diagnostyka w programie leczenia przewlekłego WZW typu B lamiwudyną

Bardziej szczegółowo

Zapalenie ucha środkowego

Zapalenie ucha środkowego Zapalenie ucha środkowego Poradnik dla pacjenta Dr Maciej Starachowski Ostre zapalenie ucha środkowego. Co to jest? Ostre zapalenie ucha środkowego jest rozpoznawane w przypadku zmian zapalnych w uchu

Bardziej szczegółowo

Onkologia ginekologiczna

Onkologia ginekologiczna RAK SZYJKI MACICY 1. Charakterystyka epidemiologiczna rak szyjki macicy jest 2 co do częstości występowania nowotworem złośliwym u w PL stanowi 7,6% wszystkich nowotworów rozpoznanych u kobiet współczynnik

Bardziej szczegółowo

Wybrane przypadki medyczne na oddziale chirurgii i onkologii dziecięcej

Wybrane przypadki medyczne na oddziale chirurgii i onkologii dziecięcej Wybrane przypadki medyczne na oddziale chirurgii i onkologii dziecięcej Maria Marciniak Opiekun koła: Dr n. med. Janusz Jabłoński Kierownik kliniki: Prof. dr n med. Ewa Andrzejewska Ostre zespoły brzuszne

Bardziej szczegółowo

Tomograficzne obrazowanie zmian ogniskowych w nerkach

Tomograficzne obrazowanie zmian ogniskowych w nerkach Tomograficzne obrazowanie zmian ogniskowych w nerkach Zmiany ogniskowe w nerkach torbielowate łagodne guzy lite złośliwe guzy lite Torbielowate Torbiel prosta (niepowikłana) 50% populacji powyżej 50 r.ż.

Bardziej szczegółowo

Rak nerki. Patrycja Tudrej Biotechnologia, II rok USM

Rak nerki. Patrycja Tudrej Biotechnologia, II rok USM Rak nerki Patrycja Tudrej Biotechnologia, II rok USM Budowa nerki (http://www.cancerresearchuk.org/; zmodyfikowano) 2 Charakterystyka epidemiologiczna raka nerki 3 pod względem występowania nowotwór urologiczny

Bardziej szczegółowo

Ciąża ektopowa. I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

Ciąża ektopowa. I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Ciąża ektopowa I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Definicja: ciąża ektopowa - to ciąża rozwijająca się poza jamą macicy. W ostatnim okresie stwierdza się

Bardziej szczegółowo

PROFILAKTYKA SCHORZEŃ PIERSI

PROFILAKTYKA SCHORZEŃ PIERSI PROFILAKTYKA SCHORZEŃ PIERSI Lek. Dominika Jasińska-Stasiaczek www.domhome.pl http://www.echirurgia.pl/sutek/koliste_ruchy.htm CO TO JEST ZMIANA W PIERSI? Pierś zbudowana jest z tkanki gruczołowej, tłuszczowej

Bardziej szczegółowo

Podstawowe informacje o chorobach i raku gruczołu krokowego

Podstawowe informacje o chorobach i raku gruczołu krokowego W TROSCE O PACJENTA CHOREGO NA RAKA GRUCZOŁU KROKOWEGO Ogólnopolski program edukacyjny Podstawowe informacje o chorobach i raku gruczołu krokowego Program realizowany pod patronatem Polskiego Towarzystwa

Bardziej szczegółowo

GEMCYTABINUM. Załącznik C.28. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1050 Poz.

GEMCYTABINUM. Załącznik C.28. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1050 Poz. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1050 Poz. 42 Załącznik C.28. GEMCYTABINUM 1 GEMCYTABINUM C11 NOWOTWÓR ZŁOŚLIWY CZĘŚCI NOSOWEJ GARDŁA (NASOPHARYNX) 2 GEMCYTABINUM C11.0 ŚCIANA GÓRNA CZĘŚCI NOSOWEJ GARDŁA

Bardziej szczegółowo

Jakie informacje są potrzebne przed podjęciem decyzji o strategii leczenia? Punkt widzenia patologa

Jakie informacje są potrzebne przed podjęciem decyzji o strategii leczenia? Punkt widzenia patologa Jakie informacje są potrzebne przed podjęciem decyzji o strategii leczenia? Punkt widzenia patologa Marcin Ligaj Zakład Patologii Centrum Onkologii w Warszawie Planowanie postępowania onkologicznego???

Bardziej szczegółowo

ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU

ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU 14 czerwca 2012 r dr n. med. Piotr Tomczak Klinika Onkologii U.M. Poznań Epidemiologia raka nerki RCC stanowi 2 3% nowotworów złośliwych

Bardziej szczegółowo

Nieprawidłowa masa stwierdzona podczas badania przedmiotowego. Dr n. med. Maciej Siński

Nieprawidłowa masa stwierdzona podczas badania przedmiotowego. Dr n. med. Maciej Siński Nieprawidłowa masa stwierdzona podczas badania przedmiotowego Dr n. med. Maciej Siński Podstawowe pytania Gdzie guz jest zlokalizowany? Jakie są jego wymiary i kształt? Kształt regularny, gładkie brzegi

Bardziej szczegółowo

PRACA ZALICZENIOWA Z PRAKTYK ZAWODOWYCH ODDZIAL GINEGOLOGICZNO POŁOŻNICZY

PRACA ZALICZENIOWA Z PRAKTYK ZAWODOWYCH ODDZIAL GINEGOLOGICZNO POŁOŻNICZY W.S.H.E w Łodzi Kierunek Pielęgniarstwo Poziom B Mariola Krakowska Nr Albumu 42300 PRACA ZALICZENIOWA Z PRAKTYK ZAWODOWYCH ODDZIAL GINEGOLOGICZNO POŁOŻNICZY TEMAT PRACY: UDZIAŁ PIELĘGNIARKI W PROFILAKTYCE

Bardziej szczegółowo

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Lp. Kod Nazwa świadczenia Ryczałt roczny (punkty) Uwagi 1 2 3 4 5 1 5.08.08.0000001 Diagnostyka w programie leczenia przewlekłego WZW typu B lamiwudyną

Bardziej szczegółowo

Patomorfologia. Tarczyca - anatomia. rak tarczycy 25.04.2015. panel diagnostycznych badań patomorfologicznych w raku tarczycy DIAGNOSTYKA

Patomorfologia. Tarczyca - anatomia. rak tarczycy 25.04.2015. panel diagnostycznych badań patomorfologicznych w raku tarczycy DIAGNOSTYKA Patomorfologia panel diagnostycznych badań patomorfologicznych w raku tarczycy Wykład 16 prof hab. n. med. Andrzej Marszałek Tarczyca - anatomia masa u dorosłych 15-20g powyżej 60g (7g u noworodków) -

Bardziej szczegółowo

FLUOROURACILUM. Załącznik C.26. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1039 Poz.

FLUOROURACILUM. Załącznik C.26. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1039 Poz. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1039 Poz. 42 Załącznik C.26. FLUOROURACILUM 1 FLUOROURACILUM C00 NOWOTWORY ZŁOŚLIWE WARGI 2 FLUOROURACILUM C00.0 POWIERZCHNIA ZEWNĘTRZNA WARGI GÓRNEJ 3 FLUOROURACILUM

Bardziej szczegółowo

www.jacekbujko.com @JacekBujko

www.jacekbujko.com @JacekBujko www.jacekbujko.com @JacekBujko Lek. Jacek Bujko Diagnostyka laboratoryjna Diagnostyka laboratoryjna chorób nerek Jak pobrać mocz? Badanie 3 dni przed i 3 dni po miesiączce zanieczyszcza próbkę erytrocytami

Bardziej szczegółowo

Pytanie 3 W powyższym przypadku jeśli kielichy byłyby poszerzone przy miedniczce normalnej wielkości jakie byłoby najbardziej prawdopodobne

Pytanie 3 W powyższym przypadku jeśli kielichy byłyby poszerzone przy miedniczce normalnej wielkości jakie byłoby najbardziej prawdopodobne Pytanie 3 W powyższym przypadku jeśli kielichy byłyby poszerzone przy miedniczce normalnej wielkości jakie byłoby najbardziej prawdopodobne rozpoznanie? Wrodzone wodokielisze (megacalycosis) Pytanie 4

Bardziej szczegółowo

Spis treści ROZDZIAŁ 1 ROZDZIAŁ 2 ROZDZIAŁ 3 ROZDZIAŁ 4. Spis Autorów Wstęp

Spis treści ROZDZIAŁ 1 ROZDZIAŁ 2 ROZDZIAŁ 3 ROZDZIAŁ 4. Spis Autorów Wstęp Spis treści Spis Autorów Wstęp ROZDZIAŁ 1 Metabolizm w chirurgii 1.1. Informacje wstępne...1 1.2. Podział ustroju...1 1.3. Prawa równowagi wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej...2 1.4. Skład elektrolitowy

Bardziej szczegółowo

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013 TANDARDOWY YLABU PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013 Nazwa przedmiotu: Reumatologia dziecięca Kierownik jednostki realizującej zajęcia z przedmiotu: Wydział: Kierunek studiów: Poziom studiów Opis przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi

Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi Żylna choroba zakrzepowozatorowa (ŻChZZ) stanowi ważny

Bardziej szczegółowo

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Początki choroby nowotworowej u dzieci Kumulacja wielu zmian genetycznych

Bardziej szczegółowo