Podstawy farmakologicznego leczenia nowotworów. Marcin Napierała Zielona Góra, 5 grudnia 2010

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Podstawy farmakologicznego leczenia nowotworów. Marcin Napierała Zielona Góra, 5 grudnia 2010"

Transkrypt

1 Marcin Napierała Zielona Góra, 5 grudnia 2010

2 Definicja nowotworu: Nie kontrolowany przez organizm rozplem części dotychczas prawidłowych komórek, ich rozrost i zdolność dawania przerzutów Nowotwór złośliwy Duże tempo wzrostu Naciekający i niszczący sąsiednie tkanki Dający przerzuty Nowotwór łagodny: Wolne tempo wzrostu Nienaciekający (wzrost rozpychający ) sąsiednich tkanek Niedający przerzutów

3 Rak (carcinoma) nowotwór złośliwy wychodzący z tkanki nabłonkowej: Rak skóry, rak piersi, rak jelita grubego, itd. Mięsak (sarcoma) nowotwór złośliwy pochodzenia nienabłonkowego: Mięśniakomięsak, tłuszczakomięsak, itd. Nowotwory łagodne wychodzące z tkanki nienabłonkowej: włókniaki, mięśniaki macicy, tłuszczaki, gruczolakowłókniaki piersi, naczyniaki, itd.

4 Patogeneza nowotworów: Inicjacja pojawienie się pojedynczej zmienionej komórki zdolnej do proliferacji Promocja rozmnażanie się zmienionych komórek oraz pojawiania się kolejnych zaburzeń i nieprawidłowości Progresja pojawienie się cech złośliwości, a więc zdolność do wzrostu inwazyjnego i nabycie zdolności do tworzenia przerzutów

5 Patogeneza nowotworów: Model doświadczalny: skóra myszy Czynnik inicjujący (karcynogen) benzopiren Czynnik promocyjny ester dwuterpenowy Przebieg doświadczenia: Wielokrotna ekspozycja na czynnik inicjujący Pojedyncza ekspozycja na czynnik inicjujący Wielokrotna ekspozycja na czynnik promocyjny Pojedyncza ekspozycja na czynnik inicjujący i następująca wielokrotna ekspozycja na czynnik promujący

6 Patogeneza nowotworów: Wielokrotna ekspozycja na czynnik inicjujący Duża częstość rozwoju guzów Pojedyncza ekspozycja na czynnik inicjujący Brak guzów Wielokrotna ekspozycja na czynnik promocyjny Brak guzów Pojedyncza ekspozycja na czynnik inicjujący i następująca wielokrotna ekspozycja na czynnik promujący Duża częstość rozwoju guzów

7 Porównanie procesów inicjacji i promocji: inicjacja promocja proces mutacja zmiana ekspresji genów odwracalność nieodwracalny odwracalny czas trwania krótki długi wartość progowa nie istnieje obecna dostrzegalność nie dający się zidentyfikować wyraźnie widoczny

8 Zjawisko progresji Pojawienie się nowych cech w guzie Zwiększenie tempa wzrostu Zwiększenie autonomii komórek Inwazyjność (naciek podścieliska) Zdolność do przerzutowania w/w towarzyszą mierzalne zmiany w kariotypie komórek nowotworowych Aktywacja protoonkogenów (na przykład w przewlekłej białaczce szpikowej obecna jest translokacja części chromosomu 9 do 22) Wyhamowanie genów supresorowych

9 Histoklinika nowotworów: Inwazja Wzmożona ruchliwość komórek nowotworowych Zdolność do proteolizy Utrata zahamowania kontaktowego Przerzutowanie Jedna lub więcej komórek nowotworowych rośnie w pewnej odległości od ogniska pierwotnego Drogą krwi Drogą limfatyczną 1 ognisko przerzutowe na komórek wchodzących do krwiobiegu Szerzenie się przez ciągłość Jamy ciała np. rak jajnika Naczynia krwionośne Nerwy Wzdłuż kanału operacyjnego - implantacja

10 Cykl komórkowy:

11 Cykl komórkowy: G0 faza spoczynkowa, komórki nie dzielą się. Czym więcej komórek znajduje się w fazie G0 tym guz jest mniej podatny na chemioterapię G1 faza przygotowania do replikacji genomu S faza syntezy, replikacja genomu (zawartość DNA zwiększa się 2x G2 faza przygotowująca do mitozy (krótkotrwała) M faza mitozy (podział komórki na dwie potomne) Po podziale komórki część z nich przechodzi do spoczynku (G0), część aktywnie się dzieli (G1) a część jest dojrzałą komórką nie ulegającą dalszym podziałom (np. przewlekła białaczka limfatyczna)

12 Cykl komórkowy: Komórki nowotworowe (w przeciwieństwie do prawidłowych komórek) ulegają niepohamowanym podziałom: przyrost liczby komórek jest większy niż utrata przez obumieranie. Dynamikę wzrostu określa: - frakcja wzrostowa, czyli odsetek komórek znajdujących się w cyklu komórkowym - długość cyklu komórkowego - wskaźnik ubytku komórek (odsetek komórek ulegających utracie

13 Cykl komórkowy: Leki działające w fazie S: Doksorubicyna Fludarabina Fluorouracyl Gemcytabina Kapecytabina Metotreksat Prokarbazyna Leki działające w fazie G2: Bleomycyna Irynotekan Mitoksantron Leki działające w fazie M: Winkrystyna Winblastyna Etopozyd Paklitaksel Docetaksel Leki działające w fazie G1: Asparaginaza Glikokortykosterydy

14 Wrażliwość nowotworu na leczenie: Zależna od fazy cyklu komórkowego Zależna od odsetka komórek proliferujących (Ki-67) Heterogenność komórkowa guza (różna wrażliwość na różne substancje lecznicze) Masa guza Ukrwienie / utlenowanie guza Obecność receptorów punktów uchwytu dla leków na powierzchni komórek nowotworowych Terapie hormonalne Terapie celowane Tzw. terapie genowe leczenie ukierunkowane na szlaki przekazywania informacji wewnątrz komórki (kinazy)

15 Mechanizmy oporności guza na leki: 2 główne typy oporności: Oporność swoista wobec jednego leku Oporność swoista wobec wielu leków Oporność wielolekowa (MDR multi drug resistance) Związana z amplifikacją genów Przykłady lekooporności: Zmniejszone wnikanie leku Zmniejszone gromadzenie leku Zmniejszona aktywacja leku Zwiększona inaktywacja leku Zmiany poziomu docelowych receptorów Zwiększenie procesów naprawczych Zmiany metabolizmu komórkowego

16 Chemiczne czynniki rakotwórcze: Dym tytoniowy Węglowodory Barwniki Aflatoksyny Cytostatyki Azbest Pył drewniany

17 Fizyczne czynniki rakotwórcze: Promieniowanie X (większość lokalizacji) Promieniowanie podczerwone (rak skóry) Ultrafiolet (czerniak skóry) Promieniowanie jonizujące pochodzenia militarnego (większość lokalizacji) Izotopy radu (malarze tarcz zegarowych mięsaki głowy, kości) Radon (rak płuca) Promieniowanie gamma, neutrony (pracownicy przemysłu nuklearnego szpiczak mnogi, białaczki)

18 Bakteryjne i wirusowe czynniki rakotwórcze: Helicobacter pyroli chłoniaki żołądka HPV t. 16, 18 rak szyjki macicy EBV chłoniak Burkitta Schistosoma haematobium (pasożyt) rak pęcherza moczowego HCV rak wątrobowokomórkowy HTLV 1 białaczki HIV mięsak Kaposiego

19 Leki hormonalne jako czynniki rakotwórcze: DES (dwuetylostilbestrol) rak pochwy u córek kobiet leczonych w przeszłości oraz rak jądra u synów HTZ (estrogen) rak endometrium, rak piersi

20 Epidemiologia nowotworów: Krajowy Rejestr Nowotworów

21 Epidemiologia nowotworów: Zapadalność (zachorowalność): Liczba nowych zachorowań w przedziale czasu (1 rok) na 100 tys. osób badanej populacji Chorobowość: Liczba chorych w danej chwili na konkretną chorobę w określonej grupie mieszkańców (np. na 100 tys. mieszkańców). Współczynnik ten obejmuje zarówno osoby chorujące już wcześniej, jak i nowo stwierdzone przypadki Umieralność: liczbę zgonów spowodowanych daną chorobą na 100 tys. ogółu obserwowanej populacji (czyli osób zdrowych i chorych łącznie) Śmiertelność: iloraz liczby zgonów spowodowanych daną chorobą i liczby chorych na tę chorobę

22 Epidemiologia nowotworów: Wskaźnik struktury Liczba obrazująca częstość występowania danego nowotworu w stosunku do ogółu zachorowań Tendencje (przykłady): Wzrost zachorowań na raka płuca Spadek zachorowań na raka żołądka Spadek umieralności na ziarnicę (chłoniak Hodgkina)

23 Rodzaje leczenia systemowego nowotworów: Rodzaje chemioterapii: Chemioterapia indukcyjna Chemioterapia konsolidująca Chemioterapia intensyfikująca Chemioterapia podtrzymująca Chemioterapia adjuwantowa (uzupełniająca) Chemioterapia neoadjuwantowa (wstępna) Chemioterapia paliatywna Chemioterapia ratunkowa (salvage) Chemioterapia dokanałowa Chemioterapia dojamowa

24 Rodzaje leczenia systemowego nowotworów: Rodzaje hormonoterapii: Estrogeny (rak prostaty) Androgeny (rak piersi) Gestageny (progesteron rak endometrium) Antyhormony (tamoxifen rak piersi) Analogi gonadoliberyn (podwzgórze) rak prostaty, rak piersi Czynniki wzrostu (granulocytów, erytrocytów) Leki tzw. biologiczne celowane (inhibitory kinaz i innych szlaków przekazywania sygnału)

25 Farmakologia leków przeciwnowotworowych: Leki alkilujące Blokujące syntezę DNA (sieciowania nici DNA) Przykłady: cisplatyna, temozolomid, ifosfamid, cyklofosfamid Antymetabolity Blokowanie biosyntezy kwasów nukleinowych Przykłady: 5-fluorouracyl, metotreksat, fludarabina, gemcytabina, kapecytabina Alkaloidy roślinne Pochodne podofiliny: Hamowanie topoizomerazy II blokowanie syntezy DNA zatrzymanie cyklu komórkowego Przykłady: etopozyd, tenipozyd Pochodne barwinka: Wiązanie z tubuliną zahamowanie mitozy Przykłady: winkrystyna, winblastyna Taksoidy: Stabilizowanie mikrotubul zahamowanie mitozy Przykłady: paklitaksel, docetaksel

26 Farmakologia leków przeciwnowotworowych: Antybiotyki przeciwnowotworowe: Antracykliny Tworzenie dodatkowych wiązań między DNA i RNA Hamowanie enzymu topoizomerazy I i II Tworzenie wolnych rodników Doksorubicyna, epirubicyna, idarubicyna, daunorubicyna, mitoksantron Bleomycyna działa w fazie G2 cyklu komórkowego, wymaga tlenu Mitomycyna

27 Farmakologia leków przeciwnowotworowych: Steroidy Działają w fazie G1 cyklu komórkowego Dexamethason (Dexaven) Chłoniaki, szpiczak mnogi Prednizon (Encorton) Chłoniaki, białaczki Medroksyprogesteron (Depo Provera) Rak endometrium, rak piersi, rak nerki Metyloprednizolon (Depo Medrol) Przeciwobrzękowo, przeciwwymiotnie

28 Farmakologia leków przeciwnowotworowych: Leki syntetyczne 70% wszystkich leków jest uzyskiwanych na drodze syntezy chemicznej Fazy pozyskania leku: Program skriningowy określenie aktywności substancji Specyficzne linie komórkowe (60 ludzkich linii komórkowych uzyskanych z 7 typów nowotworów: rak płuca, jelita grubego, sutka, jajnika, nerki, czerniaka i białaczka) Ocena aktywności (hamowanie ponad 50% komórek nowotworowych) Corocznie bada się około 10 tys. substancji, tylko 5% przechodzi do dalszych testów

29 Farmakologia leków przeciwnowotworowych: Leki syntetyczne 70% wszystkich leków jest uzyskiwanych na drodze syntezy chemicznej Fazy pozyskania leku: Badania przedkliniczne na zwierzętach ocena aktywności substancji in vivo Badanie farmakokinetyki, dawki śmiertelnej LD 10%, LD 50% i LD 100% Ekwiwalent LD 10% podaje się innemu gatunkowi zwierząt jeśli potwierdzi to określona toksyczność, rozpoczyna się faza I badania klinicznego W fazie I podaje się 1/10 dawki LD 10%

30 Farmakologia leków przeciwnowotworowych: Preparaty radioaktywne radioimmunoizotopy I 131 Tositumomab leczenie chłoniaka grudkowego, CD20+ Ibritumomab tiuxetan Y 90 leczenie chłoniaków nieziarniczych z receptorem CD20+ Stront izotop Sr 89 leczenie późnej fazy bolesnych przerzutów raka prostaty do kości Samar izotop Sm 153 jw.

31 Interakcje między lekami cytostatycznymi Zasady łączenia cytostatyków: Poszczególne leki powinny różnić się mechanizmem działania Powinny różnić się działaniami ubocznymi Każdy z leków powinien być podawany w dawce zbliżonej do dawki terapeutycznej stosowanej w monoterapii Nie podaje się (nie kojarzy się) leków nie działających w monoterapii Rytm podawania: Duże dawki co 3-6 tygodni Małe dawki codziennie lub co 7 dni

32 Interakcje między lekami cytostatycznymi Zasady łączenia cytostatyków: Poszczególne leki mają różny profil działań niepożądanych, przykłady: Pochodne platyny (cisplatyna - DDP, karboplatyna - CBP) nasilają nefro- (DDP), neuro- (DDP) toksyczność, mielo- (CBP) toksyczność Taksany (paklitaksel) neurotoksyczność, kardiotoksyczność Antracykliny (doksorubicyna) kardiotoksyczność Trastuzumab (Herceptyna) kardiotoksyczność Metotreksat mielotoksyczność, uszkodzenie śluzówek 5-fluorouracil uszkodzenie błon śluzowych

33 Interakcje między lekami cytostatycznymi Zasady łączenia cytostatyków niepożądane reakcje zachodzące wskutek łączenia cytostatyków: Zmniejszanie toksyczności łączenia cytostatyków: Rak jajnika: paklitaksel z platyną aby zmniejszyć neurotoksyczność, podajemy najpierw paklitaksel a następnie platynę Rak piersi: paklitaksel z doksorubicyną aby zmniejszyć kardiotoksyczność, podajemy najpierw doksorubicynę a następnie paklitaksel Rak jelita grubego: aby zmniejszyć uszkodzenie szpiku i błon śluzowych (5-Fu) podajemy folinianu wapnia przed 5-Fu Białaczki: aby zmniejszyć ryzyko uszkodzenia szpiku kostnego przez metotreksat (MTX) podajemy duże dawki folinianiu wapnia po MTX

34 Chemioterapia białaczek: Białaczki przewlekłe Limfatyczna Szpikowa Białaczki ostre: Limfoblastyczna Szpikowa Indukcja remisji (kilka tygodni) Konsolidacja remisji (kilkanaście tygodni) Podtrzymanie remisji (kilkadziesiąt tygodni)

35 Chemioterapia chłoniaków nieziarniczych: Sposób leczenia zależny od typu chłoniaka Sposób leczenia zależny od stopnia zaawansowania Podstawowy schemat: CHOP +/- R (zależnie od obecności receptora CD20) Inne schematy zależne od rodzaju chłoniaka

36 Chemioterapia chłoniaka ziarniczego (Hodgkina): Sposób leczenia zależny od stopnia zaawansowania Podstawowy schemat: ABVD Wczesne stopnie zaawansowania (CS IA IIA) 2-4 cykli chemioterapii + IFRT (radioterapia) Późne stopnie zaawansowania (CS IIB IV) 6-8 cykli chemioterapii +/- IFRT Leczenie wczesnej wznowy lub choroby opornej: DHAP, ESHAP + procedura przeszczepowa

37 Chemioterapia szpiczaka plazmocytowego: Pacjent kwalifikowany do przeszczepu Pacjent nie kwalifikowany do przeszczepu Bortezomib + dexamethason Talidomid + dexamethason Melphalan / Encorton / Vinkrystyna

38 Chemioterapia raka płaskonabłonkowego głowy i szyi Cisplatyna (jako fotouczulacz do radioterapii) Cisplatyna + 5-fluorouracil (leczenie paliatywne) Metotreksat (II rzut chemioterapii paliatywnej) tylko u wybranych pacjentów (brak wpływu na czas przeżycia) Cetuximab (przeciwciało monoklonalne przeciwko EGFR) leczenie skojarzone immuno-radioterapią Lepsze (?) efekty u ludzi z infekcją HPV

39 Chemioterapia nowotworów układu pokarmowego Podstawowe leki: Pochodne platyny (cisplatyna, oksaliplatyna) Irinotekan 5-Fluorouracil (+/- folinian wapnia) Kapecytabina (Xeloda) lek doustny Gemcytabina (rak trzustki) Schematy: DDP+5Fu rak przełyku DDP+5Fu+Lv+EPI rak żołądka OXL+5Fu+Lv rak jelita grubego IRI+5Fu+Lv rak jelita grubego

40 Chemioterapia nowotworów układu moczowopłciowego: Kobiety: Rak szyjki cisplatyna, ifosfamid Rak trzonu cisplatyna, adriamycyna, cyklofosfamid, hormonoterapia Rak jajnika paklitaksel, cis- lub karboplatyna Mężczyźni: Rak jądra cisplatyna, vepesid, bleomycyna Rak prącia cisplatyna, 5-fluorouracil Rak prostaty hormonoterapia, docetaksel, radioaktywny stront

41 Chemioterapia nowotworów układu moczowopłciowego: Rak pęcherza moczowego: MVAC (MTX+VBL+ADM+DDP) KG (CBP + GEM) Rak nerki: Sorafenib Sunitinib Tensirolimus Panitumumab Interleukina Interferon Bevacizumab

42 Chemioterapia nowotworów narządu rodnego Kobieta: Rak szyjki macicy Cisplatyna, ifosfamid, bleomycyna Leczenie radykalne: fotouczulacz do RT Leczenie paliatywne: cisplatyna Rak trzonu / endometrium PAC Hormonoterapia (Depo Provera) Złośliwe rozrosty trofoblastu Rak pochwy Rak sromu

43 Chemioterapia nowotworów narządu rodnego Kobieta: Rak jajnika Leczenie zależne od stopnia zaawansowania CS IA IB obserwacja, przy G3 do rozważenia chemioterapia CS IC 3-6 cykli chemioterapii CS II-IV 6-8 cykli chemioterapii dożylnej / dożylna + dootrzewnowa

44 Chemioterapia nowotworów narządu rodnego Mężczyzna: Rak jądra Rak prostaty Rak prącia Rak moszny

45 Chemioterapia nowotworów narządu rodnego Mężczyzna: Rak jądra Nasieniaki Nienasieniaki Leczenie zależne od stopnia zaawansowania Rokowanie dość dobre Chemioterapia: protokół BEP Chemioterapia ratunkowa: VeIP, TIP

46 Chemioterapia nowotworów narządu rodnego Mężczyzna: Rak prostaty Hormonoterapia (radykalna i paliatywna) Radioizotopy (przeciwbólowe, bez wpływu na długość przeżycia) Chemioterapia (tylko paliatywna) MTOX historyczna DXL obecnie stosowana

47 Chemioterapia nowotworów narządu rodnego Mężczyzna: Rak prącia Głównie rak płaskonabłonkowy Cisplatyna, bleomycyna Rokowanie złe Leczenie systemowe ma charakter paliatywny

48 Chemioterapia nowotworów narządu rodnego Mężczyzna: Rak moszny Czynniki ryzyka Głównie rak płaskonabłonkowy Bardzo rzadki Chemioterapia ma charakter paliatywny Cisplatyna, 5-fluorouracil, bleomycyna

49 Chemioterapia nowotworów tkanek miękkich i kości Chemioterapia ma charakter marginalny Najczęściej leczenie paliatywne Mięsaki o największej chemiowrażliwości: Rhabdomyosarcoma Sarcoma synoviale Rokowanie w stadium rozsiewu złe

50 Chemioterapia czerniaka złośliwego Charakter paliatywny DTIC (dakarbazyna) Do 20% odpowiedzi Brak znaczącego wpływu na przeżycie IFN alfa-2, IL-2 Dłuższe przeżycia, gorsza jakość życia Tamoxifen (bez wpływu na przeżycie) Nowe leki -?

51 Chemioterapia białaczek u dzieci Indukcja remisji Szybka redukcja masy komórek białaczkowych istotne w zapobieganiu lekooporności Osiągnięcie całkowitej remisji Zła odpowiedź na początkowe 7 dni terapii świadczy o pierwotnej chemiooporności 3 lub 4 cytostatyki (prednizon, vinkrystyna, L- asparaginaza, antracykliny) Remisja u 97-99% pacjentów

52 Chemioterapia białaczek u dzieci Konsolidacja remisji W momencie remisji w organizmie znajduje się około 1x10 9 komórek białaczkowych Konsolidacja ma za zadanie zniszczenie owych komórek nowotworowych Prewencja inwazji mózgowia (CUN) Metotreksat dokanałowy Dexamethason Radioterapia CUN

53 Chemioterapia białaczek u dzieci Leczenie podtrzymujące remisję Długotrwała chemioterapia Do 24 miesięcy leczenia (zwłaszcza w ALL z wolno proliferującymi blastami) Metotreksat (często doustnie) z 6- merkaptopuryną

54 Chemioterapia guzów litych u dzieci Najczęstsze: Nerczak płodowy guz Wilmsa Nerwiak zarodkowy neuroblastoma Nowotwory tkanek miękkich Nowotwory kości Guzy zarodkowe

55 Chemioterapia guzów litych u dzieci Najczęściej leczenie zaczyna się od chemioterapii indukcyjnej wielolekowej Chemioterapia daje lepsze efekty niż u dorosłych Celem jest uzyskanie długotrwałej remisji lub wyleczenia Zniszczenie mikro ognisk przerzutowych Zmniejszenie masy guza zwiększenie możliwości leczenia chirurgicznego

56 Chemioterapia guzów litych u dzieci Leczenie uzależnione od: Rodzaju (rak, mięsak, białaczka) Lokalizacji (CUN, kończyny) Miejscowej rozległości nowotworu Dynamiki i stanu zaawansowania Leczenie obejmuje: Zniszczenie mikroskopowych ognisk npl Stworzenie większych możliwości leczenia poprzez leczenie dokanałowe;

57 Chemioterapia guzów litych u dzieci Guz Wilmsa Szkoła amerykańska (pierwotnie radykalny zabieg operacyjny) Szkoła europejska (pierwotnie chemioterapia wstępna bez uzyskania rozpoznania, zabieg operacyjny w drugim etapie) Protokoły chemioterapii uzależnione są od stadium oraz stopnia zaawansowania Rokowanie dość dobre: CS I i II wyleczenie do 95% Złe rokowanie (CS IV, anaplazja) do 50% wyleczeń

58 Chemioterapia guzów litych u dzieci Nerwiak zarodkowy (neuroblastoma) Lokalizacja w przestrzeni zaotrzewnowej 60%, śródpiersie tylne 15%, miednica 5% Protokoły chemioterapii uzależnione są od stadium oraz stopnia zaawansowania Rokowanie złe: U chorych do 1 r.ż. przeżycia do 75% Powyżej 2 r.ż. - przeżycie spada do 30%

59 Rak piersi u kobiet Leczenie systemowe: Chemioterapia Hormonoterapia Immunoterapia Zasady ogólne leczenia systemowego: Grupa ryzyka nawrotu raka Estrogeno -zależny Niepewna estrogenozale żność Stopień estrogenozależności Estrogenoniezależny niska średnia duża HT lub obserwacja HT lub obserwacja HT lub CHT->HT CHT->HT CHT->HT CHT->HT X CHT CHT

60 Rak piersi u kobiet Leczenie systemowe: Chemioterapia Wstępna (neoadjuwantowa) Uzupełniająca (adjuwantowa) Paliatywna Podstawowe leki: Doksorubicyna (ADM) Docetaxel (DXL) 5-fluorouracyl (5Fu) Cyclofosfamid (CTX)

61 Rak piersi u kobiet Leczenie systemowe: Chemioterapia leki rzadziej stosowane: Vinorelbina Paklitaksel Metotreksat Epirubicyna Mitoksantron

62 Rak piersi u kobiet Leczenie systemowe: Hormonoterapia Tamoksifen Anastrozol Letrozol Fulwestrant Octan megestrolu Goserelina

63 Rak piersi u kobiet Leczenie systemowe: Immunoterapia Trastuzumab Lapatinib

64 Ocena stopnia odpowiedzi na chemioterapię Badanie kliniczne Badania radiologiczne Kryteria WHO Kryteria RECIST: remisja całkowita ustąpienie wszystkich zmian nowotworowych, remisja częściowa zmniejszenie wymiarów wszystkich zmian nowotworowych o 30% przez niż 4 tygodnie, progresja powiększenie się przynajmniej jednej zmiany o > 20% lub pojawienie się nowej zmiany, stabilizacja wszystkie pozostałe przypadki. Ocena jakości życia QoL Ocena stanu ogólnego PS WHO Ocena toksyczności leczenia Common Terminology Criteria for Adverse Events v3.0 (CTCAE, 2006 r.)

Leczenie systemowe raka piersi

Leczenie systemowe raka piersi Leczenie systemowe raka piersi Marcin Napierała specjalista onkologii klinicznej Oddział Onkologii Ogólnej SP ZOZ Szpital Wojewódzki Zielona Góra Leczenie systemowe raka piersi Leczenie systemowe raka

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa Barbara Czerska... 11 Autorzy... 17 Wykaz skrótów... 19

Spis treści. Przedmowa Barbara Czerska... 11 Autorzy... 17 Wykaz skrótów... 19 Przedmowa Barbara Czerska.................................. 11 Autorzy.................................................... 17 Wykaz skrótów.............................................. 19 Rozdział I.

Bardziej szczegółowo

MAM HAKA NA CHŁONIAKA

MAM HAKA NA CHŁONIAKA MAM HAKA NA CHŁONIAKA CHARAKTERYSTYKA OGÓLNA Chłoniaki są to choroby nowotworowe, w których następuje nieprawidłowy wzrost komórek układu limfatycznego (chłonnego). Podobnie jak inne nowotwory, chłoniaki

Bardziej szczegółowo

Hematoonkologia w liczbach. Dr n med. Urszula Wojciechowska

Hematoonkologia w liczbach. Dr n med. Urszula Wojciechowska Hematoonkologia w liczbach Dr n med. Urszula Wojciechowska Nowotwory hematologiczne wg Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych (rew 10) C81 -Chłoniak Hodkina C82-C85+C96

Bardziej szczegółowo

Chemioterapia Wytyczne i zasady stosowania ---------------------------------------------------- lek. Marcin Napierała Zielona Góra, 17 listopada 2007

Chemioterapia Wytyczne i zasady stosowania ---------------------------------------------------- lek. Marcin Napierała Zielona Góra, 17 listopada 2007 Chemioterapia Wytyczne i zasady stosowania ---------------------------------------------------- lek. Marcin Napierała Zielona Góra, 17 listopada 2007 - cel stosowania chemioterapii Schemat cyklu komórkowego:

Bardziej szczegółowo

Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008.

Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008. załącznik nr 7 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008. 1. Nazwa programu:

Bardziej szczegółowo

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Lp. Kod Nazwa świadczenia Ryczałt roczny (punkty) Uwagi 1 2 3 4 5 1 5.08.08.0000001 Diagnostyka w programie leczenia przewlekłego WZW typu B lamiwudyną

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie glejaków mózgu Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 r.

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie glejaków mózgu Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 r. Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 r. Nazwa programu: LECZENIE GLEJAKÓW MÓZGU ICD-10 C71 nowotwór złośliwy mózgu Dziedzina medycyny: Onkologia kliniczna,

Bardziej szczegółowo

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Lp. Kod Nazwa świadczenia Ryczałt roczny (punkty) Uwagi 1 2 3 4 5 1 5.08.08.0000001 Diagnostyka w programie leczenia przewlekłego WZW typu B lamiwudyną

Bardziej szczegółowo

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Początki choroby nowotworowej u dzieci Kumulacja wielu zmian genetycznych

Bardziej szczegółowo

Załącznik do OPZ nr 8

Załącznik do OPZ nr 8 Załącznik do OPZ nr 8 Lista raportów predefiniowanych Lp. Tytuł raportu Potencjalny użytkownik raportu 1. Lista chorych na raka stercza w zależności od poziomu antygenu PSA (w momencie stwierdzenia choroby)

Bardziej szczegółowo

VII. ŚWIADCZENIA MEDYCYNY NUKLEARNEJ. LP. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki realizacji świadczeń

VII. ŚWIADCZENIA MEDYCYNY NUKLEARNEJ. LP. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki realizacji świadczeń VII. ŚWIADCZENIA MEDYCYNY NUKLEARNEJ LP. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki realizacji świadczeń 1. Scyntygrafia i radioizotopowe badanie czynnościowe tarczycy 1) gamma kamera planarna lub scyntygraf;

Bardziej szczegółowo

SpiS TreśCi chirurgia narządowa 51. nowotwory układu pokarmowego VII

SpiS TreśCi chirurgia narządowa 51. nowotwory układu pokarmowego VII Spis treści CHIRURGIA NARZĄDOWA... 1005 51. Nowotwory układu pokarmowego... 1007 51.1. Nowotwory przełyku Andrzej W. Szawłowski... 1007 51.1.1. Wstęp... 1007 51.1.2. Patologia... 1008 51.1.3. Rozpoznanie...

Bardziej szczegółowo

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Cena Oczekiwana 03.0000.301.

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Cena Oczekiwana 03.0000.301. Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Kod Zakresu Nazwa Zakresu Cena Oczekiwana 03.0000.301.02 PROGRAM LECZENIA PRZEWLEKŁEGO WZW TYPU

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Opinia Rady Przejrzystości nr 181/2012 z dnia 13 sierpnia 2012 r. w sprawie objęcia refundacją produktów leczniczych zawierających temozolomid,

Bardziej szczegółowo

Wstęp Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa 1. Fakty i liczby

Wstęp Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa 1. Fakty i liczby Spis treści Wstęp 11 Przedmowa do wydania polskiego 13 Przedmowa 15 1. Fakty i liczby 17 Płuca 17 Węzły chłonne 21 W jaki sposób pracują płuca? 23 Czym jest rak płuc? 24 W jaki sposób dochodzi do rozwoju

Bardziej szczegółowo

Lek Avastin stosuje się u osób dorosłych w leczeniu następujących rodzajów nowotworów w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnowotworowymi:

Lek Avastin stosuje się u osób dorosłych w leczeniu następujących rodzajów nowotworów w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnowotworowymi: EMA/175824/2015 EMEA/H/C/000582 Streszczenie EPAR dla ogółu społeczeństwa bewacyzumab Niniejszy dokument jest streszczeniem Europejskiego Publicznego Sprawozdania Oceniającego (EPAR) dotyczącego leku.

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 31.10.2007r.

Warszawa, 31.10.2007r. Warszawa, 31.10.2007r. Lek Taxotere otrzymuje pozytywną opinię Komitetu ds. Produktów Leczniczych stosowanych u Ludzi (CHMP), zalecającą rejestrację w Unii Europejskiej do leczenia indukcyjnego miejscowo

Bardziej szczegółowo

Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych

Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych Karolina Klara Radomska Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych Streszczenie Wstęp Ostre białaczki szpikowe (Acute Myeloid Leukemia, AML) to grupa nowotworów mieloidalnych,

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 20/2014 z dnia 20 stycznia 2014 r. w sprawie usunięcia świadczenia obejmującego podawanie winorelbiny w rozpoznaniach

Bardziej szczegółowo

Grupa chorób, w których komórki organizmu dzielą się w sposób niekontrolowany przez organizm, a nowo powstałe komórki nowotworowe nie różnicują się w

Grupa chorób, w których komórki organizmu dzielą się w sposób niekontrolowany przez organizm, a nowo powstałe komórki nowotworowe nie różnicują się w Grupa chorób, w których komórki organizmu dzielą się w sposób niekontrolowany przez organizm, a nowo powstałe komórki nowotworowe nie różnicują się w typowe komórki tkanki. Utrata kontroli nad podziałami

Bardziej szczegółowo

Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości

Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości Pulmonologia 2015, PAP, Warszawa, 26 maja 2015 1 Epidemiologia raka płuca w Polsce Pierwszy nowotwór w Polsce pod względem umieralności. Tendencja

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2006 roku

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2006 roku Nowotwory złośliwe u dzieci w 2006 roku Joanna Didkowska, Urszula Wojciechowska, Zakład Epidemiologii i Prewencji Nowotworów, Centrum Onkologii Instytut, Warszawa Krajowy Rejestr Nowotworów Niniejsze opracowanie

Bardziej szczegółowo

Część VI: Streszczenie Planu Zarządzania Ryzykiem dla produktu:

Część VI: Streszczenie Planu Zarządzania Ryzykiem dla produktu: Część VI: Streszczenie Planu Zarządzania Ryzykiem dla produktu: Mitoxantron Accord, 2 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczące produktu

Bardziej szczegółowo

statystyka badania epidemiologiczne

statystyka badania epidemiologiczne statystyka badania epidemiologiczne Epidemiologia Epi = wśród Demos = lud Logos = nauka Epidemiologia to nauka zajmująca się badaniem rozprzestrzenienia i uwarunkowań chorób u ludzi, wykorzystująca tą

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe skóry. Katedra Onkologii AM w Poznaniu

Nowotwory złośliwe skóry. Katedra Onkologii AM w Poznaniu Nowotwory złośliwe skóry Katedra Onkologii AM w Poznaniu Nowotwory złośliwe skóry Raki: rak podstawnokomórkowy rak kolczystokomórkowy rak płakonabłonkowy Czerniak Nowotwory złośliwe skóryrak podstawnokomórkowy

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ SZCZEGÓŁOWA NAJCZĘSTSZE NOWOTWORY OBJAWY, ROZPOZNAWANIE I LECZENIE

CZĘŚĆ SZCZEGÓŁOWA NAJCZĘSTSZE NOWOTWORY OBJAWY, ROZPOZNAWANIE I LECZENIE CZĘŚĆ SZCZEGÓŁOWA ROZDZIA 4 NAJCZĘSTSZE NOWOTWORY OBJAWY, ROZPOZNAWANIE I LECZENIE Arkadiusz Jeziorski W Polsce do lekarzy onkologów zgłasza się rocznie ponad 130 tysięcy nowych pacjentów; około 80 tysięcy

Bardziej szczegółowo

Cykl kształcenia 2013-2016

Cykl kształcenia 2013-2016 203-206 SYLABUS Nazwa Fizjoterapia kliniczna w chirurgii, onkologii i medycynie paliatywnej. Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii Kod Studia Kierunek studiów Poziom

Bardziej szczegółowo

LECZENIE PRZEWLEKŁEJ BIAŁACZKI SZPIKOWEJ (ICD-10 C 92.1)

LECZENIE PRZEWLEKŁEJ BIAŁACZKI SZPIKOWEJ (ICD-10 C 92.1) Załącznik B.14. LECZENIE PRZEWLEKŁEJ BIAŁACZKI SZPIKOWEJ (ICD-10 C 92.1) ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Leczenie przewlekłej białaczki szpikowej u dorosłych imatinibem 1.1 Kryteria kwalifikacji Świadczeniobiorcy

Bardziej szczegółowo

Leki immunomodulujące-przełom w leczeniu nowotworów hematologicznych

Leki immunomodulujące-przełom w leczeniu nowotworów hematologicznych Leki immunomodulujące-przełom w leczeniu nowotworów hematologicznych Jadwiga Dwilewicz-Trojaczek Katedra i Klinika Hematologii, Onkologii i Chorób Wewnętrznych Warszawski Uniwersytet Medyczny Warszawa

Bardziej szczegółowo

Podstawy chemioterapii nowotworów

Podstawy chemioterapii nowotworów Podstawy chemioterapii nowotworów Oddział Chemioterapii Kliniki Onkologii Akademii Medycznej w Poznaniu Podstawowe terminy Tempo wzrostu masy nowotworowej zależy od: czasu trwania cyklu komórkowego, frakcji

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2009 Leczenie nowotworów podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) Załącznik nr 9

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2009 Leczenie nowotworów podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) Załącznik nr 9 Załącznik nr 9 Nazwa programu: do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) ICD 10 grupa rozpoznań obejmująca nowotwory

Bardziej szczegółowo

Mam Haka na Raka. Chłoniak

Mam Haka na Raka. Chłoniak Mam Haka na Raka Chłoniak Nowotwór Pojęciem nowotwór określa się niekontrolowany rozrost nieprawidłowych komórek w organizmie człowieka. Nieprawidłowość komórek oznacza, że różnią się one od komórek otaczających

Bardziej szczegółowo

Nazwa zadania: PROGRAM SZKOLENIA LEKARZY RODZINNYCH I PODSTAWOWEJ OPIEKI ZDROWOTNEJ JEDNODNIOWE MINIMUM ONKOLOGICZNE.

Nazwa zadania: PROGRAM SZKOLENIA LEKARZY RODZINNYCH I PODSTAWOWEJ OPIEKI ZDROWOTNEJ JEDNODNIOWE MINIMUM ONKOLOGICZNE. Nazwa zadania: PROGRAM SZKOLENIA LEKARZY RODZINNYCH I PODSTAWOWEJ OPIEKI ZDROWOTNEJ JEDNODNIOWE MINIMUM ONKOLOGICZNE. Warszawa 2005 1 STRESZCZENIE Celem programu jest przeprowadzenie szybkiego, podstawowego

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 9/2012 z dnia 27 lutego 2012 w zakresie zmiany sposobu finansowania świadczenia gwarantowanego Leczenie chłoniaków

Bardziej szczegółowo

Nowotwory układu moczowo-płciowego Rak gruczołu krokowego (prostaty, stercza)

Nowotwory układu moczowo-płciowego Rak gruczołu krokowego (prostaty, stercza) Nowotwory układu moczowo-płciowego Rak gruczołu krokowego (prostaty, stercza) Karolina Skóra Gruczoł krokowy Gruczoł krokowy (prostata) jest częścią męskich narządów moczowo-płciowych. Znajduje się on

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 154/2013 z dnia 28 października 2013 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie usunięcia z wykazu świadczeń gwarantowanych

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2005 roku

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2005 roku Nowotwory złośliwe u dzieci w 2005 roku Urszula Wojciechowska, Joanna Didkowska Zakład Epidemiologii i Prewencji Nowotworów, Centrum Onkologii - Instytut, Warszawa Krajowy Rejestr Nowotworów Niniejsze

Bardziej szczegółowo

Rak pęcherza moczowego - chemioterapia jako element leczenia skojarzonego

Rak pęcherza moczowego - chemioterapia jako element leczenia skojarzonego Rak pęcherza moczowego - chemioterapia jako element leczenia skojarzonego Elżbieta Senkus-Konefka Klinika Onkologii i Radioterapii Gdański Uniwersytet Medyczny Kliknij ikonę, aby dodać obraz 888 cystektomii

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2003 roku

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2003 roku Nowotwory złośliwe u dzieci w 2003 roku Urszula Wojciechowska Joanna Didkowska Zakład Epidemiologii i Prewencji Nowotworów Centrum Onkologii - Instytut, Warszawa Niniejsze opracowanie zawiera dane dotyczące

Bardziej szczegółowo

Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011

Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011 Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011 Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki,

Bardziej szczegółowo

Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia

Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego może być stosowana łącznie z leczeniem operacyjnym chemioterapią. Na podstawie literatury anglojęzycznej

Bardziej szczegółowo

Europejski Tydzień Walki z Rakiem

Europejski Tydzień Walki z Rakiem 1 Europejski Tydzień Walki z Rakiem 25-31 maj 2014 (http://www.kodekswalkizrakiem.pl/kodeks/) Od 25 do 31 maja obchodzimy Europejski Tydzień Walki z Rakiem. Jego celem jest edukacja społeczeństwa w zakresie

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 156/2014 z dnia 23 czerwca 2014 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie usunięcia świadczenia opieki zdrowotnej obejmującego

Bardziej szczegółowo

Wpływ zanieczyszczenia powietrza benzenem na występowanie niektórych nowotworów złośliwych w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim

Wpływ zanieczyszczenia powietrza benzenem na występowanie niektórych nowotworów złośliwych w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim Wpływ zanieczyszczenia powietrza benzenem na występowanie niektórych nowotworów złośliwych w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim Kędzierzyn-Koźle, 20 września 2012 Wojciech Redelbach C6H6 + KK = CA? Benzen

Bardziej szczegółowo

NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2008

NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2008 WOJEWÓDZKA PORADNIA ONKOLOGICZNA W GORZOWIE WLKP. NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2008 GORZÓW WLKP. 2010 ISSN 1896-8090 Wydawca: Lubuski Rejestr Nowotworów Złośliwych w Gorzowie Wlkp. Lubuski

Bardziej szczegółowo

CHŁONIAKI ZŁOŚLIWE U DZIECI

CHŁONIAKI ZŁOŚLIWE U DZIECI Prof. dr hab.med. Jacek Wachowiak CHŁONIAKI ZŁOŚLIWE PODZIAŁ CHŁONIAKI ZŁOŚLIWE 1. CHŁONIAKI NIEZIARNICZE 2. CHOROBA HODGKINA (ZIARNICA ZŁOŚLIWA) EPIDEMIOLOGIA - OK. 10% NOWOTWORÓW Klinika Onkologii, Hematologii

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Leczenie raka jelita grubego. C19 nowotwór złośliwy zagięcia esiczo-odbytniczego

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Leczenie raka jelita grubego. C19 nowotwór złośliwy zagięcia esiczo-odbytniczego Nazwa programu: LECZENIE RAKA JELITA GRUBEGO ICD-10 Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 C18 nowotwór złośliwy jelita grubego C20 nowotwór złośliwy odbytnicy załącznik nr 6 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL

Bardziej szczegółowo

Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki. Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa

Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki. Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa Nefrektomia Nefrektomia jest metodą umożliwiającą całkowite wyleczenie

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 268/2013 z dnia 30 grudnia 2013 r. w sprawie usunięcia świadczenia obejmującego podawanie nelarabiny w rozpoznaniach

Bardziej szczegółowo

1. Co to jest chłoniak 2. Chłoniaki są łagodne i złośliwe 3. Gdzie najczęściej się umiejscawiają 4. Objawy 5. Przyczyny powstawania 6.

1. Co to jest chłoniak 2. Chłoniaki są łagodne i złośliwe 3. Gdzie najczęściej się umiejscawiają 4. Objawy 5. Przyczyny powstawania 6. 1. Co to jest chłoniak 2. Chłoniaki są łagodne i złośliwe 3. Gdzie najczęściej się umiejscawiają 4. Objawy 5. Przyczyny powstawania 6. Zachorowania na chłoniaka 7. Rozpoznanie i diagnostyka 8. Warto wiedzieć

Bardziej szczegółowo

leczenie miejscowe leczenie systemowe leczenie skojarzone Leczenie chirurgiczne wznowy miejscowej leczenie radykalne

leczenie miejscowe leczenie systemowe leczenie skojarzone Leczenie chirurgiczne wznowy miejscowej leczenie radykalne Leczenie W terapii raka jelita grubego stosuje się trzy podstawowe metody leczenia onkologicznego: chirurgię, radioterapię oraz chemioterapię. Dwie pierwsze określa się jako leczenie miejscowe, ostania

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK DO KATALOGU PROGRAMÓW TERAPEUTYCZNYCH (LEKOWYCH) OPISY PROGRAMÓW TERAPEUTYCZNYCH (LEKOWYCH)

ZAŁĄCZNIK DO KATALOGU PROGRAMÓW TERAPEUTYCZNYCH (LEKOWYCH) OPISY PROGRAMÓW TERAPEUTYCZNYCH (LEKOWYCH) Załącznik do załącznika 1d do zarządzenia 93/2005 w brzmieniu określonym w załączniku nr 3 do zarządzenia nr 12/2006 Prezesa Funduszu ZAŁĄCZNIK DO KATALOGU PROGRAMÓW TERAPEUTYCZNYCH (LEKOWYCH) OPISY PROGRAMÓW

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie nowotworów podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) Załącznik nr 8

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie nowotworów podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) Załącznik nr 8 Załącznik nr 8 Nazwa programu: do Zarządzenia 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) ICD 10 grupa rozpoznań obejmująca nowotwory

Bardziej szczegółowo

LECZENIE CHORYCH NA RAKA PIERSI ZE WSPÓŁISTNIEJĄCĄ CIĄŻĄ

LECZENIE CHORYCH NA RAKA PIERSI ZE WSPÓŁISTNIEJĄCĄ CIĄŻĄ LECZENIE CHORYCH NA RAKA PIERSI ZE WSPÓŁISTNIEJĄCĄ CIĄŻĄ Jerzy Giermek Klinika Nowotworów Piersi i Chirurgii Rekonstrukcyjnej Centrum Onkologii-Instytut Kierownik Kliniki: Doc. dr hab. med. Tadeusz Pieńkowski

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2009 Leczenie raka piersi Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2009 Leczenie raka piersi Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku Nazwa programu: LECZENIE RAKA PIERSI ICD-10 C 50 nowotwór złośliwy sutka Dziedzina medycyny: onkologia kliniczna I. Cel

Bardziej szczegółowo

EPIRUBICINUM. Załącznik C.23. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1009 Poz.

EPIRUBICINUM. Załącznik C.23. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1009 Poz. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1009 Poz. 66 Załącznik C.23. EPIRUBICINUM 1 EPIRUBICINUM C11 NOWOTWÓR ZŁOŚLIWY CZĘŚCI NOSOWEJ GARDŁA (NASOPHARYNX) 2 EPIRUBICINUM C11.0 ŚCIANA GÓRNA CZĘŚCI NOSOWEJ GARDŁA

Bardziej szczegółowo

Konsekwencje złych nawyków zdrowotnych dzieci i młodzieży dla rozwoju chorób nowotworowych w wieku dorosłym. Marzena Wełnicka-Jaśkiewicz

Konsekwencje złych nawyków zdrowotnych dzieci i młodzieży dla rozwoju chorób nowotworowych w wieku dorosłym. Marzena Wełnicka-Jaśkiewicz Konsekwencje złych nawyków zdrowotnych dzieci i młodzieży dla rozwoju chorób nowotworowych w wieku dorosłym Marzena Wełnicka-Jaśkiewicz Profilaktyka onkologiczna Pierwotna - zmniejszenie narażenia na czynniki

Bardziej szczegółowo

Znaczenie PFS oraz OS w analizach klinicznych w onkologii

Znaczenie PFS oraz OS w analizach klinicznych w onkologii Znaczenie PFS oraz OS w analizach klinicznych w onkologii experience makes the difference Magdalena Władysiuk, lek. med., MBA Cel terapii w onkologii/hematologii Kontrola rozwoju choroby Kontrola objawów

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 161/2014 z dnia 30 czerwca 2014 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie usunięcia z wykazu świadczeń gwarantowanych

Bardziej szczegółowo

Nowe możliwości leczenia ostrej białaczki limfoblastycznej

Nowe możliwości leczenia ostrej białaczki limfoblastycznej Nowe możliwości leczenia ostrej białaczki limfoblastycznej Dr hab. med. Grzegorz W. Basak Katedra i Klinika Hematologii, Onkologii i Chorób Wewnętrznych Warszawski Uniwersytet Medyczny Warszawa, 17.12.15

Bardziej szczegółowo

NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2009

NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2009 WOJEWÓDZKA PORADNIA ONKOLOGICZNA W GORZOWIE WLKP. NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2009 GORZÓW WLKP. 2011 ISSN 1896-8090 Wydawca: Lubuski Rejestr Nowotworów Złośliwych w Gorzowie Wlkp. Lubuski

Bardziej szczegółowo

LECZENIE RAKA PIERSI ICD-10 C

LECZENIE RAKA PIERSI ICD-10 C załącznik nr 5 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Nazwa programu: LECZENIE RAKA PIERSI ICD-10 C 50 nowotwór złośliwy sutka Dziedzina medycyny: onkologia kliniczna I. Cel

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48)

LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48) Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 492 Poz. 66 Załącznik B.3. LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48) ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Leczenie adjuwantowe

Bardziej szczegółowo

LUBUSKIE BIURO REJESTRACJI NOWOTWORÓW W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM. Nowotwory złośliwe w województwie lubuskim rok 2012

LUBUSKIE BIURO REJESTRACJI NOWOTWORÓW W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM. Nowotwory złośliwe w województwie lubuskim rok 2012 LUBUSKIE BIURO REJESTRACJI NOWOTWORÓW W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM Nowotwory złośliwe w województwie lubuskim rok 2012 Gorzów Wielkopolski 2015 ISSN 1897-6352 Wydawca: Lubuskie Biuro Rejestracji Nowotworów

Bardziej szczegółowo

NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2011

NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2011 LUBUSKIE BIURO REJESTRACJI NOWOTWORÓW W GORZOWIE WLKP. NOWOTWORY ZŁOŚLIWE W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM ROK 2011 GORZÓW WLKP. 2014 ISSN 1897-6352 Wydawca: Lubuskie Biuro Rejestracji Nowotworów w Gorzowie Wlkp.

Bardziej szczegółowo

S T R E S Z C Z E N I E

S T R E S Z C Z E N I E STRESZCZENIE Cel pracy: Celem pracy jest ocena wyników leczenia napromienianiem chorych z rozpoznaniem raka szyjki macicy w Świętokrzyskim Centrum Onkologii, porównanie wyników leczenia chorych napromienianych

Bardziej szczegółowo

LECZENIE RAKA PIERSI (ICD-10 C 50)

LECZENIE RAKA PIERSI (ICD-10 C 50) Załącznik B.9. LECZENIE RAKA PIERSI (ICD-10 C 50) ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Leczenie adjuwantowe raka piersi trastuzumabem 1.1 Kryteria kwalifikacji 1) histologiczne rozpoznanie raka piersi; 2) nadekspresja

Bardziej szczegółowo

Leczenie systemowe raka nie-jasnokomórkowego

Leczenie systemowe raka nie-jasnokomórkowego Leczenie systemowe raka nie-jasnokomórkowego Piotr Tomczak Uniwersytet Medyczny w Poznaniu Klinika Onkologii Jastrzębia Góra Nie-jasnokomórkowy rak nerki (ncc RCC) niejednorodna grupa o zróżnicowanej histologii

Bardziej szczegółowo

Leczenie zaawansowanych (nieresekcyjnych i/lub przerzutowych) GIST Nieoperacyjny lub rozsiany GIST jest oporny na konwencjonalną chemioterapię.

Leczenie zaawansowanych (nieresekcyjnych i/lub przerzutowych) GIST Nieoperacyjny lub rozsiany GIST jest oporny na konwencjonalną chemioterapię. Leczenie zaawansowanych (nieresekcyjnych i/lub przerzutowych) GIST Nieoperacyjny lub rozsiany GIST jest oporny na konwencjonalną chemioterapię. Rola radioterapii nie jest ostatecznie ustalona. Dotychczasowe

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NIEDROBNOKOMÓRKOWEGO RAKA PŁUCA (ICD-10 C-34)

LECZENIE NIEDROBNOKOMÓRKOWEGO RAKA PŁUCA (ICD-10 C-34) Załącznik B.6. LECZENIE NIEDROBNOKOMÓRKOWEGO RAKA PŁUCA (ICD-10 C-34) ZAKRES ŚWIADCZENIA GWARANTOWANEGO ŚWIADCZENIOBIORCY SCHEMAT DAWKOWANIA LEKÓW W PROGRAMIE BADANIA DIAGNOSTYCZNE WYKONYWANE W RAMACH

Bardziej szczegółowo

ONKOLOGIA KLINICZNA 1. Dane jednostki: Kierownik Katedry Onkologii Kierownik Kliniki Onkologii Osoby odpowiedzialne za dydaktykę:

ONKOLOGIA KLINICZNA 1. Dane jednostki: Kierownik Katedry Onkologii Kierownik Kliniki Onkologii Osoby odpowiedzialne za dydaktykę: ONKOLOGIA KLINICZNA 1. Dane jednostki: Katedra i Klinika Onkologii Akademii Medycznej im. Karola Marcinkowskiego ul. Łąkowa 1/2; 61-878 Poznań tel. 854 90 38; fax 854 90 72; www.oncology.am.poznan.pl/studenci

Bardziej szczegółowo

Rak prostaty męska sprawa. Dr med. Piotr Machoy

Rak prostaty męska sprawa. Dr med. Piotr Machoy Rak prostaty męska sprawa Dr med. Piotr Machoy Wstęp Rocznie w Europie ok. 10% zgonów u mężczyzn z powodu chorób nowotworowych spowodowanych jest przez raka prostaty Rak prostaty (RS) jest jednym z trzech

Bardziej szczegółowo

OGÓLNE WARUNKI UBEZPIECZENIA UMOWA DODATKOWA NA WYPADEK NOWOTWORU - ONA NR OWU/ONA1/1/2012

OGÓLNE WARUNKI UBEZPIECZENIA UMOWA DODATKOWA NA WYPADEK NOWOTWORU - ONA NR OWU/ONA1/1/2012 OGÓLNE WARUNKI UBEZPIECZENIA UMOWA DODATKOWA NA WYPADEK NOWOTWORU - ONA NR OWU/ONA1/1/2012 Umowa dodatkowa ONA jest zawierana na podstawie Warunków Sposób na przyszłość (kod TUL0) oraz Ogólnych warunków

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 15/2014 z dnia 20 stycznia 2014 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie usunięcia z wykazu świadczeń gwarantowanych

Bardziej szczegółowo

c) poprawa jakości życia chorych z nieziarniczym chłoniakiem typu grudkowego w III i IV stopniu

c) poprawa jakości życia chorych z nieziarniczym chłoniakiem typu grudkowego w III i IV stopniu Nazwa programu: Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Załącznik nr 9 do zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011r. LECZENIE CHŁONIAKÓW ZŁOŚLIWYCH ICD-10 C 82 chłoniak grudkowy

Bardziej szczegółowo

Rak gruczołu krokowego

Rak gruczołu krokowego Rak gruczołu krokowego Rak stercza (PCa - prostatic cancer) należy do najczęściej występujących nowotworów złośliwych u mężczyzn. W Polsce pod względem zapadalności ustępuje jedynie rakowi płuca i wyprzedza

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 130/2013 z dnia 22 lipca 2013 w sprawie oceny leku Afinitor (ewerolimus), tabletki, 5 mg, 30 tabl., kod EAN 5909990711567

Bardziej szczegółowo

Przykładowe badania PET/CT wykonane w ZMN SCO

Przykładowe badania PET/CT wykonane w ZMN SCO Przykładowe badania PET/CT wykonane w ZMN SCO Pacjentka lat 47 ocena zmian w płucach w poszukiwaniu ogniska pierwotnego liczne zmiany meta w obu płucach, w układzie kostnym, wątrobie i węzłach chłonnych

Bardziej szczegółowo

Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008

Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008 Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008 W latach 2004-2008 w Dolnośląskim Rejestrze Nowotworów zarejestrowaliśmy 6.125 zachorowań na inwazyjne

Bardziej szczegółowo

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Capecitabine Fair-Med. przeznaczone do publicznej wiadomości

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Capecitabine Fair-Med. przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Capecitabine Fair-Med. przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2.1 Omówienie rozpowszechnieniai choroby RAK OKRĘŻNICY Rak okrężnicy (CRC) to jeden

Bardziej szczegółowo

Opracował: A. Podgórski

Opracował: A. Podgórski Stan zdrowia i choroby Opracował: A. Podgórski Definicja zdrowia i choroby Zdrowie (WHO) określiła zdrowie jako stan pełnego, dobrego samopoczucia fizycznego, psychicznego i społecznego, a nie tylko jako

Bardziej szczegółowo

ROZPOZNAWANIE I LECZENIE WYBRANYCH NOWOTWORÓW ZŁOŚLIWYCH wprowadzenie do tematu. Sylwia Grodecka-Gazdecka Katedra Onkologii AM w Poznaniu

ROZPOZNAWANIE I LECZENIE WYBRANYCH NOWOTWORÓW ZŁOŚLIWYCH wprowadzenie do tematu. Sylwia Grodecka-Gazdecka Katedra Onkologii AM w Poznaniu ROZPOZNAWANIE I LECZENIE WYBRANYCH NOWOTWORÓW ZŁOŚLIWYCH wprowadzenie do tematu Sylwia Grodecka-Gazdecka Katedra Onkologii AM w Poznaniu 2004 Nowotwór jest chorobą o podłożu genetycznym czyli procesem

Bardziej szczegółowo

GRUCZOLAKOWŁÓKNIAK (fibroadenoma mammae) ZWYRODNIENIE WŁÓKNISTPTORBIELOWATE (mastopathia fibrocystica,morbus Kronig, morbus Reclus)

GRUCZOLAKOWŁÓKNIAK (fibroadenoma mammae) ZWYRODNIENIE WŁÓKNISTPTORBIELOWATE (mastopathia fibrocystica,morbus Kronig, morbus Reclus) NOWOTWORY PIERSI NOWOTWORY ŁAGODNE SUTKA: GRUCZOLAKOWŁÓKNIAK (fibroadenoma mammae) TORBIEL (cystis mammae) ZWYRODNIENIE WŁÓKNISTPTORBIELOWATE (mastopathia fibrocystica,morbus Kronig, morbus Reclus) BRODAWCZAK

Bardziej szczegółowo

Krzysztof Krzemieniecki. Konsultant Wojewódzki w dziedzinie Onkologii Klinicznej. Szpital Uniwersytecki w Krakowie

Krzysztof Krzemieniecki. Konsultant Wojewódzki w dziedzinie Onkologii Klinicznej. Szpital Uniwersytecki w Krakowie Nowotwory wyzwanie globalne Krzysztof Krzemieniecki Konsultant Wojewódzki w dziedzinie Onkologii Klinicznej Szpital Uniwersytecki w Krakowie 1 Dlaczego onkologia jest tak ważna? Nowotwory zjawisko masowe

Bardziej szczegółowo

Systemy teleonkologiczne

Systemy teleonkologiczne Podnoszenie poziomu zdrowia społeczeństwa jest jednym z podstawowych obowiązków zarówno służby zdrowia, jak i władz państwowych. Realizacja tego zagadnienia wymaga takich zarządzeń i działań systemowych,

Bardziej szczegółowo

Wpływ alkoholu na ryzyko rozwoju nowotworów złośliwych

Wpływ alkoholu na ryzyko rozwoju nowotworów złośliwych Wpływ alkoholu na ryzyko rozwoju nowotworów złośliwych Badania epidemiologiczne i eksperymentalne nie budzą wątpliwości spożywanie alkoholu zwiększa ryzyko rozwoju wielu nowotworów złośliwych, zwłaszcza

Bardziej szczegółowo

ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU

ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU 14 czerwca 2012 r dr n. med. Piotr Tomczak Klinika Onkologii U.M. Poznań Epidemiologia raka nerki RCC stanowi 2 3% nowotworów złośliwych

Bardziej szczegółowo

EPIDEMIOLOGIA NOWOTWORÓW ZŁOŚLIWYCH W WOJ. ŚWIĘTOKRZYSKIM. Dorota Stępień Świętokrzyskie Centrum Onkologii Zakład Epidemiologii Nowotworów

EPIDEMIOLOGIA NOWOTWORÓW ZŁOŚLIWYCH W WOJ. ŚWIĘTOKRZYSKIM. Dorota Stępień Świętokrzyskie Centrum Onkologii Zakład Epidemiologii Nowotworów EPIDEMIOLOGIA NOWOTWORÓW ZŁOŚLIWYCH W WOJ. ŚWIĘTOKRZYSKIM Dorota Stępień Świętokrzyskie Centrum Onkologii Zakład Epidemiologii Nowotworów Nowotwory złośliwe stanowią narastający problem zdrowotny i ekonomiczny

Bardziej szczegółowo

Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000. Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi. Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk

Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000. Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi. Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000 Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk Korzystny wpływ skryningu na zmniejszenie umieralności z powodu raka

Bardziej szczegółowo

Efektywna kontrola chorych po leczeniu nowotworów jąder

Efektywna kontrola chorych po leczeniu nowotworów jąder Efektywna kontrola chorych po leczeniu nowotworów jąder Marzena Wełnicka-Jaśkiewicz Klinika Onkologii i Radioterapii Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego Efektywna kontrola ścisła obserwacja po leczeniu

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe w województwie pomorskim,

Nowotwory złośliwe w województwie pomorskim, Nowotwory złośliwe w województwie pomorskim, ze szczególnym uwzględnieniem raka płuca Prof. Jan Skokowski - prezes Stowarzyszenia Walki z Rakiem Płuca Źródło: Pomorski Rejestr Nowotworów, Gdańsk 2014 Lista

Bardziej szczegółowo

Rak nerki. Patrycja Tudrej Biotechnologia, II rok USM

Rak nerki. Patrycja Tudrej Biotechnologia, II rok USM Rak nerki Patrycja Tudrej Biotechnologia, II rok USM Budowa nerki (http://www.cancerresearchuk.org/; zmodyfikowano) 2 Charakterystyka epidemiologiczna raka nerki 3 pod względem występowania nowotwór urologiczny

Bardziej szczegółowo

Radioterapia radykalna i paliatywna w szpiczaku plazmocytowym. Dr n. med. Katarzyna Pudełek

Radioterapia radykalna i paliatywna w szpiczaku plazmocytowym. Dr n. med. Katarzyna Pudełek Radioterapia radykalna i paliatywna w szpiczaku plazmocytowym Dr n. med. Katarzyna Pudełek Rola radioterapii w szpiczaku plazmocytowym Radykalna radioterapia szpiczaka odosobnionego kostnego i pozakostnego

Bardziej szczegółowo

12. Epidemiologia nowotworów z³oœliwych w Polsce Jerzy E. Tyczyñski. 017

12. Epidemiologia nowotworów z³oœliwych w Polsce Jerzy E. Tyczyñski. 017 Spis treœci CZÊŒÆ OGÓLNA 11. Podstawy nauczania onkologii w Polsce Andrzej Ku³akowski... 015 12. Epidemiologia nowotworów z³oœliwych w Polsce Jerzy E. Tyczyñski. 017 Zmiany w umieralnoœci... 017 Zagro

Bardziej szczegółowo

Przegląd piśmiennictwa. Aleksandra Łacko Katedra Onkologii UM we Wrocławiu Oddział Chemioterapii USZK

Przegląd piśmiennictwa. Aleksandra Łacko Katedra Onkologii UM we Wrocławiu Oddział Chemioterapii USZK Przegląd piśmiennictwa Journalof ClinicalOncology Aleksandra Łacko Katedra Onkologii UM we Wrocławiu Oddział Chemioterapii USZK Największe doświadczenie jednego ośrodka z GTN wysokiego ryzyka Retrospektywna

Bardziej szczegółowo