Komputerowe wspomaganie projektowania technologii w obrabiarkach automatycznych

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Komputerowe wspomaganie projektowania technologii w obrabiarkach automatycznych"

Transkrypt

1 Komputerowe wspomaganie projektowania technologii w obrabiarkach automatycznych HENRYK MIGDACZ JAN WENCELIS ARKADIUSZ KRZEMPEK Opracowanie procesu technologicznego na konwencjonalne obrabiarki automatyczne (obrabiarki zespo owe, linie obrabiarkowe, automaty tokarskie) wymaga du ych umiej tnoêci technologa i jest bardzo Dr in. Henryk Migdacz, dr in. Jan Wencelis, mgr in. Arkadiusz Krzempek sà pracownikami Katedry Technologii Maszyn i Automatyzacji Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Bia ej. czasoch onne. Koƒcowy rezultat, tzw. takt konstrukcyjny, czyli teoretyczny czas wykonania przedmiotu, ma zasadniczy wp yw na wydajnoêç produkcji. Nieznaczne skrócenie tego czasu, przy du ych liczbach cz Êci wyprodukowanych w ciàgu roku (co ma miejsce w przemyêle motoryzacyjnym) mo e daç du e efekty. Jednak na rzeczywistà wydajnoêç produkcji istotny wp yw majà przestoje w pracy obrabiarek, spowodowane koniecznoêcià zamiany zu ytych na- 24 ROK WYD. LXIV ZESZYT 9/2005

2 rz dzi, które pracujà w bardzo niekorzystnych warunkach (równoczesna obróbka wieloma narz dziami, zmieniajàca si skrawalnoêç oraz skrawnoêç). Tak e liczne wypadki zniszczenia narz dzi powodujà powstawanie bardzo kosztownych braków (wa korbowy, g owica, obudowa skrzyni biegów), które razem ze wzrastajàcymi kosztami narz dziowymi obni ajà efektywnoêç produkcji. Czasy ycia narz dzi majà charakter doêç przypadkowy i to jest najwi kszym problemem w obróbce wielonarz dziowej na obrabiarkach automatycznych. Najlepszym rozwiàzaniem by oby rejestrowanie zu ycia narz dzi w czasie pracy za pomocà odpowiednich czujników. Jest to mo liwe, lecz rzadko stosowane ze wzgl du na du e koszty. W literaturze [1] przedstawiono problem automatycznego nadzoru stanu narz dzia skrawajàcego, z uwzgl dnieniem przede wszystkim metod identyfikacji stanu ostrza narz dzia z wykorzystaniem ró nego rodzaju czujników, a wi c bardzo drogiego oprzyrzàdowania dla obrabiarek automatycznych wielonarz dziowych. Z analizy literatury dotyczàcej zagadnieƒ odnowy systemów z o onych z wielu elementów wynika, e nie zosta w niej rozwa ony problem konstrukcji zbioru dopuszczalnych harmonogramów wymiany elementów. Zagadnienie to nabiera szczególnego znaczenia przy wymianie narz dzi w obrabiarkach automatycznych, gdy jest to system, w którym potrzeba wymiany narz dzi wyst puje cz sto, a wp yw budowy harmonogramu na wyniki ekonomiczne jest znaczny. W Katedrze Technologii Maszyn i Automatyzacji Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Bia ej na zlecenie Fiat Auto Poland powsta o wiele prac w zakresie eksploatacji narz dzi skrawajàcych. Propozycja poszukiwania rozwiàzania tego problemu jest obszernie przedstawiona w pracy [2]. Opracowane oprogramowanie, przedstawione na przyk adzie automatów tokarskich wielowrzecionowych, wspomaga technologa na etapie wykonywania cz Êci rysunkowej technologii, a przede wszystkim w zakresie doboru optymalnych parametrów obróbki z uwzgl dnieniem zamian narz dzi. Program daje mo liwoêç przeprowadzenia optymalizacji parametrów obróbki przy indywidualnej zamianie narz dzi wg kryterium ekonomicznego (koszt wykonywania obróbki) oraz wydajnoêciowego (czas wykonania przedmiotu). Istnieje równie mo liwoêç optymalizacji w razie zamiany grupowej narz dzi wg harmonogramu. Poza tym w sytuacji, gdy nastàpi istotna zmiana warunków pracy (materia obrabiany, narz dzie, obrabiarka), mo na przeprowadziç szybkà aktualizacj parametrów obróbki, wprowadzajàc do programu nowe, zmienione czasy ycia narz dzi. Schemat blokowy oprogramowania Program sk ada si z trzech cz Êci (rys. 1): cz Êci obliczeniowej (dobór parametrów obróbki oraz ich optymalizacja przy indywidualnej i grupowej zmianie narz dzi), cz Êci graficznej (edycja karty instrukcyjnej do projektowania technologii), menu (programy obs ugujàce menu). Wykonane oprogramowanie jest aplikacjà bazujàcà na Êrodowisku AutoCAD-a. Algorytm obliczeƒ parametrów obróbki oraz obliczeƒ optymalizacyjnych Rys. 1. Schemat blokowy oprogramowania ROK WYD. LXIV ZESZYT 9/

3 napisano w j zyku C ++. Aplikacja wykorzystuje równie zaawansowane techniki udost pnione przez Autodesk w celu stworzenia atwego w obs udze interfejsu u ytkownika okna dialogowe, menu rozwijalne, menu ekranowe. Program ca kowicie zast puje menu AutoCAD-a, wprowadzajàc swój w asny interfejs u ytkownika, umo liwiajàcy jednak dost p do wi kszoêci standardowych poleceƒ AutoCAD-a. Aplikacja wspomaga dobór parametrów obróbki, ich optymalizacj oraz edycj kart instrukcyjnych dla 6- i 8-wrzecionowych automatów tokarskich firmy Gildemeister. System projektowania operacji technologicznych stworzono przy u yciu oprogramowania [3, 4, 5]: Auto CAD R14 PL i zintegrowanymi z nim j zykami programowania Auto LISP, DCL, Kompilatora Borland C++. W j zyku C++ napisano program ATW.exe, który s u y do: obliczeƒ wst pnych parametrów obróbki, obliczeƒ optymalizacyjnych przy zamianie narz dzi indywidualnej i grupowej, zapisania danych wynikowych do plików dane.dat oraz dane_opt.dat (rys. 1). J zyk AutoLISP wykorzystany jest: przez system konfigurowalnego menu AutoCAD-a w plikach menu Menu_6.mnu i Menu_8.mnu, do obs ugi okien dialogowych napisanych w DCL oraz zapisywania danych wejêciowych do plików dane_mat.dat, dane_tech.dat, kart_narz.dat (odpowiednio: dane materia owe, dane technologiczne, kartoteka kosztów narz dziowych), do napisania programu DRUK. LSP, który powoduje czytanie danych z pliku dane.dat, wyêwietlanie danych w oknie dialogowym AutoCAD-a oraz wysy anie danych do drukarki. W j zyku DCL zdefiniowano okna dialogowe, plik dcl1.dcl (rys. 1) u atwiajàce u ytkownikowi wprowadzanie danych. Przebieg obliczeƒ technologicznych i optymalizacyjnych Wprowadzenie danych materia owych, technologicznych oraz narz dziowych Aby rozpoczàç wprowadzanie danych do obliczania podstawowych parametrów automatu oraz ich optymalizacji, nale y wybraç typ obrabiarki, np. AS 25, co wywo uje okno ATW, które umo liwia u ytkownikowi wprowadzenie danych (rys. 2). W danych materia owych nale y wprowadziç: rodzaj stali, kszta t i stan materia u, obróbk cieplnà, wartoêç R m, liczb narz dzi, ciecz ch odzàcà itp. W formie dialogu z komputerem mo liwe jest wprowadzenie wszystkich danych technologicznych dla ka dego wrzeciona i zabiegu, po wczeêniejszym wybraniu konkretnego wariantu procesu (rys. 3). Rys. 3. Okno dialogowe dane technologiczne Rys. 2. G ówne okno aplikacji (okno dialogowe ATW) W zakresie danych technologicznych konieczne jest wprowadzenie mi dzy innymi rodzaju obróbki i narz dzia, dobiegu i wybiegu, drogi skrawania, g bokoêci skrawania, posuwów granicznych itp. Nale y równie wprowadziç dane do obliczenia kosztów narz dziowych, takie jak: cena narz dzia, liczba ostrzeƒ, czas ostrzenia itp. Dobór podstawowych parametrów obróbki Wprowadzenie danych umo liwia w nast pnym kroku automatyczny dobór parametrów pracy automatu (pr dkoêci skrawania i posuwów). Algorytm wst pnego doboru parametrów obróbki przeprowadzono na podstawie normatywów IOS Instytutu Obróbki Skrawaniem [6], z wykorzystaniem metody narz dzia limitujàcego. Obliczenie okresowej pr dkoêci skrawania pozwala na wybranie obrotów granicznych (jako najmniejszych z wszystkich wrzecion). Daje to mo liwoêç obliczenia najwi kszych pr dkoêci skrawania, czasu g ównego oraz okresu trwa oêci dla poszczególnych narz dzi. Dzia anie programu koƒczy wydruk wyliczonych norm zamiany narz dzi (tzn. po wykonaniu ilu przedmiotów nale y 26 ROK WYD. LXIV ZESZYT 9/2005

4 wymieniç narz dzie) oraz pr dkoêci obrotowych wrzecion i czasów maszynowych. Algorytm i przebieg obliczeƒ przedstawiono w pracy [2]. Optymalizacja parametrów przy indywidualnej zamianie narz dzi Po wywo aniu okna dialogowego optymalizacji mo na przeprowadziç optymalizacj parametrów obróbki przy indywidualnej zamianie narz dzi wg kryterium ekonomicznego i wydajnoêciowego [3]. Wykorzystuje si tutaj zale noêç Tiemczina oraz statystyczne dane o wartoêci Êredniego czasu pomi dzy zamianami narz dzi, uzyskane w czasie krótkiej eksploatacji automatu z wczeêniej wyliczonymi wst pnymi parametrami obróbki. Dla przypadków spe niajàcych warunki ograniczajàce: liczba obrotów wrzeciona niezb dna do wykonania zabiegu wi ksza od granicznej liczby obrotów, posuw wi kszy od minimalnego i mniejszy od maksymalnego, moc skrawania nie przekracza mocy silnika, oblicza si czas wykonania przedmiotu oraz koszt jednostkowy. Procedur koƒczy wybór rozwiàzaƒ optymalnych w sensie Pareto. Optymalizacja parametrów obróbki przy grupowej zamianie narz dzi Zamiana grupowa wg harmonogramu stwarza mo liwoêç osiàgni cia wi kszej wydajnoêci automatu w wyniku lepiej zorganizowanej obs ugi, czyli skrócenia czasu traconego na pojedynczà zmian narz dzi. Harmonogramem zamiany grup narz dzi b dzie nazywana regu a przyporzàdkowania ka dej grupie narz dzi jej terminu wymiany. Liczba, sk ad i kolejnoêç pojawiania si poszczególnych faz harmonogramu sà okreêlone przez cykl. Terminy wymian (czas mi dzy wymianami kolejnych faz) zale à do modu u harmonogramu. Budow harmonogramu realizuje si przy nast pujàcych za o eniach: stosunek cz Êci zamian narz dzi najcz Êciej wymienianych do narz dzi najrzadziej wymienianych nie mo e przekroczyç 120, jest to liczba b dàca dzielnikiem liczby 100. Liczb 120 ustalono doêwiadczalnie ze wzgl du na maks. rozpi toêç trwa oêci narz dzi ogranicza okres powtarzalnoêci harmonogramu. WartoÊç modu u jest liczbà podzielnà przez 10 i nie mniejszà ni Min/10 (Min minimalny okres trwa oêci wyra ony liczbà obrobionych przedmiotów). Algorytmy i program generowania optymalnych harmonogramów przedstawiono w pracy [8]. Dla tak dobranych modu ów liczone sà: liczba zamian, liczba faz (bloków) zamian, koszt wykonania jednego przedmiotu (K 1 kryterium kosztów), czas wykonania jednego przedmiotu (K 2 kryterium wydajnoêci). Powstaje w ten sposób zbiór mo liwych rozwiàzaƒ dla ró nych wartoêci modu u. Z tego zbioru zostaje wybrane rozwiàzanie optymalne w sensie Pareto. W matematycznym modelu polioptymalizacji powinna dominowaç tendencja do uzyskania takich zbiorów rozwiàzaƒ, które mog yby byç wykorzystane w odpowiednio elastyczny sposób przez kierownictwo przedsi biorstwa. Autorzy sàdzà, e warunki takie spe nia znalezienie w uk adzie obu kryteriów (K 1, K 2 ) zbioru rozwiàzaƒ optymalnych w sensie Pareto. Do wyjaênienia tego poj cia pos u y rys. 4, na którym w uk adzie K (koszt) oraz W (wydajnoêç) pokazano przyk adowe wyniki obliczeƒ dla ró nych wariantów rozwiàzania zadania wymiany grup narz dzi. Ka demu rozwiàzaniu odpowiada punkt o okreêlonych wspó rz dnych (K, W). Punkt (K, W ) z tego zbioru jest àcznie dominowany przez inny punkt (K, W ), je eli spe nione sà warunki: K K i W W. Stàd wszystkie wyniki àcznie niedominowane tworzà zbiór rozwiàzaƒ optymalnych w sensie Pareto. W rozpatrywanym wypadku jest to zbiór punktów, które na p aszczyênie (K, W) zosta y wyró nione (zaznaczone kó kami). Rys. 4. Przyk adowy zbiór rozwiàzaƒ w sensie Pareto Je eli przedsi biorstwo musi utrzymywaç okreêlony poziom wydajnoêci obrabiarek, który jest ustalony na poziomie 1, to nale y wybraç jako rozwiàzanie wariant A, poniewa zapewnia najni sze koszty. Je eli wydajnoêç wzroênie do poziomu 2, to logiczne b dzie wybranie wariantu B jako najlepszego. W razie spadku wydajnoêci do poziomu 3 wybierzemy wariant C. Cz Êç graficzna programu Cz Êç graficzna programu s u y u atwieniu i przy- Êpieszeniu prac kreêlarskich, które musi wykonaç technolog w celu sporzàdzenia karty instrukcyjnej projektowanej technologii. Karta zawiera niezb dne informacje do ustawienia automatu oraz szkice zabiegów wykonywanych na poszczególnych wrzecionach wraz z opisem u ytych narz dzi, uchwytów, sprawdzianów itp. Podstawowà zaletà tej cz Êci programu, przyczyniajàcà si w znacznym stopniu do przyspieszenia pracy technologa, jest mo liwoêç wykorzystania szkiców zabiegów i rysunku wykonanego elementu osobno, bez uwzgl dnienia wielkoêci rubryki przewidywanej w karcie instrukcyjnej na dany rysunek. Program sam dokonuje przeskalowania rysunku i umieszcza go automatycznie w odpowiednim miejscu karty. Fragment karty instrukcyjnej z dyspozycjà zabiegów i narz dzi przedstawia rys. 5. Przyk ad Nowà wersj oprogramowania [2] zweryfikowano na przyk adzie automatu tokarskiego AS-25 wykonujàcego zamek spr yny zaworu w WSW ANDORIA S.A. (rys. 5). W wyniku uruchomienia procedury doboru podstawowych parametrów obróbki uzyskano: obroty wrzeciona 624 obr/min (w zak adzie 549 obr/min), ROK WYD. LXIV ZESZYT 9/

5 Rys. 5. Fragment karty instrukcyjnej TABELA I. Rozwiàzania optymalne dla indywidualnej zmiany narz dzi Obroty wrzeciona Czas maszynowy K 1 K ,10 0,402 1, ,60 0,420 0,969 K 1 czas wykonania przedmiotu w minutach; K 2 koszt obróbki przedmiotu w z otych. TABELA II. Wyniki optymalizacji zamiany grupowej Obroty Czas Modu wrzeciona maszynowy optymalny K 1 K , ,412 1, , ,426 0,990 czas maszynowy 26 sekund (w zak adzie 32 sekundy). Po wprowadzeniu Êrednich czasów pomi dzy wymianami narz dzi oraz Êrednich czasów wymiany narz dzi (dane statystyczne) i uruchomieniu programu optymalizacji w przypadku indywidualnej zamiany narz dzi uzyskano rozwiàzania optymalne (tab. I). Dla obu rozwiàzaƒ przeprowadzono procedur optymalizacyjnà zamiany narz dzi blokami. Wyniki zestawiono w tab. II. Dla drugiego rozwiàzania z tab. II ze wzgl du na najmniejszy koszt K 2 = 0,990 z wygenerowano harmonogram zamiany narz dzi (rys. 6), który stanowi dok adnà instrukcj eksploatacji narz dzi dla obs ugujàcego automat tokarski. Harmonogram pokazuje, które z poszczególnych narz dzi (danego wrzeciona i zabiegu) powinny byç wymienione po zrealizowaniu n-tego modu u oraz w jakich fazach harmonogramu nast puje wymiana grupowa narz dzi. WartoÊç modu u m = 580 odpowiada liczbie 580 wykonanych przedmiotów (tab. III). Otrzymane w przyk adzie wyniki wskazujà na znaczne skrócenie czasu maszynowego przez zwi kszenie obrotów wrzeciona n = 713 obr/min w stosunku do obrotów stosowanych w zak adzie n = 549 obr/min, zarówno w wypadku indywidualnej, jak i grupowej zamiany narz dzi. Nieznaczny wzrost kosztów obróbki przy wymianie grupowej K 2 = 0,990 z w porównaniu z wymianà indywidualnà K 2 = 0,969 z dla wybranego wariantu obs ugi wynika z niewykorzystania zdolnoêci skrawnych narz dzi w niektórych wypadkach (zamiana 28 ROK WYD. LXIV ZESZYT 9/2005

6 Rys. 6. Harmonogram zmiany narz dzi uprzedzajàca narz dzi zu ycie nie osiàga dopuszczalnego kryterium st pienia). Zastosowanie uprzedzajàcej zamiany grupowej narz dzi wg harmonogramu pozwoli na lepszà organizacj eksploatacji narz dzi skrawajàcych, ograniczajàc liczb braków i zwi kszajàc wydajnoêç. LITERATURA 1. Kosmol J.: Automatyzacja obrabiarek i obróbki skrawaniem. WNT Warszawa Migdacz H.: Komputerowe wspomaganie technologii. Akademia Techniczno-Humanistyczna, Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji, Bielsko-Bia a G.O. Head AutoLISP. Wydawnictwo MIKOM, Warszawa Horczyk M., Skierski J.: AutoLISP dla u ytkownków Auto- CAD-a. Wyd. PLJ, Warszawa Gr bosz J.: Symfonia C++. Oficyna Kallimach, Kraków Wytyczne doboru warunków skrawania w obróbce wielonarz dziowej. Wyd. IOS, Kraków Migdacz H., Starczak M.: System komputerowego wspomagania optymalizacji parametrycznej operacji wykonywanych na automatach tokarskich wielowrzecionowych. Post py Technologii Maszyn i Urzàdzeƒ, Rzeszów, vol. 19, nr 3/1995. TABELA III. Parametry zmiany narz dzi blokami Wrzeciono/ Co ile modu ów Liczba zabieg W/Z wymiana sztuk Narz dzie narz dzia 1/ Nawiertak 1/ Nó tokarski 2/ Nó kszta towy 2/ Wiert o 2/ Nó do fazowania 3/ Nó tokarski 3/ Wiert o 3/ Nó do fazowania 4/ Wiert o 4/ Nó kszta towy 4/ Dogniatanie 5/ Rozwiertak 5/ Nó przecinak 6/ Nó przecinak 8. Migdacz H., Starczak M., Wencelis J.: Komputerowe projektowanie technologii na wielowrzecionowe automaty tokarskie. Materia y Konferencyjne Podstawy Projektowania Procesów i Systemów Produkcyjnych. Kraków 1993, ss ROK WYD. LXIV ZESZYT 9/

Moduł 2/3 Projekt procesu technologicznego obróbki przedmiotu typu bryła obrotowa

Moduł 2/3 Projekt procesu technologicznego obróbki przedmiotu typu bryła obrotowa Moduł 2/3 Projekt procesu technologicznego obróbki przedmiotu typu bryła obrotowa Zajęcia nr: 4 Temat zajęć: Dokumentacja technologiczna (Karta KT oraz KIO) Materiał przygotowany z wykorzystaniem opracowań

Bardziej szczegółowo

Instalacja. Zawartość. Wyszukiwarka. Instalacja... 1. Konfiguracja... 2. Uruchomienie i praca z raportem... 4. Metody wyszukiwania...

Instalacja. Zawartość. Wyszukiwarka. Instalacja... 1. Konfiguracja... 2. Uruchomienie i praca z raportem... 4. Metody wyszukiwania... Zawartość Instalacja... 1 Konfiguracja... 2 Uruchomienie i praca z raportem... 4 Metody wyszukiwania... 6 Prezentacja wyników... 7 Wycenianie... 9 Wstęp Narzędzie ściśle współpracujące z raportem: Moduł

Bardziej szczegółowo

Zbigniew Krzysiak. Projektowanie 2D w programie AutoCAD

Zbigniew Krzysiak. Projektowanie 2D w programie AutoCAD Zbigniew Krzysiak Projektowanie 2D w programie AutoCAD Recenzenci Dr hab. inż. Józef Drewniak, prof. ATH w Bielsku-Białej Dr inż. Kamil Sybilski Projekt okładki Andrzej Leśkiewicz Redakcja Krzysztof Janus

Bardziej szczegółowo

PROJEKTOWANIE PROCESÓW PRODUKCYJNYCH

PROJEKTOWANIE PROCESÓW PRODUKCYJNYCH PROJEKTOWANIE PROCESÓW PRODUKCYJNYCH Do celów projektowania naleŝy ustalić model procesu wytwórczego: Zakłócenia i warunki otoczenia Wpływ na otoczenie WEJŚCIE materiały i półprodukty wyposaŝenie produkcyjne

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM TECHNOLOGII NAPRAW WERYFIKACJA TULEJI CYLINDROWYCH SILNIKA SPALINOWEGO

LABORATORIUM TECHNOLOGII NAPRAW WERYFIKACJA TULEJI CYLINDROWYCH SILNIKA SPALINOWEGO LABORATORIUM TECHNOLOGII NAPRAW WERYFIKACJA TULEJI CYLINDROWYCH SILNIKA SPALINOWEGO 2 1. Cel ćwiczenia : Dokonać pomiaru zuŝycia tulei cylindrowej (cylindra) W wyniku opanowania treści ćwiczenia student

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ÂRODOWISKA 1) z dnia 19 listopada 2008 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ÂRODOWISKA 1) z dnia 19 listopada 2008 r. Dziennik Ustaw Nr 215 11878 Poz. 1366 1366 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ÂRODOWISKA 1) z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie rodzajów wyników pomiarów prowadzonych w zwiàzku z eksploatacjà instalacji lub urzàdzenia

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji. Laboratorium Obróbki ubytkowej materiałów.

WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji. Laboratorium Obróbki ubytkowej materiałów. WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji Laboratorium Obróbki ubytkowej materiałów Ćwiczenie nr 1 Temat: Geometria ostrzy narzędzi skrawających Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 17 marca 2009 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 17 marca 2009 r. Dziennik Ustaw Nr 43 4067 Poz. 346 346 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 17 marca 2009 r. w sprawie szczegó owego zakresu i form audytu energetycznego oraz cz Êci audytu remontowego, wzorów

Bardziej szczegółowo

Harmonogramowanie projektów Zarządzanie czasem

Harmonogramowanie projektów Zarządzanie czasem Harmonogramowanie projektów Zarządzanie czasem Zarządzanie czasem TOMASZ ŁUKASZEWSKI INSTYTUT INFORMATYKI W ZARZĄDZANIU Zarządzanie czasem w projekcie /49 Czas w zarządzaniu projektami 1. Pojęcie zarządzania

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne technologie - Program doskonalenia zawodowego nauczycieli zawodu w przedsiębiorstwach Klastra Obróbki Metali

Nowoczesne technologie - Program doskonalenia zawodowego nauczycieli zawodu w przedsiębiorstwach Klastra Obróbki Metali Nowoczesne technologie - Program doskonalenia zawodowego nauczycieli zawodu w przedsiębiorstwach Klastra Obróbki Metali oraz budżetu państwa Nowoczesne w ramach Programu technologie Operacyjnego - Program

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH. realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA

DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH. realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA HANDEL I REKLAMA W PRAKTYCE PILOTAŻOWY PROGRAM DOSKONALENIA NAUCZYCIELI KSZTAŁCENIA

Bardziej szczegółowo

Przeciąganie Gratowanie Automatyzacja

Przeciąganie Gratowanie Automatyzacja Przeciąganie Gratowanie Automatyzacja M A S C H I N E N F A B R I K P r z edsiębiorstw o Kim jest? Rausch jest średniej wielkości firmą rodzinną. Czym zajmuje się? Rausch jest wyspecjalizowanym producentem

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności APWiR Rodzaj zajęć: projekt I KARTA PRZEDMIOTU PRACA PRZEJŚCIOWA Control work Forma studiów: stacjonarne

Bardziej szczegółowo

URZĄD OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW

URZĄD OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW URZĄD OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW Wyniki monitorowania pomocy publicznej udzielonej spółkom motoryzacyjnym prowadzącym działalność gospodarczą na terenie specjalnych stref ekonomicznych (stan na

Bardziej szczegółowo

ASD - ćwiczenia III. Dowodzenie poprawności programów iteracyjnych. Nieformalnie o poprawności programów:

ASD - ćwiczenia III. Dowodzenie poprawności programów iteracyjnych. Nieformalnie o poprawności programów: ASD - ćwiczenia III Dowodzenie poprawności programów iteracyjnych Nieformalnie o poprawności programów: poprawność częściowa jeżeli program zakończy działanie dla danych wejściowych spełniających założony

Bardziej szczegółowo

Poznań, 03 lutego 2015 r. DO-III.272.1.2015

Poznań, 03 lutego 2015 r. DO-III.272.1.2015 Poznań, 03 lutego 2015 r. DO-III.272.1.2015 Zapytanie ofertowe pn.: Opracowanie wzorów dokumentów elektronicznych (e-usług), przeznaczonych do umieszczenia na platformie epuap w ramach projektu e-um: elektronizacja

Bardziej szczegółowo

PRZEDSTAWIENIE WARIANTÓW TECHNOLOGII OBRÓBKI KORPUSU GAZOMIERZA POPRZEZ WYBÓR ROZWIĄZANIA KONSTRUKCJI UCHWYTU MOCUJĄCEGO

PRZEDSTAWIENIE WARIANTÓW TECHNOLOGII OBRÓBKI KORPUSU GAZOMIERZA POPRZEZ WYBÓR ROZWIĄZANIA KONSTRUKCJI UCHWYTU MOCUJĄCEGO PRZEDSTAWIENIE WARIANTÓW TECHNOLOGII OBRÓBKI KORPUSU GAZOMIERZA POPRZEZ WYBÓR ROZWIĄZANIA KONSTRUKCJI UCHWYTU MOCUJĄCEGO Jan KACZMAREK 1, Sebastian LANGE 1, Robert ŚWIĘCIK 2, Artur ŻURAWSKI 1 1. WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska Zarządzanie projektami wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania konkretnego, wymiernego rezultatu produkt projektu

Bardziej szczegółowo

XChronos Rejestracja czasu pracy

XChronos Rejestracja czasu pracy SYSTEM REJESTRACJI CZASU PRACY XChronos Rejestracja czasu pracy Najważniejsze cechy zgodność z kodeksem pracy w zakresie rejestracji czasu pracy tworzenie i drukowanie różnorodnych raportów wysyłanie bilansu

Bardziej szczegółowo

API transakcyjne BitMarket.pl

API transakcyjne BitMarket.pl API transakcyjne BitMarket.pl Wersja 20140314 1. Sposób łączenia się z API... 2 1.1. Klucze API... 2 1.2. Podpisywanie wiadomości... 2 1.3. Parametr tonce... 2 1.4. Odpowiedzi serwera... 3 1.5. Przykładowy

Bardziej szczegółowo

Opis modułu analitycznego do śledzenia rotacji towaru oraz planowania dostaw dla programu WF-Mag dla Windows.

Opis modułu analitycznego do śledzenia rotacji towaru oraz planowania dostaw dla programu WF-Mag dla Windows. Opis modułu analitycznego do śledzenia rotacji towaru oraz planowania dostaw dla programu WF-Mag dla Windows. Zadaniem modułu jest wspomaganie zarządzania magazynem wg. algorytmu just in time, czyli planowanie

Bardziej szczegółowo

MAKSYMALNA WYDAJNOŚĆ MŁOTY HYDRAULICZNE TYPU TXH

MAKSYMALNA WYDAJNOŚĆ MŁOTY HYDRAULICZNE TYPU TXH MAKSYMALNA WYDAJNOŚĆ MŁOTY HYDRAULICZNE TYPU TXH MŁOTY HYDRAULICZNE TYPU TXH SKONCENTROWANA MOC Solidność i precyzja Wysokowydajne młoty hydrauliczne Terex, poszerzające wszechstronność koparko-ładowarek,

Bardziej szczegółowo

Rodzaje i metody kalkulacji

Rodzaje i metody kalkulacji Opracowały: mgr Lilla Nawrocka - nauczycielka przedmiotów ekonomicznych w Zespole Szkół Rolniczych Centrum Kształcenia Praktycznego w Miętnem mgr Maria Rybacka - nauczycielka przedmiotów ekonomicznych

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA DO ZAPYTANIA KE1/POIG 8.2/13

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA DO ZAPYTANIA KE1/POIG 8.2/13 Zapytanie ofertowe - Działanie PO IG 8.2 Warszawa, dnia 13.12.2013 r. OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA DO ZAPYTANIA KE1/POIG 8.2/13 ISTOTNE INFORMACJE O PROJEKCIE: Celem projektu "Wdrożenie zintegrowanego systemu

Bardziej szczegółowo

1. Korzyści z zakupu nowej wersji... 2. 2. Poprawiono... 2. 3. Zmiany w słowniku Stawki VAT... 2. 4. Zmiana stawki VAT w kartotece Towary...

1. Korzyści z zakupu nowej wersji... 2. 2. Poprawiono... 2. 3. Zmiany w słowniku Stawki VAT... 2. 4. Zmiana stawki VAT w kartotece Towary... Forte Handel 1 / 8 Nowe funkcje w module Forte Handel w wersji 2011a Spis treści: 1. Korzyści z zakupu nowej wersji... 2 2. Poprawiono... 2 Nowe funkcje w module Forte Handel w wersji 2011 Spis treści:

Bardziej szczegółowo

System kontroli wersji SVN

System kontroli wersji SVN System kontroli wersji SVN Co to jest system kontroli wersji Wszędzie tam, gdzie nad jednym projektem pracuje wiele osób, zastosowanie znajduje system kontroli wersji. System, zainstalowany na serwerze,

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 9 lipca 2003 r.

USTAWA. z dnia 9 lipca 2003 r. Rozdzia I Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa reguluje zasady zatrudniania pracowników tymczasowych przez pracodawc b dàcego agencjà pracy tymczasowej oraz zasady kierowania 1608 USTAWA z dnia 9 lipca 2003

Bardziej szczegółowo

Opis programu do wizualizacji algorytmów z zakresu arytmetyki komputerowej

Opis programu do wizualizacji algorytmów z zakresu arytmetyki komputerowej Opis programu do wizualizacji algorytmów z zakresu arytmetyki komputerowej 3.1 Informacje ogólne Program WAAK 1.0 służy do wizualizacji algorytmów arytmetyki komputerowej. Oczywiście istnieje wiele narzędzi

Bardziej szczegółowo

Edycja geometrii w Solid Edge ST

Edycja geometrii w Solid Edge ST Edycja geometrii w Solid Edge ST Artykuł pt.: " Czym jest Technologia Synchroniczna a czym nie jest?" zwracał kilkukrotnie uwagę na fakt, że nie należy mylić pojęć modelowania bezpośredniego i edycji bezpośredniej.

Bardziej szczegółowo

IMPORT PRZELEWÓW. 1. Schemat dzia ania funkcji IMPORT PRZELEWÓW 2. 2. Dodatkowe zabezpieczenia funkcjonalnoêci IMPORT PRZELEWÓW 2

IMPORT PRZELEWÓW. 1. Schemat dzia ania funkcji IMPORT PRZELEWÓW 2. 2. Dodatkowe zabezpieczenia funkcjonalnoêci IMPORT PRZELEWÓW 2 IMPORT PRZELEWÓW 1. Schemat dzia ania funkcji IMPORT PRZELEWÓW 2 2. Dodatkowe zabezpieczenia funkcjonalnoêci IMPORT PRZELEWÓW 2 3. Funkcja IMPORT PRZELEWÓW - najcz Êciej zadawane pytania 3 4. Import plików

Bardziej szczegółowo

Generowanie kodów NC w środowisku Autodesk Inventor 2014

Generowanie kodów NC w środowisku Autodesk Inventor 2014 Biuletyn techniczny Inventor nr 41 Generowanie kodów NC w środowisku Autodesk Inventor 2014 Opracowanie: Tomasz Jędrzejczyk 2014, APLIKOM Sp. z o.o. 94-102 Łódź ul. Nowe Sady 6 tel.: (+48) 42 288 16 00

Bardziej szczegółowo

SERI A 93 S E RI A 93 O FLUSH GRID WITHOUT EDGE TAB

SERI A 93 S E RI A 93 O FLUSH GRID WITHOUT EDGE TAB SERIA E93 CONIC FRINCTION CONIC 2 SERIA 93 SERIA 93 O FLUSH GRID WITHOUT EDGE TAB Podziałka Powierzchnia 30 mm Flush Grid Prześwit 47% Grubość Minimalny promień skrętu taśmy Układ napędowy Szerokość taśmy

Bardziej szczegółowo

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników poradnik dla bezpoêredniego prze o onego wprowadzanego pracownika WZMOCNIENIE ZDOLNOÂCI ADMINISTRACYJNYCH PROJEKT BLIèNIACZY PHARE PL03/IB/OT/06 Proces

Bardziej szczegółowo

3. BADA IE WYDAJ OŚCI SPRĘŻARKI TŁOKOWEJ

3. BADA IE WYDAJ OŚCI SPRĘŻARKI TŁOKOWEJ 1.Wprowadzenie 3. BADA IE WYDAJ OŚCI SPRĘŻARKI TŁOKOWEJ Sprężarka jest podstawowym przykładem otwartego układu termodynamicznego. Jej zadaniem jest między innymi podwyższenie ciśnienia gazu w celu: uzyskanie

Bardziej szczegółowo

DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15

DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15 DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15 Wykonawcy ubiegający się o udzielenie zamówienia Dotyczy: postępowania prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego na Usługę druku książek, nr postępowania

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA:

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA: Szkolenia są realizowane w ramach projektów współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Program Operacyjny Kapitał Ludzki 2007-2013 Załącznik nr 1 Do SIWZ

Bardziej szczegółowo

Systemy mikroprocesorowe - projekt

Systemy mikroprocesorowe - projekt Politechnika Wrocławska Systemy mikroprocesorowe - projekt Modbus master (Linux, Qt) Prowadzący: dr inż. Marek Wnuk Opracował: Artur Papuda Elektronika, ARR IV rok 1. Wstępne założenia projektu Moje zadanie

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie: "Ruch harmoniczny i fale"

Ćwiczenie: Ruch harmoniczny i fale Ćwiczenie: "Ruch harmoniczny i fale" Opracowane w ramach projektu: "Wirtualne Laboratoria Fizyczne nowoczesną metodą nauczania realizowanego przez Warszawską Wyższą Szkołę Informatyki. Zakres ćwiczenia:

Bardziej szczegółowo

Rozdział 6. Pakowanie plecaka. 6.1 Postawienie problemu

Rozdział 6. Pakowanie plecaka. 6.1 Postawienie problemu Rozdział 6 Pakowanie plecaka 6.1 Postawienie problemu Jak zauważyliśmy, szyfry oparte na rachunku macierzowym nie są przerażająco trudne do złamania. Zdecydowanie trudniejszy jest kryptosystem oparty na

Bardziej szczegółowo

Film demonstracyjny z pracy narzędzia: http://www.youtube.com/watch?v=sqbjf2nazi8 S.T.M. SYSTEMY I TECHNOLOGIE MECHANICZNE SP. Z O.O.

Film demonstracyjny z pracy narzędzia: http://www.youtube.com/watch?v=sqbjf2nazi8 S.T.M. SYSTEMY I TECHNOLOGIE MECHANICZNE SP. Z O.O. Film demonstracyjny z pracy narzędzia: http://www.youtube.com/watch?v=sqbjf2nazi8 S.T.M. SYSTEMY I TECHNOLOGIE MECHANICZNE SP. Z O.O. ul. Dziewosłęby 14/1, 04-403 Warszawa Tel.: 22 673 55 48 - Fax: 22

Bardziej szczegółowo

Projektowanie logistycznych gniazd przedmiotowych

Projektowanie logistycznych gniazd przedmiotowych Zygmunt Mazur Projektowanie logistycznych gniazd przedmiotowych Uwagi wstępne Logistyka obejmuje projektowanie struktury przep³ywu w procesie wytwarzania. Projektowanie dotyczy ustalania liczby, kszta³tu

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI URZĄDZENIA: 0101872HC8201

INSTRUKCJA OBSŁUGI URZĄDZENIA: 0101872HC8201 INSTRUKCJA OBSŁUGI URZĄDZENIA: PZ-41SLB-E PL 0101872HC8201 2 Dziękujemy za zakup urządzeń Lossnay. Aby uŝytkowanie systemu Lossnay było prawidłowe i bezpieczne, przed pierwszym uŝyciem przeczytaj niniejszą

Bardziej szczegółowo

ECDL Advanced Moduł AM3 Przetwarzanie tekstu Syllabus, wersja 2.0

ECDL Advanced Moduł AM3 Przetwarzanie tekstu Syllabus, wersja 2.0 ECDL Advanced Moduł AM3 Przetwarzanie tekstu Syllabus, wersja 2.0 Copyright 2010, Polskie Towarzystwo Informatyczne Zastrzeżenie Dokument ten został opracowany na podstawie materiałów źródłowych pochodzących

Bardziej szczegółowo

Oferta. Przedmiot: System odczytu, transmisji i archiwizacji danych z ciepłomierzy i wodomierzy.

Oferta. Przedmiot: System odczytu, transmisji i archiwizacji danych z ciepłomierzy i wodomierzy. Oferent: FlowService Adresat: Oferta Przedmiot: System odczytu, transmisji i archiwizacji danych z ciepłomierzy i wodomierzy. Warszawa, lipiec 2006 Wstęp Przedmiotem niniejszej oferty jest wdrożenie systemu

Bardziej szczegółowo

Instrukcja postępowania w celu podłączenia do PLI CBD z uwzględnieniem modernizacji systemu w ramach projektu PLI CBD2

Instrukcja postępowania w celu podłączenia do PLI CBD z uwzględnieniem modernizacji systemu w ramach projektu PLI CBD2 Urząd Komunikacji Projekt PLI Elektronicznej CBD2 Faza projektu: E-3 Rodzaj dokumentu: Instrukcje Odpowiedzialny: Paweł Sendek Wersja nr: 1 z dnia 31.03.2015 Obszar projektu: Organizacyjny Status dokumentu:

Bardziej szczegółowo

GEO-SYSTEM Sp. z o.o. GEO-RCiWN Rejestr Cen i Wartości Nieruchomości Podręcznik dla uŝytkowników modułu wyszukiwania danych Warszawa 2007

GEO-SYSTEM Sp. z o.o. GEO-RCiWN Rejestr Cen i Wartości Nieruchomości Podręcznik dla uŝytkowników modułu wyszukiwania danych Warszawa 2007 GEO-SYSTEM Sp. z o.o. 02-732 Warszawa, ul. Podbipięty 34 m. 7, tel./fax 847-35-80, 853-31-15 http:\\www.geo-system.com.pl e-mail:geo-system@geo-system.com.pl GEO-RCiWN Rejestr Cen i Wartości Nieruchomości

Bardziej szczegółowo

Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu

Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu Jak ju wspomniano, kinesiotaping mo e byç stosowany jako osobna metoda terapeutyczna, jak równie mo e stanowiç uzupe nienie innych metod fizjoterapeutycznych.

Bardziej szczegółowo

Audyt SEO. Elementy oraz proces przygotowania audytu. strona

Audyt SEO. Elementy oraz proces przygotowania audytu. strona Audyt SEO Elementy oraz proces przygotowania audytu 1 Spis treści Kim jesteśmy? 3 Czym jest audyt SEO 4 Główne elementy audytu 5 Kwestie techniczne 6 Słowa kluczowe 7 Optymalizacja kodu strony 8 Optymalizacja

Bardziej szczegółowo

PRAWA ZACHOWANIA. Podstawowe terminy. Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc

PRAWA ZACHOWANIA. Podstawowe terminy. Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc PRAWA ZACHOWANIA Podstawowe terminy Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc a) si wewn trznych - si dzia aj cych na dane cia o ze strony innych

Bardziej szczegółowo

Strategia rozwoju sieci dróg rowerowych w Łodzi w latach 2015-2020+

Strategia rozwoju sieci dróg rowerowych w Łodzi w latach 2015-2020+ Strategia rozwoju sieci dróg rowerowych w Łodzi w latach 2015-2020+ Projekt: wersja β do konsultacji społecznych Opracowanie: Zarząd Dróg i Transportu w Łodzi Ul. Piotrkowska 175 90-447 Łódź Spis treści

Bardziej szczegółowo

Koła zębate. T. 2, Wykonanie i montaŝ / Kazimierz Ochęduszko. wyd. 6 (repr.), dodr. Warszawa, 2012. Spis treści

Koła zębate. T. 2, Wykonanie i montaŝ / Kazimierz Ochęduszko. wyd. 6 (repr.), dodr. Warszawa, 2012. Spis treści Koła zębate. T. 2, Wykonanie i montaŝ / Kazimierz Ochęduszko. wyd. 6 (repr.), dodr. Warszawa, 2012 Spis treści Wykaz tabel 13 Zestawienie oznaczeń 17 Przedmowa do wydania szóstego 19 0. Wiadomości wstępne

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 216 15582 Poz. 1610 i 1611

Dziennik Ustaw Nr 216 15582 Poz. 1610 i 1611 Dziennik Ustaw Nr 216 15582 Poz. 1610 i 1611 4. Oprogramowanie, dla którego cofni to Êwiadectwo zgodnoêci, o którym mowa w ust. 3 oraz w 22 ust. 2, jak równie oprogramowanie, dla którego odmówiono wydania

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 29 lutego 2016 r. Poz. 251 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY I BUDOWNICTWA 1) z dnia 10 lutego 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie

Bardziej szczegółowo

Projekt MES. Wykonali: Lidia Orkowska Mateusz Wróbel Adam Wysocki WBMIZ, MIBM, IMe

Projekt MES. Wykonali: Lidia Orkowska Mateusz Wróbel Adam Wysocki WBMIZ, MIBM, IMe Projekt MES Wykonali: Lidia Orkowska Mateusz Wróbel Adam Wysocki WBMIZ, MIBM, IMe 1. Ugięcie wieszaka pod wpływem przyłożonego obciążenia 1.1. Wstęp Analizie poddane zostało ugięcie wieszaka na ubrania

Bardziej szczegółowo

Geomagic Design X jest najbardziej wszechstronnym oprogramowaniem, które umożliwia:

Geomagic Design X jest najbardziej wszechstronnym oprogramowaniem, które umożliwia: Geomagic Design X Oprogramowanie Geomagix Design X jest obecnie najbardziej wydajnym narzędziem w procesach inżynierii odwrotnej (RE - Reverse Engineering) opartych o zebrane skanerem 3d chmury punktów.

Bardziej szczegółowo

Od redakcji. Symbolem oznaczono zadania wykraczające poza zakres materiału omówionego w podręczniku Fizyka z plusem cz. 2.

Od redakcji. Symbolem oznaczono zadania wykraczające poza zakres materiału omówionego w podręczniku Fizyka z plusem cz. 2. Od redakcji Niniejszy zbiór zadań powstał z myślą o tych wszystkich, dla których rozwiązanie zadania z fizyki nie polega wyłącznie na mechanicznym przekształceniu wzorów i podstawieniu do nich danych.

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM MATEMATYKA LISTOPAD ROK 2009

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM MATEMATYKA LISTOPAD ROK 2009 Miejsce na naklejk z kodem ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM MATEMATYKA LISTOPAD ROK 2009 Instrukcja dla zdajàcego POZIOM PODSTAWOWY Czas pracy 170 minut 1. Sprawdê, czy arkusz zawiera 15 stron. 2. W zadaniach

Bardziej szczegółowo

VinCent Office. Moduł Drukarki Fiskalnej

VinCent Office. Moduł Drukarki Fiskalnej VinCent Office Moduł Drukarki Fiskalnej Wystawienie paragonu. Dla paragonów definiujemy nowy dokument sprzedaży. Ustawiamy dla niego parametry jak podano na poniższym rysunku. W opcjach mamy możliwość

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKA ZAWODOWA. TECHNIK INFORMATYK 312 [01]/T, SP/MENiS/2004.06.14. Stara podstawa programowa. TRWANIA PRAKTYKI 4 TYGODNIE x 5 dni = 20 dni

PRAKTYKA ZAWODOWA. TECHNIK INFORMATYK 312 [01]/T, SP/MENiS/2004.06.14. Stara podstawa programowa. TRWANIA PRAKTYKI 4 TYGODNIE x 5 dni = 20 dni PRAKTYKA ZAWODOWA TECHNIK INFORMATYK 312 [01]/T, SP/MENiS/2004.06.14 Stara podstawa programowa CZAS TRWANIA PRAKTYKI 4 TYGODNIE x 5 dni = 20 dni Szczegółowe cele kształcenia: W wyniku procesu kształcenia

Bardziej szczegółowo

UKŁAD ROZRUCHU SILNIKÓW SPALINOWYCH

UKŁAD ROZRUCHU SILNIKÓW SPALINOWYCH UKŁAD ROZRUCHU SILNIKÓW SPALINOWYCH We współczesnych samochodach osobowych są stosowane wyłącznie rozruszniki elektryczne składające się z trzech zasadniczych podzespołów: silnika elektrycznego; mechanizmu

Bardziej szczegółowo

DOTACJE NA INNOWACJE. Zapytanie ofertowe

DOTACJE NA INNOWACJE. Zapytanie ofertowe Wrocław, dnia 03.01.2013 r. Nitrotek Sp. z o.o. ul. Krynicka 40/7 50-555 Wrocław Zapytanie ofertowe W związku z realizacją projektu Wdrożenie nowoczesnego systemu B2B automatyzującego współpracę Nitrotek

Bardziej szczegółowo

EdgeCAM 12.0 brak moŝliwości instalacji na Windows 2000

EdgeCAM 12.0 brak moŝliwości instalacji na Windows 2000 EdgeCAM 12.0 PL Skrótowy opis nowości EdgeCAM 12.0 brak moŝliwości instalacji na Windows 2000 Uwaga!!! Aby zaktualizować EdgeCAM do wersji 12.0 wymagane jest posiadanie opieki technicznej przynajmniej

Bardziej szczegółowo

Usuni cie has a admina 2013 1.0 dodatek do Symfonia Kadry i P ace dla 1 firmy

Usuni cie has a admina 2013 1.0 dodatek do Symfonia Kadry i P ace dla 1 firmy Podr cznik u ytkownika Usuni cie has a admina 2013 1.0 dodatek do Symfonia Kadry i P ace dla 1 firmy Masz pytanie? zadzwo 693 936 046 lub napisz handel@symfoniadodatki.pl SPIS TRE CI 1. Instalacja dodatku

Bardziej szczegółowo

Architektura komputerów

Architektura komputerów Architektura komputerów Tydzień 6 RSC i CSC Znaczenie terminów CSC Complete nstruction Set Computer komputer o pełnej liście rozkazów. RSC Reduced nstruction Set Computer komputer o zredukowanej liście

Bardziej szczegółowo

Rodzaj środka technicznego. Stan techniczny obiektu. Opis działania, przeznaczenie środka technicznego. Podstawa metodologiczna wyceny.

Rodzaj środka technicznego. Stan techniczny obiektu. Opis działania, przeznaczenie środka technicznego. Podstawa metodologiczna wyceny. UWAGA: DEKRA - Centrala 02-284 Warszawa, al. Krakowska 2A tel. (022) 577 36 13, faks (022) 577 36 36 Rzeczoznawca: Grzegorz Charko Ze względu na przeznaczenie dokumentu usunięto w nim wszelkie informacje

Bardziej szczegółowo

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1.

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1. P r o j e k t z dnia U S T A W A o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1. W ustawie z dnia 18 września 2001 r. o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 122, poz.

Bardziej szczegółowo

Krótkoterminowe planowanie finansowe na przykładzie przedsiębiorstw z branży 42

Krótkoterminowe planowanie finansowe na przykładzie przedsiębiorstw z branży 42 Krótkoterminowe planowanie finansowe na przykładzie przedsiębiorstw z branży 42 Anna Salata 0 1. Zaproponowanie strategii zarządzania środkami pieniężnymi. Celem zarządzania środkami pieniężnymi jest wyznaczenie

Bardziej szczegółowo

Lekcja 173, 174. Temat: Silniki indukcyjne i pierścieniowe.

Lekcja 173, 174. Temat: Silniki indukcyjne i pierścieniowe. Lekcja 173, 174 Temat: Silniki indukcyjne i pierścieniowe. Silnik elektryczny asynchroniczny jest maszyną elektryczną zmieniającą energię elektryczną w energię mechaniczną, w której wirnik obraca się z

Bardziej szczegółowo

2) Drugim Roku Programu rozumie się przez to okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku.

2) Drugim Roku Programu rozumie się przez to okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku. REGULAMIN PROGRAMU OPCJI MENEDŻERSKICH W SPÓŁCE POD FIRMĄ 4FUN MEDIA SPÓŁKA AKCYJNA Z SIEDZIBĄ W WARSZAWIE W LATACH 2016-2018 1. Ilekroć w niniejszym Regulaminie mowa o: 1) Akcjach rozumie się przez to

Bardziej szczegółowo

Automatyczne przetwarzanie recenzji konsumenckich dla oceny użyteczności produktów i usług

Automatyczne przetwarzanie recenzji konsumenckich dla oceny użyteczności produktów i usług Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Wydział Informatyki i Gospodarki Elektronicznej Katedra Informatyki Ekonomicznej Streszczenie rozprawy doktorskiej Automatyczne przetwarzanie recenzji konsumenckich dla

Bardziej szczegółowo

I. Minimalne wymagania. Tool Form s.c. Jacek Sajan, Piotr Adamiak. ul. Pafalu 11, 58-100 Świdnica, NIP: 884-267-64-98

I. Minimalne wymagania. Tool Form s.c. Jacek Sajan, Piotr Adamiak. ul. Pafalu 11, 58-100 Świdnica, NIP: 884-267-64-98 Świdnica, 20.11.2015r. Tool Form s.c. Jacek Sajan, Piotr Adamiak ul. Pafalu 11, 58-100 Świdnica, NIP: 884-267-64-98 w związku z realizacjąprojektu pn. Rozpoczęcie produkcji matryc i stempli wykonanych

Bardziej szczegółowo

DZIENNICZEK PRAKTYKI ZAWODOWEJ

DZIENNICZEK PRAKTYKI ZAWODOWEJ DZIENNICZEK PRAKTYKI ZAWODOWEJ ZESPÓŁ SZKÓŁ HOTELARSKO TURYSTYCZNYCH im. WŁADYSŁAWA ZAMOYSKIEGO w ZAKOPANEM ul. Partyzantów 1/5, 34-500 Zakopane Typ szkoły: TECHNIK INFORMATYK 312[01] (Imię i nazwisko

Bardziej szczegółowo

Bazy danych. Andrzej Łachwa, UJ, 2013 andrzej.lachwa@uj.edu.pl www.uj.edu.pl/web/zpgk/materialy 9/15

Bazy danych. Andrzej Łachwa, UJ, 2013 andrzej.lachwa@uj.edu.pl www.uj.edu.pl/web/zpgk/materialy 9/15 Bazy danych Andrzej Łachwa, UJ, 2013 andrzej.lachwa@uj.edu.pl www.uj.edu.pl/web/zpgk/materialy 9/15 Przechowywanie danych Wykorzystanie systemu plików, dostępu do plików za pośrednictwem systemu operacyjnego

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 19 1311 Poz. 234 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 12 marca 2001 r.

Dziennik Ustaw Nr 19 1311 Poz. 234 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 12 marca 2001 r. Dziennik Ustaw Nr 19 1311 Poz. 234 234 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 12 marca 2001 r. w sprawie szczegó owych warunków prowadzenia dzia alnoêci w wolnych obszarach celnych i sk adach wolnoc owych,

Bardziej szczegółowo

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence.

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. Informacje dla kadry zarządzającej Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. 2010 Cisco i/lub firmy powiązane. Wszelkie prawa zastrzeżone. Ten dokument zawiera

Bardziej szczegółowo

Komentarz technik dróg i mostów kolejowych 311[06]-01 Czerwiec 2009

Komentarz technik dróg i mostów kolejowych 311[06]-01 Czerwiec 2009 Strona 1 z 14 Strona 2 z 14 Strona 3 z 14 Strona 4 z 14 Strona 5 z 14 Strona 6 z 14 Uwagi ogólne Egzamin praktyczny w zawodzie technik dróg i mostów kolejowych zdawały wyłącznie osoby w wieku wskazującym

Bardziej szczegółowo

Dr inż. Andrzej Tatarek. Siłownie cieplne

Dr inż. Andrzej Tatarek. Siłownie cieplne Dr inż. Andrzej Tatarek Siłownie cieplne 1 Wykład 3 Sposoby podwyższania sprawności elektrowni 2 Zwiększenie sprawności Metody zwiększenia sprawności elektrowni: 1. podnoszenie temperatury i ciśnienia

Bardziej szczegółowo

Zaznaczając checkbox zapamiętaj program zapamięta twoje dane logowania. Wybierz cmentarz z dostępnych na rozwijalnej liście.

Zaznaczając checkbox zapamiętaj program zapamięta twoje dane logowania. Wybierz cmentarz z dostępnych na rozwijalnej liście. 1. Uruchomienie programu. 1.1. Odszukaj na pulpicie ikonę programu i uruchom program klikają dwukrotnie na ikonę. 1.2. Zaloguj się do programu korzystając ze swego loginu i hasła Zaznaczając checkbox zapamiętaj

Bardziej szczegółowo

Temat: Czy świetlówki energooszczędne są oszczędne i sprzyjają ochronie środowiska? Imię i nazwisko

Temat: Czy świetlówki energooszczędne są oszczędne i sprzyjają ochronie środowiska? Imię i nazwisko Temat: Czy świetlówki energooszczędne są oszczędne i sprzyjają ochronie środowiska? Karta pracy III.. Imię i nazwisko klasa Celem nauki jest stawianie hipotez, a następnie ich weryfikacja, która w efekcie

Bardziej szczegółowo

Jakie są te obowiązki wg MSR 41 i MSR 1, a jakie są w tym względzie wymagania ustawy o rachunkowości?

Jakie są te obowiązki wg MSR 41 i MSR 1, a jakie są w tym względzie wymagania ustawy o rachunkowości? Jakie są te obowiązki wg MSR 41 i MSR 1, a jakie są w tym względzie wymagania ustawy o rachunkowości? Obowiązki sprawozdawcze według ustawy o rachunkowości i MSR 41 Przepisy ustawy o rachunkowości w zakresie

Bardziej szczegółowo

Dziękujemy za zainteresowanie

Dziękujemy za zainteresowanie Dziękujemy za zainteresowanie Dlaczego wybrać wizualizacje? Wizualizacje mebli wykonywane przez wizualizacjemebli.org są tańsze, mniej czasochłonne i pozwalają ukazywać każdy zestaw mebli w całkowicie

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA DOSTĘPU. Działanie 2.1,,E-usługi dla Mazowsza (typ projektu: e-administracja, e-zdrowie)

KRYTERIA DOSTĘPU. Działanie 2.1,,E-usługi dla Mazowsza (typ projektu: e-administracja, e-zdrowie) Załącznik nr 1 do Uchwały nr / II / 2015 Komitetu Monitorującego Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego na lata 201-2020 KRYTERIA DOSTĘPU Działanie 2.1,,E-usługi dla Mazowsza (typ projektu:

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia: Populacja. Populacja skończona zawiera skończoną liczbę jednostek statystycznych

Podstawowe pojęcia: Populacja. Populacja skończona zawiera skończoną liczbę jednostek statystycznych Podstawowe pojęcia: Badanie statystyczne - zespół czynności zmierzających do uzyskania za pomocą metod statystycznych informacji charakteryzujących interesującą nas zbiorowość (populację generalną) Populacja

Bardziej szczegółowo

MATEMATYKA 4 INSTYTUT MEDICUS FUNKCJA KWADRATOWA. Kurs przygotowawczy na studia medyczne. Rok szkolny 2010/2011. tel. 0501 38 39 55 www.medicus.edu.

MATEMATYKA 4 INSTYTUT MEDICUS FUNKCJA KWADRATOWA. Kurs przygotowawczy na studia medyczne. Rok szkolny 2010/2011. tel. 0501 38 39 55 www.medicus.edu. INSTYTUT MEDICUS Kurs przygotowawczy na studia medyczne Rok szkolny 00/0 tel. 050 38 39 55 www.medicus.edu.pl MATEMATYKA 4 FUNKCJA KWADRATOWA Funkcją kwadratową lub trójmianem kwadratowym nazywamy funkcję

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO. w Urzędzie Gminy Mściwojów

PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO. w Urzędzie Gminy Mściwojów I. Postanowienia ogólne 1.Cel PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO w Urzędzie Gminy Mściwojów Przeprowadzenie oceny ryzyka zawodowego ma na celu: Załącznik A Zarządzenia oceny ryzyka zawodowego monitorowanie

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ.

INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ. INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ. I. UWAGI OGÓLNE. 1. Dostarczanie posiłków, ich przechowywanie i dystrybucja musza odbywać się w warunkach zapewniających

Bardziej szczegółowo

Nowości w module: BI, w wersji 9.0

Nowości w module: BI, w wersji 9.0 Nowości w module: BI, w wersji 9.0 Copyright 1997-2009 COMARCH S.A. Spis treści Wstęp... 3 Obszary analityczne... 3 1. Nowa kostka CRM... 3 2. Zmiany w obszarze: Księgowość... 4 3. Analizy Data Mining...

Bardziej szczegółowo

Jak usprawnić procesy controllingowe w Firmie? Jak nadać im szerszy kontekst? Nowe zastosowania naszych rozwiązań na przykładach.

Jak usprawnić procesy controllingowe w Firmie? Jak nadać im szerszy kontekst? Nowe zastosowania naszych rozwiązań na przykładach. Jak usprawnić procesy controllingowe w Firmie? Jak nadać im szerszy kontekst? Nowe zastosowania naszych rozwiązań na przykładach. 1 PROJEKTY KOSZTOWE 2 PROJEKTY PRZYCHODOWE 3 PODZIAŁ PROJEKTÓW ZE WZGLĘDU

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do projektu wzoru umowy - szczegółowe zasady realizacji i odbioru usług

Załącznik nr 1 do projektu wzoru umowy - szczegółowe zasady realizacji i odbioru usług Szczegółowe zasady realizacji i odbioru usług I. Utrzymanie i wsparcie techniczne Systemu Finansowo Księgowego w zakresie: 1. stałej telefonicznej pomocy dla użytkowników Systemu od poniedziałku do piątku

Bardziej szczegółowo

Dedykowane aplikacje automatyki dla gospodarki wodno-ściekowej. Aplikacje automatyki dla procesów oczyszczania i uzdatniania wody oraz przepompowni

Dedykowane aplikacje automatyki dla gospodarki wodno-ściekowej. Aplikacje automatyki dla procesów oczyszczania i uzdatniania wody oraz przepompowni Dedykowane aplikacje automatyki dla gospodarki wodno-ściekowej Aplikacje automatyki dla procesów oczyszczania i uzdatniania oraz przepompowni woda_okladka_ok2.indd 1 Podstawowy cyjanpodstawowy cyjanpodstawowy

Bardziej szczegółowo

Lublin, 19.07.2013. Zapytanie ofertowe

Lublin, 19.07.2013. Zapytanie ofertowe Lublin, 19.07.2013 Zapytanie ofertowe na wyłonienie wykonawcy/dostawcy 1. Wartości niematerialne i prawne a) System zarządzania magazynem WMS Asseco SAFO, 2. usług informatycznych i technicznych związanych

Bardziej szczegółowo

ELEMENTY I UKŁADY PNEUMATYKI I HYDRAULIKI

ELEMENTY I UKŁADY PNEUMATYKI I HYDRAULIKI Ćwiczenie 18 ELEMENTY I UKŁADY PNEUMATYKI I HYDRAULIKI 1. Wstęp W różnego rodzaju maszynach produkcyjnych wyszczególnić można zasadniczo trzy rodzaje napędów: elektryczne, pneumatyczne i hydrauliczne.

Bardziej szczegółowo

Motywuj świadomie. Przez kompetencje.

Motywuj świadomie. Przez kompetencje. styczeń 2015 Motywuj świadomie. Przez kompetencje. Jak wykorzystać gamifikację i analitykę HR do lepszego zarządzania zasobami ludzkimi w organizacji? 2 Jak skutecznie motywować? Pracownik, który nie ma

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 89 5994 Poz. 827 i 828 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 14 maja 2003 r.

Dziennik Ustaw Nr 89 5994 Poz. 827 i 828 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 14 maja 2003 r. Dziennik Ustaw Nr 89 5994 Poz. 827 i 828 827 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 14 maja 2003 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie okreêlenia wzoru bankowego dokumentu p atniczego sk adek, do których

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 7 grudnia 2007 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 7 grudnia 2007 r. 1765 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 7 grudnia 2007 r. w sprawie wymagaƒ, którym powinny odpowiadaç analizatory spalin samochodowych, oraz szczegó owego zakresu sprawdzeƒ wykonywanych podczas

Bardziej szczegółowo

Podstawa programowa kształcenia ogólnego informatyki w gimnazjum

Podstawa programowa kształcenia ogólnego informatyki w gimnazjum 1 Podstawa programowa kształcenia ogólnego informatyki w gimnazjum Obowiązująca podstawa programowa nauczania informatyki w gimnazjum, w odniesieniu do propozycji realizacji tych zagadnień w podręcznikach

Bardziej szczegółowo

3M TM Wall Display. du o wi cej ni obraz. 3 Innowacje

3M TM Wall Display. du o wi cej ni obraz. 3 Innowacje du o wi cej ni obraz 3 Innowacje Obraz, który trwa Po raz pierwszy jeden produkt àczy w sobie wszystkie urzàdzenia projekcyjne niezb dne w sali konferencyjnej. 3M Wall Display tworzy zupe nie nowà kategori

Bardziej szczegółowo

Opis zmian funkcjonalności platformy E-GIODO wprowadzonych w związku z wprowadzeniem możliwości wysyłania wniosków bez podpisu elektronicznego

Opis zmian funkcjonalności platformy E-GIODO wprowadzonych w związku z wprowadzeniem możliwości wysyłania wniosków bez podpisu elektronicznego Opis zmian funkcjonalności platformy E-GIODO wprowadzonych w związku z wprowadzeniem możliwości wysyłania wniosków bez podpisu elektronicznego Wstęp. Dodanie funkcjonalności wysyłania wniosków bez podpisów

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi Norton Commander (NC) wersja 4.0. Autor: mgr inż. Tomasz Staniszewski

Instrukcja obsługi Norton Commander (NC) wersja 4.0. Autor: mgr inż. Tomasz Staniszewski Instrukcja obsługi Norton Commander (NC) wersja 4.0 Autor: mgr inż. Tomasz Staniszewski ITM Zakład Technologii Maszyn, 15.10.2001 2 1.Uruchomienie programu Aby uruchomić program Norton Commander standardowo

Bardziej szczegółowo