BIOLOGIA KOMÓRKI. Podstawy mikroskopii fluorescencyjnej -1 Barwienia przyżyciowe organelli komórkowych

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "BIOLOGIA KOMÓRKI. Podstawy mikroskopii fluorescencyjnej -1 Barwienia przyżyciowe organelli komórkowych"

Transkrypt

1 BIOLOGIA KOMÓRKI Podstawy mikroskopii fluorescencyjnej -1 Barwienia przyżyciowe organelli komórkowych

2 Wstęp Komórka eukariotyczna posiada zdolność przeprowadzenia bardzo dużej liczby procesów biochemicznych w tym samym czasie. Jest to przede wszystkim warunkowane jej wewnętrznym podziałem (kompartmentalizacją) za pomocą systemu błon biologicznych na różnorodne obszary, które dzięki temu są w stanie spełniać swoje główne funkcje. Formujące się w ten sposób organelle komórkowe charakteryzują się nie tylko zróżnicowaną budową i funkcją, ale przede wszystkim odmiennym składem białkowym warunkowanym przez selektywne rozmieszczanie powstających w komórce białek. Błony biologiczne stanowią selektywnie przepuszczalną barierę dla białek oraz kwasów nukleinowych, dzięki czemu w obrębie organelli mogą rezydować charakterystyczne dla niej makrocząsteczki warunkujące ich wyspecjalizowaną funkcję. W typowej komórce eukariotycznej organelle błoniaste zajmują około połowy jej objętości, możemy wyróżnić takie przedziały jak siateczka śródplazmatyczna gładka (SER), szorstka (RER), aparat Golgiego, endosomy oraz lizosomy, które razem tworzą szlak wydzielniczy komórki, mitochondria, plastydy (komórka roślinna), cytozol, peroksysomy oraz jądro komórkowe (Tabela 1). PRZEDZIAŁ Cytozol Jądro komórkowe Retikulum endoplazmatyczne gładkie Retikulum endoplazmatyczne szorstkie Aparat Golgiego Endosomy Lizosomy Mitochondria Chloroplasty Peroksomy Tabela 1. Funkcje przedziałów błonowych komórki eukariotycznej. FUNKCJA Miejsce licznych reakcji biochemicznych oraz syntezy białek Miejsce genomu oraz syntezy RNA i DNA Synteza lipidów błon biologicznych Synteza białek (integralnych błon, wydzielanych oraz przeznaczonych do innych organelli szlaku wydzielniczego) Potranslacyjna modyfikacja białek oraz ich sortowanie Segregacja materiału pobranego przez komórkę na drodze endocytozy Degradacja wewnątrzkomórkowa Fosforylacja oksydacyjna, synteza ATP Miejsce fotosyntezy, synteza ATP Oksydacyjny rozkład lipidów oraz toksycznych cząsteczek Zastosowanie klasycznego mikroskopu świetlnego ze względu na jego małą zdolność rozdzielczą (0,2μm) ogranicza możliwość dokładnej obserwacji struktur wewnątrzkomórkowych, dlatego też w tego typu badaniach bardzo często wykorzystuje się mikroskopię elektronową, której zdolność rozdzielcza na poziomie 0,2 nm niesie ze sobą znacznie większe możliwości poznania ultrastruktury organelli komórkowych. Z jednej strony zastosowanie odpowiedniego kontrastowania związkami metali ciężkich umożliwia uwidocznienie w mikroskopie elektronowy struktur komórki, które w zróżnicowany sposób zatrzymują elektrony, z drugiej strony jest to jednak metoda wymagająca specjalistycznego i drogiego sprzętu a przede wszystkim materiału utrwalonego. Alternatywą dla tej złożonej techniki pozostają reakcje immunocytochemiczne, bazujące na swoistej reakcji antygen- 2

3 przeciwciało, których cechą charakterystyczną jest wysoka czułość umożliwiająca detekcję sygnału poniżej zdolności rozdzielczej klasycznego mikroskopu świetlnego. Wykorzystanie różnorakich fluorochromów sprzężonych z przeciwciałami umożliwia zastosowanie w tego typu badaniach mikroskopii fluorescencyjnej, jednakże takie analizy możliwe są zazwyczaj po utrwaleniu badanych komórek i ich dość złożonej obróbce. W ostatnich latach uzyskano szereg fluorochromów, które z jednej strony wiążą się specyficznie do błon określonych organelli komórkowych, co pozwala na określenie ich ewentualnego położenia w komórce, z drugiej zaś nadają się do barwień przyżyciowych. Wśród nich wyróżnić można barwniki wiążące się do błon aparatu Golgiego (Bodipy- Ceramide), mitochondriów (Miyo-Tracker, Rodamina 123), gładkiej siateczki śródplazmatycznej (ER-Tracker) czy lizosomów (Lyso-Tracker). Barwnik DiOC 6 (3,3 - heksylokarbocyjanian jodowy) jest używany do barwienia wewnętrznych błon w komórce np. do wizualizacji siateczki śródplazmatycznej. DiIC 18 (1,1 -dioctadecyl-3,3,3 3 - tetrametylindokarbocyjanian perchloru) wiąże się natomiast z błoną komórkową, po pięciominutowej inkubacji z tym barwnikiem fluorescencję wykazują wyłącznie błony komórkowe barwionych komórek, jednak po kilkugodzinnej inkubacji zabarwione zostają również endosomy. Rodamina 123 jako silnie kationowy barwnik posiada zdolność przyłączania się do ujemnie naładowanych przedziałów komórki takich jak wewnętrzna błona mitochondriów, dzięki czemu pozwala na lokalizację tych organelli w komórce oraz śledzenie zmian w ich właściwościach, w tym potencjale transmembranowym. Do wizualizacji DNA w hodowanych komórkach stosuje się barwniki zdolne do penetracji błon komórkowych i wiążące się bezpośrednio z DNA: Hoechst bisbenzymid, a także DAPI (4,6- diamidinodihydrochloran-2-fenylindonu). Natomiast jodek propidyny barwi kwasy nukleinowe, a barwienie jedynie struktur bogatych w DNA lub RNA można uzyskać stosując trawienie RNazą lub DNazą Cel ćwiczenia: Ćwiczenie ma na celu praktyczne zapoznanie się z budową i funkcjonowaniem mikroskopu fluorescencyjnego oraz z wykorzystaniem przyżyciowych technik wizualizacji organelli komórki. Materiały: Hodowle ludzkich prawidłowych fibroblastów skóry na szkiełkach w szalkach Petriego Pożywka do hodowli ludzkich fibroblastów: Modified Eagle Medium (MEM) z dodatkiem oraz antybiotyków (100 i.u./ml peniciliny, 10 μg/ml neomycyny, 10 μg/ml streptomycyny) Zbuforowany roztwór soli fizjologicznej (PBS) z jonami wapnia i magnezu Barwniki przyżyciowe: DiIC 18 (0,9 mm) DiOC 6 (0,25 mg/ml) Hoechst (0,1 mg/ml) Wykonanie ćwiczenia: 1. Grupę podzielić na dwuosobowe zespoły, każda osoba z zespołu wykorzystuje barwnik Hoechst oraz inny barwnik przyżyciowy 2. Przygotować mikroskop do pracy w jasnym polu oraz kontraście faz 3

4 3. Wybrać do doświadczenia po jednej szalce z komórkami wysianymi na szkiełkach, komórki oglądnąć w mikroskopie odwróconym Barwienie przyżyciowe błony komórkowej barwnikiem DiIC 18 oraz jąder komórkowych barwnikiem Hoechst Przygotować 1ml roztworu barwnika DiIC 18 o stężeniu 9μM w pożywce hodowlanej Zlać płyn hodowlany z szalki, komórki przepłukać 1 ml ciepłego PBS a następnie zalać 1 ml przygotowanego roztworu barwnika Szalki inkubować przez 20 min w cieplarce w 37 o C Po zadanym czasie do roztworu barwnika w szalce z komórkami dodać barwnik Hoechst w takiej objętości aby jego stężenie w płynie hodowlanym wyniosło 1 μg/ml, dokładnie rozpipetować i szalkę ponownie umieścić w cieplarce na 10 min Po zakończonej inkubacji szkiełka z komórkami 3x delikatnie przepłukać ciepłym PBS Wyczyścić szkiełko podstawowe i nakropić na nie 20 μl PBS, na kroplę nałożyć Preparaty oglądać w mikroskopie kontrastowo-fazowym, a następnie przełączyć mikroskop do pracy w epi-fluorescencji ( zmienić obiektywy, włączyć lampę rtęciową Oglądnąć preparat przy wzbudzeniu UV oraz światłem zielonym. Porównać obrazy komórek w kontraście-faz i w epi-fluorescencji. Barwienie przyżyciowe siateczki śródplazmatycznej barwnikiem DiOC 6 oraz jąder komórkowych barwnikiem Hoechst Przygotować 1 ml roztworu barwników DiOC 6 w stężeniu 2,5 μg/ml oraz Hoechst w stężeniu 1 μg/ml w ciepłej pożywce hodowlanej 2. Usunąć pożywkę hodowlaną z szalki, komórki przepłukać 1 ml ciepłego PBS, po czym natychmiast zalać 1ml ciepłego roztworu barwników 3. Szalki z komórkami inkubować przez 10 min w cieplarce w 37 o C 4. Po zakończonej inkubacji szkiełko z komórkami przepłukać delikatnie 3x ciepłym PBS 5. Wyczyścić szkiełko podstawowe i nakropić na nie 20 μl PBS, na kroplę nałożyć 6. Preparaty oglądać w mikroskopie kontrastowo-fazowym, a następnie przełączyć mikroskop do pracy w epi-fluorescencji (zmienić obiektywy, włączyć lampę rtęciową Oglądnąć preparat przy wzbudzeniu UV oraz światłem niebieskim. Porównać obrazy komórek w kontraście-faz i w epi-fluorescencji. Barwienie przyżyciowe mitochondriów Rodaminą 123 oraz jąder komórkowych barwnikiem Hoechst Przygotować 1 ml roztworu Rodaminy 123 o stężeniu 1μg/ml w pożywce hodowlanej 2. Zlać płyn hodowlany z szalki, następnie komórki na szkiełkach przepłukać 1 ml ciepłego PBS, po czym zalać 1 ml przygotowanego roztworu Rodaminy Szalkę inkubować przez 50 min w cieplarce w 37 o C 4

5 4. Po zadanym czasie do roztworu barwnika w szalce z komórkami dodać barwnika Hoechst w takiej ilości, aby jego stężenie w medium wyniosło 1 μg/ml, dokładnie rozpipetować i szalkę ponownie umieścić w cieplarce na 10 min 5. Po zakończonej inkubacji komórki na szkiełkach przepłukać 3x ciepłym PBS 6. Wyczyścić szkiełko podstawowe i nakropić na nie 20 μl PBS, na kroplę nałożyć 7. Preparaty oglądać w mikroskopie kontrastowo-fazowym, a następnie przełączyć mikroskop do pracy w epi-fluorescencji (zmienić obiektywy, włączyć lampę rtęciową Oglądnąć preparat przy wzbudzeniu UV oraz światłem zielonym. Porównać obrazy komórek w kontraście-faz i w epi-fluorescencji. 8. Oglądnąć preparaty przygotowane przez kolegów z zespołu i porównać je między sobą. Zakres materiału, jaki należy przygotować do ćwiczeń: Budowa i zasada działania mikroskopu fluorescencyjnego Barwniki fluorescencyjne stosowane w biologii komórki Zastosowanie fluorescencji w biologii komórki i diagnostyce klinicznej Budowa i funkcje podstawowych organelli wewnątrzkomórkowych Metody wizualizacji w komórce poszczególnych organelli Zalecana literatura: B. Alberts i in.: Podstawy biologii komórki, PWN 2005, część druga, rozdział 15 Red. J. Kawiak, M. Zabel: Seminaria z cytofizjologii, Wrocław 2002, rozdział 8 M. Pluta: Mikroskopia optyczna. Mikroskopia fluorescencyjna, rozdział 9 str

BIOLOGIA KOMÓRKI. Mikroskopia fluorescencyjna -2 Przyżyciowe barwienia organelli wewnątrzkomórkowych

BIOLOGIA KOMÓRKI. Mikroskopia fluorescencyjna -2 Przyżyciowe barwienia organelli wewnątrzkomórkowych BIOLOGIA KOMÓRKI Mikroskopia fluorescencyjna -2 Przyżyciowe barwienia organelli Wstęp Komórki eukariotyczne, w odróżnieniu od komórek prokariotycznych (bakterie, archeony) posiadają wysoce skomplikowaną

Bardziej szczegółowo

BIOLOGIA KOMÓRKI DLA BIOCHEMIKÓW. Podstawy mikroskopii fluorescencyjnej -1 Barwienia przyŝyciowe organelli komórkowych

BIOLOGIA KOMÓRKI DLA BIOCHEMIKÓW. Podstawy mikroskopii fluorescencyjnej -1 Barwienia przyŝyciowe organelli komórkowych BIOLOGIA KOMÓRKI DLA BIOCHEMIKÓW Podstawy mikroskopii fluorescencyjnej -1 Barwienia przyŝyciowe organelli komórkowych Wstęp Komórka eukariotyczna posiada zdolność przeprowadzenia bardzo duŝej liczby procesów

Bardziej szczegółowo

BIOLOGIA KOMÓRKI KOMÓRKI EUKARIOTYCZNE W MIKROSKOPIE ŚWIETLNYM JASNEGO POLA I KONTRASTOWO- FAZOWYM; BARWIENIA CYTOCHEMICZNE KOMÓREK

BIOLOGIA KOMÓRKI KOMÓRKI EUKARIOTYCZNE W MIKROSKOPIE ŚWIETLNYM JASNEGO POLA I KONTRASTOWO- FAZOWYM; BARWIENIA CYTOCHEMICZNE KOMÓREK BIOLOGIA KOMÓRKI KOMÓRKI EUKARIOTYCZNE W MIKROSKOPIE ŚWIETLNYM JASNEGO POLA I KONTRASTOWO- FAZOWYM; BARWIENIA CYTOCHEMICZNE KOMÓREK KOMÓRKI EUKARIOTYCZNE W MIKROSKOPIE ŚWIETLNYM JASNEGO POLA I KONTRASTOWO-FAZOWYM;

Bardziej szczegółowo

BIOLOGIA KOMÓRKI. Techniki generowania heterokariontów

BIOLOGIA KOMÓRKI. Techniki generowania heterokariontów BIOLOGIA KOMÓRKI Techniki generowania heterokariontów Zjawisko fuzji łączenia dwóch lub więcej komórek w jedną strukturę występuje w przyrodzie w czasie wielu procesów fizjologicznych. Dotyczy ono głównie

Bardziej szczegółowo

BIOLOGIA KOMÓRKI ANALIZA AKTYWNOŚCI ENDOCYTARNEJ KOMÓREK

BIOLOGIA KOMÓRKI ANALIZA AKTYWNOŚCI ENDOCYTARNEJ KOMÓREK BIOLOGIA KOMÓRKI ANALIZA AKTYWNOŚCI ENDOCYTARNEJ Wstęp Powszechny w komórkach eukariotycznych proces endocytozy to ustawiczne pobieranie ze środowiska zewnętrznego do wnętrza komórki zarówno płynu, małych

Bardziej szczegółowo

Metody immunocytochemiczne. Barwienie fluorescencyjne komórek prawidłowych i nowotworowych PRAKTIKUM Z BIOLOGII KOMÓRKI (BT 206, BT 231)

Metody immunocytochemiczne. Barwienie fluorescencyjne komórek prawidłowych i nowotworowych PRAKTIKUM Z BIOLOGII KOMÓRKI (BT 206, BT 231) Metody immunocytochemiczne. Barwienie fluorescencyjne komórek prawidłowych i nowotworowych PRAKTIKUM Z BIOLOGII KOMÓRKI () Metody immunocytochemiczne... Metody immunocytochemiczne. Barwienie fluorescencyjne

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Strukturalne podstawy biologii komórki Rok akademicki: 2030/2031 Kod: EIB-2-206-BN-s Punkty ECTS: 3 Wydział: Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej Kierunek: Inżynieria

Bardziej szczegółowo

BIOLOGIA KOMÓRKI. Testy witalności komórek

BIOLOGIA KOMÓRKI. Testy witalności komórek BIOLOGIA KOMÓRKI Testy witalności komórek WSTĘP Każda komórka jest układem termodynamicznie otwartym wymieniającym ze swym otoczeniem materię i energię. Wymiana ta odbywa się poprzez błonę komórkową, której

Bardziej szczegółowo

BIOLOGIA KOMÓRKI. Analiza żywotności komórek w warunkach in vitro

BIOLOGIA KOMÓRKI. Analiza żywotności komórek w warunkach in vitro BIOLOGIA KOMÓRKI Analiza żywotności komórek w warunkach in vitro Wstęp Każda komórka jest układem termodynamicznie otwartym wymieniającym ze swym otoczeniem materię i energię. Wymiana ta odbywa się poprzez

Bardziej szczegółowo

Organelle komórkowe. mgr Zofia Ostrowska

Organelle komórkowe. mgr Zofia Ostrowska Organelle komórkowe mgr Zofia Ostrowska 1. Wyróżniamy dwa typy komórek 2. Eucaryota Zadanie 34. (2 pkt) Matura 2006 p.r. Komórki żywych organizmów są bardzo różnorodne. Poniższe rysunki przedstawiają komórkę

Bardziej szczegółowo

BIOLOGIA KOMÓRKI. Ocena końcowa z kursu będzie liczona jako: 20% oceny z ćwiczeń 80% oceny z egzaminu

BIOLOGIA KOMÓRKI. Ocena końcowa z kursu będzie liczona jako: 20% oceny z ćwiczeń 80% oceny z egzaminu BIOLOGIA KOMÓRKI Ocena końcowa z kursu będzie liczona jako: 20% oceny z ćwiczeń 80% oceny z egzaminu Charakterystyka kursu: 30 godzin wykładów 60 godzin ćwiczeń Ćwiczenia - zasady zaliczenia: uczestniczenie

Bardziej szczegółowo

Tematy- Biologia zakres rozszerzony, klasa 2TA,2TŻ-1, 2TŻ-2

Tematy- Biologia zakres rozszerzony, klasa 2TA,2TŻ-1, 2TŻ-2 Tematy- Biologia zakres rozszerzony, klasa 2TA,2TŻ-1, 2TŻ-2 Nr lekcji Temat Zakres treści 1 Zapoznanie z PSO, wymaganiami edukacyjnymi i podstawą programową PSO, wymagania edukacyjne i podstawa programowa

Bardziej szczegółowo

Mikroskopia fluorescencyjna

Mikroskopia fluorescencyjna Mikroskopia fluorescencyjna Mikroskop fluorescencyjny to mikroskop świetlny, wykorzystujący zjawisko fluorescencji większość z nich to mikroskopy tzw. epi-fluorescencyjne zjawisko fotoluminescencji: fluorescencja

Bardziej szczegółowo

Temat: Komórka jako podstawowa jednostka strukturalna i funkcjonalna organizmu utrwalenie wiadomości.

Temat: Komórka jako podstawowa jednostka strukturalna i funkcjonalna organizmu utrwalenie wiadomości. SCENARIUSZ LEKCJI BIOLOGII DLA KLASY I GIMNAZJUM Temat: Komórka jako podstawowa jednostka strukturalna i funkcjonalna organizmu utrwalenie wiadomości. Cele: Utrwalenie pojęć związanych z budową komórki;

Bardziej szczegółowo

Separacja komórek w gradiencie gęstości PRAKTIKUM Z BIOLOGII KOMÓRKI (BT 231)

Separacja komórek w gradiencie gęstości PRAKTIKUM Z BIOLOGII KOMÓRKI (BT 231) Separacja komórek w gradiencie gęstości PRAKTIKUM Z BIOLOGII KOMÓRKI () Separacja komórek Separacja komórek w gradiencie gęstości W wielu dziedzinach nauk przyrodniczych istnieje potrzeba stosowania określonej

Bardziej szczegółowo

Organelle komórkowe. mgr Zofia Ostrowska

Organelle komórkowe. mgr Zofia Ostrowska Organelle komórkowe mgr Zofia Ostrowska 1. Wyróżniamy dwa typy komórek 2. Eucaryota Zadanie 34. (2 pkt) Matura 2006 p.r. Komórki żywych organizmów są bardzo różnorodne. Poniższe rysunki przedstawiają komórkę

Bardziej szczegółowo

Fizjologia nauka o czynności żywego organizmu

Fizjologia nauka o czynności żywego organizmu nauka o czynności żywego organizmu Stanowi zbiór praw, jakim podlega cały organizm oraz poszczególne jego układy, narządy, tkanki i komórki prawa rządzące żywym organizmem są wykrywane doświadczalnie określają

Bardziej szczegółowo

Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii. Metody przeżyciowego barwienia i obserwacji komórek

Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii. Metody przeżyciowego barwienia i obserwacji komórek Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii Biologia komórki Metody przeżyciowego barwienia i obserwacji komórek WSTĘP Postęp w syntezie chemicznej fluorochromów a zwłaszcza

Bardziej szczegółowo

Komórka - budowa i funkcje

Komórka - budowa i funkcje Komórka - budowa i funkcje Komórka - definicja Komórka to najmniejsza strukturalna i funkcjonalna jednostka organizmów żywych zdolna do przeprowadzania wszystkich podstawowych procesów życiowych (takich

Bardziej szczegółowo

Budowa komórkowa organizmów Składniki plazmatyczne i nieplazmatyczne komórki - budowa i funkcje

Budowa komórkowa organizmów Składniki plazmatyczne i nieplazmatyczne komórki - budowa i funkcje Budowa komórkowa organizmów Składniki plazmatyczne i nieplazmatyczne komórki - budowa i funkcje KOMÓRKA najmniejszy samoodtwarzający się żywy układ biologiczny ciało komórki tworzy protoplazma, którą oddziela

Bardziej szczegółowo

Przedziały wewnątrzkomórkowe siateczka śródplazmatyczna (ER)

Przedziały wewnątrzkomórkowe siateczka śródplazmatyczna (ER) Przedziały wewnątrzkomórkowe siateczka śródplazmatyczna (ER) Pochodzenie ER inwaginacja błony - (kanały trnslokacyjne) i rozrost cysterny spłaszczone woreczki tubule Siateczka śródplazmatyczna retikulum

Bardziej szczegółowo

Z47 BADANIA WŁAŚCIWOŚCI ELEKTROFIZJOLOGICZNYCH BŁON KOMÓRKOWYCH

Z47 BADANIA WŁAŚCIWOŚCI ELEKTROFIZJOLOGICZNYCH BŁON KOMÓRKOWYCH Z47 BADANIA WŁAŚCIWOŚCI ELEKTROFIZJOLOGICZNYCH BŁON KOMÓRKOWYCH I. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawową wiedzą na temat pomiarów elektrofizjologicznych żywych komórek metodą Patch

Bardziej szczegółowo

Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii. Metody przeżyciowego barwienia i obserwacji komórek

Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii. Metody przeżyciowego barwienia i obserwacji komórek Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii Biologia komórki Metody przeżyciowego barwienia i obserwacji komórek WSTĘP Postęp w syntezie chemicznej fluorochromów a zwłaszcza

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ LEKARSKI II. Poziom i forma studiów. Osoba odpowiedzialna (imię, nazwisko, email, nr tel. służbowego) Rodzaj zajęć i liczba godzin

WYDZIAŁ LEKARSKI II. Poziom i forma studiów. Osoba odpowiedzialna (imię, nazwisko, email, nr tel. służbowego) Rodzaj zajęć i liczba godzin WYDZIAŁ LEKARSKI II Nazwa kierunku Nazwa przedmiotu Jednostka realizująca Rodzaj przedmiotu Obszar nauczania Cel kształcenia Biotechnologia, specjalność Biotechnologia medyczna Poziom i forma studiów I

Bardziej szczegółowo

CORAZ BLIŻEJ ISTOTY ŻYCIA WERSJA A. imię i nazwisko :. klasa :.. ilość punktów :.

CORAZ BLIŻEJ ISTOTY ŻYCIA WERSJA A. imię i nazwisko :. klasa :.. ilość punktów :. CORAZ BLIŻEJ ISTOTY ŻYCIA WERSJA A imię i nazwisko :. klasa :.. ilość punktów :. Zadanie 1 Przeanalizuj schemat i wykonaj polecenia. a. Wymień cztery struktury występujące zarówno w komórce roślinnej,

Bardziej szczegółowo

ISBN

ISBN Joanna Kaźmierczak, Iwona Gosztowt Uniwersytet Łódzki Studium Języka Polskiego dla Cudzoziemców, 90-231 Łódź, ul Jana Matejki 21/23 RECENZENT Anna Janecka REDAKTOR INICJUJĄCY Damian Rusek SKŁAD I ŁAMANIE

Bardziej szczegółowo

Kierunek i poziom studiów: Biologia, poziom pierwszy

Kierunek i poziom studiów: Biologia, poziom pierwszy Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Kierunek i poziom studiów: Biologia, poziom pierwszy Sylabus modułu: Techniki mikroskopowe modułu: 1BL_49 1. Informacje ogólne koordynator modułu Prof. dr hab. Ewa

Bardziej szczegółowo

Konspekt z przedmiotu biologia realizowany w klasie II gimnazjum przez nauczyciela Sabinę Gądek

Konspekt z przedmiotu biologia realizowany w klasie II gimnazjum przez nauczyciela Sabinę Gądek Konspekt z przedmiotu biologia realizowany w klasie II gimnazjum przez nauczyciela Sabinę Gądek TEMAT : Komórka najmniejsza funkcjonalna część organizmu. Cele: zdobycie wiadomości na temat najmniejszej

Bardziej szczegółowo

TEST Z CYTOLOGII - GRUPA I

TEST Z CYTOLOGII - GRUPA I TEST Z CYTOLOGII - GRUPA I Zad. 1 (2 p.) Rysunek przedstawia schemat budowy pewnej struktury komórkowej. Podaj jej nazwę i określ funkcję w komórce. Zad. 2 (4p.) Schematy A i B ilustrują dwie struktury

Bardziej szczegółowo

SPRAWDZIAN klasa II ORGANELLA KOMÓRKOWE, MITOZA, MEJOZA

SPRAWDZIAN klasa II ORGANELLA KOMÓRKOWE, MITOZA, MEJOZA SPRAWDZIAN klasa II ORGANELLA KOMÓRKOWE, MITOZA, MEJOZA 1. Najwięcej Aparatów Golgiego będzie w komórkach: Mięśnia Trzustki Serca Mózgu 2. Podaj 3 cechy transportu aktywnego... 3. Czym się różni dyfuzja

Bardziej szczegółowo

WITAMY NA KURSIE HISTOLOGII

WITAMY NA KURSIE HISTOLOGII KOMÓRKA WITAMY NA KURSIE HISTOLOGII www.histologia.cm-uj.krakow.pl Wielkość komórek ZróŜnicowanie komórek Jednostki: 1 µm = 10-3 mm, 1 nm = 10-3 µm kształt najmniejsze komórki (komórki przytarczyc, niektóre

Bardziej szczegółowo

Techniki histologiczne barwienie

Techniki histologiczne barwienie Struktury histologiczne są optycznie obiektami fazowymi nie zmieniają ani amplitudy fali światła (obiekty nie są ciemniejsze ani jaśniejsze), ani jej długości (barwa), a jedynie powodują załamanie światła

Bardziej szczegółowo

Wykorzystując go wykonał doświadczenie, a następnie na podstawie obserwacji spod mikroskopu sporządził rysunek:

Wykorzystując go wykonał doświadczenie, a następnie na podstawie obserwacji spod mikroskopu sporządził rysunek: Budowa komórkowa Zadanie 1 (1 pkt) Uzasadnij, za pomocą jednego argumentu, że: lizosomy są grabarzami obumarłych składników cytoplazmy lub całych komórek. Zadanie 2 (2 pkt.) W komórkach roślinnych i zwierzęcych

Bardziej szczegółowo

Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii. Izolacja mitochondriów z komórek eukariotycznych

Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii. Izolacja mitochondriów z komórek eukariotycznych Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii Biochemia - laboratorium Izolacja mitochondriów z komórek eukariotycznych Ćwiczenie i instrukcję przygotował: dr inż. Andrzej

Bardziej szczegółowo

(MIKROSKOP ELEKTRONOWY, ORGANELLE KOMÓRKOWE).

(MIKROSKOP ELEKTRONOWY, ORGANELLE KOMÓRKOWE). ĆWICZENIE 2. Temat: ULTRASTRUKTURA KOMÓRKI (1). (MIKROSKOP ELEKTRONOWY, ORGANELLE KOMÓRKOWE). 1. Podstawy technik mikroskopowo-elektronowych (Schemat N/2/1) 2. Budowa i działanie mikroskopu elektronowego

Bardziej szczegółowo

Nanotechnologie w diagnostyce

Nanotechnologie w diagnostyce Nanotechnologie w diagnostyce Diagnostyka endoskopowa Nanotechnologie mogą być przydatne w diagnostyce niedostępnych miejsc w badaniach endoskopowych. Temu mogą służyć mikrokamery wielkości antybiotyku,

Bardziej szczegółowo

Przedziały wewnątrzkomórkowe siateczka śródplazmatyczna (ER) Pochodzenie ER

Przedziały wewnątrzkomórkowe siateczka śródplazmatyczna (ER) Pochodzenie ER Przedziały wewnątrzkomórkowe siateczka śródplazmatyczna (ER) Pochodzenie ER inwaginacja błony - (kanały trnslokacyjne) i rozrost cysterny spłaszczone woreczki tubule Siateczka śródplazmatyczna retikulum

Bardziej szczegółowo

Przedziały komórkowe siateczka endoplazmatyczna (ER)

Przedziały komórkowe siateczka endoplazmatyczna (ER) Przedziały komórkowe siateczka endoplazmatyczna (ER) Pochodzenie ER inwaginacja błony - (kanały trnslokacyjne) i rozrost cysterny spłaszczone woreczki tubule Siateczka śródplazmatyczna retikulum endoplazmatyczne

Bardziej szczegółowo

Określ, która krzywa ilustruje proces zachodzący w komórkach umieszczonych w roztworze hipertonicznym. Odpowiedź uzasadnij, podając jeden argument.

Określ, która krzywa ilustruje proces zachodzący w komórkach umieszczonych w roztworze hipertonicznym. Odpowiedź uzasadnij, podając jeden argument. Przemysław Daszyński Zespół Szkół Sportowych i Ogólnokształcących w Gdańsku karta pracy Komórka podstawowa jednostka życia Zadanie 1. (2 p.) Przeprowadzono doświadczenie, umieszczając komórki w roztworach:

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 4

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 4 Załącznik nr 4 do Zarządzenia Nr.. KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Cytologia i genetyka Cytology and Genetics Kod Punktacja ECTS* 4 Koordynator prof. dr hab. Zbigniew Miszalski Zespół dydaktyczny dr

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy harmonogram ćwiczeń Biologia i genetyka w Zakładzie Biologii w roku akademickim 2015/2016 - I rok Kosmetologia

Szczegółowy harmonogram ćwiczeń Biologia i genetyka w Zakładzie Biologii w roku akademickim 2015/2016 - I rok Kosmetologia Szczegółowy harmonogram ćwiczeń Biologia i genetyka w Zakładzie Biologii w roku akademickim 2015/2016 - I rok Kosmetologia Przedmiot Wykłady Ćwiczenia Semestr I Biologia i genetyka 10W/15Ćw./20Sem. Egzamin

Bardziej szczegółowo

Przedziały komórkowe siateczka endoplazmatyczna (ER)

Przedziały komórkowe siateczka endoplazmatyczna (ER) Pochodzenie ER Przedziały komórkowe siateczka endoplazmatyczna (ER) inwaginacja błony - (kanały trnslokacyjne) i rozrost cysterny spłaszczone woreczki tubule Siateczka śródplazmatyczna retikulum endoplazmatyczne

Bardziej szczegółowo

Metody badania ekspresji genów

Metody badania ekspresji genów Metody badania ekspresji genów dr Katarzyna Knapczyk-Stwora Warunki wstępne: Proszę zapoznać się z tematem Metody badania ekspresji genów zamieszczonym w skrypcie pod reakcją A. Lityńskiej i M. Lewandowskiego

Bardziej szczegółowo

Poziomy organizacji żywej materii 1. Komórkowy- obejmuje struktury komórkowe (organelle) oraz komórki 2. Organizmalny tworzą skupienia komórek

Poziomy organizacji żywej materii 1. Komórkowy- obejmuje struktury komórkowe (organelle) oraz komórki 2. Organizmalny tworzą skupienia komórek Poziomy organizacji żywej materii 1. Komórkowy- obejmuje struktury komórkowe (organelle) oraz komórki 2. Organizmalny tworzą skupienia komórek (tkanki), narządy (organy), ich układy i całe organizmy wielokomórkowe

Bardziej szczegółowo

Recenzja pracy. BIOLOGIA poziom podstawowy. pieczątka/nazwa szkoły. klasa 1 LO PK nr 1 semestr I /2011/2012

Recenzja pracy. BIOLOGIA poziom podstawowy. pieczątka/nazwa szkoły. klasa 1 LO PK nr 1 semestr I /2011/2012 pieczątka/nazwa szkoły BIOLOGIA poziom podstawowy klasa 1 LO PK nr 1 semestr I /2011/2012 Uwaga! Strona tytułowa stanowi integralną część pracy kontrolnej. Wypełnij wszystkie pola czytelnie drukowanymi

Bardziej szczegółowo

Novabeads Food DNA Kit

Novabeads Food DNA Kit Novabeads Food DNA Kit Novabeads Food DNA Kit jest nowej generacji narzędziem w technikach biologii molekularnej, umożliwiającym izolację DNA z produktów spożywczych wysoko przetworzonych. Metoda oparta

Bardziej szczegółowo

Techniki oznaczania aktywności cytotoksycznej związków chemioterapeutycznych in vitro

Techniki oznaczania aktywności cytotoksycznej związków chemioterapeutycznych in vitro Fizjologiczne techniki badań Techniki oznaczania aktywności cytotoksycznej związków chemioterapeutycznych in vitro Wstęp: Oznaczanie cytotoksyczności związków chemioterapeutycznych wobec komórek w hodowlach

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Techniki mikroskopowe. Wydział Biologiczno-Rolniczy. Katedra Biochemii i Biologii Komórki. dr Renata Zadrąg-Tęcza

SYLABUS. Techniki mikroskopowe. Wydział Biologiczno-Rolniczy. Katedra Biochemii i Biologii Komórki. dr Renata Zadrąg-Tęcza SYLABUS 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek) Nazwa jednostki realizującej przedmiot Kierunek studiów

Bardziej szczegółowo

StayRNA bufor zabezpieczający RNA przed degradacją wersja 0215

StayRNA bufor zabezpieczający RNA przed degradacją wersja 0215 StayRNA bufor zabezpieczający RNA przed degradacją wersja 0215 100 ml, 250 ml, 500 ml Nr kat. 038-100, 038-250, 038-500 Nietosyczny roztwór wodny do przechowywania i zabezpieczania różnego rodzaju tkanek

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do biologii molekularnej.

Wprowadzenie do biologii molekularnej. Wprowadzenie do biologii molekularnej. Materiały dydaktyczne współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Biologia molekularna zajmuje się badaniem biologicznych

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 5 MECHANIZMY PROMUJĄCE WZROST ROŚLIN

ĆWICZENIE 5 MECHANIZMY PROMUJĄCE WZROST ROŚLIN ĆWICZENIE 5 MECHANIZMY PROMUJĄCE WZROST ROŚLIN CZĘŚĆ TEORETYCZNA Mechanizmy promujące wzrost rośli (PGP) Metody badań PGP CZĘŚĆ PRAKTYCZNA 1. Mechanizmy promujące wzrost roślin. Odczyt. a) Wytwarzanie

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Biotechnology in Environmental Protection. Kod Punktacja ECTS* 1

KARTA KURSU. Biotechnology in Environmental Protection. Kod Punktacja ECTS* 1 KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Biotechnologia w ochronie środowiska Biotechnology in Environmental Protection Kod Punktacja ECTS* 1 Koordynator Prof. dr hab. Maria Wędzony Zespół dydaktyczny: Prof.

Bardziej szczegółowo

Techniki znakowania cząsteczek biologicznych - opis przedmiotu

Techniki znakowania cząsteczek biologicznych - opis przedmiotu Techniki znakowania cząsteczek biologicznych - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Techniki znakowania cząsteczek biologicznych Kod przedmiotu 13.9-WB-BMD-TZCzB-W-S14_pNadGenSLPZU Wydział

Bardziej szczegółowo

Instrukcje do ćwiczeń oraz zakres materiału realizowanego na wykładach z przedmiotu Inżynieria bioprocesowa na kierunku biotechnologia

Instrukcje do ćwiczeń oraz zakres materiału realizowanego na wykładach z przedmiotu Inżynieria bioprocesowa na kierunku biotechnologia 1 Zakład Mikrobiologii UJK Instrukcje do ćwiczeń oraz zakres materiału realizowanego na wykładach z przedmiotu Inżynieria bioprocesowa na kierunku biotechnologia 2 Zakład Mikrobiologii UJK Zakres materiału

Bardziej szczegółowo

BUDOWA I FUNKCJONOWANIE KOMÓRKI

BUDOWA I FUNKCJONOWANIE KOMÓRKI Zadanie 1 (1 pkt). Uzasadnij, za pomocą jednego argumentu, że: lizosomy są grabarzami obumarłych składników cytoplazmy lub całych komórek. Zadanie 2 (2 pkt.). Schemat przedstawia budowę komórki eukariotycznej.

Bardziej szczegółowo

Mikroskopia konfokalna: techniki obrazowania i komputerowa analiza danych.

Mikroskopia konfokalna: techniki obrazowania i komputerowa analiza danych. Mikroskopia konfokalna: techniki obrazowania i komputerowa analiza danych. Pracownia Mikroskopii Konfokalnej Instytut Biologii Doświadczalnej PAN Jarosław Korczyński, Artur Wolny Spis treści: Co w konfokalu

Bardziej szczegółowo

Materiały dydaktyczne do kursów wyrównawczych z przedmiotu biologia

Materiały dydaktyczne do kursów wyrównawczych z przedmiotu biologia Człowiek najlepsza inwestycja Materiały dydaktyczne do kursów wyrównawczych z przedmiotu biologia Autor: dr inż. Anna Kostka Projekt POKL Poddziałanie 4.1.2. KOMÓRKA pobiera składniki odŝywcze oddycha

Bardziej szczegółowo

Zakład Biologii Molekularnej Materiały do ćwiczeń z przedmiotu: BIOLOGIA MOLEKULARNA

Zakład Biologii Molekularnej Materiały do ćwiczeń z przedmiotu: BIOLOGIA MOLEKULARNA Zakład Biologii Molekularnej Materiały do ćwiczeń z przedmiotu: BIOLOGIA MOLEKULARNA Zakład Biologii Molekularnej Wydział Farmaceutyczny, WUM ul. Banacha 1, 02-097 Warszawa IZOLACJA DNA Z HODOWLI KOMÓRKOWEJ.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW I ROKU STUDIÓW

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW I ROKU STUDIÓW PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW I ROKU STUDIÓW 1. NAZWA PRZEDMIOTU : CYTOFIZJOLOGIA 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek

Bardziej szczegółowo

Morfologia komórki apoptotycznej

Morfologia komórki apoptotycznej Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii Kultury tkankowe i komórkowe roślin i zwierząt Morfologia komórki apoptotycznej 1.Wstęp PrzeŜycie wielokomórkowego organizmu

Bardziej szczegółowo

Spółka z o.o. UCZESTNICY WARSZTATÓW: Lekarze rezydenci i specjaliści, technicy w pracowniach diagnostycznych i histopatologicznych

Spółka z o.o. UCZESTNICY WARSZTATÓW: Lekarze rezydenci i specjaliści, technicy w pracowniach diagnostycznych i histopatologicznych e-mail: kawaska@kawaska.pl WARSZTATY: TECHNIKI MIKROSKOPOWE I INFORMATYCZNE W BADANIU PRÓBEK BIOLOGICZNYCH, CZ. 1 Objęte patronatem Polskiego Towarzystwa Patologów pod przewodnictwem Prezes Zarządu Głównego

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy harmonogram ćwiczeń - Biologia z genetyką w Zakładzie Biologii w roku akademickim 2016/2017 Analityka Medyczna II rok

Szczegółowy harmonogram ćwiczeń - Biologia z genetyką w Zakładzie Biologii w roku akademickim 2016/2017 Analityka Medyczna II rok Szczegółowy harmonogram ćwiczeń - Biologia z genetyką w Zakładzie Biologii w roku akademickim 2016/2017 Analityka Medyczna II rok Przedmiot Wykłady Ćwiczenia Semestr I Biologia z genetyką 15W/45Ćw. Egzamin

Bardziej szczegółowo

Transport przez błony

Transport przez błony Transport przez błony Transport bierny Nie wymaga nakładu energii Transport aktywny Wymaga nakładu energii Dyfuzja prosta Dyfuzja ułatwiona Przenośniki Kanały jonowe Transport przez pory w błonie jądrowej

Bardziej szczegółowo

TEST Z CYTOLOGII GRUPA II

TEST Z CYTOLOGII GRUPA II TEST Z CYTOLOGII GRUPA II Zad. 1 (4p.) Rysunek przedstawia schemat budowy pewnej struktury komórkowej. a/ podaj jej nazwę i określ funkcję w komórce, b/ nazwij elementy oznaczone cyframi 2 i 5 oraz określ

Bardziej szczegółowo

lutego 2012

lutego 2012 Dlaczego mikrodysekcja laserowa? Agnieszka Łoboda Zakład Biotechnologii Medycznej Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii UJ, Kraków Mikrodysekcja laserowa szybka metoda izolacji komórek z preparatów

Bardziej szczegółowo

Wydział Przyrodniczo-Techniczny UO Kierunek studiów: Biotechnologia licencjat Rok akademicki 2009/2010

Wydział Przyrodniczo-Techniczny UO Kierunek studiów: Biotechnologia licencjat Rok akademicki 2009/2010 Kierunek studiów: Biotechnologia licencjat 6.15 BCH2 II Typ studiów: stacjonarne Semestr: IV Liczba punktow ECTS: 5 Jednostka organizacyjna prowadząca przedmiot: Samodzielna Katedra Biotechnologii i Biologii

Bardziej szczegółowo

I BIOLOGIA JAKO NAUKA

I BIOLOGIA JAKO NAUKA I BIOLOGIA JAKO NAUKA Zadanie 1. Przeczytaj opisy zakresu badań (I-IV) i przyporządkuj je odpowiednim dziedzinom biologii z zestawu A-E. Zakres badań: I Nazywa, opisuje i klasyfikuje organizmy. II Bada

Bardziej szczegółowo

Doktorantka: Żaneta Lewandowska

Doktorantka: Żaneta Lewandowska Doktorantka: Żaneta Lewandowska Główny opiekun naukowy: Dr hab. Piotr Piszczek, prof. UMK Katedra Chemii Nieorganicznej i Koordynacyjnej, Wydział Chemii Dodatkowy opiekun naukowy: Prof. dr hab. Wiesław

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do cytometrii przepływowej: metody znakowania komórek

Wprowadzenie do cytometrii przepływowej: metody znakowania komórek Fakultet: Cytometria zastosowanie w badaniach biologicznych Wprowadzenie do cytometrii przepływowej: metody znakowania komórek Nadzieja Drela Zakład Immunologii WB UW ndrela@biol.uw.edu.pl Przygotowanie

Bardziej szczegółowo

h λ= mv h - stała Plancka (4.14x10-15 ev s)

h λ= mv h - stała Plancka (4.14x10-15 ev s) Twórcy podstaw optyki elektronowej: De Broglie LV. 1924 hipoteza: każde ciało poruszające się ma przyporządkowaną falę a jej długość jest ilorazem stałej Plancka i pędu. Elektrony powinny więc mieć naturę

Bardziej szczegółowo

Zakład Biologii Molekularnej Materiały do ćwiczeń z przedmiotu: BIOLOGIA MOLEKULARNA

Zakład Biologii Molekularnej Materiały do ćwiczeń z przedmiotu: BIOLOGIA MOLEKULARNA Zakład Biologii Molekularnej Materiały do ćwiczeń z przedmiotu: BIOLOGIA MOLEKULARNA Zakład Biologii Molekularnej Wydział Farmaceutyczny, WUM ul. Banacha 1, 02-097 Warszawa Ćwiczenie 3 Izolacja i rozdział

Bardziej szczegółowo

METODY BADAŃ BIOMATERIAŁÓW

METODY BADAŃ BIOMATERIAŁÓW METODY BADAŃ BIOMATERIAŁÓW 1 Cel badań: ograniczenie ryzyka związanego ze stosowaniem biomateriałów w medycynie Rodzaje badań: 1. Badania biofunkcyjności implantów, 2. Badania degradacji implantów w środowisku

Bardziej szczegółowo

Oznaczanie aktywności cytotoksycznej chemoterapeutyków wobec komórek nowotworowych

Oznaczanie aktywności cytotoksycznej chemoterapeutyków wobec komórek nowotworowych Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii Kultury tkankowe i komórkowe roślin i zwierząt Oznaczanie aktywności cytotoksycznej chemoterapeutyków wobec komórek nowotworowych

Bardziej szczegółowo

Metody optyczne w medycynie

Metody optyczne w medycynie Metody optyczne w medycynie Podstawy oddziaływania światła z materią E i E t E t = E i e κ ( L) i( n 1)( L) c e c zmiana amplitudy (absorpcja) zmiana fazy (dyspersja) Tylko światło pochłonięte może wywołać

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA Z BIOCHEMII (Z ELEMENTAMI GENETYKI MOLEKULARNEJ)

ZAGADNIENIA Z BIOCHEMII (Z ELEMENTAMI GENETYKI MOLEKULARNEJ) ZAGADNIENIA DO EGZAMINU WSTĘPNEGO NA STUDIA MAGISTERSKIE Z BIOTECHNOLOGII NABÓR 2011/2012 Egzamin na studia magisterskie z biotechnologii w ramach rekrutacji na rok akademicki 2011/2012 odbędzie się 20

Bardziej szczegółowo

Komórki macierzyste zastosowania w biotechnologii i medycynie BT Metody identyfikacji i fenotypowania populacji komórek macierzystych

Komórki macierzyste zastosowania w biotechnologii i medycynie BT Metody identyfikacji i fenotypowania populacji komórek macierzystych Metody identyfikacji i fenotypowania populacji komórek macierzystych 1 Wstęp Szpik kostny zawiera hematopoetyczne (HSC) oraz niehematopoetyczne komórki macierzyste (KM). Do niehematopoetycznych KM należą:

Bardziej szczegółowo

Bliskie spotkania z biologią. METABOLIZM część II. dr hab. Joanna Moraczewska, prof. UKW

Bliskie spotkania z biologią. METABOLIZM część II. dr hab. Joanna Moraczewska, prof. UKW Bliskie spotkania z biologią METABOLIZM część II dr hab. Joanna Moraczewska, prof. UKW Instytut Biologii Eksperymetalnej, Zakład Biochemii i Biologii Komórki METABOLIZM KATABOLIZM - rozkład związków chemicznych

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA ORGANELLI (jak działa komórka?)

FIZJOLOGIA ORGANELLI (jak działa komórka?) Wstęp do biologii 3. FIZJOLOGIA ORGANELLI (jak działa komórka?) Jerzy Dzik Instytut Paleobiologii PAN Instytut Zoologii UW 2015 KOMÓRKA elementarnym osobnikiem wyodrębnienie błoną od środowiska przestrzenne

Bardziej szczegółowo

Macie zdobyć informacje na temat chloroplastów. W tym celu przeczytajcie instrukcję, podzielcie się zadaniami i wykonajcie je.

Macie zdobyć informacje na temat chloroplastów. W tym celu przeczytajcie instrukcję, podzielcie się zadaniami i wykonajcie je. Barbara Jednorowicz - Plastydy organella charakterystyczne wyłącznie dla komórek roślinnych. Konspekt zajęć pozalekcyjnych z biologii Załącznik Instrukcja dla grupy I Macie zdobyć informacje na temat chloroplastów.

Bardziej szczegółowo

Obserwacja zmian turgoru w komórkach korzenia marchwi

Obserwacja zmian turgoru w komórkach korzenia marchwi Doświadczenie 1 Obserwacja zmian turgoru w komórkach korzenia marchwi Materiał: duży, jędrny korzeń marchwi. Pomoce: nóż. Odczynniki: kryształy NaCl(soli kuchennej) Wykonanie: Wyniki: Kryształki soli uległy

Bardziej szczegółowo

Transport makrocząsteczek (białek)

Transport makrocząsteczek (białek) Transport makrocząsteczek (białek) Transport makrocząsteczek sortowanie białek - sekwencje sygnałowe lata 70-te XX w. - Günter Blobel - hipoteza sygnałowa; 1999r - nagroda Nobla Sekwencja sygnałowa: A

Bardziej szczegółowo

Sylabus - Biochemia. 1. Metryczka FARMACEUTYCZNY Z ODDZIAŁEM MEDYCYNY LABORATORYJNEJ. Nazwa Wydziału:

Sylabus - Biochemia. 1. Metryczka FARMACEUTYCZNY Z ODDZIAŁEM MEDYCYNY LABORATORYJNEJ. Nazwa Wydziału: Sylabus - Biochemia 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np. Zdrowie publiczne I stopnia profil praktyczny, studia stacjonarne):

Bardziej szczegółowo

VIII Bałtycki Festiwal Nauki Koło Studentów Biotechnologii PG

VIII Bałtycki Festiwal Nauki Koło Studentów Biotechnologii PG VIII Bałtycki Festiwal Nauki Koło Studentów Biotechnologii PG W ramach tegorocznego Bałtyckiego Festiwalu Nauki, który odbył się w dniach od 27 do 29 maja 2010 roku członkowie Koła Studentów Biotechnologii

Bardziej szczegółowo

Mitochondria. siłownie komórki

Mitochondria. siłownie komórki śycie - wymaga nakładu energii źródłem - promienie świetlne - wykorzystywane do fotosyntezy - magazynowanie energii w wiązaniach chemicznych Wszystkie organizmy ( a zwierzęce wyłącznie) pozyskują energię

Bardziej szczegółowo

Reakcje zachodzące w komórkach

Reakcje zachodzące w komórkach Reakcje zachodzące w komórkach W każdej sekundzie we wszystkich organizmach żywych zachodzi niezliczona ilość reakcji metabolicznych. Metabolizm (gr. metabole - przemiana) to przemiany materii i energii

Bardziej szczegółowo

Bliskie spotkania z biologią METABOLIZM. dr hab. Joanna Moraczewska, prof. UKW. Instytut Biologii Eksperymetalnej, Zakład Biochemii i Biologii Komórki

Bliskie spotkania z biologią METABOLIZM. dr hab. Joanna Moraczewska, prof. UKW. Instytut Biologii Eksperymetalnej, Zakład Biochemii i Biologii Komórki Bliskie spotkania z biologią METABOLIZM dr hab. Joanna Moraczewska, prof. UKW Instytut Biologii Eksperymetalnej, Zakład Biochemii i Biologii Komórki Metabolizm całokształt przemian biochemicznych i towarzyszących

Bardziej szczegółowo

Wolne rodniki w komórkach SYLABUS A. Informacje ogólne

Wolne rodniki w komórkach SYLABUS A. Informacje ogólne Wolne rodniki w komórkach A. Informacje ogólne Elementy sylabusu Nazwa jednostki prowadzącej kierunek Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Profil studiów Forma studiów Rodzaj Rok studiów /semestr

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ Z EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROZWOJU REGIONALNEGO 1 z 7

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ Z EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROZWOJU REGIONALNEGO 1 z 7 Poznań, dnia 28.04.2014 r. BioVentures Institute Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością ul. Promienista 83 60 141 Poznań Zapytanie ofertowe nr 01/2014 Projekt Nowa technologia wytwarzania szczepionek

Bardziej szczegółowo

A. Problem badawczy 1. Dokumentowany obraz zmian.

A. Problem badawczy 1. Dokumentowany obraz zmian. ID Testu: 192M3J5 Imię i nazwisko ucznia Klasa Data 1. Przyporzadkuj do symboli literowych, którymi oznaczono etapy doświadczenia biologicznego (A D), odpowiednie cyfry wybrane spośród 1 5, którymi oznaczono

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 3. Poznanie sposobów i typów hodowli komórek i tkanek zwierzęcych oraz metodyki pracy w warunkach sterylnych.

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 3. Poznanie sposobów i typów hodowli komórek i tkanek zwierzęcych oraz metodyki pracy w warunkach sterylnych. Załącznik nr 4 do Zarządzenia Nr.. KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. HODOWLE KOMÓREK I TKANEK CELL AND TISSUE CULTURE Kod Punktacja ECTS* 3 Koordynator dr Anna Barbasz Zespół dydaktyczny dr Anna Barbasz

Bardziej szczegółowo

XXV. Grzyby cz I. Ćwiczenie 1. Wykonanie i obserwacja preparatów mikroskopowych. a. Candida albicans preparat z hodowli barwiony metoda Grama

XXV. Grzyby cz I. Ćwiczenie 1. Wykonanie i obserwacja preparatów mikroskopowych. a. Candida albicans preparat z hodowli barwiony metoda Grama XXV. Grzyby cz I. Ćwiczenie 1. Wykonanie i obserwacja preparatów mikroskopowych a. Candida albicans preparat z hodowli barwiony metoda Grama Opis preparatu: b. Saccharomyces cerevisiae preparat z hodowli

Bardziej szczegółowo

IZOLACJA KWASÓW NUKLEINOWYCH WARUNKI ZALICZENIA PRZEDMIOTU- 7 ECTS PRZEDMIOT PROGOWY!!!

IZOLACJA KWASÓW NUKLEINOWYCH WARUNKI ZALICZENIA PRZEDMIOTU- 7 ECTS PRZEDMIOT PROGOWY!!! WARUNKI ZALICZENIA PRZEDMIOTU- 7 ECTS PRZEDMIOT PROGOWY!!! W1-4p W2-4p W3-4p W4-4p W5-4p W6-4p W7-4p W8-4p W9-4p W10-4p min 21p wyjściówka I 40p wyjściówka II 40p egzamin I egzamin II min 21p 60p 60p min

Bardziej szczegółowo

Transport pęcherzykowy

Transport pęcherzykowy Transport pęcherzykowy zachowanie asymetrii sortowanie przenoszonego materiału precyzyjne oznakowanie zachowanie odrębności organelli Transport pęcherzykowy etapy transportu Transport pęcherzykowy przemieszczanie

Bardziej szczegółowo

Izolacja komórek szpiku kostnego w celu identyfikacji wybranych populacji komórek macierzystych technikami cytometrycznymi

Izolacja komórek szpiku kostnego w celu identyfikacji wybranych populacji komórek macierzystych technikami cytometrycznymi Izolacja komórek szpiku kostnego w celu identyfikacji wybranych populacji komórek macierzystych technikami cytometrycznymi PRAKTIKUM Z BIOLOGII KOMÓRKI DLA BIOLOGÓW (BT 216) TEMAT ĆWICZENIA: "Izolacja

Bardziej szczegółowo

Unikalne cechy płytek i szalek IBIDI

Unikalne cechy płytek i szalek IBIDI Unikalne cechy płytek i szalek IBIDI Grubość płytki jest kluczowym aspektem jakości obrazowania. Typowa grubość szkiełek nakrywkowych wynosi 0,17 mm (170 µm). Większość obiektywów stosowanych do mikroskopii

Bardziej szczegółowo

Biologia molekularna

Biologia molekularna Biologia molekularna 1. Metryczka Nazwa Wydziału Program kształcenia Wydział Farmaceutyczny z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej Analityka Medyczna, studia jednolite magisterskie, studia stacjonarne i niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

rodzaje luminescencji (czym wywołana?)

rodzaje luminescencji (czym wywołana?) metody emisyjne luminescencja - świecenie atomów lub cząsteczek, które nie jest wywołane głównie przez wysoką temperaturę generalnie świecenie zimnych cząsteczek rodzaje luminescencji (czym wywołana?)

Bardziej szczegółowo

Histologia i biologia komórki

Histologia i biologia komórki Histologia i biologia komórki dr n. med. Bogusław Nedoszytko Wydział Zamiejscowy w Gdyni Podstawy biologii i genetyki dr n. med. Bogusław Nedoszytko Wydział Zamiejscowy w Gdyni Atlas Histologiczny dr n.

Bardziej szczegółowo

FITOREMEDIACJA. Jest to proces polegający na wprowadzeniu roślin do określonego ekosystemu w celu asymilacji zanieczyszczeń poprzez korzenie i liście.

FITOREMEDIACJA. Jest to proces polegający na wprowadzeniu roślin do określonego ekosystemu w celu asymilacji zanieczyszczeń poprzez korzenie i liście. FITOREMEDIACJA Jest to proces polegający na wprowadzeniu roślin do określonego ekosystemu w celu asymilacji zanieczyszczeń poprzez korzenie i liście. Proces ten jest wykorzystywany do usuwania takich ksenobiotyków

Bardziej szczegółowo

Technika fluorescencyjnego oznaczania aktywności enzymów. Wstęp:

Technika fluorescencyjnego oznaczania aktywności enzymów. Wstęp: Technika fluorescencyjnego oznaczania aktywności enzymów Wstęp: Wśród technik biologii molekularnej jedną z najczęściej stosowanych jest technika fluorescencyjna. Stosując technikę fluorescencyjną można

Bardziej szczegółowo