Raport Otwarcia System Ochrony Zdrowia w Polsce

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Raport Otwarcia System Ochrony Zdrowia w Polsce"

Transkrypt

1 Ewelina Nojszewska Warszawa, 15 października 2007 Jerzy Miller Panu dr Januszowi Kochanowskiemu Rzecznikowi Praw Obywatelskich - w podziękowaniu za pieczenie własnej pieczeni Raport Otwarcia System Ochrony Zdrowia w Polsce Wstęp Reforma systemu ochrony zdrowia ma priorytetowe znaczenie dla programu naprawy państwa. Stosowanie doraźnych rozwiązań czy częściowe zaspokajanie potrzeb płacowych poszczególnych grup zawodowych nie może zagwarantować ani podstawowych praw pacjenta, ani doprowadzić do stabilizacji zawodowej i ekonomicznej pracowników służby zdrowia 1. Aby mówić o zmianach w systemie ochrony zdrowia (SOZ), czy jego reformowaniu, warto znać skomplikowaną sytuację, w jakiej się on znajduje. Zrozumienie przyczyn i skutków proponowanych zmian lub ich zaniechań zależy od posiadania zarówno świadomości ekonomicznej, jak wiedzy o samym systemie. Dlatego referat został podzielony na dwie części, z których pierwsza stanowi wprowadzenie do ekonomicznej analizy funkcjonowania SOZ, a druga przedstawia stan, w jakim znalazł się polski system na jesieni 2007 roku. 1. To, co politycy wiedzieć powinni Świadczenia medyczne są jedyne w swoim rodzaju ze względu na znaczenie, jakie każdy z nas przypisuje zdrowiu i jego utracie. Rynek świadczeń medycznych różni się od rynków wszystkich innych dóbr i usług. Po raz pierwszy podkreślił to Kenneth J. Arrow w artykule zapoczątkowującym rozwój ekonomii zdrowia 2. Czynnikiem prowadzącym do takiego stanu rzeczy jest niepewność i asymetria informacji przyczyniające się do powstania problemu agencji. Co więcej, poznając rynek świadczeń medycznych nie można pominąć funkcjonowania rynku ubezpieczeń medycznych, na którym wymienione niesprawności mechanizmu rynkowego występują ze znacznie większą siłą 3. Pewne fakty związane z funkcjonowaniem SOZ nie są powszechnie znane. Podejmowanie decyzji dotyczących finansowania i zorganizowania systemu wymaga uwzględnienia ich i dlatego warto zwrócić uwagę na istnienie zamienności między efektywnością a sprawiedliwością tu rozumianą jako dostępność do podstawowych świadczeń medycznych. Podstawowe świadczenia i zabezpieczenie od ryzyka powinny być równomiernie rozłożone, a cena nie powinna być podstawowym narzędziem racjonowania 4. Problem zamienności dotyczy również alokacji zasobów wewnątrz SOZ. Wynika to z faktu, że SOZ ma osiągnąć wielorakie cele. Wbrew uproszczeniom alokacji zasobów nie dokonuje się w oparciu o zasadę efektywności kosztów (ang. cost-effectiveness), zgodnie z którą efektywność mierzona jest 1 Rzecznik Praw Obywatelskich, Newsletter września Kenneth J. Arrow, Uncertainty and the Welfare Economiics of Medical Care, The American Economic Review, vol. LIII, No 5, December 1963, ss Więcej na te tematy w: Kornai Janos, Karen Eggleston, Solidarność w procesie transformacji reforma służby zdrowia w Europie Wschodniej, Wydawnictwo WSPiZ im. L. Koźmińskiego, Warszawa, 2002; Zweifel Peter, Friedrich Breyer, Health Economics, Oxford University Press, Rozważania o racjonowaniu i profilowaniu w: Jacek Hołówka Racjonowanie świadczeń medycznych, czy profilowanie oferty?, Internet 1

2 poprawą stanu zdrowia. Przy publicznym i prywatnym finansowaniu SOZ alokacja zasobów musi spełnić trzy cele: poprawiać stan zdrowia społeczeństwa, spełniać oczekiwania pacjentów dotyczące dostępności świadczeń oraz chronić społeczeństwo przed katastrofą finansową 5. W uprzemysłowionych krajach, gdzie niewidzialna ręka rynku kieruje funkcjonowaniem gospodarek, można spostrzec istnienie niesprawności mechanizmu rynkowego (ang. market failures) na rynku świadczeń medycznych. Można stwierdzić, że ani decyzje dotyczące podaży świadczeń medycznych, ani decyzje dotyczące popytu na nie podejmowane przez suwerenne jednostki (pacjentów i świadczeniodawców) i konfrontowane z finansowymi konsekwencjami tych wyborów, nie wynikają z ekonomicznych planów koordynowanych przez mechanizm rynkowy. Rynek jest tym bardziej niesprawny w alokowaniu świadczeń medycznych, im silniej dobra te wykazują cechy dóbr publicznych (szczepienia, rezerwy łóżek w szpitalach) oraz im bardziej prowadzą one do powstawania korzyści zewnętrznych. W takich sytuacjach konieczne jest stworzenie odpowiednich instytucji finansujących dostarczanie tych dóbr. Mogą to być rządowe instytucje, ale istnienie niesprawności mechanizmu rynkowego w postaci efektów zewnętrznych i dóbr publicznych nie uzasadnia dostarczania świadczeń medycznych przez rząd. Jeśli chodzi o rosnące korzyści skali, to nie ma podstaw do stwierdzenia, że są one obecne przy produkcji świadczeń medycznych, pomimo, że mogą pojawić się przy pewnych usługach takich, jak testy laboratoryjne. Od strony popytu również pojawiają się czynniki prowadzące do niesprawności mechanizmu rynkowego. Przyczyną jest niemożność pacjenta do podejmowania racjonalnych decyzji dotyczących jego wielkości popytu na świadczenia medyczne. Ponownie nie stanowi to przesłanki do publicznego dostarczania świadczeń medycznych, a jedynie jest podstawą do prowadzenia właściwej polityki informacyjnej, czy edukacyjnej przez rząd. Asymetria informacji istnieje na wszystkich rynkach, ale w odniesieniu do świadczeń medycznych jest szczególnie istotna. Silniej przejawia się na rynku ubezpieczeń medycznych, ale na rynku świadczeń też trzeba odnotować jej wpływ. Strona podażowa, czyli lekarze i instytucje świadczące usługi medyczne wiedzą znacznie więcej o przedmiocie transakcji, czyli właściwym leczeniu, całkowitych kosztach, komplikacjach i skutkach ubocznych. W ekonomii zaistniałą sytuację określa się mianem problemu pryncypała agenta. Asymetria informacji bardzo silnie wpływa na zachowanie obydwu stron kontraktu. Lekarz na ogół w trosce o zdrowie i życie pacjenta dąży do zastosowania najskuteczniejszych metod leczenia nie licząc się z kosztami. Jeśli w takiej sytuacji nie znajdują zastosowania odpowiednie bodźce w postaci właściwie skonstruowanych metod płacenia świadczeniodawcom, to koszty opieki medycznej w sposób niekontrolowany będą rosnąć. Dodatkowo, jako hamulec dla kosztów stosowane jest współuczestniczenie świadczeniodawcy w kosztach, które zostają uznane za zbędne. Wszechobecność stowarzyszeń zawodowych jest jednym z czynników deformujących funkcjonowanie rynku. Analizując stronę popytu można wymienić trzy przyczyny, dla których lekarze wstępują do stowarzyszeń: ochrona przed konkurencją, dostęp do funduszy publicznych, gwarancja redystrybucji. Można podać przyczyny zawiązywania się i trwania stowarzyszeń medycznych również i po stronie podaży, a mianowicie: łatwość w 5 Szerzej na ten temat w: William Hsiao, Peter S. Heller, What Should Macroeconomists Know abort Health Care Policy?, International Monetary Fund, WP/07/13. 2

3 egzekwowaniu różnicowania cen dyskryminacji cenowej, łatwość kontroli wejścia na rynek, homogeniczność interesu. Popyt na świadczenia medyczne stowarzyszeń jest szczególnie duży, a koszt założenia i funkcjonowania stowarzyszenia jest stosunkowo niewielki, co łącznie prowadzi do znacznej roli stowarzyszeń zawodowych w systemie ochrony zdrowia. Stowarzyszenia zawodowe w ochronie zdrowia mają do czynienia z trzema grupami: pacjentami, politykami, własnymi członkami. Muszą one spełniać swoje zadania biorąc pod uwagę interes każdej z nich, a więc muszą: zapewnić odpowiednią jakość dla pacjentów, spełnić oczekiwania polityków przede wszystkim dotyczące wyborów, chronić dochody swoich członków. Z obserwacji sposobu funkcjonowania medycznych stowarzyszeń wynika, że koncentrują się na interesach polityków (wybory) i własnych członków (dochody) kosztem jakości i dostępności świadczeń medycznych. Należy jeszcze spojrzeć na stronę popytu i odnotować już wcześniej wspomnianą postawę pacjentów, którą można określić mianem bezradności pacjenta. Sprowadza się ona do swojego rodzaju zdziecinnienia i absolutnego podporządkowania się decyzjom lekarza w obliczu zagrożenia zdrowia lub życia czy wręcz wymuszaniu na lekarzu badań, które są zbędne z klinicznego punktu widzenia. Dlatego konieczna jest kontrola strony popytu realizowana w postaci współpłacenia za świadczenia medyczne. Asymetria informacji ze swej natury rzeczy prowadzi do selekcji. Problem selekcji również jest ważniejszy dla ubezpieczycieli, ale nie można pominąć go na rynku świadczeń medycznych. Negatywna selekcja polega na tym, że przede wszystkim uaktywniają się ludzie chorzy lub uważający się za chorych i wypierają z rynku pozostałych. Pojawiają się limity prowadzące do kolejek, obniża się jakość świadczeń, pomijając fakt, że ubezpieczenia zdrowotne stają się droższe. Selekcja ryzyka, inaczej zwana spijaniem śmietanki, oznacza że świadczeniodawcy dążą do posiadania wśród swoich pacjentów ludzi o jak najlepszym zdrowiu, a przede wszystkim młodych. Na rynkach ubezpieczeniowych obecna jest również pokusa nadużycia, czasami nazywana hazardem moralnym. Jest ona obecna także na rynku świadczeń medycznych i to zarówno po stronie popytu, jak i po stronie podaży. Jeśli pacjent nie partycypuje w kosztach leczenia, to nie ma takiej siły, która zmusiłaby go do oszczędzania zasobów medycznych i przestrzegania wszystkich zaleceń lekarza, a także do prowadzenia higienicznego trybu życia włączając w to badania profilaktyczne. Z kolei świadczeniodawca postępując zgodnie ze swym zawodowym sumieniem chce wyleczyć pacjenta najszybciej i najskuteczniej, a więc nie licząc się z kosztami. W zależności od systemu opłacania i istnienia zagrożenia współuczestniczenia w kosztach leczenia lekarze w mniejszym lub większym stopniu jeśli w ogóle uwzględniają konsekwencje ekonomiczne swych decyzji medycznych. Dystrybucja wydatków w SOZ jest nierównomierna. W USA 1% populacji konsumuje 22% całkowitych wydatków na ochronę zdrowia, odpowiednio: 5% - 49%, 10% - 64%, 50% - 97% 6. Monopolistyczna siła po stronie podaży ma większy wpływ na efektywność funkcjonowania SOZ, jakość świadczeń i wielkość wydatków niż strona popytu. Z badań wynika, że to właśnie strona podaży (technologia i popyt indukowany) nakręca inflację kosztową zdecydowanie bardziej niż popyt konsumpcyjny 7. 6 Yu W., Ezzati-Rice T., Concentration of Health Care Expenditure in the US Civilian Noninstitutionalized Population, MEPS Statistical Brief No 81,

4 Asymetria informacji, wynikająca z niej negatywna selekcja i selekcja ryzyka, a także pokusa nadużycia nie stanowią podstawy do wyłącznie publicznego dostarczania świadczeń medycznych. Stanowią one warunek wymuszający na rządzie właściwe regulacje dotyczące świadczeniodawców i ubezpieczycieli, a także przemysłu farmaceutycznego aby oba rynki funkcjonowały w sposób umożliwiający osiągnięcie przede wszystkim efektywności klinicznej, a także efektywności ekonomicznej. 2. Realia polskiego systemu ochrony zdrowia (SOZ) Emocje towarzyszące funkcjonowaniu SOZ doprowadziły do rozpowszechnienia się wielu mitów i pomijania faktów. Pacjenci i lekarze de facto ograniczając się do walki o wzrost wydatków na SOZ pomijają rolę poszczególnych czynników oddziałujących na zdrowie, a mianowicie: 10% jest kształtowane przez SOZ, środowisko i czynniki genetyczne wpływają po 20%, a styl życia określa stan zdrowia w 50%. Dlatego jeśli zależy nam na poprawie funkcjonowania służby zdrowia to możemy ograniczyć dyskusję do SOZ ale jeśli zależy nam na zdrowiu społeczeństwa to konieczne jest poszerzenie o promocję zdrowego stylu życia i motywację do prozdrowotnych zachowań Organizacja i finansowanie SOZ tworzą zakłady opieki zdrowotnej (ZOZ), apteki sprzedające leki na receptę, ubezpieczyciele i ubezpieczeni. Ubezpieczenie zdrowotne ma charakter obligatoryjny. Ubezpieczyciel (Narodowy Fundusz Zdrowia a wcześniej Regionalne Kasy Chorych) jest monopolistą ubezpieczony nie ma prawa wyboru ubezpieczyciela, a ZOZ nie ma prawa wyboru zamawiającego usługi medyczne dla ubezpieczonego. (Strukturę SOZ w Polsce przedstawia poniższy rysunek.) ABONAMENTÓWKI (właśni świadczeniodawcy i własny pobór składek) Konsumenci Opłaty z własnej kieszeni Składki na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne & składki dobrowolnego ubezpieczenia komercyjnego SYSTEM OCHRONY ZDROWIA W POLSCE Świadczeniodawcy Płatnik NFZ & Ubezpieczyciele np. PZU, CU Nie-Publiczni (prywatni) Publiczni Ubezpieczeni mogą nie korzystać z ubezpieczenia i kupować w ZOZ usługi po cenach rynkowych. Część pracodawców wykupuje dla swych pracowników ubezpieczenie u prywatnych ubezpieczycieli (najbardziej popularną formą jest tzw. ubezpieczenie abonamentowe obejmujące usługi lecznictwa otwartego). 7 William Hsiao, Peter S. Heller, What Should Macroeconomists Know abort Health Care Policy?, International Monetary Fund, WP/07/13, s. 18. Autorzy dodatkowo wykorzystują pojęcie stopa inflacji wydatków na ochronę zdrowia odnoszące się do stopy wzrostu w ujęciu realnym wydatków na zdrowie per capita. 4

5 ZOZy, w zależności od formy własności dzielą się na publiczne i niepubliczne. Organami zakładającymi publiczny ZOZ mogą być minister (Minister Zdrowia, MON, MSWiA), samorząd wojewódzki, powiatowy i gminny, medyczna szkoła wyższa. Publiczny ZOZ nie może pobierać od pacjentów opłaty jeśli w tym samym zakresie usług medycznych leczy w ramach kontraktów z NFZ. Niepubliczny ZOZ nie ma takiego ograniczenia. Kontrakty między NFZ i ZOZ są zawierane w drodze postępowania konkursowego maksymalnie na 3 lata, z coroczną koniecznością aneksowania zakresu i wartości umowy. NFZ nie może różnicować warunków umowy w zależności od tego czy ZOZ jest publiczny czy niepubliczny. Dysfunkcje SOZ to : - nieuzasadniony monopol NFZ, - nierówne traktowanie publicznych i niepublicznych ZOZ, - notoryczne i bezkarne zadłużanie się publicznych ZOZ. Ważną cechą jest to, że NFZ kontraktuje świadczenia zarówno ze świadczeniodawcami publicznymi, jak i niepublicznymi. Oczywiście na rynku funkcjonują niepubliczni świadczeniodawcy, którzy pracują na rzecz prywatnych konsumentów, nie zawierając kontraktów z NFZ. Istnienie mono-kasy w postaci NFZ uniemożliwia funkcjonowanie mechanizmów konkurencji, skazuje SOZ na nieefektywność finansową i niemoralne zachowania wszystkich (?) uczestników. Sytuację demograficzną i zdrowotną w Polsce przedstawiają poniższe zestawienia. Według prognozy GUS liczba mieszkańcó w Polski będzie zmniejszać się w kolejnych latach 8. 8 Wskaźniki doprojektuj tworzenia sieci szpitali z elementami analizy sytuacji demograficznej i stanu zdrowia ludności, Ministerstwo Zdrowia, Warszawa grudzień 2006, s. 7 5

6 Konferencja TEP nt.: Tendencje i perspektywy rozwoju polskiej gospodarki Prognoza GUS wskazuje, że po 2010 r. dynamicznie wzrośnie udział ludności 65+. Proces będzie znacznie silniejszy w miastach niż na wsi 9. Sytuacja demograficzna w Polsce i oczekiwane jej zmiany wskazują na przesuwanie się zapotrzebowania na świadczenia medyczne w kierunku osób starszych. Zmniejszeniu ulegnie zapotrzebowanie na usługi ginekologiczno-położnicze i pediatryczne, a zwiększy się popyt na świadczenia onkologiczne, kardiologiczne, a także z dziedziny geriatrii, urologii i rehabilitacji. Finansowanie usług medycznych jest zadaniem publicznym. W dyskusji dotyczącej racjonalizacji wydatków służby zdrowia, toczącej się od początku transformacji ustrojowej lat 90-tych, niemal wszyscy podkreślają konieczność utrzymania obowiązku ubezpieczenia się na wypadek choroby. Słuszność tego podejścia udowadnia poniższy wykres, obrazujący zależność wydatków w 2004 roku, ponoszonych przez NFZ na przeciętnego ubezpieczonego w zależności od płci i wieku 10. Wagi ryzyka zdrowotnego grupy wiekowo-płciowej 3,0000 2,5000 2,0000 Krotność 1,5000 Kobiety Mężczyźni 1,0000 0,5000 0, Wiek ubezpieczonych Zdecydowaną większość wydatków na nasze zdrowie ponosimy w okresie emerytalnym, okresie kiedy z reguły dysponujemy mniejszymi dochodami bieżącymi. Dlatego gdyby 9 Op.cit. s Jerzy Miller opracowanie własne na podstawie danych z NFZ. 6

7 państwo nie zmuszało nas do ubezpieczenia zdrowotnego od młodych lat, rozpoczęcia pierwszej pracy zawodowej, gdy wydatki na usługi medyczne stanowią około 30% - 50% przeciętnych wydatków dla całej populacji, to prawdopodobnie mniej zapobiegliwa część społeczeństwa nie byłaby w stanie sama opłacać opieki medycznej w wieku emerytalnym, gdy jej koszt sięga 250% kosztu przeciętnego. Skutkiem byłby prawdopodobnie znaczny wzrost wydatków socjalnych dla mniej zamożnych a schorowanych starych mieszkańców. Polski system ubezpieczenia zdrowotnego jest typowym ubezpieczeniem międzypokoleniowym. Młodzi i zdrowi swoją składką umożliwiają leczenie starych i schorowanych. Dlatego jest bardzo wrażliwy na kłopoty demograficzne starzejącego się polskiego społeczeństwa. W krajach europejskich panuje wielka różnorodność zasad finansowania usług medycznych. Poniższa tabela pokazuje źródła finansowania SOZ w wybranych krajach 11. W Polsce od 1999 roku jednostki służby zdrowia nie są już jednostkami budżetowymi, a świadczenia medyczne nie są już finansowane z budżetu państwa. Podstawowym źródłem finansowania (ponad 90%) jest składka na ubezpieczenia zdrowotne, która ma charakter podatku celowego. Aktualnie stawka ubezpieczenia zdrowotnego wynosi 9%, z czego 7,75% jest odliczane od PIT-u. Drugim źródłem finansowania jest budżet państwa, z którego są opłacane tzw. usługi wysokospecjalistyczne, np. przeszczepy. W finansowaniu SOZ uczestniczą również budżety jednostek samorządu terytorialnego opłacających badania profilaktyczne. Oprócz finansowania publicznego znaczący udział ma finansowanie prywatne. Wg danych OECD stanowią one blisko 32% całości wydatków ale nie stanowi to wyjątku wśród krajów europejskich [patrz poniższy wykres, który pokazuje udział wydatków prywatnych (szara część) i publicznych (pomarańczowa część) w całkowitych wydatkach na ochronę zdrowia w 11 Agnieszka Chłoń-Domińczak, Zdrowie i opieka zdrowotna w Unii Europejskiej, referat na konferencję Europejski Model Społeczny doświadczenia i kierunki zmian, 11 czerwca 2007, Warszawa. 7

8 2004 r 12 ]. Warto to podkreślić wobec mitu o bezpłatnej opiece zdrowotnej w Polsce. Z drugiej strony, za wyjątkiem dopłat do leków i nielicznych umów z ubezpieczycielami prywatnymi, nie ewidencjonujemy wydatków prywatnych co zmusza do ostrożności co do poprawności szacunków. Kolejnym mitem, z którym warto podjąć walkę jest poziom nakładów na opiekę medyczną. WHO uznaje wydatki na poziomie 6% PKB jako już odpowiednie, nie stanowiące zagrożenia zdrowotnego dla społeczeństwa. Poniższy wykres pokazuje udział całkowitych wydatków na ochronę zdrowia w PKB w 2004 roku 13. W ostatnich 3 latach w Polsce dynamika wydatków publicznych na służbę zdrowia była wyższa od wzrostu PKB, co pozwala postawić tezę, że obecnie na opiekę zdrowotną wydajemy około 7% PKB. W Polsce problem przede wszystkim polega na efektywności wydatkowanych pieniędzy a nie na wielkości całkowitego zasobu przeznaczonego na SOZ. Jego zwiększenie rzecz jasna dodatkowo poprawiłoby jakość i dostępność świadczeń. Na marginesie należy wspomnieć o spodziewanych kłopotach związanych z wejściem w życie z dniem 1 X 2007 r. znowelizowanej ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej 13 i 12 OECD Health Data

9 finansowanych ze środków publicznych i innych związanych z leczeniem ofiar wypadków drogowych. Na podstawie przewidywanych przychodów przekazanych przez zakłady ubezpieczeń i Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny przyjęto, że koszty świadczeń zdrowotnych udzielonych w następstwie zdarzeń związanych z ruchem pojazdów mechanicznych wyniosą w 2007 r tys. zł. Niestety mechanizm uzyskiwania tych pieniędzy jest mglisty i długotrwały Popyt na świadczenia medyczne W części poświęconej teoretycznej analizie funkcjonowania SOZ przedstawione zostały mechanizmu nakręcania popytu przez stronę podaży i przez psychologiczne mechanizmy determinujące zachowania pacjentów. Wszystkie te czynniki są obecne na polskim rynku. Bogacenie się części gospodarstw domowych, import leków i sprzętu medycznego, wolność przepływu pacjentów między krajami UE, dostępność informacji z całego świata, a także agresywna reklama koncernów farmaceutycznych wpływa na wzrost popytu na świadczenia. O sile tego zjawiska świadczy około 32% udział wydatków prywatnych w wydatkach całkowitych na ochronę zdrowia Podaż świadczeń medycznych Można się zastanowić, czy NFZ utrzymuje swą stabilność finansową dzięki niskiej wycenie świadczeń i narzucaniu limitów świadczeniodawcom. Wywołuje to niezadowolenie zarówno wśród pacjentów, jak i świadczeniodawców. Ci pierwsi narzekają na dostępność świadczeń, długość kolejek, a więc czas oczekiwania pomijając jakość świadczeń. Ci drudzy popadają w długi przede wszystkim przez niegospodarność, dodatkowo przez niskie wyceny świadczeń i ich nadwykonania. Niskie wynagrodzenia lekarzy w połączeniu z nadmiernym popytem prowadzą do pracy na kilka etatów, w ramach której nastąpiła dzika prywatyzacja publicznych placówek. Niepokojącą konsekwencją zbyt niskich wynagrodzeń jest płacenie za świadczenia czy przyjęcia do szpitala z prywatnej kieszeni pacjentów w postaci zdziczałych kopertówek. Ostatnio najgłośniej mówi się o kolejnej konsekwencji, czyli o emigracji lekarzy różnej specjalności - szczególnie anestezjologów. Nierzadko dochodzi do sytuacji, w której pacjenci na prywatnych wizytach opłacają prywatne dojście do badań czy zabiegów w publicznym szpitalu, czyli pojawiają się publiczne straty przez wykorzystanie szpitalnego wyposażenia, a zyski są prywatne. Istniejące warunki po stronie podaży prowadzą do szeregu zjawisk patologicznych. Jesienią 2007 w gorączce strajków lekarskich okazało się, że część lekarzy prowadziła głodówkę, ale tylko w określone dni i godziny 14. Własność jednostek SOZ jest również kwestią, na którą warto zwrócić uwagę, a szczególnie na fakt, że w całej Polsce w dniu 2 października 2007 roku było 2645 publicznych ZOZ oraz niepublicznych 15. Przykładowo szpitali publicznych tego dnia było 1082, a niepublicznych Z danych MZ wynika więc, że 84% wszystkich placówek ochrony zdrowia jest w rękach prywatnych, w tym 82% to jednostki podstawowej opieki medycznej. Prywatyzacja jest właściwym kierunkiem działania sprzyjającym osiąganiu efektywności 14 Rzecznik Praw Obywatelskich, Newsletter 1 7 października na jednej ze stron internetowych Ministerstwa Zdrowia. 16 na jednej ze stron internetowych Ministerstwa Zdrowia. 9

10 ekonomicznej i klinicznej, chociaż budzi obawy pacjentów obawiających się, że zysk szpitala będzie jedynym celem jego działalności. Historycznie uwarunkowana jest nierównomierna sieć szpitali w Polsce. Stanowi to ograniczenie dostępu do świadczeń szpitalnych, pomimo że mamy zbyt dużo szpitali. Struktura oddziałów również nie odpowiada potrzebom zdrowotnym, o czym świadczy stopień wykorzystania łóżek. Przykładem mogą być oddziały pediatryczne, które dysponują zbyt dużą liczbą łóżek, a ich niedobór jest na onkologii. Szpitale są na ogół źle zarządzane, co prowadzi do marnotrawstwa środków. Poniższa tabela przedstawia stopień, w jakim liczba łóżek szpitalnych zaspokaja potrzeby pacjentów w poszczególnych województwach według opinii konsultantów wojewódzkich różnych specjalności 17. W świecie odnotowuje się wzrost zainteresowania systemem konsultacyjnym, biorąc za punkt odniesienia Wielką Brytanię, ze względu na wyższe koszty organizacji pracy szpitala w postaci oddziałów. Ponadto część oddziałów ma charakter dzienny, a inne w ogóle są likwidowane, jak np. dermatologiczne Niezbędne zmiany w SOZ Efektywność wykorzystania posiadanego zasobu pieniądza zależy przede wszystkim od prozdrowotnych zachowań społeczeństwa (promocja zdrowego trybu życia), przykładania większej wagi do medycyny zapobiegawczej (profilaktyka) a nie tylko naprawczej oraz od wprowadzenia właściwych relacji między elementami SOZ. Zachowania prozdrowotne wypracowuje się w długim okresie czasu, podjęte dzisiaj dadzą swe efekty najwcześniej za kilkanaście lat. Tym niemniej nie wolno odkładać w czasie niezbędnych wysiłków edukacyjnych, zwłaszcza wśród ludzi młodych. Trzeba kształtować modę na zdrowe życie. Wczesne wykrycie choroby nie tylko zwiększa szanse jej wyleczenia ale również najczęściej obniża koszty leczenia. Dlatego mimo dotychczasowych niepowodzeń trzeba rozwijać badania profilaktyczne. Duża część populacji nie korzysta z prawa do okresowego sprawdzenia stanu swego zdrowia bo boi się dowiedzieć, że jest chora. Potrzebna jest długotrwała praca zwłaszcza lekarzy rodzinnych, samorządów terytorialnych, kościołów, stowarzyszeń wyleczonych, autorytetów. 17 Wskaźniki doprojektuj tworzenia sieci szpitali z elementami analizy sytuacji demograficznej i stanu zdrowia ludności, Ministerstwo Zdrowia, Warszawa grudzień 2006, s

11 Właściwe relacje między elementami SOZ należy zacząć wprowadzać począwszy od zmiany pozycji ubezpieczyciela. Likwidacja Regionalnych Kas Chorych była działaniem poprawnym bo zlikwidowała sztuczny podział Polski na 16 lokalnych, separowanych rynków usług medycznych. Utworzenie NFZ wprawdzie wyzwoliło mieszkańców z przymusu leczenia się we własnym województwie i osłabiło, ekonomicznie nieuzasadnione aspiracje każdego z województw do samodzielności w świadczeniu wszystkich usług medycznych bez względu na częstość występowania przypadków medycznych w tak niewielkich populacjach mieszkańców, ale nie zlikwidowało najważniejszej wady monopolu ubezpieczyciela. Ubezpieczyciel, przez swą rolę dominującego zamawiającego usługi medyczne, swymi wymogami medycznymi, organizacyjnymi i finansowymi praktycznie kształtuje rynek medyczny w kraju. Do wyjątku należą takie wąskie segmenty rynku jak stomatologia czy ginekologia (i to tylko w dużych miastach), które kierują się prawami rynku. Bez podziału rynku pomiędzy kilku ogólnopolskich ubezpieczycieli, którzy będą rywalizowali o tych samych leczonych i o tych samych leczących, nie wprowadzimy poprawnych relacji w SOZ. Obecnie najsłabszym elementem w systemie jest ubezpieczony bo nie może zmienić ubezpieczyciela a ponadto nie ma swego reprezentanta do negocjacji z ubezpieczycielem. System optymalizuje swe działanie w interesie pracownika ZOZ (bo wyjedzie z kraju lub będzie strajkował) a nie w interesie pacjenta, który swymi składkami system utrzymuje przy życiu. Również pozycja leczącego jest zbyt słaba ponieważ umowę na leczenie musi podpisać nawet jeśli projekt umowy jest dla niego niekorzystny. Alternatywą jest zaprzestanie działalności. Taka sytuacja stwarza warunki sprzyjające korupcji. Od jednego podpisu zależy los wielomilionowego kontraktu. Demonstrowanie siły ubezpieczyciela wywołało z drugiej strony podobne zachowania, np. Porozumienie Zielonogórskie lekarzy rodzinnych. Często nie doceniamy skutków zmian w SOZ wprowadzonych w 1999 roku. Pozbawienie ZOZ statusu jednostki budżetowej i nadanie mu osobowości prawnej zmieniło mentalność nie tylko dyrekcji ZOZ ale również lekarzy. Zrozumieli, że barierą w ich pracy mogą być nie tylko ograniczenia medycyny ale także ograniczenia finansowe. To dzięki ówczesnym decyzjom leczymy dziś bardziej ekonomicznie. Niestety nadal brak nam konsekwencji w traktowaniu ZOZ jako podmiotów gospodarczych. Konieczna jest prywatyzacja ZOZ. Wokół tej sprawy wybudowano kolejny mit. Politycy często nie rozróżniają prywatyzacji systemu od prywatyzacji elementów systemu. System nie przestanie być systemem publicznym w znaczeniu publicznej odpowiedzialności za dostępność do usług medycznych, objętych obligatoryjnym systemem ubezpieczeń zdrowotnych, z tego tytułu, że ZOZ wykonujący usługi medyczne stanie się podmiotem prywatnym. Wręcz odwrotnie, ze względu na większą efektywność podmiotów prywatnych obniżą się koszty systemu przez co zwiększy się wolumen usług możliwy do wykonania na rzecz ubezpieczonych. Zakończenie Sytuacja Polaków jest nie do pozazdroszczenia. Wszyscy uczestnicy systemu są niezadowoleni, pacjenci nie mają poczucia bezpieczeństwa zdrowotnego, a lekarze i pielęgniarki chcieliby zarabiać lepiej i pracować w lepszych warunkach. Same podwyżki wynagrodzeń, czy podwyższenie składki ubezpieczeniowej nie rozwiąże problemów SOZ. Niezbędna jest postawa pozytywistów nawołująca do pracy u podstaw. Należy bowiem zmienić zasady funkcjonowania SOZ, sposób jego finansowania, zorganizowania i zarządzania dążąc do efektywności ekonomicznej i klinicznej. Jako cele reformy można przyjąć: - zapewnienie długookresowej stabilności finansowej SOZ np. dzięki objęciu ubezpieczeniem 11

12 wszystkich obywateli; - właściwe rozłożenie kosztów świadczeń medycznych np. poprzez przekazywanie płatnikom, zgodnie z zasadą kawitacyjną, uśrednionej kwoty skorygowanej odpowiednio do wieku i płci uczestnika systemu; - ograniczenie obciążeń kosztów pracy, co ułatwia podnoszenie konkurencyjności gospodarki; - promowanie konkurencyjności między płatnikami o świadczeniodawców, a między świadczeniodawcami o płatników. Jest to jednak neverending story. 12

Struktura wydatków na zdrowie Rodzaje ubezpieczeń Rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce i Europie Potencjał rozwoju ubezpieczeń zdrowotnych i

Struktura wydatków na zdrowie Rodzaje ubezpieczeń Rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce i Europie Potencjał rozwoju ubezpieczeń zdrowotnych i Struktura wydatków na zdrowie Rodzaje ubezpieczeń Rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce i Europie Potencjał rozwoju ubezpieczeń zdrowotnych i abonamentów medycznych w Polsce Propozycje Ministerstwa Zdrowia

Bardziej szczegółowo

Popyt i podaż w ochronie zdrowia. Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ)

Popyt i podaż w ochronie zdrowia. Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ) Popyt i podaż w ochronie zdrowia Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ) Ochrona zdrowia i ekonomia (zdrowia): -Analiza ekonomiczna w ochronie zdrowia -Ocena ekonomiczna w ochronie zdrowia Ochrona zdrowia i gospodarka

Bardziej szczegółowo

Całokształt działalności zmierzającej do zapewnienia ochrony zdrowia ludności Sprawy podstawowe: zapobieganie chorobom, umocnienie zdrowia,

Całokształt działalności zmierzającej do zapewnienia ochrony zdrowia ludności Sprawy podstawowe: zapobieganie chorobom, umocnienie zdrowia, Całokształt działalności zmierzającej do zapewnienia ochrony zdrowia ludności Sprawy podstawowe: zapobieganie chorobom, umocnienie zdrowia, kształtowanie poczucia odpowiedzialności za siebie i innych,

Bardziej szczegółowo

Prywatne ubezpieczenia zdrowotne w Europie. Doświadczenia i wyzwania dla placówek medycznych

Prywatne ubezpieczenia zdrowotne w Europie. Doświadczenia i wyzwania dla placówek medycznych Prywatne ubezpieczenia zdrowotne w Europie Doświadczenia i wyzwania dla placówek medycznych Założenia budżetu państwa Budżet oparty jest na założeniach makroekonomicznych zakładających w 2013 r. m.in.

Bardziej szczegółowo

Onkologia a planowane zmiany w systemie ochrony zdrowia. Jerzy Gryglewicz Warszawa, 18 listopada 2016 r.

Onkologia a planowane zmiany w systemie ochrony zdrowia. Jerzy Gryglewicz Warszawa, 18 listopada 2016 r. Onkologia a planowane zmiany w systemie ochrony zdrowia Jerzy Gryglewicz Warszawa, 18 listopada 2016 r. Narodowa Służba Zdrowia Strategia zmian w systemie ochrony zdrowia w Polsce Priorytet I: Budowa sprawnego

Bardziej szczegółowo

Zapis potwierdzający wcześniejsze uwagi, autonomia w kontraktowaniu, możliwość preferowania określonej, zalecanej grupy świadczeniodawców.

Zapis potwierdzający wcześniejsze uwagi, autonomia w kontraktowaniu, możliwość preferowania określonej, zalecanej grupy świadczeniodawców. s. 3: Proponuje się powołanie wojewódzkich funduszy zdrowia, jako autonomicznych, regionalnych instytucji ubezpieczenia zdrowotnego, posiadających osobowość prawną, wraz z zagwarantowaniem realnego wpływu

Bardziej szczegółowo

Pracownicze Programy Zdrowotne (PPZ) Ogólnopolski Związek Pracodawców Prywatnej Służby Zdrowia

Pracownicze Programy Zdrowotne (PPZ) Ogólnopolski Związek Pracodawców Prywatnej Służby Zdrowia Pracownicze Programy Zdrowotne (PPZ) Ogólnopolski Związek Pracodawców Prywatnej Służby Zdrowia Podłoże i cele Częściowe odciążenie systemu publicznego przesunięcie części popytu na świadczenia na sektor

Bardziej szczegółowo

Prywatne dodatkowe ubezpieczenia zdrowotne tak, ale... Uwagi Polskiej Izby Ubezpieczeń do projektu ustawy o. Warszawa, 21 kwietnia 2011 r.

Prywatne dodatkowe ubezpieczenia zdrowotne tak, ale... Uwagi Polskiej Izby Ubezpieczeń do projektu ustawy o. Warszawa, 21 kwietnia 2011 r. Prywatne dodatkowe ubezpieczenia zdrowotne tak, ale... Uwagi Polskiej Izby Ubezpieczeń do projektu ustawy o dodatkowym ubezpieczeniu zdrowotnym Warszawa, 21 kwietnia 2011 r. Plan konferencji Dlaczego zabieramy

Bardziej szczegółowo

Narodowa Służba Zdrowia strategia zmian w systemie ochrony zdrowia w Polsce. Warszawa, 28 listopada 2016 r. Przemysław Sielicki

Narodowa Służba Zdrowia strategia zmian w systemie ochrony zdrowia w Polsce. Warszawa, 28 listopada 2016 r. Przemysław Sielicki strategia zmian w systemie ochrony zdrowia w Polsce Warszawa, 28 listopada 2016 r. Przemysław Sielicki 1. Narodowa Służba Zdrowia system opieki zdrowotnej od 2018 roku. 2. Finansowanie - budżet państwa

Bardziej szczegółowo

mgr DOROTA GRAŻYNA GNIEWOSZ Trutnov, 9 listopada 2016 r. CZ /0.0/0.0/15_005/000051

mgr DOROTA GRAŻYNA GNIEWOSZ Trutnov, 9 listopada 2016 r. CZ /0.0/0.0/15_005/000051 mgr DOROTA GRAŻYNA GNIEWOSZ Trutnov, 9 listopada 2016 r. to zespół osób i instytucji mający za zadanie zapewnić opiekę zdrowotną ludności. Polski system opieki zdrowotnej oparty jest na modelu ubezpieczeniowym,

Bardziej szczegółowo

Zdrowie publiczne z perspektywy społecznej. Wyniki konsultacji. Ewa Borek, Fundacja My Pacjenci

Zdrowie publiczne z perspektywy społecznej. Wyniki konsultacji. Ewa Borek, Fundacja My Pacjenci Zdrowie publiczne z perspektywy społecznej. Wyniki konsultacji Ewa Borek, Fundacja My Pacjenci Konsultacje Kwestionariusz online - opracowany przez ekspertów z zakresu zdrowia publicznego i systemu ochrony

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii plastycznej za rok 2016

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii plastycznej za rok 2016 Warszawa 15/02/2016 Bartłomiej Noszczyk Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego Szpital im. prof. W. Orłowskiego Ul. Czerniakowska 231 22 5841 191 Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii

Bardziej szczegółowo

Zdrowy obywatel, zdrowa Polska DODATKOWA REFUNDACJA LEKÓW W PROGRAMACH ZDROWOTNYCH PRACODAWCÓW

Zdrowy obywatel, zdrowa Polska DODATKOWA REFUNDACJA LEKÓW W PROGRAMACH ZDROWOTNYCH PRACODAWCÓW Zdrowy obywatel, zdrowa Polska DODATKOWA REFUNDACJA LEKÓW W PROGRAMACH ZDROWOTNYCH PRACODAWCÓW Za sukcesem firmy stoją pracownicy, zdrowi, efektywni i zmotywowani. W interesie każdego pracodawcy jest

Bardziej szczegółowo

Mechanizmy finansowe wspierające budowę telemedycyny

Mechanizmy finansowe wspierające budowę telemedycyny Mechanizmy finansowe wspierające budowę telemedycyny dr n. med. Leszek Sikorski Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia 16 czerwca 2011 r Definicja Telemedycyna definiowana może być jako wykorzystywanie

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE SYSTEMU OCHRONY ZDROWIA W POLSCE

FINANSOWANIE SYSTEMU OCHRONY ZDROWIA W POLSCE Definicja Ochrona zdrowia obejmuje szerszy zakres niż opieka zdrowotna - wszelkie działania, które bezpośrednio lub pośrednio wpływają na zapobieganie, utrzymanie i polepszanie stanu zdrowia ludności:

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia. Narodowy Rachunek Zdrowia za 2012 rok

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia. Narodowy Rachunek Zdrowia za 2012 rok GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia Notatka informacyjna Narodowy Rachunek Zdrowia za 2012 rok WPROWADZENIE System rachunków zdrowia 1 jest międzynarodowym narzędziem

Bardziej szczegółowo

www.pwc.com Podsumowanie dwóch lat Ustawa o działalności leczniczej Próba oceny skutków regulacji

www.pwc.com Podsumowanie dwóch lat Ustawa o działalności leczniczej Próba oceny skutków regulacji www.pwc.com Podsumowanie dwóch lat Ustawa o działalności leczniczej Próba oceny skutków regulacji Ocena ogólna : Ustawa była częścią istotnego pakietu zmian obok ustawy refundacyjnej i planowanej ustawy

Bardziej szczegółowo

LEGISLACJA A DOSTĘP DO NOWOCZESNYCH TERAPII

LEGISLACJA A DOSTĘP DO NOWOCZESNYCH TERAPII LEGISLACJA A DOSTĘP DO NOWOCZESNYCH TERAPII INFARMA, Katarzyna Połujan Prawo i finanse 2015 Warszawa 08.12.2014 PLANOWANE KIERUNKI DZIAŁAŃ RESORTU ZDROWIA W ZAKRESIE BEZPIECZEŃSTWA ZDROWOTNEGO OBYWATELI

Bardziej szczegółowo

Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce

Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Dorota M. Fal Doradca Zarządu Polskiej Izby Ubezpieczeń Konferencja Polskiej Izby Ubezpieczeń Dodatkowe ubezpieczenia zdrowotne -efektywny

Bardziej szczegółowo

DOSWIADCZENIA POLSKIE W REFORMIE OPIEKI ZDROWOTNEJ. Ustroń woj. śląskie 22-24 marca 2007 roku

DOSWIADCZENIA POLSKIE W REFORMIE OPIEKI ZDROWOTNEJ. Ustroń woj. śląskie 22-24 marca 2007 roku DOSWIADCZENIA POLSKIE W REFORMIE OPIEKI ZDROWOTNEJ Ustroń woj. śląskie 22-24 marca 2007 roku Jak rozpocząć reformę w ochronie zdrowia na Ukrainie z perspektywy dwóch polskich województw dużego, przemysłowego

Bardziej szczegółowo

Propozycja zmian w systemie ochrony zdrowia

Propozycja zmian w systemie ochrony zdrowia Propozycja zmian w systemie ochrony zdrowia Piotr Szynkiewicz Prometriq Akademia Zarządzania w Sopocie Kongres Praktyków Zarządzania w Ochronie Zdrowia Medmetriq 2013 Złe wiadomości: 1. Pieniędzy jest

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie fizjoterapii za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie fizjoterapii za rok 2014 Warszawa, 15.02.2015 r. Dr Grażyna Brzuszkiwicz-Kuźmicka Akademia Wychowania Fizycznego J. Piłsudskiego Wydział Rehabilitacji Ul. Marymoncka 34 00-968 Warszawa Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

Planowane zmiany systemowe w ochronie zdrowia i ich wpływ na organizację i finansowanie opieki hematoonkologicznej w Polsce

Planowane zmiany systemowe w ochronie zdrowia i ich wpływ na organizację i finansowanie opieki hematoonkologicznej w Polsce Planowane zmiany systemowe w ochronie zdrowia i ich wpływ na organizację i finansowanie opieki hematoonkologicznej w Polsce Przemysław Sielicki Warszawa, 09 marca 2017 r. HEMATOLOGIA ONKOLOGICZNA ASPEKTY

Bardziej szczegółowo

Budowanie systemu prywatnych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Propozycja Polskiej Izby Ubezpieczeń

Budowanie systemu prywatnych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Propozycja Polskiej Izby Ubezpieczeń Budowanie systemu prywatnych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Propozycja Polskiej Izby Ubezpieczeń Luty 2008 Sytuacja obecna Nie wlewać pieniędzy do dziurawych naczyń - Donald Tusk, premier RP Pomimo rosnącego

Bardziej szczegółowo

Prosimy o przesłanie odpowiedzi na pytania do 20 września br.

Prosimy o przesłanie odpowiedzi na pytania do 20 września br. Wszystkie badania opinii publicznej wskazują na zdrowie, jako jedną z najważniejszych wartości dla Polaków. Wysoka jakość i dostępność usług zdrowotnych jest też przedmiotem troski zarówno przedsiębiorców

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii plastycznej za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii plastycznej za rok 2014 Bartłomiej Noszczyk Klinika Chirurgii Plastycznej, Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego 22 5841 191 Warszawa 22-01-2015 Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii plastycznej za rok

Bardziej szczegółowo

I. Zasady systemu ochrony zdrowia

I. Zasady systemu ochrony zdrowia REKOMENDACJE KONFERENCJI BIAŁEGO SZCZYTU" z dnia 19 marca 2008 r. I. Zasady systemu ochrony zdrowia 1. Pacjent znajduje się w centrum systemu ochrony zdrowia; bezpieczeństwo pacjenta jest podstawowym priorytetem

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA. Różne definicje pojęcia - zdrowie

SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA. Różne definicje pojęcia - zdrowie SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA Różne definicje pojęcia - zdrowie Definicja wg Hipokratesa ojca medycyny europejskiej: Zdrowie dobre samopoczucie, choroba złe samopoczucie, zależą od równowagi między tym, co nas

Bardziej szczegółowo

Polityka zdrowotna wyzwania z perspektywy Polski Wschodniej

Polityka zdrowotna wyzwania z perspektywy Polski Wschodniej Polityka zdrowotna wyzwania z perspektywy Polski Wschodniej Kondycja finansowa i przyszłość lecznictwa w województwie podlaskim, tworzenie map potrzeb zdrowotnych, pakiet onkologiczny, konkursy na świadczenia

Bardziej szczegółowo

16 lat rynku wewnętrznego w Polsce produkcja usług czy zdrowia?

16 lat rynku wewnętrznego w Polsce produkcja usług czy zdrowia? 16 lat rynku wewnętrznego w Polsce produkcja usług czy zdrowia? Marek Balicki Inauguracyjne posiedzenie Narodowej Rady Rozwoju Bezpieczeństwo zdrowotne Polaków diagnoza sytuacji Warszawa, 16 października

Bardziej szczegółowo

EWOLUCJA SYSTEMU OCHRONY ZDROWIA W POLSCE

EWOLUCJA SYSTEMU OCHRONY ZDROWIA W POLSCE EWOLUCJA SYSTEMU OCHRONY ZDROWIA W POLSCE Dr n. med. Krzysztof Kuszewski Zakład Organizacji i Ekonomiki Ochrony Zdrowia oraz Szpitalnictwa NIZP-PZH Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach

Bardziej szczegółowo

Ankieta Polska klasa polityczna wobec kluczowych wyzwań ochrony zdrowia

Ankieta Polska klasa polityczna wobec kluczowych wyzwań ochrony zdrowia Wszystkie badania opinii publicznej wskazują na zdrowie, jako jedną z najważniejszych wartości dla Polaków. Wysoka jakość i dostępność usług zdrowotnych jest też przedmiotem troski zarówno przedsiębiorców

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E

U Z A S A D N I E N I E U Z A S A D N I E N I E Kierując się dobrem ogółu jakim jest zagwarantowanie równego dla wszystkich obywateli prawa do ochrony zdrowia stanowiącego zarazem sprawę o szczególnym znaczeniu dla Państwa jako

Bardziej szczegółowo

Nowa ustawa refundacyjna.

Nowa ustawa refundacyjna. Nowa ustawa refundacyjna. Co nowego dla pacjenta onkologicznego? Forum Organizacji Pacjentów Onkologicznych - Warszawa, 26 kwietnia 2012 Magdalena Kręczkowska, Fundacja Onkologiczna DUM SPIRO-SPERO USTAWA

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA

SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA Doc. dr Alicja Sobczak Podyplomowe Studia Menadżerskie Zarządzanie w podmiotach leczniczych w dobie przekształceń własnościowych Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze

Bardziej szczegółowo

Copyright 2013 by Wydawnictwo Naukowe Scholar Spółka z o.o.

Copyright 2013 by Wydawnictwo Naukowe Scholar Spółka z o.o. Recenzje: prof. dr hab. Stanisława Golinowska prof. dr hab. Jan Sobiech Redaktor prowadząca: Anna Raciborska Redakcja: Magdalena Pluta Korekta: Joanna Barska Projekt okładki: Katarzyna Juras Copyright

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E

U Z A S A D N I E N I E U Z A S A D N I E N I E Nowelizacja art. 7 ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego Narodowy program zwalczania chorób nowotworowych (Dz. U. Nr 143, poz. 1200), zwana dalej,,ustawą,

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji medycznej za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji medycznej za rok 2014 dr n. med. Krzysztof Wasiak Warszawa, 14.02.2015 r. Szpital im. Prof. M. Weissa Mazowieckiego Centrum Rehabilitacji STOCER Sp. z o.o. ul. Wierzejewskiego 12 05 510 Konstancin - Jeziorna ( 22 ) 711 90 15

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS EKONOMIA TOM 1 WYD.2 Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS Przedmowa CZĘŚĆ I. PODSTAWOWE POJĘCIA Rozdział 1. Podstawy ekonomii 1.1. Wprowadzenie Niedobór i efektywność: bliźniacze tematy ekonomii

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie diagnostyka laboratoryjna za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie diagnostyka laboratoryjna za rok 2014 Marta Faryna Warszawa, 12 lutego 2015 Zakład Diagnostyki Laboratoryjnej Wydziału Nauki o Zdrowiu Warszawski Uniwersytet Medyczny 02-097 Warszawa, Banacha 1a tel. 5992405, fax. 5992104, marta.faryna@wum.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Ekonomia wykład 03. dr Adam Salomon

Ekonomia wykład 03. dr Adam Salomon Ekonomia wykład 03 dr Adam Salomon Ekonomia: GOSPODARKA RYNKOWA. MAKROEKONOMICZNE PODSTAWY GOSPODAROWANIA Ekonomia dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki, WN AM w Gdyni 2 Rynki makroekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Spis treści III. działalność leczniczą... 8

Spis treści III. działalność leczniczą... 8 Notki biograficzne... IX Wykaz skrótów... XI Wprowadzenie... XV Rozdział 1. Nowe zasady funkcjonowania podmiotów leczniczych... 1 1.1. Działalność lecznicza... 1 1.1.1. Definicja podmiotu leczniczego i

Bardziej szczegółowo

Koszty opieki psychiatrycznej w Polsce. Jerzy Gryglewicz Warszawa, 2 grudnia 2016 r.

Koszty opieki psychiatrycznej w Polsce. Jerzy Gryglewicz Warszawa, 2 grudnia 2016 r. Koszty opieki psychiatrycznej w Polsce Jerzy Gryglewicz Warszawa, 2 grudnia 2016 r. Projekty badawcze Uczelni Łazarskiego,,Depresja analiza kosztów ekonomicznych i społecznych 2014 r.,,schizofrenia analiza

Bardziej szczegółowo

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin /

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin / PROPOZYCJA ROZKŁADU MATERIAŁU NAUCZANIA PRZEDMIOTU PODSTAWY EKONOMII dla zawodu: technik ekonomista-23,02,/mf/1991.08.09 liceum ekonomiczne, wszystkie specjalności, klasa I, semestr pierwszy I. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Dlaczego promocja zdrowia i profilaktyka jest opłacalną inwestycją?

Dlaczego promocja zdrowia i profilaktyka jest opłacalną inwestycją? Dlaczego promocja zdrowia i profilaktyka jest opłacalną inwestycją? Prof. dr hab. med. Barbara Woynarowska Wydział Pedagogiczny Uniwersytetu Warszawskiego Komitet Zdrowia Publicznego PAN Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

Ochrona zdrowia w gospodarstwach domowych w 2010 r.

Ochrona zdrowia w gospodarstwach domowych w 2010 r. Materiał na konferencję prasową w dniu 30 sierpnia 2011 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Ochrona zdrowia w gospodarstwach

Bardziej szczegółowo

Propozycje poprawy sytuacji interny w Polsce w 2011r.

Propozycje poprawy sytuacji interny w Polsce w 2011r. Propozycje poprawy sytuacji interny w Polsce w 2011r. prof. dr JACEK IMIELA Konsultant Krajowy W Dziedzinie Chorób Wewnętrznych Warszawa luty 2011 Czy interna jest potrzebna? m.in. wg. Europejskiej i Światowej

Bardziej szczegółowo

Zdrowie priorytetem politycznym państwa - analiza i rekomendacje

Zdrowie priorytetem politycznym państwa - analiza i rekomendacje Zdrowie priorytetem politycznym państwa - analiza i rekomendacje KONFERENCJA PRASOWA PREZENTUJĄCA RAPORT 21 LISTOPADA 2013 Czy zdrowie i polityka zdrowotna są w Polsce priorytetem? Dlaczego o zdrowiu w

Bardziej szczegółowo

PLAN FINANSOWY ORAZ ŚRODKI NA KONTRAKTY W 2014 ROKU. 1. Plan finansowy na 2014 rok

PLAN FINANSOWY ORAZ ŚRODKI NA KONTRAKTY W 2014 ROKU. 1. Plan finansowy na 2014 rok 2 518 2 704 3 003 3 481 4 139 4 507 4 668 4 736 4 977 5 302 5 302 PLAN FINANSOWY ORAZ ŚRODKI NA KONTRAKTY W 2014 ROKU Wartość planów finansowych MOW NFZ koszty świadczeń zdrowotnych 2011-2014 r. w mln

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY FARMAKOEKONOMIKI

PODSTAWY FARMAKOEKONOMIKI PODSTAWY FARMAKOEKONOMIKI FARMAKOEKONOMIKA Pharmakon lek, oikonomia oszczędność Jest to nowoczesna dziedzina wiedzy, obejmująca elementy: farmakologii, medycyny klinicznej, statystyki medycznej oraz ekonomii,

Bardziej szczegółowo

Nieodpłatne świadczenia na rzecz pracowników jako przychód ze stosunku pracy

Nieodpłatne świadczenia na rzecz pracowników jako przychód ze stosunku pracy Wiele kontrowersji oraz nieporozumień pomiędzy podatnikami a fiskusem wywołuje kwestia opodatkowania nieodpłatnych świadczeń przedsiębiorców na rzecz pracowników. Wiele kontrowersji oraz nieporozumień

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKA A PRAWO ELEKTRONICZNA HISTORIA CHOROBY W POLSCE

PRAKTYKA A PRAWO ELEKTRONICZNA HISTORIA CHOROBY W POLSCE PRAKTYKA A PRAWO ELEKTRONICZNA HISTORIA CHOROBY W POLSCE L E K. M E D. M A R E K W E S O Ł O W S K I P R E Z E S S G A S P. Z O. O. W W W. S G A. W A W. P L DOBRE STANDARDY SĄ DŁUGOWIECZNE ELECTRONIC MEDICAL

Bardziej szczegółowo

Ochrona Zdrowia w Europie Scenariusze Raport Johnson&Johnson i The Economist

Ochrona Zdrowia w Europie Scenariusze Raport Johnson&Johnson i The Economist Ochrona Zdrowia w Europie 2013-2030 Scenariusze Raport Johnson&Johnson i The Economist Ryszard Lubliński Dyrektor d/s Handlowych i Rozwoju Rynku Bydgoszcz 5.12.2013r. 1 Autorzy Raportu 2 Ochrona zdrowia

Bardziej szczegółowo

Potrzeba ustawy o ustroju ochrony zdrowia

Potrzeba ustawy o ustroju ochrony zdrowia Potrzeba ustawy o ustroju ochrony zdrowia Rozmowa z Pawłem Kalbarczykiem, Dyrektorem Biura Ubezpieczeń Zdrowotnych w PZU Życie SA Jak ocenia Pan trwającą już kilka lat reformę polskiej służby zdrowia?

Bardziej szczegółowo

Odwagi rządzący! Kilka uwag o efektywności systemu ochrony zdrowia

Odwagi rządzący! Kilka uwag o efektywności systemu ochrony zdrowia Odwagi rządzący! Kilka uwag o efektywności systemu ochrony zdrowia Marek Wójcik Warszawa, 27 czerwca 2012 roku Przeinwestowanie w systemie ochrony zdrowia Polska kraj bogaty? Niskie nakłady na ochronę

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie zrealizowanych warsztatów z Rachunku kosztów

Podsumowanie zrealizowanych warsztatów z Rachunku kosztów Podsumowanie zrealizowanych warsztatów z Rachunku kosztów Nowoczesne zarządzanie w zakładach opieki zdrowotnej szkolenia z zakresu rachunku kosztów i informacji zarządczej oraz narzędzi restrukturyzacji

Bardziej szczegółowo

III Kongres FZZ zakończony

III Kongres FZZ zakończony III Kongres FZZ zakończony Wręczenie medali dla zasłużonych działaczy Forum Związków Zawodowych i uroczyste wyprowadzenie sztandarów organizacji związkowych zakończyły obrady III Kongresu FZZ. Ostatnie

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWY EGZAMIN Z MAKROEKONOMII I

PRZYKŁADOWY EGZAMIN Z MAKROEKONOMII I PRZYKŁADOWY EGZAMIN Z MAKROEKONOMII I... Imię i nazwisko, nr albumu Egzamin składa się z dwóch części. W pierwszej części składającej się z 20 zamkniętych pytań testowych należy wybrać jedną z pięciu podanych

Bardziej szczegółowo

Polski System Ochrony Zdrowia: problemy pacjentów, szczególnie osób starszych i dzieci - perspektywa lekarza. Prof.

Polski System Ochrony Zdrowia: problemy pacjentów, szczególnie osób starszych i dzieci - perspektywa lekarza. Prof. Polski System Ochrony Zdrowia: problemy pacjentów, szczególnie osób starszych i dzieci - perspektywa lekarza Prof. Piotr Czauderna ZDROWIE JEDNA Z NAJWAŻNIEJSZYCH WARTOŚCI DLA POLAKÓW Zmiana języka (zamiast

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 2007 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw 1)

USTAWA z dnia 2007 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw 1) Projekt z dnia 24 września 2007 r. USTAWA z dnia 2007 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W ustawie z dnia

Bardziej szczegółowo

Prawa pacjenta a świadczenia transgraniczne. Grzegorz Byszewski

Prawa pacjenta a świadczenia transgraniczne. Grzegorz Byszewski Prawa pacjenta a świadczenia transgraniczne Grzegorz Byszewski Pracodawcy RP Największa i najstarsza organizacja pracodawców, Reprezentatywna organizacja pracodawców (reprezentuje 10 tys. przedsiębiorców

Bardziej szczegółowo

NAKŁADY, KOSZTY, PROCEDURY, EBM, A PRAWA PACJENTA

NAKŁADY, KOSZTY, PROCEDURY, EBM, A PRAWA PACJENTA NAKŁADY, KOSZTY, PROCEDURY, EBM, A PRAWA PACJENTA Dr n. med. Krzysztof Kuszewski Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego 11. 04. 2008 RÓWNOWAGA EKONOMICZNA NIE MOśESZ WYDAĆ WIĘCEJ NIś MASZ Wpływy muszą pokryć

Bardziej szczegółowo

Publiczne kopalnie długów

Publiczne kopalnie długów Doświadczenia niemieckie szpitale nonprofit są najefektywniejsze Publiczne kopalnie długów fot. istockphoto Niemieckie doświadczenia z ostatnich lat wskazują jednoznacznie, że szpitale publiczne są najbardziej

Bardziej szczegółowo

OBSZAR I - INFRASTRUKTURA I USŁUGI SPOŁECZNE

OBSZAR I - INFRASTRUKTURA I USŁUGI SPOŁECZNE OBSZAR I - INFRASTRUKTURA I USŁUGI SPOŁECZNE 1. Niewystarczająca liczba osiedlowych klubów seniora; 2. Niewystarczające zapewnienie osobom starszym i niepełnosprawnym transportu do placówek dziennego pobytu;

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji medycznej za rok 2015

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji medycznej za rok 2015 dr n. med. Krzysztof Wasiak Warszawa, 14.02.2016 r. Szpital im. Prof. M. Weissa Mazowieckiego Centrum Rehabilitacji STOCER Sp. z o.o. ul. Wierzejewskiego 12 05 510 Konstancin - Jeziorna ( 22 ) 711 90 15

Bardziej szczegółowo

Ustawa o dodatkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Ustawa o dodatkowym ubezpieczeniu zdrowotnym Ustawa o dodatkowym ubezpieczeniu zdrowotnym systemowe ramy dla funkcjonowania dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Plan Prezentacji 1) : czy konieczna jest ustawowa regulacja dodatkowych ubezpieczeń

Bardziej szczegółowo

Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce

Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce DOROTA M. FAL Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Zgodnie z art. 68 Konstytucji Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Psychologia Kliniczna za rok 2015

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Psychologia Kliniczna za rok 2015 Aleksandra Kühn-Dymecka Instytut Psychiatrii i Neurologii 02-957 Warszawa Al. Sobieskiego 9 Email dymecka@ipin.edu.pl tel., 224582534 Warszawa 01-02-2016 r Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

Jak zagospodarować rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce?

Jak zagospodarować rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce? Jak zagospodarować rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce? Szymon Goc Starszy Menedżer w Dziale Rozwiązań Aktuarialnych i Ubezpieczeniowych Ilona Gierczyk Starszy Konsultant w Dziale Rozwiązań Aktuarialnych

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie diabetologii za rok I. Ocena zabezpieczenia opieki zdrowotnej w zakresie diabetologii

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie diabetologii za rok I. Ocena zabezpieczenia opieki zdrowotnej w zakresie diabetologii dr hab. med. Agnieszka Szypowska Oddział Kliniczny Diabetologii Dziecięcej i Pediatrii Samodzielny Publiczny Dziecięcy Szpital Kliniczny Żwirki i Wigury 63A 02-091 Warszawa agnieszka.szypowska@wum.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Komentarz Formedis do proponowanej przez Ministerstwo Zdrowia reformy ochrony zdrowia

Komentarz Formedis do proponowanej przez Ministerstwo Zdrowia reformy ochrony zdrowia Komentarz Formedis do proponowanej przez Ministerstwo Zdrowia reformy ochrony zdrowia Eksperci Formedis na początku maja b.r. opracowali Autorski Program Organizacji Rynku Ochrony, którego końcowa wersja

Bardziej szczegółowo

U S T AWA. z dnia. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw 1)

U S T AWA. z dnia. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw 1) PROJEKT 14.12.2015 U S T AWA z dnia o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r.

Bardziej szczegółowo

Bezstronna informacja o lekach Najlepsze praktyki europejskie

Bezstronna informacja o lekach Najlepsze praktyki europejskie Bezstronna informacja o lekach Najlepsze praktyki europejskie Teresa Leonardo Alves Polska, listopad 2009 Health Action International (HAI) jest niezależną, globalną siecią starającą się zwiększyć dostęp

Bardziej szczegółowo

Negatywne skutki monopolu

Negatywne skutki monopolu Negatywne skutki monopolu Strata dobrobytu społecznego z tytułu: (1) mniejszej produkcji i wyższej ceny (2) kosztów poszukiwania renty, które ponoszą firmy w celu osiągnięcia monopolistycznej pozycji na

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E

U Z A S A D N I E N I E U Z A S A D N I E N I E Projektowana regulacja wprowadza zmiany w ustawie z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007 r. Nr 14, poz. 89, z późn. zm.) w rozdziale 4 działu II,

Bardziej szczegółowo

Komentarz Formedis do projektu ustawy o zmianie Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Komentarz Formedis do projektu ustawy o zmianie Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych Komentarz Formedis do projektu ustawy o zmianie Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych Zmarnowana szansa Ministra Radziwiłła kolejny etap walki ze szpitalami prywatnymi.

Bardziej szczegółowo

pod redakcją Jadwigi Sucheckiej ABC a Wolters Kluwer business

pod redakcją Jadwigi Sucheckiej ABC a Wolters Kluwer business pod redakcją Jadwigi Sucheckiej ABC a Wolters Kluwer business Warszawa 2011 Wykaz skrótów 11 Wprowadzenie 13 Rozdział 1. Transformacja współczesnych systemów zdrowotnych w wybranych krajach 23 1. Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA. Cele kształcenia wymagania ogólne

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA. Cele kształcenia wymagania ogólne Strona1 Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych, (str. 102 105) Załącznik nr 4 do: rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Finansowanie ochrony zdrowia

Finansowanie ochrony zdrowia Finansowanie ochrony zdrowia Polska na tle najmniej zamożnych krajów OECD dr Christoph Sowada - Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Instytucje gospodarki rynkowej. Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9

Instytucje gospodarki rynkowej. Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9 Instytucje gospodarki rynkowej Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9 Dobra prywatne a dobra publiczne DOBRA PRYWATNE Konsumpcja o charakterze rywalizacyjnym Możliwość wykluczenia

Bardziej szczegółowo

Zrównoważone podejście do rozwoju przedsiębiorstw

Zrównoważone podejście do rozwoju przedsiębiorstw Konferencja naukowa: Zrównoważony rozwój w polityce spójności w latach 2014-2020. Istota, znaczenie oraz zakres monitorowania prof. zw. dr hab. Henryk Wnorowski Zrównoważone podejście do rozwoju przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

REJESTRY: PROCES DOSTOSOWANIA PRZEPISÓW WEWNĘTRZNYCH SZPITALA DO OBOWIĄZUJĄCYCH PRZEPISÓW

REJESTRY: PROCES DOSTOSOWANIA PRZEPISÓW WEWNĘTRZNYCH SZPITALA DO OBOWIĄZUJĄCYCH PRZEPISÓW PROCES DOSTOSOWANIA PRZEPISÓW WEWNĘTRZNYCH SZPITALA DO OBOWIĄZUJĄCYCH PRZEPISÓW Zgodnie z art. 204 ustawy o działalności leczniczej (przepisy przejściowe) od dnia 01.07.2011 roku SP ZOZ-y z mocy prawa

Bardziej szczegółowo

Szczepienia zalecane w Polsce czyżby?... uwagi po roku od poprzedniej prezentacji.

Szczepienia zalecane w Polsce czyżby?... uwagi po roku od poprzedniej prezentacji. Szczepienia zalecane w Polsce czyżby?... uwagi po roku od poprzedniej prezentacji. Adw. Paulina Kieszkowska-Knapik 16 kwietnia 2014 r. Debata z cyklu Innowacje w systemie szczepień ochronnych - czy można

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie balneologii i medycyny fizykalnej za rok 2015

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie balneologii i medycyny fizykalnej za rok 2015 Katarzyna Nowicka SPZOZ Szpital Bielański Zakład Rehabilitacji i Fizjoterapii 01-809 Warszawa ul. Cegłowska 80 Tel: 22-5690169, e-mail balneologia@onet.pl Warszawa 2016.01.07 Raport Konsultanta Wojewódzkiego

Bardziej szczegółowo

STANOWISKO Nr 15/16/VII NACZELNEJ RADY LEKARSKIEJ z dnia 4 listopada 2016 r.

STANOWISKO Nr 15/16/VII NACZELNEJ RADY LEKARSKIEJ z dnia 4 listopada 2016 r. STANOWISKO Nr 15/16/VII NACZELNEJ RADY LEKARSKIEJ z dnia 4 listopada 2016 r. w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz projektu

Bardziej szczegółowo

Instytucje gospodarki rynkowej. Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9

Instytucje gospodarki rynkowej. Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9 Instytucje gospodarki rynkowej Polityka a ekonomia. Dobra publiczne i wybór publiczny Blok 9 Dobra prywatne a dobra publiczne DOBRA PRYWATNE Konsumpcja o charakterze rywalizacyjnym Możliwość wykluczenia

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników

Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników Historia systemu opieki zdrowotnej dla rolników w Polsce nie jest zbyt długa. W okresie powojennym polityka państwa polskiego zakładała przejściowy charakter

Bardziej szczegółowo

USTAWA O ŚWIADCZENIACH OPIEKI ZDROWOTNEJ FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW PUBLICZNYCH

USTAWA O ŚWIADCZENIACH OPIEKI ZDROWOTNEJ FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW PUBLICZNYCH USTAWA O ŚWIADCZENIACH OPIEKI ZDROWOTNEJ FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW PUBLICZNYCH Joanna Nowak-Kubiak Bożena Łukasik 2. wydanie Warszawa 2010 Spis treści Wykaz skrótów...7 Wstęp...9 Ustawa z dnia 27 sierpnia

Bardziej szczegółowo

grupa a Istota funkcjonowania gospodarki rynkowej

grupa a Istota funkcjonowania gospodarki rynkowej grupa a Istota funkcjonowania gospodarki rynkowej... imię i nazwisko Poniższy test składa się z 15 zadań. Przy każdym poleceniu podano liczbę punktów możliwą do uzyskania za prawidłową odpowiedź.... Za

Bardziej szczegółowo

Edukacja w cukrzycymiejsce i rola. pielęgniarek w Finlandii

Edukacja w cukrzycymiejsce i rola. pielęgniarek w Finlandii Edukacja w cukrzycymiejsce i rola pielęgniarek w Finlandii Outi Himanen, pielęgniarka, pielęgniarka specjalistka, edukator, menadżer edukacji. Centrum Edukacji/Fińskie Stowarzyszenie Diabetologiczne Zawartość

Bardziej szczegółowo

Pierwszy krok do stworzenia nowego koszyka świadczeń gwarantowanych

Pierwszy krok do stworzenia nowego koszyka świadczeń gwarantowanych Informacja Prasowa Pierwszy krok do stworzenia nowego koszyka świadczeń gwarantowanych Większość Polaków nie wie, czym w ogóle jest koszyk świadczeń gwarantowanych. Wiemy natomiast, że nie chcemy dopłacać

Bardziej szczegółowo

Rola banków w finansowaniu służby zdrowia na przykładzie Banku Gospodarstwa Krajowego

Rola banków w finansowaniu służby zdrowia na przykładzie Banku Gospodarstwa Krajowego Rola banków w finansowaniu służby zdrowia na przykładzie Banku Gospodarstwa Krajowego VII Ogólnopolska Konferencja Banku Gospodarstwa Krajowego Przyszłość finansów samorządów terytorialnych dochody, inwestycje,

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie psychologii klinicznej za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie psychologii klinicznej za rok 2014 Warszawa 2015-02-10 Aleksandra Kühn-Dymecka Instytut Psychiatrii i Neurologii 02-957 Warszawa Al. Sobieskiego 9 Email dymecka@ipin.edu.pl tel., 224582534 Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie psychologii

Bardziej szczegółowo

Nie wszystko co się liczy może być policzone, nie wszystko co może być policzone liczy się

Nie wszystko co się liczy może być policzone, nie wszystko co może być policzone liczy się (BIA) komu i po co Nie wszystko co się liczy może być policzone, nie wszystko co może być policzone liczy się Not everything that can be counted counts, and not everything that counts can be counted A.

Bardziej szczegółowo

Wpływ. Kilka Podstaw. Wpływ

Wpływ. Kilka Podstaw. Wpływ Wpływ Zarządzanie Kadrami Kilka Podstaw Działanie zachowanie celowe związane z chęcią osiągnięcia określonego stanu rzeczy Manager (założenie) osoba kierująca ludźmi oraz wykorzystująca zasoby organizacji

Bardziej szczegółowo

Grupa Medicover. Grupa Medicover to lider w zakresie prywatnej opieki zdrowotnej w Europie Środkowo- Wschodniej.

Grupa Medicover. Grupa Medicover to lider w zakresie prywatnej opieki zdrowotnej w Europie Środkowo- Wschodniej. MedMagazyn Grupa Medicover Grupa Medicover to lider w zakresie prywatnej opieki zdrowotnej w Europie Środkowo- Wschodniej. W Polsce od ponad 17 lat troszczymy się o zdrowie pacjentów zgodnie z najwyższymi

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Ginekologii Onkologicznej za rok 2014..

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Ginekologii Onkologicznej za rok 2014.. Grzegorz Panek I Katedra i Klinika Gin.-Poł. WUM Warszawa, Pl.Starynkiewicza 1/3 gmpanek@wp.pl Warszawa, 15.02.2015 Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Ginekologii Onkologicznej za rok 2014..

Bardziej szczegółowo

Transformacja systemowa w Polsce Plan L.Balcerowicza Dr Gabriela Przesławska

Transformacja systemowa w Polsce Plan L.Balcerowicza Dr Gabriela Przesławska Transformacja systemowa w Polsce Plan L.Balcerowicza Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki Gospodarczej Sytuacja gospodarcza Polski w 1989 r. W 1989

Bardziej szczegółowo

2.2 Poznajcie mnie autoprezentacja mocnych stron

2.2 Poznajcie mnie autoprezentacja mocnych stron Rozkład materiału Program: Ekonomia Stosowana Podręcznik: praca zbiorowa, kierownik zespołu dr Jarosław Neneman, Ekonomia Stosowana", wyd. FMP, Warszawa Tematyka zajęć dydaktycznych Treści nauczania wymagania

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. turystyka i rekreacja. Jednostka organizacyjna: Kierunek: Kod przedmiotu: TR L - 4. Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu:

Ekonomia. turystyka i rekreacja. Jednostka organizacyjna: Kierunek: Kod przedmiotu: TR L - 4. Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu: Jednostka organizacyjna: Rodzaj studiów i profil: Nazwa przedmiotu: Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku SYLABUS W ROKU AKADEMICKIM 2012/2013 i 2013/2014 Wydział Turystyki i Rekreacji I stopień,

Bardziej szczegółowo