Kancelaria Adwokacka Andrzej Babilas

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Kancelaria Adwokacka Andrzej Babilas"

Transkrypt

1 Kancelaria Adwokacka Andrzej Babilas Zmiany w zatrudnieniu a praca ludzi starszych Rybnik 11 III 2014 r.

2 Dyskryminacja ze względu na wiek osób starszych na polskim rynku pracy Dyskryminacja ze względu na wiek jest istotnym problemem nie tylko w kontekście wartości organizujących życie społeczeństwa, wyrażonych w normach konstytucyjnych i przepisach prawnych, ale ma także określony wymiar społeczno-ekonomiczny. Nierówne, gorsze traktowanie ludzi z powodu ich wieku przynosi szkody i jednostkom, i gospodarce, i społeczeństwu jako całości.

3 Skupienie uwagi na sytuacji osób starszych na rynku pracy wynika także z faktu, że społeczeństwo polskie starzeje się i w niedalekiej perspektywie powstanie problem niewystarczających zasobów siły roboczej. Wzrost aktywności zawodowej starszych pracowników jest ważnym priorytetem polityki społeczno-ekonomicznej. Konieczne staje się wydłużenie okresu aktywności zawodowej i pełniejsze wykorzystanie zasobów pracy, jakie stanowią ludzie po 50. roku życia, a zjawisko dyskryminacji ze względu na wiek stwarza przeszkodę dla osiągnięcia tych celów.

4 Regulacje prawne w zakresie równego traktowania w zatrudnieniu Zakaz dyskryminacji z jakiejkolwiek przyczyny, a więc także ze względu na wiek, jest normą konstytucyjną wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP. Wraz z przystąpieniem do Unii Europejskiej Polska została zobowiązana do włączenia do krajowego porządku prawnego regulacji prawa wspólnotowego z zakresu równego traktowania i niedyskryminacji w zatrudnieniu. W tym celu dokonano w 2003 r. i w 2008 r. nowelizacji Kodeksu pracy. Ustawa z 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Dz.U. nr 213, poz. 2081; ustawa z 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy, Dz.U. nr 223, poz

5 Kodeks pracy Art Pracodawca jest obowiązany szanować godność i inne dobra osobiste pracownika. Art Pracownicy mają równe prawa z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków; dotyczy to w szczególności równego traktowania mężczyzn i kobiet w zatrudnieniu. Art Jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także ze względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy - jest niedopuszczalna.

6 Równe traktowanie w zatrudnieniu Rozdział Kodeksu pracy zatytułowany Równe traktowanie w zatrudnieniu (art. 183a 183e) zawiera rozwinięcie wskazanych zasad prawa pracy. Zgodnie z art. 183a 1 Kp pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkoleń w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, w szczególności bez względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także bez względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy. Równe traktowanie w zatrudnieniu obejmuje także prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości (art. 183c Kp).

7 W art. 183b 1 k.p. wskazane zostały sytuacje, które stanowią naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu, jeżeli skutkiem zróżnicowanego traktowania ze względu na wiek jest na przykład: 1) odmowa nawiązania lub rozwiązanie stosunku pracy, 2) niekorzystne ukształtowanie wynagrodzenia za pracę lub innych warunków zatrudnienia albo pominięcie przy awansowaniu lub przyznawaniu innych świadczeń związanych z pracą, 3) pominięcie przy typowaniu do udziału w szkoleniach podnoszących kwalifikacje zawodowe. Wskazane wyżej działania nie są traktowane jako dyskryminacyjne, jeżeli pracodawca udowodni, że w każdym z tych przypadków kierował się obiektywnymi przesłankami.

8 Dyskryminacja bezpo rednia i dyskryminacja po rednia Zgodnie z prawem europejskim rozróżnia się dyskryminację bezpośrednią i dyskryminację pośrednią. Dyskryminacja pośrednia zachodzi, gdy pracownik ze względu na wiek był, jest lub mógłby być traktowany w porównywalnej sytuacji mniej korzystnie niż inni pracownicy (art. 183a 3 Kp). Dyskryminowanie pośrednie ma miejsce wtedy, gdy na skutek pozornie neutralnego postanowienia, zastosowanego kryterium lub podjętego działania występują lub mogłyby wystąpić dysproporcje w zakresie zatrudnienia na niekorzyść wszystkich lub znacznej liczby pracowników wyróżnionych ze względu wiek, jeżeli dysproporcje te nie mogą być obiektywnie uzasadnione (art. 183a 4 Kp).

9 Mobbing Dyskryminacja może też przybrać formę mobbingu zastraszania pracowników, stosowania wobec nich psychicznej przemocy. Instytucja mobbingu została zdefiniowana w art Kodeksu pracy jako działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko pracownikowi, polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu lub zastraszaniu wywołującym u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej. Takie działanie lub zachowanie powoduje albo ma na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników.

10 Ochrona przed zwolnieniem w wieku przedemerytalnym W ramach ochrony pracowników w starszym wieku od dnia 1 czerwca 2004 r. został wydłużony z 2 lat do 4 lat okres zakazu wypowiedzenia umowy o pracę pracownikowi w wieku przedemerytalnym (art. 39 Kp), co zostało skorelowane z prawem do świadczeń przedemerytalnych. Przepis ten jest uznawany za kontrowersyjny z punktu widzenia poprawy sytuacji na rynku pracy osób w wieku powyżej 50. roku życia.

11 Państwowa Inspekcja Pracy Osoba poszkodowana może wnieść skargę do Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) inspekcja przeprowadza wówczas kontrolę przy zachowaniu anonimowości osoby interweniującej, w celu orzeczenia o zasadności skargi. Naruszanie przepisów Kodeksu pracy zakazujących dyskryminacji nie stanowi wykroczenia przeciwko prawom pracownika, za które grozi kara grzywny, dlatego też w przypadku stwierdzenia praktyk dyskryminacyjnych inspektor pracy może nakazać pracodawcy usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Dyskryminowany pracownik, chcąc uzyskać odszkodowanie, musi wystąpić do sądu pracy.

12 Ochrona w postępowaniu sądowym Dyskryminacja jest uważana za tzw. miękki problem w prawie pracy i pomimo istniejących regulacji prawnych w sądzie pracy trudno jest dowieść dyskryminacji. W praktyce bowiem najczęściej występuje dyskryminacja pośrednia. O rzeczywistej skali zjawiska dyskryminacji ze względu na wiek nie można wnioskować na podstawie dostępnych statystyk dotyczących spraw sądowych opartych na zarzucie szeroko pojętej dyskryminacji. Ponadto prowadzone statystyki są dalece niedoskonałe. W statystykach prowadzonych przez Ministerstwo Sprawiedliwości wyodrębniane są sprawy o odszkodowania i zadośćuczynienie w związku z wybranymi formami dyskryminacji, ale bez wskazania przesłanki dyskryminacji (np. wiek, płeć.

13 W orzecznictwie sądów powszechnych oraz Sądu Najwyższego najczęściej spotyka się sprawy dotyczące dyskryminacji ze względu na płeć, wiek i niepełnosprawność chorobę. Do sądów pracy zwracają się osoby dobrze wykształcone, młode, pewne siebie, żądające dużych odszkodowań. W opracowaniach dotyczących dyskryminacji ze względu na wiek wskazuje się, że dyskryminacja ta pozostaje milcząca i ukryta, m.in. ze względu na obawę o utratę pracy. W praktyce, na podstawie przepisów Kodeksu pracy sądy jak dotąd zasądziły odszkodowania z tytułu dyskryminacji tylko w kilku sprawach

14 Stanowisko Sądu Najwyższego Przez dłuższy czas w orzecznictwie sądów powszechnych oraz Sądu Najwyższego tolerowany był pogląd, że w przypadku wyboru osób którym pracodawca ma wypowiedzieć stosunek pracy dopuszczalne jest wytypowanie osób wg kryterium nabycia praw emerytalnych. Obecnie, jednoznacznie wskazuje się, że niedopuszczalne jest kierowanie się tylko tym kryterium w typowaniu z pośród załogi osób z którymi pracodawca rozwiąże stosunek pracy.

15 Uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z dnia 21 stycznia 2009 r. II PZP 13/2008 Wypowiedzenie pracownicy - kobiecie umowy o pracę tylko z tego powodu, że osiągnęła wiek emerytalny i nabyła uprawnienia emerytalne, jeżeli wiek emerytalny jest niższy dla kobiet niż dla mężczyzn, stanowi pośrednią dyskryminację ze względu na płeć (art. 11[3] kp). Wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony wyłącznie z powodu osiągnięcia przez niego wieku emerytalnego stanowi bezpośrednią dyskryminację ze względu na wiek (art. 11[3] kp). Wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony wyłącznie z powodu osiągnięcia przez niego wieku emerytalnego i nabycia prawa do emerytury jest nieuzasadnione w rozumieniu art kp.

16 Mechanizmy wsparcia zatrudnienia osób starszych Polska w porównaniu do innych krajów UE w najniższym stopniu wykorzystuje potencjał osób po 50-tym roku życia na rynku pracy. Ich wcześniejsza dezaktywizacja prowadzi do utraty istotnych zasobów kapitału ludzkiego, które zgromadzili, oznacza także konieczność kierunkowania środków publicznych na ich wsparcie dochodowe.

17 Program Solidarno ć pokoleń Działania dla zwiększenia aktywno ci zawodowej osób w wieku 50+ Uchwalony 24 grudnia 2013 r. przez Radą Ministrów Program Solidarność Pokoleń jest aktualizacją programu przyjętego przez rząd w 2008 r. Zaktualizowany program skierowany jest głównie do osób po 50. roku życia oraz pracodawców. Działania kierowane będą również do szerszego grona osób w różnym wieku, zarówno do osób w wieku 60+, jak i do osób z grupy 45+

18 Główne założenia programu W programie wskazano pięć głównych celów, do których kierowane będą działania. Są to: - Wspieranie zatrudnienia kobiet powyżej. roku życia. - Wspieranie aktywizacji osób niepełnosprawnych powyżej. roku życia. - Wspieranie aktywności osób powyżej. roku życia w związku z wydłużeniem wieku emerytalnego do 67 lat. - Wspieranie zatrudnienia mieszkańców terenów wiejskich powyżej. roku życia. - Działania na rzecz utrzymywania solidarności międzypokoleniowej.

19 USTAWA z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy Bezpośrednie środki wsparcia osób starszych na rynku pracy zostały określone m.in. w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U j.t.)

20 rodki wsparcia przewidziane w ustawie o promocji zatrudnienia: Skierowanie do wykonywania prac interwencyjnych (art. 51) Skierowanie do odbycia stażu art. Przygotowanie zawodowe w celu uzyskania kwalifikacji lub umiejętności zawodowych, potwierdzonych dokumentami (art. 53a) Stypendia na dokształcanie w szkołach niepublicznych publicznych oraz wyższych (art. 55) Refundacja kosztów pracowniczych pracodawcy zatrudniającemu bezrobotnego (art )

21 Ochrona pracowników w wieku przedemerytalnym Zgodnie z ustawą z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, w okresie objęcia szczególną ochroną przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem stosunku pracy pracodawca może jedynie wypowiedzieć dotychczasowe warunki pracy i płacy pracownikowi o którym mowa w art. 39 Kp (tj., pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku).

22 Praca na emeryturze lub rencie Niezależnie od wysokości przychodu osiąganego przez osoby uprawnione do ich pobierania, zawieszeniu ani zmniejszeniu nie podlegają świadczenia: emerytów, którzy powszechny wiek emerytalny, ustalany indywidualnie - w zależności od daty urodzenia - ukończyli przed podjęciem pracy zarobkowej lub przed przejściem na emeryturę, osób uprawnionych do renty: inwalidy wojennego, z tytułu pobytu w obozie i w miejscach odosobnienia i rent rodzinnych po tych inwalidach, osób uprawnionych do renty inwalidy wojskowego w związku ze służbą wojskową i renty rodzinnej po żołnierzu, którego śmierć pozostaje w związku ze służbą wojskową, osób, które osiągały przychód z tytułu pracy nie podlegającej obowiązkowi ubezpieczeń społecznych (np. samoistna, a więc nie wykonywana na rzecz pracodawcy, umowa o dzieło, bowiem przychody z takiej pracy pozostają bez wpływu na wysokość należnych świadczeń, osób, które zgłosiły wniosek o zawieszenie świadczenia i przez cały rok kalendarzowy emerytura lub renta nie była im wypłacana, a więc skorzystały z możliwości zawieszenia świadczenia, bez wskazywania przyczyny złożenia takiego wniosku, osób, które mają ustalone prawo do emerytury i przez cały rozliczany rok kalendarzowy kontynuowały zatrudnienie w ramach tego samego stosunku pracy i na rzecz tego samego pracodawcy, u którego pracowali przed przejściem na emeryturę.

23 W przypadku, gdy emeryt lub rencista osiąga przychód z tytułu działalności objętej obowiązkowo ubezpieczeniami społecznymi, zawieszeniu lub zmniejszeniu podlega: emerytura przysługująca osobie, która nie ukończyła powszechnego wieku emerytalnego, ustalanego indywidualnie dla każdego zainteresowanego, w zależności od jego daty urodzenia, renta z tytułu niezdolności do pracy, renta rodzinna, do której uprawniona jest jedna osoba, część renty rodzinnej, do której uprawniona jest osoba osiągająca przychód, renta inwalidy wojskowego, którego niezdolność do pracy nie pozostaje w związku ze służbą wojskową, pobierającego świadczenie na podstawie ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 648 ze zm.) oraz renta rodzinna po tym inwalidzie, renta z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, zaistniałym przed 1 stycznia 2003 r. wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy lub chorobą zawodową.

24 Zawieszanie prawa do świadczeń lub zmniejszanie ich wysokości Jeżeli z zawiadomienia o wysoko ci przychodu, jaki zamierza osiągać emeryt lub rencista wynika, że przychód ten będzie osiągany w kwocie: nie przekraczającej 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, Oddział ZUS wypłaca świadczenie w pełnej przysługującej wysokości, przekraczającej 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, nie wyższej jednak niż 130% tego wynagrodzenia, Oddział ZUS wyda decyzję o zmniejszeniu wysokości świadczenia.

25 W przypadku tzw. ustawowych emerytów mogą oni dorabiać bez zagrożenia ograniczeniem lub zawieszeniem emerytury. Nie występują tutaj żadne ograniczenia. Na wcześniejszej emeryturze i w przypadku innych wskazanych wcześniej świadczeń można dobrabiać, ale tylko do proc. przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego od grudnia r. to, 0 zł brutto. Jeśli ktoś przekroczy ten limit, emerytura zostanie mu zmniejszona. Jeśli ktoś, dorabiając, przekroczy proc. przeciętnej pensji (od grudnia 2013 r. to, 0 zł brutto), ZUS wstrzymuje wypłatę emerytury.

26 Dziękuję za uwagę Adwokat Andrzej Babilas Kancelaria Adwokacka Andrzej Babilas Pl. Wolności -200 Rybnik tel./fax: +48 (32) mobile:

INFORMACJA DLA PRACOWNIKÓW DOTYCZĄCA RÓWNEGO TRAKTOWANIA W ZATRUDNIENIU

INFORMACJA DLA PRACOWNIKÓW DOTYCZĄCA RÓWNEGO TRAKTOWANIA W ZATRUDNIENIU ...... (oznaczenie pracodawcy) INFORMACJA DLA PRACOWNIKÓW DOTYCZĄCA RÓWNEGO TRAKTOWANIA W ZATRUDNIENIU Zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 94 1 k.p., udostępniam pracownikom zatrudnionym w tekst przepisów

Bardziej szczegółowo

Aneks Nr 1. z dnia 26 czerwca 2009 r. do Regulaminu Pracy Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi Nr 342 w Warszawie

Aneks Nr 1. z dnia 26 czerwca 2009 r. do Regulaminu Pracy Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi Nr 342 w Warszawie Aneks Nr 1 z dnia 26 czerwca 2009 r. do Regulaminu Pracy Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi Nr 342 w Warszawie dotyczy: 1. Równego traktowania w zatrudnieniu na podstawie ustawy z dnia 21 listopada

Bardziej szczegółowo

PRZEPISY O RÓWNYM TRAKTOWANIU KOBIET I MĘŻCZYZN W ZATRUDNIENIU

PRZEPISY O RÓWNYM TRAKTOWANIU KOBIET I MĘŻCZYZN W ZATRUDNIENIU Załącznik nr 1 do Regulaminu pracy w Uniwersytecie Śląskim PRZEPISY O RÓWNYM TRAKTOWANIU KOBIET I MĘŻCZYZN W ZATRUDNIENIU 1. KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Art. 33. 1. Kobieta i mężczyzna w Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Informacja o przepisach odnoszących się do równego traktowania oraz zakazu dyskryminacji

Informacja o przepisach odnoszących się do równego traktowania oraz zakazu dyskryminacji Informacja o przepisach odnoszących się do równego traktowania oraz zakazu dyskryminacji I. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.):

Bardziej szczegółowo

Rozdział I. Źródła prawa pracy

Rozdział I. Źródła prawa pracy Kodeks pracy Rozdział I. Źródła prawa pracy Tabl. 1. Hierarchia źródeł prawa pracy Hierarchia źródeł prawa pracy (art. 9 1 KP) Kodeks pracy przepisy innych ustaw przepisy aktów wykonawczych postanowienia

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ DS. PROBLEMATYKI ZJAWISKA NĘKANIA I PRZEMOCY W MIEJSCU PRACY

ZESPÓŁ DS. PROBLEMATYKI ZJAWISKA NĘKANIA I PRZEMOCY W MIEJSCU PRACY ZESPÓŁ DS. PROBLEMATYKI ZJAWISKA NĘKANIA I PRZEMOCY W MIEJSCU PRACY Mobbing Polityka Antymobbingowa I. Obowiązki Pracodawcy Pracownicy czyli osoby wykonujące działalność gospodarczą lub zawodową, w tym

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA. Ustawa z 02.04.1997r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. nr 78, poz. 483 z późn. zm);

INFORMACJA. Ustawa z 02.04.1997r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. nr 78, poz. 483 z późn. zm); INFORMACJA dla pracowników Instytutu Fizyki Jądrowej im. H. Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk w Krakowie zawierająca informacje o przepisach dotyczących równego traktowania w zatrudnieniu Wypisy

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ANTYMOBBINGOWA WSAP IM. S. STASZICA W BIAŁYMSTOKU. Rozdział I Postanowienia ogólne

POLITYKA ANTYMOBBINGOWA WSAP IM. S. STASZICA W BIAŁYMSTOKU. Rozdział I Postanowienia ogólne Załącznik nr 1 do Zarządzenia 03/04/2015 POLITYKA ANTYMOBBINGOWA WSAP IM. S. STASZICA W BIAŁYMSTOKU Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Polityka Antymobbingowa, zwana dalej również P.A., ustala zasady zapobiegania

Bardziej szczegółowo

Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy

Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy ewidencja spraw o odszkodowania w sądach pracy w 2013 roku w ujęciu retrospektywnym 2009 2012 MINISTERSTWO SPRAWIEDLIWOŚCI DEPARTAMENT STRATEGII

Bardziej szczegółowo

Wewnętrzna procedura zapobiegania i przeciwdziałania zjawiskom dyskryminacji i mobbingowi w Starostwie Powiatowym w Środzie Wlkp.

Wewnętrzna procedura zapobiegania i przeciwdziałania zjawiskom dyskryminacji i mobbingowi w Starostwie Powiatowym w Środzie Wlkp. Załącznik do Zarządzenia Wewnętrznego nr 4/2011 Starosty Średzkiego z dnia 23 lutego 2011 roku Wewnętrzna procedura zapobiegania i przeciwdziałania zjawiskom dyskryminacji i mobbingowi w Starostwie Powiatowym

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ CZWARTY Obowiązki pracodawcy i pracownika. Rozdział I Obowiązki pracodawcy

DZIAŁ CZWARTY Obowiązki pracodawcy i pracownika. Rozdział I Obowiązki pracodawcy DZIAŁ CZWARTY Obowiązki pracodawcy i pracownika Rozdział I Obowiązki pracodawcy Art. 94. Pracodawca jest obowiązany w szczególności: 1) zaznajamiać pracowników podejmujących pracę z zakresem ich obowiązków,

Bardziej szczegółowo

Zatrudnianie i zwalnianie pracowników praktyczny poradnik

Zatrudnianie i zwalnianie pracowników praktyczny poradnik rekomenduje Serwis PP P r a w n o - P r a c o w n i c z y PRACA ZBIOROWA Zatrudnianie i zwalnianie pracowników praktyczny poradnik PRACA ZBIOROWA Zatrudnianie i zwalnianie pracowników praktyczny poradnik

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ANTYMOBBINGOWA. W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 108 im. Juliana Tuwima, Rozdział I. Postanowienia ogólne

PROCEDURA ANTYMOBBINGOWA. W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 108 im. Juliana Tuwima, Rozdział I. Postanowienia ogólne Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 32/2014/2015 Dyrektora szkoły z dnia 09 marca 2014r. PROCEDURA ANTYMOBBINGOWA W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 108 im. Juliana Tuwima, Rozdział I Postanowienia ogólne 1. 1. Procedura

Bardziej szczegółowo

OFERTA POWIATOWEGO URZĘDU PRACY W KUTNIE DOTYCZĄCA WSPÓŁFINANSOWANIA TWORZONYCH MIEJSC PRACY

OFERTA POWIATOWEGO URZĘDU PRACY W KUTNIE DOTYCZĄCA WSPÓŁFINANSOWANIA TWORZONYCH MIEJSC PRACY OFERTA POWIATOWEGO URZĘDU PRACY W KUTNIE DOTYCZĄCA WSPÓŁFINANSOWANIA TWORZONYCH MIEJSC PRACY Marzec 2014 I. Refundacja kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy 1. Z tej formy pomocy mogą skorzystać

Bardziej szczegółowo

Polityka społeczna a sytuacja bezrobotnych osób niepełnosprawnych: kierunki działań i perspektywy rozwoju

Polityka społeczna a sytuacja bezrobotnych osób niepełnosprawnych: kierunki działań i perspektywy rozwoju Polityka społeczna a sytuacja bezrobotnych osób niepełnosprawnych: kierunki działań i perspektywy rozwoju Danuta Orzeszyna Główny Specjalista w Wydziale ds. Osób Niepełnosprawnych UMWD we Wrocławiu SKALA

Bardziej szczegółowo

Umowa pracodawcy z placówką medycyny pracy na prowadzenie badań profilaktycznych pracowników

Umowa pracodawcy z placówką medycyny pracy na prowadzenie badań profilaktycznych pracowników OBOWIĄZKI PRACODAWCY Powiadomienie PIP oraz PIS o rozpoczęciu (zmianie) działalności Art. 209. 1. Pracodawca rozpoczynający działalność jest obowiązany, w terminie 30 dni od dnia rozpoczęcia tej działalności,

Bardziej szczegółowo

Maksymalna wysokość dochodu uprawniająca do świadczeń z pomocy społecznej (tzw. "kryterium dochodowe")

Maksymalna wysokość dochodu uprawniająca do świadczeń z pomocy społecznej (tzw. kryterium dochodowe) Maksymalna wysokość dochodu uprawniająca do świadczeń z pomocy społecznej (tzw. "kryterium dochodowe") na osobę samotnie gospodarującą - 477 zł, na osobę w rodzinie - 351 zł, Zasiłek stały Maksymalna wysokość

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141. USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. Dział pierwszy Przepisy ogólne. Rozdział I Przepisy wstępne

Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141. USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. Dział pierwszy Przepisy ogólne. Rozdział I Przepisy wstępne Kancelaria Sejmu s. 1/125 Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141 USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy Dział pierwszy Przepisy ogólne Rozdział I Przepisy wstępne Art. 1. Kodeks pracy określa prawa i obowiązki

Bardziej szczegółowo

Informacja dla emerytów i rencistów osiągających dodatkowe przychody

Informacja dla emerytów i rencistów osiągających dodatkowe przychody Informacja dla emerytów i rencistów osiągających dodatkowe przychody I. Podstawa prawna: 1. ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,

Bardziej szczegółowo

Zasiłki i świadczenia przedemerytalne

Zasiłki i świadczenia przedemerytalne Zasiłki i świadczenia przedemerytalne Różnica uregulowania świadczenia przedemerytalne uregulowane są w ustawie o św przedemerytalnych; zasiłki przedemerytalne uregulowane są w ustawie z dnia 14 grudnia

Bardziej szczegółowo

Równe traktowanie w odniesieniu do zatrudnienia pracowniczego oraz niepracowniczego

Równe traktowanie w odniesieniu do zatrudnienia pracowniczego oraz niepracowniczego Równe traktowanie w odniesieniu do zatrudnienia pracowniczego oraz niepracowniczego Autorka: Katarzyna Bogatko Przepisy prawa - Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI Adres redakcji: Redaktor naczelny Gazety Prawnej: Dyrektor artystyczny Gazety Prawnej: Redakcja: DTP: Biuro Reklamy:

SPIS TREŚCI Adres redakcji: Redaktor naczelny Gazety Prawnej: Dyrektor artystyczny Gazety Prawnej: Redakcja: DTP: Biuro Reklamy: SPIS TREŚCI Kto nie musi się bać, że pracodawca go zwolni... 3 Jakie zachowanie pracownika uzasadnia wypowiedzenie umowy o pracę... 24 Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika z dnia na dzień... 40 Kiedy

Bardziej szczegółowo

Rozdział I Postanowienia ogólne

Rozdział I Postanowienia ogólne REGULAMIN ORGANIZACJI SZKOLEŃ Załącznik do zarządzenia nr 4/2015 Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Otwocku z dnia 30.01.2015r. W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W OTWOCKU Rozdział I Postanowienia ogólne 1

Bardziej szczegółowo

Ile mogą dorobić osoby otrzymujące wcześniejszą emeryturę?

Ile mogą dorobić osoby otrzymujące wcześniejszą emeryturę? Ile mogą dorobić osoby otrzymujące wcześniejszą emeryturę? Emeryci i renciści mogą pracować. Aby wcześniejsze emerytury lub renty nie zostały zmniejszone lub zawieszone, uzyskiwane w ten sposób dochody

Bardziej szczegółowo

WYROK SĄDU REJOWEGO SĄDU PRACY W BIAŁYMSTOKU z dnia 7 czerwca 2011r., sygn. akt VIP 201/11

WYROK SĄDU REJOWEGO SĄDU PRACY W BIAŁYMSTOKU z dnia 7 czerwca 2011r., sygn. akt VIP 201/11 WYROK SĄDU REJOWEGO SĄDU PRACY W BIAŁYMSTOKU z dnia 7 czerwca 2011r., sygn. akt VIP 201/11 Przewodniczący Ławnicy SSR Karolina Szerel Jadwiga Drągowska Krystyna Bućko Sąd Rejonowy Sąd Pracy w Białymstoku

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W PRAWIE PRACY OBOWIAZUJĄCE OD 2013 ROKU

ZMIANY W PRAWIE PRACY OBOWIAZUJĄCE OD 2013 ROKU ZMIANY W PRAWIE PRACY OBOWIAZUJĄCE OD 2013 ROKU Wyższe wynagrodzenie minimalne Od 1 stycznia 2013 r. wynagrodzenie minimalne wzrośnie i wynosić będzie 1600 zł brutto miesięcznie. Wynagrodzenie pracownika

Bardziej szczegółowo

FINANSOWE I POZAFINANSOWE FORMY WSPARCIA OFEROWANE PRZEDSIĘBIORCOM I PRACODAWCOM PRZEZ URZĄD PRACY

FINANSOWE I POZAFINANSOWE FORMY WSPARCIA OFEROWANE PRZEDSIĘBIORCOM I PRACODAWCOM PRZEZ URZĄD PRACY FINANSOWE I POZAFINANSOWE FORMY WSPARCIA OFEROWANE PRZEDSIĘBIORCOM I PRACODAWCOM PRZEZ URZĄD PRACY 1 Podstawowym aktem prawnym, w oparciu o który działają Powiatowe Urzędy Pracy jest ustawa z dnia 20 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Za kogo składki na Fundusz Pracy

Za kogo składki na Fundusz Pracy Za kogo składki na Fundusz Pracy Autor: Bożena Wiktorowska Firmy nie muszą płacić składek za starszych pracowników, którzy ukończyli, kobiety 55 lat, a mężczyźni 60 lat. Składka na Fundusz Pracy wynosi

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ CZWARTY OBOWIĄZKI PRACODAWCY I PRACOWNIKA. Rozdział I. Obowiązki pracodawcy

DZIAŁ CZWARTY OBOWIĄZKI PRACODAWCY I PRACOWNIKA. Rozdział I. Obowiązki pracodawcy DZIAŁ CZWARTY OBOWIĄZKI PRACODAWCY I PRACOWNIKA Rozdział I Obowiązki pracodawcy Art. 94. Pracodawca jest obowiązany w szczególności: 1) zaznajamiać pracowników podejmujących pracę z zakresem ich obowiązków,

Bardziej szczegółowo

ZASIŁEK CHOROBOWY ŚWIADCZENIE REHABILITACYJNE ZASIŁEK WYRÓWNAWCZY

ZASIŁEK CHOROBOWY ŚWIADCZENIE REHABILITACYJNE ZASIŁEK WYRÓWNAWCZY ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH ZASIŁEK CHOROBOWY ŚWIADCZENIE REHABILITACYJNE ZASIŁEK WYRÓWNAWCZY Zasiłek chorobowy r Komu przysługuje zasiłek chorobowy? Zasiłek chorobowy przysługuje osobom objętym ubezpieczeniem

Bardziej szczegółowo

Prowadzisz agencję zatrudnienia? Sprawdź czy działasz zgodnie z przepisami

Prowadzisz agencję zatrudnienia? Sprawdź czy działasz zgodnie z przepisami Prowadzisz agencję zatrudnienia? Sprawdź czy działasz zgodnie z przepisami Zachęcamy podmioty gospodarcze działające na rynku pracy na terenie województwa pomorskiego jako agencje zatrudnienia do wypełnienia

Bardziej szczegółowo

Kodeks pracy 1 z dnia 1974-06-26 (Dz.U. 1974 Nr 24, poz. 141) tekst jednolity z dnia 1997-12-23 (Dz.U. 1998 Nr 21, poz. 94)

Kodeks pracy 1 z dnia 1974-06-26 (Dz.U. 1974 Nr 24, poz. 141) tekst jednolity z dnia 1997-12-23 (Dz.U. 1998 Nr 21, poz. 94) brzmienie od 2007-07-01 zmiany: Kodeks pracy 1 z dnia 1974-06-26 (Dz.U. 1974 Nr 24, poz. 141) tekst jednolity z dnia 1997-12-23 (Dz.U. 1998 Nr 21, poz. 94) Dz.U. 2007 Nr 64, poz. 426, Nr 89, poz. 589 Dz.U.

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania. Dz.U. Nr 254, poz.

Ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania. Dz.U. Nr 254, poz. Ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania Dz.U. Nr 254, poz. 1700 Ustawa implementuje dyrektywy: dyrektywę Rady 86/613/EWG z dnia

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA. Wyjaśnienie podstawowych pojęć oraz charakterystyka zjawiska nierównego traktowania

KARTA INFORMACYJNA. Wyjaśnienie podstawowych pojęć oraz charakterystyka zjawiska nierównego traktowania KARTA INFORMACYJNA Wyjaśnienie podstawowych pojęć oraz charakterystyka zjawiska nierównego traktowania Czym jest dyskryminacja? Polskie prawo zakazuje dyskryminacji. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Bardziej szczegółowo

(miejscowość, data) 2. Adres siedziby... 3. Adres prowadzonej działalności... 4. Telefon...fax...e-mail... 5. NIP..REGON...

(miejscowość, data) 2. Adres siedziby... 3. Adres prowadzonej działalności... 4. Telefon...fax...e-mail... 5. NIP..REGON... ... (Pieczęć firmowa pracodawcy) (miejscowość, data) POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Obrońców Helu 10 59-700 Bolesławiec WNIOSEK O ŚWIADCZENIE AKTYWIZACYJNE dla skierowanego bezrobotnego rodzica powracającego

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. KODEKS PRACY Dziennik Ustaw z 1998 r. Nr 21, poz. 94 (tekst jednolity), ZMIANY: - Dz. U. z 1998 r. Nr 106, poz.

USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. KODEKS PRACY Dziennik Ustaw z 1998 r. Nr 21, poz. 94 (tekst jednolity), ZMIANY: - Dz. U. z 1998 r. Nr 106, poz. USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. KODEKS PRACY Dziennik Ustaw z 1998 r. Nr 21, poz. 94 (tekst jednolity), ZMIANY: - Dz. U. z 1998 r. Nr 106, poz. 668, - Dz. U. z 1998 r. Nr 113, poz. 717, - Dz. U. z 1999

Bardziej szczegółowo

Ochrona prawna pracowników ujawniających określone informacje w interesie publicznym

Ochrona prawna pracowników ujawniających określone informacje w interesie publicznym Ochrona prawna pracowników ujawniających określone informacje w interesie publicznym Autorka: r.pr. Karolina Kędziora Wstęp Jak wynika z referatu sekretariatu Grupy Państw Przeciwko Korupcji - GRECO (http://www.batory.org.pl/doc/whistleblowing_mechanisms_rev2_for_

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O ORGANIZACJĘ PRAC INTERWENCYJNYCH

WNIOSEK O ORGANIZACJĘ PRAC INTERWENCYJNYCH WNIOSEK Data. Powiatowy Urząd Pracy w Nidzicy O ORGANIZACJĘ PRAC INTERWENCYJNYCH A) Informacja dotycząca pracodawcy 1. Pełna nazwa pracodawcy... 2. Adres siedziby pracodawcy... 3. Miejsce prowadzenia działalności

Bardziej szczegółowo

Projekt. 1) Zmiany tekstu jednolitego ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1264 i Nr 191, poz. 1954,

Projekt. 1) Zmiany tekstu jednolitego ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1264 i Nr 191, poz. 1954, Projekt USTAWA z dnia o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego,

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 24 sierpnia 2001 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw

USTAWA z dnia 24 sierpnia 2001 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw Kancelaria Sejmu s. 1/9 USTAWA z dnia 24 sierpnia 2001 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2001 r. Nr 128, poz. 1405. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw Art. 1. W ustawie

Bardziej szczegółowo

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Podstawa prawna: Ustawa z dnia 22.05.2009r Dz. U. Nr 997,poz. 800

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Podstawa prawna: Ustawa z dnia 22.05.2009r Dz. U. Nr 997,poz. 800 Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne Podstawa prawna: Ustawa z dnia 22.05.2009r Dz. U. Nr 997,poz. 800 Od 1 lipca 2009r.obowiązują przepisy ustawy z dnia 22 maja 2009r. o nauczycielskich świadczeniach

Bardziej szczegółowo

Kodeks pracy. Preambuła. Dział pierwszy. Przepisy ogólne. Rozdział I. Przepisy wstępne.

Kodeks pracy. Preambuła. Dział pierwszy. Przepisy ogólne. Rozdział I. Przepisy wstępne. 1) Kodeks pracy z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) tj. z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998 Nr 21, poz. 94) (zm. Dz.U. z 2013 r. poz. 896, Dz.U. z 2013 r. poz. 675, Dz.U. z 2013 r. poz.

Bardziej szczegółowo

niekorzystaniu z bezzwrotnych środków Funduszu Pracy lub innych środków publicznych na podjęcie działalności gospodarczej lub rolniczej, założenie

niekorzystaniu z bezzwrotnych środków Funduszu Pracy lub innych środków publicznych na podjęcie działalności gospodarczej lub rolniczej, założenie E-mail:lol2@praca.gov.pl PREZENTACJA POWIATOWEGO URZĘDU PRACY W ŁODZI NA SPOTKANIE WARSZTATOWE W RAMACH PROJEKTU RE-TURN: Migracja powrotna korzyścią dla regionu Jednorazowe środki na podjęcie działalności

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy 1. DZIAŁ PIERWSZY Przepisy ogólne. Rozdział I Przepisy wstępne

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy 1. DZIAŁ PIERWSZY Przepisy ogólne. Rozdział I Przepisy wstępne Kodeks pracy. Dz.U.2014.1502 z dnia 2014.11.04 Status: Akt obowiązujący Wersja od: 1 marca 2016 r. do: 31 sierpnia 2018 r. USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy 1 (T.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1502;

Bardziej szczegółowo

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw 1)

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw 1) Projekt z dnia U S T A W A o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach

Bardziej szczegółowo

Informacja w sprawie zasad i trybu przyznawania oraz wypłaty renty socjalnej

Informacja w sprawie zasad i trybu przyznawania oraz wypłaty renty socjalnej Źródło: http://www.zer.msw.gov.pl/zer/informacj/archiwum/3467,informacja-w-sprawie-zasad-i-trybu-przyznawania-oraz-wypla ty-renty-socjalnej.html Wygenerowano: Wtorek, 9 lutego 2016, 11:48 Informacja w

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 21 kwietnia 1998 r. II UKN 605/97

Wyrok z dnia 21 kwietnia 1998 r. II UKN 605/97 Wyrok z dnia 21 kwietnia 1998 r. II UKN 605/97 Wnioskodawca, wskazujący dla ustalenia podstawy wymiaru emerytury wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia w więcej niż jednym zakładzie pracy, obowiązany jest

Bardziej szczegółowo

Pracodawco, znam swoje prawa rozwój świadomości obywatelskiej wśród osób niepełnosprawnych

Pracodawco, znam swoje prawa rozwój świadomości obywatelskiej wśród osób niepełnosprawnych Pracodawco, znam swoje prawa rozwój świadomości obywatelskiej wśród osób niepełnosprawnych Głównym celem projektu jest podniesienie świadomości osób niepełnosprawnych w zakresie przysługujących im praw

Bardziej szczegółowo

Posługuj c si poj ciem pracownika w kontek cie ubezpiecze społecznych to: Osoba współpracuj Pracodawc nice mi dzy umow zlecenia a umow o dzieło

Posługuj c si poj ciem pracownika w kontek cie ubezpiecze społecznych to: Osoba współpracuj Pracodawc nice mi dzy umow zlecenia a umow o dzieło 1 Posługując się pojęciem pracownika w kontekście ubezpieczeń społecznych to: osoby pozostające w stosunku pracy, a także osoby wykonujące pracę na podstawie umowy cywilno-prawnej zawartej ze swoim pracodawcą

Bardziej szczegółowo

W PRZYPADKU WYSTĄPIENIA. w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

W PRZYPADKU WYSTĄPIENIA. w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów ZASADY POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU WYSTĄPIENIA MOBBINGU w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów DEFINICJA KODEKSOWA Mobbing oznacza działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko pracownikowi,

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy 1)

USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy 1) Kancelaria Sejmu s. 1/129 Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141 USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy 1) 1) Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia następujących dyrektyw Wspólnot Europejskich:

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy

USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy Dział pierwszy. Przepisy ogólne Rozdział I. Przepisy wstępne Art. 1. [Przedmiot regulacji] Kodeks pracy określa prawa i obowiązki pracowników i pracodawców.

Bardziej szczegółowo

Agencje zatrudnienia. Kompetencje Państwowej Inspekcji Pracy

Agencje zatrudnienia. Kompetencje Państwowej Inspekcji Pracy Agencje zatrudnienia Kompetencje Państwowej Inspekcji Pracy Zagadnienia ogólne. Z przepisów art. 18 ust.1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wynika, iż prowadzenie działalności gospodarczej

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE INFORMACJE O RÓWNYM TRAKTOWANIU

PODSTAWOWE INFORMACJE O RÓWNYM TRAKTOWANIU PODSTAWOWE INFORMACJE O RÓWNYM TRAKTOWANIU Podstawowe informacje o równym traktowaniu 1. Definicje Równe traktowanie oznacza traktowanie wolne od wszelkich rodzajów dyskryminacji, z przyczyn takich jak

Bardziej szczegółowo

MOŻLIWOŚCI POMOCY DLA PRZEDSIĘBIORCÓW ZE STRONY URZĘDU PRACY NA ROK 2016

MOŻLIWOŚCI POMOCY DLA PRZEDSIĘBIORCÓW ZE STRONY URZĘDU PRACY NA ROK 2016 MOŻLIWOŚCI POMOCY DLA PRZEDSIĘBIORCÓW ZE STRONY URZĘDU PRACY NA ROK 2016 Podstawowe formy i instrumenty wspierania przedsiębiorców i osób bezrobotnych realizowane przez Powiatowy Urząd Pracy w Janowie

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACJI SZKOLEŃ DLA BEZROBOTNYCH I INNYCH UPRAWNIONYCH OSÓB ZAREJESTROWANYCH W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W PUŁAWACH

REGULAMIN ORGANIZACJI SZKOLEŃ DLA BEZROBOTNYCH I INNYCH UPRAWNIONYCH OSÓB ZAREJESTROWANYCH W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W PUŁAWACH REGULAMIN ORGANIZACJI SZKOLEŃ DLA BEZROBOTNYCH I INNYCH UPRAWNIONYCH OSÓB ZAREJESTROWANYCH W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W PUŁAWACH Stan prawny luty 2015 r. Podstawa prawna: 1) ustawa o promocji zatrudnienia

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity) Preambuła (skreślona). DZIAŁ PIERWSZY PRZEPISY OGÓLNE.

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity) Preambuła (skreślona). DZIAŁ PIERWSZY PRZEPISY OGÓLNE. Dz.U.98.21.94 1998.09.01 zm. Dz.U.98.113.717 art. 5 1999.01.01 zm. Dz.U.98.106.668 art. 31 2000.01.01 zm. Dz.U.99.99.1152 art. 1 2000.04.06 zm. Dz.U.00.19.239 art. 2 2001.01.01 zm. Dz.U.00.43.489 art.

Bardziej szczegółowo

Świadczenie przedemerytalne

Świadczenie przedemerytalne Świadczenie przedemerytalne Uwagi wstępne Z dniem 1 czerwca 2004 r. weszła w Ŝycie ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. nr 120, poz. 1252), zwana dalej ustawą z 30

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN organizacji szkoleń dla osób bezrobotnych i innych uprawnionych osób zarejestrowanych w Powiatowym Urzędzie Pracy w Puławach

REGULAMIN organizacji szkoleń dla osób bezrobotnych i innych uprawnionych osób zarejestrowanych w Powiatowym Urzędzie Pracy w Puławach REGULAMIN organizacji szkoleń dla osób bezrobotnych i innych uprawnionych osób zarejestrowanych w Powiatowym Urzędzie Pracy w Puławach Stan prawny luty 2012 r. ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Niniejszy

Bardziej szczegółowo

A.DANE DOTYCZĄCE WNIOSKODAWCY. 1. Pełna nazwa pracodawcy... ...

A.DANE DOTYCZĄCE WNIOSKODAWCY. 1. Pełna nazwa pracodawcy... ... POWIATOWY URZĄD PRACY CENTRUM AKTYWIZACJI ZAWODOWEJ 47 400 Racibórz, ul. Klasztorna 6 tel.:+48 32 415 45 50 faks: +48 32 414 04 98 e-mail: kara@praca.gov.pl; sekretariat@pup-raciborz.pl www.pup-raciborz.pl;

Bardziej szczegółowo

W N I O S E K O ZORGANIZOWANIE I FINANSOWANIE PRAC INTERWENCYJNYCH

W N I O S E K O ZORGANIZOWANIE I FINANSOWANIE PRAC INTERWENCYJNYCH (miejscowość, data)... (Pieczęć firmowa pracodawcy) POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Obrońców Helu 10 59-700 Bolesławiec W N I O S E K O ZORGANIZOWANIE I FINANSOWANIE PRAC INTERWENCYJNYCH Podstawa prawna: 1.

Bardziej szczegółowo

Organ postępuje w sprawach tych stron, które są dyskryminowane, czyli niekorzystnie traktowane.

Organ postępuje w sprawach tych stron, które są dyskryminowane, czyli niekorzystnie traktowane. WAŻNE INFORMACJE O POSTĘPOWANIU ORGANU DS. RÓWNEGO TRAKTOWANIA Do zadań Organu ds. Równego Traktowania (ORT) należy rozpatrywanie skarg wniesionych z powodu naruszenia zasad równego traktowania i wdrażanie

Bardziej szczegółowo

9. Przyczyna wypowiedzenia i rozwiązania umowy bez wypowiedzenia

9. Przyczyna wypowiedzenia i rozwiązania umowy bez wypowiedzenia Spis treści Wykaz skrótów Wykaz aktów prawnych Wstęp Kodeks pracy Dział drugi. Stosunek pracy Rozdział II. Umowa o pracę Oddział 2: Przepisy ogólne o rozwiązaniu umowy o pracę Art. 30. Rozwiązanie umowy

Bardziej szczegółowo

Aktywni obywatele świadome społeczeństwo. Uprawnienia. pracownika

Aktywni obywatele świadome społeczeństwo. Uprawnienia. pracownika Aktywni obywatele świadome społeczeństwo Uprawnienia pracownika Rzeszów 2012 1 Podkarpacki Ośrodek Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego ul. Fredry 4/58 35-959 Rzeszów tel/fax (0-17) 86 20 122 porso@poczta.onet.pl

Bardziej szczegółowo

8) zaspokajać w miarę posiadanych środków socjalne potrzeby pracowników,

8) zaspokajać w miarę posiadanych środków socjalne potrzeby pracowników, Obowiązki pracodawcy Art. 94. Pracodawca jest obowiązany w szczególności: 1) zaznajamiać pracowników podejmujących pracę z zakresem ich obowiązków, sposobem wykonywania pracy na wyznaczonych stanowiskach

Bardziej szczegółowo

II. Warunki przyznania refundacji dla zatrudnionego bezrobotnego do 30 roku życia

II. Warunki przyznania refundacji dla zatrudnionego bezrobotnego do 30 roku życia ZASADY REFUNDACJI CZĘŚCI KOSZTÓW PONIESIONYCH NA WYNAGRODZENIA, NAGRODY ORAZ SKŁADKI NA UBEZPIECZENIE SPOŁECZNE ZA ZATRUDNIENIE BEZROBOTNEGO DO 30 ROKU ŻYCIA I. Podstawa prawna Pomoc, o której mowa w tytule

Bardziej szczegółowo

Niepełnosprawny pracownik. www.pip.gov.pl

Niepełnosprawny pracownik. www.pip.gov.pl Niepełnosprawny pracownik www.pip.gov.pl Zakaz dyskryminacji Pracownicy powinni być równo traktowani przez pracodawcę w stosunkach pracy w zakresie: nawiązywania i rozwiązywania stosunku pracy, warunków

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 10/2015

Zarządzenie Nr 10/2015 Zarządzenie Nr 10/2015 Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Mieście nad Wartą z dnia 07 września 2015r. w sprawie wprowadzenia Polityki Antymobbingowej Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej

Bardziej szczegółowo

NEWSLETTER SZUSZCZYŃSKI Kancelaria Prawa Pracy

NEWSLETTER SZUSZCZYŃSKI Kancelaria Prawa Pracy NEWSLETTER SZUSZCZYŃSKI Kancelaria Prawa Pracy KWIECIEŃ - MAJ 2014 SPIS TREŚCI 1. OKRES WYPOWIEDZENIA UMOWY O PRACĘ NA CZAS OKREŚLONY SPRZECZNY Z DYREKTYWĄ RADY 99/70/WE Z DNIA 28 CZERWCA 1999 R. 2. ZWRÓT

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA PROCEDURA PRZECIWDZIAŁANIA MOBBINGOWI BEL POLSKA SP. Z O.O. Z SIEDZIBĄ W CHORZELACH. Rozdział 1 Postanowienia ogólne. Definicje.

SZCZEGÓŁOWA PROCEDURA PRZECIWDZIAŁANIA MOBBINGOWI BEL POLSKA SP. Z O.O. Z SIEDZIBĄ W CHORZELACH. Rozdział 1 Postanowienia ogólne. Definicje. ZAŁĄCZNIK NR 1 SZCZEGÓŁOWA PROCEDURA PRZECIWDZIAŁANIA MOBBINGOWI BEL POLSKA SP. Z O.O. Z SIEDZIBĄ W CHORZELACH Rozdział 1 Postanowienia ogólne. Definicje. 1 Szczegółowa Procedura Przeciwdziałania Mobbingowi

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ CZWARTY OBOWIĄZKI PRACODAWCY I PRACOWNIKA. Rozdział I Obowiązki pracodawcy

DZIAŁ CZWARTY OBOWIĄZKI PRACODAWCY I PRACOWNIKA. Rozdział I Obowiązki pracodawcy DZIAŁ CZWARTY OBOWIĄZKI PRACODAWCY I PRACOWNIKA Rozdział I Obowiązki pracodawcy Art. 94. Pracodawca jest obowiązany w szczególności: 1) zaznajamiać pracowników podejmujących pracę z zakresem ich obowiązków,

Bardziej szczegółowo

Roszczenia przysługujące pracownikowi z tytułu mobbingu.

Roszczenia przysługujące pracownikowi z tytułu mobbingu. Roszczenia przysługujące pracownikowi z tytułu mobbingu. Aleksandra Kępniak Zjawisko mobbingu w miejscu pracy istnieje od bardzo dawna. Współcześnie stało się ważnym problemem społecznym, dostrzeżonym

Bardziej szczegółowo

Szkolenia grupowe oraz wskazane przez osobę uprawnioną (zwrot kosztów przejazdu na szkolenie, koszty zakwaterowania i wyżywienia)

Szkolenia grupowe oraz wskazane przez osobę uprawnioną (zwrot kosztów przejazdu na szkolenie, koszty zakwaterowania i wyżywienia) Szkolenia grupowe oraz wskazane przez osobę uprawnioną (zwrot kosztów przejazdu na szkolenie, koszty zakwaterowania i wyżywienia) Powiatowy Urząd Pracy w Wałbrzychu realizuje szkolenia grupowe zgodnie

Bardziej szczegółowo

Debata OPZZ w Warszawie, 28 marca 2014 Adam Rogalewski, Unia

Debata OPZZ w Warszawie, 28 marca 2014 Adam Rogalewski, Unia Ochrona godności osobistej szwajcarskich pracowników Debata OPZZ w Warszawie, 28 marca 2014 Adam Rogalewski, Unia 1. Kontekst prawny 2. Dyskryminacja Naruszanie godności człowieka w miejscu pracy Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Oddział 3 Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem

Oddział 3 Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem Rozdział II Umowa o pracę Oddział 3 Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem Art. 32. 1. Każda ze stron może rozwiązać za wypowiedzeniem umowę o pracę zawartą na: 1) okres próbny, 2) (uchylony), 3)

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy 1) (Dz. U. z dnia 18 grudnia 2008 r.)

USTAWA. z dnia 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy 1) (Dz. U. z dnia 18 grudnia 2008 r.) Dz.U.08.223.1460 USTAWA z dnia 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy 1) (Dz. U. z dnia 18 grudnia 2008 r.) Art. 1. W ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 2. Zbieg tytułów ubezpieczeń ustalanie ubezpieczeń obowiązkowych

ROZDZIAŁ 2. Zbieg tytułów ubezpieczeń ustalanie ubezpieczeń obowiązkowych ROZDZIAŁ 2 Zbieg tytułów ubezpieczeń ustalanie ubezpieczeń obowiązkowych 36. Czy w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej i wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia istnieje zwolnienie z

Bardziej szczegółowo

Procedura przeciwdziałania mobbingowi w Gimnazjum Publicznym nr 1 im. Henryka Sienkiewicza w Zakrzewie

Procedura przeciwdziałania mobbingowi w Gimnazjum Publicznym nr 1 im. Henryka Sienkiewicza w Zakrzewie Procedura przeciwdziałania mobbingowi w Gimnazjum Publicznym nr 1 im. Henryka Sienkiewicza w Zakrzewie Rozdział I Postanowienia ogólne. Definicje. 1 1. Procedura przeciwdziałania mobbingowi określona jako

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 66/12 Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z dnia 23 października 2012 roku

Zarządzenie Nr 66/12 Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z dnia 23 października 2012 roku Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu DOP-162/12 Zarządzenie Nr 66/12 Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z dnia 23 października 2012 roku w sprawie

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenia społeczne

Ubezpieczenia społeczne Ubezpieczenia społeczne Wykład 12. Ochrona przed ubóstwem w Polsce opieka społeczna i inne instytucje zabezpieczenia społecznego Literatura: Bukowska (2011) www.zus.pl www.mpips.gov.pl Granice ubóstwa

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA KWALIFIKOWANIA KANDYDATÓW NA SZKOLENIE W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W RZESZOWIE

KRYTERIA KWALIFIKOWANIA KANDYDATÓW NA SZKOLENIE W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W RZESZOWIE KRYTERIA KWALIFIKOWANIA KANDYDATÓW NA SZKOLENIE W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W RZESZOWIE 1 Kwalifikowanie kandydatów na szkolenia i organizacja szkoleń dla osób uprawnionych odbywa się na podstawie: - Ustawy

Bardziej szczegółowo

W n i o s e k o zorganizowanie prac interwencyjnych

W n i o s e k o zorganizowanie prac interwencyjnych Data wpływu wniosku do PUP. /miejscowość, data/... /pieczęć firmowa wnioskodawcy/ Powiatowy Urząd Pracy w Limanowej W n i o s e k o zorganizowanie prac interwencyjnych na zasadach określonych w ustawie

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Program Działań na Rzecz. Osób Niepełnosprawnych - do 2020 roku

Powiatowy Program Działań na Rzecz. Osób Niepełnosprawnych - do 2020 roku Załącznik do Uchwały Nr 46/IX/15 Rady Powiatu Bydgoskiego z dnia 18 czerwca 2015r. Program Działań na Rzecz Osób Niepełnosprawnych - do 2020 roku Cele: - zapewnienie osobom niepełnosprawnym podstawowych

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 26.06.1974 r. Kodeks pracy

Ustawa z dnia 26.06.1974 r. Kodeks pracy Ustawa z dnia 26.06.1974 r. Kodeks pracy (publikacja: tekst jednolity Dz. U. z 1998 r. nr 21, poz. 94, nr 106, poz. 668, nr 113, poz. 717, z 1999 r. nr 99, poz. 1152, z 2000 r. nr 19, poz. 239, nr 43,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 15 1. Uwagi ogólne... 15 2. Zakres pracy... 16 3. Problemy badawcze i metodologiczne... 18 4. Układ pracy...

Spis treści. Wstęp... 15 1. Uwagi ogólne... 15 2. Zakres pracy... 16 3. Problemy badawcze i metodologiczne... 18 4. Układ pracy... Wykaz skrótów... 11 Przedmowa do wydania drugiego... 13 Wstęp... 15 1. Uwagi ogólne... 15 2. Zakres pracy... 16 3. Problemy badawcze i metodologiczne... 18 4. Układ pracy... 20 ROZDZIAŁ 1. Pojęcie, rodzaje

Bardziej szczegółowo

RÓWNE TRAKTOWANIE W ZATRUDNIENIU

RÓWNE TRAKTOWANIE W ZATRUDNIENIU Załącznik nr 1 RÓWNE TRAKTOWANIE W ZATRUDNIENIU Przepisy dotyczące równego traktowania w zatrudnieniu określone są w Art. 18³a - Art 18³e, Działu I, Rozdział II a, ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity)

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity) Dz.U.98.21.94 1998.09.01 zm. Dz.U.98.113.717 art. 5 1999.01.01 zm. Dz.U.98.106.668 art. 31 2000.01.01 zm. Dz.U.99.99.1152 art. 1 2000.04.06 zm. Dz.U.00.19.239 art. 2 2001.01.01 zm. Dz.U.00.43.489 art.

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Zbigniew Hajn

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Zbigniew Hajn Sygn. akt I UK 27/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 18 września 2014 r. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Zbigniew Hajn

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O REFUNDACJĘ KOSZTÓW WYPOSAŻENIA LUB DOPOSAŻENIA STANOWISKA PRACY

WNIOSEK O REFUNDACJĘ KOSZTÓW WYPOSAŻENIA LUB DOPOSAŻENIA STANOWISKA PRACY ... (pieczęć pracodawcy) Powiatowy Urząd Pracy w Bolesławcu WNIOSEK O REFUNDACJĘ KOSZTÓW WYPOSAŻENIA LUB DOPOSAŻENIA STANOWISKA PRACY Podstawa prawna: 1) Art. 46 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20

Bardziej szczegółowo

Wewnętrzna Polityka Antymobbingowa w Ośrodku Sportu i Rekreacji w Sędziszowie

Wewnętrzna Polityka Antymobbingowa w Ośrodku Sportu i Rekreacji w Sędziszowie Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 9/2012 Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji w Sędziszowie z dnia 01 października 2012 roku Wewnętrzna Polityka Antymobbingowa w Ośrodku Sportu i Rekreacji w Sędziszowie

Bardziej szczegółowo

Spełnienie warunków do wcześniejszej emerytury pracowniczej do końca 2008 r. gwarancją przyznania świadczenia

Spełnienie warunków do wcześniejszej emerytury pracowniczej do końca 2008 r. gwarancją przyznania świadczenia Spełnienie warunków do wcześniejszej emerytury pracowniczej do końca 2008 r. gwarancją przyznania świadczenia Komu przysługuje wcześniejsza emerytura pracownicza Wcześniejsza emerytura pracownicza przysługuje

Bardziej szczegółowo

Kryteria udzielania pomocy

Kryteria udzielania pomocy Załącznik nr 1 Kryteria udzielania pomocy Pomoc w formie dofinansowania zakupu podręczników uczeń może otrzymać tylko ze względu na jedno z czterech wyszczególnionych poniżej kryteriów. 1) uczniowie pochodzący

Bardziej szczegółowo

KODEKS PRACY. 5. Przepisy l 4 nie naruszają przepisów art. 241 ^7.

KODEKS PRACY. 5. Przepisy l 4 nie naruszają przepisów art. 241 ^7. Rozdział l Przepisy wstępne Art. 1. Kodeks pracy określa prawa i obowiązki pracowników i pracodawców. Art. 2. Pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracą, powołania, wyboru, mianowania

Bardziej szczegółowo

Dz.U.98.21.94. zm. Dz.U.00.107.1127. zm. Dz.U.01.99.1075

Dz.U.98.21.94. zm. Dz.U.00.107.1127. zm. Dz.U.01.99.1075 Dz.U.98.21.94 Dz.U.98.21.94 1998.09.01 zm. Dz.U.98.113.717 1999.01.01 zm. Dz.U.98.106.668 2000.01.01 zm. Dz.U.99.99.1152 2000.04.06 zm. Dz.U.00.19.239 2001.01.01 zm. Dz.U.00.43.489 zm. Dz.U.00.107.1127

Bardziej szczegółowo

WYPŁATA ŚWIADCZEŃ Z UBEZPIECZENIA WYPADKOWEGO

WYPŁATA ŚWIADCZEŃ Z UBEZPIECZENIA WYPADKOWEGO 13 WYPŁATA ŚWIADCZEŃ Z UBEZPIECZENIA WYPADKOWEGO Z dniem 1 stycznia 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 153. Wójta Gminy Ostaszewo. z dnia 1 kwietnia 2009 r. w sprawie ustalenia Regulaminu Wynagradzania Pracowników Urzędu Gminy Ostaszewo

Zarządzenie Nr 153. Wójta Gminy Ostaszewo. z dnia 1 kwietnia 2009 r. w sprawie ustalenia Regulaminu Wynagradzania Pracowników Urzędu Gminy Ostaszewo Zarządzenie Nr 153 Wójta Gminy Ostaszewo w sprawie ustalenia Regulaminu Wynagradzania Pracowników Urzędu Gminy Ostaszewo Na podstawie art. 33 ust 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U.

Bardziej szczegółowo