Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach 2000-2007"

Transkrypt

1 Piątkiewicz Probl Hig Epidemiol JA i wsp. 2011, Dzieci 92(2): i młodzież jako ofiary wypadków Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach Children and teenagers as road traffic casualties in the Podlaskie Voivodeship between Jacek A. Piątkiewicz, Marzena Pawińska, Agnieszka Kowalewska, Jacek Jamiołkowski, Andrzej Szpak Zakład Zdrowia Publicznego, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku Wstęp. Wypadkowość drogowa jest jednym z istotnych zagrożeń zdrowia publicznego na świecie. Zgony z powodu wypadków drogowych określić można jako globalną epidemię, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży. Cel. Analiza skutków wypadkowości drogowej dotyczących dzieci i młodzieży w wieku do 18 lat w województwie podlaskim w latach Materiał i metoda. Analizę przeprowadzono na podstawie danych źródłowych Komendy Wojewódzkiej Policji w Białymstoku zawartych w Kartach zdarzenia drogowego (z wyłączeniem danych osobowych). Dane przeanalizowano pod względem: liczby rannych i zabitych, płci i wieku ofiar wypadku drogowego, rodzaju pojazdu uczestniczącego w wypadku drogowym, rodzaju uczestnika ruchu drogowego oraz miejsca wypadku drogowego. Wyniki. Wśród ofiar wypadków drogowych przeważali chłopcy, ale ta przewaga w badanym okresie uległa stopniowemu zmniejszaniu. Analiza rozkładu wieku ofiar wykazała, iż blisko 50% stanowiły osoby w wieku lat. Udział grupy wiekowej lat wśród ofiar śmiertelnych był jeszcze wyższy i stanowił 2/3 wszystkich ofiar śmiertelnych w grupie dzieci i młodzieży. Z poszczególnych kategorii ruchu drogowego (kierujący, pasażerowie, piesi) wśród ofiar wypadków drogowych w badanej grupie największy udział dotyczył pasażerów a najmniejszy kierujących pojazdami. Wśród pojazdów uczestniczących w wypadku drogowym, w którym poszkodowanymi były osoby z grupy dzieci i młodzieży, największa liczba odnosi się do samochodu osobowego (64,0%), a następnie roweru (17,9%) i motocykla (6,5%). Obliczono, że liczba lat utraconych na skutek zgonów ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży wynosiła w okresie w województwie podlaskim średnio około 1100 lat rocznie. Wnioski. W badanym okresie występowało stopniowe zmniejszanie się liczby poszkodowanych w wypadkach drogowych w grupie dzieci i młodzieży (w okresie ) o 40%. Liczby ofiar śmiertelnych utrzymywały się na stałym poziomie (około 20 ofiar rocznie). Słowa kluczowe: wypadki drogowe, ofiary wypadków drogowych, dzieci i młodzież, uczestnicy ruchu drogowego, utracone lata życia Introduction. Road traffic accidents are one of the major public health problems worldwide. Deaths caused by road traffic accidents can be considered as a global epidemic, especially among children and teenagers. Aim. To analyze the consequences of road traffic accidents in the population of children and teenagers in the Podlaskie Voivodeship between Material and methods. The analysis was performed on the basis of the source data from the Voivodeship Police Headquarters in Białystok recorded in the Road Accident Charts between (with the exclusion of personal data). The data analysis included: the number of injuries and fatalities, gender and age of casualties, road traffic participants, the kind of vehicle involved and the place of road traffic accident. Results. Boys dominated as casualties, but this dominance in the analyzed period was decreasing. Nearly 50% of casualties were in the age group of years. The fatalities in the group of years constituted 2/3 of all deaths in the group of children and teenagers. In groups of road traffic participants (drivers, passengers, pedestrians) the highest percentage of casualties was in the group of passengers, the lowest one in the group of drivers. Among the vehicles involved in road traffic accidents with children and teenagers as casualties, the greatest was the number of passenger cars (64.0%), bicycles (17.9%) and motorcycles (6.5%). It has been calculated that the total number of lost years of life due to deaths in road traffic accidents in the group of children and teenagers in the Podlaskie Voivodeship was about 1100 years annually between Conclusion. In the analyzed period, a gradual lowering of the number of road traffic casualties in the group of children and teenagers in the Podlaskie Voivodeship by about 40% was observed, but the number of fatalities in this group was constant (about 20 deaths annually). Key words: road traffic accidents, road traffic casualties, children and teenagers, road traffic participants, lost years of life Probl Hig Epidemiol 2011, 92(2): Nadesłano: Zakwalifikowano do druku: Adres do korespondencji / Address for correspondence Dr Jacek A. Piątkiewicz Zakład Zdrowia Publicznego Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku ul. I Armii Wojska Polskiego 2/2, Białystok tel. (85) , Wstęp Wypadkowość drogowa jest jednym z istotnych zagrożeń zdrowia publicznego na świecie. Zgony z powodu wypadków drogowych określić można jako globalną epidemię. Według statystyk Światowej Organizacji Zdrowia corocznie w wypadkach drogowych śmierć ponosi ponad milion osób, a urazów doznaje ponad 20 milionów osób. Wśród ofiar dominującą

2 312 Probl Hig Epidemiol 2011, 92(2): grupę stanowią dzieci w wieku 5-14 lat i osoby młode w wieku lat, dla których wypadki drogowe są drugą co do częstości przyczyną zgonów [1]. Podobny rozkład ofiar wypadków drogowych dotyczy także Europy i Polski, jednakże pod względem ciężkości wypadków drogowych, a zwłaszcza liczby śmiertelnych ofiar wypadków, dane dotyczące Polski są szczególnie niekorzystne w stosunku do większości krajów europejskich. W Polsce wskaźnik ciężkości wypadków drogowych, czyli liczba zabitych na 100 wypadków drogowych, układa się nierównomiernie w poszczególnych województwach. Województwem o najwyższym wskaźniku w latach było województwo podlaskie [2]. Poważnym problemem są ofiary wypadków drogowych wśród dzieci i młodzieży, dla których urazy i zgony z tzw. przyczyn zewnętrznych, a w szczególności na skutek wypadków drogowych, stanowią jedno z głównych zagrożeń życia i zdrowia. Brak jest szczegółowych opracowań tego problemu w piśmiennictwie polskim. Cel badań Analiza skutków wypadkowości drogowej dotycząca dzieci i młodzieży w wieku do 18 lat w województwie podlaskim w latach Materiał i metoda Analiza została przeprowadzona na podstawie danych źródłowych Komendy Wojewódzkiej Policji w Białymstoku zawartych w Kartach zdarzenia drogowego. Karta zdarzenia drogowego zawiera część nagłówkową, 12 tabel i szkic miejsca zdarzenia. Treść Kart została udostępniona przez Komendę Wojewódzką Policji w Białymstoku z wyłączeniem danych osobowych. Kartę wypełnia policjant po przeprowadzonej osobiście wizji miejsca wypadku i ustalenia: okoliczności czasu, miejsca, charakterystyki uczestników wypadku oraz pojazdów. Analiza wypadkowości drogowej w latach w województwie podlaskim w aspekcie skutków dotyczących dzieci i młodzieży do lat 18 została przeprowadzona w oparciu o Karty zdarzenia drogowego. Sposób przeprowadzania selekcji danych z Kart zdarzenia drogowego opisano w poprzedniej pracy [3]. Do analizy wyselekcjonowano 2256 Kart zdarzenia drogowego, zawierających dane o wypadkach drogowych z lat , dotyczących dzieci i młodzieży, jednakże dostępne szczegółowe dane z 2007 roku obejmowały tylko ofiary śmiertelne wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży. Analiza informacji dotyczących skutków wypadków drogowych z udziałem dzieci i młodzieży została przeprowadzona z wykorzystaniem klasyfikacji tych skutków jako ofiary: śmiertelne, ciężko ranne i lekko ranne opracowanej przez Komendę Główną Policji [4]. Przeanalizowano dane dotyczące ofiar wypadków drogowych dzieci i młodzieży w wieku 0-18 lat w latach w województwie podlaskim pod względem: liczby rannych i zabitych, płci i wieku ofiar wypadku drogowego, rodzaju pojazdu uczestniczącego w wypadku drogowym, rodzaju uczestnika ruchu drogowego oraz miejsca wypadku drogowego. Dane dotyczące wypadków drogowych z udziałem dzieci i młodzieży w województwie podlaskim porównano z danymi charakteryzującymi wypadkowość drogową z udziałem osób dorosłych w tym województwie. Wyniki Liczby dzieci i młodzieży w wielu do 18 lat ofiar wypadków drogowych w latach w województwie podlaskim są przedstawione w tabeli I, gdzie zestawiono je z ogólnymi liczbami osób poszkodowanych w wypadkach drogowych w tym samym okresie oraz przedstawiono na rycinie 1. liczba ofiar lata Ryc. 1. Liczba dzieci i młodzieży ofiar wypadków drogowych Fig. 1. Number of children and teenagers road traffic casualties in the Podlaskie voivodeship between Tabela I. Liczby osób poszkodowanych dzieci i młodzieży oraz ogółem w wypadkach Table I. Numbers of casualties children and teenagers as well as total number in road traffic accidents in the Podlaskie voivodeship between dzieci i młodzież Liczba osób poszkodowanych zmiana w stosunku do roku 2000 w % ogółem zmiana w stosunku do roku 2000 w % , , , , , , , , , , , ,1 Ogółem

3 Piątkiewicz JA i wsp. Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków W tabeli II przedstawiono procentowo udział dzieci i młodzieży w ogólnej liczbie ofiar wypadków Tabela II. Udział procentowy dzieci i młodzieży w ogólnej liczbie ofiar wypadków Table II. Percentage of children and teenagers as casualties in total number of road traffic casualties in the Podlaskie voivodeship between Udział procentowy , , , , , , ,9 Udział dzieci i młodzieży wśród ofiar wypadków zmniejszał się stopniowo z 488 w 2000 r. do 293 w 2006 r., co odpowiada obniżeniu o 40% w 2006 r. w stosunku do 2000 r. Spadek tej liczby był w latach dość równomierny (ryc. 1). Podobna tendencja wystąpiła w ogólnej liczbie ofiar wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach , od 2100 w 2000 r. do 1636 w 2006 r., jednak procentowy spadek był prawie o połowę mniejszy (22,1%). Udział procentowy dzieci i młodzieży w ogólnej liczbie ofiar wypadków drogowych (tab. II) zmniejszył się z 23,2% w 2000 r. do 17,9% w 2006 r., co oznacza, że w 2000 r. blisko jedną czwartą ofiar stanowiły dzieci i młodzież, a w 2006 r. już mniej niż jedną piątą. Wśród ofiar wypadków drogowych ponad 90% ofiar stanowią ranni. Liczbę osób rannych w wypadkach ilustruje tabela III. Liczby rannych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży były zbliżone do ogólnej liczby ofiar z tym, że szybkość obniżania się tej liczby Tabela III. Liczby rannych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży Table III. Number of road traffic injuries in children and teenagers injured in in the Podlaskie voivodeship between Liczba osób rannych Zmiana w stosunku do 2000 r. w % , , , , , ,2 Ogółem 2590 w latach była nieco większa niż w przypadku ogólnej liczby ofiar wypadków (o 41,2% w 2006 r. w stosunku do 2000 r.). Liczbę śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w latach w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim przedstawiono w tabeli IV. Tabela IV. Liczba śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach Table IV. Number of road traffic fatalities in children and teenagers in the Podlaskie voivodeship between Liczba śmiertelnych ofiar Ogółem 158 W przeciwieństwie do zmian liczby rannych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży, liczba śmiertelnych ofiar w tej grupie nie wykazała tendencji malejącej w latach a w latach i 2007 była wyraźnie wyższa niż w latach 2000 i Odpowiada to podobnej sytuacji w ogólnej liczbie ofiar śmiertelnych wypadków drogowych w województwie podlaskim, która w latach , w odróżnieniu od liczby rannych ofiar także nie wykazała tendencji zniżkowych [2] i wynosiła 201 dla 2000 r. i 208 dla 2006 r. Udział ofiar śmiertelnych w ogólnej liczbie ofiar w grupie dzieci i młodzieży w latach w województwie podlaskim wyniósł 5,0% i był niższy od udziału ofiar śmiertelnych ogółem w ogólnej liczbie ofiar wypadków drogowych, który wyniósł 10,9%. Oznacza to, że w ogólnej liczbie ofiar wypadków wypada 1 ofiara śmiertelna na 9 ofiar ogółem, a w grupie dzieci i młodzieży wypada 1 ofiara śmiertelna na 20 ofiar ogółem. Wśród ofiar śmiertelnych w grupie dzieci i młodzieży w 116 przypadkach (73,4%) zgon nastąpił na miejscu wypadku, a w 42 przypadkach (26,6%) w okresie 30 dni od daty wypadku. Udział zgonów na miejscu wypadku jest nieco niższy niż w ogólnej liczbie zgonów na miejscu wypadku dla województwa podlaskiego w latach , który wynosił 76,7% [3]. Ofiary wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży zostały scharakteryzowane pod względem: płci, wieku oraz jakiego rodzaju uczestnikiem wypadku drogowego była ofiara (kierowca, pasażer, pieszy) i jakiego rodzaju pojazd uczestniczył w wypadku.

4 314 Probl Hig Epidemiol 2011, 92(2): Tabela V. Rozkład płci ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży Table V. Gender distribution of road traffic casualties in children and teenagers in the Podlaskie voivodeship between Dziewczęta Chłopcy Liczba % Liczba % , , , , , , , , , , , , , Ogółem , ,1 Tabela VI. Rozkład płci śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach Table VI. Gender distribution of road traffic fatalities in children and teenagers in the Podlaskie voivodeship between Chłopcy Dziewczęta Liczba % Liczba % ,3 1 6, ,2 7 31, ,8 4 18, ,9 6 26, ,7 6 33, , , ,7 8 53, , ,1 Ogółem , ,2 Rozkład płci ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży przedstawia tabela V. Udział dziewcząt w liczbie ofiar wypadków drogowych w latach wahał się w granicach 39-47% i wynosił średnio 42,9%, a chłopców odpowiednio 57,1%. Rozkład płci śmiertelnych ofiar wypadków drogowych przedstawiono w tabeli 6. Wśród śmiertelnych ofiar wypadków drogowych udział dziewcząt wynosił średnio 33,5%, a chłopców 66,5%. Rozkład wieku ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach przedstawia tabela 7. Zwraca uwagę stopniowe zmniejszanie się udziału chłopców wśród śmiertelnych ofiar wypadków drogowych z 93% w 2000 r. do 42,9% w 2007 r. W latach wśród ofiar wypadków drogowych w województwie podlaskim było 163 dzieci (6,2%) w wieku przedszkolnym (0-6 lat), 1101 dzieci (40,42%) w wieku 7-14 lat i 1292 młodzieży (47,4%) w wieku lat. Tylko w tej ostatniej grupie wśród ofiar były osoby kierujące pojazdami silnikowymi. W latach wystąpił wyraźny spadek liczby ofiar wypadków w grupie najmłodszych ponad dwukrotny, nieco mniejszy w grupie wieku lat o około 38-40% i niewielki tylko w grupie wieku lat o 24%. Rozkład wieku ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży przedstawia tabela VIII. Wśród ofiar śmiertelnych wypadków drogowych dominowała grupa najstarsza w wieku lat (43,0%), a wraz z grupą wieku lat stanowiło to 2/3 (66,5%) wszystkich ofiar śmiertelnych w grupie dzieci i młodzieży. Było to znacznie więcej niż wśród ofiar wypadków drogowych ogółem, gdzie grupa wiekowa lat stanowiła jedynie 47,4% ofiar. Uczestników ruchu drogowego można podzielić na 3 kategorie: kierujących pojazdem, pasażerów i pieszych. W tabeli IX przedstawiono rozkład ofiar wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach podzielonych na powyższe 3 kategorie. Wśród ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży największą grupę we wszystkich latach okresu stanowili pasażerowie pojazdów Tabela VII. Rozkład wieku ofiar wypadków drogowych dzieci i młodzieży Table VII. Age distribution of road traffic casualties in children and teenagers in the Podlaskie voivodeship between Wiek w latach Razem % , , , , , , , , ,0 Razem Tabela VIII. Rozkład wieku śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach Table VII. Age distribution of road traffic fatalities in children and teenagers in the Podlaskie voivodeship between Wiek w latach Liczba ofiar % , , , , , , , , ,0 Ogółem ,0

5 Piątkiewicz JA i wsp. Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków Tabela IX. Kategorie uczestników ruchu drogowego ofiar wypadków drogowych Table IX. Categories of road traffic participants road traffic casualties in the Podlaskie voivodeship between Kategorie uczestników ruchu drogowego Kierujący Pasażer Pieszy liczba % liczba % liczba % , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,1 Ogółem , , ,4 w granicach 40-50% wszystkich ofiar, następnie osoby piesze w granicach 30-40% i najmniejszą grupę jak można było oczekiwać kierujący pojazdami w granicach około 20%. Tabela X przedstawia podobny rozkład kategorii uczestników ruchu drogowego wśród śmiertelnych ofiar wypadków w latach w województwie podlaskim. Tabela X. Kategorie uczestników ruchu drogowego ofiar wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach Table X. Categories of road traffic participants road traffic casualties in the Podlaskie voivodeship between Kategorie uczestników ruchu drogowego Kierujący Pasażer Pieszy Ogółem Wśród śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży, podobnie jak wśród ogólnej liczby ofiar wypadków drogowych, największy udział dotyczył pasażerów (44%), jednakże odmiennie niż w ogólnej liczbie ofiar drugą co do częstości grupę stanowili kierujący (30%), a najmniejszą była grupa pieszych (26%). W latach 2000 i 2002 kierujący pojazdami byli największą grupą wśród śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży. W tabeli XI przedstawione zostały liczby ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w latach w zależności od rodzaju pojazdu, który uczestniczył w wypadku drogowym. Tabela XI. Liczby ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w latach w województwie podlaskim w zależności od rodzaju pojazdu uczestniczącego w wypadku drogowym Table XI. Number of road traffic casualties in children and teenagers in the Podlaskie voivodeship between by vehicle type Rodzaj pojazdu Ofiary Liczba % samochód osobowy ,0 samochód ciężarowy 35 2,0 autobus 60 3,4 motocykl 115 6,5 ciągnik rolniczy 20 1,1 motorower 81 4,6 rower ,9 inne 8 0,5 Ogółem Dane dotyczą 1764 ofiar, gdyż nie w każdym przypadku można było ustalić, jakiego rodzaju pojazd uczestniczył w wypadku drogowym. Wśród pojazdów uwzględnione były: samochód osobowy, samochód ciężarowy, autobus, motocykl, motorower, ciągnik rolniczy, rower i inne (np. wóz konny, pojazd wolnobieżny). Jak można było oczekiwać, największa liczba ofiar dotyczy wypadków drogowych z udziałem samochodów osobowych (64,0%). Pod względem liczby ofiar drugie miejsce zajęły wypadki z udziałem rowerów (17,92%), a trzecie motocykli (6,5%). Niewielka była liczba ofiar w wypadkach drogowych z udziałem samochodów ciężarowych (2,0%). W tabeli XII przedstawiono dane o miejscach wypadków drogowych z udziałem dzieci i młodzieży według gmin. Największa liczba ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży miała miejsce w latach w miastach województwa podlaskiego w: Białymstoku (491 ofiar), Łomży (206 ofiar) i Suwałkach (148 ofiar). Od 50 do 100 ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży dotyczyło 8 gmin miejskich i jednej gminy wiejskiej (Kobylin- Borzymy w powiecie Wysokie Mazowieckie). Tabela XII. Miejsca wypadków drogowych z udziałem dzieci i młodzieży według gmin Table XII. Place of road traffic accidents with participation of children and teenagers in the Podlaskie voivodeship between by administrative districts Gmina Liczba ofiar wypadków w grupie dzieci i młodzieży Białystok 491 Łomża 206 Suwałki 148 Bielsk Podlaski, Sokółka, Grajewo, Siemiatycze, Augustów, Choroszcz, Kobylin Borzymy, Zambrów, Wysokie Mazowieckie Inne Poniżej 50

6 316 Probl Hig Epidemiol 2011, 92(2): Obliczono dla śmiertelnych ofiar wypadków liczbę lat utraconych. Przy obliczeniu posłużono się danymi dotyczącymi średniego oczekiwanego dalszego okresu życia w poszczególnych grupach wiekowych odrębnie dla chłopców i dziewcząt w kolejnych latach w okresie [7]. Wyniki sumarycznej liczby lat utraconych na skutek zgonów ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach przedstawiono w tabeli XIII. Tabela XIII. Liczby lat utraconych na skutek zgonów ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim Table XIII. Total number of years lost due to road traffic fatalities in children and teenagers in the Podlaskie voivodeship between Liczby lat utraconych Chłopcy Dziewczęta Ogółem ,1 61,6 854, ,5 460,1 1310, ,6 247,7 1247, ,7 376,7 1354, ,3 382,2 1092, ,8 626,3 1313, ,8 537,9 940, ,4 781,4 1277,8 Ogółem 2917,2 3473,9 9391,1 Liczba lat utraconych w poszczególnych latach w okresie wahała się w granicach lat rocznie i pozostawała na zbliżonym poziomie. W latach dominowały liczby lat utraconych z powodu zgonów chłopców ofiar wypadków drogowych, a w latach zaczęła przeważać liczba lat utraconych z powodu zgonów dziewcząt ofiar wypadków drogowych. Średnia liczba lat utraconych na jedną dziewczynę ofiarę wypadku drogowego była o ponad 7 lat większa niż w przypadku chłopca ofiary wypadku drogowego. Dyskusja Okres w Polsce charakteryzuje się malejącą liczbą wypadków drogowych i ofiar tych wypadków, co świadczy o poprawiającym się stanie bezpieczeństwa ruchu drogowego. W tym czasie liczba ofiar wypadków drogowych (zabici i ranni) obniżyła się z osób w 2000 r. do osób w 2006 r. tj. o 17,4% [5]. Podobna sytuacja miała miejsce także w wielu innych krajach, w tym sąsiadujących z Polską, np. w Niemczech liczba ofiar wypadków drogowych zmniejszyła się z osób w 2000 r. do osób w 2006 r., tj. o 16,4%, w Czechach z osób w 2000 r. do osób w 2006 r. tj. o 14%, a w Wielkiej Brytanii z osób w 2000 r. do osób w 2006 r. tj. aż o 32,0% [6]. Podobna tendencja jak w Polsce wystąpiła również w województwie podlaskim, gdzie liczba ofiar wypadków drogowych zmniejszyła się z 2100 osób w 2000 r. do 1636 osób w 2006 r., tj. 0 22,1%, a więc spadek w województwie podlaskim był w okresie o prawie 5% większy niż w Polsce. Tematem artykułu są ofiary wypadków drogowych w województwie podlaskim w grupie dzieci i młodzieży w wieku 0-18 lat. W tej grupie nastąpiło znaczne obniżenie liczby ofiar, z 488 osób w 2000 r. do 293 osób w 2006 r. tj. o 40,0%, czyli procentowy spadek był blisko dwukrotnie większy w tej grupie niż spadek liczby ofiar ogółem, co pozytywnie świadczy o efektach działań profilaktycznych, adresowanych do dzieci i młodzieży, prowadzonych zarówno przez Policję, administrację jak i organizacje pozarządowe na terenie województwa podlaskiego. Relatywnie większy spadek liczby ofiar w grupie dzieci i młodzieży spowodował, że udział ofiar w grupie wiekowej 0-18 lat w ogólnej liczbie wypadków drogowych zmniejszył się w województwie podlaskim z 23.2 % w 2000 r. do 17,9% w 2006 r., co nadal jest udziałem wysokim, gdyż oznacza, że prawie co piątą ofiarą wypadków drogowych jest osoba w wieku 0-18 lat. Porównywalne dane dla Polski dotyczą ofiar w grupie wieku 0-14 lat, gdyż dla zakresu wieku 0-18 lat nie znaleziono odpowiednich liczb. Liczba ofiar w wieku 0-14 lat w województwie podlaskim zmniejszyła się z 285 osób w 2000 r. do 137 osób w 2006 r., tj. o 59%. Odpowiednie liczby dla Polski w tej grupie wiekowej oznaczają spadek z 9301 osób w 2000 r. do 5908 osób w 2006 r. tj. o 36,5% [5]. Udział liczby ofiar w grupie wiekowej 0-14 lat w ogólnej liczbie ofiar wypadków drogowych w 2006 r. w województwie podlaskim wynosi 8,4%, natomiast dla całej Polski wskaźnik ten w 2006 r. wyniósł 9,2%, co oznacza, że w województwie podlaskim jest o około 10% mniej dzieci wśród osób poszkodowanych w wypadkach drogowych niż relatywnie w Polsce. Ponieważ ponad 90% ofiar wypadków drogowych stanowią ranni, więc rozkład liczby rannych w poszczególnych latach w okresie przedstawia się analogicznie jak rozkład liczby osób poszkodowanych w wypadkach drogowych ogółem. Jak wynika z tabeli 3 liczba osób rannych w grupie wiekowej 0-18 lat w wypadkach drogowych w województwie podlaskim zmniejszyła się z 473 osób w 2000 r. do 278 osób w 2006 r., co oznacza spadek o 41,2%. Natomiast udział liczby osób rannych do ogólnej liczby ofiar w tym czasie w grupie wiekowej 0-18 lat zmniejszył się z 96,9% w 2000 r. do 94,9% w 2006 r, co oznacza równocześnie, że w badanym okresie udział osób zabitych w grupie wiekowej 0-18 lat wzrósł z 3,1% w 2000 r. do 5,1% w 2006 r.

7 Piątkiewicz JA i wsp. Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków W przeciwieństwie do zmniejszającej się liczby ofiar rannych w grupie dzieci i młodzieży w latach , liczba ofiar zabitych w tej grupie w województwie podlaskim w badanym okresie nie zmniejszyła się, ale wahała się w granicach od 15 do 23. Odpowiada to podobnej sytuacji w ogólnej liczbie śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w województwie podlaskim, która w latach w odróżnieniu od zmian liczby rannych ofiar, nie wykazywała tendencji zniżkowych i wynosiła np. 201 dla 2000 r. i 208 dla 2006 r. [3] Udział procentowy ofiar śmiertelnych w liczbie poszkodowanych w wypadkach drogowych w grupie dzieci i młodzieży jest ponad dwukrotnie niższy niż w całej grupie poszkodowanych (odpowiednio 5% i 10,9%), co wiąże się z dużą liczbą ofiar śmiertelnych wśród kierujących pojazdami w grupie dorosłych, a w grupie dzieci i młodzieży udział kierujących pojazdami w liczbie uczestników ruchu drogowego z natury rzeczy jest znacznie niższy. Porównując udział śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w wieku 0-14 lat w stosunku do ogólnej liczby śmiertelnych ofiar w województwie podlaskim i w Polsce stwierdzić można, że w 2006 r. udział ten wynosił dla województwa podlaskiego 37%, a dla Polski 29%.[5], czyli udział ten był w województwie podlaskim o około 30% większy. Udział grupy wiekowej 0-14 lat śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w ogólnej liczbie śmiertelnych ofiar wypadków drogowych w 2006 r. w niektórych innych krajach wynosił: Niemcy 3,0%, Czechy 3,2%, Wielka Brytania 3,6% [6] i był porównywalny z danymi polskimi. Około 75% ofiar śmiertelnych w grupie dzieci i młodzieży ginie na miejscu wypadku, a tylko około 25% umiera w następstwie wypadku w ciągu 30 dni, co jest typowe także w przypadku ofiar śmiertelnych w grupie dorosłych. Wśród ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży wystąpiła przewaga chłopców nad dziewczętami, przy czym w okresie , przewaga chłopców stopniowo się zmniejszała i od 58% w 2000 r. osiągnęła 53% w 2006 r. Udział dziewcząt wśród ofiar wypadków drogowych w województwie podlaskim był wyraźnie wyższy niż udział kobiet, który w badanym okresie wynosił około 35% [3]. Wśród ofiar śmiertelnych udział dziewcząt był niższy i stanowił około jedną trzecią wszystkich ofiar śmiertelnych w grupie dzieci i młodzieży. Zaobserwowany w latach spadek liczby ofiar wypadków drogowych w województwie podlaskim dotyczył głównie dzieci młodszych (0-6 lat) o 60% i dzieci starszych (7-14 lat) o 50%, natomiast w grupie młodzieży (15-17 lat) wynosił 23%. O ile wśród ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży grupa wiekowa lat stanowiła w 2000 r. 41,6%, to w 2006 r. udział ten wzrósł do 53,2%. Jeszcze wyraźniej grupa wiekowa lat dominowała wśród śmiertelnych ofiar wypadków drogowych dzieci i młodzieży, gdzie udział ten wyniósł w 2006 r. 66,7%, a w 2007 r. 80,9%. W pracy Goniewicza i wsp. [8] badającej wypadki komunikacyjne wśród dzieci i młodzieży na terenie Lublina w 2003 r. stwierdzono, że największa liczba osób poszkodowanych dotyczyła grup wiekowych lat i 7-13 lat, a wśród ofiar było 53,4 % chłopców i 46,6% dziewczynek. Dane te były bardzo zbliżone do wyników przedstawionej pracy. Porównując udział ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w trzech kategoriach uczestników ruchu drogowego, tj.: kierujących pojazdami, pasażerów i pieszych, można było założyć, że najmniejszy będzie udział osób kierujących pojazdami. Dzieci do 10 lat w tym charakterze praktycznie nie uczestniczą w ruchu drogowym, poniżej wieku 16 lat przede wszystkim jako rowerzyści, a dopiero od 16 lat jako kierowcy motorowerów czy lekkich pojazdów silnikowych. W ogólnej liczbie ofiar wypadków drogowych, w których przeważały osoby dorosłe, w województwie podlaskim w latach kierujący pojazdami stanowili około 40%, pasażerowie około 35%, a piesi około 25% [3]. W grupie dzieci i młodzieży stwierdzono wśród ofiar około 20% kierujących pojazdami, 45% pasażerów i 35% pieszych, przy czym w kolejnych latach okresu udziały te nie wykazały większych zmian. Można to uznać za zgodne z oczekiwaniami. W kategoriach pasażerów jednakże stwierdzić należy, że udział ofiar w kategorii kierujących pojazdami jest wyższy niż można było się spodziewać. W grupach starszych wiekowo, oprócz rowerzystów, występują także osoby kierujące pojazdami silnikowymi. Jak podaje [9], ryzyko uczestniczenia w wypadku drogowym jest w przypadku kierowcy 18 letniego 5 krotnie wyższe niż w przypadku kierowcy w wieku ponad 25 lat. Ryzyko prowadzenia pojazdu przez kierowcę 18-letniego może być przyczyną znacznego udziału takich kierowców wśród ofiar wypadków drogowych. Wśród śmiertelnych ofiar w grupie dzieci i młodzieży w latach na terenie województwa podlaskiego kategoria kierujących pojazdami znalazła się na drugim miejscu po kategorii pasażerów, a przed kategorią pieszych. Jest to zapewne związane z faktem, ze dzieci i młodzież kierujący pojazdami są zagrożone cięższymi skutkami wypadku drogowego, np. w kolizji z rowerem, w porównaniu z innymi pojazdami. Porównanie liczby ofiar wypadków w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach w zależności od rodzaju pojazdu uczest-

8 318 Probl Hig Epidemiol 2011, 92(2): niczącego w wypadku drogowym wykazało, ze blisko 2/3 liczby ofiar (64,0%) miało związek z wypadkami drogowymi z udziałem samochodu osobowego. Jednakże kolejnymi grupami poszkodowanych były ofiary wypadków drogowych z udziałem: roweru (17,9%), motocykla (6,5%), i motoroweru (4,6%). Są to znacznie wyższe udziały procentowe tych grup poszkodowanych niż w populacji osób dorosłych. I tak porównywalne liczby w Polsce w 2006 r. wynoszą dla ofiar wypadków drogowych z udziałem roweru 9,1%, motocykla 2,5%, motoroweru 1,9% [5]. Wynika stąd wniosek, że obecność młodego rowerzysty na drodze stanowi większe ryzyko wypadku drogowego niż obecność jako rowerzysty osoby dorosłej. Porównanie miejsc wypadków drogowych z udziałem dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach według gmin wykazało, że ponad 30% liczby ofiar związane jest z trzema największymi miastami województwa, tj.: Białymstokiem, Łomżą i Suwałkami, gdzie w badanym okresie poszkodowanych zostało w sumie 845 osób. W ośmiu gminach miejskich w wypadkach drogowych w badanym okresie poszkodowanych było osób w grupie dzieci i młodzieży. W tej liczbie znalazła się tez jedna gmina wiejska, tj. Kobylin-Borzymy w powiecie Wysokie Mazowieckie. Najpoważniejszymi konsekwencjami wypadków drogowych są ofiary śmiertelne. Szczególne znaczenie mają zgony na skutek wypadków w grupie dzieci i młodzieży, należące do najczęstszych przyczyn umieralności w tej grupie. Wykładnikiem ponoszonych z tego tytułu strat społecznych są lata utracone związane z przedwczesnymi zgonami. Ze stwierdzonych liczb lat utraconych z powodu wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach wynika, że coroczna liczba lat utraconych zawiera się w granicach lat, co daje w 7-letnim okresie sumę blisko lat utraconych. Ta ogromna strata społeczna należy do strat, których można uniknąć, głównie poprzez właściwie prowadzoną akcję zapobiegawczą. Zaobserwować można, że o ile w latach przeważały lata utracone z powodu zgonów chłopców w wypadkach drogowych, to po 2005 roku większy udział w latach utraconych wynika ze zgonów dziewcząt. Wnioski Analizując dane dotyczące wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach przedstawić można następujące wnioski. 1. Liczba ofiar wypadków drogowych w grupie dzieci i młodzieży w badanym okresie uległa stopniowemu zmniejszeniu, w sumie o 40%, natomiast nie zmniejszała się liczba ofiar śmiertelnych. 2. Wśród ofiar przeważali chłopcy, ale ta przewaga w badanym okresie ulegała stopniowemu zmniejszeniu na rzecz ofiar wśród dziewcząt. 3. Największą grupę wśród ofiar stanowiły starsze grupy wiekowe lat, a następnie lat. Przewaga ta była jeszcze wyraźniejsza w przypadku ofiar śmiertelnych. 4. Największa liczba ofiar w kategoriach uczestników ruchu drogowego dotyczyła pasażerów, ale znaczny był też udział grupy kierujących pojazdami, zwłaszcza w przypadku ofiar śmiertelnych. 5. Poza ofiarami wypadków z udziałem samochodów osobowych, znaczną grupę stanowiły ofiary wypadków rowerowych (182). 6. Coroczne straty społeczne z powodu wypadków drogowych z udziałem dzieci i młodzieży na terenie województwa podlaskiego osiągają poziom około 1000 utraconych lat życia. 7. Poprawa sytuacji związanej z wypadkami drogowymi dzieci i młodzieży w województwie podlaskim w latach , świadcząca o skuteczności prowadzonych akcji profilaktycznych, nakazuje kontynuować i intensyfikować prowadzenie takich akcji. Piśmiennictwo / References 1. Ministerstwo Transportu. Biuro Informacji i Promocji. Komunikat nr 46 (133) z dnia Warszawa, Pawińska M, Piątkiewicz JA, Zalewska M i wsp. Road casualities in Podlaskie voivodeship in the years Zdr Publ 2008, 118(4): Zarządzenie Komendanta Głównego Policji nr 635 z dnia 30 czerwca 2006 r. w sprawie metod i form prowadzenia przez policję statystyki zdarzeń drogowych. Dziennik Urzędowy Komendy Głównej Policji 2006, World report on road traffic injury prevention. WHO Genewa Komenda Główna Policji. Wypadki drogowe w Polsce w 2006 r. Warszawa Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w krajach OECD. Instytut Transportu Samochodowego Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Biuletyn Informacyjny, Warszawa Główny Urząd Statystyczny. Trwanie życia w 2009 r. Informacje i opracowania statystyczne. Warszawa Goniewicz M, Wnuk J, Ostrowski M i wsp. Wypadki komunikacyjne jako przyczyny obrażeń u dzieci. Zdr Publ 2006, 116(1): Transport environment and health. WHO Regional Publications, Copenhagen 2000.

WYPADKI DROGOWE W POLSCE W 2013 ROKU Anna Zielińska ITS

WYPADKI DROGOWE W POLSCE W 2013 ROKU Anna Zielińska ITS liczba ofiar smiertelnych liczba zarejestrowanych pojazdów WYPADKI DROGOWE W POLSCE W 2013 ROKU Anna Zielińska ITS TENDENCJE OGÓLNE W 2013 roku zagrożenie na polskich drogach zmalało 1. W stosunku do 2012

Bardziej szczegółowo

Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński. Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Warszawa, 2001 r.

Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński. Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Warszawa, 2001 r. GENERALNY POMIAR RUCHU 2000 SYNTEZA WYNIKÓW Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 2001 r. SPIS TREŚCI 1. Wstęp...1 2. Obciążenie

Bardziej szczegółowo

Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce

Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce IV konferencja brd PKD Udział WORD w poprawie bezpieczeństwa ruchu drogowego Chełm, 26 27 września 2013 Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego Instytut

Bardziej szczegółowo

TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13

TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13 BIURO PROJEKTOWO - BADAWCZE DRÓG I MOSTÓW Sp. z o.o. TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13 PRACOWNIA RUCHU I STUDIÓW DROGOWYCH GENERALNY POMIAR

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO POLSKI, NIEMIEC I CZECH

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO POLSKI, NIEMIEC I CZECH Piotr SZCZĘSNY, Joanna RYMARZ BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO POLSKI, NIEMIEC I CZECH Streszczenie W artykule przedstawiono wyniki analiz głównych wskaźników bezpieczeństwa ruchu drogowego w trzech sąsiednich

Bardziej szczegółowo

ranni w w yniku najechania na drzew o

ranni w w yniku najechania na drzew o INFORMACJA O STANIE BEZPIECZEŃSTWA W RUCHU DROGOWYM NA TERENIE WOJEWÓDZTWA WARMIŃSKO-MAZURSKIEGO W ZAKRESIE ZDARZEŃ ZWIĄZANYCH Z NAJECHANIEM POJAZDEM NA DRZEWO Wypadki i ich ofiary na skutek najechania

Bardziej szczegółowo

Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Biuletyn Informacyjny. Warszawa 2007

Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Biuletyn Informacyjny. Warszawa 2007 INSTYTUT TRANSPORTU SAMOCHODOWEGO Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w krajach OECD Biuletyn Informacyjny Warszawa 2007 Spis treści Wstęp... 3 I. Dane ogólne... 4 II. Wypadki drogowe... 11 III. Zabici

Bardziej szczegółowo

Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Warszawa 2006

Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Warszawa 2006 INSTYTUT TRANSPORTU SAMOCHODOWEGO Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w krajach OECD Biiullettyn IInfforrmacyjjny Warszawa 2006 Spis treści Wstęp... 3 I. Dane ogólne... 4 II. Wypadki drogowe... 11 III.

Bardziej szczegółowo

Naczelnik Wydziału: mgr inż. Krzysztof Kowalski. inż. Iwona Kaplar inż. Jakub Maśkiewicz. Opracowanie: Czerwiec 2012r.

Naczelnik Wydziału: mgr inż. Krzysztof Kowalski. inż. Iwona Kaplar inż. Jakub Maśkiewicz. Opracowanie: Czerwiec 2012r. 2012 Podstawowe statystyki wypadków drogowych na zamiejskiej sieci dróg krajowych w roku 2011 Opracowanie: Wydział Pomiarów Ruchu Departament Studiów GDDKiA Naczelnik Wydziału: mgr inż. Krzysztof Kowalski

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WYPADKÓW NA SIECI DRÓG KRAJOWYCH I AUTOSTRAD zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Zielonej Górze ROK 2012

ANALIZA WYPADKÓW NA SIECI DRÓG KRAJOWYCH I AUTOSTRAD zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Zielonej Górze ROK 2012 ANALIZA WYPADKÓW NA SIECI DRÓG KRAJOWYCH I AUTOSTRAD zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Zielonej Górze 2012 Wypadki drogowe powstają dlatego, że dzisiejsi ludzie jeżdżą po wczorajszych drogach jutrzejszymi

Bardziej szczegółowo

Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Magdalena Okłota, Michał Szeremeta

Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Magdalena Okłota, Michał Szeremeta ANNALES ACADEMIAE MEDICAE STETINENSIS ROCZNIKI POMORSKIEJ AKADEMII MEDYCZNEJ W SZCZECINIE 2007, 53, SUPPL. 2, 50 54 Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Anna Niemcunowicz-Janica,

Bardziej szczegółowo

Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Warszawa 2005

Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Warszawa 2005 INSTYTUT TRANSPORTU SAMOCHODOWEGO Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w krajach OECD Biiullettyn IInfforrmacyjjny Warszawa 2005 Spis treści Wstęp... 3 I. Dane ogólne... 4 II. Wypadki drogowe... 11 III.

Bardziej szczegółowo

Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego w regionie radomskim w latach 2002 2010

Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego w regionie radomskim w latach 2002 2010 21 Mirosław Gidlewski Leszek Jemioł Politechnika Radomska, Wydział Mechaniczny, Instytut Eksploatacji Pojazdów i Maszyn Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego w regionie radomskim w latach 2002 2010

Bardziej szczegółowo

Nr 1144. Informacja. Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Nr 1144. Informacja. Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 Sierpień 2005 Adam Kucharz Informacja Nr 1144 W

Bardziej szczegółowo

STAN BEZPIECZEŃSTWA NA POLSKICH DROGACH W 2010 ROKU Zagrożenia niechronionych uczestników ruchu

STAN BEZPIECZEŃSTWA NA POLSKICH DROGACH W 2010 ROKU Zagrożenia niechronionych uczestników ruchu MINISTERSTWO INFRASTRUKTURY Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego STAN BEZPIECZEŃSTWA NA POLSKICH DROGACH W 21 ROKU Zagrożenia niechronionych uczestników ruchu Warszawa, 211 2 SPIS TREŚCI

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO POMORSKIE

WOJEWÓDZTWO POMORSKIE Pomorska Rada Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego WOJEWÓDZTWO POMORSKIE RAPORT BRD 2009 CZĘŚĆ II OCENA SYSTEMU BRD Gdańsk, kwiecień 2010 Opracowanie wykonano na zlecenie Pomorskiego Ośrodka Ruchu Drogowego

Bardziej szczegółowo

Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2014 roku

Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2014 roku Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2014 roku Wydawca: Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ul. Chałubińskiego

Bardziej szczegółowo

Główne przyczyny wypadków drogowych spowodowanych przez kierujących pojazdami, w których poszkodowany został pieszy w 2011 roku

Główne przyczyny wypadków drogowych spowodowanych przez kierujących pojazdami, w których poszkodowany został pieszy w 2011 roku Wypadki spowodowane przez innych użytkowników drogi, gdzie poszkodowany został pieszy w 2011 roku Pojazd Samochód osobowy 5 486 423 6 040 Samochód ciężarowy bez przyczepy 251 41 240 Pojazd nieustalony

Bardziej szczegółowo

Stosowanie kasków ochronnych przez użytkowników motocykli, motorowerów i rowerów w Polsce w 2014 roku

Stosowanie kasków ochronnych przez użytkowników motocykli, motorowerów i rowerów w Polsce w 2014 roku Stosowanie kasków ochronnych przez użytkowników motocykli, motorowerów i rowerów w Polsce w 2014 roku Wydawca: Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego

Bardziej szczegółowo

Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2015 roku

Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2015 roku Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2015 roku I Sesja pomiarowa Wydawca: Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego

Bardziej szczegółowo

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE 1. Mieszkania oddane do eksploatacji w 2007 r. 1 Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, w Polsce w 2007 r. oddano do użytku 133,8 tys. mieszkań, tj. o około 16% więcej

Bardziej szczegółowo

Synteza wyników pomiaru ruchu na drogach wojewódzkich w 2005 roku

Synteza wyników pomiaru ruchu na drogach wojewódzkich w 2005 roku Synteza wyników pomiaru ruchu na drogach wojewódzkich w 2005 roku Opracowano w Transprojekt-Warszawa Sp. z o.o. na zlecenie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Autor: mgr. inż. Krzysztof Opoczyński

Bardziej szczegółowo

Realizacja Programu Likwidacji Miejsc Niebezpiecznych na Drogach oraz projekt Programu Uspokajania Ruchu na drogach samorządowych

Realizacja Programu Likwidacji Miejsc Niebezpiecznych na Drogach oraz projekt Programu Uspokajania Ruchu na drogach samorządowych Konferencja Naukowo Techniczna MIASTO I TRANSPORT 2008 Bezpieczny system transportowy Realizacja Programu Likwidacji Miejsc Niebezpiecznych na Drogach oraz projekt Programu Uspokajania Ruchu na drogach

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny Akademia Morska w Szczecinie Wydział Mechaniczny ROZPRAWA DOKTORSKA mgr inż. Marcin Kołodziejski Analiza metody obsługiwania zarządzanego niezawodnością pędników azymutalnych platformy pływającej Promotor:

Bardziej szczegółowo

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją 234 Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją The effectiveness of local anesthetics in the reduction of needle

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo drogowe w krajach Unii Europejskiej polityka transportowa na lata 2011-2020

Bezpieczeństwo drogowe w krajach Unii Europejskiej polityka transportowa na lata 2011-2020 PTAK Aleksandra 1 Bezpieczeństwo drogowe w krajach Unii Europejskiej polityka transportowa na lata 2011-2020 WSTĘP Bezpieczeństwo na drogach jest od lat jednym z głównych problemów społecznych. W Europie

Bardziej szczegółowo

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku. WRD KWP w Krakowie

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku. WRD KWP w Krakowie Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku WRD KWP w Krakowie W 2013 roku w Polsce odnotowano : 35 752 ( 37 046 ) wypadków drogowych - spadek o 1 294 tj. 3,5 %, 3 334 ( 3 571

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia wypadków komunikacyjnych w Polsce

Epidemiologia wypadków komunikacyjnych w Polsce Owczarek Probl Hig Epidemiol AJ, Kowalska 2014, M. 95(1): Epidemiologia 55-61 wypadków komunikacyjnych w Polsce 55 Epidemiologia wypadków komunikacyjnych w Polsce Epidemiology of traffic accidents in Poland

Bardziej szczegółowo

Stosowanie kasków ochronnych przez użytkowników motocykli, motorowerów i rowerów w Polsce w 2015 roku

Stosowanie kasków ochronnych przez użytkowników motocykli, motorowerów i rowerów w Polsce w 2015 roku Stosowanie kasków ochronnych przez użytkowników motocykli, motorowerów i rowerów w Polsce w 2015 roku I Sesja pomiarowa Wydawca: Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Nadmierna prędkość w ruchu drogowym nowe wyzwania

Nadmierna prędkość w ruchu drogowym nowe wyzwania Nadmierna prędkość w ruchu drogowym nowe wyzwania Procentowe porównanie ilości ofiar śmiertelnych wypadków drogowych w 2010 roku do roku 2001 w państwach Unii Europejskiej Procentowe porównanie ilości

Bardziej szczegółowo

DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD

DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD Gdańsk, grudzień 2010 r. Egz. nr... Projekt wykonały Połączone Zespoły Autorskie Fundacji Rozwoju Inżynierii Lądowej jako Program Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego GAMBIT Lęborski

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych i Rynku Pracy

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych i Rynku Pracy Materiał na konferencję prasową w dniu 30 maja 2014 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych i Rynku Pracy Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Podstawowe dane demograficzne o dzieciach

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI PROGRAM REALIZACYJNY NA LATA 2015 2016. Do Narodowego Programu Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2013-2020

WOJEWÓDZKI PROGRAM REALIZACYJNY NA LATA 2015 2016. Do Narodowego Programu Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2013-2020 WOJEWÓDZKI PROGRAM REALIZACYJNY NA LATA 2015 2016 Do Narodowego Programu Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2013-2020 1. Polska na tle państw Unii Europejskiej (źródło: Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego

Bardziej szczegółowo

Podróże Polaków w 2013 roku 1. Podstawowe wyniki badań

Podróże Polaków w 2013 roku 1. Podstawowe wyniki badań Badania wykonane przez Activ Group. na zlecenie Ministerstwa Sportu i Turystyki w ramach Programu Badań Statystycznych Statystyki Publicznej na rok temat nr 1.30.06(099) Aktywność turystyczna Polaków.

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH NA RYNKU PRACY W WOJ. PODLASKIM W 2012 ROKU

SYTUACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH NA RYNKU PRACY W WOJ. PODLASKIM W 2012 ROKU Nie istnieje jedna, powszechnie uznana definicja niepełnosprawności. Definicja stosowana przez WHO przyjmuje, że do osób niepełnosprawnych zalicza się osoby z długotrwałą obniżoną sprawnością fizyczną,

Bardziej szczegółowo

Wypadki przy pracy w województwie podlaskim w latach 2005-2011

Wypadki przy pracy w województwie podlaskim w latach 2005-2011 Zalewska Probl Hig M, Epidemiol Genowska 2013, A, Harasim 94(3): 569-576 E. Wypadki przy pracy w województwie podlaskim w latach 2005-2011 569 Wypadki przy pracy w województwie podlaskim w latach 2005-2011

Bardziej szczegółowo

STAN BRD POLSKA. styczeń czerwiec 2014/2015. wrd@mazowiecka.policja.gov.pl. Kolizje. Wypadki Zabici Ranni Wypadki ze skutkiem śmiertelnym

STAN BRD POLSKA. styczeń czerwiec 2014/2015. wrd@mazowiecka.policja.gov.pl. Kolizje. Wypadki Zabici Ranni Wypadki ze skutkiem śmiertelnym www.kwp.radom.pl STAN BRD POLSKA styczeń czerwiec 2014/2015 180000 160000 2014 2015 166184 170 836 140000 120000 100000 80000 60000 40000 20000 0 15 964 14 917 1 408 1 273 19455 18 109 1295 1 162 Wypadki

Bardziej szczegółowo

Raport bezpieczeństwa ruchu drogowego DEKRA na rok 2013. Drogi krajowe

Raport bezpieczeństwa ruchu drogowego DEKRA na rok 2013. Drogi krajowe Raport bezpieczeństwa ruchu drogowego DEKRA na rok 2013 Drogi krajowe Seite 1 Raport bezpieczeństwa ruchu drogowego DEKRA 2008-2013 Samochody Samochody Motocykle Piesi i rowerzyści osobowe ciężarowe Człowiek

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO DZIECI W RUCHU DROGOWYM WSPÓLNYM PROBLEMEM KRAJÓW UE

BEZPIECZEŃSTWO DZIECI W RUCHU DROGOWYM WSPÓLNYM PROBLEMEM KRAJÓW UE GAMBIT Lubelski Bezpieczeństwo dzieci jako uczestników ruchu drogowego BEZPIECZEŃSTWO DZIECI W RUCHU DROGOWYM WSPÓLNYM PROBLEMEM KRAJÓW UE Prof. Ryszard Krystek Instytut Transportu Samochodowego Krasnobród,

Bardziej szczegółowo

Rola szkolnej edukacji komunikacyjnej w poprawie bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce

Rola szkolnej edukacji komunikacyjnej w poprawie bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce Rola szkolnej edukacji komunikacyjnej w poprawie bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce Opracowanie: Agata Mazur Szkoła Podstawowa nr 1 Im. Józefa Wybickiego w Rumi Rumia 2005 Stan bezpieczeństwa ruchu

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH NA RYNKU PRACY W WOJ. PODLASKIM W 2011 ROKU

SYTUACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH NA RYNKU PRACY W WOJ. PODLASKIM W 2011 ROKU SYTUACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH NA RYNKU PRACY W WOJ. PODLASKIM W 2011 ROKU W końcu 2011 r. w urzędach pracy woj. podlaskiego zarejestrowane były 3573 bezrobotne osoby niepełnosprawne, czyli o 154 osoby

Bardziej szczegółowo

R U C H B U D O W L A N Y

R U C H B U D O W L A N Y , GŁÓWNY URZĄD NADZORU BUDOWLANEGO R U C H B U D O W L A N Y w 214 roku Warszawa, luty 215 r. 1. Wprowadzenie Badania ruchu budowlanego w Głównym Urzędzie Nadzoru Budowlanego są prowadzone już od 1995

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie Melania Nieć, Joanna Orłowska, Maja Wasilewska Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Województwo dolnośląskie Struktura podmiotowa przedsiębiorstw aktywnych W 2013 r. o ponad

Bardziej szczegółowo

ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ I MASĄ CIAŁA RODZICÓW I DZIECI W DWÓCH RÓŻNYCH ŚRODOWISKACH

ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ I MASĄ CIAŁA RODZICÓW I DZIECI W DWÓCH RÓŻNYCH ŚRODOWISKACH S ł u p s k i e P r a c e B i o l o g i c z n e 1 2005 Władimir Bożiłow 1, Małgorzata Roślak 2, Henryk Stolarczyk 2 1 Akademia Medyczna, Bydgoszcz 2 Uniwersytet Łódzki, Łódź ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ

Bardziej szczegółowo

Zastępca Naczelnika WRD KSP mł. insp. Piotr JAKUBCZAK DZIECI I MŁODZIEŻ NA DRODZE

Zastępca Naczelnika WRD KSP mł. insp. Piotr JAKUBCZAK DZIECI I MŁODZIEŻ NA DRODZE Zastępca Naczelnika WRD KSP mł. insp. Piotr JAKUBCZAK DZIECI I MŁODZIEŻ NA DRODZE Wypadki drogowe w Warszawie 2500 w ach 2004 2013 2063 2075 2000 1500 1000 1819 1534 1881 1671 1707 1708 1560 1467 1130

Bardziej szczegółowo

Ewolucja poziomu zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw

Ewolucja poziomu zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw Biuletyn Obserwatorium Regionalnych Rynków Pracy KPP Numer 4 Ewolucja poziomu zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw Czerwiec był piątym kolejnym miesiącem, w którym mieliśmy do czynienia ze spadkiem

Bardziej szczegółowo

Rzeszów, dnia 26 listopada 2015 r. Poz. 3265 UCHWAŁA NR XVII/178/2015 RADY MIASTA TARNOBRZEGA. z dnia 29 października 2015 r.

Rzeszów, dnia 26 listopada 2015 r. Poz. 3265 UCHWAŁA NR XVII/178/2015 RADY MIASTA TARNOBRZEGA. z dnia 29 października 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO Rzeszów, dnia 26 listopada 2015 r. Poz. 3265 UCHWAŁA NR XVII/178/2015 RADY MIASTA TARNOBRZEGA z dnia 29 października 2015 r. w sprawie określenia wysokości

Bardziej szczegółowo

Stosowanie pasów bezpieczeństwa w Polsce w 2015 roku

Stosowanie pasów bezpieczeństwa w Polsce w 2015 roku Stosowanie pasów bezpieczeństwa w Polsce w 2015 roku I Sesja pomiarowa Wydawca: Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ul. Chałubińskiego 4/6, 00-928

Bardziej szczegółowo

Pokaz strona internetowa

Pokaz strona internetowa Pokaz strona internetowa * Postępowanie RSD-349/9 KP Trzebinia - 669 czynów * * 1 wykrywalność przestępstw w powiecie w latach 21-211 8 6 4 2 przestępstwa ogółem przestępstwa kryminalne ogółem 21 22 23

Bardziej szczegółowo

OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH

OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Inżynieria Rolnicza 7(95)/2007 OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii Rolniczej,

Bardziej szczegółowo

ORZECZNICTWO OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH DLA CELÓW POZARENTOWYCH W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM ANALIZA STATYSTYCZNA 2008-2012

ORZECZNICTWO OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH DLA CELÓW POZARENTOWYCH W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM ANALIZA STATYSTYCZNA 2008-2012 ORZECZNICTWO OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH DLA CELÓW POZARENTOWYCH W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM ANALIZA STATYSTYCZNA 28-212 WOJEWÓDZKI ZESPÓŁ DO SPRAW ORZEKANIA O NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI 93-173 Łódź, ul. Lecznicza 6 tel.

Bardziej szczegółowo

Alicja Drohomirecka, Katarzyna Kotarska

Alicja Drohomirecka, Katarzyna Kotarska ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 384 PRACE INSTYTUTU KULTURY FIZYCZNEJ NR 20 2003 ALICJA DROHOMIRECKA KATARZYNA KOTARSKA SPRAWNOŚĆ FIZYCZNA DZIECI PRZEDSZKOLNYCH ZE STARGARDU SZCZECIŃSKIEGO

Bardziej szczegółowo

Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część I. Charakterystyka ofiar i ich stanu trzeźwości

Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część I. Charakterystyka ofiar i ich stanu trzeźwości Żaba Probl C Hig i wsp. Epidemiol Śmiertelne 2011, wypadki 92(3): 415-419 samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część I. Charakterystyka... 415 Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania

Bardziej szczegółowo

TRANSPORT W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM

TRANSPORT W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM Urząd Statystyczny w Katowicach Śląski Ośrodek Badań Regionalnych ul. Owocowa 3, 40 158 Katowice e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.: 32 779 12 00 fax: 32 779 13 00, 258 51 55 katowice.stat.gov.pl

Bardziej szczegółowo

Stosowanie urządzeń zabezpieczających dzieci w Polsce w 2014 roku

Stosowanie urządzeń zabezpieczających dzieci w Polsce w 2014 roku Stosowanie urządzeń zabezpieczających dzieci w Polsce w 2014 roku Wydawca: Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ul. Chałubińskiego 4/6, 00-928

Bardziej szczegółowo

URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁ YMSTOKU

URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁ YMSTOKU URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁ YMSTOKU Opracowania sygnalne Białystok, luty 2012 r. Tel. 85 749 77 00, fax 85 749 77 79 E-mail: SekretariatUSBST@stat.gov.pl Internet: www.stat.gov.pl/urzedy/bialystok Krajowy

Bardziej szczegółowo

Wypadki w budownictwie zbadane przez inspektorów pracy PIP w okresie I - III kwartału 2007 r.

Wypadki w budownictwie zbadane przez inspektorów pracy PIP w okresie I - III kwartału 2007 r. Wypadki w budownictwie zbadane przez inspektorów pracy PIP w okresie I - III kwartału 2007 r. I. Ogólna skala problemu W okresie I-III kwartału bieżącego roku inspektorzy dokonali analizy okoliczności

Bardziej szczegółowo

Analysis of infectious complications inf children with acute lymphoblastic leukemia treated in Voivodship Children's Hospital in Olsztyn

Analysis of infectious complications inf children with acute lymphoblastic leukemia treated in Voivodship Children's Hospital in Olsztyn Analiza powikłań infekcyjnych u dzieci z ostrą białaczką limfoblastyczną leczonych w Wojewódzkim Specjalistycznym Szpitalu Dziecięcym w Olsztynie Analysis of infectious complications inf children with

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR II/11/2014 RADY MIASTA SULEJÓWEK z dnia 8 grudnia 2014 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych

UCHWAŁA NR II/11/2014 RADY MIASTA SULEJÓWEK z dnia 8 grudnia 2014 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych UCHWAŁA NR II/11/2014 RADY MIASTA SULEJÓWEK z dnia 8 grudnia 2014 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990

Bardziej szczegółowo

Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 2005-2011

Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 2005-2011 Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 25-211 Ostatnie, opublikowane w roku 212 dane dla Polski [1] wskazują, że w latach 28-29 w woj. dolnośląskim stwierdzano

Bardziej szczegółowo

Struktura demograficzna powiatu

Struktura demograficzna powiatu Struktura demograficzna powiatu Gminą o największej ilości mieszkańców w Powiecie Lubelskim są Niemce posiadająca według stanu na dzień 31.12.29 r. ponad 17 tysięcy mieszkańców, co stanowi 12% populacji

Bardziej szczegółowo

BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH

BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH Dr inż. Artur JAWORSKI, Dr inż. Hubert KUSZEWSKI, Dr inż. Adam USTRZYCKI W artykule przedstawiono wyniki analizy symulacyjnej

Bardziej szczegółowo

Is there a relationship between age and side dominance of tubal ectopic pregnancies? A preliminary report

Is there a relationship between age and side dominance of tubal ectopic pregnancies? A preliminary report Is there a relationship between age and side dominance of tubal ectopic pregnancies? A preliminary report Czy istnieje zależność pomiędzy wiekiem i stroną, po której umiejscawia się ciąża ektopowa jajowodowa?

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO TRANSPORTU Biuro Informacji i Promocji

MINISTERSTWO TRANSPORTU Biuro Informacji i Promocji MINISTERSTWO TRANSPORTU Biuro Informacji i Promocji KOMUNIKAT NR 40 z dnia 1.09.2006 r. Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce w lipcu br. oraz w okresie styczeń lipiec 2006 r. Z danych za 7 miesięcy

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH NA RYNKU PRACY W WOJ. PODLASKIM W 2014 ROKU

SYTUACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH NA RYNKU PRACY W WOJ. PODLASKIM W 2014 ROKU Nie istnieje jedna, powszechnie uznana definicja niepełnosprawności. Definicja stosowana przez WHO przyjmuje, że do osób niepełnosprawnych zalicza się osoby z długotrwałą obniżoną sprawnością fizyczną,

Bardziej szczegółowo

Program profilaktyczny z zakresu bezpieczeństwa w ruchu drogowym na lata 2013 2016.

Program profilaktyczny z zakresu bezpieczeństwa w ruchu drogowym na lata 2013 2016. KOMENDA GŁÓWNA ŻANDARMERII WOJSKOWEJ ZARZĄD PREWENCJI ODDZIAŁ PROFILAKTYKI AKCEPTUJĘ.. MINISTER OBRONY NARODOWEJ Tomasz SIEMONIAK Program profilaktyczny z zakresu bezpieczeństwa w ruchu drogowym na lata

Bardziej szczegółowo

Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych

Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych (PIAAC - The Programme for the International Assessment of Adult Competencies) Międzynarodowe Badanie Kompetencji Osób Dorosłych

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA PUŁAWY. z dnia... 2014 r. w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od środków transportowych na 2015 rok.

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA PUŁAWY. z dnia... 2014 r. w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od środków transportowych na 2015 rok. Projekt z dnia 23 października 2014 r. Zatwierdzony przez... UCHWAŁA NR... RADY MIASTA PUŁAWY z dnia... 2014 r. w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od środków transportowych na 2015

Bardziej szczegółowo

Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów

Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów Aleksander Buczyński Departament Studiów GDDKiA Zespół ds. Ścieżek Rowerowych 30 października 2012 1 Podstawowe fakty Skala problemu Stereotypy a rzeczywistość

Bardziej szczegółowo

Kobiety w zachodniopomorskim - aspekt demograficzny

Kobiety w zachodniopomorskim - aspekt demograficzny Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej Kobiety w zachodniopomorskim - aspekt demograficzny Szczecin 2012 Obserwatorium Integracji Społecznej, Projekt

Bardziej szczegółowo

RAPORT O STANIE ZDROWIA MIESZKAŃCÓW BIAŁEGOSTOKU W LATACH 2004 2013

RAPORT O STANIE ZDROWIA MIESZKAŃCÓW BIAŁEGOSTOKU W LATACH 2004 2013 RAPORT O STANIE ZDROWIA MIESZKAŃCÓW BIAŁEGOSTOKU W LATACH 2004 2013 Opracowanie przygotowane dla: Urzędu Miejskiego w Białymstoku Autor opracowania: dr nauk o zdrowiu Agnieszka Genowska 2015 1 Spis treści

Bardziej szczegółowo

Struktura oparzeń wśród dzieci na Dolnym Śląsku (Polska) w latach 2010-2012

Struktura oparzeń wśród dzieci na Dolnym Śląsku (Polska) w latach 2010-2012 9 Probl Hig Epidemiol, 9(): 9-99 Struktura oparzeń wśród dzieci na Dolnym Śląsku (Polska) w latach - Structure of burns in children in Lower Silesia (Poland) in - Agata Kawalec, Krystyna Pawlas Katedra

Bardziej szczegółowo

Rowerem bezpiecznie do celu

Rowerem bezpiecznie do celu Źródło: http://mswia.gov.pl/pl/aktualnosci/9849,rowerem-bezpiecznie-do-celu.html Wygenerowano: Czwartek, 28 stycznia 2016, 09:47 Strona znajduje się w archiwum. Niedziela, 03 czerwca 2012 Rowerem bezpiecznie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W OŻAROWIE MAZOWIECKIM z dnia... 2015 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W OŻAROWIE MAZOWIECKIM z dnia... 2015 r. DRUK Nr... UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W OŻAROWIE MAZOWIECKIM z dnia... 2015 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych na terenie Gminy Ożarów Mazowiecki Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Załącznik 2. Barkowo. Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego na odcinku obejmującym po 500 m drogi w obu kierunkach

Załącznik 2. Barkowo. Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego na odcinku obejmującym po 500 m drogi w obu kierunkach Załącznik 2 Barkowo I Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego na odcinku obejmującym po 500 m drogi w obu kierunkach 1. Z informacji przekazanych przez Naczelnika Wydziału Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego

Bardziej szczegółowo

Wypadki drogowe. w Polsce w 2014 roku

Wypadki drogowe. w Polsce w 2014 roku BIURO PREWENCJI BIURO RUCHU I RUCHU DROGOWEGO DROGOWEGO WYDZIAŁ ZESPÓŁ PROFILAKTYKI RUCHU DROGOWEGO I ANALIZ Wypadki drogowe w Polsce Wypadki w drogowe 2012 roku w Polsce w 2014 roku Warszawa, 2015 2013

Bardziej szczegółowo

KOMENDA GŁÓWNA POLICJI. Wypadki drogowe. w Polsce w 2013 roku

KOMENDA GŁÓWNA POLICJI. Wypadki drogowe. w Polsce w 2013 roku KOMENDA GŁÓWNA POLICJI BIURO PREWENCJI BIURO RUCHU I RUCHU DROGOWEGO DROGOWEGO WYDZIAŁ ZESPÓŁ PROFILAKTYKI RUCHU DROGOWEGO I ANALIZ Wypadki drogowe Wypadki w Polsce w drogowe 2012 roku w Polsce w 2013

Bardziej szczegółowo

LICZBA POJAZDÓW SILNIKOWYCH W LATACH 1991-2002

LICZBA POJAZDÓW SILNIKOWYCH W LATACH 1991-2002 Tab.1 LICZBA POJAZDÓW SILNIKOWYCH W LATACH 1991-2002 lata pojazdy silnikowe w tym: samochody osobowe samochody ciarowe motocykle Ogółem 1991=100% Ogółem 1991=100% Ogółem 1991=100% Ogółem 1991=100% 1991

Bardziej szczegółowo

Przemysław Majkut Gimnazjum N analiza efektów kształcenia na podstawie wyników egzaminów zewnętrznych

Przemysław Majkut Gimnazjum N analiza efektów kształcenia na podstawie wyników egzaminów zewnętrznych Przemysław Majkut Gimnazjum N analiza efektów kształcenia na podstawie wyników egzaminów zewnętrznych Opis szkoły Opisywane gimnazjum znajduje się w niewielkiej miejscowości, liczącej niewiele ponad tysiąc

Bardziej szczegółowo

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie - sprawozdanie -

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie - sprawozdanie - Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie - sprawozdanie - druk senacki nr 896 Posiedzenie senackiej Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej, Komisji

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XLI/554/2013 Rady Miejskiej Kalisza z dnia 28 listopada 2013 r.

Uchwała Nr XLI/554/2013 Rady Miejskiej Kalisza z dnia 28 listopada 2013 r. Uchwała Nr XLI/554/2013 w sprawie podatku od środków transportowych. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 8 i art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594, z

Bardziej szczegółowo

I. Uczestnictwo Polaków w wyjazdach turystycznych

I. Uczestnictwo Polaków w wyjazdach turystycznych MINISTERSTWO SPORTU I TURYSTYKI Badania wykonano w Instytucie Turystyki Sp. z o.o. na zlecenie Ministerstwa Sportu i Turystyki w ramach Programu Badań Statystycznych Statystyki Publicznej na rok 2010 temat

Bardziej szczegółowo

NARODOWY PROGRAM BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO

NARODOWY PROGRAM BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO NARODOWY PROGRAM BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO SEKRETARIAT KRAJOWEJ RADY BRD "Safe and Sober", Warszawa, 26.05.2014 r. Schemat prezentacji Narodowy Program BRD 2013-2020 Program Realizacyjny 2014-2015

Bardziej szczegółowo

OKRESY UŻYTKOWANIA CIĄGNIKÓW I MASZYN W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO

OKRESY UŻYTKOWANIA CIĄGNIKÓW I MASZYN W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO Inżynieria Rolnicza 2(120)/2010 OKRESY UŻYTKOWANIA CIĄGNIKÓW I MASZYN W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii

Bardziej szczegółowo

Wypadkowość w województwie warmińsko-mazurskim w porównaniu do innych obszarów w kraju.

Wypadkowość w województwie warmińsko-mazurskim w porównaniu do innych obszarów w kraju. 1 Warmińsko-Mazurska Strategia Ograniczania Wypadków przy Pracy 2011-2012 Wypadkowość w województwie warmińsko-mazurskim w porównaniu do innych obszarów w kraju. 2 1 Warmińsko-Mazurska Strategia Ograniczania

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 10 listopada 2015 r. Poz. 1845. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju 1) z dnia 20 października 2015 r.

Warszawa, dnia 10 listopada 2015 r. Poz. 1845. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju 1) z dnia 20 października 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 10 listopada 2015 r. Poz. 1845 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju 1) z dnia 20 października 2015 r. w sprawie dokonywania klasyfikacji

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP. TEMAT 1: Wypadki drogowe statystyka i przyczyny. Autor: Piotr Guzewski

SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP. TEMAT 1: Wypadki drogowe statystyka i przyczyny. Autor: Piotr Guzewski SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP TEMAT 1: Wypadki drogowe statystyka i przyczyny Autor: Piotr Guzewski VX200-N 3 KONICA 2007 2A 3A Piotr Guzewski Miliony 1 KONICA

Bardziej szczegółowo

Warszawa ośrodkiem kształcenia na poziomie wyższym. Małgorzata Podogrodzka. Uwagi wstępne

Warszawa ośrodkiem kształcenia na poziomie wyższym. Małgorzata Podogrodzka. Uwagi wstępne Warszawa ośrodkiem kształcenia na poziomie wyższym STRESZCZENIE Artykuł zawiera opis zmian w czasie liczby i struktury osób uczących się w szkołach wyższych według płci, własności szkoły, trybu studiowania

Bardziej szczegółowo

1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r.

1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r. 1 UWAGI ANALITYCZNE 1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r. W maju 2002 r. w województwie łódzkim było 209,4 tys. gospodarstw

Bardziej szczegółowo

OCENA DIAGNOSTYCZNA STANU TECHNICZNEGO POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WYBRANEJ STACJI DIAGNOSTYCZNEJ

OCENA DIAGNOSTYCZNA STANU TECHNICZNEGO POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WYBRANEJ STACJI DIAGNOSTYCZNEJ Stanisław WALUSIAK Wiktor PIETRZYK Andrzej SUMOREK OCENA DIAGNOSTYCZNA STANU TECHNICZNEGO POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WYBRANEJ STACJI DIAGNOSTYCZNEJ The diagnostic evaluation of technical status of automotive

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Miejskiego Urzędu Pracy w Lublinie - I półrocze 2011 r. -

Sprawozdanie z działalności Miejskiego Urzędu Pracy w Lublinie - I półrocze 2011 r. - Miejski Urząd Pracy w Lublinie ul. Niecała 14, 20-080 Lublin www.mup.lublin.pl Sprawozdanie z działalności Miejskiego Urzędu Pracy w Lublinie - I półrocze 2011 r. - Lublin, wrzesień 2011 Spis treści 1.

Bardziej szczegółowo

BS/170/2005 OCENY I PRZEWIDYWANIA DOTYCZĄCE INFLACJI I DOCHODÓW REALNYCH - OPINIE BADANYCH Z POLSKI, CZECH, WĘGIER I SŁOWACJI KOMUNIKAT Z BADAŃ

BS/170/2005 OCENY I PRZEWIDYWANIA DOTYCZĄCE INFLACJI I DOCHODÓW REALNYCH - OPINIE BADANYCH Z POLSKI, CZECH, WĘGIER I SŁOWACJI KOMUNIKAT Z BADAŃ BS/170/2005 OCENY I PRZEWIDYWANIA DOTYCZĄCE INFLACJI I DOCHODÓW REALNYCH - OPINIE BADANYCH Z POLSKI, CZECH, WĘGIER I SŁOWACJI KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, PAŹDZIERNIK 2005 PRZEDRUK MATERIAŁÓW CBOS W CAŁOŚCI

Bardziej szczegółowo

WYKAZ TABEL I WYKRESÓW... 3 WSTĘP... 4

WYKAZ TABEL I WYKRESÓW... 3 WSTĘP... 4 SPIS TREŚCI WYKAZ TABEL I WYKRESÓW... 3 WSTĘP... 4 I. NAUCZANIE JĘZYKÓW OBCYCH WEDŁUG TYPÓW SZKÓŁ... 6 SZKOŁY PODSTAWOWE...11 GIMNAZJA... 14 LICEA OGÓLNOKSZTAŁCĄCE... 17 LICEA PROFILOWANE... 19 TECHNIKA...

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP. TEMAT 1: Wypadki drogowe statystyka i przyczyny. Autor: Piotr Guzewski

SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP. TEMAT 1: Wypadki drogowe statystyka i przyczyny. Autor: Piotr Guzewski SZKOLENIE Z ZAKRESU RATOWNICTWA TECHNICZNEGO DLA STRAŻAKÓW RATOWNIKÓW OSP TEMAT : Wypadki drogowe statystyka i przyczyny Autor: Piotr Guzewski A 00 Piotr Guzewski A A A A A A Miliony ILOŚĆ POJAZDÓW SILNIKOWYCH

Bardziej szczegółowo

Sytuacja dochodowa gmin województwa lubelskiego w latach 1999 2005

Sytuacja dochodowa gmin województwa lubelskiego w latach 1999 2005 Anna Kobiałka Katedra Ekonomiki i Organizacji Agrobiznesu Akademia Rolnicza w Lublinie Sytuacja dochodowa gmin województwa lubelskiego w latach 1999 2005 Wstęp Województwo lubelskie jest regionem typowo

Bardziej szczegółowo

PRĘDKOŚĆ DŁUGOŚĆ DROGI ZATRZYMANIA

PRĘDKOŚĆ DŁUGOŚĆ DROGI ZATRZYMANIA Prędkość Prędkość Trudno wyobrazić sobie życie bez samochodu. To niewątpliwie jedna z największych zdobyczy cywilizacji. Daje mobilność, niezależność i często sporo radości. Jednak auto to także niebezpieczne

Bardziej szczegółowo

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie w 2014 r.

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie w 2014 r. Załącznik do uchwały Nr 1/2015 Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie w 2014 r. SŁOWNIK POJĘĆ WYPADEK DROGOWY Zdarzenie

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA DEMOGRAFICZNA W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO-POMORSKIM W 2005 R.

SYTUACJA DEMOGRAFICZNA W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO-POMORSKIM W 2005 R. Urząd Statystyczny w Bydgoszczy e-mail: SekretariatUSBDG@stat.gov.pl http://www.stat.gov.pl/urzedy/bydgosz tel. 0 52 366 93 90; fax 052 366 93 56 Bydgoszcz, 31 maja 2006 r. SYTUACJA DEMOGRAFICZNA W WOJEWÓDZTWIE

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ 629-35 - 69, 628-37 - 04

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ 629-35 - 69, 628-37 - 04 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

Żaba Probl C Hig i wsp. Epidemiol Ocena 2010, stanu trzeźwości 91(2): 291-297 ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania...

Żaba Probl C Hig i wsp. Epidemiol Ocena 2010, stanu trzeźwości 91(2): 291-297 ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania... Żaba Probl C Hig i wsp. Epidemiol Ocena 2010, stanu trzeźwości 91(2): 291-297 ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania... 291 Ocena stanu trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych

Bardziej szczegółowo