Grupy główne wg malejcego pierwszestwa. Alkohole i fenole Grupa funkcyjna OH

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Grupy główne wg malejcego pierwszestwa. Alkohole i fenole Grupa funkcyjna OH"

Transkrypt

1 Alkohole i fenole Grupa funkcyjna OH Alkohole - zwizki posiadajce grup funkcyjn "z prawdziwego zdarzenia" - grup główn. Wizanie podwójne (lub potrójne) C-C zaliczane jest do grup funkcyjnych, ale w nazwie zwizku, gdy obecna jest inna grupa funkcyjna, obecno tych wiza zaznaczana jest wzrostkiem. Obecno innych grup funkcyjnych w nazwie zwizku moe by sygnalizowana przyrostkiem (gdy dana grupa jest grup główn), lub przedrostkiem (dana grupa jest podstawnikiem), a inna grupa jest waniejsza. Niektóre grupy w nomenklaturze podstawnikowej nigdy nie s traktowane jako grupy funkcyjne, nazywamy je grupami podrzdnymi. W nazwie zwizku ich obecno wskazywana jest wyłcznie w formie przedrostka. Grupa Przedrostek Grupa Przedrostek -Br bromo- -N 3 azydo- - chloro- -NO nitrozo- -F fluoro- -NO 2 nitro- -I jodo- -O-R alkoksy- (alkiloksy-) -S-R alkilosulfanylo Chocia znanych jest wiele zwizków wielofunkcynych, to w nazwie nigdy nie mog pojawi si dwie grupy funkcyjne w formie przyrostka. Wród grup głównych ustalono pewn kolejno pierwszestwa (wano). Tylko grupa o najwikszym pierwszestwie moe by pokazana w nazwie w formie przyrostka. Pozostałe grupy w nazwie zwizku wystpuj w formie przedrostka. Grupy główne wg malejcego pierwszestwa kwasy karboksylowe -COOH bezwodniki kwasowe estry halogenki kwasowe amidy nitryle aldehydy ketony alkohole fenole tiole aminy iminy 1

2 Nazwy alkoholi: R-OH i fenoli: Ar-OH, tworzy si dodajc do nazwy zwizku macierzystego (R-H, Ar-H) przyrostek -ol, -diol, -triol, itd. metan-ol, etano-diol Jeeli w zwizku wystpuje grupa majca pierwszestwo przy wyborze głównej grupy charakterystycznej, grupy hydroksylowe wskazuje si przedrostkiem hydroksy-. Kwas 2-hydroksy pentanowy Alternatywnie nazwy alkoholi mona utworzy z nazwy grupy R-, wyprowadzonej z nazwy macierzystej, w formie przymiotnikowej i słowa alkohol umieszczonego przed t nazw. alkohol metylowy alkohol etylowy alkohol butylowy ALKOHOLE JEDNOWODOROTLENOWE - MONOHYDROKSYLOWE Szereg homologiczny Stosowane nazwy zwyczajowe: Glikol etylenowy (glikol) 2

3 Gliceryna Fenol Hydrochinon TIOLE Analogi siarkowe R-SH nazywa si dodajc przyrostki -tiol, -ditiol, itd. do nazwy macierzystego wodorku: Metanotiol Benzenotiol butano-1,3-ditiol 3

4 ETANOL bezbarwna ciecz o charakterystycznym zapachu, rozpuszczalna w wodzie i benzynie. ma anormalnie wysok temperatur wrzenia I topnienia w stosunku do swojej masy czsteczkowej wizania midzyczsteczkowe asocjacja (oddziaływanie odmiennie naładowanych koców dipoli) i wiza wodorowych. nie przewodzi prdu elektrycznego odczyn obojtny Reaktywno chemiczna alkoholi: Łatwo rozerwania wizania tlen - wodór (maleje od alkoholi I-rzdowych do III-rzdowych) Łatwo rozerwania wizania wgiel tlen (maleje od alkoholi III-rzdowych do I- rzdowych) Diole polialkohole 4

5 DIOLE: Bezbarwne, bezwonne ciecze o duej lepko - higroskopijne (zdolno do pochłaniania wilgoci) - maj wysokie temperatury wrzenia i topnienia (ze wzgldu na obecno wiza wodorowych w fazie ciekłej) - dobrze rozpuszczalne w wodzie - glikol etylenowy jest silnie trujcy Nitrogliceryna nazwa tradycyjna chemicznie: ester gliceryny i kwasu azotowego 5

6 CIEKAWOSTKI: Cholesterol we wszystkich narzdach zwierzcych, szczególnie w mózgu, jest składnikiem kamieni ółciowych, pełni funkcje hemolityczne, jest substratem do biosyntezy kwasów ółciowych i hormonów płciowych. Nadmiar - choroba wiecowa i miadyca. Miadzyca - odkładanie estrów cholesterolu i innych lipidów w tkance łcznej cian ttnic. Ergosterol (prowitamina D2) wystpuje w drodach, witamina D2 bierze udział w mineralizacji koci i chroni przed krzywic. Akseroftol (witamina A) wystpuje w tranie oraz jako prowitamina - karoten w warzywach (szczególnie w marchwi) Jej niedobór opónia wzrost, powoduje uszkodzenie wzroku, sucho i łuszczenie skóry, wypadanie włosów. 6

7 FENOLE - hydroksybenzeny Aryl-OH Fenol Monohydroksybenzen - 1-hydroksybenzen Fenole grupa funkcyjne zwizana bezporednio z wglem piercienia aromatycznego (Alkohole aromatyczne atom H w rodniku alkilowym dowolnego alkoholu alifatycznego zastpujemy rodnikiem arylowym) Fenole silniejsze właciwoci kwasowe ni alkohole Dysocjacja Reakcje z zasadami fenolany Fenole grupa OH donor elektronów 7

8 Aktywizacja piercienia aromatycznego substytucja elektrofilowa podstawniki w połoenie orto- i para- np. bromofenole Wystpowanie i znaczenie: Fenol (monohydroksybenzen) w moczu ssaków, produkt rozkładu białek Wystpuj w organizmach rolinnych Fenol i krezole właciwoci bakteriobójcze krezole grzybobójcze Kwas karbolowy roztwór wodny fenolu (1867 r.) Lizol mieszanina krezolu i wodnego roztworu mydła Zastosowanie w produkcji: tworzyw sztucznych rodków ochrony rolin substancji powierzchniowo czynnych Wystpuj w ciekach przemysłowych Gazownie, koksownie, rafinerie ropy, destylarnie drewna, produkcja tworzyw sztucznych, lakiernie, leki, etc, przenikaj do wód powierzchniowych Dezynfekcja chlorem wód powierzchniowych - chlorofenole - nieprzyjemny zapach, woda niezdatna do picia (ju przy 10 µg/l) OH PCP pentachlorofenol rodek grzybobójczy, obecnie wycofany 8

Alkohole i fenole Grupa funkcyjna OH

Alkohole i fenole Grupa funkcyjna OH Alkohole i fenole Grupa funkcyjna OH Alkohole - związki posiadające grupę funkcyjną "z prawdziwego zdarzenia" - grupę główną. Wiązanie podwójne (lub potrójne) C-C zaliczane jest do grup funkcyjnych, ale

Bardziej szczegółowo

Spis treści Podstawowe dane Podział alkoholi alifatycznych Nazewnictwo systematyczne alkoholi Izomeria alkoholi Alkohole nasycone monohydroksylowe

Spis treści Podstawowe dane Podział alkoholi alifatycznych Nazewnictwo systematyczne alkoholi Izomeria alkoholi Alkohole nasycone monohydroksylowe Spis treści Podstawowe dane Podział alkoholi alifatycznych Nazewnictwo systematyczne alkoholi Izomeria alkoholi Alkohole nasycone monohydroksylowe Właściwości fizyczne Otrzymywanie Przemysłowe metody otrzymywania

Bardziej szczegółowo

Slajd 1. Alkohole i fenole. Cholesterol. Slajd 2. Budowa alkoholi. metanol. metanol. Grupą funkcyjną jest (OH) Tlen posiada hybrydyzacjęsp 3

Slajd 1. Alkohole i fenole. Cholesterol. Slajd 2. Budowa alkoholi. metanol. metanol. Grupą funkcyjną jest (OH) Tlen posiada hybrydyzacjęsp 3 Slajd 1 Alkohole i fenole Cholesterol Slajd 2 Budowa alkoholi woda woda metanol metanol Grupą funkcyjną jest () Tlen posiada hybrydyzacjęsp 3 Slajd 3 Podział alkoholi Pierwszorzędowe: grupa połączona jest

Bardziej szczegółowo

Alkohole i fenole. Opracowanie: Bartłomiej SIEPSIAK klasa 3d Opiekun: p. Teresa Gębicka

Alkohole i fenole. Opracowanie: Bartłomiej SIEPSIAK klasa 3d Opiekun: p. Teresa Gębicka Alkohole i fenole Opracowanie: Bartłomiej SIEPSIAK klasa d Opiekun: p. Teresa Gębicka Budowa alkoholi i fenoli Szereg homologiczny alkoholi Nazewnictwo Podział alkoholi Otrzymywanie alkoholi Właściwości

Bardziej szczegółowo

Identyfikacja płomieniowa tworzyw sztucznych Iloczyny rozpuszczalności trudno rozpuszczalnych związków w wodzie w temperaturze pokojowej

Identyfikacja płomieniowa tworzyw sztucznych Iloczyny rozpuszczalności trudno rozpuszczalnych związków w wodzie w temperaturze pokojowej Jeśli ktoś jest w posiadaniu tablic chemicznych, to bardzo prosilibyśmy, aby nam je nadesłał (na adres któregoś z administratorów, najlepiej w formie pliku *.doc; *.pdf; *.jpg) - na pewno je zamieścimy.

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne Pierwiastki, nazewnictwo i symbole. Budowa atomu, izotopy. Przemiany promieniotwórcze, okres półtrwania. Układ okresowy. Właściwości pierwiastków a ich położenie w

Bardziej szczegółowo

FESTIWAL NAUKI PYTANIA Z CHEMII ORGANICZNEJ

FESTIWAL NAUKI PYTANIA Z CHEMII ORGANICZNEJ FESTIWAL NAUKI PYTANIA Z CHEMII ORGANICZNEJ Agata Ołownia-Sarna 1. Chemia organiczna to chemia związków: a) Węgla, b) Tlenu, c) Azotu. 2. Do związków organicznych zaliczamy: a) Metan, b) Kwas węglowy,

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia z chemii na egzamin wstępny kierunek Technik Farmaceutyczny Szkoła Policealna im. J. Romanowskiej

Zagadnienia z chemii na egzamin wstępny kierunek Technik Farmaceutyczny Szkoła Policealna im. J. Romanowskiej Zagadnienia z chemii na egzamin wstępny kierunek Technik Farmaceutyczny Szkoła Policealna im. J. Romanowskiej 1) Podstawowe prawa i pojęcia chemiczne 2) Roztwory (zadania rachunkowe zbiór zadań Pazdro

Bardziej szczegółowo

KWASY KARBOKSYLOWE I ICH POCHODNE. R-COOH lub R C gdzie R = H, CH 3 -, C 6 H 5 -, itp.

KWASY KARBOKSYLOWE I ICH POCHODNE. R-COOH lub R C gdzie R = H, CH 3 -, C 6 H 5 -, itp. KWASY KARBKSYLWE I IH PHDNE I. Wprowadzenie teoretyczne Kwasy karboksylowe Kwasami organicznymi nazywamy związki, w których grupa funkcyjna H zwana grupą karboksylową jest związana z rodnikiem węglowodorowym

Bardziej szczegółowo

CHEMIA 10. Oznaczenia: R - podstawnik węglowodorowy, zwykle alifatyczny (łańcuchowy) X, X 2 - atom lub cząsteczka fluorowca

CHEMIA 10. Oznaczenia: R - podstawnik węglowodorowy, zwykle alifatyczny (łańcuchowy) X, X 2 - atom lub cząsteczka fluorowca INSTYTUT MEDICUS Kurs przygotowawczy na studia medyczne kierunek lekarski, stomatologia, farmacja, analityka medyczna tel. 0501 38 39 55 www.medicus.edu.pl CHEMIA 10 WĘGLOWODORY I ICH FLUOROWCOPOCHODNE.

Bardziej szczegółowo

Repetytorium z wybranych zagadnień z chemii

Repetytorium z wybranych zagadnień z chemii Repetytorium z wybranych zagadnień z chemii Mol jest to liczebność materii występująca, gdy liczba cząstek (elementów) układu jest równa liczbie atomów zawartych w masie 12 g węgla 12 C (równa liczbie

Bardziej szczegółowo

l. at C Wzór sumaryczny pół strukturalny Nazwa systematyczna Nazwa zwyczajowa 1 HCOOH

l. at C Wzór sumaryczny pół strukturalny Nazwa systematyczna Nazwa zwyczajowa 1 HCOOH KWASY KARBOKSYLOWE Temat: Szereg homologiczny kwasów karboksylowych 1) Występowanie kwasów karboksylowych 2) Podział kwasów karboksylowych 3) Wzory i nazwy kwasów karboksylowych Ad.1 - kwas octowy - kwas

Bardziej szczegółowo

Grupa karbonylowa. Grupa karbonylowa to grupa funkcyjna, w której atom tlenu połączony jest z atomem węgla podwójnym wiązaniem

Grupa karbonylowa. Grupa karbonylowa to grupa funkcyjna, w której atom tlenu połączony jest z atomem węgla podwójnym wiązaniem ALDEHYDY I KETNY Spis treści Grupa karbonylowa Aldehydy i ketony Aldehydy Nazewnictwo trzymywanie Właściwości chemiczne Aldehydy nienasycone Aldehydy aromatyczne Ketony Nazewnictwo trzymywanie Właściwości

Bardziej szczegółowo

Przed sprawdzianem z pochodnych węglowodorów karta powtórzeniowa.

Przed sprawdzianem z pochodnych węglowodorów karta powtórzeniowa. Przed sprawdzianem z pochodnych węglowodorów karta powtórzeniowa. Grupa związków Grupa funkcyjna wzór nazwa Wzór i nazwa przedstawiciela 1. Znajomość pojęć takich jak: fermentacja alkoholowa i octowa,

Bardziej szczegółowo

CHEMIA klasa 3 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery.

CHEMIA klasa 3 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery. CHEMIA klasa 3 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery. Dział - Węgiel i jego związki. określa, czym zajmuje się chemia organiczna definiuje

Bardziej szczegółowo

Pochodne węglowodorów

Pochodne węglowodorów Pochodne węglowodorów 1. Pochodne węglowodorów To związki chemiczne pochodzące od węglowodorów, które w cząsteczkach oprócz węgla, wodoru mają inne pierwiastki chemiczne, np. tlen, azot, chlor. Pochodne

Bardziej szczegółowo

Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy. Dział Zakres treści

Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy. Dział Zakres treści Anna Kulaszewicz Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy lp. Dział Temat Zakres treści 1 Zapoznanie z przedmiotowym systemem oceniania i wymaganiami edukacyjnymi z

Bardziej szczegółowo

1. 2. Alkohole i fenole powtórzenie wiadomości

1. 2. Alkohole i fenole powtórzenie wiadomości 1. 2. Alkohole i fenole powtórzenie wiadomości a. 1. Cele lekcji i. a) Wiadomości Uczeń zna zastosowanie i właściwości fizyczne alkoholi i fenoli. Uczeń potrafi: ii. b) Umiejętności rozróżnić alkohole

Bardziej szczegółowo

nasycone nienasycone cykloalifatyczne aromatyczne alkany alkeny alkiny nasycone nienasycone

nasycone nienasycone cykloalifatyczne aromatyczne alkany alkeny alkiny nasycone nienasycone chemia organiczna to dział chemii zajmujący się badaniem właściwości i przemian związków węgla z wyjątkiem stosunkowo nielicznej grupy typowej dla grupy nieorganicznej, ze względu na ich podobieostwo do

Bardziej szczegółowo

δ + δ - δ + R O H RJC R δ + δ - δ - δ + R O R Grupy Funkcyjne δ + O NH 2 R N H H R N Slides 1 to 41

δ + δ - δ + R O H RJC R δ + δ - δ - δ + R O R Grupy Funkcyjne δ + O NH 2 R N H H R N Slides 1 to 41 1 δ + δ + δ + R R X Grupy Funkcyjne δ + δ + R R R δ + R δ + X δ + R N R δ + R δ + R R δ + R δ + N 2 R δ + R N δ + δ + Slides 1 to 41 2 Grupy Funkcyjne Zawierające eteroatomy Grupy funkcyjne mają często

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny

Wymagania programowe na poszczególne oceny Przedmiot: chemia Klasa: IIIa, IIIb Nauczyciel: Agata SROKA Wymagania programowe na poszczególne oceny VII. Węgiel i jego związki z wodorem podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe kryteria oceniania po pierwszym półroczu klasy III:

Szczegółowe kryteria oceniania po pierwszym półroczu klasy III: Chemia Szczegółowe kryteria oceniania po pierwszym półroczu klasy III: Dopuszczający: Ocenę otrzymuje uczeń/ uczennica, który: rozumie pojęcia: chemia nieorganiczna, chemia organiczna; wie, w jakich postaciach

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE z chemii dla klasy trzeciej

WYMAGANIA EDUKACYJNE z chemii dla klasy trzeciej Lucyna Krupa Rok szkolny 2016/2017 Anna Mikrut WYMAGANIA EDUKACYJNE z chemii dla klasy trzeciej Wyróżnia się wymagania na: ocenę dopuszczającą ocenę dostateczną (obejmują wymagania na ocenę dopuszczającą)

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne oceny z chemii w klasie III VII. Węgiel i jego związki z wodorem

Wymagania na poszczególne oceny z chemii w klasie III VII. Węgiel i jego związki z wodorem Wymagania na poszczególne oceny z chemii w klasie III VII. Węgiel i jego związki z wodorem 1 Uczeń: wyjaśnia, czym zajmuje się chemiaorganiczna (2) definiuje pojęcie węglowodory (2) wymienia naturalne

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny z chemii w klasie III.

Wymagania programowe na poszczególne oceny z chemii w klasie III. Wymagania programowe na poszczególne oceny z chemii w klasie III. VII. Węgiel i jego związki z wodorem podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie III

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie III Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie III rozumie pojęcia: chemia nieorganiczna, chemia organiczna; pisze wzory sumaryczne, zna nazwy czterech początkowych węglowodorów zna pojęcie: szereg

Bardziej szczegółowo

Dział 9. Węglowodory. Wymagania na ocenę. dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą. Przykłady wymagań nadobowiązkowych

Dział 9. Węglowodory. Wymagania na ocenę. dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą. Przykłady wymagań nadobowiązkowych Dział 9. Węglowodory rozumie pojęcia: chemia nieorganiczna, chemia organiczna; wie, w jakich postaciach występuje węgiel w przyrodzie; pisze wzory sumaryczne, zna nazwy czterech początkowych węglowodorów

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie szkolne z chemii w klasie III.

Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie szkolne z chemii w klasie III. Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie szkolne z chemii w klasie III. Stopień dopuszczający: podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna

Bardziej szczegółowo

Pochodne węglowodorów

Pochodne węglowodorów Literka.pl Pochodne węglowodorów Data dodania: 2010-01-12 15:53:16 Autor: Janina Tofel-Bykowa Sprawdzian wiadomości i umiejętności z chemii organicznej w kl. III gimnazjum. I Dokończ zdanie: 1. Nazwa grupy

Bardziej szczegółowo

Kilka wskazówek ułatwiających analizę widm w podczerwieni

Kilka wskazówek ułatwiających analizę widm w podczerwieni Kilka wskazówek ułatwiających analizę widm w podczerwieni Opracowanie wg dostępnej literatury spektroskopowej: Dr Alina T. Dubis e-mail: alina@uwb.edu.pl Instytut Chemii Uniwersytet w Białymstoku Al. J.

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa III

Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa III Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa III I. Węgiel i jego związki z wodorem podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy III

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy III Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy III VII. Węgiel i jego związki z wodorem Ocena dopuszczająca [1] podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna

Bardziej szczegółowo

Węgiel i jego związki z wodorem

Węgiel i jego związki z wodorem Węgiel i jego związki z wodorem Ocena dopuszczająca [1] podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna definiuje pojęcie węglowodory wymienia

Bardziej szczegółowo

CHEMIA - KLASA III VII. Węgiel i jego związki z wodorem I półrocze

CHEMIA - KLASA III VII. Węgiel i jego związki z wodorem I półrocze CHEMIA - KLASA III VII. Węgiel i jego związki z wodorem I półrocze Ocena dopuszczająca (1) podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna definiuje

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny dla uczniów klas III gimnazjum

Wymagania programowe na poszczególne oceny dla uczniów klas III gimnazjum CHEMIA: Wymagania programowe na poszczególne oceny dla uczniów klas III gimnazjum VII. Węgiel i jego związki z wodorem podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE CHEMIA KLASA 3 GIMNAZJUM

WYMAGANIA EDUKACYJNE CHEMIA KLASA 3 GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE CHEMIA KLASA 3 GIMNAZJUM Dział 9. WĘGLOWODORY Wymagania na ocenę dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą rozumie pojęcia: chemia nieorganiczna, chemia organiczna; wie, w jakich

Bardziej szczegółowo

CHEMIA PIĘKNA W Y D A W N I C T W O N A U K O W E P W N i

CHEMIA PIĘKNA W Y D A W N I C T W O N A U K O W E P W N i CHEMIA PIĘKNA W Y D A W N I C T W O N A U K O W E P W N i M arcin J! lifcl CHEMIA PIĘKNA WYDAWNICTWO NAUKOWE PWN WARSZAWA 2012 Spis treści Przedmowa... IX 1. RYS HISTORYCZNY... 1 2. CHEMIA OGÓLNA... 4

Bardziej szczegółowo

KLASA III Dział 9. WĘGLOWODORY

KLASA III Dział 9. WĘGLOWODORY KLASA III Dział 9. WĘGLOWODORY rozumie pojęcia: chemia nieorganiczna/chemia organiczna; pisze wzory sumaryczne, zna nazwy czterech pierwszych węglowodorów nasyconych; zna pojęcie szereg homologiczny zna

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych CHEMIA klasa III Oceny śródroczne:

Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych CHEMIA klasa III Oceny śródroczne: Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych CHEMIA klasa III Oceny śródroczne: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: -określa, co to są

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny

Wymagania programowe na poszczególne oceny Wymagania programowe na poszczególne oceny VII. Węgiel i jego związki z wodorem Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra Ocena bardzo dobra [1] [1 + 2] [1 + 2 + 3] [1 + 2 + 3 + 4] podaje kryteria

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy 3b. Gimnazjum Publicznego im. Jana Pawła II w Żarnowcu. na rok szkolny 2015/2016

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy 3b. Gimnazjum Publicznego im. Jana Pawła II w Żarnowcu. na rok szkolny 2015/2016 Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy 3b Gimnazjum Publicznego im. Jana Pawła II w Żarnowcu na rok szkolny 2015/2016 Nauczyciel: mgr Joanna Szasta Węgiel i jego związki z wodorem definiuje pojęcia: chemia

Bardziej szczegółowo

VII. Węgiel i jego związki z wodorem

VII. Węgiel i jego związki z wodorem Ocena dopuszczająca podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna definiuje pojęcie węglowodory wymienia naturalne źródła stosuje zasady BHP

Bardziej szczegółowo

Wykład 8. Korzystałem z : R. Morrison, R. Boyd: Chemia organiczna (wyd. ang.)

Wykład 8. Korzystałem z : R. Morrison, R. Boyd: Chemia organiczna (wyd. ang.) Wykład 8 Korzystałem z : R. Morrison, R. Boyd: Chemia organiczna (wyd. ang.) ALKOHOLE I FENOLE Związki o wzorze ogólnym R-OH. W fenolach grupa OH jest bezpośrednio związana z pierścieniem aromatycznum.

Bardziej szczegółowo

Substancje powierzchniowo czynne 24.10.2013

Substancje powierzchniowo czynne 24.10.2013 Substancje powierzchniowo czynne 24.10.2013 Budowa spc (surfaktant, tensyd) - są to cząsteczki amfifilowe ogon część hydrofobowa zwykle długi łańcuch alifatyczny (węglowodorowy) głowa część hydrofilowa

Bardziej szczegółowo

Slajd 1. Etery i epoksydy. Slajd 2. Wprowadzenie. Wzór R-O-R, gdzie R tos alkil lub aryl Symetryczne lub asymetryczne Przykłady: CH 3 O CH 3 O CH 3

Slajd 1. Etery i epoksydy. Slajd 2. Wprowadzenie. Wzór R-O-R, gdzie R tos alkil lub aryl Symetryczne lub asymetryczne Przykłady: CH 3 O CH 3 O CH 3 Slajd 1 Etery i epoksydy Slajd 2 Wprowadzenie Wzór R--R, gdzie R tos alkil lub aryl Symetryczne lub asymetryczne Przykłady: C 3 C 3 C 3 Slajd 3 Budowa i polarność Wygięta struktura Atom tlenu posiada hybrydyzacjęsp

Bardziej szczegółowo

Chemia związków węgla

Chemia związków węgla strona 1/7 hemia związków węgla Dorota Lewandowska, Anna Warchoł, Lidia Wasyłyszyn Treść podstawy programowej: Węgiel i jego związki. Proste węglowodory nasycone i nienasycone, alkohole, kwasy karboksylowe,

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT LEKCJI. METODY DYDAKTYCZNE: - słowna pogadanka naprowadzająca; - praktyczna ćwiczenia uczniowskie, praca w grupach;

KONSPEKT LEKCJI. METODY DYDAKTYCZNE: - słowna pogadanka naprowadzająca; - praktyczna ćwiczenia uczniowskie, praca w grupach; KLASA: III gimnazjum PRZEDMIOT: Chemia DZIAŁ: POCHODNE WĘGLOWODORÓW KONSPEKT LEKCJI TEMAT: Podsumowanie wiadomości o pochodnych węglowodorów. CELE OPERACYJNE LEKCJI: Cele operacyjne: Uczeń wie: - co to

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania dla uczniów z obowiązkiem dostosowania wymagań z chemii kl. III

Przedmiotowy system oceniania dla uczniów z obowiązkiem dostosowania wymagań z chemii kl. III Chemia klasa III - wymagania programowe opracowane na podstawie przewodnika dla nauczycieli opublikowanego przez wydawnictwo OPERON I. Węgiel I jego związki z wodorem Wymagania na ocenę dopuszczającą -

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy i wymagania edukacyjne w klasie 3 gimnazjum. Węgiel i jego związki z wodorem. Wymagania edukacyjne. Tytuł rozdziału w podręczniku

Plan wynikowy i wymagania edukacyjne w klasie 3 gimnazjum. Węgiel i jego związki z wodorem. Wymagania edukacyjne. Tytuł rozdziału w podręczniku 1 Plan wynikowy i wymagania edukacyjne w klasie 3 gimnazjum Tytuł rozdziału w podręczniku Temat lekcji Treści nauczania podstawowe (P) Wymagania edukacyjne ponadpodstawowe (PP) Węgiel i jego związki z

Bardziej szczegółowo

Węglowodory aromatyczne (areny) to płaskie cykliczne związki węgla i wodoru. Areny. skondensowane liniowo. skondensowane kątowo

Węglowodory aromatyczne (areny) to płaskie cykliczne związki węgla i wodoru. Areny. skondensowane liniowo. skondensowane kątowo Spis treści Podstawowe pojęcia Właściwości chemiczne benzenu Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne Homologi benzenu Nazewnictwo związków aromatycznych Występowanie i otrzymywanie arenów Węglowodory

Bardziej szczegółowo

Zadanie 2. (0 1) Uzupełnij schemat reakcji estryfikacji. Wybierz spośród podanych wzór kwasu karboksylowego A albo B oraz wzór alkoholu 1 albo 2.

Zadanie 2. (0 1) Uzupełnij schemat reakcji estryfikacji. Wybierz spośród podanych wzór kwasu karboksylowego A albo B oraz wzór alkoholu 1 albo 2. Zadanie 1. (0 1) W celu odróżnienia kwasu oleinowego od stopionego kwasu palmitynowego wykonano doświadczenie, którego przebieg przedstawiono na schemacie. W probówce I wybrany odczynnik zmienił zabarwienie.

Bardziej szczegółowo

Węglowodory nienasycone

Węglowodory nienasycone AUTORZY SKRYPTU Szymon Michalski OPIEKUN MERYTORYCZNY mgr Adam Makówka Węglowodory nienasycone Alkeny Spis treści: 1.Określenie i wzór ogólny alkenów 2.Szereg homologiczny alkenów 3.Nazewnictwo alkenów

Bardziej szczegółowo

CHEMIA ORGANICZNA. dr hab. Włodzimierz Gałęzowski Wydział Chemii UAM (61)

CHEMIA ORGANICZNA. dr hab. Włodzimierz Gałęzowski Wydział Chemii UAM (61) EMIA ORGANIZNA dr hab. Włodzimierz Gałęzowski Wydział hemii UAM (61) 829 1477 wlodgal@amu.edu.pl Materiał wymagany na egzaminie: wykłady ćwiczenia szkoła średnia http://staff.amu.edu.pl/~wlodgal Podręczniki

Bardziej szczegółowo

Wymania programowe z chemii na poszczególne oceny klasa III

Wymania programowe z chemii na poszczególne oceny klasa III Wymania programowe z chemii na poszczególne oceny klasa III VII. Węgiel i jego związki z wodorem Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra Ocena bardzo dobra - podaje kryteria podziału chemii na

Bardziej szczegółowo

Grupaa. Pochodne w glowodorów

Grupaa. Pochodne w glowodorów Grupaa Pochodne w glowodorów I Zaznacz dokoƒczenia (A ) podanych wyra eƒ (I IV), tak aby zdania zawierały prawdziwe informacje. 2 p. I. Grupà funkcyjnà alkoholi jest A / B. II. Pochodne w glowodorów sà

Bardziej szczegółowo

wyjaśnia pochodzenie węgli kopalnych; podaje przykład doświadczenia,

wyjaśnia pochodzenie węgli kopalnych; podaje przykład doświadczenia, Dział 9. WĘGLOWODORY rozumie pojęcia: chemia nieorganiczna, chemia organiczna; wie, w jakich postaciach występuje węgiel w przyrodzie; pisze wzory sumaryczne, zna nazwy czterech początkowych węglowodorów

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne. Z CHEMII W KLASIE III gimnazjum

WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne. Z CHEMII W KLASIE III gimnazjum WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne Z CHEMII W KLASIE III gimnazjum Program nauczania chemii w gimnazjum autorzy: Teresa Kulawik, Maria Litwin Program realizowany przy pomocy

Bardziej szczegółowo

CHEMIA KLASA III LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE ZAKRES ROZSZERZONY SZKOŁY BENEDYKTA

CHEMIA KLASA III LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE ZAKRES ROZSZERZONY SZKOŁY BENEDYKTA CHEMIA KLASA III 2016-09-01 LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE ZAKRES ROZSZERZONY SZKOŁY BENEDYKTA Treści nauczania Tom III podręcznika Ciekawi świata wyd. Operon I. WĘGLOWODORY 1. Chemia organiczna jako chemia związków

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z chemii w klasie III gimnazjum. Ocenę dobrą otrzymuje uczeń, który:

Wymagania edukacyjne z chemii w klasie III gimnazjum. Ocenę dobrą otrzymuje uczeń, który: Wymagania edukacyjne z chemii w klasie III gimnazjum Dział 1. WĘGLOWODORY rozumie pojęcia: chemia nieorganiczna, chemia organiczna; wie, w jakich postaciach występuje węgiel w przyrodzie; pisze wzory sumaryczne,

Bardziej szczegółowo

LCH 1 Zajęcia nr 60 Diagnoza końcowa. Zaprojektuj jedno doświadczenie pozwalające na odróżnienie dwóch węglowodorów o wzorach:

LCH 1 Zajęcia nr 60 Diagnoza końcowa. Zaprojektuj jedno doświadczenie pozwalające na odróżnienie dwóch węglowodorów o wzorach: LCH 1 Zajęcia nr 60 Diagnoza końcowa Zadanie 1 (3 pkt) Zaprojektuj jedno doświadczenie pozwalające na odróżnienie dwóch węglowodorów o wzorach: H 3 C CH 2 CH 2 CH 2 CH 2 a) b) W tym celu: a) wybierz odpowiedni

Bardziej szczegółowo

etyloamina Aminy mają właściwości zasadowe i w roztworach kwaśnych tworzą jon alkinowy

etyloamina Aminy mają właściwości zasadowe i w roztworach kwaśnych tworzą jon alkinowy Temat: Białka Aminy Pochodne węglowodorów zawierające grupę NH 2 Wzór ogólny amin: R NH 2 Przykład: CH 3 -CH 2 -NH 2 etyloamina Aminy mają właściwości zasadowe i w roztworach kwaśnych tworzą jon alkinowy

Bardziej szczegółowo

KLASA TRZECIA. Węgiel i jego związki z wodorem 1. Poznajemy naturalne źródła węglowodorów. Wymagania edukacyjne. Tytuł rozdziału w podręczniku

KLASA TRZECIA. Węgiel i jego związki z wodorem 1. Poznajemy naturalne źródła węglowodorów. Wymagania edukacyjne. Tytuł rozdziału w podręczniku 1 KLASA TRZECIA Tytuł rozdziału w podręczniku Temat lekcji Treści nauczania Wymagania edukacyjne podstawowe (P) ponadpodstawowe (PP) Węgiel i jego związki z wodorem 1. Poznajemy naturalne źródła 2.1. Szereg

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3. Otrzymywanie i badanie właściwości chemicznych alkanów, alkenów, alkinów i arenów.

Ćwiczenie 3. Otrzymywanie i badanie właściwości chemicznych alkanów, alkenów, alkinów i arenów. Ćwiczenie 3. Otrzymywanie i badanie właściwości chemicznych alkanów, alkenów, alkinów i arenów. Wprowadzenie teoretyczne Cel ćwiczeń: Poznanie metod otrzymywania oraz badania właściwości węglowodorów alifatycznych

Bardziej szczegółowo

VII. Węgiel i jego związki z wodorem

VII. Węgiel i jego związki z wodorem Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy 3. podręcznik: Chemia Nowej Ery podręcznik dla gimnazjum część 3 autorzy: Jan Kulawik, Teresa Kulawik, Maria Litwin ( do nowej podstawy programowej) przybory/pomoce

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z chemii kl I Ocena dopuszczająca -stosuje zasady BHP w pracowni -nazywa sprzęt laboratoryjny i szkło oraz określa ich

Kryteria oceniania z chemii kl I Ocena dopuszczająca -stosuje zasady BHP w pracowni -nazywa sprzęt laboratoryjny i szkło oraz określa ich Kryteria oceniania z chemii kl I Ocena dopuszczająca -stosuje zasady BHP w pracowni -nazywa sprzęt laboratoryjny i szkło oraz określa ich przeznaczenie -opisuje właściwości substancji używanych na co dzień

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe kryteria oceniania z chemii w klasie III (wymagania programowe)

Szczegółowe kryteria oceniania z chemii w klasie III (wymagania programowe) o VI. Sole Szczegółowe kryteria oceniania z chemii w klasie III (wymagania programowe) opracowane w oparciu o program nauczania chemii w gimnazjum Chemia Nowej Ery opisuje budowę soli wskazuje metal i

Bardziej szczegółowo

CHEMIA. Treści nauczania- wymagania szczegółowe. Substancje i ich właściwości. Uczeń: Wewnętrzna budowa materii. Uczeń:

CHEMIA. Treści nauczania- wymagania szczegółowe. Substancje i ich właściwości. Uczeń: Wewnętrzna budowa materii. Uczeń: CHEMIA Treści nauczania- wymagania szczegółowe Substancje i ich właściwości. Uczeń: Podaje przykłady zastosować chemii w życiu codziennym Nazywa wybrane szkło i sprzęt laboratoryjny oraz określa jego przeznaczenie

Bardziej szczegółowo

Wykaz niezgodnych substancji chemicznych

Wykaz niezgodnych substancji chemicznych Wykaz niezgodnych substancji chemicznych 1 Wykaz niezgodnych substancji chemicznych Substancje chemiczne zebrane w kolumnie I s niezgodne (niekompatybilne) z substancjami wymienionymi w kolumnie II i powinny

Bardziej szczegółowo

projektuje doświadczenia chemiczne stosuje zdobytą wiedzę w złożonych zadaniach zapisuje równania reakcji spalania

projektuje doświadczenia chemiczne stosuje zdobytą wiedzę w złożonych zadaniach zapisuje równania reakcji spalania 14 Wymagania programowe Wymagania programowe na poszczególne oceny VII. Węgiel i jego związki z wodorem podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy do serii Chemia Nowej Ery - klasa 3

Plan wynikowy do serii Chemia Nowej Ery - klasa 3 Plan wynikowy do serii Chemia Nowej Ery - klasa 3 Na podstawie Programu nauczania chemii w gimnazjum autorstwa Teresy Kulawik i Marii Litwin oraz Wymagań programowych na poszczególne oceny przygotowanych

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWE ZADANIA KWASY

PRZYKŁADOWE ZADANIA KWASY PRZYKŁADOWE ZADANIA KWASY Zadanie 1014 (3 pkt) Pr.XII/2004 A2 Określ typ podanych niżej reakcji: I. C 17 H 33 COOH + Br 2 C 17 H 33 Br 2 COOH Al 2O 3, temp II. C 2 H 5 OH C 2 H 4 + H 2 O hγ III. CH 4 +

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji w technikum z działu Jednofunkcyjne pochodne węglowodorów ( 1 godz.) Temat: Estry pachnąca chemia.

Scenariusz lekcji w technikum z działu Jednofunkcyjne pochodne węglowodorów ( 1 godz.) Temat: Estry pachnąca chemia. Scenariusz lekcji w technikum z działu Jednofunkcyjne pochodne węglowodorów ( 1 godz.) Temat: Estry pachnąca chemia. Cele dydaktyczno- wychowawcze: Wyjaśnienie mechanizmu reakcji estryfikacji Poznanie

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA CHEMII ORGANICZNEJ, BIOORGANICZNEJ I BIOTECHNOLOGII

POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA CHEMII ORGANICZNEJ, BIOORGANICZNEJ I BIOTECHNOLOGII POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA CHEMII ORGANICZNEJ, BIOORGANICZNEJ I BIOTECHNOLOGII Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych WŁAŚCIWOŚCI KWASOWOZASADOWE ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH; BADANIE ROZPUSZCZALNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z chemii klasa III WĘGLOWODORY

Wymagania edukacyjne z chemii klasa III WĘGLOWODORY Wymagania edukacyjne z chemii klasa III WĘGLOWODORY Wymagania na ocenę dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą wymienia odmiany pierwiastkowe wyjaśnia pochodzenie węgli węgla; kopalnych; wyjaśnia,

Bardziej szczegółowo

Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A.

Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A. Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A. 1. Atomy to: A- niepodzielne cząstki pierwiastka B- ujemne cząstki materii C- dodatnie cząstki materii D- najmniejsze cząstki pierwiastka, zachowujące jego

Bardziej szczegółowo

SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA

SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA Zadania dla studentów ze skryptu,,obliczenia z chemii ogólnej Wydawnictwa Uniwersytetu Gdańskiego 1. Reakcja między substancjami A i B zachodzi według

Bardziej szczegółowo

Warszawski Konkurs Chemiczny KWAS Etap II Warszawski

Warszawski Konkurs Chemiczny KWAS Etap II Warszawski Warszawa dnia 12 maja 2009r. Warszawski Konkurs Chemiczny KWAS Etap II Warszawski Kod ucznia: Zadanie 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 Maksymalna ilość 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

Bardziej szczegółowo

Alkohole to związki, w których grupy hydroksylowe przyłączone są do nasyconych atomów węgla o hybrydyzacji sp 3. COH

Alkohole to związki, w których grupy hydroksylowe przyłączone są do nasyconych atomów węgla o hybrydyzacji sp 3. COH Alkohole R Alkohole to związki, w których grupy hydroksylowe przyłączone są do nasyconych atomów węgla o hybrydyzacji sp 3. C Alkohole można uważać za organiczne pochodne wody --, w której jeden z atomów

Bardziej szczegółowo

Wymagania z chemii - Klasa III

Wymagania z chemii - Klasa III Wymagania z chemii - Klasa III Autor: Grażyna Serafin 04.04.2008. Zmieniony 12.11.2009. Zespół Szkół Rolniczych WYMAGANIA Z CHEMII DLA KLASY III ( 1 godzina chemii w tygodniu )I WĘGLOWODORYOcena dopuszczająca

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy do serii Chemia Nowej Ery

Plan wynikowy do serii Chemia Nowej Ery 1 Plan wynikowy do serii Chemia Nowej Ery Materiał opracowała Anna Remin na podstawie Programu nauczania chemii w gimnazjum autorstwa Teresy Kulawik i Marii Litwin oraz Wymagań programowych na poszczególne

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY III

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY III WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY III mgr Marta Warecka Lenart (program nauczania T.Kulawik i M.Litwin Chemia Nowej Ery ) Ocenę dopuszczający otrzymuje uczeń, który w 75% spełnił wymagania

Bardziej szczegółowo

VII. Węgiel i jego związki z wodorem

VII. Węgiel i jego związki z wodorem 1 Wymagania programowe z chemii na poszczególne oceny dla uczniów klasy III gimnazjum opracowane przez Małgorzatę Mańską do Programu nauczania chemii autorstwa T. Kulawik i M. Litwin, podręcznika Chemia

Bardziej szczegółowo

Zidentyfikuj związki A i B. w tym celu podaj ich wzory półstrukturalne Podaj nazwy grup związków organicznych, do których one należą.

Zidentyfikuj związki A i B. w tym celu podaj ich wzory półstrukturalne Podaj nazwy grup związków organicznych, do których one należą. Zadanie 1. (2 pkt) Poniżej przedstawiono schemat syntezy pewnego związku. Zidentyfikuj związki A i B. w tym celu podaj ich wzory półstrukturalne Podaj nazwy grup związków organicznych, do których one należą.

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Nazewnictwo kwasów karboksylowych.

Spis treści. Nazewnictwo kwasów karboksylowych. Do tej klasy zaliczamy związki zawierające grupę karboksylową, zapisywaną w skrócie jako COOH. W tej grupie karbonylowy atom węgla jest związany dodatkowo z grupą hydroksylową. Z uwagi na hybrydyzację

Bardziej szczegółowo

ALKOHOLE, FENOLE, ALDEHYDY, KETONY

ALKOHOLE, FENOLE, ALDEHYDY, KETONY LKOHOLE, FENOLE, LDEHYDY, KETONY ZDNIE DOMOWE ZDNIE 1. (2 P.): Poniżej przedstawiono cykl reakcji zachodzących z udziałem związków organicznych. Określ typ każdej reakcji (1. 4.) z powyższego schematu,

Bardziej szczegółowo

XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I

XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I Katowice, 16.12.2009 XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I ZADANIE 1. KRZYśÓWKA ZWIĄZKI WĘGLA I WODORU (9 punktów) RozwiąŜ krzyŝówkę. Litery z wyszczególnionych pól utworzą hasło nazwę węglowodoru:

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY III A

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY III A WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY III A rok szkolny 2015/2016 mgr Marta Warecka Lenart (program nauczania T.Kulawik i M.Litwin Chemia Nowej Ery ) Ocenę dopuszczający otrzymuje uczeń, który

Bardziej szczegółowo

BIOCHEMIA! Kierunek: Technologia Żywności # i Żywienie Człowieka# semestr III #

BIOCHEMIA! Kierunek: Technologia Żywności # i Żywienie Człowieka# semestr III # BIOCHEMIA! Kierunek: Technologia Żywności # i Żywienie Człowieka# semestr III # Prof. dr hab. inż. Artur Bartkowiak! (pok. 1.13 ul Janickiego 35)! Wykłady: 15 tyg. x 2 godz. = 30 godz.# Egzamin:# pisemny

Bardziej szczegółowo

Chemia przed egzaminem część II

Chemia przed egzaminem część II Chemia przed egzaminem część II Wykonaj podane zadania powtórzeniowe, na ich podstawie zdefiniuj podane na końcu pojęcia poznane w gimnazjum podczas lekcji chemii. Zadanie 1 Na schemacie układu okresowego

Bardziej szczegółowo

Biopaliwo do silników z zapłonem samoczynnym i sposób otrzymywania biopaliwa do silników z zapłonem samoczynnym. (74) Pełnomocnik:

Biopaliwo do silników z zapłonem samoczynnym i sposób otrzymywania biopaliwa do silników z zapłonem samoczynnym. (74) Pełnomocnik: RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 197375 (21) Numer zgłoszenia: 356573 (22) Data zgłoszenia: 10.10.2002 (13) B1 (51) Int.Cl. C10L 1/14 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

do zadań na konkurs z chemii etapu wojewódzkiego w roku szkolnym 2014/2015

do zadań na konkurs z chemii etapu wojewódzkiego w roku szkolnym 2014/2015 1 M O D E L O D P O W I E D Z I do zadań na konkurs z chemii etapu wojewódzkiego w roku szkolnym 2014/2015 Zadanie 1. [0-6 pkt.] Zaprojektuj doświadczenie chemiczne, w którym otrzymasz etylen oraz wykażesz

Bardziej szczegółowo

Aleksander Kołodziejczyk Krystyna Dzierzbicka CHEMII. organicznej Tom 1

Aleksander Kołodziejczyk Krystyna Dzierzbicka CHEMII. organicznej Tom 1 Aleksander Kołodziejczyk Krystyna Dzierzbicka CHEMII organicznej Tom 1 Gdansk 2014 PRZEWODNICZĄCY KOMITETU REDAKCYJNEGO WYDAWNICTWA POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ Janusz T. Cieśliński RECENZENT Elżbieta Luboch

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ. z dnia 12 marca 1996 r.

ZARZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ. z dnia 12 marca 1996 r. ZARZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ z dnia 12 marca 1996 r. w sprawie dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia, wydzielanych przez materiały budowlane, urządzenia

Bardziej szczegółowo

Plan pracy dydaktycznej na chemii w klasach trzecich w roku szkolnym 2015/2016

Plan pracy dydaktycznej na chemii w klasach trzecich w roku szkolnym 2015/2016 1 Agnieszka Wróbel nauczyciel biologii i chemii Wrocław,01.09.2015r. Plan pracy dydaktycznej na chemii w klasach trzecich w roku szkolnym 2015/2016 Poziom wymagań Ocena Opis wymagań podstawowe niedostateczna

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA CHEMIA - gimnazjum

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA CHEMIA - gimnazjum PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA CHEMIA - gimnazjum 1. Co 2. miesiące (w terminach ogłoszonych przez dyrektora szkoły) przeprowadzane są egzaminy badające przyrost wiedzy uczniów. Egzamin ten przeprowadza

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 4

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 4 KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Chemia organiczna Organic chemistry Kod Punktacja ECTS* 4 Koordynator dr Waldemar Tejchman Zespół dydaktyczny dr Waldemar Tejchman Opis kursu (cele kształcenia) Celem

Bardziej szczegółowo

ALKENY WĘGLOWODORY NIENASYCONE

ALKENY WĘGLOWODORY NIENASYCONE Alkeny ALKENY WĘGLOWODORY NIENASYCONE WĘGLOWODORY ALIFATYCZNE SKŁĄDAJĄ SIĘ Z ATOMÓW WĘGLA I WODORU ZAWIERAJĄ JEDNO LUB KILKA WIĄZAŃ PODWÓJNYCH WĘGIEL WĘGIEL ATOM WĘGLA WIĄZANIA PODWÓJNEGO W HYBRYDYZACJI

Bardziej szczegółowo

CHEMIA kl. I. Nauczyciel mgr Ewa Doroszuk. Wymagania edukacyjne (obowiązkowe i formalne):

CHEMIA kl. I. Nauczyciel mgr Ewa Doroszuk. Wymagania edukacyjne (obowiązkowe i formalne): CHEMIA kl. I Nauczyciel mgr Ewa Doroszuk Wymagania edukacyjne (obowiązkowe i formalne): Dział I Substancje i ich przemiany. UCZEŃ: zna regulamin szkolnej pracowni chemicznej i konsekwencje nieprzestrzegania

Bardziej szczegółowo

Wymaganie edukacyjne z chemii z uwzględnieniem działów programowych

Wymaganie edukacyjne z chemii z uwzględnieniem działów programowych Wymaganie edukacyjne z chemii z uwzględnieniem działów programowych kształcenie ogólne w zakresie podstawowym nr DKOS-4015-46/02 w oparciu o program nauczania wg wydawnictwa Nowa Era Dział I. Budowa atomu.

Bardziej szczegółowo

11) Stan energetyczny elektronu w atomie kwantowanym jest zespołem : a dwóch liczb kwantowych b + czterech liczb kwantowych c nie jest kwantowany

11) Stan energetyczny elektronu w atomie kwantowanym jest zespołem : a dwóch liczb kwantowych b + czterech liczb kwantowych c nie jest kwantowany PYTANIA EGZAMINACYJNE Z CHEMII OGÓLNEJ I Podstawowe pojęcia chemiczne 1) Pierwiastkiem nazywamy : a zbiór atomów o tej samej liczbie masowej b + zbiór atomów o tej samej liczbie atomowej c zbiór atomów

Bardziej szczegółowo