CENTRALNE LABORATORIUM CENTRAL LABORATORY FOR RADIOLOGICAL PROTECTION POMIARY DAWEK NEUTRONÓW PRĘDKICH W CENTRALNYM LABORATORIUM

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "CENTRALNE LABORATORIUM CENTRAL LABORATORY FOR RADIOLOGICAL PROTECTION POMIARY DAWEK NEUTRONÓW PRĘDKICH W CENTRALNYM LABORATORIUM"

Transkrypt

1 CENTRALNE LABORATORIUM OCHRONY RADIOLOGICZNEJ CENTRAL LABORATORY FOR RADIOLOGICAL PROTECTION CLOR-SO'D ч 1 Raport jg7jr^ POMIARY DAWEK NEUTRONÓW PRĘDKICH W CENTRALNYM LABORATORIUM OCHRONY RADIOLOGICZNEJ J. jasiak T. Musiałowica < Ił"' > : t WARSZAWA Ч Х ł Шо<^

2 CENTRALCE LABORATORIUM OCHRONY RADIOLÓ CENTRAL LABORATORY FOR RADIOLOGICAL PRC T RCT!ON Warsaw. Poland Raport Nr CL0K-80/D POMIARY DAWEK NEUTRONÓW PRĘDKICH W CENTRALNYM LABORATORIUM OCHRONY RADIOLOGICZNEJ PERSONNEL FILM MONITORING OF FAST NEUTRONS IN CENTRAL LABORATORY FOE RADIOLOGICAL PROTECTION ИНДИВИДУАЛЬНЫЙ КОНТРОЛЬ ДОЗ ОТ БЫСТРЫХ НЕЙТРОНОВ В ЦЕНТРАЛЬНОЙ ЛАБОРАТОРИЙ ПО РАДИОЛОГИЧЕСКОЙ ЗАЩИТЕ Jasiak

3 Tale report baa Ътвт rapreeaeoi dlreetly free the b«st available «*py Распространяет? ИНФОРМАЦИОННЫЙ ЦЕНТР ПО ЯДЕРНОЙ ЭНЕРГИИ при Уполномоченном Правительства ПНР по Использованию Ядерной Энергии Дворец Культуры и Науки Варшава, ПОЛЬША Available fraat IDCLEAB intbflf тошдаsei «sens»f the Pel lab 6ev«nintBt G«vaiaalea«r tos Uea ef Racl 7«lace ef Cmliwa Warsaw 5 Brakaje 1 ibfeanwcjl 0 IP SIGH?а1яожеев ка Bsąia de Spraw łybersyataa Verasav», Pałac Enłtw; i W y d a j e Ceturalne Д-aboratortuin Ochrony Radiologicznej Nakład 525 egz., Obj^toać ark. wyd. 0,78 t Ark. druk. 1,25, Data #л?и7т masz y lo P 4su Р гже * autora Z V^/ fq7qr,oddano do druku /0./X.70/:, Bruk ukończono X7?r ; SP-O9/23O/66, Zam. nr

4 Centrala Lsboratoritam Oohroaj Radiologieaa j pro»adz± kontrolę obnie&ia od neutronów prędkien przy pomocy błon dobtuetxyosnych firmy Kodak, typ A /Kodak Personal Neutron Monitoring Film s Typ k/ 9 Błony sizorсцл aif źródłem Po-Be* Wywoływanie я яуш!ув?аеш Eodax D-19b* Liczenie śladó prsiy pomocy mikroakopu a ursądzeniem projekcyjnym typ Ш$, produkcji P20 e Posiękaae- ± s 2500 razy e Dla żrodła Fo-Be usyskano średnio 1 e 6 *10^ śladów/csa^ram pray założeniu 9 ż 2«67 ^ n/csr odpowiada róanoraażnikowi dasaki 1 rem. Is Central Łabor&tor^' for Radiological Protection a personnel a<sutr\on monitoring service i в carried out s using Kodak ШШ Vlliaa Type A» The f lisas are calibrated «eita Po-Be sourc шłd developed in Kodak Deve- 1ор г D-19b e Th conntiue; % recoil proton tracks is mad by using a projector microscope type MP-3 /PZO Warsisa^a/o The total magnification on the screen is 2500 e ТЫ атахаве 1 в б«^10^ tracks per square tiii t r eorregpondiag to 1 mm «sas found /assutaing that 2,67* 10' ш' ш2 correspond t dos equivalent of 1 / Центральная Лаборатория ко Радиологической Зади- применяв! для осуществления контроля облучения от быстрых нейтронов фотоплёнки ф~ж Kodak /"Kodak иш Pilą, д м /дадиб]говка EISHOK проводится нейтронами из источншш Ро-Ве» Проявление плёнок в проявителе Kodak В»19Ъ. прогшоз о^дши в верной ацуяьсии считается с шшощв никроокопа типа МРЗ / Ъ ШО Varazana"/* Полное увеличение.- 25Q0. Жшщ иоючшша нейтронов Р -Ве

5 2-1. Па celo oceny zagrożenia indywidualnego pracowników od promieniowania neutronowego o energii ou C,5 do 20 MeV stosuje się najczęściej emulsje jądrowe* Detektor ten jest wystarczająco czuły, a ponadto zachowany w archiwum pozwala na sprawdzenie dokonanego pomiaru w dowolnym czasie, co posiada szczególne znaczenie przy kontroli dawek indywidualnych» Emulsje jądrowe stosowane są także do określania rozkładu dawek szczególnie w miejscach trudno dostępnych lub w przypadkach małej mocy dawki, gdy niezbędny jest długi czas ekspozycji* Neutrony prędkie są wykrywane przy pomocy emulsji jądrowych w wyniku ich sprężystych zderzeń z jądrami wodoru, Sródłesn powstającego obrazu utajonego jest jonizujące działanie protonów odrzutu» Siady protonów, widoczne po wywołaniu w postaci zaczernianych ziaren esaulsji, aogą być miarą przepływu i energii neutronów* Jako najmniejsze rozpoznawalne $lady protonów traktuje się najczęściej zaczernienie złocone z trseoh ziareno Potrzebna do utworzenia takiego śladu energia protonu wynosi 0,25 MeV [i] Od energii zależy nie tylko długość lecz i ilość śladów. Liczenie śladów protonów w emulsji jest bardzo pracochłonne, dlatego też w praktyce przy ocenie narażenia pracowników ogranicza się zwykle do oszacowania dawki bez wyznaczania energii aeufcronow. Wyznaczani na podstawie długości śladów byłoby - w przystosunkowo cienkich warstw emiusji stosowanych d kontroli Indywidualnej - dose problematy &m f ф$& snaozna esęać protonów o dużej energii opaszcs cienką OTod pojęciem da«ki rozunie sif wielkość równoważnika detft&i wyrażoną w remach*

6 malagi przed osiągnięciem s^ego maksymalnego zasięgu e Dasekę ocenia się na podstawie zależności między башка i ilością śladów na określonej powierzchni. Na ilość śladó emulsji ma $pły także оракошг-- nie błony, geometria napromieniania c rozproszenie wsteczne, czas i шапшк! klimatyczne między napromienianiem i wywoływaniem błony itp. w roku 1965 ' oparciu o dane literaturowe i łas~ ne badanias Centralne Laboratorium Ochrony Radiologicznej rozpoczęło po raz pierwszy Polsce konti4>lę da ek indywidualnych przy narażeniu od neutronó prędkicho T matem niniejszego raportu jss*; opis zastosowanej przea ULUR metody. 2 o BŁUHY W CentralAym Laboratorium Ochrony Radiologicznej do pomlaró dawek indywidualnych neutronów prędkich stosuje się błony produkoraane przez firmę Eastman Kodak /Kodak Personal Neutron Monitoring Film» Type A/. Przekrój poprseczny oraz niektóre dane w/w błony dozymetrycznej ш оракошап±и fabrycznym przedstawione są na rys. 1 e Firma Kodak jest j dynym g znanym aa świecie producentem błon dozymetrycsnyc&a przystosowanych do pomiaru da seek iadywidualoyeh - i to zadecydosało о шуьогг dosta cy e Produkociane są de typy błons typ A i typ B 9 Typ В saffiera tę samą saulsję s lecz w inaym opakowaniu, specjalnie opracowanym я celu яут6яаад1а?.fearakt rystyki n rgetyes& 5 bło^e Opakowanie to zostało шукоааа ш о- pareiu o prace przeproeadzone Oak Ridg Mationsl Labo- Typ B s

7 я USA i w niektórych krajach Europy Zachodniej, j st znaczni droższy od typu A i nabycie go m Polsce napotyka na решав trudności. Ponadto, badani przeprowadzone w NBP p] i Szwecji [4] podwasają bardzo opinię o przewadze zalet typu В nad typom A. Powyższe względy skłoniły CLOR do zastosowania błon dozymetrycznycb. Kodak typu A. Charakterystyka energetyczna błony typu A w opakowaniu fabrycznym przedstawiona jest na rys* 2 Powyższą charakterystykę opracowano w oparcia-o teoretyczne obliczenia B» Piescha [5] dla energii neutronów E>O e 425 MeV oraz o podane prze* ICEP [6] i IAEA [7]zależności między gęstością strumienia neutronów o różnej energii i mocą dawki 2,5 mrem/godz. 3. WZOECOWAWIE Do wzorcowania błon stosowano śródła Po-Be produkcji radzieckiej i angielskiej /Amersham PI)H W 1СЮ, 0 15 mm, h 1? mm/. Wzorcowania przeprowadzano я powietrzu z odległości od 25 cm do 1 щ przy kierunku strumienie prostopadłym do płaszczyzny błony, Błoiay w opakowaniu fabrycznym były /patrz rozdz* 4/ dodatkowo umieszczane między okładkami z kadmu i w torebce z folii polietylenowej. Dla porównania przeprowadzono także wzorcowanie neutronami o energii 14 MeV z akceleratora kaskadowego o wydajności 2, n/sek. Wyniki wzorcowania przedstawione są w tabeli 1*

8 4 e кошжоы штк хттнюшгтж Centrala. Laboratorium Oohronj Badiologiczneo objęło я r e 1965 kontrolą йшток indywidualnych, niektó- 2?, wytypowaa prsez służbę d Instytutu Badań Jądrowych s osoby zatrudniona przy WWB - ktorz w E«a" 9 akeeleratorz liniowa generatorze Van de Graaffa 3 i przj śródłack berylooyoh. Błoay noszoa są przea okres 1 aieaiacao W celu ods^pasts-^iaia etsentualneggo pły ix netatr, - дбш t rmio Bjcb, D kaeetka błonj składa się z okładek :эdmocqroh o grubości 1 шш в zakryisjącycli błonę do poło^e tmljbti zmian wilgotności otoczenia aa cofani się obrasta «ita^on go 5 całość zaspamna jest torebce s folii polis,tjl ao(ie^ /8 mg/cm / e Da^kę oo się рогошт;)ае ilość śladó na określonej powierzchni błony pomiarowej z ilością śladów natakiej samej p błoiiy wzorcowej przjjfflająec e ż ilość' śladóii px'opors jonalaa do wielkości da v kl.. Ш podstawi ш-та±к6^ ^zo.rcotsania Po-»Be przyjęto 9 że <Ja&- 1 odpowiada 1 S 6«10 śl/cm, przy założeniu, że 2 9 б7 -Ю' a/em 2 /To-Be/ a at гошпоша^пв da^c 1 rem _2]. Fonie aź należy się spodaie^ać s że a otoczeniu reaktora do siidii śródł nergii 8 przy oceni daeski i sależnośei energetycsnej błonj Kodak typu 1 sy aaraienia osób aatzadnlouyoh da ki - ^spólos^nsaik korekcji

9 Błony dozyaietryczn wywoływane są в skonstruowanym urządzeniu /rye e 4/«W czasie wywoływa nia гашка wras s błonami porfisssaaa jest w odstępach 1 Wywoływacz s Kodak Developer В-19Ь, сааз wywoływania 3 min, ratara 20 C. Kąpiel przerywająca! rostwór octowego lodowatego - 1 min* Utrwalać zs Kodak tfrdfix, czas utrwalania 20 ш±дв Płukanie: w wodzie bieżącej 2 godziny, następnie jednorazowe przepłukanie я wodzi desty» Suszenie: я powietrzu o temperaturze pokojowej Dla porównania błony były także яуяоłykane ywacau rentgenooakisn ILFORD D-»19 oraz к 15-procentorostKorse wywoływacza o składzies netol g nydioohiaon 8,25 g aiaresell sodiii 75 f OO g węglan sodu /bezwodny/ 4O,70 g brosaśk potasu 4,00 g wodc destylowana uzupełniona do 1СХЮ,00 оа^ 15-pa?ooeato«iy roztwór sporządza się a / koncentratu bezpośrednio przed wywołaniem. Czas y»oływania 15 шал» tenrpesaisur EO o C e Ni steiss^zouio zasadniczych sóznle w oi błon «ywołynanyoli «różaych wywoływaćaaoh.

10 7 б» IICHHTKA LICZSNIl ŚLADÓW Do liczenia śladów protonó odrzutu ^ emulsji używany jest mikroskop produkcji Polskich Zakładó Optycznych z powiększalnikiem typu MP-3* ślady odczytyraan są a powierzchni błony znajdującej się я czasie napromieniania pod filtrem kadmoroyau Jako najmniejsze czytelne ślady przyjęte ślady ziożon z 4 ziaren,, Łączne powiększenie mikroskopu i powiększalnika stosowane obecnie wynosi 2500 razy s Przy tym powieksaeniu używany jest obiektyw 100 z olejkisa nym /kropla olejku bezpośrednio na błonie/ a Na każdej o błonie kontroluje się ścieżkę o powierzchni 1 mm /0,056 x 1?e9 am/ tj 9 około 319 pól widzenia mikroskopu 9 sprawdzając dla każdego pola całą warstwę emulsji /tzn e na różnych głębokościach/. Do zliczania śladów uźysea się licznika elektrycznego uruchamianego przyciskiem nożnym w momencie, gdy zauemżon;? ślad przesuиа się przez oś symetrii kontrolowanego pola» Rozrzut statystyczny liczby śladów z 10 ścieżek tej samej błony zabierał się n granicach -18%-f +12%, a błąd liczenia śladóra na tej samej ścieżce przez 3 o soby saesierał się и granicach -7% т +3%*? в WNIOSKI Liczba śladów 1 g 6 e 10 śl cm гешг, odczytyfflanych я CLOR przy sorcoeuaniu błon Kodak typu A źródłem Po»B s nie odbiega od danych uzyskanych przez inne plasó^ki Karlsruhe fsi - 1,62 "10 9 Stads^ik [4] - 1 f 25 « Freiburg [3] - 2,75 Ю śl-^cia można stąd wyciągnąć ^niosek że technika liczenia śla-

11 ~ 8 - dów jest właściwa. Źródłem największych błędów przy wyznaczaniu wielkości równoważnika dawki jest nieliniowość charakterystyki energetycznej błony oraz cofanie się obrazu utajonego. Uwzględnienie odpowiedniego współczynnika równego 2, uwzględniającego założoną ró; nicę w widmie energetycznym dla osób pracujących w otoczeniu reaktora i akceleratora, jak również współczynnika uwzględniającego cofanie się obrazu utajonego, zmniejsza te błędy. Systematyczne błędy przy liczeniu śladów są częś ciowo kompensowane przez to, że ta sama osoba odczytuje błony wzorcowe i kontrolne. PODZIĘKOWANIE Autorzy składają podziękowanie dr L.Medveczky z Instytutu Badań Jądrowych Węgierskiej Akademii Nauk w Debrecenie za umożliwienie i pomoc we wzorcowaniu błon a także E.Pęśko za wykonanie pomiarów do niniejszej pracy.

12 LITERATURA 1 e J*S e Caekas S c nt Developments in ЕЦщ Monitoring of Fast Neutrons 9 Nucleonics 6 2. l,pi schs Zur Dosimetrie schneller Neutronem ait Kernspurfilmen» Atonspraxis 5 /1963/ 3* H.Dreaels Bestimmung d r Belastung durch schnelle Neutronen mit Kernspurfilmen im Rahmen der routinemmssigen ParsonenSiberudchaag. 3 /1961/. Ц- о S e Hagsgerd 9 COeWildes Personal Neutron Monitoring AT ŁB Atomenergi o Sympoaium on Neutron Dosimetry, Harwell e EePieschs Some Remarks on Past Neutron Dosimetry ^ith Nuclear Track Filnu Syaiposium on Personnel Dosimetry Techniques for External Radiation^ Madryt, 6» Protection Against Electromagnetic Radiation Above 3 Me and Electrons 9 Neutrons and Protons» ICRP Publication 4 9 Report of Committee IV Л953-59Л adopted with revisions adopted 1963»? Basic Safety Standards for Radiation Protection^, Safety Series No,9, IAEA, Vienna /1962Д

13 Tabela 1. Wyniki wzorcowania błon dozymetrycznych źródłem Po-Be oraz przy pomocy akceleratora 14 MeV Źródło wzorcowe Wydajność [n/sekj Ilość odczytanych śladów /powyżej 4 ziaren/ [śl/cia remj Ilość śladów średnio [śl/cm rea] Ро-Вэ 2,7 х ,21 х 10 4 T 2,14 х S 56 х 10 4 I -1. o Akcelerator kaskadowy 14 MeV 2,926 х ,652 х 10 4 T 0,87 х ,75 х 10 4

14 Przekrój poprzeczny Poszczególne warstwy Ciężar powierz' chniowy mg/cm Ciężar właściwy g/c or Zawartość wodori przy 50% wilgowzglę4. mg/снг 1 - paplar biały 2 - " czarny газет opakowanie z przodu ,0 1,05 7,36 6,9 73,6 72,4 średnio 73 ± 0,6 12,0 3,64 1,6 58,3 4 - podłoże 5 - papier czarny podwójny 6 - papier biały razem opakowanie a tyłu 25,6 1 e 28 53,6 1,0 7,4-73,5 74,0 średnio 73,15 + 0,75 Rys e 1. Przekrój poprseczoy i niektóre dane błony Kodak Personal Neutron Monitoring Film» Type 1

15 ? I ja 20(0 3 \ 18 \ 16 1 /4 4 Kierunek padania neutronów j Ыопа Kodak Type A w opakowaniu -papier 24,d тд/ст г -emu/s/a 12 mg/cm* -podtoże 25,6 тд/ст г.papier 28,0 rr.gjem 2 12 io-ną \ 2\ 2. Monitoring błony Energio neutronów fmevj

16 в w // energia neutronó pienia U-235 energetyczny szybkich neutronów roaazcze~ 1/ i neutronów Po»Ba /krzywa 2/ f2l*

17 a/ b/ Rys. 4. Urządaenia do wywoływania neutronowych błon dozymetrycznyoh: a/ na 20 sat. błon b/ na 50 szt. błon.

18 Hja 9 5e Mikroskop Р2Ю typ л

UWAGA! spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia*

UWAGA! spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* spełnia/nie spełnia* Załącznik nr 4 do SIWZ UWAGA! Jeżeli Wykonawca składa ofertę co do części zamówienia, powinien wypełnić i załączyć do oferty tylko tabele dotyczące urządzeń, na które składa ofertę. Wyposażenie/warunki

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zasady ochrony radiologicznej

Podstawowe zasady ochrony radiologicznej OCHRONA RADIOLOGICZNA 1 Podstawowe zasady ochrony radiologicznej Jakub Ośko OCHRONA RADIOLOGICZNA zapobieganie narażeniu ludzi i skażeniu środowiska, a w przypadku braku możliwości zapobieżenia takim sytuacjom

Bardziej szczegółowo

Fizyka cząstek elementarnych warsztaty popularnonaukowe

Fizyka cząstek elementarnych warsztaty popularnonaukowe Fizyka cząstek elementarnych warsztaty popularnonaukowe Spotkanie 3 Porównanie modeli rozpraszania do pomiarów na Wielkim Zderzaczu Hadronów LHC i przyszłość fizyki cząstek Rafał Staszewski Maciej Trzebiński

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Pomiarów Dozymetrycznych Monitoring ośrodka i rozwój dozymetrii

Laboratorium Pomiarów Dozymetrycznych Monitoring ośrodka i rozwój dozymetrii Laboratorium Pomiarów Dozymetrycznych Monitoring ośrodka i rozwój dozymetrii Jakub Ośko Działalność LPD Ochrona radiologiczna ośrodka jądrowego Świerk (wymaganie Prawa atomowego) Prace naukowe, badawcze,

Bardziej szczegółowo

WZORCOWANIE URZĄDZEŃ DO SPRAWDZANIA LICZNIKÓW ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO

WZORCOWANIE URZĄDZEŃ DO SPRAWDZANIA LICZNIKÓW ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO Mirosław KAŹMIERSKI Okręgowy Urząd Miar w Łodzi 90-132 Łódź, ul. Narutowicza 75 oum.lodz.w3@gum.gov.pl WZORCOWANIE URZĄDZEŃ DO SPRAWDZANIA LICZNIKÓW ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO 1. Wstęp Konieczność

Bardziej szczegółowo

Zgodnie z rozporządzeniem wczesne wykrywanie skażeń promieniotwórczych należy do stacji wczesnego ostrzegania, a pomiary są prowadzone w placówkach.

Zgodnie z rozporządzeniem wczesne wykrywanie skażeń promieniotwórczych należy do stacji wczesnego ostrzegania, a pomiary są prowadzone w placówkach. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie stacji wczesnego wykrywania skażeń promieniotwórczych i placówek prowadzących pomiary skażeń promieniotwórczych Joanna Walas Łódź, 2014

Bardziej szczegółowo

Pomiar stężenia radonu i jego pochodnych w powietrzu atmosferycznym

Pomiar stężenia radonu i jego pochodnych w powietrzu atmosferycznym Wydział Fizyki PW - Laboratorium Fizyki i Techniki Jądrowej Pomiar stężenia radonu i jego pochodnych w powietrzu atmosferycznym Kalina Mamont-Cieśla 1, Magdalena Piekarz 1, Jan Pluta 2 -----------------------------------------------------------------

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z POMIARÓW PORÓWNAWCZYCH STĘŻENIA RADONU Rn-222 W PRÓBKACH GAZOWYCH METODĄ DETEKTORÓW PASYWNYCH

RAPORT Z POMIARÓW PORÓWNAWCZYCH STĘŻENIA RADONU Rn-222 W PRÓBKACH GAZOWYCH METODĄ DETEKTORÓW PASYWNYCH Instytut Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk LABORATORIUM EKSPERTYZ RADIOMETRYCZNYCH Radzikowskiego 152, 31-342 KRAKÓW tel.: 12 66 28 332 mob.:517 904 204 fax: 12 66 28

Bardziej szczegółowo

Pracownicy elektrowni są narażeni na promieniowanie zewnętrzne i skażenia wewnętrzne.

Pracownicy elektrowni są narażeni na promieniowanie zewnętrzne i skażenia wewnętrzne. Reaktory jądrowe, Rurociągi pierwszego obiegu chłodzenia, Baseny służące do przechowywania wypalonego paliwa, Układy oczyszczania wody z obiegu reaktora. Pracownicy elektrowni są narażeni na promieniowanie

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WYNIKÓW ORAZ ŹRÓDŁA NIEPEWNOŚCI PRZY WZORCOWANIU WZORCÓW SPEKTROFOTOMETRYCZNYCH

ANALIZA WYNIKÓW ORAZ ŹRÓDŁA NIEPEWNOŚCI PRZY WZORCOWANIU WZORCÓW SPEKTROFOTOMETRYCZNYCH Agnieszka CHRZĄTEK, Justyna WTORKIEWICZ Okręgowy Urząd Miar w Łodzi ANALIZA WYNIKÓW ORAZ ŹRÓŁA NIEPEWNOŚCI PRZY WZORCOWANIU WZORCÓW PEKTROFOTOMETRYCZNYCH W artykule przedstawiono oraz porównano wyniki

Bardziej szczegółowo

CEL 4. Natalia Golnik

CEL 4. Natalia Golnik Etap 15 Etap 16 Etap 17 Etap 18 CEL 4 OPRACOWANIE NOWYCH LUB UDOSKONALENIE PRZYRZĄDÓW DO POMIARÓW RADIOMETRYCZNYCH Natalia Golnik Narodowe Centrum Badań Jądrowych UWARUNKOWANIA WYBORU Rynek przyrządów

Bardziej szczegółowo

ŚWIADECTWO WZORCOWANIA 1)

ŚWIADECTWO WZORCOWANIA 1) (logo organizacji wydającej świadectwa) (Nazwa, adres, e-mail i nr telefonu organizacji wydającej świadectwo) Laboratorium wzorcujące akredytowane przez Polskie Centrum Akredytacji, sygnatariusza porozumień

Bardziej szczegółowo

KONTROLA DAWEK INDYWIDUALNYCH I ŚRODOWISKA PRACY. Magdalena Łukowiak

KONTROLA DAWEK INDYWIDUALNYCH I ŚRODOWISKA PRACY. Magdalena Łukowiak KONTROLA DAWEK INDYWIDUALNYCH I ŚRODOWISKA PRACY Magdalena Łukowiak Narażenie zawodowe Narażenie proces, w którym organizm ludzki podlega działaniu promieniowania jonizującego. Wykonywanie obowiązków zawodowych,

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT NR 266 ds. Aparatury Jądrowej

PLAN DZIAŁANIA KT NR 266 ds. Aparatury Jądrowej Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT NR 266 ds. Aparatury Jądrowej STRESZCZENIE W oparciu o akty prawne dotyczące bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej (zast. Prawo Atomowe oraz Nuclear Safety Standards)

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej

Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej DOZYMETRIA Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej Jakub Ośko System zarządzania jakością zespół systematycznie planowanych i wykonywanych działań, koniecznych dla wystarczającego zapewnienia,

Bardziej szczegółowo

PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE OCHRONA RADIOLOGICZNA

PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE OCHRONA RADIOLOGICZNA PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE OCHRONA RADIOLOGICZNA Wstęp Kwestie związane ze stosowaniem źródeł promieniowania jonizującego, substancji radioaktywnych, a także przemysłem jądrowym, wciąż łączą się z tematem

Bardziej szczegółowo

Paulina Majczak-Ziarno, Paulina Janowska, Maciej Budzanowski, Renata Kopeć, Izabela Milcewicz- Mika, Tomasz Nowak

Paulina Majczak-Ziarno, Paulina Janowska, Maciej Budzanowski, Renata Kopeć, Izabela Milcewicz- Mika, Tomasz Nowak Pomiar rozkładu dawki od rozproszonego promieniowania wokół stanowiska gantry, w gabinecie stomatologicznym i stanowiska pomiarowego do defektoskopii przy użyciu detektorów MTS-N i MCP-N Paulina Majczak-Ziarno,

Bardziej szczegółowo

3 Uzyskiwanie danych doświadczalnych

3 Uzyskiwanie danych doświadczalnych 3 Uzyskiwanie danych doświadczalnych Dane doświadczalne są niezbędne, żeby móc udoskonalać i kontrolować kody do obliczeń pól neutronów i wydajności reakcji jądrowych a co jest z tym związane, należy doskonalić

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 10 Tabela 1. Ocena ośrodków mammograficznych na terenie województwa skontrolowanych w 2008 r.

Załącznik Nr 10 Tabela 1. Ocena ośrodków mammograficznych na terenie województwa skontrolowanych w 2008 r. Tabela 1. Ocena ośrodków mammograficznych na terenie województwa skontrolowanych w 2008 r. L.p. Ośrodek Poziom wykonywania badań (wysoki; średni; nieodpowiedni) Procentowa liczba punktów 1 2 3 4 5 6 7

Bardziej szczegółowo

TERAPIA PROTONOWA. Proseminarium magisterskie 18 X 2005 1/36. Marta Giżyńska

TERAPIA PROTONOWA. Proseminarium magisterskie 18 X 2005 1/36. Marta Giżyńska TERAPIA PROTONOWA Proseminarium magisterskie 18 X 2005 1/36 W skrócie... Cele terapii Słownictwo Własności wiązki protonowej Cele strategiczne Technika wielopolowa Technika rozpraszania Porównanie z techniką

Bardziej szczegółowo

KOOF Szczecin: www.of.szc.pl

KOOF Szczecin: www.of.szc.pl 3OF_III_D KOOF Szczecin: www.of.szc.pl XXXII OLIMPIADA FIZYCZNA (198/1983). Stopień III, zadanie doświadczalne D Źródło: Nazwa zadania: Działy: Słowa kluczowe: Komitet Główny Olimpiady Fizycznej; Waldemar

Bardziej szczegółowo

Projekt Akceleratory i Detektory dla terapii onkologicznej i ochrony granic

Projekt Akceleratory i Detektory dla terapii onkologicznej i ochrony granic Projekt Akceleratory i Detektory dla terapii onkologicznej i ochrony granic Agnieszka Syntfeld-Każuch Jacek Rzadkiewicz (kierownik projektu) Warszawa, 15 czerwca 2012 1 Urządzenia rozwijane w ramach AiD

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie: dt q = - λ dx. q = lim F

1. Wprowadzenie: dt q = - λ dx. q = lim F PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W PILE INSTYTUT POLITECHNICZNY Zakład Budowy i Eksploatacji Maszyn PRACOWNIA TERMODYNAMIKI TECHNICZNEJ INSTRUKCJA Temat ćwiczenia: WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA PRZEWODNOŚCI

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ POLSKIEJ AKADEMII NAUK

INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ POLSKIEJ AKADEMII NAUK GIS 5 XII 27 Poziomy dawek otrzymywanych przez pracowników narażonych na promieniowanie gamma i X w placówkach medycznych na przykładzie danych laboratorium dozymetrii IFJ PAN Maciej Budzanowski INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie z fizyki Doświadczalne wyznaczanie ogniskowej soczewki oraz współczynnika załamania światła

Ćwiczenie z fizyki Doświadczalne wyznaczanie ogniskowej soczewki oraz współczynnika załamania światła Ćwiczenie z fizyki Doświadczalne wyznaczanie ogniskowej soczewki oraz współczynnika załamania światła Michał Łasica klasa IIId nr 13 22 grudnia 2006 1 1 Doświadczalne wyznaczanie ogniskowej soczewki 1.1

Bardziej szczegółowo

TECHNIKI SPECJALNE W FOTOGRAFII

TECHNIKI SPECJALNE W FOTOGRAFII TECHNIKI SPECJALNE W FOTOGRAFII część II TECHNIKI SWOBODNE - TONOROZDZIELCZE Marek E. Grausz Wstęp Po publikacji pierwszej broszurki z tej serii otrzymałem wiele uwag dotyczących trudności poruszanych

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 42 WYZNACZANIE OGNISKOWEJ SOCZEWKI CIENKIEJ. Wprowadzenie teoretyczne.

Ćwiczenie 42 WYZNACZANIE OGNISKOWEJ SOCZEWKI CIENKIEJ. Wprowadzenie teoretyczne. Ćwiczenie 4 WYZNACZANIE OGNISKOWEJ SOCZEWKI CIENKIEJ Wprowadzenie teoretyczne. Soczewka jest obiektem izycznym wykonanym z materiału przezroczystego o zadanym kształcie i symetrii obrotowej. Interesować

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1456

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1456 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1456 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 1, Data wydania: 30 sierpnia 2013 r. AB 1456 Nazwa i adres

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 2.1. Bezpośredni pomiar konstrukcji... 32 2.1.1. Metodyka pomiaru... 32 2.1.2. Zasada działania mierników automatycznych...

Spis treści. 2.1. Bezpośredni pomiar konstrukcji... 32 2.1.1. Metodyka pomiaru... 32 2.1.2. Zasada działania mierników automatycznych... Księgarnia PWN: Łukasz Drobiec, Radosław Jasiński, Adam Piekarczyk - Diagnostyka konstrukcji żelbetowych. T. 1 Wprowadzenie............................... XI 1. Metodyka diagnostyki..........................

Bardziej szczegółowo

IFJ PAN www.ifj.edu.pl

IFJ PAN www.ifj.edu.pl IFJ PAN www.ifj.edu.pl nauka wysokospecjalistyczne usługi dla wszystkich - kontrola dawek - wzorcowanie przyrządów dozymetrycznych - badanie skażeń i stężenia pierwiastków promieniotwórczych - testy specjalistyczne

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 286

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 286 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 286 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 20 Data wydania: 8 sierpnia 2014 r. Nazwa i adres: OŚRODEK BADAŃ

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie systemu 2D TL do badania skanujących wiązek protonowych

Zastosowanie systemu 2D TL do badania skanujących wiązek protonowych Zastosowanie systemu 2D TL do badania skanujących wiązek protonowych Jan Gajewski Instytut Fizyki Jądrowej PAN, Kraków Plan prezentacji Podstawy 2D TLD elementy systemu Testy systemu HIT/DKFZ Niemcy PTC/ÚJF

Bardziej szczegółowo

KARTY POMIAROWE DO BADAŃ DROGOWYCH

KARTY POMIAROWE DO BADAŃ DROGOWYCH Katedra Pojazdów i Sprzętu Mechanicznego Laboratorium KARTY POMIAROWE DO BADAŃ DROGOWYCH Zawartość 5 kart pomiarowych Kielce 00 Opracował : dr inż. Rafał Jurecki str. Strona / Silnik Charakterystyka obiektu

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej

Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej Załącznik nr 1 Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej Lp. Zakres tematyczny (forma zajęć: wykład W / ćwiczenia obliczeniowe

Bardziej szczegółowo

Adrian Jakowiuk, Bronisław Machaj, Jan Pieńkos, Edward Świstowski

Adrian Jakowiuk, Bronisław Machaj, Jan Pieńkos, Edward Świstowski BEZPRZEWODOWE SIECI MONITORINGU Z RADIOIZOTOPOWYMI CZUJNIKAMI ZAPYLENIA POWIETRZA AMIZ 2004G Adrian Jakowiuk, Bronisław Machaj, Jan Pieńkos, Edward Świstowski Instytut Chemii i Techniki Jądrowej a_jakowiuk@ichtj.waw.pl

Bardziej szczegółowo

ŚWIADECTWO WZORCOWANIA

ŚWIADECTWO WZORCOWANIA LP- MET Laboratorium Pomiarów Metrologicznych Długości i Kąta ul. Dobrego Pasterza 106; 31-416 Kraków tel. (+48) 507929409; (+48) 788652233 e-mail: lapmet@gmail.com http://www.lpmet..pl LP-MET Laboratorium

Bardziej szczegółowo

Procedura techniczna wyznaczania poziomu mocy akustycznej źródeł ultradźwiękowych

Procedura techniczna wyznaczania poziomu mocy akustycznej źródeł ultradźwiękowych Procedura techniczna wyznaczania poziomu mocy akustycznej źródeł ultradźwiękowych w oparciu o pomiary poziomu ciśnienia akustycznego w punktach pomiarowych lub liniach omiatania na półkulistej powierzchni

Bardziej szczegółowo

NR.1331/XI/R RAPORT NR. 1331/XI/R CYFROWY INTEGRATOR ŁADUNKU S, GŁO WACKI WARSZAWA 1971

NR.1331/XI/R RAPORT NR. 1331/XI/R CYFROWY INTEGRATOR ŁADUNKU S, GŁO WACKI WARSZAWA 1971 NR.1331/XI/R RAPORT NR. 1331/XI/R CYFROWY INTEGRATOR ŁADUNKU S, GŁO WACKI WARSZAWA 1971 Shis raport пае been reproduced directly from the best available copy Распространяет: ИНФОРМАЩОННЫЙ ЦЕНТР ПО ЯДЕРНОЙ

Bardziej szczegółowo

Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1.

Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1. Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1.) Krzysztof Pytel, Rafał Prokopowicz Badanie wytrzymałości radiacyjnej

Bardziej szczegółowo

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 53: Soczewki

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 53: Soczewki Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr : Soczewki Cel ćwiczenia: Wyznaczenie ogniskowych soczewki skupiającej i układu soczewek (skupiającej i rozpraszającej) oraz ogniskowej soczewki rozpraszającej

Bardziej szczegółowo

DZIEŃ POWSZEDNI PRACOWNIKÓW WYKONUJĄCYCH TESTY SPECJALISTYCZNE APARATÓW RENTGENOWSKICH

DZIEŃ POWSZEDNI PRACOWNIKÓW WYKONUJĄCYCH TESTY SPECJALISTYCZNE APARATÓW RENTGENOWSKICH Anna Cepiga, Katarzyna Szymańska, Izabela Milcewicz- Mika, Maciej Schramm, Maciej Budzanowski Laboratorium Dozymetrii Indywidualnej i Środowiskowej, Instytut Fizyki Jądrowej PAN DZIEŃ POWSZEDNI PRACOWNIKÓW

Bardziej szczegółowo

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji METROLOGIA I KONTKOLA JAKOŚCI - LABORATORIUM TEMAT: STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU 1. Cel ćwiczenia Zapoznanie studentów z podstawami wdrażania i stosowania metod

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE WPROWADZENIE WYPOSAŻENIE, FUNKCJE

WPROWADZENIE WPROWADZENIE WYPOSAŻENIE, FUNKCJE WPROWADZENIE WYPOSAŻENIE, FUNKCJE OGÓLNOPOLSKIE BADANIA PORÓWNAWCZE APARATURY DLA POMIARU STĘŻENIA RADONU I JEGO PRODUKTÓW ROZPADU PROWADZONE NA RADONOWYM STANOWISKU WZORCOWYM (RSW) CLOR WPROWADZENIE Z

Bardziej szczegółowo

XL OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP I Zadanie doświadczalne

XL OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP I Zadanie doświadczalne XL OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP I Zadanie doświadczalne ZADANIE D2 Nazwa zadania: Światełko na tafli wody Mając do dyspozycji fotodiodę, źródło prądu stałego (4,5V bateryjkę), przewody, mikroamperomierz oraz

Bardziej szczegółowo

DOKŁADNOŚĆ POMIARU DŁUGOŚCI 1

DOKŁADNOŚĆ POMIARU DŁUGOŚCI 1 DOKŁADNOŚĆ POMIARU DŁUGOŚCI 1 I. ZAGADNIENIA TEORETYCZNE Niepewności pomiaru standardowa niepewność wyniku pomiaru wielkości mierzonej bezpośrednio i złożona niepewność standardowa. Przedstawianie wyników

Bardziej szczegółowo

OCHRONA RADIOLOGICZNA. Kilka słów wstępu. Jakub Ośko

OCHRONA RADIOLOGICZNA. Kilka słów wstępu. Jakub Ośko OCHRONA RADIOLOGICZNA Kilka słów wstępu Jakub Ośko OCHRONA RADIOLOGICZNA zapobieganie narażeniu ludzi i skażeniu środowiska, a w przypadku braku możliwości zapobieżenia takim sytuacjom - ograniczenie ich

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Telewizji Cyfrowej

Laboratorium Telewizji Cyfrowej Laboratorium Telewizji Cyfrowej Badanie wybranych elementów sieci TV kablowej Jarosław Marek Gliwiński Robert Sadowski Przemysław Szczerbicki Paweł Urbanek 14 maja 2009 1 Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Tadeusz Musiałowicz OCCUPATIONAL RADIATION PROTECTION. Draft Safety Guide IAEA DS453 OMÓWIENIE

Tadeusz Musiałowicz OCCUPATIONAL RADIATION PROTECTION. Draft Safety Guide IAEA DS453 OMÓWIENIE Tadeusz Musiałowicz OCCUPATIONAL RADIATION PROTECTION Draft Safety Guide IAEA DS453 OMÓWIENIE SPIS TREŚCI 1. Wstęp 2. Podstawowe elementy uwzględniane przy ochronie pracowników 3. Narażenie pracowników

Bardziej szczegółowo

Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) sprężyny

Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) sprężyny Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) Wprowadzenie Wartość współczynnika sztywności użytej można wyznaczyć z dużą dokładnością metodą statyczną. W tym celu należy zawiesić pionowo

Bardziej szczegółowo

Statystyczne sterowanie procesem

Statystyczne sterowanie procesem Statystyczne sterowanie procesem SPC (ang. Statistical Process Control) Trzy filary SPC: 1. sporządzenie dokładnego diagramu procesu produkcji; 2. pobieranie losowych próbek (w regularnych odstępach czasu

Bardziej szczegółowo

LASERY I ICH ZASTOSOWANIE

LASERY I ICH ZASTOSOWANIE LASERY I ICH ZASTOSOWANIE Laboratorium Instrukcja do ćwiczenia nr 5 Temat: Interferometr Michelsona 7.. Cel i zakres ćwiczenia 7 INTERFEROMETR MICHELSONA Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z budową i

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI PROGRAM AKREDYTACJI LABORATORIÓW BADAWCZYCH WYKONUJĄCYCH TESTY URZĄDZEŃ RADIOLOGICZNYCH Wydanie 1 Warszawa, 29.06.2012 r. Spis treści 1 Wprowadzenie...3 2 Definicje...3 3 Wymagania

Bardziej szczegółowo

Wyznaczenie absorpcji promieniowania radioaktywnego.

Wyznaczenie absorpcji promieniowania radioaktywnego. Prof. Henryk Szydłowski BADANIE ROZPADU PROMIENIOTWÓRCZEGO Cel doświadczenia: Wyznaczenie promieniotwórczości tła. Wyznaczenie absorpcji promieniowania radioaktywnego. Przyrządy: Zestaw komputerowy z interfejsem,

Bardziej szczegółowo

Badanie uporządkowania magnetycznego w ultracienkich warstwach kobaltu w pobliżu reorientacji spinowej.

Badanie uporządkowania magnetycznego w ultracienkich warstwach kobaltu w pobliżu reorientacji spinowej. Tel.: +48-85 7457229, Fax: +48-85 7457223 Zakład Fizyki Magnetyków Uniwersytet w Białymstoku Ul.Lipowa 41, 15-424 Białystok E-mail: vstef@uwb.edu.pl http://physics.uwb.edu.pl/zfm Praca magisterska Badanie

Bardziej szczegółowo

2 0 0 M P a o r a z = 0, 4.

2 0 0 M P a o r a z = 0, 4. M O D E L O W A N I E I N Y N I E R S K I E n r 4 7, I S S N 1 8 9 6-7 7 1 X A N A L I Z A W Y T R Z Y M A O C I O W A S Y S T E M U U N I L O C K 2, 4 S T O S O W A N E G O W C H I R U R G I I S Z C Z

Bardziej szczegółowo

BADANIE MIKROSKOPU. POMIARY MAŁYCH DŁUGOŚCI

BADANIE MIKROSKOPU. POMIARY MAŁYCH DŁUGOŚCI ĆWICZENIE 43 BADANIE MIKROSKOPU. POMIARY MAŁYCH DŁUGOŚCI Układ optyczny mikroskopu składa się z obiektywu i okularu rozmieszczonych na końcach rury zwanej tubusem. Przedmiot ustawia się w odległości większej

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1314

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1314 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1314 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5, Data wydania: 2 grudnia 2015 r. Nazwa i adres AB 1314 MEASURE

Bardziej szczegółowo

Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień

Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Dziennik Ustaw 5 Poz. 1534 Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2012 r. (poz. 1534) Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony

Bardziej szczegółowo

Testy kontroli fizycznych parametrów aparatury rentgenowskiej. Waldemar Kot Zachodniopomorskie Centrum Onkologii Szczecin 26.04.2014 r.

Testy kontroli fizycznych parametrów aparatury rentgenowskiej. Waldemar Kot Zachodniopomorskie Centrum Onkologii Szczecin 26.04.2014 r. Testy kontroli fizycznych parametrów aparatury rentgenowskiej Waldemar Kot Zachodniopomorskie Centrum Onkologii Szczecin 26.04.2014 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 18 lutego 2011 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo pracy z otwartymi źródłami promieniowania podczas badań znacznikowych prowadzonych w terenie

Bezpieczeństwo pracy z otwartymi źródłami promieniowania podczas badań znacznikowych prowadzonych w terenie OCHRONA RADIOLOGICZNA Bezpieczeństwo pracy z otwartymi źródłami promieniowania podczas badań znacznikowych prowadzonych w terenie Jakub Ośko Stosowanie źródeł promieniowania poza pracownią Zainstalowanie

Bardziej szczegółowo

Metrologia: definicje i pojęcia podstawowe. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie

Metrologia: definicje i pojęcia podstawowe. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Metrologia: definicje i pojęcia podstawowe dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Pojęcia podstawowe: Metrologia jest nauką zajmująca się sposobami dokonywania pomiarów oraz zasadami interpretacji

Bardziej szczegółowo

OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS

OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS Zagadnienia teoretyczne. Spektrofotometria jest techniką instrumentalną, w której do celów analitycznych wykorzystuje się przejścia energetyczne zachodzące

Bardziej szczegółowo

Laboratorium z Krystalografii specjalizacja: Fizykochemia związków nieorganicznych

Laboratorium z Krystalografii specjalizacja: Fizykochemia związków nieorganicznych Uniwersytet Śląski - Instytut Chemii Zakład Krystalografii ul. Bankowa 14, pok. 133, 40-006 Katowice tel. 0323591197, e-mail: izajen@wp.pl opracowanie: dr Izabela Jendrzejewska Laboratorium z Krystalografii

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Techniki pomiarowe i analiza sygnałów Kierunek: Inżynieria Środowiska Rodzaj przedmiotu: Poziom kształcenia: Obieralny, moduł 5.4 II stopnia Rodzaj zajęć: Liczba godzin/tydzień/zjazd

Bardziej szczegółowo

KOOF Szczecin: www.of.szc.pl

KOOF Szczecin: www.of.szc.pl Źródło: LI OLIMPIADA FIZYCZNA (1/2). Stopień III, zadanie doświadczalne - D Nazwa zadania: Działy: Słowa kluczowe: Komitet Główny Olimpiady Fizycznej; Andrzej Wysmołek, kierownik ds. zadań dośw. plik;

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia: równanie soczewki, ogniskowa soczewki, powiększenie, geometryczna konstrukcja obrazu, działanie prostych przyrządów optycznych.

Zagadnienia: równanie soczewki, ogniskowa soczewki, powiększenie, geometryczna konstrukcja obrazu, działanie prostych przyrządów optycznych. msg O 7 - - Temat: Badanie soczewek, wyznaczanie odległości ogniskowej. Zagadnienia: równanie soczewki, ogniskowa soczewki, powiększenie, geometryczna konstrukcja obrazu, działanie prostych przyrządów

Bardziej szczegółowo

iii W К RAKOWIE INSTITUTE OF NtidLEAJa DOBÓR PARAMETRÓW ELEKTROSTATYCZNEJ SOCZEWKI UNIPOTENCJALNEJ. PROGRAM DLA MASZYNY ODRA 1204 1NP No 852/E

iii W К RAKOWIE INSTITUTE OF NtidLEAJa DOBÓR PARAMETRÓW ELEKTROSTATYCZNEJ SOCZEWKI UNIPOTENCJALNEJ. PROGRAM DLA MASZYNY ODRA 1204 1NP No 852/E 1NP No 852/E ^ W К RAKOWIE INSTITUTE OF NtidLEAJa " '- : " V'-' C R A C O W ; REPORT No 852/E DOBÓR PARAMETRÓW ELEKTROSTATYCZNEJ SOCZEWKI UNIPOTENCJALNEJ. PROGRAM DLA MASZYNY ODRA 1204 S. LAZARSftl, E.LIPIftSKA,

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi stomatologicznego fantomu testowego

Instrukcja obsługi stomatologicznego fantomu testowego Instrukcja obsługi stomatologicznego fantomu testowego Dent/digitest 3 Opracował: mgr inż. Jan Kalita 1 Spis treści. 1. Opis techniczny 3 1.1. Przeznaczenie fantomu. 3 1.2. Budowa fantomu. 4 2. Procedura

Bardziej szczegółowo

WALIDACJA PROCESU NAPROMIENIOWANIA W STACJI STERYLIZACJI RADIACYJNEJ SPRZĘTU MEDYCZNEGO I PRZESZCZEPÓW

WALIDACJA PROCESU NAPROMIENIOWANIA W STACJI STERYLIZACJI RADIACYJNEJ SPRZĘTU MEDYCZNEGO I PRZESZCZEPÓW ! WALIDACJA PROCESU NAPROMIENIOWANIA W STACJI STERYLIZACJI RADIACYJNEJ ^ SPRZĘTU MEDYCZNEGO I PRZESZCZEPÓW o (N 3 Zbigniew Zimek, Iwona Kałuska l ~ Instytut Chemii i Techniki Jądrowej, Warszawa \ Abstract

Bardziej szczegółowo

Badanie rozkładu pola magnetycznego przewodników z prądem

Badanie rozkładu pola magnetycznego przewodników z prądem Ćwiczenie E7 Badanie rozkładu pola magnetycznego przewodników z prądem E7.1. Cel ćwiczenia Prąd elektryczny płynący przez przewodnik wytwarza wokół niego pole magnetyczne. Ćwiczenie polega na pomiarze

Bardziej szczegółowo

Piotr Targowski i Bernard Ziętek WYZNACZANIE MACIERZY [ABCD] UKŁADU OPTYCZNEGO

Piotr Targowski i Bernard Ziętek WYZNACZANIE MACIERZY [ABCD] UKŁADU OPTYCZNEGO Instytut Fizyki Uniwersytet Mikołaja Kopernika Piotr Targowski i Bernard Ziętek Pracownia Optoelektroniki Specjalność: Fizyka Medyczna WYZNAZANIE MAIERZY [ABD] UKŁADU OPTYZNEGO Zadanie II Zakład Optoelektroniki

Bardziej szczegółowo

LASERY I ICH ZASTOSOWANIE

LASERY I ICH ZASTOSOWANIE LASERY I ICH ZASTOSOWANIE Laboratorium Instrukcja do ćwiczenia nr 13 Temat: Biostymulacja laserowa Istotą biostymulacji laserowej jest napromieniowanie punktów akupunkturowych ciągłym, monochromatycznym

Bardziej szczegółowo

NATURALNE ŹRÓDŁA PROMIENIOWANIA JONIZUJĄCEGO W ŚWIETLE NAJNOWSZEJ DYREKTYWY RADY UNII EUROPEJSKIEJ (2013/59/EURATOM)

NATURALNE ŹRÓDŁA PROMIENIOWANIA JONIZUJĄCEGO W ŚWIETLE NAJNOWSZEJ DYREKTYWY RADY UNII EUROPEJSKIEJ (2013/59/EURATOM) NATURALNE ŹRÓDŁA PROMIENIOWANIA JONIZUJĄCEGO W ŚWIETLE NAJNOWSZEJ DYREKTYWY RADY UNII EUROPEJSKIEJ (2013/59/EURATOM) Jadwiga Mazur Seminarium IFJ PAN; 15.05.2014 O CZYM BĘDZIE SEMINARIUM... NATURALNE ŹRÓDŁA

Bardziej szczegółowo

Sposób wykorzystywania świadectw wzorcowania do ustalania okresów między wzorcowaniami

Sposób wykorzystywania świadectw wzorcowania do ustalania okresów między wzorcowaniami EuroLab 2010 Warszawa 3.03.2010 r. Sposób wykorzystywania świadectw wzorcowania do ustalania okresów między wzorcowaniami Ryszard Malesa Polskie Centrum Akredytacji Kierownik Działu Akredytacji Laboratoriów

Bardziej szczegółowo

ŚWIADECTWO WZORCOWANIA

ŚWIADECTWO WZORCOWANIA (logo organizacji wydającej świadectwa) (Nazwa, adres, e-mail i nr telefonu organizacji wydającej świadectwo) Laboratorium wzorcujące akredytowane przez Polskie Centrum Akredytacji, sygnatariusza porozumień

Bardziej szczegółowo

NIEPEWNOŚĆ POMIARÓW POZIOMU MOCY AKUSTYCZNEJ WEDŁUG ZNOWELIZOWANEJ SERII NORM PN-EN ISO 3740

NIEPEWNOŚĆ POMIARÓW POZIOMU MOCY AKUSTYCZNEJ WEDŁUG ZNOWELIZOWANEJ SERII NORM PN-EN ISO 3740 PRACE INSTYTUTU TECHNIKI BUDOWLANEJ - KWARTALNIK BUILDING RESEARCH INSTITUTE - QUARTERLY 2 (162) 2012 ARTYKUŁY - REPORTS Anna Iżewska* NIEPEWNOŚĆ POMIARÓW POZIOMU MOCY AKUSTYCZNEJ WEDŁUG ZNOWELIZOWANEJ

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie promieniowania radonu

Wyznaczanie promieniowania radonu Wyznaczanie promieniowania radonu Urszula Kaźmierczak 1. Cele ćwiczenia Zapoznanie się z prawem rozpadu promieniotwórczego, Pomiar aktywności radonu i produktów jego rozpadu w powietrzu.. Źródła promieniowania

Bardziej szczegółowo

POMIARY SKAśEŃ PROMIENIOTWÓRCZYCH

POMIARY SKAśEŃ PROMIENIOTWÓRCZYCH Politechnika Warszawska Wydział Fizyki Laboratorium Fizyki POMIARY SKAśEŃ PROMIENIOTWÓRCZYCH opracował: dr inŝ. Piotr Tulik Warszawa 2010 r. 1. Cel zajęć laboratoryjnych Celem ćwiczenia jest zapoznanie

Bardziej szczegółowo

Program szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Inspektora Ochrony Radiologicznej

Program szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Inspektora Ochrony Radiologicznej Program szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Inspektora Ochrony Radiologicznej - RMZ z dnia 21 grudnia 2012 r. (DZ. U. z 2012 r. poz. 1534) Lp. Zakres tematyczny 1. Podstawowe pojęcia

Bardziej szczegółowo

Wpływ zawilgocenia ściany zewnętrznej budynku mieszkalnego na rozkład temperatur wewnętrznych

Wpływ zawilgocenia ściany zewnętrznej budynku mieszkalnego na rozkład temperatur wewnętrznych Wpływ zawilgocenia ściany zewnętrznej budynku mieszkalnego na rozkład temperatur wewnętrznych W wyniku programu badań transportu wilgoci i soli rozpuszczalnych w ścianach obiektów historycznych, przeprowadzono

Bardziej szczegółowo

terapii - - Akceleratory Liniowe

terapii - - Akceleratory Liniowe Kontrola parametrów aparatów stosowanych w teleterapii terapii - - Akceleratory Liniowe Joanna ROSTKOWSKA Zakład Fizyki Medycznej Centrum Onkologii Instytut im. M. Skłodowskiej-Curie, 02-781 WARSZAWA Kontrola

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie ogniskowej soczewki za pomocą ławy optycznej

Wyznaczanie ogniskowej soczewki za pomocą ławy optycznej POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA FIZYKOCHEMII I TECHNOLOGII POLIMERÓW LABORATORIUM Z FIZYKI Wyznaczanie ogniskowej soczewki za pomocą ławy optycznej Wstęp Jednym z najprostszych urządzeń optycznych

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie rozmiarów szczelin i przeszkód za pomocą światła laserowego

Wyznaczanie rozmiarów szczelin i przeszkód za pomocą światła laserowego Ćwiczenie O5 Wyznaczanie rozmiarów szczelin i przeszkód za pomocą światła laserowego O5.1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest wykorzystanie zjawiska dyfrakcji i interferencji światła do wyznaczenia rozmiarów

Bardziej szczegółowo

Ź Ź Ó Ł Ś Ź Ń Ż Ę Ę ź Ę Ź ĘĄ ż ź Ę Ź Ż ź Ź Ł ź Ę Ż ż Ż Ą ź ż Ż Ż ż Ź ż ć ć ć Ż ż ż Ź ż ż Ź Ź Ż ć ć Ą Ż ć Ż Ń Ó ż ć ż Ż ż Ż Ź Ż ż ż Ę ż Ź Ź Ź Ź Ź ĄĄ ź Ż Ź Ź Ź Ż Ź Ź ź Ż Ź ź ź ź Ś Ź Ę ĘĄ ż Ż Ę ż ć Ś ĄĄ Ę

Bardziej szczegółowo

Aparatura pomiarowa do badań środowiska pracy

Aparatura pomiarowa do badań środowiska pracy Aparatura pomiarowa do badań środowiska pracy miernik mikroklimatu BABUC/A pomiary mikroklimatu miernik drgań mechanicznych typ 4447 pomiary drgań luksomierz L-100 pomiary oświetlenia miernik MULTIGAS

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie momentu magnetycznego obwodu w polu magnetycznym

Wyznaczanie momentu magnetycznego obwodu w polu magnetycznym Ćwiczenie E6 Wyznaczanie momentu magnetycznego obwodu w polu magnetycznym E6.1. Cel ćwiczenia Na zamkniętą pętlę przewodnika z prądem, umieszczoną w jednorodnym polu magnetycznym, działa skręcający moment

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 286

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 286 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 286 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 21 Data wydania: 16 września 2015 r. Nazwa i adres: OŚRODEK

Bardziej szczegółowo

Inwentaryzacja zasobów drzewnych

Inwentaryzacja zasobów drzewnych Inwentaryzacja zasobów drzewnych Metody inwentaryzacji zapasu. Charakterystyka metody reprezentacyjnej. Przypomnienie Metody inwentaryzacji: - pomiarowa - szacunkowa - pomiarowo-szacunkowa - reprezentacyjna

Bardziej szczegółowo

Monitoring narażenia zewnętrznego

Monitoring narażenia zewnętrznego DOZYMETRIA Monitoring narażenia zewnętrznego Jakub Ośko Narażenie Narażenie proces, w którym organizm ludzki podlega działaniu promieniowania jonizującego. 2 Źródła narażenia Źródła promieniowania (materiały

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia... 2006 r. w sprawie podstawowych wymagań dotyczących terenów kontrolowanych i nadzorowanych 1)

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia... 2006 r. w sprawie podstawowych wymagań dotyczących terenów kontrolowanych i nadzorowanych 1) Projekt ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia... 2006 r. w sprawie podstawowych wymagań dotyczących terenów kontrolowanych i nadzorowanych 1) Na podstawie art. 25 pkt 2 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2. Badanie strat odbiciowych i własnych wybranych patchcordów światłowodowych. LABORATORIUM OPTOELEKTRONIKI

Ćwiczenie 2. Badanie strat odbiciowych i własnych wybranych patchcordów światłowodowych. LABORATORIUM OPTOELEKTRONIKI LABORATORIUM OPTOELEKTRONIKI Ćwiczenie 2 Badanie strat odbiciowych i własnych wybranych patchcordów światłowodowych. Cel ćwiczenia: Zapoznanie studentów ze zjawiskami tłumienności odbiciowej i własnej.

Bardziej szczegółowo

Do najbardziej rozpowszechnionych metod dynamicznych należą:

Do najbardziej rozpowszechnionych metod dynamicznych należą: Twardość metali 6.1. Wstęp Twardość jest jedną z cech mechanicznych materiału równie ważną z konstrukcyjnego i technologicznego punktu widzenia, jak wytrzymałość na rozciąganie, wydłużenie, przewężenie,

Bardziej szczegółowo

Ochrona przed promieniowaniem jonizującym. Źródła promieniowania jonizującego. Naturalne promieniowanie tła. dr n. med.

Ochrona przed promieniowaniem jonizującym. Źródła promieniowania jonizującego. Naturalne promieniowanie tła. dr n. med. Ochrona przed promieniowaniem jonizującym dr n. med. Jolanta Meller Źródła promieniowania jonizującego Promieniowanie stosowane w celach medycznych Zastosowania w przemyśle Promieniowanie związane z badaniami

Bardziej szczegółowo

Opracował dr inż. Tadeusz Janiak

Opracował dr inż. Tadeusz Janiak Opracował dr inż. Tadeusz Janiak 1 Uwagi dla wykonujących ilościowe oznaczanie metodami spektrofotometrycznymi 3. 3.1. Ilościowe oznaczanie w metodach spektrofotometrycznych Ilościowe określenie zawartości

Bardziej szczegółowo

Zastosowania Metod Fizyki Jądrowej Akceleratory medyczne i przemysłowe

Zastosowania Metod Fizyki Jądrowej Akceleratory medyczne i przemysłowe Zastosowania Metod Fizyki Jądrowej Akceleratory medyczne i przemysłowe Sławomir Wronka, 26.06.2007r Akceleratory w IPJ Zakład Aparatury Jądrowej Zakład Fizyki i Techniki Akceleracji Cząstek Zakład Interdyscyplinarnych

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY OZNACZANIE AKTYWNOŚCI, OKRESU PÓŁTRWANIA I MAKSYMALNEJ ENERGII PROMIENIOWANIA

POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY OZNACZANIE AKTYWNOŚCI, OKRESU PÓŁTRWANIA I MAKSYMALNEJ ENERGII PROMIENIOWANIA POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA FIZYKOCHEMII I TECHNOLOGII POLIMERÓW OZNACZANIE AKTYWNOŚCI, OKRESU PÓŁTRWANIA I MAKSYMALNEJ ENERGII PROMIENIOWANIA Opiekun ćwiczenia: Jerzy Żak Miejsce ćwiczenia:

Bardziej szczegółowo

Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej. Zuzanna Marcinkowska

Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej. Zuzanna Marcinkowska Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej Zuzanna Marcinkowska Sympozjum NCBJ, DEPARTAMENT ENERGII JĄDROWEJ Zakład Eksploatacji Reaktora MARIA Zakład Techniki Reaktorów

Bardziej szczegółowo

Ć W I C Z E N I E N R O-3

Ć W I C Z E N I E N R O-3 INSTYTUT FIZYKI WYDZIAŁ INŻYNIERII PRODUKCJI I TECHNOLOGII MATERIAŁÓW POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA PRACOWNIA OPTYKI Ć W I C Z E N I E N R O-3 WYZNACZANIE OGNISKOWYCH SOCZEWEK ZA POMOCĄ METODY BESSELA I.

Bardziej szczegółowo

LASERY I ICH ZASTOSOWANIE

LASERY I ICH ZASTOSOWANIE LASERY CH ZASTOSOWANE Laboratorium nstrukcja do ćwiczenia nr Temat: Pomiar mocy wiązki laserowej 3. POMAR MOCY WĄZK LASEROWEJ LASERA He - Ne 3.1. Cel ćwiczenia. Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z metodą

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXIII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa 27 28 września 2012r.

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXIII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa 27 28 września 2012r. SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXIII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa 27 28 września 2012r. 1. CEL I ZAKRES BADAŃ Organizatorem badań biegłości i badań porównawczych

Bardziej szczegółowo