radosław strzelecki Odpowiedzieć Byciu Odpowiedzieć Innemu wydawnictwo uniwersytetu jagiellońskiego

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "radosław strzelecki Odpowiedzieć Byciu Odpowiedzieć Innemu wydawnictwo uniwersytetu jagiellońskiego"

Transkrypt

1 radosław strzelecki Odpowiedzieć Byciu Odpowiedzieć Innemu wydawnictwo uniwersytetu jagiellońskiego

2

3 radosław strzelecki Odpowiedzieć Byciu Odpowiedzieć Innemu wydawnictwo uniwersytetu jagiellońskiego

4 Książka dofinansowana przez Uniwersytet Jagielloński ze środków Instytutu Filozofii RECENZENT prof. dr hab. Karol Tarnowski PROJEKT OKŁADKI Łukasz Dąbrowski Copyright by Radosław Strzelecki & Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego Wydanie I, Kraków 2014 All rights reserved Niniejszy utwór ani żaden jego fragment nie może być reprodukowany, przetwarzany i rozpowszechniany w jakikolwiek sposób za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych oraz nie może być przechowywany w żadnym systemie informatycznym bez uprzedniej pisemnej zgody Wydawcy. ISBN Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego Redakcja: ul. Michałowskiego 9/2, Kraków tel , tel./fax Dystrybucja: tel , tel./fax tel. kom , Konto: PEKAO SA, nr

5 Karolci, pastereczce bycia

6 Spis treści Wprowadzenie... 9 Rozdział I. Wolność-odpowiedzialność. Ekspozycja problemu Intuicje Historia Dezintegracja Podmiotowość bez Innego Rozdział II. Wobec Bycia i wobec Innego Heidegger a metafizyka Człowiek i bycie w Sein und Zeit Troska Sobość i inni Się Wstępna eksplikacja pojęcia wolności Rozdział III. Czasowość Czas, czasowość, etyka Bycie-ku-śmierci Sumienie Pełna eksplikacja czasowości. Czasowość i wolność Rozdział IV. Odpowiedzieć Byciu O istocie prawdy. Zwrot Człowiek i bycie w Ereignis Rozdział V. Odpowiedzieć Innemu Etyka jako filozofia pierwsza? Toż-Samy i Inny Mowa i spotkanie Czas i substytucja Zakończenie Bibliografia

7 Wprowadzenie Odpowiedzieć Byciu od początku ukryta w pytaniu o bycie myśl przewodnia, postulat, wreszcie testament Martina Heideggera w obliczu zwycięstwa i upadku człowieka ostatniego. Odpowiedzieć Innemu dramatyczny apel Emmanuela Lévinasa w obliczu Shoah. Dla myśli korzystającej z dobrodziejstwa czasów pokoju każde z tych sformułowań może przyjmować formę bezokolicznikową, a przecież pozostaje wezwaniem. Zestawione z sobą, formuły te otwierają przestrzeń dialogu przekraczającą doświadczenie historyczne, które rozdzieliło swoich uczestników. Rozprawa niniejsza wyrasta z przekonania, że dialog ten nie jest dziełem przypadku że jest celowe zbadanie obszaru, który ujawnia się na przecięciu tych dwóch tak odległych od siebie na pierwszy rzut oka perspektyw. Obie te perspektywy zbiegają się w pojęciu odpowiedzi, które filozofia dialogu zinterpretowała jako podstawę odpowiedzialności; pojęcie odpowiedzialności zatem będzie stanowić podstawową kategorię w niniejszej pracy. Towarzyszyć mu będzie pojęcie, które z istoty stanowi jego cień pojęcie wolności; to bowiem pojęcie zdaje się w najwyższym stopniu dzielić obu filozofów. Zależność między pojęciem wolności a pojęciem odpowiedzialności wytwarza w dialogu Lévinasa z Heideggerem niesłychane napięcie, które rozprawa ta ma ambicje uchwycić. Wolność. Odpowiedzialność. Wolność-odpowiedzialność. Oto sztandarowe pojęcia etyki, splecione z sobą tak ściśle, że zdają się już wzajemnie przenikać; sprzężone z sobą, zorientowane na jeden cel, a przecież pogrążone często w niezgodzie i w walce, jak Platońskie konie z Fajdrosa tyle że akurat te konie burzą się właśnie pod czujnym okiem woźnicy, a pozostawione same sobie gładko aż nazbyt gładko! wiodą rydwan duszy w ślad za innymi zaprzęgami. Czy uchwytujemy bezpośrednio naturę tego związku, choćby na tyle, by móc orzec o jego realności? Czy to niepochwytna dla rozumu, niemniej fascynująca coincidentia oppositorum? Czy może tak naprawdę to tylko dostojna zbitka pojęć, uświęcona przez filozofów, której sztuczny charakter ujawni się, skoro tylko poddamy go pod osąd umysłu wolnego od systematycznej intelektualnej tresury? A może doskonale wiemy, co znaczą te pojęcia razem, i każde z osobna; ale może właśnie ta dogmatyczna oczywistość naszej wiedzy powinna być podejrzana? Wolność-odpowiedzialność związek intuicyjny, lecz podatny na kwestionowanie; rozumiany bezpośrednio, lecz nader często jedynie podług augustyń-

8 10 Odpowiedzieć Byciu. Odpowiedzieć Innemu skiego schematu: gdy nie pytają mnie, wiem; gdy pytają mnie, nie wiem narzuca się myśleniu jak zadanie. Powyższe pytania nie zostały zatem zamierzone jako zwyczajowa retoryka towarzysząca wprowadzeniu czytelnika w znany i lubiany, a zatem bezpieczny temat. Czy w istocie bowiem relacja między wolnością a odpowiedzialnością stanowi temat znany, na wskroś już przeniknięty przez myślenie? Abstrahując nawet całkowicie od absolutnie podstawowej kwestii: póki człowieka, póty jego zapytywania o jego wolność, jego odpowiedzialność, o ludzką powinność czy rzeczywiście filozofia jako taka uporała się z zadaniem przemyślenia tych pojęć, jak i z równie istotnym zadaniem przemyślenia relacji między nimi? Na pozór tak właśnie się stało. Pojęcia wolności i odpowiedzialności należą przecież pospołu do kanonicznego słownika etyki, zajmują też poczesne miejsce w debacie publicznej. Niewygasła jeszcze kariera pojęcia wolności, równie jak wzrastająca (przynajmniej wśród filozofów) popularność pojęcia odpowiedzialności zdają się może już u zarania rozpraszać obawy o stan współczesnej świadomości moralnej; pozwalają może nawet sądzić, że filozoficzna antropologia naszych czasów oparta jest na aż dwóch solidnych filarach. Czyż nie jest to jednak tylko naiwna konstrukcja, odzwierciedlająca faktyczną separację tych pojęć w obrębie dominującego dzisiaj rozumienia? W istocie mamy tu do czynienia z parawanem publicznej retoryki, niwelującej wszelkie napięcia i sprzeczności. Podobnie nieśmiertelna, jednocząca wizja philosophiae perennis przesłania konflikt między radykalnym zapytywaniem o odpowiedzialność a wielowiekową tradycją filozoficzną. Przesłania lub może z góry już go rozstrzyga na korzyść tej ostatniej. W związku z tym jednak można powiedzieć jeszcze co innego: być może sygnalizowane tu już na wstępie napięcie, czy może konflikt, cechujący jakoby relację między wolnością a odpowiedzialnością, nie daje się odkryć w realności ludzkiego bytowania, lecz stanowi jedynie pewien pogląd jeden rozdział, jeden moment w dziejach myśli, rozdział otwarty w konkretnej sytuacji historycznej przez filozofię dialogu, obecnie chyba już w znacznym stopniu przezwyciężony? Rewolucyjny potencjał filozofii dialogu staje się przecież powoli historycznym wkładem naszej epoki w dzieje cywilizacji zachodniej. Ponad kontrowersjami epoki trwa oto philosophia perennis, w której ostatecznie wszystko łączy się i godzi, i zastyga; w której chwały wystarczy dla wszystkich. Popiersia nobilitowanych już przez filozoficzną opinię publiczną dialogików Emmanuela Lévinasa 1 czy Martina Bubera zaczynają się przecież powoli materializować w oficjalnym muzeum idei; zasięg ich myśli mierzony tłumaczeniami, komen- 1 Jakkolwiek myśl Lévinasa bywa niekiedy sytuowana poza filozofią dialogu, stanowi w ocenie autora niniejszej rozprawy raczej prawdziwie filozoficzną wersję dialogiki. Kwestia przynależności myśliciela do tego czy innego obozu ideowego jakkolwiek może być frapująca z punktu widzenia historyka filozofii odgrywa jednak ostatecznie drugorzędną rolę, o ile nieuzasadniona aneksja nie przesłania istoty jego myśli. W przypadku Lévinasa decydujące znaczenie ma radykalizm, z jakim podejmuje on ideę odpowiedzialności.

9 Wprowadzenie 11 tarzami, wywieranym wpływem, publicznym zgiełkiem zbliża już filozofię dialogu do tzw. głównego nurtu myśli akademickiej. Czyż jednak to właśnie, paradoksalnie, nie powinno niepokoić? Czyż fala szeroka nie bywa zwykle zarazem płytka? Czyżby nowa perspektywa myślenia, otwarta równolegle przez ontologię fundamentalną Heideggera i przez przełom dialogiczny, zaczęła ulegać petryfikacji, oswojeniu: omawianiu i (w sensie Heideggerowskim) przegadaniu, czyżby została już umieszczona w owej przeciętnej zrozumiałości, znamiennej dla Heideggerowskiego Się, zanim zdążyła na dobre przeorać nasze myślenie? Problematyka wolności i odpowiedzialności w żadnym wypadku nie stanowi, nawet w dobie tak wielkich filozoficznych zdobyczy, ani tym bardziej ze względu na zdobyczy tych upowszechnienie, zamkniętego rozdziału w dziejach myśli. Nie stanowi nawet wystarczająco rozpoznanego, zabezpieczonego pola badań antropologii filozoficznej i etyki. Przeciwnie, wydaje się, że jednostronne a z takim najczęściej mamy do czynienia traktowanie tej problematyki: czy to poprzez myślenie tylko podług wolności (np. w egzystencjalizmie Sartre a), czy poprzez daleko posuniętą deprecjację perspektywy wolności w imię odpowiedzialności (jak czyni to Lévinas), prowadzi do fatalnych konsekwencji, jeśli chodzi o zachowanie przez myślenie integralności specyficznie ludzkiego sposobu bycia. Sedno sporu wykracza tu poza domenę przypisywaną zwykle etyce; lub raczej: cały spór dowodzi fikcyjnego charakteru podziału filozofii na arbitralnie określone domeny. Sedno sporu to pytanie tyleż etyczne, ileż ontologiczne, czy jak stwierdza trafna intuicja Lévinasa metafizyczne: co jest istotą człowieka wolność czy odpowiedzialność? Pytamy bowiem o odpowiedzialność, a pytanie to zawiera już w sobie pytanie o wolność. Niniejsza rozprawa nie ma stanowić akcesu do którejkolwiek ze stron sporu; jakkolwiek w pewnym stopniu w spór ten się wpisuje, swojego dalekosiężnego celu upatruje jednak w wypracowaniu perspektywy, pozwalającej na utrzymanie radykalnego zapytywania o odpowiedzialność w jedności z absolutnie podstawową intuicją wolności człowieka. Jestem przekonany, że zadanie to nie polega na łączeniu ognia z wodą: raczej w skrzyżowaniu dwóch zapewne odmiennych, a przecież jednak zogniskowanych na jednym celu, perspektyw myślenia upatrywałbym właśnie szansy na uchwycenie wolnego i odpowiedzialnego bytu ludzkiego w jego integralności. Celem tego eseju jest zatem udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy te dwie perspektywy myślenie wolności i myślenie odpowiedzialności zbiegają się ostatecznie w jednym punkcie. Rozdział pierwszy rozprawy będzie obejmować ekspozycję problematyki wolności i odpowiedzialności oraz zarys historycznych i kulturowych uwarunkowań obu tych pojęć. Rozdziały drugi, trzeci i czwarty będą poświęcone obszernej prezentacji myśli Heideggera, zwłaszcza w odniesieniu do tematyki angażującej myślenie dialogiczne. Rozdział piąty będzie próbą zrelacjonowania odpowiedzi ze strony Lévinasa.

10 BIBLIOGRAFIA Literatura podmiotowa Martin Heidegger Co zwie się myśleniem?, tłum. J. Mizera, PWN, Warszawa Wrocław Erläuterungen zu Hölderlins Dichtung, Vittorio Klostermann, Frankfurt am Main, 1971 (wyd. pol. Objaśnienia do poezji Hölderlina, tłum. S. Lisiecka, Wydawnictwo KR, Warszawa 2004). Identyczność i różnica (wybór), tłum. J. Mizera, [w:] J. Mizera (red.), Drogi Heideggera, Principia XX, Kant a problem metafi zyki, tłum. B. Baran, PWN, Warszawa Ku rzeczy myślenia, tłum. K. Michalski i in., Fundacja Aletheia, Warszawa Moira, tłum. S. Kwiatkowski, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Nietzsche, Tom 1 i 2, tłum. C. Wodziński i in., PWN, Warszawa Podstawowe problemy fenomenologii, tłum. B. Baran, Fundacja Aletheia, Warszawa Przyczynki do fi lozofi i. Z wydarzania, tłum. B. Baran i J. Mizera, Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków Rozprawa Schellinga o istocie ludzkiej wolności (1809), tłum. R. Marszałek, Wydawnictwo KR, Warszawa Rozmowy na polnej drodze, tłum. J. Mizera, Wydawnictwo KR, Warszawa Sein und Zeit, Vittorio Klostermann, Frankfurt am Main 1977 (wyd. pol. Bycie i czas, tłum. B. Baran, PWN, Warszawa 1994). Technika i zwrot, tłum. J. Mizera, Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków Transcendencja i czasowość, tłum. J. Margański, [w:] Transcendencje, Teksty filozoficzne PAT, Wydawnictwo PAT, Kraków Tylko Bóg mógłby nas uratować (wywiad), tłum. M. Łukasiewicz, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). W drodze do języka, tłum. J. Mizera, Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków Wprowadzenie do metafi zyki, tłum. R. Marszałek, Wydawnictwo KR, Warszawa Wyzwolenie, tłum. J. Mizera, Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków 2001.

11 154 Odpowiedzieć Byciu. Odpowiedzieć Innemu Zasada racji, tłum. J. Mizera, Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków Znaki drogi, tłum. S. Blandzi i in., Wydawnictwo Spacja, Warszawa Emmanuel Lévinas Autrement qu être ou au-delà de l essence, Librairie Générale Française, Hachette, Paris 2009 (wyd. pol. Inaczej niż być lub ponad istotą, tłum. P. Mrówczyński, Fundacja Aletheia, Warszawa 2000). Bóg, śmierć i czas, tłum. J. Margański, Wydawnictwo Znak, Kraków Czas i to, co inne, tłum. J. Migasiński, Wydawnictwo KR, Warszawa Cztery lektury talmudyczne, tłum. E. Burska, Oficyna Literacka, Kraków (wraz z R. Kearneyem), Ethics of the infi nite, [w:] Dialogues with contemporary Continental thinkers: the phenomenological heritage/emmanuel Lévinas, Manchester University Press, Manchester Entre nous. Essais sur le penser-à-l autre, Librairie Générale Française, Hachette, Paris (wraz z P. Nemo) Etyka i Nieskończony. Rozmowy z Philipp em Nemo, tłum. B. Opolska-Kokoszka, Wydawnictwo Naukowe PAT, Kraków Imiona własne, tłum. J. Margański, Wydawnictwo KR, Warszawa Istniejący i istnienie, tłum. J. Margański, Wydawnictwo Homini, Kraków O Bogu, który nawiedza myśl, tłum. M. Kowalska, Wydawnictwo Homini, Kraków Odkrywając egzystencję z Husserlem i Heideggerem, tłum. E. Sowa, Wydawnictwo IFiS PAN, Warszawa Totalité et infi ni. Essai sur l exteriorité, Librairie Générale Française, Hachette, Paris 2009 (wyd. pol. Całość i nieskończoność. Esej o zewnętrzności, tłum. M. Kowalska, PWN, Warszawa 1998). Trudna wolność. Eseje o judaizmie, tłum. A. Kuryś, Wydawnictwo Atext, Gdynia Literatura przedmiotowa Arystoteles, Etyka Nikomachejska, tłum. D. Gromska, PWN, Warszawa Arystoteles, Fizyka, tłum. K. Leśniak, PWN, Warszawa Arystoteles, Metafi zyka, tłum. M.A. Krąpiec, A. Maryniarczyk, T. Żeleźnik, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin Arystoteles, O duszy, [w:] Dzieła wszystkie, tom 3, tłum. P. Siwek, PWN, Warszawa Augustyn, O wolnej woli, tłum. A. Trombala, [w:] tenże, Dialogi fi lozofi czne, tom III, PAX, Warszawa Augustyn, Wyznania, tłum. Z. Kubiak, IW PAX, Warszawa Baran B. (red.), Filozofia dialogu (antologia), Wydawnictwo Znak, Kraków 1991.

12 Bibliografia 155 Baran B., Heidegger i powszechna demobilizacja, Inter esse, Kraków Baudrillard J., O uwodzeniu, tłum. J. Margański, Wydawnictwo Sic!, Warszawa Bergson H., Essai sur les données immédiates de la conscience, Presses Universitaires de France, Paris Bergson H., Pamięć i życie (wybór G. Deleuze a), tłum. A. Szczepańska, IW PAX, Warszawa Berlin I., Cztery eseje o wolności, tłum. H. Bartoszewicz i in., PWN, Warszawa Bonhoeffer D., Odpowiedzialność jako substytucja (wybrane fragmenty z lat ), tłum. J. Filek, [w:] J. Filek, Filozofi a odpowiedzialności XX wieku. Teksty źródłowe, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków Bonhoeffer D., Wybór pism, tłum. M. Urban i in., A. Morawska (red.), Biblioteka Więzi, Warszawa Borzym S., Heidegger a Bergson, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Brentano F., Psychologia z empirycznego punktu widzenia, tłum. W. Galewicz, PWN, Warszawa Buber M., Dwa typy wiary, tłum. J. Zychowicz, Wydawnictwo Znak, Kraków Buber M., Ich und Du, Inselverlag, Leipzig 1923 (wyd. pol. Ja i Ty. Wybór pism fi lozofi cznych, tłum. J. Doktór, IW PAX, Warszawa 1992). Buber M., O odpowiedzialności (wybrane fragmenty z lat ), tłum. J. Filek, [w:] J. Filek, Filozofia odpowiedzialności XX wieku. Teksty źródłowe, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków Buber M., Problem człowieka, tłum. R. Reszke, Fundacja Aletheia Wydawnictwo Spacja, Warszawa Camus A., Człowiek zbuntowany, tłum. J. Guze, Muza SA, Warszawa Camus A., Eseje, tłum. J. Guze, PIW, Warszawa Derrida J., Przemoc i metafizyka, [w:] tenże, Pismo i różnica, tłum. K. Kłosiński, Muza SA, Warszawa Diogenes Laertios, Żywoty i poglądy słynnych fi lozofów, tłum. I. Krońska i in., PWN, Warszawa Dybel P., Panie Heidegger, kiedy pan napisze etykę?, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Descartes R., Medytacje o pierwszej fi lozofi i, tłum. M. i K. Ajdukiewiczowie, Wydawnictwo Antyk, Kęty Drwięga M., Człowiek między dobrem a złem. Studia z etyki współczesnej, Księgarnia Akademicka, Kraków Ebner F., Słowo i realności duchowe. Fragmenty pneumatologiczne, tłum. K. Skorulski, Wydawnictwo IFiS PAN, Warszawa Epikur, List do Menoikeusa, tłum. K. Leśniak, [w:] Diogenes Laertios, Żywoty i poglądy słynnych fi lozofów, tłum. I. Krońska i in., PWN, Warszawa Farias V., Heidegger i narodowy socjalizm, tłum. P. Lisiecki, R. Marszałek, Fundacja Aletheia, Warszawa 1997.

13 156 Odpowiedzieć Byciu. Odpowiedzieć Innemu Filek J., Filozofia jako etyka, Wydawnictwo Znak, Kraków Filek J., Filozofia odpowiedzialności XX wieku, Wydawnictwo Znak, Kraków Filek J., Ontologizacja odpowiedzialności, Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków Finkielkraut A., La sagesse de l amour, Gallimard, Paris Foucault M., Nadzorować i karać. Narodziny więzienia, tłum. T. Komendant, Fundacja Aletheia, Warszawa Gadacz T., Migasiński J. (red.), Lévinas i inni, WFiS UW, Warszawa Gadacz T., Wolność i odpowiedzialność. Rosenzweiga i Lévinasa krytyka Heglowskiej wolności ducha, Wydawnictwo PAT, Kraków Gadamer H.-G., Droga ku zwrotowi, tłum. A. Przyłębski, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Gadamer H.-G., Heidegger i język metafizyki, tłum. A. Dorobiński, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Gadamer H.-G., Heidegger i Grecy, tłum. S. Blandzi i M. Poręba, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Gadamer H.-G., Powrót z Syrakuz, tłum. E. Smoleńska, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Gilson E., Duch fi lozofi i średniowiecznej, tłum. J. Rybałt, IW PAX, Warszawa Gilson E., Historia fi lozofi i chrześcijańskiej w wiekach średnich, tłum. S. Zalewski, IW PAX, Warszawa Gilson E., Tomizm, tłum. J. Rybałt, IW PAX, Warszawa Hegel G.W.F., Encyklopedia nauk fi lozofi cznych, tłum. Ś.F. Nowicki, PWN, Warszawa Hegel G.W.F., Fenomenologia ducha, tłum. Ś.F. Nowicki, Fundacja Aletheia, Warszawa Hegel G.W.F., Zasady filozofi i prawa, tłum. A. Landman, PWN, Warszawa Hernas A., Czas i obecność, Instytut Myśli Józefa Tischnera, Kraków Homer, Odyseja, tłum. L. Siemieński, red. Z. Kubiak, PIW, Warszawa Hume D., Badania dotyczące zasad moralności, tłum. A. Hochweld, PWN, Warszawa Husserl E., Badania logiczne, Tom I, tłum. J. Sidorek, Wydawnictwo Comer, Toruń Husserl E., Badania logiczne, Tom II, cz. I i II, tłum. J. Sidorek, PWN, Warszawa Husserl E., Filozofia jako ścisła nauka, tłum. W. Galewicz, Fundacja Aletheia, Warszawa Husserl E., Idea fenomenologii, tłum. J. Sidorek, PWN, Warszawa Husserl E., Medytacje kartezjańskie, tłum. A. Wajs, PWN, Warszawa Jan od Krzyża, Dzieła, tłum. Bernard Smyrak OCD, Wydawnictwo oo. Karmelitów Bosych, Kraków Janowski Z., Teodycea kartezjańska, Wydawnictwo ARCANA, Kraków Jonas H., Zasada odpowiedzialności, tłum. M. Klimowicz, Wydawnictwo Platan, Kraków 1996.

14 Bibliografia 157 Kant I., Krytyka praktycznego rozumu, tłum. B. Bornstein, Wydawnictwo Antyk, Kęty Kant I., Metafi zyka moralności, tłum. E. Nowak, PWN, Warszawa Kant I., Uzasadnienie metafizyki moralności, tłum. M. Wartenberg, PWN, Warszawa Kemp P., Ricoeur entre Heidegger et Lévinas (l affi rmation originaire entre l attestation ontologique et l injonction éthique), [w:] J. Greisch (red.), Paul Ricoeur, l hermenéutique à l école de la phénoménologie, Beauchesne Éditeur, Paris Kierkegaard S., Albo albo, tłum. J. Iwaszkiewicz, K. Toeplitz, PWN, Warszawa Kierkegaard S., Bojaźń i drżenie, tłum. J. Iwaszkiewicz, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań Kierkegaard S., Choroba na śmierć, tłum. J. Iwaszkiewicz, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań Kierkegaard S., Jednostka i tłum, tłum. A. Ściegienny, [w:] L. Kołakowski, K. Pomian (red.), Filozofia egzystencjalna, PWN, Warszawa Kierkegaard S., Pojęcie lęku, tłum. A. Szwed, Wydawnictwo Antyk, Kęty Kierkegaard S., Recenzja literacka, tłum. M. Domaradzki, Wydawnictwo Marek Derewiecki, Kęty Kołakowski L., Bóg nam nic nie jest dłużny. Krótka uwaga o religii Pascala i o duchu jansenizmu, tłum. I. Kania, Wydawnictwo Znak, Kraków Kołakowski L., Jeśli Boga nie ma... Horror metaphysicus, tłum. M. Panufnik, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań Kowalska M., W poszukiwaniu straconej syntezy. Jean-Paul Sartre i paradygmaty fi lozofi cznego myślenia, Wydawnictwo Spacja, Warszawa Krąpiec M.A., Byt i istota, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin Michalski K., Heidegger i fi lozofi a współczesna, PIW, Warszawa Mizera J., Tradycyjne i ontologiczne pojmowanie czasu, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Mizera J., W stronę fi lozofi i niemetafi zycznej. Martina Heideggera droga do innego myślenia, Wydawnictwo UJ, Kraków Mounier E., Wprowadzenie do egzystencjalizmów, tłum. E. Krasnowolska, SIW Znak, Kraków Mróz P., Poglądy etyczne J.-P. Sartre a, [w:] Etyka. Zarys, praca zbiorowa, Uniwersytet Jagielloński, Kraków Nietzsche F., Niewczesne rozważania, tłum. L. Staff, Nakład Jakuba Mortkowicza, Warszawa Nietzsche F., Tako rzecze Zaratustra, tlum. W. Berent, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań Nietzsche F., Z genealogii moralności, tłum. L. Staff, Nakład Jakuba Mortkowicza, Warszawa Ott H., Martin Heidegger. W drodze ku biografii, tłum. J. Sidorek, Volumen, Warszawa 1997.

15 158 Odpowiedzieć Byciu. Odpowiedzieć Innemu Pascal B., Myśli, tłum. T. Boy-Żeleński, IW PAX, Warszawa Patočka J., Heidegger, tłum. K. Michalski, Znak 1974, nr 6 (240). Patočka J., Heidegger z drugiego brzegu, tłum. W. Patyna, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Platon, Faidros, tłum. L. Regner, PWN, Warszawa Platon, Państwo, tłum. W. Witwicki, [w:] tenże, Państwo. Prawa, Wydawnictwo Antyk, Kęty Platon, Sofi sta, tłum. W. Witwicki, [w:] tenże, Dialogi. Tom II, Wydawnictwo Antyk, Kęty Pöggeler O., Droga myślowa Martina Heideggera, tłum. B. Baran, Czytelnik, Warszawa Popper K., Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie, tłum., H. Krahelska, W. Jedlicki, PWN, Warszawa Półtawski A., Fenomenologia jako badanie fundamentalne, Kwartalnik Filozoficzny 2009, T. 37, Z. 1. Puszko H., Być Stendhalem i Spinozą.... Szkic o filozofi i J.-P. Sartre a, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa Ricoeur P., Negatywność i pierwotna afirmacja, tłum. A. Szczepańska, [w:] Podług nadziei, red. S. Cichowicz, IW PAX, Warszawa Ricoeur P., O sobie samym jako innym, tłum. B. Chełstowski, PWN, Warszawa Sartre J.-P., Lévy B., Czas nadziei, tłum. H. Puszko, Wydawnictwo Spacja, Warszawa Sartre J.-P., Egzystencjalizm jest humanizmem, tłum. J. Krajewski, Muza SA, Warszawa Sartre J.-P., Idiota w rodzinie (wybór), tłum. J. Waczków, słowo/obraz terytoria, Gdańsk Sartre J.-P., L être et le néant, Gallimard, Paris 2009 (wyd. pol. Byt i nicość, tłum. J. Kiełbasa, P. Mróz i in., Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2007). Sartre J.-P., Słowa, tlum. J. Rogoziński, Wiedza i Życie, Warszawa Sartre J.-P., Szkic o teorii emocji, tłum. R. Abramciów, Wydawnictwo UJ, Kraków Sartre J.-P., Transcendencja Ego, tłum. U. Idziak, Wydawnictwo IFiS PAN, Warszawa Scheler M., Istota i formy sympatii, tłum. A. Węgrzecki, PWN, Warszawa Scheler M., Resentyment a moralność, tłum. J. Garewicz, Czytelnik, Warszawa Scheler M., Rozważania dotyczące fenomenologii i metafi zyki wolności, tłum. A. Wielowieyski, Znak 1963, nr 11 (113). Schelling F.W.J., Filozoficzne badania nad istotą ludzkiej wolności i sprawami z tym związanymi, tłum. B. Baran, Inter esse, Kraków Skarga B., Tożsamość i różnica. Eseje metafizyczne, Wydawnictwo Znak, Kraków 1997.

16 Bibliografia 159 Sowa E., Emmanuela Lévinasa myślenie z Husserlem (na marginesie Odkrywając egzystencję z Husserlem i Heideggerem ), Kwartalnik Filozoficzny 2009, T. 37, Z. 1. Spinoza B., Etyka, tłum. I. Halpern-Myślicki, [w:] tenże, Traktaty, Wydawnictwo Antyk, Kęty Stirner M., Jedyny i jego własność, tłum. J. i A. Gajlewiczowie, PWN, Warszawa Stróżewski W., Istnienie i wartość, SIW Znak, Kraków Szestow L., Ateny i Jerozolima, tłum. C. Wodziński, Wydawnictwo Znak, Kraków Szestow L., Dostojewski i Nietzsche. Filozofi a tragedii, tłum. C. Wodziński, Czytelnik, Warszawa Szestow L., Na szalach Hioba, tłum. J. Chmielewski, Fundacja Aletheia, Warszawa Tarnowski K., Bóg i czas (dwie twarze teologii negatywnej: Heidegger i Lévinas), Logos i Ethos Kraków 2004, nr 2 (17). Tarnowski K., Der letzte Gott, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). Tillich P., Męstwo bycia, tłum. H. Bednarek, Éditions du dialogue, Société d Éditions Internationales, Paris Tomasz z Akwinu, De ente et essentia, tłum. M.A. Krąpiec, [w:] M.A. Krąpiec, Byt i istota, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin Tugendhat E., Bycie i Nic, tłum. J. Sidorek, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, nr 1 (4). de Waelhens A., Heidegger i problem podmiotu, tłum. M. Kowalska, [w:] P. Marciszuk, C. Wodziński (red.), Heidegger dzisiaj, Aletheia 1990, 1 (4). Waldenfels B., L autre et l étranger, [w:] J. Greisch (red.), Paul Ricoeur, l hermenéutique à l école de la phénoménologie, Beauchesne Éditeur, Paris Waldenfels B., Topografi a obcego, tłum. J. Sidorek, Oficyna Naukowa, Warszawa Wodziński C., Heidegger i problem zła, PIW, Warszawa Young J., Heidegger, fi lozofi a, nazizm, tłum. H. Szłapka, PWN, Wrocław Literatura uzupełniająca Biblia Tysiąclecia, opr. zespół biblistów polskich z inicjatywy benedyktynów tynieckich, Wydawnictwo Pallotinum, Poznań Warszawa Camus A., Obcy, tłum. M. Zenowicz, [w:] tenże, Obcy. Upadek, PIW, Warszawa 1975.

17 160 Odpowiedzieć Byciu. Odpowiedzieć Innemu Camus A., Caligula, [w:] tenże, Caligula. Le malentendu, Gallimard, Paris 2001 (wyd. pol. Kaligula, tłum. W. Natanson, [w:] Dramaty, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1987). Dostojewski F., Bracia Karamazow, tłum. A. Wat, Prószyński i S-ka, Warszawa Paweł Diakon, Historia rzymska, [w:] tenże, Historia rzymska. Historia Longobardów, tłum. I. Lewandowski, IW PAX, Warszawa Proust M., W poszukiwaniu straconego czasu, tom 1, W stronę Swanna, tłum. T. Boy-Żeleński, PIW, Warszawa Sartre J.-P., Drogi wolności, T. I III, tłum. J. Rogoziński, PIW, Warszawa Sartre J.-P., Huis clos. Les mouches, Gallimard, Paris 2009 (wyd. pol. Przy drzwiach zamkniętych, Muchy, tłum. J. Lisowski, [w:] tenże, Dramaty, PIW, Warszawa 1956). Sartre J.-P., Les séquestrés d Altona, Gallimard, Paris Sartre J.-P., Mdłości, tłum. J. Trznadel, PIW, Warszawa Shakespeare W., Macbeth, Oxford: at the Clarendon Press, Oxford Sieradzan J., Szaleństwo w religiach świata, Inter esse i Wydawnictwo Wanda, Kraków Tołstoj L., Śmierć Iwana Iljicza, tłum. J. Iwaszkiewicz, PIW, Warszawa 1960.

18 REDAKTOR Dorota Węgierska KOREKTOR Anna Lubaś SKŁAD I ŁAMANIE Wojciech Wojewoda Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego Redakcja: ul. Michałowskiego 9/2, Kraków tel , , fax

FILOZOFIA POZIOM PODSTAWOWY

FILOZOFIA POZIOM PODSTAWOWY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 FILOZOFIA POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMAT PUNKTOWANIA MAJ 2014 2 Egzamin maturalny z filozofii Część I (20 punktów) Zadanie 1. (0 3) Obszar standardów

Bardziej szczegółowo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) I. Informacje ogólne 1. Nazwa modułu : Judaizm: Wybrane zagadnienia z antropologii filozoficznej. Kod modułu : 070 3. Rodzaj modułu : fakultatywny 4. Kierunek studiów:

Bardziej szczegółowo

Sylabus. LP. Treści merytoryczne przedmiotu: LICZBA

Sylabus. LP. Treści merytoryczne przedmiotu: LICZBA Sylabus 1 rok akademicki 010-011 Nazwa Przedmiotu: Historia filozofii współczesnej (wykład) Kod przedmiotu: Typ przedmiotu: obowiązkowy Poziom przedmiotu: zaawansowany Rok studiów, semestr: rok III, semestr

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2. 1.Agencja SOLARIS (Olsztyn) 2.Akademicka Oficyna Wydawnicza (Lublin) 3.Akapit Press (Łódź) 4.Baobab (Warszawa)

Załącznik nr 2. 1.Agencja SOLARIS (Olsztyn) 2.Akademicka Oficyna Wydawnicza (Lublin) 3.Akapit Press (Łódź) 4.Baobab (Warszawa) Załącznik nr 2 1.Agencja SOLARIS (Olsztyn) 2.Akademicka Oficyna Wydawnicza (Lublin) 3.Akapit Press (Łódź) 4.Baobab (Warszawa) 5.Bertelsmann Media (Warszawa) 6.Bezdroża (Kraków) 7.BIS (Warszawa) 8.BOSZ

Bardziej szczegółowo

W: Patočka Jan, Kim są Czesi?, tłum. Jacek Baluch, Kraków 1997, s. 5-12.

W: Patočka Jan, Kim są Czesi?, tłum. Jacek Baluch, Kraków 1997, s. 5-12. W JĘZYKU POLSKIM BALUCH Jacek, Wstęp. W: Patočka Jan, Kim są Czesi?, tłum. Jacek Baluch, Kraków 1997, s. 5-12. BARAN Bogdan, Jana Patočki Eseje heretyckie. W: Znak nr 7, Kraków 1984, s. 984-989. BĘBEN

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2011 FILOZOFIA

EGZAMIN MATURALNY 2011 FILOZOFIA Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2011 FILOZOFIA POZIOM PODSTAWOWY MAJ 2011 2 Egzamin maturalny z filozofii poziom podstawowy Zadanie 1. (0 3) Obszar standardów A. Zenon z Kition

Bardziej szczegółowo

INTERFEJS DLA OSÓB Z DYSFUNKCJĄ WZROKU

INTERFEJS DLA OSÓB Z DYSFUNKCJĄ WZROKU INTERFEJS DLA OSÓB Z DYSFUNKCJĄ WZROKU Model kognitywny i przykład dobrej praktyki pod redakcją Izabeli Gatkowskiej, Wiesława Lubaszewskiego Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego INTERFEJS DLA OSÓB

Bardziej szczegółowo

Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku SYLABUS NA CYKL KSZTAŁCENIA 2014-2016

Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku SYLABUS NA CYKL KSZTAŁCENIA 2014-2016 Załącznik Nr 1 do Uchwały Senatu AWFiS w Gdańsku Nr 16 z dnia 27 kwietnia 2012 roku Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku SYLABUS NA CYKL KSZTAŁCENIA 2014-2016 Jednostka Organizacyjna: Rodzaj

Bardziej szczegółowo

SYLABUS/ OPIS PRZEDMIOTU. Wydział Nauk Historycznych i Pedagogicznych, Instytut Psychologii, Zakład Psychologii Osobowości 4. Kod przedmiotu/modułu

SYLABUS/ OPIS PRZEDMIOTU. Wydział Nauk Historycznych i Pedagogicznych, Instytut Psychologii, Zakład Psychologii Osobowości 4. Kod przedmiotu/modułu 1. Nazwa przedmiotu w języku polskim SYLABUS/ OPIS PRZEDMIOTU Psychologia ogólna - Osobowość 2. Nazwa przedmiotu w języku angielskim Psychology of Personality 3. Jednostka prowadząca przedmiot Wydział

Bardziej szczegółowo

FILOZOFIA. PSYCHOLOGIA. LOGIKA. ETYKA. RELIGIA

FILOZOFIA. PSYCHOLOGIA. LOGIKA. ETYKA. RELIGIA FILOZOFIA. PSYCHOLOGIA. LOGIKA. ETYKA. RELIGIA Z 098959-BG BARAN TOMASZ Dehumanizacja w stosunkach międzygrupowych : czy "obcy" to też człowiek / Tomasz Baran Warszawa: Wydaw. Uniwersytetu Warszawskiego,

Bardziej szczegółowo

Książka dofinansowana przez Uniwersytet Jagielloński ze środków Instytutu Socjologii

Książka dofinansowana przez Uniwersytet Jagielloński ze środków Instytutu Socjologii Książka dofinansowana przez Uniwersytet Jagielloński ze środków Instytutu Socjologii RECENZENT prof. UAM dr hab. Anna Michalska PROJEKT OKŁADKI Jadwiga Burek Copyright by Krzysztof Frysztacki & Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Biblia Najważniejsze zagadnienia cz II Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Studia stacjonarne WF AIK NAZWA PRZEDMIOTU: SEMINARIUM LICENCJACKIE NAZWA PRZEDMIOTU PO ANGIELSKU: BA DIPLOMA SEMINAR I. KARTA PRZEDMIOTU CELE PRZEDMIOTU C1. Analiza wybranych

Bardziej szczegółowo

Skala Postaw Być i Mieć. Podręcznik

Skala Postaw Być i Mieć. Podręcznik Skala Postaw Być i Mieć. Podręcznik Bronisław Grulkowski Skala Postaw Być i Mieć. Podręcznik Oficyna Wydawnicza Impuls Kraków 2007 Copyright by Bronisław Grulkowski, 2007 Copyright by Oficyna Wydawnicza

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wartości w wychowaniu

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wartości w wychowaniu Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wartości w wychowaniu prof. Ewa Chmielecka Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 20 października 2009 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTETDZIECIECY.PL O czym

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kochanowski. Utwory wybrane

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kochanowski. Utwory wybrane Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Jan Kochanowski Utwory wybrane Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa zastrzeżone.

Bardziej szczegółowo

PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE. ks. Artur Aleksiejuk

PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE. ks. Artur Aleksiejuk PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE ks. Artur Aleksiejuk Pojęcie praw człowieka Przez prawa człowieka rozumie się te prawa, które są bezpośrednio związane z naturą człowieka jako istoty rozumnej i wolnej (osoby)

Bardziej szczegółowo

Wiesław M. Macek. Teologia nauki. według. księdza Michała Hellera. Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego

Wiesław M. Macek. Teologia nauki. według. księdza Michała Hellera. Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego Wiesław M. Macek Teologia nauki według księdza Michała Hellera Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego Warszawa 2010 Na początku było Słowo (J 1, 1). Książka ta przedstawia podstawy współczesnej

Bardziej szczegółowo

Izabela Marszałek, Józef Tischner i filozoficzne koncepcje zła. Czy zło jest w nas, czy między nami?, Wydawnictwo WAM, Kraków 2014, ss.

Izabela Marszałek, Józef Tischner i filozoficzne koncepcje zła. Czy zło jest w nas, czy między nami?, Wydawnictwo WAM, Kraków 2014, ss. http://dx.doi.org/10.12775/szhf.2015.011 Izabela Marszałek, Józef Tischner i filozoficzne koncepcje zła. Czy zło jest w nas, czy między nami?, Wydawnictwo WAM, Kraków 2014, ss. 334 Książka Izabeli Marszałek

Bardziej szczegółowo

Etyka problem dobra i zła

Etyka problem dobra i zła Etyka problem dobra i zła Plan wykładu Definicje i podstawowe odróżnienia Problem dobrego życia w klasycznej etyce Arystotelesowskiej Chrześcijańska interpretacja etyki Arystotelesowskiej Etyka - problem

Bardziej szczegółowo

Publikacja objęta jest prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie i rozpowszechnianie zabronione. Publikacja przeznaczona jedynie dla

Publikacja objęta jest prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie i rozpowszechnianie zabronione. Publikacja przeznaczona jedynie dla Publikacja całkowicie finansowana przez Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego program Krajowego Naukowego Ośrodka Wiodącego (KNOW) Recenzent prof.

Bardziej szczegółowo

HASŁO OPISU BIBLIOGRAFICZNEGO

HASŁO OPISU BIBLIOGRAFICZNEGO HASŁO OPISU BIBLIOGRAFICZNEGO Hasłem opisu bibliograficznego jest wyrażenie o sformalizowanej postaci, służące do porządkowania zbiorów informacji o dokumentach. 1 Hasłem opisu bibliograficznego powinno

Bardziej szczegółowo

Działalność Instytutu. Biuletyn. Instytutu Myśli Józefa Tischnera

Działalność Instytutu. Biuletyn. Instytutu Myśli Józefa Tischnera Działalność Instytutu Biuletyn Instytutu Myśli Józefa Tischnera Styczeń 2010 1 Biuletyn Instytutu Myśli Józefa Tischnera Krąg Przyjaciół Michał Heller Helmut Juros Krzysztof Michalski Bp Tadeusz Pieronek

Bardziej szczegółowo

WYDAWNICTWO ZWARTE. Dokumenty drukowane. Wzór opisu zawierający elementy obowiązkowe i fakultatywne. Wzór opisu zawierający elementy obowiązkowe

WYDAWNICTWO ZWARTE. Dokumenty drukowane. Wzór opisu zawierający elementy obowiązkowe i fakultatywne. Wzór opisu zawierający elementy obowiązkowe Dokumenty drukowane WYDAWNICTWO ZWARTE elementy Odpowiedzialność główna. Tytuł: dodatek do tytułu. Odpowiedzialność drugorzędna. Wydanie. Miejsce wydania: wydawca, rok wydania. Objętość (liczba stronic

Bardziej szczegółowo

Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach. Kościoła Zielonoświątkowego w RP

Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach. Kościoła Zielonoświątkowego w RP Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach nauczania biblijnego Kościoła Zielonoświątkowego w RP Podstawa Programowa katechezy zielonoświątkowej Za podstawowe źródło treści oraz główną przesłankę

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONKURSU FILOZOFICZNEGO W drodze ku mądrości dla uczniów gimnazjów województwa mazowieckiego ROK SZK. 2015/2016

REGULAMIN KONKURSU FILOZOFICZNEGO W drodze ku mądrości dla uczniów gimnazjów województwa mazowieckiego ROK SZK. 2015/2016 REGULAMIN KONKURSU FILOZOFICZNEGO W drodze ku mądrości dla uczniów gimnazjów województwa mazowieckiego ROK SZK. 2015/2016 1. Podstawą organizacji Konkursu jest art. 31 pkt. 7 ustawy z dn. 7 września 1991

Bardziej szczegółowo

Książka wielotomowa: Prus Bolesław, Lalka, T.1-3, Warszawa: Świat Książki, 2002, ISBN 83-7311-26-85

Książka wielotomowa: Prus Bolesław, Lalka, T.1-3, Warszawa: Świat Książki, 2002, ISBN 83-7311-26-85 WZÓR SKRÓCONEGO OPISU BIBLIOGRAFICZNEGO Przyjęty w LO nr IV WAŻNE INFORMACJE: dane do opisu bibliograficznego spisujemy zawsze z karty tytułowej a nie z okładki książki, tytuły dzieł zapisuje się kursywą,

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU. Wprowadzenie do psychologii i historii myśli psychologicznej 1100-Ps1WPHM-NJ

OPIS PRZEDMIOTU. Wprowadzenie do psychologii i historii myśli psychologicznej 1100-Ps1WPHM-NJ OPIS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu Wydział Instytut/Katedra Kierunek Specjalność/specjalizacja Poziom kształcenia: Profil: Forma studiów Rok/semestr Wprowadzenie do psychologii i historii

Bardziej szczegółowo

ISBN 978-83-60490-50-1. Copyright by Aleksandra Burek i Zakład Wydawniczy»NOMOS«

ISBN 978-83-60490-50-1. Copyright by Aleksandra Burek i Zakład Wydawniczy»NOMOS« Copyright by Aleksandra Burek i Zakład Wydawniczy»NOMOS«Recenzje: prof. dr hab. Leszek Koczanowicz prof. dr hab. Michał Wojciechowski Publikacja dofinansowana przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Bardziej szczegółowo

(materiały dostępne w Bibliotece Pedagogicznej w Suchej Beskidzkiej)

(materiały dostępne w Bibliotece Pedagogicznej w Suchej Beskidzkiej) ETYKA ZAWODU NAUCZYCIELA Zestawienie bibliograficzne w wyborze za lata 1993-2012 (materiały dostępne w Bibliotece Pedagogicznej w Suchej Beskidzkiej) WYDAWNICTWA ZWARTE 1. Biblioteka szkolna dzisiaj /

Bardziej szczegółowo

Rozwój osobisty Medytacje terapeutyczne

Rozwój osobisty Medytacje terapeutyczne Ryszard Krupiński Rozwój osobisty Medytacje terapeutyczne Wydawnictwo Psychoskok 1 Ryszard Krupiński Rozwój osobisty Medytacje terapeutyczne Wydawnictwo Psychoskok 1 Copyright by Ryszard Krupiński Copyright

Bardziej szczegółowo

Projekt okładki: Borys Kotowski OSB. Redakcja: Jakub Biel OSB

Projekt okładki: Borys Kotowski OSB. Redakcja: Jakub Biel OSB Projekt okładki: Borys Kotowski OSB Redakcja: Jakub Biel OSB Imprimi potest: Opactwo Benedyktynów L.dz. 17/2015, Tyniec, dnia 29.01.2015 o. Szymon Hiżycki OSB, opat tyniecki Wydanie pierwsze: Kraków 2015

Bardziej szczegółowo

GWSP GIGI. Filozofia z aksjologią. dr Mieczysław Juda

GWSP GIGI. Filozofia z aksjologią. dr Mieczysław Juda GWSP Filozofia z aksjologią dr Mieczysław Juda GIGI Filozofia z aksjologią [5] Systemy nowożytne: empiryzm Locke a i sceptycyzm Hume a Filozofia z aksjologią [5] Systemy nowożytne: empiryzm Locke a i sceptycyzm

Bardziej szczegółowo

Wydawnictwo PLACET zaprasza Państwa do zapoznania się z naszą ofertą.

Wydawnictwo PLACET zaprasza Państwa do zapoznania się z naszą ofertą. OKLADKA Wydawnictwo PLACET zaprasza Państwa do zapoznania się z naszą ofertą. PLACET słowo niegdyś używane w naszym języku a zapożyczone z łaciny oznaczało: przyzwolenie, zgodę, a też,,podobać się. To

Bardziej szczegółowo

PRAWA CZŁOWIEKA W EDUKACJI SZKOLNEJ (zestawienie bibliograficzne w wyborze)

PRAWA CZŁOWIEKA W EDUKACJI SZKOLNEJ (zestawienie bibliograficzne w wyborze) 1 PEDAGOGICZNA BIBLIOTEKA WOJEWÓDZKA W RZESZOWIE INFORMATORIUM BIBLIOGRAFICZNE PRAWA CZŁOWIEKA W EDUKACJI SZKOLNEJ (zestawienie bibliograficzne w wyborze) KSIĄśKI 1.JASUDOWICZ, Tadeusz Informator VII Olimpiady

Bardziej szczegółowo

Wymogi formalne pracy dyplomowej

Wymogi formalne pracy dyplomowej Załącznik do uchwały nr 10/2013 Rady Wydziału Pedagogicznego ChAT z dnia 28 lutego 2013 roku w sprawie przyjęcia Wymogów formalnych pracy dyplomowej Wymogi formalne pracy dyplomowej I. Wymogi niniejsze

Bardziej szczegółowo

Zdzisława Piątek. o śmierci. seksie. i metodzie in vitro. universitas

Zdzisława Piątek. o śmierci. seksie. i metodzie in vitro. universitas Zdzisława Piątek o śmierci seksie i metodzie in vitro universitas Na ironię zakrawa fakt, iż nauka, która nigdy nie dążyła do odkrycia prawd absolutnych, a wręcz odcinała się od takich poszukiwań,

Bardziej szczegółowo

Edukacja elastyczna flexischooling

Edukacja elastyczna flexischooling Edukacja elastyczna flexischooling James Hemming Jon Holt Roland Meighan Philip Toogood 1 Edukacja elastyczna Pedagogika skoncentrowana na uczniu, proces nauczania odpowiada potrzebom dzieci i młodzieży

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Fundacji na Rzecz Myślenia im. Barbary Skargi w roku 2014

Sprawozdanie z działalności Fundacji na Rzecz Myślenia im. Barbary Skargi w roku 2014 Sprawozdanie z działalności Fundacji na Rzecz Myślenia im. Barbary Skargi w roku 2014 1. O Fundacji. 2. Działania w 2014 roku. 3. Działalność gospodarcza. 4. Uchwały Zarządu. 5. Informacja o wysokości

Bardziej szczegółowo

Bibliografia załącznikowa do prezentacji maturalnej

Bibliografia załącznikowa do prezentacji maturalnej Bibliografia załącznikowa do prezentacji maturalnej Definicja bibliografii załącznikowej Bibliografia załącznikowa jest to wykaz dokumentów (książki, czasopisma, artykuły, dokumenty elektroniczne itp.),

Bardziej szczegółowo

WYKAZ PODRĘCZNIKÓW OBOWIĄZUJĄCYCH W ZESPOLE SZKÓŁ PLASTYCZNYCH IM. STANISŁAWA KOPYSTYŃSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2015/2016

WYKAZ PODRĘCZNIKÓW OBOWIĄZUJĄCYCH W ZESPOLE SZKÓŁ PLASTYCZNYCH IM. STANISŁAWA KOPYSTYŃSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 WYKAZ PODRĘCZNIKÓW OBOWIĄZUJĄCYCH W ZESPOLE SZKÓŁ PLASTYCZNYCH IM. STANISŁAWA KOPYSTYŃSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 OGÓLNOKSZTAŁCĄCA SZKOŁA SZTUK PIĘKNYCH. Klasa I Ogólnokształcącej Szkoły Sztuk Pięknych

Bardziej szczegółowo

Rada Programowa Instytutu:

Rada Programowa Instytutu: Krąg Przyjaciół: Michał Heller Helmut Juros Krzysztof Michalski Bp Tadeusz Pieronek Barbara Skarga Władysław Stróżewski Marian Tischner Adam Węgrzecki Jacek Woźniakowski Abp Józef Życiński Rada Programowa

Bardziej szczegółowo

Jak napisać bibliografię

Jak napisać bibliografię Spis treści: Jak napisać bibliografię 1. Informacje ogólne 1.1 Wyjaśnienie terminów 1.2. Stosowane normy 2. Opis bibliograficzny 2.1. Uwagi ogólne 2.2. Opis książki 2.3. Opis czasopisma 2.4. Opis dokumentu

Bardziej szczegółowo

Teoria potencjalności (capabilities approach)

Teoria potencjalności (capabilities approach) Teoria potencjalności (capabilities approach) 1987-1993: współpraca z Amartyą Senem w WIDER w Helsinkach Zdolności wewnętrzne własności człowieka, które przy odpowiednim jego funkcjonowaniu w ramach właściwych

Bardziej szczegółowo

Motyw snu w literaturze

Motyw snu w literaturze Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Kielcach Motyw snu w literaturze zestawienie bibliograficzne w wyborze Wybór i opracowanie Małgorzata Pronobis Kielce 2010 2 Materiały ogólne 1. Danek, D. : Sen (marzenie

Bardziej szczegółowo

Zdzisława Piątek. o śmierci. seksie. i metodzie in vitro. universitas

Zdzisława Piątek. o śmierci. seksie. i metodzie in vitro. universitas Zdzisława Piątek o śmierci seksie i metodzie in vitro universitas Na ironię zakrawa fakt, iż nauka, która nigdy nie dążyła do odkrycia prawd absolutnych, a wręcz odcinała się od takich poszukiwań,

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet jako wspólnota nauczających i nauczanych. Artur Andrzejuk

Uniwersytet jako wspólnota nauczających i nauczanych. Artur Andrzejuk Uniwersytet jako wspólnota nauczających i Artur Andrzejuk Motto Ci z nas, którzy ciągle wierzą w absolutnie powszechną wartość kultury intelektualnej i prawdy - bez popadania w rozpacz co do przyszłości

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu: ROZ-S8-15

KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu: ROZ-S8-15 (pieczęć wydziału) KARTA PRZEDMIOTU Z1-PU7 WYDANIE N1 Strona 1 z 5 1. Nazwa przedmiotu: ORGANIZACJE POZARZĄDOWE I ICH SPOŁECZNE FUNKCJE 3. Karta przedmiotu ważna od roku akademickiego: 2012/2013 4. Forma

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Estetyka 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek ) realizującej przedmiot:

Bardziej szczegółowo

BIBLIOGRAFIA ZAŁĄCZNIKOWA 7/27/2013 1

BIBLIOGRAFIA ZAŁĄCZNIKOWA 7/27/2013 1 BIBLIOGRAFIA ZAŁĄCZNIKOWA 7/27/2013 1 Co to jest bibliografia? Spis (wykaz) dokumentów (książek, artykułów, publikacji z internetu) wykorzystanych do napisania pracy, uporządkowanych według określonych

Bardziej szczegółowo

BIBLIOGRAFIE, ICH RODZAJE, ZASTOSOWANIE

BIBLIOGRAFIE, ICH RODZAJE, ZASTOSOWANIE BIBLIOGRAFIE, ICH RODZAJE, ZASTOSOWANIE Bibliografia z greki biblion książka, graphen pisać Bibliografia uporządkowany spis / wykaz,zestawienie dokumentów / zestawiony wg pewnych kryteriów, spełniający

Bardziej szczegółowo

Etyka w psychoterapii sylabus 2013/2014

Etyka w psychoterapii sylabus 2013/2014 1 Etyka w psychoterapii sylabus 2013/2014 1. Rozwiązywanie dylematów etycznych w psychoterapii Bond, T. (2012). Rozwiązywanie problemów etycznych. W C. Feltham i I. Horton (red.), Psychoterapia i poradnictwo.

Bardziej szczegółowo

MIĘDZY NOWOCZESNOŚCIĄ A PONOWOCZESNOŚCIĄ. Redakcja Aleksandra Samonek. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego

MIĘDZY NOWOCZESNOŚCIĄ A PONOWOCZESNOŚCIĄ. Redakcja Aleksandra Samonek. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego MIĘDZY NOWOCZESNOŚCIĄ A PONOWOCZESNOŚCIĄ Redakcja Aleksandra Samonek Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego TEORIA PRAWA TEORIA PRAWA MIĘDZY NOWOCZESNOŚCIĄ A PONOWOCZESNOŚCIĄ Redakcja Aleksandra Samonek

Bardziej szczegółowo

Historia filozofii nowożytnej wykład

Historia filozofii nowożytnej wykład dr Tomasz Kubalica Historia filozofii nowożytnej wykład LISTA LEKTUR Teksty źródłowe: Bacon, Francis: Novum organum; Berkeley, George: Traktat o zasadach ludzkiego poznania: w którym poddano badaniu główne

Bardziej szczegółowo

Słowniki i leksykony języka polskiego

Słowniki i leksykony języka polskiego ul. Szkolna 3 77-400 Złotów katalog on-line: www.zlotow.bp.pila.pl tel. (67)263-21-42 e-mail: zlotow@cdn.pila.pl wypozyczalnia.bpzlotow@wp.pl Słowniki i leksykony języka polskiego (wybór za lata 1990-2013)

Bardziej szczegółowo

PUBLICZNA BIBLIOTEKA PEDAGOGICZNA W KONINIE

PUBLICZNA BIBLIOTEKA PEDAGOGICZNA W KONINIE PUBLICZNA BIBLIOTEKA PEDAGOGICZNA W KONINIE 62-510 Konin, ul. Przemysłowa 7 tel.centr. (63) 242 63 39 (63) 249 30 40 e-mail pbp@pbpkonin.pl www.pbpkonin.pl Ojcostwo Zestawienie bibliograficzne w wyborze

Bardziej szczegółowo

Współpraca państw Grupy Wyszehradzkiej w zapewnianiu cyberbezpieczeństwa analiza i rekomendacje

Współpraca państw Grupy Wyszehradzkiej w zapewnianiu cyberbezpieczeństwa analiza i rekomendacje Współpraca państw Grupy Wyszehradzkiej w zapewnianiu cyberbezpieczeństwa Tomas Rezek, Tomasz Szatkowski, Joanna Świątkowska, Jozef Vyskoč, Maciej Ziarek Współpraca państw Grupy Wyszehradzkiej w zapewnianiu

Bardziej szczegółowo

OPIS BIBLIOGRAFICZNY. Ważne!:

OPIS BIBLIOGRAFICZNY. Ważne!: OPIS BIBLIOGRAFICZNY Bibliografia - spis utworów opisanych zgodnie z zasadami opisu bibliograficznego. Na potrzeby prezentacji maturalnej wystarczy tzw. skrócony opis bibliograficzny. Literatura podmiotu

Bardziej szczegółowo

Bioetyka. dr M. Dolata. 1 ECTS F-2-P-B-04 Forma studiów /liczba godzin studia /liczba punktów ECTS:

Bioetyka. dr M. Dolata. 1 ECTS F-2-P-B-04 Forma studiów /liczba godzin studia /liczba punktów ECTS: Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające / wymagania wstępne: Nazwa modułu (przedmiot lub grupa przedmiotów): Osoby prowadzące:

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2012 FILOZOFIA

EGZAMIN MATURALNY 2012 FILOZOFIA Centralna Komisja Egzaminacyjna EGZAMIN MATURALNY 2012 FILOZOFIA POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi MAJ 2012 2 Egzamin maturalny z filozofii Część I (20 punktów) Zadanie 1. (0 2) Obszar standardów

Bardziej szczegółowo

dr Jerzy M. NIEPSUJ Warszawa/Londyn UKSW/PUNO, 22.02.2009 r.

dr Jerzy M. NIEPSUJ Warszawa/Londyn UKSW/PUNO, 22.02.2009 r. dr Jerzy M. NIEPSUJ Warszawa/Londyn UKSW/PUNO, 22.02.2009 r. Czy jesteśmy ludźmi równymi? Czy jestem człowiekiem Solidarnym? PLAN WYKŁADU 1. Wprowadzenie wyjaśnienie i uzasadnienie tematu, nawiązania do

Bardziej szczegółowo

STOSOWANY W BIBLIOGRAFII ZAŁĄCZNIKOWEJ

STOSOWANY W BIBLIOGRAFII ZAŁĄCZNIKOWEJ OPIS BIBLIOGRAFICZNY STOSOWANY W BIBLIOGRAFII ZAŁĄCZNIKOWEJ Bibliografia załącznikowa powinna być opracowana zgodnie z normami: PN-ISO 690: 2002 Dokumentacja. Przypisy bibliograficzne. Zawartość, forma

Bardziej szczegółowo

Studia Doktoranckie Instytutu Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk. w zakresie literaturoznawstwa

Studia Doktoranckie Instytutu Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk. w zakresie literaturoznawstwa Studia Doktoranckie Instytutu Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk w zakresie literaturoznawstwa Nazwa: Studia Doktoranckie Instytutu Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk Adres: Pałac Staszica,

Bardziej szczegółowo

Uwagi o recepcji i przekładzie tekstów Martina Heideggera w Polsce

Uwagi o recepcji i przekładzie tekstów Martina Heideggera w Polsce ARGUMENT Vol. 3 (2/2013) pp. 245 252 Uwagi o recepcji i przekładzie tekstów Martina Heideggera w Polsce Janusz MIZERA* Kraków Recepcja myśli Martina Heideggera w Polsce trwa już ponad pół wieku. Pierwszym

Bardziej szczegółowo

Zasady upowszechniania informacji. Zagadnienia wybrane.

Zasady upowszechniania informacji. Zagadnienia wybrane. NATALIA DUDEK Zasady upowszechniania informacji. Zagadnienia wybrane. Moja praca podejmuje dość złożoną problematykę udostępniania informacji publicznych na tle ochrony danych osobowych. W wielu przypadkach

Bardziej szczegółowo

OPIS BIBLIOGRAFICZNY KSIĄŻKI

OPIS BIBLIOGRAFICZNY KSIĄŻKI ZASADY SPORZĄDZANIA OPISU BIBLIOGRAFICZNEGO OBOWIĄZUJĄCE W ZESPOLE SZKÓŁ INFORMATYCZNYCH ORAZ SZKOLE MISTRZOSTWA SPORTOWEGO I. Bibliografia jest to uporządkowany wg określonych kryteriów opis dokumentów

Bardziej szczegółowo

Semestr I: Semestr II: Semestr III: 5; Zal, 1 ECTS Semestr IV: 5; Egz, 1 ECTS Semestr V: 5; Zal, 1 ECTS Semestr VI: 5; Egz, 1 ECTS

Semestr I: Semestr II: Semestr III: 5; Zal, 1 ECTS Semestr IV: 5; Egz, 1 ECTS Semestr V: 5; Zal, 1 ECTS Semestr VI: 5; Egz, 1 ECTS AKADEMIA MUZYCZNA IM. I.J. PADEREWSKIEGO W POZNANIU WYDZIAŁ INSTRUMENTALNY Moduł/Przedmiot: Seminarium doktoranckie pracy pisemnej Kod modułu: Koordynator modułu: prof. dr hab. Anna Organiszczak Punkty

Bardziej szczegółowo

www.kmcwynar.republika.pl 06.10.2015 wykaz publikacji

www.kmcwynar.republika.pl 06.10.2015 wykaz publikacji dr Katarzyna M. Cwynar wykaz publikacji 2001 1. Hofstede G., Kultury i organizacje, przeł. M. Durska, PWE, Warszawa 2000. Rec.:..., Tyczyńskie Zeszyty Naukowe 2001, nr 3 4, s. 134 139. 2. Strategiczne

Bardziej szczegółowo

Wstęp Człowiek żyje w określonym środowisku, które dostarcza mu wciąż nowych wrażeń, a nierzadko również problemów. Niekiedy środowisko jest dla niego nowym wyzwaniem, z jednej strony niesie wsparcie,

Bardziej szczegółowo

INNY W FILOZOFII EMMANUELA LÉVINASA

INNY W FILOZOFII EMMANUELA LÉVINASA S ł u p s k i e S t u d i a F i l o z o f i c z n e n r 11 * 2012 Sylwia Górzna Akademia Pomorska w Słupsku INNY W FILOZOFII EMMANUELA LÉVINASA Skoro inny patrzy na mnie, to jestem za niego odpowiedzialny,

Bardziej szczegółowo

KIERUNEK PRACA SOCJALNA

KIERUNEK PRACA SOCJALNA KIERUNEK PRACA SOCJALNA Pytania na egzamin magisterski na studiach stacjonarnych i niestacjonarnych II stopnia 1. Podstawowe teorie pracy socjalnej. 06PC-2A_W06: ma poszerzoną wiedzę o człowieku jako o

Bardziej szczegółowo

Ks. dr hab. Maciej Bała, prof. UKSW Warszawa, 2015-11-01. Recenzja pracy doktorskiej mgr Sylwii Kłosowicz

Ks. dr hab. Maciej Bała, prof. UKSW Warszawa, 2015-11-01. Recenzja pracy doktorskiej mgr Sylwii Kłosowicz UNIWERSYTET KARDYNAŁA STEFANA WYSZYŃSKIEGO W WARSZAWIE KATEDRA FILOZOFII BOGA I RELIGII INSTYTUT FILOZOFII WYDZIAŁ FILOZOFII CHRZEŚCIJAŃSKIEJ Ks. dr hab. Maciej Bała, prof. UKSW Warszawa, 2015-11-01 Recenzja

Bardziej szczegółowo

NIE MOŻNA DŁUŻEJ MILCZEĆ

NIE MOŻNA DŁUŻEJ MILCZEĆ Mieczysław Gogacz NIE MOŻNA DŁUŻEJ MILCZEĆ 1. W czasopiśmie "Res Publica" (nr 5/91) ks. Józef Tischner ogłosił artykuł pt. "Życie wewnętrzne Boga". W tym artykule przy pomocy filozofii Hegla wyjaśnia prawdę

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra FIZJOTERAPII I NAUK O ZDROWIU. Kierunek: FIZJOTERAPIA

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra FIZJOTERAPII I NAUK O ZDROWIU. Kierunek: FIZJOTERAPIA PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra FIZJOTERAPII I NAUK O ZDROWIU Kierunek: FIZJOTERAPIA SYLABUS Nazwa przedmiotu Wybrane zagadnienia z filozofii,

Bardziej szczegółowo

Ontologie, czyli o inteligentnych danych

Ontologie, czyli o inteligentnych danych 1 Ontologie, czyli o inteligentnych danych Bożena Deka Andrzej Tolarczyk PLAN 2 1. Korzenie filozoficzne 2. Ontologia w informatyce Ontologie a bazy danych Sieć Semantyczna Inteligentne dane 3. Zastosowania

Bardziej szczegółowo

PREZENTACJA PODMIOTOWO - PRZEDMIOTOWA

PREZENTACJA PODMIOTOWO - PRZEDMIOTOWA PREZENTACJA PODMIOTOWO - PRZEDMIOTOWA 1. Czesław Miłosz: in memoriam. Red t. J. Gromek. Kraków 2004. ISBN 83-240-0503-X (slajd 1) 2. Miłosz Cz.: Na brzegu rzeki. Kraków 1994. ISBN 83-7006-254-7

Bardziej szczegółowo

Szkoła i nauczyciele przyszłości : Zestawienie bibliograficzne

Szkoła i nauczyciele przyszłości : Zestawienie bibliograficzne Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Nowym Sączu Filia w Gorlicach ul. Wróblewskiego 10 38-300 Gorlice tel. 0-18 35 215 70 e-mail bibped@vp.pl Szkoła i nauczyciele przyszłości : Zestawienie bibliograficzne

Bardziej szczegółowo

Recenzent dr hab. Jacek Kochanowski. Redaktor Wydawnictwa Ariana Nagórska. Projekt okładki i stron tytułowych Filip Sendal

Recenzent dr hab. Jacek Kochanowski. Redaktor Wydawnictwa Ariana Nagórska. Projekt okładki i stron tytułowych Filip Sendal Recenzent dr hab. Jacek Kochanowski Redaktor Wydawnictwa Ariana Nagórska Projekt okładki i stron tytułowych Filip Sendal Skład i łamanie Michał Janczewski Publikacja sfinansowana z działalności statutowej

Bardziej szczegółowo

Kurs: język A: literatura (Language A: Literature)

Kurs: język A: literatura (Language A: Literature) Kurs: język A: literatura (Language A: Literature) na poziome podstawowym (SL) i rozszerzonym (HL) skupia się na rozwijaniu i rozumieniu technik wykorzystywanych w krytyce literackiej i rozwijaniu zdolności

Bardziej szczegółowo

FILOZOFIA. Studia stacjonarne

FILOZOFIA. Studia stacjonarne FILOZOFIA Studia stacjonarne II stopnia Studia filozoficzne II stopnia na kierunku filozofia prowadzone są w ramach dwóch specjalności: Filozofia teoretyczna Kognitywistyka Studia na każdej specjalności

Bardziej szczegółowo

RYNEK KSIĄŻKI W POLSCE

RYNEK KSIĄŻKI W POLSCE RYNEK KSIĄŻKI W POLSCE 2009 P A P I E R RYNEK KSIĄŻKI W POLSCE 2009 P A P I E R Piotr Dobrołęcki współpraca: Tomasz Nowak, Daria Kaszyńska-Dobrołęcka BibliotekaAnaliz Warszawa 2009 Copyright by Piotr

Bardziej szczegółowo

Świat bez sztuki naraża się na to, że będzie światem zamkniętym na miłość Jan Paweł II

Świat bez sztuki naraża się na to, że będzie światem zamkniętym na miłość Jan Paweł II Świat bez sztuki naraża się na to, że będzie światem zamkniętym na miłość Jan Paweł II Recenzje: prof. dr hab. Czesław S. Nosal prof. dr hab. Władysław Jacek Paluchowski Redaktor prowadząca: Anna Raciborska

Bardziej szczegółowo

SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) Wydział Socjologiczno-Historyczny UR

SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) Wydział Socjologiczno-Historyczny UR SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Podstawy socjologii Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki

Bardziej szczegółowo

ISSN 1895-4421 EPISTEME CZASOPISMO NAUKOWO-KULTURALNE KRAKÓW. Nr 19/2013, t. I

ISSN 1895-4421 EPISTEME CZASOPISMO NAUKOWO-KULTURALNE KRAKÓW. Nr 19/2013, t. I ISSN 1895-4421 EPISTEME CZASOPISMO NAUKOWO-KULTURALNE KRAKÓW Nr 19/2013, t. I EPISTEME CZASOPISMO NAUKOWO-KULTURALNE Redakcja: Zdzisław Szczepanik (red. naczelny) Katarzyna Daraż-Duda (sekretarz redakcji)

Bardziej szczegółowo

Postawy więźniów obozów koncentracyjnych w świetle literatury obozowej

Postawy więźniów obozów koncentracyjnych w świetle literatury obozowej Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Kielcach Postawy więźniów obozów koncentracyjnych w świetle literatury obozowej Wybór i opracowanie Marta Boszczyk wrzesień, 2005r. 2 Bibliografia podmiotu 1. Andrzejewski

Bardziej szczegółowo

TEMATYCZNE ZESTAWIENIA BIBLIOGRAFICZNE. Wspomaganie szkoły ZESTAWIENIE BIBLIOGRAFICZNE W WYBORZE

TEMATYCZNE ZESTAWIENIA BIBLIOGRAFICZNE. Wspomaganie szkoły ZESTAWIENIE BIBLIOGRAFICZNE W WYBORZE Biblioteka Pedagogiczna w Sieradzu ul. Jagiellońska 2 98-200 Sieradz tel./fax 043 822 31 64, 043 822 49 62 www.bpsieradz.pl TEMATYCZNE ZESTAWIENIA BIBLIOGRAFICZNE Wspomaganie szkoły ZESTAWIENIE BIBLIOGRAFICZNE

Bardziej szczegółowo

Urszula Dąmbska-Prokop. O tłumaczeniu źle i dobrze

Urszula Dąmbska-Prokop. O tłumaczeniu źle i dobrze Urszula Dąmbska-Prokop O tłumaczeniu źle i dobrze Urszula Dąmbska-Prokop O tłumaczeniu źle i dobrze Copyright by Urszula Dąmbska-Prokop, 2012 Skład komputerowy empe Projekt okładki Ttt ISBN 978-83-63261-08-5

Bardziej szczegółowo

ŚWIĘTY JÓZEFIE, OPIEKUNIE RODZIN. 30-dniowe nabożeństwo do świętego Józefa. tel. 618 529 293; www.karmelici.info e-mail poznan@karmelicibosi.

ŚWIĘTY JÓZEFIE, OPIEKUNIE RODZIN. 30-dniowe nabożeństwo do świętego Józefa. tel. 618 529 293; www.karmelici.info e-mail poznan@karmelicibosi. ŚWIĘTY JÓZEFIE, OPIEKUNIE RODZIN 30-dniowe nabożeństwo do świętego Józefa tel. 18 529 293; www.karmelici.info e-mail poznan@karmelicibosi.pl okładka.indd 1 2015-03-03 08:10:05 Alicja Maksymiuk ŚWIĘTY JÓZEFIE,

Bardziej szczegółowo

1 Odpowiedzialna pomoc wychowawcza Marek Dziewiecki

1 Odpowiedzialna pomoc wychowawcza Marek Dziewiecki 1 Spis treści 2 Spis treści I Wychowanie a psychologia...... 8 1. Psychologizacja wychowania......8 2. Właściwa relacja między psychologią a pedagogiką.... 10 3. Psychologia a wychowanie: przykłady oddziaływania

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: STUDIA HISTORYCZNO-SPOŁECZNE

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: STUDIA HISTORYCZNO-SPOŁECZNE Załącznik nr 16 do Uchwały nr 21/2012 Senatu UPJPII z dnia 21 maja 2012 r., wprowadzony Uchwałą nr 6/2014 Senatu UPJPII z dnia 20 stycznia 2014 r. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH)

Bardziej szczegółowo

Szkolny zestaw podręczników na rok 2013/14. P. O. E. Z. S. M. w Warszawie

Szkolny zestaw podręczników na rok 2013/14. P. O. E. Z. S. M. w Warszawie Szkolny zestaw ów na rok 2013/14 Klasa I Gimnazjum P. O. E. Z. S. M. w Warszawie PRZEDMIOT TYTUŁ PODRĘCZNIKA AUTOR WYDAWNICTWO UWAGI biologia chemia Ciekawa biologia cz. 1 Ciekawa biologia cz. 1 ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Współczesne koncepcje ochrony wolności i praw podstawowych

Współczesne koncepcje ochrony wolności i praw podstawowych Współczesne koncepcje ochrony wolności i praw podstawowych pod redakcją Andrzeja Batora Mariusza Jabłońskiego Marka Maciejewskiego Krzysztofa Wójtowicza Wrocław 2013 WSPÓŁCZESNE KONCEPCJE OCHRONY WOLNOŚCI

Bardziej szczegółowo

WSTÊP. K. Wojtyła, Rozważania o istocie człowieka, Kraków 2000, s. 97. 2

WSTÊP. K. Wojtyła, Rozważania o istocie człowieka, Kraków 2000, s. 97. 2 WSTÊP Personalizm oznacza ujmowanie i rozwiązywanie różnorodnych zagadnień i spraw ludzkich zgodnie z (...) założeniem: człowiek jest osobą wartością niepowtarzalną i nieprzemijającą 1 głosił Karol Wojtyła

Bardziej szczegółowo

Sposoby nawiązania do horacjańskiej myśli Non omnis moriar w utworach literatury polskiej

Sposoby nawiązania do horacjańskiej myśli Non omnis moriar w utworach literatury polskiej Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Kielcach Sposoby nawiązania do horacjańskiej myśli Non omnis moriar w utworach literatury polskiej zestawienie bibliograficzne w wyborze Wybór i opracowanie Marta Boszczyk

Bardziej szczegółowo

Jak poprawnie sporządzić opis bibliograficzny w bibliografii załącznikowej?

Jak poprawnie sporządzić opis bibliograficzny w bibliografii załącznikowej? Jak poprawnie sporządzić opis bibliograficzny w bibliografii załącznikowej? Wszystkie pozycje, które są wykorzystane podczas prezentacji muszą zostać wymienione w ramowym planie prezentacji jako literatura

Bardziej szczegółowo

REGUŁY ANALIZY TEKSTU NAUKOWEGO

REGUŁY ANALIZY TEKSTU NAUKOWEGO REGUŁY ANALIZY TEKSTU NAUKOWEGO (według Mieczysława Gogacza) Plan i cel prezentacji PLAN 1. Odróżnianie pytań badawczych od odpowiedzi 2. Analiza pytań badawczych 3. Analiza odpowiedzi 4. Precyzowanie

Bardziej szczegółowo

PORADNIK DLA MATURZYSTY BIBLIOGRAFIA DO PREZENTACJI

PORADNIK DLA MATURZYSTY BIBLIOGRAFIA DO PREZENTACJI PORADNIK DLA MATURZYSTY BIBLIOGRAFIA DO PREZENTACJI Bibliografia do prezentacji składa się z: Literatury podmiotu - wykaz wykorzystanych dzieł literackich, malarskich, filmowych, utworów muzycznych, "Lalka"

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016)

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) Ocena dopuszczająca: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który opanował wiadomości i umiejętności określone

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wstęp... 5

SPIS TREŚCI. Wstęp... 5 SPIS TREŚCI Wstęp....................................... 5 MĘKA I KRZYŻ JEZUSA Stanisław Biel SJ Kontemplacje tajemnic męki i śmierci Jezusa....... 11 Męka i krzyż Jezusa w Ćwiczeniach duchownych..............................

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII MAJ 2013 POZIOM PODSTAWOWY. Czas pracy: 120 minut. Liczba punktów do uzyskania: 50 WPISUJE ZDAJĄCY

EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII MAJ 2013 POZIOM PODSTAWOWY. Czas pracy: 120 minut. Liczba punktów do uzyskania: 50 WPISUJE ZDAJĄCY Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2010 KOD WPISUJE ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem EGZAMIN MATURALNY

Bardziej szczegółowo