Synergia węglowo jądrowa

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Synergia węglowo jądrowa"

Transkrypt

1 Synergia węglowo jądrowa duży europejski projekt demonstrujący wykorzystania reaktorów wysokotemperaturowych w Polsce Polskie Towarzystwo Fizyczne Oddział Szczeciński 23 marca 2009 Ludwik Pieńkowski, Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów Uniwersytet Warszawski

2 European demonstration of process heat application with nuclear reactors Towards nuclear-coal synergy National Economy Committee The Senate of the Republic of Poland Warsaw, Poland, March 17, 2009 Dominique Hittner, Chairman of the European High Temperature Reactor Technology Network (HTR TN), AREVA, France Michael A. Fütterer, EU Commission, Joint Research Center Werner von Lensa, Forschungszentrum Jülich, Germany Sander de Groot, NRG, Petten, The Netherlands Ludwik Pieńkowski, University of Warsaw, Poland

3 Plan Program energetyki jądrowej w Polsce Strategia R&D w Europie dla energetyki jądrowej Co jest niezbędne dla europejskiego programu budowy pierwszej instalacji z reaktorem HTR Europejski potencjał w technologiach HTR i instalacji wykorzystujących ciepło z HTR Zapotrzebowanie przemysłu na bezemisyjne ciepło procesowe Intencja a następnie decyzja jednego z krajów europejskich zostania gospodarzem projektu Czym jest reaktor HTR i do czego może być wykorzystany Doświadczenie europejskie w technologiach HTR Stan projektów HTR na świecie i ostatnie trendy Po co europejski program budowy instalacji demonstracyjnej Konkluzje

4 Perspektywa energetyki jądrowej w Polsce Bezpieczeństwo energetyczne i konieczność ograniczenia emisji CO2 wymagają niskoemisyjnych technologii Obecnie jest opracowywany program energetyki jądrowej w Polsce Cel: uruchomienie pierwszej elektrowni jądrowej około 2020 roku Program ten wymaga solidnych podstaw w obszarach zależnych od nauki, badań i rozwoju technologii Silna i stabilna akceptacja społeczna oparta na wiedzy Wzmocnienie ram prawnych dla procesu licencjonowania i nadzoru Pozyskanie wsparcie ze strony przemysłu węglowego poprzez prowadzenie wspólnych badań Edukacja i trening: wdrożenie w Polsce energetyki jądrowej wymaga wykształcenia kilku tysięcy specjalistów w ciągu najbliższych 10 lat Współpraca międzynarodowa oparta na wsparciu ze strony europejskich programów badawczych w obszarze technologii jądrowych System akumulowania i rozwoju w Polsce wiedzy o energetyce jądrowej

5 Strategia rozwoju energetyki jądrowej w Europie Reaktory lekkowodne (LWR) Obecnie dostępna technologia Dostarczyciele i użytkownicy wyznaczają trendy rozwoju Reaktory prędkie (powielające) Długofalowy program mający dać odpowiedź na ograniczone zasoby rozszczepialnego paliwa i możliwie pełny recycling wypalonego paliwa W Europie Francja jest liderem projektu. Prototyp Sodium cooled Fast Reactor (SFR) jest oczekiwany około 2020 European Sustainable Nuclear Energy Technology Platform (SNE-TP) rozpoznała reaktory typu HTR jako jeden z filarów programów R&D Reaktory wysokotemperaturowe (High Temperature Reactors, HTR) dla produkcji energii elektrycznej, ciepła procesowego i wodoru

6 Droga do synergii węglowo - jądrowej Wsparcie dla programu energetyki jądrowej, budowy elektrowni jądrowych Uruchomienie pierwszej europejskiej instalacji HTR na początku dekady 2020 R&D vision Ramy programu synergii węglowo jądrowej w Polsce: Baza programu Europejskie doświadczenie w technologiach HTR Zasoby węgla i potrzeby przemysłu chemicznego w Polsce i w Europie Co jest niezbędne dla europejskiego programu budowy pierwszej instalacji Europejski potencjał w technologiach HTR i instalacji wykorzystujących ciepło z HTR Zapotrzebowanie przemysłu na bezemisyjne ciepło procesowe Intencja a następnie decyzja jednego

7 European High Temperature Reactor Technology Network

8 RAPHAEL - ReActor for Process heat, Hydrogen And ELectricity generation

9 Konsorcjum wiodących polskich uczelni i instytutów dla programu synergii węglowo - jądrowej AGH w Krakowie Instytut Problemów Jądrowych, Świerk Główny Instytut Górnictwa w Katowicach Politechnika Częstochowska Politechnika Śląska w Gliwicach Politechnika Warszawska Politechnika Wrocławska Instytut Chemicznej Przeróbki Węgla w Zabrzu Instytut Chemii i Techniki Jądrowej, Warszawa Instytut Energii Atomowej, Świerk Uniwersytet Śląski Instytut Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie Uniwersytet Warszawski Instytut Inżynierii Chemicznej PAN w Gliwicach Konsorcjum zawiązano 28 czerwiec 2006 Lider: Profesor Kazimierz Jeleń, Akademia Górniczo Hutnicza w Krakowie Koordynatorzy: Ludwik Pieńkowski, Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów UW Jerzy Cetnar, Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej AGH w Krakowie

10 Czym jest reaktor HTR? ANTARES Projekt firmy AREVA (są też projekty firm PBMR i GA) Reaktor HTR jest źródłem ciepła o temperaturze do T=850 C (przy dzisiaj dostępnych materiałach), który: pracuje na neutronach termicznych, spowolnionych w graficie ma silnie ujemny współczynnik temperaturowy (wzrost temperatury rdzenia powoduje zmniejszenie mocy, co sprzyja obniżeniu temperatury) chłodzony jest helem, który nie pochłania neutronów i jest gazem obojętnym chemicznie ma niewielką gęstość mocy (kilka MW/m3, w porównaniu do 100 MW/m3 w reaktorach PWR) może pracować na paliwie uranowym, plutonowym, thorowym, jak i wypalać transuranowce rozszczepialne paliwo jest zamknięte w ceramicznych mikrokapsułkach TRISO zachowujących szczelność w ekstremalnie wysokich temperaturach (do 1600 C)

11 Po co potrzebny jest HTR? Rynek ciepła procesowego jest duży, większy niż rynek energii elektrycznej Im wyższa temperatura, tym wartość ciepła procesowego większa Reaktory HTR otworzą rynek ciepła procesowego dla technologii jądrowych

12 Przykładowa konfiguracja reaktora HTR Dominique Hittner, AREVA NP

13 Europejskie doświadczenia w HTRach W Europie działały doświadczalne reaktory HTR, jak i demonstracyjna elektrownia z takim reaktorem reaktory doświadczalne demonstracja koncepcja modularna Opracowano elementy technologii dla przemysłowego wykorzystania jądrowego ciepła procesowego 10MW wymiennik ciepła Opanowano technologie produkcji wysokiej jakości paliwa TRISO 10MW reformer parowy metanu

14 Europejskie doświadczenia w HTRach Nuclear Hydrogenating Coal Gasification Karl Verfondern, IAEA Int. Conf. On Non Electric Applications of Nuclear Power April 16 19, 2007, Oarai, Japan Forschungszentrum Jülich in der Helmholtz Gemeinschaft

15 Europejskie doświadczenia w HTRach Pilot Plant for Hydro Coal Gasification Semi technical scale testing with 0.2 t/h Pilot plant scale testing with 10.0 kg/h Gasification at C and 6 12 MPa Coal throughput of ~40,000 t with up to 6400 Nm3/h of SNG Operation time of ~8000 h Karl Verfondern, IAEA Int. Conf. On Non Electric Applications of Nuclear Power April 16 19, 2007, Oarai, Japan Forschungszentrum Jülich in der Helmholtz Gemeinschaft

16 Europejskie doświadczenia w HTRach Nuclear Steam Coal Gasification Karl Verfondern, IAEA Int. Conf. On Non Electric Applications of Nuclear Power April 16 19, 2007, Oarai, Japan Forschungszentrum Jülich in der Helmholtz Gemeinschaft

17 Europejskie doświadczenia w HTRach Nuclear Simulated Steam Coal Gasification Lab scale testing with 5.0 kg/h Semi technical scale testing with 0.5 t/h Gasification at C and 2 4 MPa Total coal gasified: 2413 t Operation time of ~26,600 h with ~13,600 h under gasification conditions Karl Verfondern, IAEA Int. Conf. On Non Electric Applications of Nuclear Power April 16 19, 2007, Oarai, Japan Forschungszentrum Jülich in der Helmholtz Gemeinschaft

18 Europejskie doświadczenia w HTRach Konkluzje W końcu lat 80 tych XX wieku jądrowe ciepło procesowe okazało się niekonkurencyjne w stosunku do źródeł klasycznych Obecne i prognozowane ceny paliw i ich dostępność oraz konieczność redukcji emisji CO2 wskazują na konieczność zrewidowania konkluzji sprzed 20 tu lat Możliwe, że niskie ceny ropy utrzymają się w czasach światowej recesji, ale gdy wróci gospodarcza hossa, to ceny ropy i gazu poszybują, a politycy i kapitał będą pilnie poszukiwali gotowych dobrych projektów

19 Status of HTR development

20 Status rozwoju HTRów program Next Generation Nuclear Plant w USA Cel: uruchomienie ~ 2020 Budżet (DOE funding): 2007: 30 M$ 2008: 118 M$ 2009: ~ 200 M$ (oczekiwany)

21 Status rozwoju HTRów ostatnie trendy (konferencja HTR08)

22 Po co europejski program demonstrujący HTRy? Programy dziś realizowane w Chinach, RPA i USA czerpią z doświadczeń europejskich. Bez tych doświadczeń programy te byłyby zbyt słabe Programy te są realizowane z wykorzystaniem dzisiejszego potencjału technologicznego Europy. Wiele zasadniczych elementów do budowy instalacji będzie zamówione w Europie Takie uczestnictwo w obcych programach prowadzi do drenażu Europy. Brak spójnego programu w Europie będzie skutkował tym, że technologie zostaną opanowane poza Europą, z dużym wkładem Europy, ale Europa będzie jedynie potencjalnym nabywcą finalnej technologii Program NGNP w USA poszukuje wzmocnienia przez spójny program europejski Natomiast Polska zostając gospodarzem europejskiego demonstratora HTR uzyska duży program R&D, który będzie akumulował wiedzę o energetyce jądrowej w kraju wsparcie dla programu energetyki jądrowej (budowy elektrowni jądrowych) ze strony przemysłu węglowego, chemicznego poprzez perspektywę technologicznej synergii węglowo jądrowej

23 EUROPAIRS krok w stronę budowy europejskiego demonstratora HTR End User Requirements for industrial Process heat Applications with Innovative nuclear Reactors for Sustainable energy supply Work package 0: Coordination Work package 1: Viability Assessment Task 1.1: End user processes: characteristics and requirements Task 1.2: Nuclear system: characteristics and limits Task 1.3: Identification of operating window(s) for combined system Work package 2: Safety and licensing Task 2.1: Safety and licensing evaluation Work package 3: System Deployment Outlook Task 3.1: Scenario Study

24 EUROPAIRS krok w stronę budowy europejskiego demonstratora HTR End user industries ArcelorMittal France Steel making Gesellschaft für Anlagen und Reaktorsicherheit (GRS) Germany Technip KTI Italy L Air Liquide Institute for Radiological Protection and Nuclear Safety (IRSN) France Prochem Poland ZAK Poland Saipem France/Italy TüV Nord Germany Utility Support Group B.V. (USG/DSM) The Netherlands Chemistry + energy supply operator Technical Support Organizations of Nuclear Regulatory Bodies Nuclear research Commissariat à l'energie Atomique (CEA) France Joint Research Centre of the European Commission (JRC) Energy supply operators (+ nuclear operator) Fortum Power and Heat Oy Finland Suez Belgium ForschungsZentrum Jülich GmbH (FZJ) Germany Nuclear industry Nexia Solutions Ltd UK Amec NNC UK Areva NP France Nuclear Research & consultancy Group (NRG) The Netherlands Celem projektu jest zbudowanie silnej grupy end user

25 Wizja struktury europejskiej instalacji HTR fabryka chemiczna, nawozów sztucznych, petrochemia, huta relacje biznesowe europejski ośrodek demonstrujący reaktory HTR badania i demonstracja w dużej skali: reaktor HTR produkcja: energii elektrycznej pary technologicznej gazu syntezowego zasilanego nuklearnym ciepłem procesowym relacje naukowo badawcze relacje naukowo badawcze celem zademonstrowania nowych technologii nowych technologii wysokotemperaturowych materiałów i procesów, w tym chemii węgla i procesów rozkładu wody na wodór i tlen rozwój technologii reaktorów HTR

26 Koszt programu budowy demonstratora HTR Y1 REACTOR R&D Conceptual design Preliminary design Final design Construction Startup and testing Total reactor Y2 Y3 Y Y APPLICATIONS R&D Conceptual design Preliminary design Final design Construction Startup and testing Total applications Total Milion EUR Y Additional cost for advanced larger reactor Y4 Y8 Y9 Y10 Y11 Y Projekt wstępny 3 lata ~ 200 mln EUR Projekt Projekt końcowy i budowa 2 lata 7 lat ~ 400 mln EUR ~ 2700 mln EUR 12 Year

27 Główne założenia przy oszacowaniu kosztów Najszybszy technologicznie możliwy projekt Reaktor HTR Wszędzie tam gdzie jest to możliwe program bazuje na dostępnych dziś technologiach: Para wodna jest czynnikiem wykorzystanym do transportu ciepła Reaktor pracuje w temperaturze < 800 C aplikacje wykorzystujące ciepło procesowe < 600 C Reaktor jest największy z możliwych do zaprojektowania z jedną pętlą chłodzącą (zakładając, że chłodzenie jest w wytwornicy pary) Moc cieplna reaktora ~ 250 MW th Szacunkowe koszty odnoszą się do całości programu Pewna część kosztów zostanie zredukowana w przypadku zawiązania konsorcjum, do którego jako wkład rzeczowy (in kind) zostaną włączone dotychczasowe osiągnięcia firm i instytucji europejskich Dalsza redukcja kosztów i zadań wydaje się że będzie celowa i możliwa poprzez nawiązanie partnerskiej współpracy z programem NGNP w USA Do osiągnięcia tych celów konieczne jest uruchomienie programu przygotowawczego o budżecie kilku milionów EUR na okres do jednego roku, ale mającego wsparcie intencji rządu zostania gospodarzem europejskiego programu HTR

28 Konkluzje Europa posiada potencjał technologiczny umożliwiający budowę demonstracyjnej instalacji przemysłowej wykorzystującej reaktor HTR Europejski przemysł potrzebuje niezawodnego dostępu do taniej, bezpiecznej, bezemisyjnej energii, w tym do ciepła procesowego Polska zostając gospodarzem europejskiego demonstratora HTR Uzyska duży program R&D, który będzie akumulował wiedzę o energetyce jądrowej w kraju, który będzie wsparciem dla budowy elektrowni jądrowych ze strony przemysłu węglowego poprzez perspektywę technologicznej synergii węglowo jądrowej Zwiększy swoje bezpieczeństwo technologiczne i energetyczne poprzez dywersyfikację technologiczną pozyskiwania paliw płynnych i gazowych Możliwe, że niskie ceny ropy utrzymają się w czasach światowej recesji, ale gdy wróci gospodarcza hossa, to ceny ropy i gazu poszybują, a politycy i kapitał będą pilnie poszukiwali gotowych, dobrych projektów Do osiągnięcie tych celów konieczne jest uruchomienie programu przygotowawczego o budżecie kilku milionów EUR na okres do jednego roku, ale mającego wsparcie intencji rządu zostania gospodarzem europejskiego programu HTR

KLASTER CZYSTEJ ENERGII

KLASTER CZYSTEJ ENERGII AGH MAŁOPOLSKO-PODKARPACKI KLASTER CZYSTEJ ENERGII Sektor energetyki węglowo-jądrowej dr inż. Jerzy Cetnar Akademii Górniczo Hutniczej im. St. Staszica AGH MAŁOPOLSKO-PODKARPACKI KLASTER CZYSTEJ ENERGII

Bardziej szczegółowo

HTR - wysokotemperaturowy reaktor jądrowy przyjazny środowisku. Jerzy Cetnar AGH

HTR - wysokotemperaturowy reaktor jądrowy przyjazny środowisku. Jerzy Cetnar AGH HTR - wysokotemperaturowy reaktor jądrowy przyjazny środowisku Jerzy Cetnar AGH Rodzaje odziaływań rekatorów jądrowych na środowisko człowieka Bezpośrednie Zagrożenia w czasie eksploatacji Zagrożeniezwiązane

Bardziej szczegółowo

Energetyka Jądrowa. Wykład 10 5 maja 2015. Zygmunt Szefliński Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów szef@fuw.edu.pl http://www.fuw.edu.

Energetyka Jądrowa. Wykład 10 5 maja 2015. Zygmunt Szefliński Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów szef@fuw.edu.pl http://www.fuw.edu. Energetyka Jądrowa Wykład 10 5 maja 2015 Zygmunt Szefliński Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów szef@fuw.edu.pl http://www.fuw.edu.pl/~szef/ Reaktor ATMEA 1 Reaktor ten będzie oferowany przez spółkę

Bardziej szczegółowo

STRATEGICZNY PROGRAM BADAŃ NAUKOWYCH I PRAC ROZWOJOWYCH. Zaawansowane technologie pozyskiwania energii. Warszawa, 1 grudnia 2011 r.

STRATEGICZNY PROGRAM BADAŃ NAUKOWYCH I PRAC ROZWOJOWYCH. Zaawansowane technologie pozyskiwania energii. Warszawa, 1 grudnia 2011 r. STRATEGICZNY PROGRAM BADAŃ NAUKOWYCH I PRAC ROZWOJOWYCH Zaawansowane technologie pozyskiwania energii Warszawa, 1 grudnia 2011 r. Podstawa prawna: Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania

Bardziej szczegółowo

Szansa na reaktywację polskiej atomistyki

Szansa na reaktywację polskiej atomistyki Szansa na reaktywację polskiej atomistyki Autor: Jerzy Kołodziejski ( Energia i Przemysł luty 2007) Udział Polski w międzynarodowych badaniach naukowych nad reaktorami wysokotemperaturowymi warunkiem stworzenia

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla badań i rozwoju na rzecz innowacyjnej energetyki. Gerard Lipiński

Wsparcie dla badań i rozwoju na rzecz innowacyjnej energetyki. Gerard Lipiński Wsparcie dla badań i rozwoju na rzecz innowacyjnej energetyki Gerard Lipiński WCZEŚNIEJ 2010-2015 realizacja strategicznego programu badań naukowych i prac rozwojowych Zaawansowane technologie pozyskiwania

Bardziej szczegółowo

Technologia i doświadczenie firmy. dla polskiego programu energii jądrowej. Spotkanie z przedsiębiorstwami Pomorza Gdańsk, 20 kwietnia 2012 roku

Technologia i doświadczenie firmy. dla polskiego programu energii jądrowej. Spotkanie z przedsiębiorstwami Pomorza Gdańsk, 20 kwietnia 2012 roku Technologia i doświadczenie firmy dla polskiego programu energii jądrowej Spotkanie z przedsiębiorstwami Pomorza Gdańsk, 20 kwietnia 2012 roku Plan prezentacji 1 2 3 4 5 6 Słowo wstępne o grupie AREVA

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE TECHNOLOGII ZGAZOWANIA WĘGLA DLA WYSOKOEFEKTYWNEJ PRODUKCJI PALIW I ENERGII ELEKTRYCZNEJ

OPRACOWANIE TECHNOLOGII ZGAZOWANIA WĘGLA DLA WYSOKOEFEKTYWNEJ PRODUKCJI PALIW I ENERGII ELEKTRYCZNEJ OPRACOWANIE TECHNOLOGII ZGAZOWANIA WĘGLA DLA WYSOKOEFEKTYWNEJ PRODUKCJI PALIW I ENERGII ELEKTRYCZNEJ Zadanie badawcze nr 3 realizowane w ramach strategicznego programu badan naukowych i prac rozwojowych

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE W AGH KADR DLA ENERGETYKI JĄDROWEJ

KSZTAŁCENIE W AGH KADR DLA ENERGETYKI JĄDROWEJ Mądralin 2013, Nauka i technika wobec wyzwania budowy elektrowni jądrowej, Warszawa, 13-15.02.2013 KSZTAŁCENIE W AGH KADR DLA ENERGETYKI JĄDROWEJ Jerzy Janczyszyn, Stefan Taczanowski, Jerzy Cetnar Wydział

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce

Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce Technologie energetyczne, w tym gazowe nowej generacji W11 INSTALACJE ENERGETYCZNE ZINTEGROWANE ZE ZGAZOWANIEM WĘGLA TECHNOLOGIE WĘGLOWE W

Bardziej szczegółowo

Energetyka jądrowa. w Polsce

Energetyka jądrowa. w Polsce Energetyka jądrowa w Polsce synergia węglowo jądrowa Ludwik Pieńkowski Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów Uniwersytet Warszawski pienkows@slcj.uw.edu.pl Synergia przemysłu węglowego i energii jądrowej

Bardziej szczegółowo

Krzysztof Stańczyk. CZYSTE TECHNOLOGIE UśYTKOWANIA WĘGLA

Krzysztof Stańczyk. CZYSTE TECHNOLOGIE UśYTKOWANIA WĘGLA Krzysztof Stańczyk CZYSTE TECHNOLOGIE UśYTKOWANIA WĘGLA GŁÓWNY INSTYTUT GÓRNICTWA Katowice 2008 Spis treści Wykaz skrótów...7 1. Wprowadzenie...11 1.1. Wytwarzanie i uŝytkowanie energii na świecie...11

Bardziej szczegółowo

KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO WĘGLA NA RYNKU SUROWCÓW ENERGETYCZNYCH

KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO WĘGLA NA RYNKU SUROWCÓW ENERGETYCZNYCH KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO WĘGLA NA RYNKU SUROWCÓW ENERGETYCZNYCH Dr inż. LEON KURCZABINSKI Katowice, czerwiec, 2013 POZYCJA WĘGLA NA KRAJOWYM RYNKU ENERGII WĘGIEL = NIEZALEŻNO NOŚC ENERGETYCZNA ZALEŻNO

Bardziej szczegółowo

ELEKTROWNIA JĄDROWA Słownik Angielsko-Polski/Polsko-Angielski

ELEKTROWNIA JĄDROWA Słownik Angielsko-Polski/Polsko-Angielski CHARAKTERYSTYKA PROJEKTU WYDAWNICZEGO ELEKTROWNIA JĄDROWA Słownik Angielsko-Polski/Polsko-Angielski 1. Grupa celowa Słownik przeznaczony jest dla specjalistów branży energetyki jądrowej, studentów oraz

Bardziej szczegółowo

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project:

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project: Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Title of the project - System of the heat storage at different temperature level. Krótki opis projektu: Opracowanie systemu akumulacji ciepła

Bardziej szczegółowo

Innowacje w TAURON. tauron.pl

Innowacje w TAURON. tauron.pl Innowacje w TAURON Działania Dostarczanie nowych produktów i usług, a także inicjowanie innowacyjnych przedsięwzięć biznesowych odpowiadających na obecne i przyszłe potrzeby klientów Grupy Opracowywanie

Bardziej szczegółowo

PIROLIZA BEZEMISYJNA UTYLIZACJA ODPADÓW

PIROLIZA BEZEMISYJNA UTYLIZACJA ODPADÓW PIROLIZA BEZEMISYJNA UTYLIZACJA ODPADÓW Utylizacja odpadów komunalnych, gumowych oraz przerób biomasy w procesie pirolizy nisko i wysokotemperaturowej. Przygotował: Leszek Borkowski Marzec 2012 Piroliza

Bardziej szczegółowo

Mgr inż. Marta DROSIŃSKA Politechnika Gdańska, Wydział Oceanotechniki i Okrętownictwa

Mgr inż. Marta DROSIŃSKA Politechnika Gdańska, Wydział Oceanotechniki i Okrętownictwa MECHANIK 7/2014 Mgr inż. Marta DROSIŃSKA Politechnika Gdańska, Wydział Oceanotechniki i Okrętownictwa WYZNACZENIE CHARAKTERYSTYK EKSPLOATACYJNYCH SIŁOWNI TURBINOWEJ Z REAKTOREM WYSOKOTEMPERATUROWYM W ZMIENNYCH

Bardziej szczegółowo

PRZYGOTOWANIE INFRASTRUKTURY DLA BUDOWY PIERWSZEJ ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE

PRZYGOTOWANIE INFRASTRUKTURY DLA BUDOWY PIERWSZEJ ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE PRZYGOTOWANIE INFRASTRUKTURY DLA BUDOWY PIERWSZEJ ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE Tomasz Jackowski Ministerstwo Gospodarki, Warszawa Rys. 1. Podstawowy dokument dotyczący infrastruktury dla energetyki jądrowej.

Bardziej szczegółowo

Wydział Energetyki i Paliw AGH

Wydział Energetyki i Paliw AGH Wydział Energetyki i Paliw AGH Tworzenie na AGH Wydziału w zakresie energetyki 1995 Wydział Paliw i Energii (technologia chemiczna) Międzywydziałowa Szkoła Energetyki (energetyka) 2003 Katedra Technologii

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWICZNE WYKORZYSTANIE WĘGLA W TECHNOLOGII CHEMICZNEJ

PERSPEKTYWICZNE WYKORZYSTANIE WĘGLA W TECHNOLOGII CHEMICZNEJ PERSPEKTYWICZNE WYKORZYSTANIE WĘGLA W TECHNOLOGII CHEMICZNEJ SEMINARIUM STAN I PERSPEKTYWY ROZWOJU PRZEMYSŁU U CHEMICZNEGO W POLSCE Marek Ściążko WARSZAWA 15 MAJA 2012 1/23 STRATEGIA działalno alności

Bardziej szczegółowo

ELEKTROWNIA JĄDROWA W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM. Mariusz P. Dąbrowski Konrad Czerski (18.03.2009)

ELEKTROWNIA JĄDROWA W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM. Mariusz P. Dąbrowski Konrad Czerski (18.03.2009) ELEKTROWNIA JĄDROWA W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM Mariusz P. Dąbrowski Konrad Czerski (18.03.2009) Rozwój cywilizacyjny społeczeństwa wymaga coraz większych i wydajniejszych źródeł energii (odbiorcy

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo i ekonomika kształtują energetykę jądrową jutra

Bezpieczeństwo i ekonomika kształtują energetykę jądrową jutra Bezpieczeństwo i ekonomika kształtują energetykę jądrową jutra Konferencja PTN - Mądralin 213 Warszawa 13-15 luty 2013 Ziemowit Iwanski Vice President, Poland & Region Nuclear Plant Projects Copyright

Bardziej szczegółowo

Nowa CHP Zabrze. czyste ciepło dla Zabrze i Bytomia. Adam Kampa, CHP Plant Development Manager

Nowa CHP Zabrze. czyste ciepło dla Zabrze i Bytomia. Adam Kampa, CHP Plant Development Manager Nowa CHP Zabrze czyste ciepło dla Zabrze i Bytomia Adam Kampa, CHP Plant Development Manager Fortum Lider w obszarze czystej energii MISJA Naszym klientom dostarczamy rozwiązania energetyczne poprawiające

Bardziej szczegółowo

Technologia zamknięcia cyklu życia odpadu kalorycznego piroliza RDF z wytworzeniem energii elektrycznej Prezentacja rozwiązania

Technologia zamknięcia cyklu życia odpadu kalorycznego piroliza RDF z wytworzeniem energii elektrycznej Prezentacja rozwiązania Technologia zamknięcia cyklu życia odpadu kalorycznego piroliza RDF z wytworzeniem energii elektrycznej Prezentacja rozwiązania Dariusz Kamiński Prezes Zarządu Metal Expert Sp. z o.o. S.J. Idea utworzenia

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia i zamierzenia Vattenfall w zakresie CCS

Doświadczenia i zamierzenia Vattenfall w zakresie CCS Doświadczenia i zamierzenia Vattenfall w zakresie CCS Jacek Piekacz Krzysztof Sienicki Poznań, POLEKO 27 październik 2008 Zacznijmy od pryncypiów DZISIAJ JUTRO By zapewnić sobie dostawy energii, świat

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk w Krakowie.

INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk w Krakowie. INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk w Krakowie http://radon.ifj.edu.pl ENERGETYKA JĄDROWA - TECHNOLOGIA I BEZPIECZEŃSTWO NA PRZYKŁADZIE DOŚWIADCZEŃ FRANCUSKICH

Bardziej szczegółowo

Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski. dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r.

Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski. dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r. Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r. Polskie Towarzystwo Elektrociepłowni Zawodowych Rola kogeneracji w osiąganiu

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁCZESNE TECHNOLOGIE JĄDROWE W ENERGETYCE 1

WSPÓŁCZESNE TECHNOLOGIE JĄDROWE W ENERGETYCE 1 Współczesne technologie jądrowe w energetyce 73 WSPÓŁCZESNE TECHNOLOGIE JĄDROWE W ENERGETYCE 1 prof dr hab inż Jacek Marecki / Politechnika Gdańska 1 WPROWADZENIE Do awangardowych dziedzin nauki i techniki,

Bardziej szczegółowo

Pakiet Klimatyczno- Energetyczny i 7. Program Badań i Technologii UE

Pakiet Klimatyczno- Energetyczny i 7. Program Badań i Technologii UE Dywersyfikacja dostaw ciepła dla Miasta Rybnik Pakiet Klimatyczno- Energetyczny i 7. Program Badań i Technologii UE Prof. Jerzy Buzek Poseł do Parlamentu Europejskiego Członek Komisji Przemysłu, Badań

Bardziej szczegółowo

CCS zagrożenie, szansa, realna opcja?

CCS zagrożenie, szansa, realna opcja? CCS zagrożenie, szansa, realna opcja? Warszawa, 8 września 2009 Vattenfall AB Świat jest zależny od paliw kopalnych Rośnie wykorzystanie OZE, jednak świat jest i długo będzie zależny od paliw kopalnych

Bardziej szczegółowo

Projekt Hydrogen Oriented Underground Coal Gasification (HUGE)

Projekt Hydrogen Oriented Underground Coal Gasification (HUGE) Dzień Informacyjny Funduszu Badawczego Węgla i Stali, 06.05.2009 Warszawa Projekt Hydrogen Oriented Underground Coal Gasification (HUGE) Adam Smoliński Główny Instytut Górnictwa Plac Gwarkow 1 40-166 Katowice

Bardziej szczegółowo

KIC-InnoEnergy integracja badań, edukacji i innowacji w energetyce. Tomasz Szmuc tsz@agh.edu.pl

KIC-InnoEnergy integracja badań, edukacji i innowacji w energetyce. Tomasz Szmuc tsz@agh.edu.pl KIC-InnoEnergy integracja badań, edukacji i innowacji w energetyce Tomasz Szmuc tsz@agh.edu.pl Plan prezentacji 1. EIT i ogólne zasady Wspólnoty Wiedzy i Innowacji (Knowledge and Innovation Community).

Bardziej szczegółowo

LIDER WYKONAWCY. PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. Oddział Elektrownia Turów http://www.elturow.pgegiek.pl/

LIDER WYKONAWCY. PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. Oddział Elektrownia Turów http://www.elturow.pgegiek.pl/ LIDER WYKONAWCY PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. Oddział Elektrownia Turów http://www.elturow.pgegiek.pl/ Foster Wheeler Energia Polska Sp. z o.o. Technologia spalania węgla w tlenie zintegrowana

Bardziej szczegółowo

System handlu emisjami a dywersyfikacja źródeł energii jako wyzwanie dla państw członkowskich Unii Europejskiej. Polski, Czech i Niemiec

System handlu emisjami a dywersyfikacja źródeł energii jako wyzwanie dla państw członkowskich Unii Europejskiej. Polski, Czech i Niemiec System handlu emisjami a dywersyfikacja źródeł energii jako wyzwanie dla państw członkowskich Unii Europejskiej. Porównanie strategii i doświadczeń Polski, Czech i Niemiec mgr Łukasz Nadolny Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

Energetyka Jądrowa. źródło: Wszystko o energetyce jądrowej, AREVA

Energetyka Jądrowa. źródło: Wszystko o energetyce jądrowej, AREVA Energetyka Jądrowa Wykład 5 28 marca 2017 źródło: Wszystko o energetyce jądrowej, AREVA Zygmunt Szefliński Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów szef@fuw.edu.pl http://www.fuw.edu.pl/~szef/ Kiedy efektywne

Bardziej szczegółowo

Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental Studies

Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental Studies 544524-TEMPUS-1-2013-1-PL-TEMPUS-SMHES Qualifications Frameworks for Environmental Studies at Ukrainian Universities Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental

Bardziej szczegółowo

Udział partnerów polskich

Udział partnerów polskich Udział partnerów polskich w projektach FBWiS Andrzej Sławiński Centrum Integracji Badań Energetycznych CENERG Instytut Energetyki (IEn) Warszawa FBWiS 2008 Budżet 2008 Budżet całkowity 51 719 000 Budżet

Bardziej szczegółowo

Optymalny Mix Energetyczny dla Polski do 2050 roku

Optymalny Mix Energetyczny dla Polski do 2050 roku Optymalny Mix Energetyczny dla Polski do 2050 roku Symulacje programem emix 1 Kongres Nowego Przemysłu Warszawa, 13.10.2014r W. Łyżwa, B. Olek, M. Wierzbowski, W. Mielczarski Instytut Elektroenergetyki,

Bardziej szczegółowo

POROZUMIENIE PARYSKIE WS. KLIMATU SZANSE ROZWOJOWE DLA SPOŁECZNOŚCI LOKALNYCH I SAMORZĄDÓW

POROZUMIENIE PARYSKIE WS. KLIMATU SZANSE ROZWOJOWE DLA SPOŁECZNOŚCI LOKALNYCH I SAMORZĄDÓW Konferencja współpraca państwa, jednostek samorządu terytorialnego i przedsiębiorców przy realizacji nowych projektów górniczych i energetycznych Sejm, 28 listopada, 2016 POROZUMIENIE PARYSKIE WS. KLIMATU

Bardziej szczegółowo

Fortum koncern wspierający realizację lokalnej, zrównowaŝonej polityki energetycznej.

Fortum koncern wspierający realizację lokalnej, zrównowaŝonej polityki energetycznej. Fortum koncern wspierający realizację lokalnej, zrównowaŝonej polityki energetycznej. Fortum wiodący partner energetyczny działa w 12 krajach, głównie na obszarze krajów skandynawskich, nadbałtyckich,

Bardziej szczegółowo

VII Międzynarodowej Konferencji CIEPŁOWNICTWO 2010 Wrocław

VII Międzynarodowej Konferencji CIEPŁOWNICTWO 2010 Wrocław VII Międzynarodowej Konferencji CIEPŁOWNICTWO 2010 Wrocław Produkcja energii przez Fortum: 40% źródła odnawialne, 84% wolne od CO 2 Produkcja energii Produkcja ciepła Hydro power 37% Biomass fuels 25%

Bardziej szczegółowo

Rola gazu ziemnego w polityce energetycznej państwa

Rola gazu ziemnego w polityce energetycznej państwa MINISTERSTWO GOSPODARKI Departament Ropy i Gazu Rola gazu ziemnego w polityce energetycznej państwa Maciej Kaliski Warszawa, 27 stycznia 2010 r. Wprowadzenie Polski sektor energetyczny stoi obecnie przed

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Paweł Bućko Konferencja Rynek Gazu 2015, Nałęczów, 22-24 czerwca 2015 r. Plan prezentacji KATEDRA ELEKTROENERGETYKI Stan

Bardziej szczegółowo

ELEKTROWNIE. Czyste energie 2014-01-20. Energetyka jądrowa. Damazy Laudyn Maciej Pawlik Franciszek Strzelczyk

ELEKTROWNIE. Czyste energie 2014-01-20. Energetyka jądrowa. Damazy Laudyn Maciej Pawlik Franciszek Strzelczyk Czyste energie wykład 11 Energetyka jądrowa dr inż. Janusz Teneta Wydział EAIiIB Katedra Automatyki i Inżynierii Biomedycznej AGH Kraków 2014 ELEKTROWNIE Damazy Laudyn Maciej Pawlik Franciszek Strzelczyk

Bardziej szczegółowo

Konferencja naukowo-techniczna. NAUKA I TECHNIKA WOBEC WYZWANIA BUDOWY ELEKTROWNI JĄDROWEJ, Mądralin 2013 Warszawa 13-15.02.2013

Konferencja naukowo-techniczna. NAUKA I TECHNIKA WOBEC WYZWANIA BUDOWY ELEKTROWNI JĄDROWEJ, Mądralin 2013 Warszawa 13-15.02.2013 Kadry dla polskiej energetyki jądrowej - szkolenie edukatorów oraz kształcenie w zakresie EJ w Politechnice Poznańskiej Konferencja naukowo-techniczna Wiesław Gorączko Janusz Wojtkowiak Politechnika Poznańska

Bardziej szczegółowo

Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność

Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność dr inż. Janusz Ryk Polskie Towarzystwo Elektrociepłowni Zawodowych II Ogólnopolska Konferencja Polska

Bardziej szczegółowo

Energetyka jądrowa w Polsce? Tak, ale jak?

Energetyka jądrowa w Polsce? Tak, ale jak? Energetyka jądrowa w Polsce? Tak, ale jak? Ludwik Pieńkowski Środowiskowe Laboratorium CięŜkich Jonów Uniwersytet Warszawski Czy w Polsce brakuje energii elektrycznej? Elektrownie węglowe zaspokajają nasze

Bardziej szczegółowo

Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej. Zuzanna Marcinkowska

Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej. Zuzanna Marcinkowska Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej Zuzanna Marcinkowska Sympozjum NCBJ, DEPARTAMENT ENERGII JĄDROWEJ Zakład Eksploatacji Reaktora MARIA Zakład Techniki Reaktorów

Bardziej szczegółowo

ŻYCIORYS ZAWODOWY. 7.Znajomość języków obcych : (od 1 do 5) Język Czytanie Mówienie Pisanie. Angielski 5 5 4 Rosyjski 4 3 3

ŻYCIORYS ZAWODOWY. 7.Znajomość języków obcych : (od 1 do 5) Język Czytanie Mówienie Pisanie. Angielski 5 5 4 Rosyjski 4 3 3 ŻYCIORYS ZAWODOWY 1. Nazwisko: PAZDAN 2. Imię: Ryszard 3. Data urodzenia: 19 kwietnia 1946 4. Narodowość: polska 5. Stan cywilny: żonaty 6. Wykształcenie: Politechnika Śląska Gliwice Data: od do 1964 1969

Bardziej szczegółowo

Sesja tematyczna pt.: Rola spawalnictwa w budowie elektrowni jądrowej perspektywy dla polskiego przemysłu, Sosnowiec, 19 października 2016 r.

Sesja tematyczna pt.: Rola spawalnictwa w budowie elektrowni jądrowej perspektywy dla polskiego przemysłu, Sosnowiec, 19 października 2016 r. Sesja tematyczna dotycząca perspektyw udziału krajowego przemysłu spawalniczego w budowie pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce odbyła się 19 października br. w Sosnowcu na terenie Targów Expo Silesia

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku. Warszawa, sierpień 2014 r.

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku. Warszawa, sierpień 2014 r. Polityka energetyczna Polski do 2050 roku Warszawa, sierpień 2014 r. 2 Bezpieczeństwo Energetyczne i Środowisko Strategia BEiŚ: została przyjęta przez Radę Ministrów 15 kwietnia 2014 r. (rozpoczęcie prac

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii a bezpieczeństwo Europy - Polski - Regionu - Gminy

Odnawialne źródła energii a bezpieczeństwo Europy - Polski - Regionu - Gminy Konwent Burmistrzów i Wójtów Śląskiego Związku Gmin i Powiatów Odnawialne źródła energii a bezpieczeństwo Europy - Polski - Regionu - Gminy Prof. Jerzy Buzek, Parlament Europejski Członek Komisji Przemysłu,

Bardziej szczegółowo

prowadzona przez Instytut Techniki Cielnej

prowadzona przez Instytut Techniki Cielnej Politechnika Śląska Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki Kierunek studiów Energetyka Specjalność prowadzona przez Instytut Techniki Cielnej www.itc.polsl.pl Profil absolwenta PiSE wiedza inżynierska

Bardziej szczegółowo

KOGENERACJA ENERGII CIEPLNEJ I ELEKTRYCZNEJ W INSTALACJACH ŚREDNIEJ WIELKOŚCI

KOGENERACJA ENERGII CIEPLNEJ I ELEKTRYCZNEJ W INSTALACJACH ŚREDNIEJ WIELKOŚCI KOGENERACJA ENERGII CIEPLNEJ I ELEKTRYCZNEJ W INSTALACJACH ŚREDNIEJ WIELKOŚCI Autor: Opiekun referatu: Hankus Marcin dr inŝ. T. Pająk Kogeneracja czyli wytwarzanie energii elektrycznej i ciepła w skojarzeniu

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne uczelnie współpraca nauki z gospodarką. Tomasz Sikorski Politechnika Wrocławska

Nowoczesne uczelnie współpraca nauki z gospodarką. Tomasz Sikorski Politechnika Wrocławska Nowoczesne uczelnie współpraca nauki z gospodarką Tomasz Sikorski Politechnika Wrocławska Wiodące dokumenty Dokumenty strategiczne MG: Strategia Innowacyjności i Efektywności Gospodarki Dynamiczna Polska

Bardziej szczegółowo

Biblioteka Naukowo-Techniczna Ośrodka Badawczo- Rozwojowego Przemysłu Rafineryjnego w Płocku. http://biblioteka.obr.pl/4gh4log/index.

Biblioteka Naukowo-Techniczna Ośrodka Badawczo- Rozwojowego Przemysłu Rafineryjnego w Płocku. http://biblioteka.obr.pl/4gh4log/index. Strona www http://karo.umk.pl/karo/ http://centrum.nukat.edu.pl/ http://www.pbi.edu.pl/index.html http://vls.icm.edu.pl/ http://www.bn.org.pl/ http://www.gig.eu/pl/a108/informacje_adresowe.html http://www.itl.waw.pl/biblioteka

Bardziej szczegółowo

WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH

WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH Górnictwo i Geoinżynieria Rok 35 Zeszyt 3 2011 Andrzej Patrycy* WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH 1. Węgiel

Bardziej szczegółowo

Kongres Innowacji Polskich KRAKÓW 10.03.2015

Kongres Innowacji Polskich KRAKÓW 10.03.2015 KRAKÓW 10.03.2015 Zrównoważona energetyka i gospodarka odpadami ZAGOSPODAROWANIE ODPADOWYCH GAZÓW POSTPROCESOWYCH Z PRZEMYSŁU CHEMICZNEGO DO CELÓW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ I CIEPŁA Marek Brzeżański

Bardziej szczegółowo

Dlaczego DNP? Prof. Krzysztof Żmijewski Sekretarz Generalny. *Distributed Nuclear Power. Społeczna Rada do spraw Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej

Dlaczego DNP? Prof. Krzysztof Żmijewski Sekretarz Generalny. *Distributed Nuclear Power. Społeczna Rada do spraw Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej SPOŁECZNA RADA DS. ROZWOJU GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ Dlaczego DNP? *Distributed Nuclear Power Prof. Krzysztof Żmijewski Sekretarz Generalny Społeczna Rada do spraw Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej PAP

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM

POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM Urząd Marszałkowski w Łodzi POLITYKA ENERGETYCZNA PLAN PREZENTACJI 1. Planowanie energetyczne w gminie 2. Polityka energetyczna państwa 3. Udział samorządu

Bardziej szczegółowo

Bezemisyjna energetyka węglowa

Bezemisyjna energetyka węglowa Bezemisyjna energetyka węglowa Szansa dla Polski? Jan A. Kozubowski Wydział Inżynierii Materiałowej PW Człowiek i energia Jak ludzie zużywali energię w ciągu minionych 150 lat? Energetyczne surowce kopalne:

Bardziej szczegółowo

Horyzont 2020, wielkie wyzwanie nie tylko dla Polskiej Nauki

Horyzont 2020, wielkie wyzwanie nie tylko dla Polskiej Nauki Horyzont 2020, wielkie wyzwanie nie tylko dla Polskiej Nauki XII Sympozjum Krajowej Rady Koordynatorów Projektów Badawczych UE (KRAB) Janusz Hołyst, Politechnika Warszawska, Prezes KRAB 14-15 maja 2015,

Bardziej szczegółowo

Analiza kosztów wytwarzania energii elektrycznej w elektrowniach j¹drowych

Analiza kosztów wytwarzania energii elektrycznej w elektrowniach j¹drowych POLITYKA ENERGETYCZNA Tom 11 Zeszyt 1 2008 PL ISSN 1429-6675 Janusz SOWIÑSKI* Analiza kosztów wytwarzania energii elektrycznej w elektrowniach j¹drowych STRESZCZENIE. W artykule zaprezentowano przegl¹d

Bardziej szczegółowo

REAKTOR MARIA DLA MEDYCYNY

REAKTOR MARIA DLA MEDYCYNY REAKTOR MARIA DLA MEDYCYNY WSPÓŁPRACA IEA - COVIDIEN Janusz Jaroszewicz Instytut Energii Atomowej Luty 2010 INSTYTUT ENERGII ATOMOWEJ Świerk Otwock Reaktor MARIA INSTYTUT ENERGII ATOMOWEJ Instytut Energii

Bardziej szczegółowo

OCHSNER POMPY CIEPŁA. Sebastian Bełzowski Dyr. ds. Exportu Ochsner GmbH

OCHSNER POMPY CIEPŁA. Sebastian Bełzowski Dyr. ds. Exportu Ochsner GmbH OCHSNER POMPY CIEPŁA Sebastian Bełzowski Dyr. ds. Exportu Ochsner GmbH OCHSNER - Siła z tradycji firma założona w 1872 w latach 1946-1992międzynarodowaprodukcja pomp procesowych w 1978 powstaje OCHSNER

Bardziej szczegółowo

Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla

Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla VIII Konferencja Naukowo-Techniczna Ochrona Środowiska w Energetyce Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla Główny Inżynier ds. Przygotowania i Efektywności Inwestycji 1 Rynek gazu Realia

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie projektu: DąŜenie do zrównowaŝonego przemysłu cukrowniczego w Europie

Podsumowanie projektu: DąŜenie do zrównowaŝonego przemysłu cukrowniczego w Europie Podsumowanie projektu: DąŜenie do zrównowaŝonego przemysłu cukrowniczego w Europie Krzysztof Urbaniec, Mirosław Grabowski Politechnika Warszawska Partnerzy projektu: Warsaw University of Technology (coord.)

Bardziej szczegółowo

Inwestycje proekologiczne w sektorze energetyki: doświadczenia krajowe i międzynarodowe firmy Vattenfall

Inwestycje proekologiczne w sektorze energetyki: doświadczenia krajowe i międzynarodowe firmy Vattenfall Inwestycje proekologiczne w sektorze energetyki: doświadczenia krajowe i międzynarodowe firmy Vattenfall Andrzej Rubczyński - Vattenfall Heat Poland S.A. Open Days 2008 Warszawa 27.10.2008 Vattenfall AB

Bardziej szczegółowo

- A Movable Innovative Asbestos NeutralizationThermal Treatment Device

- A Movable Innovative Asbestos NeutralizationThermal Treatment Device IPO Day, 14 listopada 2007, Warszawa ATON-HT S.A. Doradca Transakcyjny Profil firmy firma o charakterze HIGH TECHNOLOGY 2 lata badań i testów doświadczony zespół: Dr Ryszard Parosa Wynalazca, Przewodniczący

Bardziej szczegółowo

Energetyka jądrowa - reaktor

Energetyka jądrowa - reaktor Energetyka jądrowa - reaktor Autor: Sebastian Brzozowski biuro PTPiREE ( Energia Elektryczna lipiec 2012) Pierwszy na świecie eksperymentalny reaktor jądrowy CP1 (zwany wówczas stosem atomowym") uruchomiono

Bardziej szczegółowo

Technologie wytwarzania energii elektrycznej dla polskiej elektroenergetyki

Technologie wytwarzania energii elektrycznej dla polskiej elektroenergetyki POLITYKA ENERGETYCZNA ENERGY POLICY JOURNAL 2015 Tom 18 Zeszyt 4 29 44 ISSN 1429-6675 Bolesław Zaporowski* Technologie wytwarzania energii elektrycznej dla polskiej elektroenergetyki Streszczenie: W pracy

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce

Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce Janusz Kotowicz W1 Wydział Inżynierii i Ochrony Środowiska Politechnika Częstochowska Układ prezentacji wykładów W1,W2,W3 1. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Energia chińskiego smoka. Próba zdefiniowania chińskiej polityki energetycznej. mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW

Energia chińskiego smoka. Próba zdefiniowania chińskiej polityki energetycznej. mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW Energia chińskiego smoka. Próba zdefiniowania chińskiej polityki energetycznej. mgr Maciej M. Sokołowski WPiA UW Definiowanie polityki Polityka (z gr. poly mnogość, różnorodność; gr. polis państwo-miasto;

Bardziej szczegółowo

Konferencja. Silesia Power Meeting. Technologie Gazowe w Polskiej Mapie Drogowej 2050. Termin: 12.04.2013

Konferencja. Silesia Power Meeting. Technologie Gazowe w Polskiej Mapie Drogowej 2050. Termin: 12.04.2013 Konferencja Silesia Power Meeting Technologie Gazowe w Polskiej Mapie Drogowej 2050 Termin: 12.04.2013 Expo Silesia, Sosnowiec, Braci Mieroszewskich 124 Linia przewodnia : Rolą gazowych technologii energetycznych,

Bardziej szczegółowo

Dlaczego Projekt Integracji?

Dlaczego Projekt Integracji? Integracja obszaru wytwarzania w Grupie Kapitałowej ENEA pozwoli na stworzenie silnego podmiotu wytwórczego na krajowym rynku energii, a tym samym korzystnie wpłynie na ekonomiczną sytuację Grupy. Wzrost

Bardziej szczegółowo

Innowacje w firmach czy to się opłaca?

Innowacje w firmach czy to się opłaca? www.pwc.pl Innowacje w firmach czy to się opłaca? Prezentacja wyników raportu Najlepsze praktyki działalności innowacyjnej firm w Polsce Śniadanie prasowe 9 kwietnia 2013 r. Sweden Denmark Finland Norway

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 25 listopada 2014 r. Pozycja 52

Warszawa, dnia 25 listopada 2014 r. Pozycja 52 Warszawa, dnia 25 listopada 2014 r. Pozycja 52 KOMUNIKAT MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 1) z dnia 9 października 2014 r. o przyznanych dotacjach ze środków finansowych na naukę na kontynuowane inwestycje

Bardziej szczegółowo

Czyste energie. Energetyka jądrowa. wykład 13. dr inż. Janusz Teneta. Wydział EAIiIB Katedra Automatyki i Inżynierii Biomedycznej

Czyste energie. Energetyka jądrowa. wykład 13. dr inż. Janusz Teneta. Wydział EAIiIB Katedra Automatyki i Inżynierii Biomedycznej Czyste energie wykład 13 Energetyka jądrowa dr inż. Janusz Teneta Wydział EAIiIB Katedra Automatyki i Inżynierii Biomedycznej AGH Kraków 2013 ELEKTROWNIE Damazy Laudyn Maciej Pawlik Franciszek Strzelczyk

Bardziej szczegółowo

Przedsięwzięcia objęte patronatem Ministra Środowiska Pana Andrzeja Kraszewskiego w 2011 r.

Przedsięwzięcia objęte patronatem Ministra Środowiska Pana Andrzeja Kraszewskiego w 2011 r. Przedsięwzięcia objęte patronatem Ministra Środowiska Pana Andrzeja Kraszewskiego w 2011 r. Patronat udzielony 19 kwietnia 2011 r. (DEEwII-079-53/16942) Edukacyjny program telewizyjny "Pozytywna energia"

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo energetyczne Europy w perspektywie globalnej

Bezpieczeństwo energetyczne Europy w perspektywie globalnej Akademia Finansów Polskie Towarzystwo Współpracy z Klubem Rzymskim Bezpieczeństwo energetyczne Europy w perspektywie globalnej dr Konrad Prandecki kprand@interia.pl Plan wystąpienia Znaczenie energii we

Bardziej szczegółowo

Sprzedaż aktywów Vattenfall Heat Poland w świetle strategii dywersyfikacji źródeł przychodów PGNiG SA. Departament Strategii

Sprzedaż aktywów Vattenfall Heat Poland w świetle strategii dywersyfikacji źródeł przychodów PGNiG SA. Departament Strategii Sprzedaż aktywów Vattenfall Heat Poland w świetle strategii dywersyfikacji źródeł przychodów PGNiG SA Departament Strategii Spis treści 1. Strategiczny kontekst transakcji 2. Uwarunkowania rynku gazu ziemnego

Bardziej szczegółowo

Na horyzoncie GAZ. Analiza scenariusza wykorzystania gazu ziemnego w polskim systemie elektroenergetycznym do 2035 r.

Na horyzoncie GAZ. Analiza scenariusza wykorzystania gazu ziemnego w polskim systemie elektroenergetycznym do 2035 r. Na horyzoncie GAZ. Analiza scenariusza wykorzystania gazu ziemnego w polskim systemie elektroenergetycznym do 235 r. Autor: dr inż. Artur Wyrwa, mgr inż. Ewa Zajda, mgr inż. Marcin Pluta AGH Akademia Górniczo-Hutnicza,

Bardziej szczegółowo

Budowa układu wysokosprawnej kogeneracji w Opolu kontynuacją rozwoju kogeneracji w Grupie Kapitałowej ECO S.A. Poznań

Budowa układu wysokosprawnej kogeneracji w Opolu kontynuacją rozwoju kogeneracji w Grupie Kapitałowej ECO S.A. Poznań Budowa układu wysokosprawnej kogeneracji w Opolu kontynuacją rozwoju kogeneracji w Grupie Kapitałowej ECO S.A. Poznań 24-25.04. 2012r EC oddział Opole Podstawowe dane Produkcja roczna energii cieplnej

Bardziej szczegółowo

System handlu uprawnieniami CO 2 oraz system rozliczania emisji SO 2 i NO x do roku 2020 dla wytwórców energii elektrycznej i ciepła

System handlu uprawnieniami CO 2 oraz system rozliczania emisji SO 2 i NO x do roku 2020 dla wytwórców energii elektrycznej i ciepła Konferencja Przyszłość systemu handlu uprawnieniami CO 2 a poziom kosztów osieroconych Warszawa, 18 października 2011 System handlu uprawnieniami CO 2 oraz system rozliczania emisji SO 2 i NO x do roku

Bardziej szczegółowo

NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA I PRZESYŁANIA ENERGII

NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA I PRZESYŁANIA ENERGII NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA I PRZESYŁANIA ENERGII Waldemar Kamrat Politechnika Gdańska/GK ENERGA XII Konferencja Energetyka przygraniczna Polski i Niemiec Sulechów, 20.11. 2015 r. Scenariusze rozwoju

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 22 października 2015 r. 2 Polityka energetyczna Polski elementy

Bardziej szczegółowo

Inteligentna Energetyka na podstawie strategii GK PGE

Inteligentna Energetyka na podstawie strategii GK PGE 1 Inteligentna Energetyka na podstawie strategii GK PGE Nowoczesna energetyka konwencjonalna Elastyczność i efektywność Nowe technologie i modele biznesowe Redefinicja misji GK PGE konieczne zmiany Nowa

Bardziej szczegółowo

HORYZONT 2020 nowy program ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji

HORYZONT 2020 nowy program ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji Politechnika Śląska 28 luty 2014 rok HORYZONT 2020 nowy program ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji Mobilność naukowców Akcje Marie Skłodowska-Curie oraz ERC Renata Downar-Zapolska Regionalny

Bardziej szczegółowo

Program polskiej energetyki jądrowej Inwestycje w energetykę jądrową

Program polskiej energetyki jądrowej Inwestycje w energetykę jądrową Program polskiej energetyki jądrowej Inwestycje w energetykę jądrową potencjalne efekty dla innych sektorów gospodarki Zbigniew Kubacki Dyrektor Departament Energii Jądrowej 13/10/2014 Kongres Nowego Przemysłu

Bardziej szczegółowo

Silesia Power Meeting. Technologie Gazowe w Polskiej Energetycznej Mapie Drogowej Termin:

Silesia Power Meeting. Technologie Gazowe w Polskiej Energetycznej Mapie Drogowej Termin: Silesia Power Meeting Technologie Gazowe w Polskiej Energetycznej Mapie Drogowej 2050 Termin: 12.04.2013 Expo Silesia, Sosnowiec, Braci Mieroszewskich 124 Linia przewodnia : Rolą gazowych technologii energetycznych,

Bardziej szczegółowo

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie 30/03/2011 Natalia Matyba PLAN PREZENTACJI I. Strategia Europa 2020 nowe kierunki działao Unii

Bardziej szczegółowo

Elektrownie jądrowe (J. Paska)

Elektrownie jądrowe (J. Paska) 1. Energetyczne reaktory jądrowe Elektrownie jądrowe (J. Paska) Rys. 1. Przykładowy schemat reakcji rozszczepienia: 94 140 38 Sr, 54 Xe - fragmenty rozszczepienia Ubytek masy przy rozszczepieniu jądra

Bardziej szczegółowo

Wydział Mechaniczno-Energetyczny

Wydział Mechaniczno-Energetyczny Polska Geotermalna Asocjacja im. prof. J. Sokołowskiego Wydział Mechaniczno-Energetyczny Lokalna energetyka geotermalna jako podstawowy składnik OZE w procesie dochodzenia do samowystarczalności energetycznej

Bardziej szczegółowo

Regionalny Program Operacyjny Województwa Małopolskiego. na lata 2014-2020. Kraków, 15 czerwca 2015 r.

Regionalny Program Operacyjny Województwa Małopolskiego. na lata 2014-2020. Kraków, 15 czerwca 2015 r. Kraków, 15 czerwca 2015 r. Tomasz Sokół Zastępca Dyrektora Małopolskiego Centrum Przedsiębiorczości Regionalny Program Operacyjny Województwa Małopolskiego 1 na lata 2014-2020 2 Środki na wsparcie przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus SIEĆ DYSTRYBUCYJNA OGNIWEM STRATEGICZNEJ ROZBUDOWY SYSTEMU GAZOWEGO ZWIĘKSZAJĄCEGO BEZPIECZEŃSTWO DOSTAW GAZU ZIEMNEGO ORAZ STOPIEŃ DOSTĘPU SPOŁECZEŃSTWA DO SIECI Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski,

Bardziej szczegółowo

PIROLIZA. GENERALNY DYSTRYBUTOR REDUXCO www.dagas.pl :: email: info@dagas.pl :: www.reduxco.com

PIROLIZA. GENERALNY DYSTRYBUTOR REDUXCO www.dagas.pl :: email: info@dagas.pl :: www.reduxco.com PIROLIZA Instalacja do pirolizy odpadów gumowych przeznaczona do przetwarzania zużytych opon i odpadów tworzyw sztucznych (polietylen, polipropylen, polistyrol), w której produktem końcowym może być energia

Bardziej szczegółowo

Walka z bezrobociem dzięki rozwojowi OZE

Walka z bezrobociem dzięki rozwojowi OZE Walka z bezrobociem dzięki rozwojowi OZE dr Karolina Jankowska Energia obywatelska dla dobrego klimatu: Otwarta debata o Polsce i jej przyszłości panel pt.: Fakty i mity o zatrudnieniu w energetyce odnawialnej

Bardziej szczegółowo

Biuro Analiz i Rozwoju. R&D Department

Biuro Analiz i Rozwoju. R&D Department Biuro Analiz i Rozwoju R&D Department Strategia działania Działalność Biura R&D obejmuje: przygotowanie raportów, analiz, dokumentacji z zakresu szeroko pojętej inŝynierii (zastosowanie nowych technologii

Bardziej szczegółowo

POLACY O ENERGII JĄDROWEJ

POLACY O ENERGII JĄDROWEJ Konferencja prasowa POLACY O ENERGII JĄDROWEJ 25.08.2014 PLAN KONFERENCJI O projekcie Cel projektu Hipotezy badawcze Badania ilościowe i jakościowe Wyniki badań W oczach ekspertów Weryfikacja hipotez badawczych

Bardziej szczegółowo