Wspó³czesne metody systemowego wytwarzania oprogramowania

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wspó³czesne metody systemowego wytwarzania oprogramowania"

Transkrypt

1 AUTOMATYKA 2007 Tom 11 Zeszyt 1 2 Jacek Dajda*, Grzegorz Dobrowolski* Wspó³czesne metody systemowego wytwarzania oprogramowania 1. Wprowadzenie W latach 70. i 80. XX w. rosn¹ce zapotrzebowanie rynku na coraz wiêksze i bardziej z³o one systemy informatyczne zaowocowa³o opracowaniem formalnych, tzw. tradycyjnych, modeli wytwarzania oprogramowania opartych na normach ISO (np. 9000) i modelu CMM [1]. Pozwoli³o to na uporz¹dkowanie skomplikowanego procesu wytwarzania oprogramowania, kosztem jego biurokratyzacji, pogorszenia odpornoœci na zmiany zewnêtrznych wymagañ oraz szybkoœci, z jak¹ dostarczany jest klientowi dzia³aj¹cy produkt [8]. Problemy te, znane jako syndrom LOOP [2], by³y motywacj¹ zmian podstawowego modelu wytwarzania oprogramowania z koñcem lat 90. Motorem zmian w tym zakresie sta³y siê przeobra enia zachodz¹ce w przemyœle, zwi¹zane z recepcj¹ japoñskiej szko³y zarz¹dzania [3] oraz recesja w gospodarce, zmuszaj¹ce podmioty do obni ania kosztów produkcji [4]. Nurt ten w zakresie in ynierii oprogramowania zaowocowa³ m.in. powstaniem metodologii zwinnych (agile) takich, jak: Programowanie ekstremalne (XP) [7, 10, 11], Scrum[13] czy rodzina metodologii Crystal [12]. Jedn¹ z najistotniejszych cech tych e metodologii jest intensywna komunikacja w obrêbie zespo³u programistycznego, co równoznaczne jest z wymaganiem wspó³lokalizacji uczestników projektu. Nale y zaznaczyæ tu, e wymaganie to odnosi siê równie do klienta, którego uznano za jednego z cz³onków zwinnego zespo³u programistycznego. Metodologie zwinne, rozwi¹zuj¹c kilka podstawowych problemów zwi¹zanych z zarz¹dzaniem projektem, przynios³y w zamian ca³kiem nowe wyzwania dotycz¹ce wytwarzania kodu [4, 14]. Przyk³adem mo e byæ wysoka zmiennoœæ interfejsów [14] podyktowana ci¹g³¹ modyfikacj¹ i ulepszaniem kodu np. implementowanych bibliotek [15]. Wymusza ona intensywn¹ komunikacjê pomiêdzy kooperuj¹cymi instytucjami, dziêki której mo liwa jest integracja nowych funkcjonalnoœci wykorzystywanych bibliotek. Komunikacja ta realizowana jest zazwyczaj poprzez delegowanie pracowników [14], co fizycznie redukuje mo liwoœæ wspó³pracy do granic np. miasta. Znaczne rozproszenie zespo³u projektowego staje siê wtedy powodem wzrostu kosztów oraz opóÿnieñ ca³ego przedsiêwziêcia. * Katedra Informatyki, Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie 71

2 72 Jacek Dajda, Grzegorz Dobrowolski Problem komunikacji w rozproszonym zespole jest powszechnym wyzwaniem firm wytwarzaj¹cych oprogramowanie, niekoniecznie wykorzystuj¹cych metodologie zwinne. Jest to wynik zewnêtrznych uwarunkowañ ekonomicznych, skutkuj¹cych lokalizacj¹ oœrodków badawczych tam, gdzie koszt wytwarzania oprogramowania jest ni szy. W efekcie znacz¹cy procent przedsiêwziêæ informatycznych realizowany jest równolegle w kilku (zazwyczaj znacznie oddalonych) oœrodkach programistycznych. Dlatego te zaobserwowaæ mo na wzrost zapotrzebowania na programistyczne i organizacyjne wsparcie dla tego typu projektów. Wsparcie to jest szczególnie istotne w przypadku zespo³ów pracuj¹cych za pomoc¹ metodologii zwinnych, ze wzglêdu na wymagan¹ œcis³¹ wspó³pracê uczestników projektu. Celem niniejszego artyku³u jest przedstawienie wspó³czesnych trendów w procesie wytwarzania oprogramowania, opartych na dwóch, po czêœci przeciwstawnych, kierunkach: 1) metodologiach zwinnych, 2) projektach rozproszonych. W ramach prezentacji pierwszego z nich, autorzy odwo³uj¹ siê do podejœcia systemowego i wskazuj¹ istniej¹ce analogie, podparte identyfikacj¹ kluczowych pojêæ metodologii zwinnych. Omówienie drugiego z kierunków obejmuje problem przeniesienia praktyk metodologii zwinnych na grunt zespo³ów rozproszonych. Zawiera ono krótki przegl¹d obecnego stanu prac nad wspieraj¹cymi rozwi¹zaniami. W ramach przedstawienia dalszych kierunków badawczych autorzy zarysowuj¹ tak e swój wk³ad do omawianej dziedziny, z uwzglêdnieniem zakresu oraz obecnego stanu zaplanowanych prac. Artyku³ zbudowany jest nastêpuj¹co. W sekcji drugiej przedstawiono genezê i podstawowe za³o enia zwinnych metodologii. W kolejnej sekcji wskazano i wyjaœniono istotne elementy (w szczególnoœci praktyki) metodologii zwinnych, które s¹ przejawem podejœcia systemowego. W dalszej kolejnoœci omówiono koncepcjê rozproszonego programowania zwinnego i podejmowane próby jego realizacji. Ostatnia sekcja zawiera propozycjê dalszych kierunków badawczych, w tym streszczenie zakresu i obecnego stanu prac podejmowanych przez autorów niniejszego artyku³u. 2. Manifest zwinnych metodologii Krytyka klasycznych metodyk wytwarzania oprogramowania zaowocowa³a powstawaniem nowych koncepcji, z których najbardziej popularn¹ sta³o siê Programowanie ekstremalne [7]. Po raz pierwszy wykorzystana zosta³a ona przez jej twórcê, Kenta Becka, w projekcie firmy Daimler Chrysler w 1996 roku. Burzliwa reakcja œrodowiska, rosn¹ce zainteresowanie nowym ruchem oraz kolejne powstaj¹ce zwinne metodologie by³y motywacj¹ do sformu³owania i usystematyzowania jego podstawowych za³o eñ. W efekcie, w lutym 2001, jego g³ówni twórcy zaproponowali tzw. Manifest zwinnych metodologii [25], w którym uznali, i cenniejsze s¹: Osoby i komunikacja od procedur i narzêdzi. Dzia³aj¹ce oprogramowanie od kompleksowej dokumentacji. Wspó³praca klienta od negocjacji kontraktów. Reagowanie na zmianê od pod¹ ania za planem.

3 Wspó³czesne metody systemowego wytwarzania oprogramowania 73 Osoby i komunikacja. Postulat ten odnosi siê do sformalizowanych procedur, regu³ i œrodowisk tradycyjnych metod, które by³y wa niejsze od potrzeb ludzi wchodz¹cych w sk³ad zespo³u programistycznego. Procedury i regu³y narzucane odgórnie przez ludzi nieuczestnicz¹cych w pracach zespo³u, nierzadko okazywa³y siê jedn¹ z przeszkód, czêsto powoduj¹c izolacjê poszczególnych cz³onków zespo³u. Jednym z efektów takiej sytuacji by³y nieporozumienia i konflikty, m.in. w czasie integracji zmian. Dzia³aj¹ce oprogramowanie. Ten punkt manifestu podkreœla prawdziw¹ wartoœæ projektu informatycznego, któr¹ jest dzia³aj¹ce oprogramowanie, spe³niaj¹ce wymagania klienta. W przypadku tradycyjnych metod wytwarzania oprogramowania faza implementacji poprzedzana by³a wielomiesiêcznymi studiami projektowymi, które z punktu widzenia klienta nie mia³y adnej wartoœci. Tak e koszt uzyskania i nastêpnie utrzymywania kompleksowej dokumentacji nierzadko przerasta³ wartoœæ koñcowego produktu. Wspó³praca klienta. Postulat proponuje zmianê roli klienta w projekcie. Beck i inni zauwa yli, i znacznie lepsze efekty uzyskuj¹ zespo³y, w których klient ma realny wp³yw na pracê zespo³u oraz koñcowy kszta³t produktu. Wprowadzenie klienta do zespo³u nie tylko pozytywnie wp³ywa na œrodowisko pracy, lecz tak e uwalnia zespó³ od dodatkowych prac zwi¹zanych z prezentacj¹ wyników. Reagowanie na zmianê. Punkt ten zwi¹zany jest z ryzykiem projektu informatycznego, wynikaj¹cym ze zmian wymagañ klienta b¹dÿ innych zewnêtrznych warunków. Natychmiastowe reagowanie na wszelkie zmiany mo liwe jest dziêki realizacji trzech pierwszych punktów manifestu, w szczególnoœci œcis³ej wspó³pracy z klientem. Odpowiednie podejœcie do planowania i oceny osi¹gniêtych wyników pozwala na unikniêcie problemów zwi¹zanych z syndromem LOOP [2], co poci¹ga za sob¹ zmniejszenie ryzyka ca³ego przedsiêwziêcia. Mimo wskazanych atutów, metodologie zwinne posiadaj¹ tak e s³abe punkty. Ich istotnym ograniczeniem, szczególnie bior¹c pod uwagê obecne trendy rozproszonych projektów, jest potrzeba aktywnego udzia³u klienta oraz wspó³lokalizacji wszystkich uczestników projektu. Z ostr¹ krytyk¹ spotyka siê równie brak dokumentacji projektowej, co mo e mieæ negatywny wp³yw w przypadku d³ugich projektów, a tak e w¹ski zakres zastosowañ, obejmuj¹cy tylko niewielkie zespo³y programistyczne. Do metodologii zwinnych zalicza siê, m.in. programowanie ekstremalne (XP), Scrum, rodzina metodyk Crystal, Lean Software Development, Agile Unified Process, Feature-Driven Development, Adaptive Software Development oraz Dynamic Systems Development Method. 3. Metodologie zwinne jako systemowe podejœcie do wytwarzania oprogramowania Wytwarzanie oprogramowania jest procesem z³o onym z elementów o ró norodnej specyfice. Aby proces ten zakoñczy³ siê sukcesem, musz¹ zostaæ spe³nione okreœlone warunki dotycz¹ce zarówno samych elementów, jak i ich wzajemnych interakcji. Trudnoœæ

4 74 Jacek Dajda, Grzegorz Dobrowolski polega tutaj nie tylko na spe³nieniu tych warunków, ale tak e na samym wskazaniu elementów i interakcji, gdy proces ten nie jest do koñca okreœlony. Co wiêcej, pewne projekty wymagaj¹ nieco innego podejœcia lub innych narzêdzi, co dodatkowo komplikuje wypracowanie uniwersalnej specyfikacji tego procesu Klasyczne podejœcie a metodologie zwinne Klasyczne podejœcie do wytwarzania oprogramowania bazuje m.in. na technikach modelowania ca³ego procesu. Przyk³adem mo e byæ model kaskadowy [21], który proponuje rozbicie procesu na autonomiczne etapy ze œciœle okreœlonym sposobem ich realizacji. Jego istotn¹ wad¹ jest jednak uproszczony obraz rzeczywistoœci oraz nieuwzglêdnianie wzajemnych zwi¹zków pomiêdzy poszczególnymi etapami i wystêpuj¹cymi w ich ramach aktywnoœciami. Rozwi¹zanie tego problemu by³o punktem wyjœcia dla koncepcji myœlenia systemowego [20]. Wraz z narastaniem trudnoœci i kosztów organizacji w du ych korporacjach w latach 90. XX w., nurt ten zyska³ uznanie w dziedzinie ekonomii i wp³yn¹³ na proces zmian w metodach zarz¹dzania i kierowania organizacjami. Metodologie zwinne s¹ przejawem tego podejœcia na gruncie in ynierii oprogramowania. Istotn¹ ró nic¹ w stosunku do tradycyjnych metod wytwarzania oprogramowania by³o równie wskazanie ludzi i ich wzajemnych interakcji jako istotnych elementów ca³ego procesu. Doprowadzi³o to do podkreœlenia znaczenia komunikacji i wspó³pracy uczestników projektu informatycznego, co jawnie sformu³owano w samym manifeœcie. Pojêcie metodologii, które oznacza naukê o metodykach, w przypadku metodologii zwinnych stosowane jest celowo, ze wzglêdu na czêsto wysokopoziomowy charakter proponowanych rozwi¹zañ. S¹ one podstaw¹ do precyzowania konkretnych procesów o okreœlonych regu³ach postêpowania. Równie wa ne tutaj pojêcia to: wartoœæ, praktyka, technika, synergia. Wartoœæ oznacza tutaj element lub cechê procesu, która wyznacza podstawowe za³o- enia danej metodologii. Zaprezentowany manifest mo na traktowaæ jako syntetyzuj¹ce ujêcie wartoœci wszystkich metodologii zwinnych. Aby zapewniæ obecnoœæ wyró nionych wartoœci w ramach procesu, niezbêdny jest okreœlony zbiór praktyk. Pod tym pojêciem kryj¹ siê zarówno ogólne regu³y, jak i specyficzne aktywnoœci pojawiaj¹ce siê w pracy zespo³u programistycznego, np. programowanie w parach. W ich ramach mog¹ byæ wykorzystywane konkretne techniki, czyli okreœlone przepisy dzia³ania, które, w niektórych przypadkach, zwi¹zane s¹ z pewnym typem narzêdzi programistycznych. Choæ poszczególne praktyki i techniki stanowi¹ wartoœæ sam¹ w sobie, istotne znaczenie ma równie ich wzajemna interakcja, czyli synergia, która ma istotny wp³yw na skutecznoœæ ca³ej metodologii. Powy sze pojêcia odnosz¹ siê do ka dej metodologii zwinnej. Okreœlaj¹ jej strukturê (przejœcie od wartoœci do technik), mechanizm (synergia) i dostêpny zestaw narzêdzi (praktyki), co pozwala na realizacjê podstawowych za³o eñ manifestu. S¹ one wynikiem podejœcia systemowego do procesu wytwarzania oprogramowania, w którym istotne znaczenie

5 Wspó³czesne metody systemowego wytwarzania oprogramowania 75 odgrywa z³o ona sieæ wewnêtrznych zale noœci. Zadaniem proponowanych wartoœci, praktyk i technik jest podtrzymywanie tych e zale noœci, a tak e wzajemna stymulacja, a wiêc osi¹gniêcie po ¹danej synergii. Opisane powy ej elementy podejœcia systemowego umo liwi³y metodologiom zwinnym na praktyczne rozstrzygniêcie problemu czterech zmiennych projektu informatycznego [5]. S¹ to: 1) czas, 2) koszt, 3) zasoby, 4) zakres. Zmienne te charakteryzuj¹ siê zale noœci¹, przypominaj¹c¹ zasadê naczyñ po³¹czonych, tzn. zmiana którejkolwiek z nich wp³ywa na pozosta³e i na odwrót. Innymi s³owy, niemo liwe jest bezpoœrednie kontrolowanie wszystkich czterech na raz, jedynie maksymalnie trzech z nich. Nieznajomoœæ tej regu³y jest czêst¹ przyczyn¹ niepowodzeñ projektów i w prosty sposób prowadziæ mo e do syndromu LOOP, np. przez wyznaczenie zbyt szerokiego zakresu implementowanych funkcjonalnoœci bez uwzglêdniania wartoœci pozosta³ych zmiennych Praktyki metodologii zwinnych Poniewa metodologie zwinne bazuj¹ na wspólnych za³o eniach i wartoœciach zawartych, w przedstawionym manifeœcie znaczny procent proponowanych praktyk jest realizacj¹ tych samych koncepcji, z tym e przedstawionych lub nazwanych w odmienny sposób. W szczególnoœci dotyczy to podstawowych praktyk, takich jak iteracyjne podejœcie do procesu wytwarzania oprogramowania, praca z klientem, planowanie oraz ci¹g³a automatyczna integracja powstaj¹cego produktu. Niektóre z nich, szczególnie dotyczy to praktyk bezpoœrednio zwi¹zanych z produkowanym oprogramowaniem, zyska³y uznanie jako praktyki niezale ne i sta³y siê podstaw¹ nowych metodologii. Ze wzglêdu na ograniczenia niniejszego artyku³u przedstawione zostan¹ tutaj jedynie wybrane, znacz¹ce i specyficzne praktyki poszczególnych metodologii. Praca z klientem i przebieg projektu. Jedn¹ z podstawowych praktyk metodologii zwinnych jest iteracyjny przebieg projektu z niewielkimi, czêstymi iteracjami (do 3 tygodni) i wydaniami. Ka dorazowo organizuje siê spotkania planistyczne i podsumowuj¹ce, podczas których klient ma wgl¹d w postêp zespo³u i okazjê do zaplanowania kolejnej iteracji. Celem ka dej iteracji jest dostarczenie klientowi dzia³aj¹cego produktu, dlatego wszystkie tradycyjne etapy projektu takie jak analiza, projekt, implementacja, realizowane s¹ w obrêbie jednej iteracji na niewielkim fragmencie funkcjonalnoœci. Istotnym elementem planowania jest estymacja prêdkoœci zespo³u i ci¹g³a jej poprawa na podstawie zebranych danych. Dziêki temu w czasie kolejnych iteracji klient i zespó³ mog¹ precyzyjniej okreœliæ jej zakres i czas zakoñczenia. Praca z klientem to nie tylko czêste spotkania planistyczne, lecz tak e wizyty klienta i podejmowanie przez niego decyzji na bie ¹co. Przyk³adem mo e byæ praktyka XP klient na miejscu (On-site customer) zak³adaj¹ca, i klient jest czêœci¹ zespo³u i aktywnie uczestniczy w jego pracach.

6 76 Jacek Dajda, Grzegorz Dobrowolski Jakoœæ wytwarzanego oprogramowania. Jedn¹ z bardziej rozpoznawanych praktyk metodologii zwinnych jest programowanie w parach przy jednym komputerze (XP). Ci¹g³a inspekcja i analiza tworzonego kodu przez wspó³partnera, dwutorowa praca nad trudnym zagadnieniem oraz wzajemna wymiana doœwiadczeñ w obrêbie ca³ego zespo³u pozwalaj¹ na uzyskanie wysokiej jakoœci wytworzonego oprogramowania oraz poprawê efektywnoœci ca³ego zespo³u. XP wprowadzi³o tak e pojêcie refaktoryzacji [15], czyli udoskonalania struktury istniej¹cego kodu bez zmiany jego zewnêtrznego zachowania (interfejsu). Praktyka ta, obok testów jednostkowych, jest jednym z najbardziej cenionych wk³adów XP do in ynierii oprogramowania. Znaczenie roli cz³owieka w projekcie. Jak podkreœlano wczeœniej, metodologie zwinne zauwa y³y i podkreœli³y istotn¹ rolê cz³owieka w procesie wytwarzania oprogramowania. Aby zapewniæ wysok¹ wydajnoœæ zespo³u programistycznego, postanowiono stworzyæ komfortowe œrodowisko pracy. Przejawem tego podejœcia s¹ m.in. praktyka brak nadgodzin oraz mo liwoœæ wyboru zadañ do realizacji w czasie gry planistycznej. Innym przyk³adem jest rola Mistrza Scruma w metodologii Scrum. Jest on odpowiedzialny za zapewnienie idealnych warunków dla zespo³u programistycznego i usuwanie wszelkich przeszkód mog¹cych zak³óciæ przebieg prac nad projektem. Wymiana informacji w zespole. W ramach poprawy komunikacji w obrêbie zespo³u zaproponowano szereg praktyk i technik, m.in.: osmotyczn¹ komunikacjê, wspólny pokój, radiatory informacyjne. Dwie pierwsze s¹ wynikiem obserwacji, i istotne znaczenie na wydajnoœæ zespo³u programistycznego ma sposób rozprzestrzeniania siê wiedzy o projekcie. Wed³ug autora metodologii Crystal, zastosowanie koncepcji otwartych przestrzeni biurowych ( wspólny pokój ) umo liwia swobodn¹ dyfuzjê (przenikanie, osmozê) informacji. Przyk³adowo, programista mo e odpowiedzieæ na zas³yszane pytanie skierowane do kogoœ innego. Z drugiej strony, metodyki Crystal zauwa aj¹ potrzebê izolacji programistów od zewnêtrznych rozpraszaj¹cych bodÿców, proponuj¹c wydzielanie odpowiednich godzin konsultacji. By zachowaæ osmotyczn¹ komunikacjê i jednoczeœnie zachowaæ niezbêdn¹ izolacjê, zaproponowano technikê radiatorów informacyjnych. Polega ona na zastosowaniu prostych œrodków, m.in. tablic og³oszeñ z odrêcznymi wykresami i notatkami w dobrze widocznych miejscach biura, które umo liwiaj¹ szybk¹ i wygodn¹ wymianê informacji. Interesuj¹cym spostrze eniem dokonanym przez autorów niniejszego artyku³u s¹ istniej¹ce analogie pomiêdzy wybranymi praktykami metodologii zwinnych, w szczególnoœci programowania ekstremalnego, a jedn¹ z najbardziej sformalizowanych metod wytwarzania oprogramowania, jakim jest Cleanroom [9] (dos³ownie: czysty pokój). Jednym z g³ównych zamierzeñ tej metodyki, wykorzystywanej m.in. przez NASA, jest wytwarzanie wysokiej jakoœci oprogramowania, pozbawionego jakichkolwiek b³êdów ju w pierwszej iteracji. Osi¹ga siê to przez wprowadzenie rygorystycznego procesu kontroli, sk³adaj¹cego siê m.in. z formalnego dowodzenia implementowanych algorytmów, inspekcji kodu oraz statystycznych metod weryfikuj¹cych jakoœæ, m.in. testów regresyjnych. Inspekcja kodu oraz testowanie znalaz³y swoje miejsce równie w metodologiach zwinnych, co potwierdza jedno z ich g³ównych za³o eñ, jakim jest dostarczanie dzia³aj¹cego oprogramowania wysokiej jakoœci.

7 Wspó³czesne metody systemowego wytwarzania oprogramowania Rozproszone metodologie zwinne Jednym ze wspó³czesnych trendów, a jednoczeœnie wyzwañ, jest realizacja projektów przez rozproszone zespo³y programistyczne. Powa nym problemem jest tutaj zapewnienie odpowiednich kana³ów komunikacji. Dla zespo³ów wykorzystuj¹cych metodologie zwinne ma to szczególnie istotne znaczenie ze wzglêdu na nacisk, jaki k³ad¹ one na komunikacjê i œcis³¹ wspó³pracê uczestników projektu. Ilustracj¹ dla omawianego typu sytuacji mo e byæ rozproszony zespó³ XP, którego cz³onkowie praktykuj¹ programowanie w parach (rys. 1). Rys. 1. Zdalni programiœci w parach w ramach rozproszonego zespo³u XP W literaturze œwiatowej, podejmuj¹cej omawian¹ dziedzinê, zaobserwowaæ mo na dwa trendy badawcze, dotycz¹ce: 1) systemów wspieraj¹cych zdaln¹ pracê w parach [16, 17], 2) systemów zorientowanych na zarz¹dzanie projektem rozproszonym [18, 19]. Badania nad systemami wspieraj¹cymi zdaln¹ pracê maj¹ na celu okreœlenie optymalnego kszta³tu narzêdzi i praktyczn¹ weryfikacjê ich przydatnoœci. Przyk³adem mo e byæ projekt Sangam [17], w ramach którego tworzony jest zestaw komponentów œrodowiska Eclipse. Pozwala on na jednoczesn¹ edycjê wspólnego kodu oraz synchronizacjê zasobów danej sesji programistycznej. Do tego nurtu zaliczyæ te mo na eksperymenty z zdalnym programowaniem w parach realizowane za pomoc¹ oprogramowania Microsoft Net- Meeting [18]. Podejœcie to mo na znacznie rozszerzyæ za pomoc¹ rozwi¹zañ teleimersyjnych. Przyk³adem mog¹ byæ prace nad projektem Office of Real Soon Now [19] i pokrewne eksperymenty [16].

8 78 Jacek Dajda, Grzegorz Dobrowolski Reprezentantem trendu badañ nad zarz¹dzaniem projektami rozproszonymi jest system MILOS ASE [15]. W rozwi¹zaniu tym wprowadzono system zarz¹dzania historiami (Story Management System), którego zadaniem jest koordynacja dzia³añ w geograficznie rozproszonym projekcie. Kolejnym przyk³adem s¹ systemy XPlanner [22] oraz XPWeb [23], dedykowane œledzeniu postêpów zespo³u XP. Do grupy tej nale y zaliczyæ te narzêdzia ogólnego przeznaczenia, m.in. listy dyskusyjne i strony wiki. Pomimo podejmowanych prób, istniej¹ce rozwi¹zania nie gwarantuj¹ wystarczaj¹cego wsparcia dla prezentowanych praktyk. Do istniej¹cych ograniczeñ nale y zaliczyæ, m.in. zbyt du e opóÿnienia, zak³ócenia i ma³¹ liczbê kana³ów komunikacyjnych. Co wiêcej, rozwi¹zania te dotycz¹ g³ównie praktyk metodologii XP. Praktyki innych metodologii, m.in. wspólny pokój, zarz¹dzanie dziennikiem produktu, osmotyczna komunikacja i radiatory informacyjne wymagaj¹ dalszych prac i eksperymentów. Zarówno teoria [12], jak i praktyka sugeruj¹ jednak potrzebê testowania takich rozwi¹zañ nie tylko w kontekœcie krótkich eksperymentów, ale i d³ugotrwa³ej symulacji œrodowiska produkcyjnego, które wskazaæ mog¹ wady i zalety poszczególnych rozwi¹zañ. Jest to szczególnie istotne w kontekœcie optymalizacji kosztów œrodowiska pracy. Poniewa pe³ne oprzyrz¹dowanie i oprogramowanie teleimersyjne [19] wymaga znacznych nak³adów finansowych, minimalizacja tych e kosztów przy maksymalizacji jakoœci pracy wydaje siê obiecuj¹cym zadaniem badawczym. 4. Podsumowanie Celem wspó³czesnych metod systemowego wytwarzania oprogramowania jest jednoczeœnie obni enie ryzyka prowadzonych projektów oraz kosztów wytwarzania oprogramowania. Coraz czêœciej wiêc wykorzystuje siê praktyki metodologii zwinnych, które stanowi¹ kontynuacjê podejœcia systemowego w in ynierii oprogramowania. Synergia sprawdzonych (m.in. w formalnych metodologiach takich jak Cleanroom) praktyk i technik pozwala na znaczne obni enie ryzyka projektu oraz podniesienie jakoœci dostarczonego produktu. Kolejnym powszechnym trendem jest lokalizacja oœrodków badawczych w tañszych strefach ekonomicznych, co niestety skutkuje rozproszeniem zespo³ów projektowych i dodatkowymi kosztami zwi¹zanymi z potrzeb¹ komunikacji. Rosn¹ca potrzeba na programistyczne wsparcie rozproszonych zespo³ów jest przes³ank¹ do podejmowania badañ, których celem jest wytworzenie odpowiednich narzêdzi oraz ich eksperymentalna weryfikacja. Jest to szczególnie istotne w kontekœcie optymalizacji kosztów œrodowiska pracy. Obecnie dostêpne rozwi¹zania nie gwarantuj¹ wysokiej wydajnoœci pracy w œrodowisku rozproszonym. Co wiêcej, dotycz¹ one w g³ównej mierze praktyk programowania ekstremalnego. Zamierzeniem autorów niniejszego artyku³u jest tworzenie i rozwój narzêdzi wype³niaj¹cych tê lukê. Prowadzone prace [24] odnosz¹ siê do metodologii XP, Crystal i Scrum. Badania obejmuj¹ rozszerzenia œrodowiska Eclipse o funkcjonalnoœci wspieraj¹ce zdaln¹ pracê w parach, rozwój platformy komunikacyjnej opartej na osmotycznej komunikacji i radiatorach informacyjnych oraz realizacjê œrodowiska do przeprowadzania wirtualnych gier planistycznych w czasie rzeczywistym. Obecnie zrealizowano prototyp pierwszego z wymienionych narzêdzi oraz poddano dwukrotnej eksperymentalnej weryfikacji, ka do-

9 Wspó³czesne metody systemowego wytwarzania oprogramowania 79 razowo dokonuj¹c wskazanych ulepszeñ. Przyjêty sposób rozwoju narzêdzia opiera siê na iteracyjnym podejœciu metodologii zwinnych, a forma eksperymentów symuluj¹cych rzeczywiste œrodowisko pracy pozwala na uwzglêdnienie trudnej do mierzenia synergii charakterystycznej dla pracy w parach [6]. Literatura [1] Humphrey W.: Managing the Software Process. Addison-Wesley Professional, 1989 [2] Nawrocki J., Jasiñski M.: Programowanie Ekstremalne i PRINCE 2. Problemy i metody in ynierii oprogramowania, WNT, Warszawa-Wroc³aw 2003, [3] Takeuchi N.: The Knowledge Creating Company: How Japanese Companies Create The Dynamics of Innovation. Oxford University Press, 1995 [4] Karlson E., Anderson L.: XP and Large Distributed Software Projects. Addison-Wesley, 2001 [5] Jeffries R.: The King s Dinner. XP Magazine, Styczeñ 1999 [6] Williams L., Kessler R.: Pair Programming Illuminated. Addison-Wesly, Boston, MA., 2003 [7] Beck K.: extreme Programming explained: embrace change. Addison-Wesley, Boston, Ma., 1999 [8] Yourdon E.: Death March: The Complete Software Developer s Guide to Surviving Mission Impossible Projects. Prentice Hall, New Jersey, 1997 [9] Mills H., Dyer M., Linger R.: Cleanroom Software Engineering. IEEE Software 4 (5): wrzeœnia 1987 [10] Asteles D., Miller G., Nowak M.: A Practical Guide to extreme Programming. Prentice-Hall 2002 [11] Succi G., MarchesI M.: extreme Programming Examined. Addison-Wesley, Boston, MA., 2001 [12] Cockburn A.: Crystal Clear: A human-powered methodology for small teams. Addison-Wesley, 2004 [13] Schwaber K., Beedle M.: Agile Software Development with SCRUM. Prentice Hall, 2002 [14] Lippert M., Roock S., Wolf H., Züllibhoven H.: JVAM and XP: Using XP for Framework Development. Addison-Wesley, 2001 [15] Fowler M.: Refactoring: Improving the Design of Existing Code. Addison-Wesley 2000 [16] Baheti P., Williams L., Gehringer E., Stotts D.: Exploring Pair Programming in Distributed Object-Oriented Team Project. OOPSLA 2002 Educator s Symposium, Washington, 2002 [17] Ho C., Raha S., Gehringer E., Williams L.: Sangam: A Distributed Pair Programming Plug-in for Eclipse, Eclipse Technology Exchange (Workshop). OOPSLA, Vancouver, 2004 [18] Maurer F., Martel S.: Process Support for Distributed Extreme Programming Teams. ICSE 2002 Workshop on Global Software Development, Orlando, 2002 [19] Bishop G., Welch G.: Working in the Office of Real Soon Now. IEEE Computer Graphics and Applications, pages 76 78, 2000 [20] Weinberg G.M: Myslenie systemowe. PWN, 1979 [21] Royce W.: Managing the Development of Large Software Systems. IEEE WESCON, 1970 [22] Elliot D., Smith J.: Manage the agile team with XPlanner. JavaWorld.com, [23] Chirouze O., Cleary D., Mitchell G.: A software methodology for applied research: extreme Researching: Research Articles. Softw. Pract. Exper. 35, 15 (Grudzieñ 2005), [24] Dajda J., Ciszewski S.: Supporting extreme programming in distributed setting. AGH Computer Science, vol. 7 (2005), [25] Manifesto for Agile Software Development,

10 80 Jacek Dajda, Grzegorz Dobrowolski

Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach?

Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach? Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach? Czy masz niedosyt informacji niezbêdnych do tego, by mieæ pe³en komfort w podejmowaniu

Bardziej szczegółowo

Lekkie metodyki. tworzenia oprogramowania

Lekkie metodyki. tworzenia oprogramowania Lekkie metodyki tworzenia oprogramowania Programowanie zwinne ( Agile software development) grupa metodyk wytwarzania oprogramowania opartego o programowanie iteracyjne (model przyrostowy). Wymagania oraz

Bardziej szczegółowo

Metodyki zwinne wytwarzania oprogramowania

Metodyki zwinne wytwarzania oprogramowania Metodyki zwinne wytwarzania oprogramowania Wykład 1 Marcin Młotkowski 7 października 2014 Plan wykładu Sprawy organizacyjne Organizacja pracowni 1 Sprawy organizacyjne Organizacja pracowni 2 3 Marcin Młotkowski

Bardziej szczegółowo

Jacek Mrzyg³ód, Tomasz Rostkowski* Rozwi¹zania systemowe zarz¹dzania kapita³em ludzkim (zkl) w bran y energetycznej

Jacek Mrzyg³ód, Tomasz Rostkowski* Rozwi¹zania systemowe zarz¹dzania kapita³em ludzkim (zkl) w bran y energetycznej Komunikaty 99 Jacek Mrzyg³ód, Tomasz Rostkowski* Rozwi¹zania systemowe zarz¹dzania kapita³em ludzkim (zkl) w bran y energetycznej Artyku³ przedstawi skrócony raport z wyników badania popularnoœci rozwi¹zañ

Bardziej szczegółowo

Zarz dzanie Projektami Informatycznymi

Zarz dzanie Projektami Informatycznymi K.Pieńkosz Zarządzanie Projektami Informatycznymi Wprowadzenie 1 Zarz dzanie Projektami Informatycznymi dr in. Krzysztof Pie kosz Instytut Automatyki i Informatyki Stosowanej Politechniki Warszawskiej

Bardziej szczegółowo

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2013/2014

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2013/2014 Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki Karta przedmiotu Wydział Mechaniczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2013/2014 Kierunek studiów: Informatyka Stosowana Forma

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA PODATKOWE W BRANŻY ENERGETYCZNEJ - VAT

ZAGADNIENIA PODATKOWE W BRANŻY ENERGETYCZNEJ - VAT ZAGADNIENIA PODATKOWE W BRANŻY ENERGETYCZNEJ - VAT Szanowni Państwo! Prowadzenie działalności w branży energetycznej wiąże się ze specyficznymi problemami podatkowymi, występującymi w tym sektorze gospodarki.

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska Zarządzanie projektami wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania konkretnego, wymiernego rezultatu produkt projektu

Bardziej szczegółowo

Plan Komunikacji na temat projektu samooceny

Plan Komunikacji na temat projektu samooceny Projekt wspóùfinansowany przez Uniê Europejsk¹ w ramach Europejskiego Funduszu Spoùecznego Dziaùanie 5.2. Wzmacnianie potencjaùu administracji samorz¹dowej Plan Komunikacji na temat projektu w Urzêdzie

Bardziej szczegółowo

Z-EKON-461 Rachunkowoœã korporacyjna Corporate Accounting. Ekonomia I stopieñ. Ogólnoakademicki. Niestacjonarne

Z-EKON-461 Rachunkowoœã korporacyjna Corporate Accounting. Ekonomia I stopieñ. Ogólnoakademicki. Niestacjonarne KARTA MODU U / KARTA PRZEDMIOTU Kod moduùu Nazwa moduùu Nazwa moduùu w jêzyku angielskim Obowi¹zuje od roku akademickiego 2012/13 Z-EKON-461 Rachunkowoœã korporacyjna Corporate Accounting A. USYTUOWANIE

Bardziej szczegółowo

Wytyczne Województwa Wielkopolskiego

Wytyczne Województwa Wielkopolskiego 5. Wytyczne Województwa Wielkopolskiego Projekt wspó³finansowany przez Uniê Europejsk¹ z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz Bud etu Pañstwa w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu

Bardziej szczegółowo

PODNOSZENIE EFEKTYWNOŒCI PRZEDSIÊBIORSTWA - PROJEKTOWANIE PROCESÓW

PODNOSZENIE EFEKTYWNOŒCI PRZEDSIÊBIORSTWA - PROJEKTOWANIE PROCESÓW BAROMETR REGIONALNY 33 PODNOSZENIE EFEKTYWNOŒCI PRZEDSIÊBIORSTWA - PROJEKTOWANIE PROCESÓW mgr in. Adam Piekara, Doradca w programie EQUAL Podstaw¹ niniejszego artyku³u jest przyjêcie za- ³o enia, e ka

Bardziej szczegółowo

HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs.

HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs. HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs.pl Wrocław, dnia 22.06.2015 r. OPINIA przedmiot data Praktyczne

Bardziej szczegółowo

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence.

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. Informacje dla kadry zarządzającej Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. 2010 Cisco i/lub firmy powiązane. Wszelkie prawa zastrzeżone. Ten dokument zawiera

Bardziej szczegółowo

Organizacja procesu projektowania, rozwoju i serwisowania systemu wspomagającego zarzadzanie uczelnią

Organizacja procesu projektowania, rozwoju i serwisowania systemu wspomagającego zarzadzanie uczelnią Organizacja procesu projektowania, rozwoju i serwisowania systemu wspomagającego zarzadzanie uczelnią Marek Bieniasz Sławomir Umpirowicz Piotr Miszewski Kraków, 10 13 września 2012 Plan prezentacji Informacje

Bardziej szczegółowo

Problemy w realizacji umów o dofinansowanie SPO WKP 2.3, 2.2.1, Dzia anie 4.4 PO IG

Problemy w realizacji umów o dofinansowanie SPO WKP 2.3, 2.2.1, Dzia anie 4.4 PO IG 2009 Problemy w realizacji umów o dofinansowanie SPO WKP 2.3, 2.2.1, Dzia anie 4.4 PO IG Jakub Moskal Warszawa, 30 czerwca 2009 r. Kontrola realizacji wska ników produktu Wska niki produktu musz zosta

Bardziej szczegółowo

Po co w szkole procedury reagowania na przemoc i agresję?

Po co w szkole procedury reagowania na przemoc i agresję? Opracowanie Grażyna Cybula Konsultant Regionalnego Ośrodka Metodyczno-Edukacyjnego Metis Po co w szkole procedury reagowania na przemoc i agresję? Procedury czyli zasady i kroki podejmowanych działań oparte

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIA DODATKOWE DO OGÓLNYCH WARUNKÓW GRUPOWEGO UBEZPIECZENIA NA ŻYCIE KREDYTOBIORCÓW Kod warunków: KBGP30 Kod zmiany: DPM0004 Wprowadza się następujące zmiany w ogólnych warunkach grupowego ubezpieczenia

Bardziej szczegółowo

Mechanizm zawarty w warunkach zamówienia podstawowego. Nie wymaga aneksu do umowy albo udzielenia nowego zamówienia. -

Mechanizm zawarty w warunkach zamówienia podstawowego. Nie wymaga aneksu do umowy albo udzielenia nowego zamówienia. - Załącznik nr 1a Lista sprawdzająca dot. ustalenia stosowanego trybu zwiększenia wartości zamówień podstawowych na roboty budowlane INFORMACJE PODLEGAJĄCE SPRAWDZENIU Analiza ryzyka Działanie Uwagi Czy

Bardziej szczegółowo

systemy informatyczne SIMPLE.ERP Bud etowanie dla Jednostek Administracji Publicznej

systemy informatyczne SIMPLE.ERP Bud etowanie dla Jednostek Administracji Publicznej SIMPLE systemy informatyczne SIMPLE.ERP Bud etowanie dla Jednostek Administracji Publicznej SIMPLE.ERP Bud etowanie dla Jednostek Administracji Publicznej to nowoczesny system informatyczny kompleksowo

Bardziej szczegółowo

Efektywna strategia sprzedaży

Efektywna strategia sprzedaży Efektywna strategia sprzedaży F irmy wciąż poszukują metod budowania przewagi rynkowej. Jednym z kluczowych obszarów takiej przewagi jest efektywne zarządzanie siłami sprzedaży. Jak pokazują wyniki badania

Bardziej szczegółowo

Programowanie zwinne - wprowadzenie. Programowanie ekstremalne. Wstęp Reguły i praktyki SCRUM. Wprowadzenie Role Zdarzenia Artefakty

Programowanie zwinne - wprowadzenie. Programowanie ekstremalne. Wstęp Reguły i praktyki SCRUM. Wprowadzenie Role Zdarzenia Artefakty Anna Kulig Programowanie zwinne - wprowadzenie Programowanie ekstremalne Wstęp Reguły i praktyki SCRUM Wprowadzenie Role Zdarzenia Artefakty Agile Manifesto 2001 rok, Snowbird w stanie Utah w USA Najważniejsi

Bardziej szczegółowo

Regulamin Projektów Ogólnopolskich i Komitetów Stowarzyszenia ESN Polska

Regulamin Projektów Ogólnopolskich i Komitetów Stowarzyszenia ESN Polska Regulamin Projektów Ogólnopolskich i Komitetów Stowarzyszenia ESN Polska 1 Projekt Ogólnopolski: 1.1. Projekt Ogólnopolski (dalej Projekt ) to przedsięwzięcie Stowarzyszenia podjęte w celu realizacji celów

Bardziej szczegółowo

Katowice, dnia 29 wrzeœnia 2006 r. Nr 15 ZARZ DZENIE PREZESA WY SZEGO URZÊDU GÓRNICZEGO

Katowice, dnia 29 wrzeœnia 2006 r. Nr 15 ZARZ DZENIE PREZESA WY SZEGO URZÊDU GÓRNICZEGO DZIENNIK URZÊDOWY WY SZEGO URZÊDU GÓRNICZEGO Katowice, dnia 29 wrzeœnia 2006 r. Nr 15 TREŒÆ: Poz.: ZARZ DZENIE PREZESA WY SZEGO URZÊDU GÓRNICZEGO 81 nr 6 z dnia 29 sierpnia 2006 r. zmieniaj¹ce zarz¹dzenie

Bardziej szczegółowo

art. 488 i n. ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.),

art. 488 i n. ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), Istota umów wzajemnych Podstawa prawna: Księga trzecia. Zobowiązania. Dział III Wykonanie i skutki niewykonania zobowiązań z umów wzajemnych. art. 488 i n. ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Bardziej szczegółowo

Wykład 2. MIS-1-505-n Inżynieria oprogramowania Marzec 2014. Kazimierz Michalik Akademia Górniczo-Hutnicza im. S. Staszica w Krakowie

Wykład 2. MIS-1-505-n Inżynieria oprogramowania Marzec 2014. Kazimierz Michalik Akademia Górniczo-Hutnicza im. S. Staszica w Krakowie Wykład 2 MIS-1-505-n Inżynieria Marzec 2014 Kazimierz Michalik Akademia Górniczo-Hutnicza im. S. Staszica w Krakowie 2.1 Agenda 1 2 3 4 5 6 2.2 Czynności w czasie produkcji. Inżynieria stara się zidentyfikować

Bardziej szczegółowo

Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego. w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością artystyczną i upowszechnianiem kultury.

Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego. w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością artystyczną i upowszechnianiem kultury. identyfikator /6 Druk nr 114 UCHWAŁY NR... Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego z dnia... w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 9 i art. 18 ust. 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

Metodyki programowania. Tomasz Kaszuba 2015 kaszubat@pjwstk.edu.pl

Metodyki programowania. Tomasz Kaszuba 2015 kaszubat@pjwstk.edu.pl Metodyki programowania Tomasz Kaszuba 2015 kaszubat@pjwstk.edu.pl Wybrane metodyki zwinne TRADYCYJNE: RUP (Rational Unified Process) spiralny, rozbudowany PRINCE2 (Projects In Controlled Environments)

Bardziej szczegółowo

revati.pl Drukarnia internetowa Szybki kontakt z klientem Obs³uga zapytañ ofertowych rozwi¹zania dla poligrafii Na 100% procent wiêcej klientów

revati.pl Drukarnia internetowa Szybki kontakt z klientem Obs³uga zapytañ ofertowych rozwi¹zania dla poligrafii Na 100% procent wiêcej klientów revati.pl rozwi¹zania dla poligrafii Systemy do sprzeda y us³ug poligraficznych w internecie Drukarnia Szybki kontakt z klientem Obs³uga zapytañ ofertowych Na 100% procent wiêcej klientów drukarnia drukarnia

Bardziej szczegółowo

Automatyka przemys³owa

Automatyka przemys³owa - 6 - Doœwiadczenie Firma uesa dzia³a na miêdzynarodowym rynku automatyki od 1991 roku, zaœ na rynku polskim od 2007. Zakres realizacji Œwiadczymy us³ugi zarówno dla przemys³u jak i energetyki zawodowej

Bardziej szczegółowo

KARTA PROGRAMOWA - Sylabus -

KARTA PROGRAMOWA - Sylabus - AKADEMIA TECHNICZNO HUMANISTYCZNA KARTA PROGRAMOWA - Sylabus - WYDZIAŁ BUDOWY MASZYN I INFORMATYKI Przedmiot: Automatyzacja i robotyzacja procesów produkcyjnych Kod przedmiotu: Rok studiów: Semestr: Punkty

Bardziej szczegółowo

Automatyzacja pakowania

Automatyzacja pakowania Automatyzacja pakowania Maszyny pakuj¹ce do worków otwartych Pe³na oferta naszej firmy dostêpna jest na stronie internetowej www.wikpol.com.pl Maszyny pakuj¹ce do worków otwartych: EWN-SO do pakowania

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o otwartym naborze partnera w celu wspólnej realizacji projektu. Ogłaszający konkurs: Gmina Nowy Tomyśl NIP: 7881916753 REGON: 631258862

Ogłoszenie o otwartym naborze partnera w celu wspólnej realizacji projektu. Ogłaszający konkurs: Gmina Nowy Tomyśl NIP: 7881916753 REGON: 631258862 1 Ogłoszenie o otwartym naborze partnera w celu wspólnej realizacji projektu Ogłaszający konkurs: Gmina Nowy Tomyśl NIP: 7881916753 REGON: 631258862 Strona internetowa: www.nowytomysl.pl I. OGŁOSZENIE

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN REALIZACJI PROJEKTÓW EDUKACYJNYCH W GIMNAZJUM W MIEJSKIEJ GÓRCE. Ustalenia ogólne

REGULAMIN REALIZACJI PROJEKTÓW EDUKACYJNYCH W GIMNAZJUM W MIEJSKIEJ GÓRCE. Ustalenia ogólne REGULAMIN REALIZACJI PROJEKTÓW EDUKACYJNYCH W GIMNAZJUM W MIEJSKIEJ GÓRCE Ustalenia ogólne 1. Uczniowie gimnazjum realizują projekty edukacyjne na podstawie Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej 10

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych ul. Koszykowa 75, 00-662 Warszawa

Politechnika Warszawska Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych ul. Koszykowa 75, 00-662 Warszawa Zamawiający: Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych Politechniki Warszawskiej 00-662 Warszawa, ul. Koszykowa 75 Przedmiot zamówienia: Produkcja Interaktywnej gry matematycznej Nr postępowania: WMiNI-39/44/AM/13

Bardziej szczegółowo

Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej

Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej biblioteczka zamówień publicznych Agata Hryc-Ląd Małgorzata Skóra Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej Nowe progi w zamówieniach publicznych 2014 Agata Hryc-Ląd Małgorzata

Bardziej szczegółowo

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników poradnik dla bezpoêredniego prze o onego wprowadzanego pracownika WZMOCNIENIE ZDOLNOÂCI ADMINISTRACYJNYCH PROJEKT BLIèNIACZY PHARE PL03/IB/OT/06 Proces

Bardziej szczegółowo

Marketing us³ug w teorii i praktyce. Jolanta Radkowska Krzysztof Radkowski. Pañstwowej Wy szej Szko³y Zawodowej im. Witelona w Legnicy

Marketing us³ug w teorii i praktyce. Jolanta Radkowska Krzysztof Radkowski. Pañstwowej Wy szej Szko³y Zawodowej im. Witelona w Legnicy Marketing us³ug w teorii i praktyce Jolanta Radkowska Krzysztof Radkowski seria wydawnicza Pañstwowej Wy szej Szko³y Zawodowej im. Witelona w Legnicy Jolanta

Bardziej szczegółowo

Zespó Szkó Samochodowych

Zespó Szkó Samochodowych Program sta owy w ramach projektu S t a i n w e s t y c j w p r z y s z o Zespó Szkó Samochodowych Rodzaj zaj : Sta e zawodowe dla uczniów Imi i nazwisko nauczyciela: Mariusz Rakowicz Liczba uczniów w

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA DO ZAPYTANIA KE1/POIG 8.2/13

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA DO ZAPYTANIA KE1/POIG 8.2/13 Zapytanie ofertowe - Działanie PO IG 8.2 Warszawa, dnia 13.12.2013 r. OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA DO ZAPYTANIA KE1/POIG 8.2/13 ISTOTNE INFORMACJE O PROJEKCIE: Celem projektu "Wdrożenie zintegrowanego systemu

Bardziej szczegółowo

W z ó r u m o w y POSTANOWIENIA GENERALNE

W z ó r u m o w y POSTANOWIENIA GENERALNE W z ó r u m o w y UMOWA GENERALNA NR zawarta w Nowym S¹czu w dniu... 2011 r. pomiêdzy: Powiatowym Zarz¹dem Dróg w Nowym S¹czu z siedzib¹ przy ul. Wiœniowieckiego 136, 33-300 Nowy S¹cz, zwanym dalej Zamawiaj¹cym,

Bardziej szczegółowo

Korzyœci z zastosowania XPRIMER.APS

Korzyœci z zastosowania XPRIMER.APS XPRIMER.APS Planowanie produkcji i harmonogramowanie zleceñ produkcyjnych jest procesem z³o onym, wymagaj¹cym du ego doœwiadczenia i wiedzy, w szczególnoœci z zakresu optymalizacji procesów i zarz¹dzania

Bardziej szczegółowo

Raport z ewaluacji wewnętrznej

Raport z ewaluacji wewnętrznej Raport z ewaluacji wewnętrznej w Szkole Podstawowej nr 213 i Gimnazjum Publicznym Nr 49 w Łodzi ROK SZKOLNY 2014/1015 Wpływ zastosowania technologii informatycznych na podniesienie poziomu zainteresowania

Bardziej szczegółowo

PROGRAMU PARTNERSKIEGO BERG SYSTEM

PROGRAMU PARTNERSKIEGO BERG SYSTEM Regulamin PROGRAMU PARTNERSKIEGO BERG SYSTEM 1. Organizatorem Programu Partnerskiego BERG SYSTEM" jest KONEKT Sp. z o.o. z siedzibą w: 15-532 Białystok, ul. Wiewiórcza 111; NIP 966 210 20 23; REGON 363632084;

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie nowego pracownika. wydanie 1. ISBN 978-83-255-0049-8. Autor: Justyna Tyborowska. Redakcja: Joanna Tyszkiewicz

Wprowadzenie nowego pracownika. wydanie 1. ISBN 978-83-255-0049-8. Autor: Justyna Tyborowska. Redakcja: Joanna Tyszkiewicz Wprowadzenie nowego pracownika wydanie 1. ISBN 978-83-255-0049-8 Autor: Justyna Tyborowska Redakcja: Joanna Tyszkiewicz Wydawnictwo C.H. Beck Ul. Gen. Zajączka 9, 01-518 Warszawa Tel. (022) 311 22 22 Faks

Bardziej szczegółowo

DWP. NOWOή: Dysza wentylacji po arowej

DWP. NOWOŒÆ: Dysza wentylacji po arowej NOWOŒÆ: Dysza wentylacji po arowej DWP Aprobata Techniczna AT-15-550/2007 SMAY Sp. z o.o. / ul. Ciep³ownicza 29 / 1-587 Kraków tel. +48 12 78 18 80 / fax. +48 12 78 18 88 / e-mail: info@smay.eu Przeznaczenie

Bardziej szczegółowo

WZORU UŻYTKOWEGO EGZEMPLARZ ARCHIWALNY. d2)opis OCHRONNY. (19) PL (n)62894. Centralny Instytut Ochrony Pracy, Warszawa, PL

WZORU UŻYTKOWEGO EGZEMPLARZ ARCHIWALNY. d2)opis OCHRONNY. (19) PL (n)62894. Centralny Instytut Ochrony Pracy, Warszawa, PL RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej d2)opis OCHRONNY WZORU UŻYTKOWEGO (21) Numer zgłoszenia: 112772 (22) Data zgłoszenia: 29.11.2001 EGZEMPLARZ ARCHIWALNY (19) PL (n)62894 (13)

Bardziej szczegółowo

Korzy ci wynikaj ce ze standaryzacji procesów w organizacjach publicznych a zarz dzanie jako ci

Korzy ci wynikaj ce ze standaryzacji procesów w organizacjach publicznych a zarz dzanie jako ci Roman Batko Korzy ci wynikaj ce ze standaryzacji procesów w organizacjach publicznych a zarz dzanie jako ci Uniwersytet Jagiello ski wypracowanie i upowszechnienie najbardziej skutecznej i efektywnej dobrej

Bardziej szczegółowo

Plan kont wykaz kont oraz zasady ewidencji

Plan kont wykaz kont oraz zasady ewidencji ZA CZNK NR 2 Plan wykaz oraz zasady ewidencji Ewa Waliñska, Agnieszka Czajor SPS TREŒC 1. Przyk³adowy plan wykaz syntetycznych i analitycznych... 2301 A. Konta zespo³u 0 Aktywa trwa³e... 2302 a. Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

BIUR I LABORATORIÓW PRACOWNIKÓW W POLSCE W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE

BIUR I LABORATORIÓW PRACOWNIKÓW W POLSCE W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE 80 000 PRACOWNIKÓW 500 W POLSCE OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE 1 650 BIUR I LABORATORIÓW 30 W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA 1 SGS Systems & Services Certification Projekty wg

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG LP Działanie Poprzednie brzmienie Aktualne brzmienie 1. 1.4-4.1 Projekt obejmuje badania przemysłowe i/lub prace rozwojowe oraz zakłada wdroŝenie

Bardziej szczegółowo

Modele cyklu życia oprogramowania

Modele cyklu życia oprogramowania Anna Kulig Modele cyklu życia oprogramowania Programowanie zwinne Przyczyny powstania Wprowadzenie Programowanie ekstremalne Wstęp Reguły i praktyki AUP krótki opis metodologii Model cyklu życia systemu

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: BEZ-1-109-s Punkty ECTS: 2. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: -

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: BEZ-1-109-s Punkty ECTS: 2. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: - Nazwa modułu: Podstawy ekonomi i zarządzania - ekonomiczny 1 Rok akademicki: 2014/2015 Kod: BEZ-1-109-s Punkty ECTS: 2 Wydział: Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Kierunek: Ekologiczne Źródła Energii

Bardziej szczegółowo

Dobre praktyki w zakresie zarządzania ładem architektury korporacyjnej

Dobre praktyki w zakresie zarządzania ładem architektury korporacyjnej Dobre praktyki w zakresie zarządzania ładem architektury korporacyjnej Dr hab. Andrzej Sobczak, prof. SGH, Kierownik Zakładu Systemów Informacyjnych, Katedra Informatyki Gospodarczej SGH Gospodarczej SGH

Bardziej szczegółowo

I. INFORMACJA O KOMITECIE AUDYTU. Podstawa prawna dzialania Komitetu Audytu

I. INFORMACJA O KOMITECIE AUDYTU. Podstawa prawna dzialania Komitetu Audytu w Przewodniczący Jan Robert Halina Podsekretarz Sprawozdanie z realizacji zadań Komitetu Audytu dla dzialów administracja publiczna, informatyzacja, łączność, wyznania religijne oraz mniejszości narodowej

Bardziej szczegółowo

Projekt Kompetencyjny - założenia

Projekt Kompetencyjny - założenia Projekt Kompetencyjny - założenia sem. V 2013 kgrudzi.kis.p.lodz.pl projekt kompetencyjny 1 System informatyczny zbiór powiązanych ze sobą elementów, którego funkcją jest przetwarzanie danych przy użyciu

Bardziej szczegółowo

Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym

Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym W ciągu ostatnich lat Prezes Urzędu Transportu Kolejowego zintensyfikował działania nadzorcze w zakresie bezpieczeństwa ruchu kolejowego w Polsce,

Bardziej szczegółowo

Warto wiedzieæ - nietypowe uzale nienia NIETYPOWE UZALE NIENIA - uzale nienie od facebooka narkotyków czy leków. Czêœæ odciêtych od niego osób wykazuje objawy zespo³u abstynenckiego. Czuj¹ niepokój, gorzej

Bardziej szczegółowo

I. 1) NAZWA I ADRES: Muzeum Warszawy, Rynek Starego Miasta 28-42, 00-272 Warszawa, woj. mazowieckie, tel. +48 22 596 67 11, faks +48 22 596 67 20.

I. 1) NAZWA I ADRES: Muzeum Warszawy, Rynek Starego Miasta 28-42, 00-272 Warszawa, woj. mazowieckie, tel. +48 22 596 67 11, faks +48 22 596 67 20. Warszawa: dostawa toreb i kubków papierowych z logo Muzeum Warszawy Numer ogłoszenia: 66360-2016; data zamieszczenia: 23.03.2016 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie ogłoszenia: obowiązkowe.

Bardziej szczegółowo

Rudniki, dnia 10.02.2016 r. Zamawiający: PPHU Drewnostyl Zenon Błaszak Rudniki 5 64-330 Opalenica NIP 788-000-22-12 ZAPYTANIE OFERTOWE

Rudniki, dnia 10.02.2016 r. Zamawiający: PPHU Drewnostyl Zenon Błaszak Rudniki 5 64-330 Opalenica NIP 788-000-22-12 ZAPYTANIE OFERTOWE Zamawiający: Rudniki, dnia 10.02.2016 r. PPHU Drewnostyl Zenon Błaszak Rudniki 5 64-330 Opalenica NIP 788-000-22-12 ZAPYTANIE OFERTOWE W związku z planowaną realizacją projektu pn. Rozwój działalności

Bardziej szczegółowo

Spis treści 1. Wstęp 2. Projektowanie systemów informatycznych

Spis treści 1. Wstęp 2. Projektowanie systemów informatycznych Spis treści 1. Wstęp... 9 1.1. Inżynieria oprogramowania jako proces... 10 1.1.1. Algorytm... 11 1.2. Programowanie w językach wysokiego poziomu... 11 1.3. Obiektowe podejście do programowania... 12 1.3.1.

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami w dziale utrzymania ruchu

Zarządzanie kosztami w dziale utrzymania ruchu Zarządzanie kosztami w dziale utrzymania ruchu Cele szkolenia Zapotrzebowanie na wykwalifikowanych menedżerów zarządzania procesami i kosztami utrzymania ruchu potęguje się wraz ze wzrostem postrzegania

Bardziej szczegółowo

Oferta szkoleń firmy Code Sprinters

Oferta szkoleń firmy Code Sprinters Oferta szkoleń firmy Code Sprinters Code Sprinters sp z o.o. Królewska 2/2 Kraków Telefon +48 12 379 34 14 Fax +48 12 379 34 11 info@codesprinters.com www.codesprinters.com Jako liderzy na rynku szkoleń

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONKURSU..Pilanie dbaj¹ o zasady i zawsze segreguj¹ odpady"

REGULAMIN KONKURSU..Pilanie dbaj¹ o zasady i zawsze segreguj¹ odpady REGULAMIN KONKURSU..Pilanie dbaj¹ o zasady i zawsze segreguj¹ odpady" 1 Postanowienia ogólne ORGANIZATORZY Organizatorem konkursu jest Miejski Zak³ad Oczyszczania Wysypisko z siedzib¹ w Pile, ul. Kusociñskiego

Bardziej szczegółowo

MIÊDZYNARODOWY STANDARD REWIZJI FINANSOWEJ 610 KORZYSTANIE Z WYNIKÓW PRACY AUDYTORÓW SPIS TREŒCI

MIÊDZYNARODOWY STANDARD REWIZJI FINANSOWEJ 610 KORZYSTANIE Z WYNIKÓW PRACY AUDYTORÓW SPIS TREŒCI MIÊDZYNARODOWY STANDARD REWIZJI FINANSOWEJ 610 KORZYSTANIE Z WYNIKÓW PRACY AUDYTORÓW WEWNÊTRZNYCH Wprowadzenie (Stosuje siê przy badaniu sprawozdañ finansowych sporz¹dzonych za okresy rozpoczynaj¹ce siê

Bardziej szczegółowo

Wykład VII. Programowanie III - semestr III Kierunek Informatyka. dr inż. Janusz Słupik. Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej

Wykład VII. Programowanie III - semestr III Kierunek Informatyka. dr inż. Janusz Słupik. Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej Wykład VII - semestr III Kierunek Informatyka Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej Gliwice, 2014 c Copyright 2014 Janusz Słupik Wytwarzanie oprogramowania Model tworzenia oprogramowania

Bardziej szczegółowo

Twierdzenie Bayesa. Indukowane Reguły Decyzyjne Jakub Kuliński Nr albumu: 53623

Twierdzenie Bayesa. Indukowane Reguły Decyzyjne Jakub Kuliński Nr albumu: 53623 Twierdzenie Bayesa Indukowane Reguły Decyzyjne Jakub Kuliński Nr albumu: 53623 Niniejszy skrypt ma na celu usystematyzowanie i uporządkowanie podstawowej wiedzy na temat twierdzenia Bayesa i jego zastosowaniu

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami IT

Zarządzanie projektami IT Zarządzanie projektami IT Informacje o usłudze Numer usługi 2016/04/08/7405/7700 Cena netto 5 400,00 zł Cena brutto 5 400,00 zł Cena netto za godzinę 28,72 zł Cena brutto za godzinę 28,72 Możliwe współfinansowanie

Bardziej szczegółowo

Państwa członkowskie - Zamówienie publiczne na usługi - Ogłoszenie o zamówieniu - Procedura otwarta. PL-Warszawa: Usługi hotelarskie 2011/S 117-193543

Państwa członkowskie - Zamówienie publiczne na usługi - Ogłoszenie o zamówieniu - Procedura otwarta. PL-Warszawa: Usługi hotelarskie 2011/S 117-193543 1/5 Niniejsze ogłoszenie w witrynie TED: http://ted.europa.eu/udl?uri=ted:notice:193543-2011:text:pl:html PL-Warszawa: Usługi hotelarskie 2011/S 117-193543 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU Usługi SEKCJA I: INSTYTUCJA

Bardziej szczegółowo

DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15

DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15 DE-WZP.261.11.2015.JJ.3 Warszawa, 2015-06-15 Wykonawcy ubiegający się o udzielenie zamówienia Dotyczy: postępowania prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego na Usługę druku książek, nr postępowania

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie

Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie 1. 5.3.4 Oś 4 Leader Poziom wsparcia Usunięcie zapisu. Maksymalny

Bardziej szczegółowo

Raport Kwartalny Netwise S.A.

Raport Kwartalny Netwise S.A. Raport Kwartalny Netwise S.A. za I kwartał 2013 roku (dane za okres od 1 stycznia do 31 marca 2013 roku) Warszawa, dnia 15 maja 2013 r. Spis treści 1. INFORMACJE O SPÓŁCE... 3 1.1 ORGANY SPÓŁKI... 3 2.

Bardziej szczegółowo

I. 1) NAZWA I ADRES: Górnośląska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A., ul. Powstańców 17, 40-

I. 1) NAZWA I ADRES: Górnośląska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A., ul. Powstańców 17, 40- Katowice: Przeprowadzenie szkoleń z zakresu metodyki zarządzania projektami PRINCE2 w ramach projektu Firma z energią Numer ogłoszenia: 70193-2012; data zamieszczenia: 27.03.2012 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r 1. ZAMAWIAJĄCY HYDROPRESS Wojciech Górzny ul. Rawska 19B, 82-300 Elbląg 2. PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA Przedmiotem Zamówienia jest przeprowadzenie usługi indywidualnego audytu

Bardziej szczegółowo

WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r.

WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r. Do uczestników postępowania o udzielenie zamówienia publicznego WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r. ZP/PO/45/2011/WED/8 Dotyczy: postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na: Przygotowanie

Bardziej szczegółowo

OG OSZENIE O ZAMÓWIENIU

OG OSZENIE O ZAMÓWIENIU ZP200 Rzeczpospolita Polska Urz¹d Zamówieñ Publicznych Al. Szucha 2/4, 00582 Warszawa : (022) 45 87 700 Przesy³anie og³oszeñ online: http://www.uzp.gov.pl OG OSZENIE O ZAMÓWIENIU Roboty budowlane Dostawy

Bardziej szczegółowo

S I M P L E. E O D ELEKTRONICZNY OBIEG DOKUMENTÓW. www.simple.com.pl

S I M P L E. E O D ELEKTRONICZNY OBIEG DOKUMENTÓW. www.simple.com.pl S I M P L E. E O D ELEKTRONICZNY OBIEG DOKUMENTÓW www.simple.com.pl SIMPLE.EOD ELEKTRONICZNY OBIEG DOKUMENTÓW SIMPLE.EOD to innowacyjna platforma dotycz¹cy przetwarzania informacji mo e internetowa do

Bardziej szczegółowo

Motywuj świadomie. Przez kompetencje.

Motywuj świadomie. Przez kompetencje. styczeń 2015 Motywuj świadomie. Przez kompetencje. Jak wykorzystać gamifikację i analitykę HR do lepszego zarządzania zasobami ludzkimi w organizacji? 2 Jak skutecznie motywować? Pracownik, który nie ma

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów 1 Organizatorzy Konkursu 1. Organizatorem Konkursu Start up Award (Konkurs) jest Fundacja Instytut Studiów Wschodnich

Bardziej szczegółowo

Zabezpieczenie społeczne pracownika

Zabezpieczenie społeczne pracownika Zabezpieczenie społeczne pracownika Swoboda przemieszczania się osób w obrębie Unii Europejskiej oraz możliwość podejmowania pracy w różnych państwach Wspólnoty wpłynęły na potrzebę skoordynowania systemów

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacji przetwarzania i ochrony danych osobowych w Powiatowym Centrum Kształcenia Zawodowego im. Komisji Edukacji Narodowej w Jaworze

Regulamin organizacji przetwarzania i ochrony danych osobowych w Powiatowym Centrum Kształcenia Zawodowego im. Komisji Edukacji Narodowej w Jaworze Załącznik nr 1 do zarządzenia nr 9/11/12 dyrektora PCKZ w Jaworze z dnia 30 marca 2012 r. Regulamin organizacji przetwarzania i ochrony danych osobowych w Powiatowym Centrum Kształcenia Zawodowego im.

Bardziej szczegółowo

Formularz Zgłoszeniowy propozycji zadania do Szczecińskiego Budżetu Obywatelskiego na 2016 rok

Formularz Zgłoszeniowy propozycji zadania do Szczecińskiego Budżetu Obywatelskiego na 2016 rok Formularz Zgłoszeniowy propozycji zadania do Szczecińskiego Budżetu Obywatelskiego na 2016 rok 1. KONTAKT DO AUTORA/AUTORÓW PROPOZYCJI ZADANIA (OBOWIĄZKOWE) UWAGA: W PRZYPADKU NIEWYRAŻENIA ZGODY PRZEZ

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe warunki realizacji projektu edukacyjnego w Zespole Szkół w Przykonie Gimnazjum im. Polskich Olimpijczyków w Przykonie.

Szczegółowe warunki realizacji projektu edukacyjnego w Zespole Szkół w Przykonie Gimnazjum im. Polskich Olimpijczyków w Przykonie. Szczegółowe warunki realizacji projektu edukacyjnego w Zespole Szkół w Przykonie Gimnazjum im. Polskich Olimpijczyków w Przykonie. Strona 1 z 5 1. Uczniowie mają obowiązek realizowania projektów edukacyjnych

Bardziej szczegółowo

Podejście zwinne do zarządzania projektami

Podejście zwinne do zarządzania projektami Podejście zwinne do zarządzania projektami na przykładach projektów wytwarzania oprogramowania Wojciech Czujowski, Łukasz Sienkiewicz Tieto Poland Agenda CZĘŚĆ I-sza: Kilka słów o Tieto SCRUM w organizacji

Bardziej szczegółowo

Program Internet Start Up. WejdŸ do gry. Autor Programu. Partner Programu

Program Internet Start Up. WejdŸ do gry. Autor Programu. Partner Programu Program Internet Start Up WejdŸ do gry Autor Programu Partner Programu Program doradztwa prawnego Kancelarii Wierzbowski Eversheds dla projektów zwi¹zanych z internetem i nowymi technologiami www.internetstartup.pl

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN REALIZACJI PROJEKTÓW EDUKACYJNYCH. W GIMNAZJUM NR 1 im. WISŁAWY SZYMBORSKIEJ W RACIBORZU

REGULAMIN REALIZACJI PROJEKTÓW EDUKACYJNYCH. W GIMNAZJUM NR 1 im. WISŁAWY SZYMBORSKIEJ W RACIBORZU REGULAMIN REALIZACJI PROJEKTÓW EDUKACYJNYCH W GIMNAZJUM NR 1 im. WISŁAWY SZYMBORSKIEJ W RACIBORZU 1 Ustalenia ogólne 1. Uczniowie mają obowiązek realizowania projektów edukacyjnych na podstawie 8 Rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Innowacyjna gospodarka elektroenergetyczna gminy Gierałtowice

Innowacyjna gospodarka elektroenergetyczna gminy Gierałtowice J. Bargiel, H. Grzywok, M. Pyzik, A. Nowak, D. Góralski Innowacyjna gospodarka elektroenergetyczna gminy Gierałtowice Streszczenie W artykule przedstawiono główne elektroenergetyczne innowacyjne realizacje

Bardziej szczegółowo

ISBN 8978-83-7405-272-6

ISBN 8978-83-7405-272-6 I SBN 3-7405 -272-4 ISBN 8978-83-7405-272-6 9 788 374 05 272 6 Mojej Rodzinie SPIS TREŒCI WYKAZ OZNACZEÑ.............. 9 WSTÊP................. 11 1. DOKTRYNA I TECHNOLOGIA MECHATRONIKI...... 14 1.1.

Bardziej szczegółowo

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy Agnieszka Miler Departament Rynku Pracy Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Spo³ecznej Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy W 2000 roku, zosta³o wprowadzone rozporz¹dzeniem Prezesa

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NR 2(4)/T/2014 WSPIERANIE AKTYWNOŚCI MIĘDZYNARODOWEJ

PROGRAM NR 2(4)/T/2014 WSPIERANIE AKTYWNOŚCI MIĘDZYNARODOWEJ PROGRAM NR 2(4)/T/2014 WSPIERANIE AKTYWNOŚCI MIĘDZYNARODOWEJ IMiT 2014 1 1. CELE PROGRAMU Program ma na celu podnoszenie kwalifikacji zawodowych artystów tańca oraz doskonalenie kadry pedagogicznej i badawczo-naukowej

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Bruksela, dnia 13.12.2006 KOM(2006) 796 wersja ostateczna Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przedłużenia okresu stosowania decyzji 2000/91/WE upoważniającej Królestwo Danii i

Bardziej szczegółowo

Nieruchomości Komercyjne

Nieruchomości Komercyjne Nieruchomości Komercyjne To takie proste z Ober-Haus! Wiemy, że każdy klient jest inny, niezależnie od tego, czy jest to firma lokalna czy międzynarodowy koncern. Specjaliści Ober-Haus, w ponad 30 biurach

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, ROZDZIAŁ 1

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, ROZDZIAŁ 1 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 1217/2003 z dnia 4 lipca 2003 r. ustanawiające powszechne specyfikacje dla krajowych programów kontroli jakości w zakresie ochrony lotnictwa cywilnego (Tekst mający znaczenie

Bardziej szczegółowo

RUCH KONTROLI WYBORÓW. Tabele pomocnicze w celu szybkiego i dokładnego ustalenia wyników głosowania w referendum w dniu 6 września 2015 r.

RUCH KONTROLI WYBORÓW. Tabele pomocnicze w celu szybkiego i dokładnego ustalenia wyników głosowania w referendum w dniu 6 września 2015 r. RUCH KONTROLI WYBORÓW Tabele pomocnicze w celu szybkiego i dokładnego ustalenia wyników głosowania w referendum w dniu września r. Plik zawiera - dwie tabele pomocnicze do zliczania wyników cząstkowych

Bardziej szczegółowo

2 Ocena operacji w zakresie zgodno ci z dzia aniami KSOW, celami KSOW, priorytetami PROW, celami SIR.

2 Ocena operacji w zakresie zgodno ci z dzia aniami KSOW, celami KSOW, priorytetami PROW, celami SIR. 1 Ocena formalna. Prowadzona jest przez CDR/WODR i odpowiada na pytania: 1. Czy wniosek zosta z ony przez partnera SIR. Negatywna ocena tego punktu skutkuje odrzuceniem wniosku? 2. Czy wniosek zosta z

Bardziej szczegółowo

Formy zatrudnienia zarządu spółki kapitałowej. Aspekty prawne, podatkowe i ubezpieczeniowe. Zawiera wzory pism

Formy zatrudnienia zarządu spółki kapitałowej. Aspekty prawne, podatkowe i ubezpieczeniowe. Zawiera wzory pism Formy zatrudnienia zarządu spółki kapitałowej. Aspekty prawne, podatkowe i ubezpieczeniowe. Zawiera wzory pism Agnieszka Kowalska,,, Artur Kowalski Publikacja stanowi kompendium wiedzy na 2010 rok dotyczące

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego.

ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego. ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu Wrocław, 31-07-2014 r. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego. Zamówienie jest planowane do realizacji z wyłączeniem

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl Braniewo: Pełnienie funkcji Koordynatora Projektu Priorytet: IX Rozwój wykształcenia

Bardziej szczegółowo