przy użyciu spermtestu chromatin do oceny structure struktury assay. chromatyny bazującego na oranżu akrydyny.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "przy użyciu spermtestu chromatin do oceny structure struktury assay. chromatyny bazującego na oranżu akrydyny."

Transkrypt

1 MALE FACTOR Effect Wpływ lubrykntów vgl lubricnts dopochwowych on n ruchliwość motility i tegrlność chromt chromtyny: tegrity: prospective prospektywne comprtive bdnie porównwcze study Ashok Dr Ashok Agrwl, Ph.D.,, lek. med. Fnu Deepder, Fnu Deepder M.D.,, lek. Mrcello med. Mrcello Cocuzz, Cocuzz M.D., Robert, lek. med. A. Short, Robert Ph.D., A. Short b b i dr Donld P. Evenson, c Ph.D. c Reproductive Reserch Center, Glickmn Urologicl Institute Deprtment Obstetrics-Gynecology, Clevel Clic, Clic, Clevel, Ohio, Clevel, Stny Zjednoczone; Ohio; b b Wshgn Stte Stte University, Spokne, Spokne, Wshgn; Wshgn, Stny c SouthZjednoczone Dkot Stte c University, South Dkot Brookgs, Stte University, South Brookgs, Dkot South Dkot, Stny Zjednoczone Cel: Objective: Ocen wpływu To evlute lubrykntów effect dopochwowych, vgl lubricnts Pre-Seed, PreSeed, FemGlide, FemGlide, Astroglide Astroglide, i Replens n ruchliwość Replens onludzkich humn motility i tegrlność chromt chromtyny. tegrity. Projekt: Design: Prospektywne Prospective, comprtive, bdnie porównwcze vitro study. przeprowdzone w wrunkch vitro. Wrunki: Settg: Andrology Lborrium lborry rologiczne t tertiry w szpitlu cre hospitl. o trzeciorzędowym poziomie referencyjności. Pcjent(ci): Ptient(s): Trzynstu Thirteen normozooic dwców z prwidłową donors. liczbą w nsieniu. Interwencj(e): Intervention(s): Próbki Semennsieni smplesuzyskne from 13 subjects od 13 osobników were cubted kubowno humn w tubl roztworze fluid kontrolnym medi (HTF) zwierjącym controls podłoże 10% (vol/vol) z ludzkim PreSeed, płynem jjowodowym FemGlide, Astroglide, (HTF) orz 10% Replens (obj./obj.) lubricnts. lubrykntów AfterPre-Seed, 30 mutes, FemGlide, progressive Astroglide i motility Replens. ws Po 30 ssessed mutch byocenino light microscopy. ruchliwość Semen smples w mikroskopie 12 ptients świetlnym. werepróbki plcednsieni positive uzyskne control od 12 (HTF), pcjentów negtive umieszczno control (10% w kontroli K-Y Jelly dodtniej lubricnt), (HTF), kontroli 10% ujemnej vol/vol PreSeed (10% lubryknt FemGlide K-Y Jelly) lubricnts. i 10% (obj./obj.) After lubrykntch 4 hours culture, Pre-Seed zo i FemGlide. werepo nlyzed 4 godzch percent hodowli DNA ocenino frgmenttion plemniki w dex kierunku withwskźnik use frgmentcji cride ornge bsed przy użyciu testu chromt do oceny structure struktury ssy. chromtyny bzującego n ornżu krydyny. DNA Głównie M Outcome oceniny Mesure(s): prmetr(y): Sperm Ruchliwość motility percent i wskźnik DNA frgmenttion frgmentcji dex. DNA. Wyniki: Results: Nie Percent stwierdzono motilityistnych did not differ różnic significntly pod względem between ruchliwości HTF controls między PreSeed, grupmi wheres kontrolną FemGlide, HTF Replens, grupą lubrykntu Astroglide Pre-Seed, lubricnts nmist demonstrted stwierdzono significnt istny spdek decrese ruchliwości motility. There ws w no grupie significnt lubrykntów difference percent Replens DNAi Astroglide. frgmenttion Nie dex stwierdzono betweenistnych HTFróżnic controls pod względem PreSeed, wskźnik but significnt frgmentcji decle DNA FemGlide, między chromt grupmi kontrolną qulity occurred HTF grupą with FemGlide lubrykntu Pre-Seed, K-Y Jelly. nmist stwierdzono istne pogorszenie jkości chromtyny Conclusion: w PreSeed grupie lubrykntów does not cuse FemGlide significnt i K-Y Jelly. decrese progressive motility or chromt tegrity Wniosek: contrst Lubryknt or lubricnts Pre-Seed used nie powoduje by couples. istnego (Fertil spdku Steril ruchliwości 2008;89: ni by Americn tegrlności Society chromtyny Reproductive przeciwieństwie Medice.) do nych lubrykntów ssownych przez pry. (Fertil Steril 2008;89: Americn w Society Reproductive Medice). Słow Key Words: kluczowe: Vgl Lubryknty lubricnts, dopochwowe, motility, ruchliwość chromt, tegrity, tegrlność tryg conceive chromtyny, próby poczęci. Lubryknty dopochwowe są częs ssowne przez niemlże jedną Vgl trzecią do lubricnts połowy wszystkich re commonly seksulnie used ktywnych self-tret pr jko p prób or dryness leczeni bólu t tercourse lub suchości pochwy nerly w one trkcie third ssunku one płciowego hlf ll (1, sexully 2). Gdy lubryknty ctive couples mieszją (1, się 2). z ludzkim When mixed nsieniem withw humn trkcie s- semesunku durg płciowego, tercourse, mogą wpływć se n lubricnts tegrlność myi czynność ffect plemni- tegritków, zmniejszjąc function, tym smym reby ich zdolność decresg do zpłodnieni its fertiliztion komórki potentil. jjowej. Częs It ispopełninym common błędem misconception jest pogląd, tht że if jeśli lubricnt lubryknt does nie zwier not cont środk icide plemnikobójczego, it will not impir nie dził niekorzystnie function. Severl n czynność dryness-relief. Producenci products clim szeregu tht produktów y do zmniejsz- not hrm jących suchość spitepochwy published utrzymują, dtże produkty contrry. te nie Theree uszkdzją confusion, exists pomimo mong dostępności physicins opublikownych ly people dnych regrdg wskzu- jących, sfety że jest czej. use Z vgl tego względu lubricnts istnieje when zmiesznie coupleszrówno re try- Otrzymno 14 grudni 2006 roku, wersję poprwioną otrzymno 21 Received lutego 2007, December ztwierdzono 14, 2006; do druku revised 22 lutego Februry , roku. 2007; ccepted Prc Februry przedstwin 22, podczs 61. Dorocznej Konferencji Amerykńskie- Presented go Towrzystw t 61st Medycyny Annul Meetg Rozrodczej, Montrel, Americn Quebec, SocietyKnd, Reproductive Medice, 2005 Montrel, roku. Quebec, Cnd, Ocber 18, pździernik Prośb Reprt o requests: odbitki: Ashok Agrwl, Ph.D., Ph.D., Pressor, Lerner Lerner College College Medice Cse Western Reserve University, Direcr, Reproductive Reserch Center, Glickmn Urologicl Institute Deprtment Ob- Obstetrics-Gynecology, The The Clevel Clic Foundtion, Euclid Ave., Desk A19.1, A19.1, Clevel, Clevel, OH OH44195, USA (FAX: (FAX: ; ; E-mil: E-mil: wśród lekrzy, jk i lików, w zkresie bezpieczeństw i ssowni g lubrykntów conceive. dopochwowych Over przez pst pry three strjące decdes, się zjść number w ciążę. W ciągu hve osttnich reported trzydziestu deleterious lt w szeregu effect bdń vrious wykzno commercillliwy wpływ vilble różnych lubricnts dostępnych such w sprzedży s K-Y Jelly, lubrykntów, Astroglide, tkich jk Replens K-Y Jelly, on Astroglide function i Replens, n czynność motility i (3 9). ruchliwość The proposed (3 9). Sugerowne dmge is uszkodzenie pround, jest silne, negtive stwierdzono effect występow- hs been found nie niekorzystnego with concentrtions wpływu przy even stężenich s low s lubrykntu 1% wynoszących lubricnt. Loss nwet 1%. Opisywno function tkże hspogorszenie lso been reported czynności fter exposure ekspozycji noncommercil n ne substncje, productstkie suchjk sśl sliv (3, 10), (3, 10), gliceryn glycer (11), (11), oliw z olive oliwek oil (3, (3, 6, 7) 6, i olej 7) roślny vegetble (6). Co ztem oil (6). może Wht zrobić cn ko- biet womn strjąc use się llevite zjść w ciążę, vgl żeby zmniejszyć dryness while suchość tryg pochwy con- bez ceive, szkodliwego without dziłni hrmg n plemniki?? szkod- Aby To nswer udzielić odpowiedzi this question n wepytnie did przeprowdziliśmy study evlutebdnie, effects w którym four oceniliśmy commercilly wpływ vilble czterech dostępnych vgl lubricnts, n rynku lubry- Fem- Glide, kntów PreSeed, dopochwowych, Replens, FemGlide, Astroglide, Pre-Seed, Replens on i Astroglide motility n ruchliwość effects three vgl orz lubricnts, wpływ trzech PreSeed, lubrykntów K-Y Pre-Seed, Jelly, K-Y Jelly FemGlide, i FemGlide, on n tegrlność chromt chromtyny tegrity.. MATERIALS MATERIAŁY I AND METODY METHODS Semen Próbki smples nsieni uzyskno were obted od 13 zdrowych from dwców 13 helthy z potwierdzo- donors with ną prwidłową proven płodnością. norml fertility. Próbki otrzymno Smples w were wyniku produced msturbcji by /08/$34.00 Fertility Sterility Vol. 89, No. 2, Februry doi: /j.fertnstert Copyright ª2008 Americn Society Reproductive Medice, Published by Elsevier Inc.

2 msturbtion po 48 do 72 godzch fter 48wstrzemięźliwości 72 hours sexul płciowej bstence i zebrno po collectestikowego pojemnik. plstic conter. Bdnie nsieni All subjects wykzło demonstrted prwidłowy pril nor- plml zgodnie semen z kryterimi nlysisświwej prile ccordg Orgnizcji Zdrowi World (12). W Helth szczególności przeprowdzono criteri dw (12). eksperymenty. Specificlly, two experiments Orgniztion were W pierwszym permed. eksperymencie niepoddne obróbce próbki nsieni pochodzące In first od experiment, 13 dwców rozcieńczono rw semendo smples stężeni from około 1325 donors milionów were/ml diluted pproximtely w ludzkim płynie 25 million jjowodowym /ml (HTF) zwierjącymn tubl 10% fluid lbumy (HTF) surowicy mediumludzkiej with 10% (HSA). humn Nstępnie serumpróbki lbu- hu- kubowno m (HSA). przez The smples 30 mut were w temperturze n cubted 37 C w 5% 30CO mutes 2 w smym t 37 podłożu C underjko 5% kontrolę CO 2 i w 10%-owych medium lone roztworch s control wszystkich czterech 10% solutions lubrykntów: ll Pre-Seed four lubricnts: (INGfertility, Pre Seed Vlleyd, (INGfertility, Zjednoczone), Vlleyd, FemGlide WA), (Wl-Med FemGlide Inc., (Wl-Med Puyllup, Inc., WA, Stny Puyllup, Zjed- WA, Stny WA), noczone), Astroglide Astroglide (Astro-lube, (Astro-lube, Inc., Inc., North North Hollywood, Hollywood, CA, CA), Stny Zjednoczone) Replens i (Prke-Dvis, Replens (Prke-Dvis, Morris Morris Pls, Pls, NJ) plus NJ, Stny medium. Zjednoczone) The 10% plus lubricnt podłoże. dilution Wybrno ws 10%-owe chosen rozcieńczenie on bsis lubrykntu n podstwie stężeń lubrykntów potencjlnie występujących po concentrtions lubricnt potentilly present fter tercourse ssunku płciowym i wytrysku nsieni; jest stężenie zbliżone do ejcultion is reflective concentrtion used stężeń ssownych we wcześniej opublikownych bdnich: 5% do previously published : 5% 30% (3, 4, 8, 30% (3, 4, 8, 11). W tych bdnich złożono, że normln objęść 11). These ssumed norml ejculte volume ejkultu wynosi około 3 ml, objęść lubrykntu oszcowno n pproximtely 3 ml with lubricnt volumes estimted by podstwie ilości zssownego produktu, wypływu podczs ssunku płciowego i późniejszego rozcieńczeni wydzielmi żeńskich mount product pplied, displcement durg tercourse, subsequent dilution with femle secretions. At 30 mutes cubtion, two liquots from ech tretment, rn- dróg rodnych. Po 30 mutch kubcji dwie porcje z kżdej grupy pobierno i poddwno rutynowej ocenie pod kątem ruchliwości dom ( order, wykzujących were removed ruch postępowy) routely w mikroskopie evluted świetlnym. Tki punkt progressive motility czsowy by (30 light mut) microscopy. wybrno n The podstwie 30-mute bdń smplg przemieszczni time się ws, chosen on które sugerują, bsis że większość trnsport zpłdnijących suggestg komórkę tht mjority jjową przemieszcz fertilizg się przez - szyjkę zo mcicy migrte w ciągu through 15 do 30 mut cervix po wytrysku with 15 (13). 30 mutes fter ejcultion (13). W drugim eksperymencie próbki uzyskne w podobny sposób od 12 In dwców second hodowno experiment, przez 4 godzy smples w podłożu fromzwierjącym 12 donors were HTF likewise + 10% HSA cultured w temperturze 4 hours 37 C w 5%-owym HTF þco10% 2 (jko HSA kontrolę) medii t 10%-owych 37 C under lubrykntch 5% CO 2 Pre-Seed, (s control) FemGlide i 10% K-Y Jelly lubricnts w podłożu. Pre Seed, Jko kontrolę FemGlide, ujemną ssowno K-Y Jelly preprt K-Y medium. Jelly (Johnson K-Y Jelly & Johnson, (Johnson New & Johnson, Brunswick, NewNJ) Brunswick, n podstwie NJ) licznych ws used opublikow- s negtivednych controlwskzujących bsis n uszkdzjący numerouswpływ published tego ccounts preprtu n its czynność dmgg effects(3, on5, 9). Zminy function zchodzące (3, 5, 9). w Chnges plemnikch ssków mmmlin możn wykryć cn przy be użyciu detected testu struktury by chromtyny chromt przeprowdznego structure ssy w ciągu with kilku hours godz culture hodowli w wrunkch vitro. The 4-hour vitro. Wybrno culture time 4-godzny ws chosen czs hodowli on n bsis podstwie previous wcześniejszych work bdń one jednego uthors z urów, suggestg które sugerują, tht że free uszkodzenie rdicl dmge przez wolne (s might rodniki be (co seen możn with stwierdzić sublethlly w przypdku xic compounds) zssowni subletlnych związków ksycznych) może przejwić się przerwmi cn mnifest chromt nickg dmge with 4 hours i uszkodzenimi chromtyny występującymi w ciągu 4 godz od exposure (14). Esp et l. demonstrted mouse rozpoczęci ekspozycji n tki związek (14). Esp i wsp. pokzli w tht 50% hve cresed susceptibility DNA denturtion with 2 hours, this level contues rise over 24 modelu mysich, że 50% m zwiększoną podtność n denturcję DNA w ciągu 2 godz, i że t podtność rośnie w okresie 24 godz (15). Munne i Esp stwierdzili występownie hours (15). Munne Esp found gross chromosoml bnormlity mouse culture 12 hours (16). However, chnges chromt s detected by mkroskopowych nieprwidłowości chromosomlnych w hodowli mysich trwjącej 12 godz (16). Jednkże zminy w obrębie chromtyny chromt structure ssy cn wykrywne be observed przy użyciu erlier testu struktury chromtyny culture process thn mogą gross pojwić chromosoml się wcześniej defects. w procesie Similrly, hodowli, bull niż mkroskopowe hs been uszkodzeni shown undergo chromosomlne. DNA denturtion Podobnie pokzno, with hours że w plemnikch culture, byk but występuje timgdenturcj is dependent DNA onw ciągu culture kilku mediudz hodowli, used (17). nmist After czs culture, wystąpieni zo tego uszkodzeni were flshzleży frozen od go- zssownego nlyzedpodłoż hodowlnego percent dmged (17). Po chromt zkończeniu (percent hodowli DNA plemniki frgmenttion poddwno krótkotrwłemu dex) with use płukniu i bdno cride w kierunku ornge bsed odsetk uszkodzonej chromt chromtyny structure (procenwy ssy. wskźnik frgmentcji Dt DNA), re posługując expressed się s testem men struktury SD. Becuse chromtyny bzującym expected tersubject ornżu krydyny. vrition bsele motility n chromt, Uzyskne dne smples przedstwiono were nlyzed w postci by usg średniej repeted-mesures ± odchylenie strdowe. nlysis Ze względu vrince. n spodziewną Bonferroni s zmienność correction międzyosobniczą w when zkresie comprg wyjściowej ruchliwości percent chnge motility orz struktury ws pplied chromtyny chromt, dmge próbki nlizowno ech lubricnt przy użyciu s compred nlizy with wrincji dl control. powtórzonych Sttisticl pomirów. significnce Przy porównywniu ws set t pro- cenwej Thezminy clcultions ruchliwości werei uszkodzeni permed with chromtyny use SPSS ver- ¼ sion dl kżdego 11.0 lubrykntu Wdows w porównniu sttisticl z kontrolą stwre ssowno (SPSSkorektę Inc., Chicgo, Bonferroniego. IL). Z sttystycznie istną przyjmowno wrść α = 0,05. Obliczeni wykonywno przy użyciu oprogrmowni sttystycznego SPSS wersji 11.0 dl Wdows (SPSS Inc., Chicgo, IL, Stny Zjednoczone). RESULTS Replens Astroglide cused drmtic decreses motility fter 30 mutes contct with semen smple. Fem- Glide WYNIKI lso cused lesser but still sttisticlly significnt decrese Preprty Replens motility. i Astroglide In contrst, powodowły drmtyczny Pre Seed spdek hd ruchliwości progressive motilitypo t 30 mutch mutes kontktu culturez tht próbką didnsieni. not differ Preprt significntly Fem-Glide from powodowł tkże mniejszego control medium spni, (Tble le sttystycznie Fig. istne 1). pogorszenie ruchliwości. Nmist pre- 1 prt Pre-Seed nie wpływł istnie n ruchliwość po 30 The chnges chromt qulity fter tretment mutch hodowli w porównniu z plemnikmi w kontrolnym podłożu (Tbel 1 i Ryc. 1). were widely vrible between dividuls s cn be seen lrge SDs shown (Tble 2). Although popultion mens Zminy percentge jkości chromtyny with DNA po kontkcie frgmenttion z bdnymi did not preprtmi differ between wykzywły dużą study zmienność control międzyosobniczą, groups (SDn ws co more wskzują thn duże 50% odchyleni men), strdowe found (Tbel sttisticlly 2). Chociż significnt średni crese populcyjn dl odsetk chromt dmge z frgmentcją with subject DNA (vergnił 10% się między or more) bdnymi fter culture grupmi with grupą FemGlide kontrolną (P¼.02) (odchylenie nie róż- K-Y strdowe Jelly (P¼.04) stnowiło spond compred 50% średniej), with stwierdziliśmy control występownie Although sttystycznie some istnego dmge wzrostu ws observed uszkodzeń chromtyny w chromt poszczególnych qulity próbkch (percent (średnio DNA o co frgmenttion njmniej 10%) dex) po hodowli fter z medium. culture preprtem withfemglide Pre Seed, (p =,02) crese i K-Y Jelly ws (p = not,04), sttisticlly w porównniu significnt plemnikmi (Fig. w kontrolnym 2). podłożu. Chociż po hodowli w obecności z preprtu Pre-Seed stwierdzono w pewnym spniu spdek jkości chromtyny (procenwy wskźnik frgmentcji DNA), DISCUSSION wzrost ten nie był sttystycznie istny (Ryc. 2). Most couples who try conceive experience vgl dryness t some time durg ovulry tercourse. A self-reportg OMÓWIENIE WYNIKÓW Internet study 1,500 tryg--conceive couples found U większości kobiet strjących się zjść w ciążę, w trkcie ssunku płciowego w okresie owulcji dochodzi do suchości w pochwie. tht 75% se couples hd cresed cidences vgl dryness becuse hvg timed tercourse on repeted dys W smodzielnie wypełninym ternewym bdniu nkiewym round ovultion, fer filg t conception, fertility medictions. Twenty-five percent se tryg- przeprowdzonym z udziłem 1500 pr strjących się zjść w ciążę stwierdzono, że u 75% bdnych kobiet częściej występowł suchość w pochwie z powodu: odbywni ssunku płciowego w krót-conceive couples reported lwys usg vgl lubricnt durg tercourse (18). However, use vrious commercil kich okresch czsu w okresie owulcji, lęku przed niedojściem do products vilble hs been strongly discourged by previous vestigrs, who found significnt reduction motil- zpłodnieni orz ssowni leków poprwijących płodność. 35% z pr strjących się zjść w ciążę podło, że zwsze w trkcie ssunku ity płciowego vibility ssują lubryknt dopochwowy with use (18). se Nmist products bdcze już number wcześniej zdecydownie vitro nie vivo zlecli ssowni (3 11). różnych In contrst dostępnych n previous rynku produktów,, we gdyż studied w szeregu bdń effects vitro vgl i vivo dryness 11) stwierdzili productsistny on spdek chromt ruchliwości qulity, i żywotności ddition po (3 zssowniu motility. tych produktów. W przeciwieństwie do wcześniejszych bdń, Ourw study nszym suggests bdniu tht oceniliśmy even wpływ wter-soluble produktów lubricnts zmniejszjących suchość now icide, pochwie nie tylko such n s ruchliwość FemGlide,, Astroglide, le contg tkże Replens, n jkość chromtyny hve negtive. effects on motility chromt Wyniki nszego tegrity. bdni Kutteh sugerują, et l. że chieved pomimo results tego, iż similr lubryknty 376 Agrwl et l. Vgl lubricnts semen qulity Vol. 89, No. 2, Februry 2008

3 TABELA TABLE 1 Ruchliwość Sperm motility 30 mutes 30 mut fter cubtion po kubcji with z lubrykntmi vgl lubricnts. dopochwowymi. Procenwy Percent spdek decrese ruchliwości motility Interwencj Tretment tervention Ruchliwość Sperm motility (%) (%) w porównniu from controls z kontrolą Kontrol Control (HTF þ+ 10% HSA) ± NDNA 10% FemGlide ± ± % Pre-Seed Pre Seed ± ± % Replens ± ± % Astroglide 2 ± ± 1 1 Note: Uwg: Vlues Dne re wyrżono expressed w postci s men średni SD. ± NA odchylenie ¼ not pplicble. strdowe. ND = nie dotyczy. P P<.01< compred w porównniu withz controls, kontrolmi, by repeted-mesures w teście ANOVA dl ANOVA. powtórzonych pomirów. Agrwl. Vgl lubricnts semen semen qulity. qulity. Fertil Fertil Steril Steril FIGURE RYCINA 1 Sctter Wykres plot punkwy dl difference różnicy w ruchliwości motility subject dl poszczególnych ech tretment próbek s compred w kżdej grupie, with ech control. w porównniu The men z kontrolą. difference Kwdrt ech ozncz tretment średnią is różnicę squre dl box, kżdej grupy, SD is pionow leli ech w kżdej column kolumnie dt. ozncz odchylenie strdowe Procent Ruchliwość Procenw zmin w porównniu z kontrolą Agrwl. Vgl lubricnts semen qulity. Fertil Steril ours rozpuszczlne showgw complete wodzie, tkie icidl jk FemGlide, ctionastroglide Astroglide i Replens, Replens nie zwierły fterśrodków 60-mute plemnikobójczych, cubtion with wywierły semen jednk smples niekorzystny Glycer, wpływ n ruchliwość m gredient i tegrlność se lubricnts, chromtyny. hs (7). been Kutteh found i wsp. uzyskli cuse podobne proundwyniki hibitioni pokzli motility cłkowite dziłnie plemnikobójcze progressionpreprtów by number Astroglide vestigrs i Replens po 60 (4, mutch 7, 11); wrd however, kubcji z Goldenberg próbkmi nsieni White (7). Wielu chieved bdczy contrdicry stwierdziło, results gliceryn, suggested główny skłdnik glycer tych lubrykntów, be lubricnt w zncznym choicespniu - że fertile hmuje couples ruchliwość (6). i ruch A possible postępowy explntion (4, 7, 11), ir nmist fdg my Goldenberg tht i White glycer uzyskli przeciwne semen were wyniki noti dequtely sugerowli, że mixed gliceryn pown glycer być lubrykntem beg coted z wyboru onlydl onbezpłodnych botmpr (6). becuse test Możliwe tubes wyjśnienie (11). Tgtz tych etrozbieżności l. found nojest motile tkie, or że vible być może zoryn i nsienie fter cubtg nie zostły odpowiednio semen smple wymieszne, with K-Y gdyż Jelly glicery- glice- 30 n pokrył mutes tylko (9). dno Anderson probówek et l., (11). Tgtz prospective i wsp. stwierdzili study, brk lso found ruchliwych decresed i żywych percentge po progressive kubcji próbki motility, nsieni progressivprtem velocity, K-Y Jelly curviler przez 30 mut velocity, (9). W bdniu lterl hed prospektywnym z pre- displcement Anderson withi wsp. K-Ytkże Jelly, stwierdzili olive oil, spdek odsetk sliv (3). Frischmn wykzujących l. demonstrted ruch postępowy, thtszybkości impirment postępu, szybkości s krzywolio- progres- et sive wej orz motility bocznego withprzemieszczni Astroglide główki K-Y Jelly pod were wpływem dosekontktu dependent z preprtem but timek-y dependent Jelly, oliwą (5). z oliwek Thei physiologic ślą (3). Frischmn relevnce i wsp. such wykzli, lubricnt że zburzeni dmge ruchu onpostępowego ws shown by pod Miller wpływem l., kontktu demonstrtg z preprtmi tht cervicl Astroglide mucus i K-Y penetrtion Jelly były zleżne od et fter dwki, tercourse le niezleżne ws od czsu proundly kontktu disrupted (5). Miller fter i wsp. lubricnt wykzli contct znczenie durg fizjologiczne coitus tkiego (8). uszkdzjącego wpływu lubrykntów n plemniki, pokzując, że pod wpływem kontktu z lubrykntem The w czsie dmge ssunku seen with płciowego sedochodziło vgl dryness do zncznego tretments zburzeni is most przenikni likely due przez nonphysiologic śluz szyjki mcicy osmollity (8). se products (7). The optimum vlue Uszkodzenie migrtion survivl pod wpływem cervicl tych produktów mucuszmniej- szjących 7.2suchość 8.5 w pochwie (12). At jest njprwdopodobniej time ovultion, związne z niefizjologiczną cervicl mucus osmollnością secretions i tych produktów womn(7). elevtes Optymln is between wrść similr rnge dl przemieszczni promote się trnsport i ich through przeżyci w cervix śluzie szyjki (19). mcicy Outside wynosi this od rnge, 7,2 do 8,5 (12). levels W okresie re dmgg owulcji wrść. Ion śluzu concentrtion szyjki mcicy u or kobiet osmollity rośnie do is podobnego lso strictly zkresu regulted wrści, by body ułtwić fluids, trnsport physiologic przez osmollity szyjkę mcicy between (19). 270 niemieszczące 360 mosm/kg się w tym is przedzile best wrści function. m uszkdzjący As osmollity semen pproches 600 mosm, ll motil- wpływ n plemniki. Stężenie jonów i związn z nim osmollność płynów ustrojowych są tkże brdzo skrupultnie regulowne. Optymln osmollność dl wynosi 270 do 360 mosm/kg. ity is lost (20, 21). Osmollity levels three products evluted here re high (>1,000 mosm/kg), specificlly W mirę jk osmollność nsieni zbliż się do wrści 600 mosm, K-Y Jelly, Astroglide, Replens. Interestgly, hypoosmotic concentrtions re even more dmgg ruchliwość wszystkich zmier (20, 21). Osmollność trzech z oceninych produktów jest wysok (> 1000 mosm/kg), w thn hypernicity, when coupled with n cidic environment (22). The osmollity FemGlide is lower thn szczególności lubrykntów K-Y Jelly, Astroglide i Replens. Co teresujące, hipoosmollność w powiązniu ze środowiskiem kwśnym physiologic jest nwet szkodliwsz levels. Tuli dl et l. postulted niż hiperniczność tht (22). icidl Preprt FemGlide ctivity m sliv osmollność is due niższą od presence fizjologicznej. thiocynte Tuli i ions wsp. postulowli, mylse że dziłnie enzyme plemnikobójcze (10). śly jest związne z obecnością Over jonów number tiocyjninowych yers vrious i enzymu uthors mylzy hve(10). suggested different W ciągu products osttnich lt różni be used urzy bysugerowli, fertile couples że bezpłodne s vgl powny lubricnts. ssowć Miller różne produkty et l. demonstrted jko lubryknty tht dopochwowe. vitro pry Miller i wsp. motility wykzli, hibition że hmownie by vgl ruchliwości lubricnts is w time wrunkch concentrtion vitro przez dependent, lubryknty dopochwowe reby suggestg jest zleżne od use czsu smller i stężeni, trvgl co sugeruje, że liquots nleży ssowć lubricnt, mniejsze porcje whichlubrykn- tów dopochwowych, dequte które coitl mogą lubriction zpewnić odpowiednie without significntly nwilżenie might provide impirg pochwy w trkcie ssunku penetrtion płciowego, cervicl nie zburzjąc mucus (8). w istnym Kutteh et spniu l. observed przenikni tht motility przez śluz isszyjki mted mcicy (8). with Kutteh cnol i wsp. oil zobserwowli, Hm sże F-10. ruchliwość This could be due nie zmieni n observble wpływem bilyer kontktu z cnol olejem Cnol oil i F-10 Hm s Hm. Może F-10 być providg się pod zwią- Fertility Sterility â 377

4 TABELA TABLE 2 Frgmentcj Sperm DNA frgmenttion DNA, results po kubcji fter culture z lubrykntmi with vgldopochwowymi. lubricnts. Interwencj Tretment tervention Procenwy Percent DNA wskźnik frgmenttion frgmentcji dex DNA Procenwy Percent wzrost crese uszkodzeń w porównniu dmgez over kontrolą controls Kontrol Control (HTF þ+ 10% HSA) ± 8 8 ND NA 10% Pre-Seed Pre Seed ± ± % K-Y Jelly ± ± % FemGlide ± ± Note: Uwg: Vlues Dne re wyrżono expressed w postci s men średni SD. ± NA odchylenie ¼ not pplicble. strdowe. ND = nie dotyczy. P P<.05< compred w porównniu withz controls, kontrolmi, by repeted-mesures w teście ANOVA dl ANOVA. powtórzonych pomirów. Agrwl. Vgl lubricnts semen semen qulity. qulity. Fertil Steril Fertil 2008 Steril zne brrier z możliwą oxidtion, do zobserwowni fluctution, podwójną wrstwą or oleju microenvironmentl i F-10 Hm zpewnijącą chnges (7). brierę Edvsson chroniącą przed et l. utlenieniem suggested fluktu- usg Cnol rw cjmi egg i white nymi s zminmi vgl mikrośrodowisk lubricnt (7). fertile Edvsson couples i wsp. who sugerowli, need że bezpłodne lubricnt pry, (23). które However, potrzebują lubrykntu, possibilitypowny development ssowć jko lubryknt llergicsurowe rection biłko jj (23). eggjednkże protemożliwość fer rozwoju tht rekcji it might lergicznej ct n sbiłko culture jj i obw, medium że biłko jj vgl może flor pełnić hs rolę impeded podłoż wzroswego its use s dl vgl flory pochwy lubricnt. nie pozwoliły Anderson n et jego l. zssownie found bby jko oil lubrykntu cuse dopochwowego. only smll Anderson reductions i wsp. stwierdzili, motility, że oliw despite dl dzieci hvg powoduje high jedynie viscosity nieznczny osmollity ruchliwości (3). Despite llpomimo se fdgs, wysokiej lepkości none i osmollności bove- spdek mentioned (3). Pomimo wszystkich products tych hs obserwcji received żden universl z wyżej cceptnce wspomninych commercil produktów nie mrketg. zyskł powszechnej However, kceptcji on i nie bsis doczekł c- się curte wprowdzeni mtion, do sprzedży. mnyjednkże physicins n podstwie re still niedokłdnych recommendg mcji lubricnts wielu lekrzy or sliv w dlszym ciągu fertile zlec lubryknty couples who lub ślę re delg dl bezpłodnych with vgl pr, które dryness. muszą zmierzyć się z problemem suchości pochwy. FIGURE RYCINA 2 Sctter Wykres plot punkwy dl difference różnicy w jkości chromt chromtyny qulity ech dl poszczególnych subject echpróbek tretment w kżdej s compred grupie, w porównniu with control. z kontrolą. The men Kwdrt difference ozncz ech średnią tretment różnicę is dl kżdej squre grupy, box, pionow SDli is w le kżdej ech kolumnie column ozncz dt. odchylenie strdowe. Procent Chromtyn Procenw zmin w porównniu z kontrolą Agrwl. Vgl lubricnts semen qulity. Fertil Steril W In this niejszym study, bdniu we found stwierdziliśmy, tht Pre Seed że lubryknt timte moisturizer Pre-Seed m hd mimlny niekorzystny negtive effect wpływ on n both zrówno ruchliwość motility, chromt jk i jkość qulity, chromtyny, which my co może be due być związne its more z brdziej physiologic fizjologicznym isonic i izonicznością multiontego s compred preprtu withw porównniu or products. z nymi It provides produktmi. moisture Lubryknt ten zpewni osmollity nwilżenie thtw re wrunkch mtched those i osmollności, semen które są fertile zbliżone mucus, do odpowiednich so tht prmetrów cn trnsport nsieni i śluzu zpewnijącego reproductive płodność, trct without tk że plemniki dmge. mogą In ddition, przedostć it through conts się przez drogi plnt rodne ntioxidnt, bez uszkodzeń. rboglctn. Dodtkowo produkt Ellgn ten zwier et l. roślny n przeciwutlenicz, vitro study 25rboglktn. normozooic Ellgn donor i wsp. smples w bdniu usg przeprowdzonym computer-ssisted w wrunkch semen nlysis vitro z użyciem chieved 25 próbek results nsieni similr pochodzących ours (24). od 25 dwców They found z prwidłowym tht nsieniem, 10% przy vol/vol użyciu komputerowej nlizy nsieni uzyskli wyniki zbliżone do wyników solution Pre Seed hd higher likelihood penetrtg nszego bdni (24). N podstwie wyższej średniej prędkości ruchu, cervicl mucus bsed on ir higher men verge pth velocity, strightness, mplitude lterl hed displce- prost i mplitudy bocznego odchyleni główki stwierdzili, że plemniki w 10%-owym obj./obj. roztworze Pre-Seed mją większą sznsę ment n przeniknięcie s compred przez śluz with szyjki FemGlide, mcicy niż Astroglide, w przypdku K-Y preprtów Jelly, FemGlide, Replens Astroglide, (24). Our K-Y Jelly results i Replens suggest (24). tht Nsze Pre Seed wyniki sugerują, że promisg preprt Pre-Seed tretment może być vgl obiecującym dryness środkiem fertile n suchość cou- my be ples pochwy who u bezpłodnych re tryg pr, conceive; które strją however, się zjść lrge-scle w ciążę. Nmist vivo trils muszą re one needed zostć potwierdzone support w our dużych fdgs. bdnich vivo. Acknowledgment: Podziękowni: Aurzy Thedziękują uthorsz grtefully pomoc techniczną cknowledge technikom technicl w Lborrium ssistnce Andrologicznym. Andrology Bdnie Lborry było fnsowne technologists. przez Glickmn ReserchUrologicl support ws Institute, provided Clevel by Clic. Glickmn Urologicl Institute, Clevel Clic. PIŚMIENNICTWO REFERENCES 1. Jmieson DJ, Steege JF. The prevlence dysmenorrhe, dyspreuni, pelvic p, irritble bowel syndrome primry cre prctices. Obstet Gynecol 1996;87: Oberg K, Fugl-Meyer AR, Fugl-Meyer KS. On ctegoriztion quntifiction women s sexul dysfunctions: n epidemiologicl pproch. Int J Impot Res 2004;16: Anderson L, Lewis SE, McClure N. The effects coitl lubricnts on motility vitro. Hum Reprod 1998;13: Boyers SP, Corrles MD, Huszr G, DeCherney AH. The effects Lubr on motility vitro. Fertil Steril 1987;47: Frishmn GN, Lucino AA, Mier DB. Evlution Astroglide, new vgl lubricnt: effects length exposure concentrtion on motility. Fertil Steril 1992;58: Goldenberg RL, White R. The effect vgl lubricnts on motility vitro. Fertil Steril 1975;26: Kutteh WH, Cho CH, Ritter JO, Byrd W. Vgl lubricnts fertile couple: effect on ctivity. Int J Fertil Menopusl Stud 1996;41: Miller B, Kle TA, Opshl MS. The effect surgicl lubricnt on vivo penetrtion cervicl mucus. Fertil Steril 1994;61: Agrwl et l. Vgl lubricnts semen qulity Vol. 89, No. 2, Februry 2008

5 9. Tgtz GE, Okgki T, Scirr JJ. The effect vgl lubricnts on motility vibility vitro. Am J Obstet Gynecol 1972;113: Tuli T, Plouffe L Jr, McInnes RA. Effect sliv on motility ctivity. Fertil Steril 1982;38: Tuli T, McInnes RA. Vgl lubricnts: effect glycer egg white on motility progression vitro. Fertil Steril 1984;41: World Helth Orgniztion. Lborry mnul exmtion humn semen semen cervicl mucus terction. 4th ed. New York: Cmbridge University Press, 1999; Settlge DS, Moshim M, Tredwy DR. Sperm trnsport from externl cervicl os fllopin tubes women: time quntittion study. Fertil Steril 1973;24: Ellgn JE, Evenson DP, Flemg JE, Brisbois RS, Hiss GA, Broder SJ, et l. Coculture humn with bove oviduct epilil cells decreses chromt structurl chnges seen durg culture medi lone. Fertil Steril 1998;69: Esp AM, Munne S, Jost LK, Evenson DP. Studies on chromt structure ltertions cygenetic dmge mouse followg vitro cubtion. Studies on vitro-cubted mouse. J Androl 1993;14: Munne S, Esp A. The effect -vitro geg on mouse chromosomes. Hum Reprod 1991;6: Krbus DS, Evenson DP, Kproth MT. Effects egg yolk citrte milk extenders on chromt structure vibility cryopreserved bull. J Diry Sci 1991;74: Ellgn JE, Short RA. Prevlence vgl dryness tryg conceive couples. Pcific Cost Reproductive Society Meetg, April 23 27, 2003; Rncho Mirge, Clini. 19. Guttmcher AF, Shettles LB. Cyclic chnges cervicl mucus, its prcticl importnce. Hum Fertil 1940;5: Ross M, Blerci G, Lucrelli G, Forest C, Mntero F. Role seml osmolrity reduction humn motility. Int J Androl 2002;25: Mkler A, Dvid R, Blumenfeld Z, Better OS. Fcrs ffectg motility. VII. Sperm vibility s ffected by chnge osmolrity semen ure specimens. Fertil Steril 1981;36: Blckshw AW, Emmens CW. The terction, osmotic pressure electrolyte concentrtion on motility rm, bull humn zo. J Physiol 1951;114: Edvsson A, Bergmn P, Steen Y, Nilsson S. Chrcteristics donor semen cervicl mucus t time conception. Fertil Steril 1983;39: Ellgn JE, Schimmels J. The effects vgl lubricnts moisturizers on computer ssisted nlysis (CASA) prmeters ssocited with cervicl mucus penetrtion. Fertil Steril 2004;82:S Fertility Sterility â 379

ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 424 PRACE INSTYTUTU KULTURY FIZYCZNEJ NR 22 2005

ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 424 PRACE INSTYTUTU KULTURY FIZYCZNEJ NR 22 2005 ZEZYTY NAUKOWE UNIWERYTETU ZCZECIŃKIEGO NR 424 PRACE INTYTUTU KULTURY FIZYCZNEJ NR 22 2005 MARIA MAKRI PRAWNOŚĆ FIZYCZNA I AKTYWNOŚĆ RUCHOWA KOBIET W WIEKU 20 60 LAT 1. Wstęp Dobr sprwność fizyczn jest

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA TEKSTURY WYBRANYCH MIKSÓW TŁUSZCZOWYCH. Ewa Jakubczyk, Ewa Gondek, Karolina Samborska

CHARAKTERYSTYKA TEKSTURY WYBRANYCH MIKSÓW TŁUSZCZOWYCH. Ewa Jakubczyk, Ewa Gondek, Karolina Samborska Zeszyty Problemowe Postępów Nuk Rolniczych nr 579, 214, 17 26 CHRKTERYSTYK TEKSTURY WYBRNYCH MIKSÓW TŁUSZCZOWYCH Ew Jkubczyk, Ew Gondek, Krolin Smborsk Szkoł Główn Gospodrstw Wiejskiego w Wrszwie Streszczenie.

Bardziej szczegółowo

Grażyna Nowicka, Waldemar Nowicki BADANIE RÓWNOWAG KWASOWO-ZASADOWYCH W ROZTWORACH ELEKTROLITÓW AMFOTERYCZNYCH

Grażyna Nowicka, Waldemar Nowicki BADANIE RÓWNOWAG KWASOWO-ZASADOWYCH W ROZTWORACH ELEKTROLITÓW AMFOTERYCZNYCH Ćwiczenie Grżyn Nowick, Wldemr Nowicki BDNIE RÓWNOWG WSOWO-ZSDOWYC W ROZTWORC ELETROLITÓW MFOTERYCZNYC Zgdnieni: ktywność i współczynnik ktywności skłdnik roztworu. ktywność jonów i ktywność elektrolitu.

Bardziej szczegółowo

Logo pole ochronne. 1/2 a. 1/4 a

Logo pole ochronne. 1/2 a. 1/4 a 1/2 1/4 Logo pole ochronne Obszr wokół znku, w obrębie którego nie może się pojwić żdn obc form, zrówno grficzn jk i tekstow to pole ochronne. Do wyznczeni pol ochronnego służy moduł konstrukcyjny o rozmirze

Bardziej szczegółowo

Realizacje zmiennych są niezależne, co sprawia, że ciąg jest ciągiem niezależnych zmiennych losowych,

Realizacje zmiennych są niezależne, co sprawia, że ciąg jest ciągiem niezależnych zmiennych losowych, Klsyczn Metod Njmniejszych Kwdrtów (KMNK) Postć ć modelu jest liniow względem prmetrów (lbo nleży dokonć doprowdzeni postci modelu do liniowości względem prmetrów), Zmienne objśnijące są wielkościmi nielosowymi,

Bardziej szczegółowo

Is there a relationship between age and side dominance of tubal ectopic pregnancies? A preliminary report

Is there a relationship between age and side dominance of tubal ectopic pregnancies? A preliminary report Is there a relationship between age and side dominance of tubal ectopic pregnancies? A preliminary report Czy istnieje zależność pomiędzy wiekiem i stroną, po której umiejscawia się ciąża ektopowa jajowodowa?

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

OCENA BARWY ORAZ ZAWARTOŚCI BARWNIKÓW KAROTENOIDOWYCH W OWOCACH POMIDORA NOWYCH LINII HODOWLANYCH

OCENA BARWY ORAZ ZAWARTOŚCI BARWNIKÓW KAROTENOIDOWYCH W OWOCACH POMIDORA NOWYCH LINII HODOWLANYCH BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. XLII, 2009, 3, str. 926 931 Ew Jbłońsk-Ryś, Mrt Zlewsk-Koron OCENA BARWY ORAZ ZAWARTOŚCI BARWNIKÓW KAROTENOIDOWYCH W OWOCACH POMIDORA NOWYCH LINII HODOWLANYCH Ktedr Technologii

Bardziej szczegółowo

Materiały szkoleniowe DRGANIA MECHANICZNE ZAGROŻENIA I PROFILAKTYKA. Serwis internetowy BEZPIECZNIEJ CIOP-PIB

Materiały szkoleniowe DRGANIA MECHANICZNE ZAGROŻENIA I PROFILAKTYKA. Serwis internetowy BEZPIECZNIEJ CIOP-PIB Mteriły szkoleniowe DRGANIA MECHANICZNE ZAGROŻENIA I PROFILAKTYKA Serwis internetowy BEZPIECZNIEJ CIOP-PIB 1. Wprowdzenie Drgnimi nzywne są procesy, w których chrkterystyczne dl nich wielkości fizyczne

Bardziej szczegółowo

WPŁYW DODATKU PŁATKÓW OWSIANYCH NA JAKOŚĆ CIASTA I PIECZYWA PSZENNEGO

WPŁYW DODATKU PŁATKÓW OWSIANYCH NA JAKOŚĆ CIASTA I PIECZYWA PSZENNEGO Act Agrophysic, 2010, 16(2), 423-433 WPŁYW DODATKU PŁATKÓW OWSIANYCH NA JAKOŚĆ CIASTA I PIECZYWA PSZENNEGO Młgorzt Sobczyk 1, Tdeusz Hber 2, Krolin Witkowsk 1 1 Zkłd Technologii ZbóŜ, Wydził Nuk o śywności,

Bardziej szczegółowo

OCENA WZROSTU I PLONOWANIA POLSKICH

OCENA WZROSTU I PLONOWANIA POLSKICH Anet Jkubs, Stnisłw Cebul Andrzej Klisz, Agnieszk Sękr EPISTEME 20/2013, t. I s. 341-356 ISSN 1895-4421 OCENA WZROSTU I PLONOWANIA POLSKICH ODMIAN PAPRYKI SŁODKIEJ (CAPSICUM ANNUUM L.) W UPRAWIE POLOWEJ

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka uszkodzeñ wiæzadeæ krzyºowych w badaniu rezonansu magnetycznego

Diagnostyka uszkodzeñ wiæzadeæ krzyºowych w badaniu rezonansu magnetycznego Dignostyk uszkodzeñ wiæzdeæ krzyºowych w dniu rezonnsu mgnetycznego MRI dignostics of crucite ligments Zigniew Czyrny Crolin Medicl Center, Wrszw Streszczenie: W prcy omówiono zsdy rozpoznwni zerwñ wiæzdeæ

Bardziej szczegółowo

Niepłodność męska a nowe techniki selekcji plemników do zabiegu wspomaganego

Niepłodność męska a nowe techniki selekcji plemników do zabiegu wspomaganego Niepłodność męska a nowe techniki selekcji plemników do zabiegu wspomaganego rozrodu Prawidłowe wartości parametrów oceny nasienia, nie decydują ostatecznie o rzeczywistej płodności danego mężczyzny. Wyjątkami

Bardziej szczegółowo

Piłka nożna w badaniach statystycznych 1

Piłka nożna w badaniach statystycznych 1 Mterił n konferencję prsową w dniu 31 mj 212 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Deprtment Bdń Społecznych i Wrunków Życi Nottk informcyjn WYNIKI BADAŃ GUS Piłk nożn w bdnich sttystycznych 1 Bdni klubów sportowych

Bardziej szczegółowo

S.A RAPORT ROCZNY Za 2013 rok

S.A RAPORT ROCZNY Za 2013 rok O P E R A T O R T E L E K O M U N I K A C Y J N Y R A P O R T R O C Z N Y Z A 2 0 1 3 R O K Y u r e c o S. A. z s i e d z i b t w O l e ~ n i c y O l e ~ n i c a, 6 m a j a 2 0 14 r. S p i s t r e ~ c

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland

Cracow University of Economics Poland Cracow University of Economics Poland Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Keynote Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit,

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia laboratoryjne z przedmiotu : Napędy Hydrauliczne i Pneumatyczne

Ćwiczenia laboratoryjne z przedmiotu : Napędy Hydrauliczne i Pneumatyczne Lbortorium nr 11 Temt: Elementy elektropneumtycznych ukłdów sterowni 1. Cel ćwiczeni: Opnownie umiejętności identyfikcji elementów elektropneumtycznych n podstwie osprzętu FESTO Didctic. W dużej ilości

Bardziej szczegółowo

Poprawa nastroju u chorych na padaczkę leczonych okskarbazepiną

Poprawa nastroju u chorych na padaczkę leczonych okskarbazepiną Udr Mózgu 2009, tom 11, nr 1, 34 40 Copyright 2009 Vi Medic ISSN 1505 6740 Z PIŚMIENNICTWA EUROPEJSKIEGO Poprw nstroju u chorych n pdczkę leczonych okskrbzepiną Oxcrbzepine improves mood in ptients with

Bardziej szczegółowo

Aparatura sterująca i sygnalizacyjna Czujniki indukcyjne zbliżeniowe LSI

Aparatura sterująca i sygnalizacyjna Czujniki indukcyjne zbliżeniowe LSI Aprtur sterując i sygnlizcyjn Czujniki indukcyjne zbliżeniowe LSI Czujnik indukcyjny zbliżeniowy prcuje n zsdzie tłumionego oscyltor LC: jeżeli w obszr dziłni dostnie się metl, to z ukłdu zostje pobrn

Bardziej szczegółowo

2. Tensometria mechaniczna

2. Tensometria mechaniczna . Tensometri mechniczn Wstęp Tensometr jk wskzywłby jego nzw to urządzenie służące do pomiru nprężeń. Jk jednk widomo, nprężeni nie są wielkościmi mierzlnymi i stnowią jedynie brdzo wygodne pojęcie mechniki

Bardziej szczegółowo

Karta oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego PO KL 1

Karta oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego PO KL 1 Złącznik nr 3 Krt oceny merytorycznej wniosku o dofinnsownie projektu konkursowego PO KL Krt oceny merytorycznej wniosku o dofinnsownie projektu konkursowego PO KL 1 NR WNIOSKU KSI: POKL.05.02.01 00../..

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁTOWANIE ŁUKOWO-KOŁOWEJ LINII ZĘBÓW W UZĘBIENIU CZOŁOWYM NA FREZARCE CNC

KSZTAŁTOWANIE ŁUKOWO-KOŁOWEJ LINII ZĘBÓW W UZĘBIENIU CZOŁOWYM NA FREZARCE CNC KOMISJA BUDOWY MASZYN PAN ODDZIAŁ W POZNANIU Vol. 8 nr Archiwum Technologii Mszyn i Automtyzcji 008 PIOTR FRĄCKOWIAK KSZTAŁTOWANIE ŁUKOWO-KOŁOWEJ LINII ZĘBÓW W UZĘBIENIU CZOŁOWYM NA FREZARCE CNC W rtykule

Bardziej szczegółowo

Propozycja przedmiotowego systemu oceniania wraz z określeniem wymagań edukacyjnych (zakres podstawowy)

Propozycja przedmiotowego systemu oceniania wraz z określeniem wymagań edukacyjnych (zakres podstawowy) Propozycj przedmiotowego systemu ocenini wrz z określeniem wymgń edukcyjnych (zkres podstwowy) Proponujemy, by omwijąc dne zgdnienie progrmowe lub rozwiązując zdnie, nuczyciel określł do jkiego zkresu

Bardziej szczegółowo

Raport na temat stężenia fluorków w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi będącej pod nadzorem PPIS w Gdyni za 2006 rok

Raport na temat stężenia fluorków w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi będącej pod nadzorem PPIS w Gdyni za 2006 rok POWIATOWA STACJA SANITARNO-EPIDEIOLOGICZNA W GDYNI LABORATORIU BADAŃ FIZYKO-CHEICZNYCH WODY Słomir Piliszek Rport n temt stężeni fluorkó odzie przeznczonej do spożyci przez ludzi będącej pod ndzorem PPIS

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego)

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego) 112 Informator o egzaminie maturalnym z języka angielskiego od roku szkolnego 2014/2015 2.6.4. Część ustna. Przykładowe zestawy zadań Przykładowe pytania do rozmowy wstępnej Rozmowa wstępna (wyłącznie

Bardziej szczegółowo

Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 2, s. 215-225. 1,Aleksandra Rutkowska 2. Katedra Neuropsychologii

Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 2, s. 215-225. 1,Aleksandra Rutkowska 2. Katedra Neuropsychologii Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 2, s. 215225 1,Aleksandra Rutkowska 2 1 Katedra Neuropsychologii Uniwersytet Warszawski University of Warsaw 2 Instytut Psychologii University of Lodz

Bardziej szczegółowo

Karta oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego PO KL 1

Karta oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego PO KL 1 Złącznik 3 Krt oceny merytorycznej wniosku o dofinnsownie konkursowego PO KL 1 NR WNIOSKU KSI: WND-POKL. INSTYTUCJA PRZYJMUJĄCA WNIOSEK:. NUMER KONKURSU 2/POKL/8.1.1/2010 TYTUŁ PROJEKTU:... SUMA KONTROLNA

Bardziej szczegółowo

Karta oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu innowacyjnego testującego składanego w trybie konkursowym w ramach PO KL

Karta oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu innowacyjnego testującego składanego w trybie konkursowym w ramach PO KL Złącznik nr 5 Krt oceny merytorycznej Krt oceny merytorycznej wniosku o dofinnsownie projektu innowcyjnego testującego skłdnego w trybie konkursowym w rmch PO KL NR WNIOSKU KSI: WND-POKL. INSTYTUCJA PRZYJMUJĄCA

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE TECHNIKI TSDA DO OCENY JAKOŚCI ORGANOLEPTYCZNEJ NAPARÓW ROOIBOS

WYKORZYSTANIE TECHNIKI TSDA DO OCENY JAKOŚCI ORGANOLEPTYCZNEJ NAPARÓW ROOIBOS Przemysłw Dmowski, Pulin Szczygieł Akdemi Morsk w Gdyni WYKORZYSTANIE TECHNIKI TSDA DO OCENY JAKOŚCI ORGANOLEPTYCZNEJ NAPARÓW ROOIBOS Rooibos (Asplthus linernis) ze względu n swoje prozdrowotne włściwości

Bardziej szczegółowo

MATeMAtyka 3 inf. Przedmiotowy system oceniania wraz z określeniem wymagań edukacyjnych. Zakres podstawowy i rozszerzony. Dorota Ponczek, Karolina Wej

MATeMAtyka 3 inf. Przedmiotowy system oceniania wraz z określeniem wymagań edukacyjnych. Zakres podstawowy i rozszerzony. Dorota Ponczek, Karolina Wej Dorot Ponczek, Krolin Wej MATeMAtyk 3 inf Przedmiotowy system ocenini wrz z określeniem wymgń edukcyjnych Zkres podstwowy i rozszerzony Wyróżnione zostły nstępujące wymgni progrmowe: konieczne (K), podstwowe

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Nazwa i adres Zamawiającego Gdyńskie Centrum Sportu jednostka budżetowa Rozdział 2. Informacja o trybie i stosowaniu przepisów

Rozdział 1. Nazwa i adres Zamawiającego Gdyńskie Centrum Sportu jednostka budżetowa Rozdział 2. Informacja o trybie i stosowaniu przepisów Z n a k s p r a w y G C S D Z P I 2 7 1 07 2 0 1 5 S P E C Y F I K A C J A I S T O T N Y C H W A R U N K Ó W Z A M Ó W I E N I A f U s ł u g i s p r z» t a n i a o b i e k t Gó w d y s k i e g o C e n

Bardziej szczegółowo

WPŁYW SKROBI MODYFIKOWANYCH NA TEKSTURĘ I TOPLIWOŚĆ ANALOGÓW SERÓW TOPIONYCH

WPŁYW SKROBI MODYFIKOWANYCH NA TEKSTURĘ I TOPLIWOŚĆ ANALOGÓW SERÓW TOPIONYCH ŻYWNOŚĆ. Nuk. Technologi. Jkość, 2014, 1 (92), 52 65 DOI: 10.15193/zntj/2014/92/052-065 BARTOSZ SOŁOWIEJ, AGNIESZKA DYLEWSKA, MARTA TOMCZYŃSKA-MLEKO, STANISŁAW MLEKO WPŁYW SKROBI MODYFIKOWANYCH NA TEKSTURĘ

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Nazwa i adres Zamawiającego Gdyński Ośrodek Sportu i Rekreacji jednostka budżetowa Rozdział 2.

Rozdział 1. Nazwa i adres Zamawiającego Gdyński Ośrodek Sportu i Rekreacji jednostka budżetowa Rozdział 2. Z n a k s p r a w y G O S I R D Z P I 2 7 1 03 3 2 0 1 4 S P E C Y F I K A C J A I S T O T N Y C H W A R U N K Ó W Z A M Ó W I E N I A f U d o s t p n i e n i e t e l e b i m ó w i n a g ł o n i e n i

Bardziej szczegółowo

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round Extraclass Football Men Season 2009/10 - Autumn round Invitation Dear All, On the date of 29th July starts the new season of Polish Extraclass. There will be live coverage form all the matches on Canal+

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKÓW OBCYCH w Gimnazjum nr 2 im. ks. Stanisława Konarskiego nr 2 w Łukowie

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKÓW OBCYCH w Gimnazjum nr 2 im. ks. Stanisława Konarskiego nr 2 w Łukowie I. ZASADY OGÓLNE PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKÓW OBCYCH w Gimnzjum nr 2 im. ks. Stnisłw Konrskiego nr 2 w Łukowie 1. W Gimnzjum nr 2 w Łukowie nuczne są: język ngielski - etp educyjny III.1 język

Bardziej szczegółowo

STYLE. TWORZENIE SPISÓW TREŚCI

STYLE. TWORZENIE SPISÓW TREŚCI STYLE. TWORZENIE SPISÓW TREŚCI Ćwiczenie 1 Tworzenie nowego stylu n bzie istniejącego 1. Formtujemy jeden kpit tekstu i zznczmy go (stnowi on wzorzec). 2. Wybiermy Nrzędzi główne, rozwijmy okno Style (lub

Bardziej szczegółowo

Nauka Przyroda Technologie

Nauka Przyroda Technologie Nuk Przyrod Technologie ISSN 1897-7820 http://www.npt.up-poznn.net Dził: Nuki o Żywności i Żywieniu Copyright Wydwnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznniu 2010 Tom 4 Zeszyt 2 MIROSŁAWA KRZYWDZIŃSKA-BARTKOWIAK,

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE ANALIZY CZASOWO-CZĘSTOTLIWOŚCIOWEJ W DIAGNOZOWANIU LOKALNYCH USZKODZEŃ PRZEKŁADNI ZĘBATYCH

ZASTOSOWANIE ANALIZY CZASOWO-CZĘSTOTLIWOŚCIOWEJ W DIAGNOZOWANIU LOKALNYCH USZKODZEŃ PRZEKŁADNI ZĘBATYCH Szybkobieżne Pojzdy Gąsienicowe (14) nr 1, 2001 Andrzej WILK Henryk MADEJ Bogusłw ŁAZARZ ZASTOSOWANIE ANALIZY CZASOWO-CZĘSTOTLIWOŚCIOWEJ W DIAGNOZOWANIU LOKALNYCH USZKODZEŃ PRZEKŁADNI ZĘBATYCH Streszczenie:

Bardziej szczegółowo

WPŁYW TRENINGU NA WYBRANE PARAMETRY HEMATOLOGICZNE U KONI SPORTOWYCH. Katarzyna Neuberg, Henryk Geringer de Oedenberg

WPŁYW TRENINGU NA WYBRANE PARAMETRY HEMATOLOGICZNE U KONI SPORTOWYCH. Katarzyna Neuberg, Henryk Geringer de Oedenberg ct Sci. Pol., Zootechnic 6 (4) 2007, 59 68 WPŁYW TRENINGU N WYRNE PRMETRY HEMTOLOGICZNE U KONI SPORTOWYCH Ktrzyn Neuerg, Henryk Geringer de Oedenerg Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocłwiu Streszczenie. dnimi

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 16 grudnia 2004 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 16 grudnia 2004 r. Typ/orgn wydjący Rozporządzenie/Minister Infrstruktury Tytuł w sprwie szczegółowych wrunków i trybu wydwni zezwoleń n przejzdy pojzdów nienormtywnych Skrócony opis pojzdy nienormtywne Dt wydni 16 grudni

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

Toksyczność i genotoksyczność wód Wisły w Warszawie przed i po uruchomieniu układu przesyłowego ścieków do oczyszczalni Czajka

Toksyczność i genotoksyczność wód Wisły w Warszawie przed i po uruchomieniu układu przesyłowego ścieków do oczyszczalni Czajka Inżynieri i Ochron Środowisk 2015, t. 18, nr 1, s. 35-41 Grżyn OBIDOSKA, Michł KALINOWSKI, Zigniew KARACZUN Szkoł Główn Gospodrstw Wiejskiego w Wrszwie Wydził Ogrodnictw, Biotechnologii i Architektury

Bardziej szczegółowo

BADANIE MOBILNOŚCI KOMUNIKACYJNEJ LUDNOŚCI

BADANIE MOBILNOŚCI KOMUNIKACYJNEJ LUDNOŚCI BADANIE MOBILNOŚCI KOMUNIKACYJNEJ LUDNOŚCI Kwestionriusz gospodrstw domowego Numer ewidencyjny: Dził 0. REALIZACJA WYWIADU. Łączn liczb wizyt nkieter w wylosownym mieszkniu. Wylosowne mieszknie Proszę

Bardziej szczegółowo

Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LIX Egzamin dla Aktuariuszy z 12 marca 2012 r. Część I Matematyka finansowa

Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LIX Egzamin dla Aktuariuszy z 12 marca 2012 r. Część I Matematyka finansowa Mtemtyk finnsow 12.03.2012 r. Komisj Egzmincyjn dl Akturiuszy LIX Egzmin dl Akturiuszy z 12 mrc 2012 r. Część I Mtemtyk finnsow WERSJA TESTU A Imię i nzwisko osoby egzminownej:... Czs egzminu: 100 minut

Bardziej szczegółowo

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją 234 Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją The effectiveness of local anesthetics in the reduction of needle

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ 2. Figury geometryczne

DZIAŁ 2. Figury geometryczne 1 kl. 6, Scenriusz lekcji Pole powierzchni bryły DZAŁ 2. Figury geometryczne Temt w podręczniku: Pole powierzchni bryły Temt jest przeznczony do relizcji podczs 2 godzin lekcyjnych. Zostł zplnowny jko

Bardziej szczegółowo

Wydział Elektroniki Mikrosystemów i Fotoniki Politechniki Wrocławskiej INŻYNIERIA PRODUKCJI. Dr hab. inż. JAN FELBA Profesor nadzwyczajny PWr

Wydział Elektroniki Mikrosystemów i Fotoniki Politechniki Wrocławskiej INŻYNIERIA PRODUKCJI. Dr hab. inż. JAN FELBA Profesor nadzwyczajny PWr Wydział Elektroniki Mikrosystemów i Fotoniki Politechniki Wrocławskiej INŻYNIERI PRODUKCJI Dr hab. inż. JN FELB Profesor nadzwyczajny PWr 1 PROGRM WYKŁDU WSTĘP ORGNIZCJ PRODUKCJI STEROWNIE PRODUKCJĄ LOGISTYK

Bardziej szczegółowo

Estimation and planing. Marek Majchrzak, Andrzej Bednarz Wroclaw, 06.07.2011

Estimation and planing. Marek Majchrzak, Andrzej Bednarz Wroclaw, 06.07.2011 Estimation and planing Marek Majchrzak, Andrzej Bednarz Wroclaw, 06.07.2011 Story points Story points C D B A E Story points C D 100 B A E Story points C D 2 x 100 100 B A E Story points C D 2 x 100 100

Bardziej szczegółowo

Integralność konstrukcji

Integralność konstrukcji 1 Integrlność konstrukcji Wykłd Nr 5 PROJEKTOWANIE W CELU UNIKNIĘCIA ZMĘCZENIOWEGO Wydził Inżynierii Mechnicznej i Robotyki Ktedr Wytrzymłości, Zmęczeni Mteriłów i Konstrukcji http://zwmik.imir.gh.edu.pl/dydktyk/imir/index.htm

Bardziej szczegółowo

pobrano z www.ips.wm.tu.koszalin.pl

pobrano z www.ips.wm.tu.koszalin.pl ARTYKUŁ NAUKOWY RECENZOWANY Wstęp Dmin MARUSIAK, Iwon MICHALSKA-POŻOGA Ktedr Procesów i Urządzeń Przemysłu Spożywczego Politechnik Koszlińsk Wpływ technik pkowni próżniowego n jkość sensoryczną i mikroiologiczną

Bardziej szczegółowo

O F E R T A H o t e l Z A M E K R Y N * * * * T a m, g d z i e b łł k i t j e z i o r p r z e p l a t a s ił z s o c z y s t z i e l e n i t r a w, a r a d o s n e t r e l e p t a z m i a r o w y m s z

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie multimetrów cyfrowych do pomiaru podstawowych wielkości elektrycznych

Zastosowanie multimetrów cyfrowych do pomiaru podstawowych wielkości elektrycznych Zstosownie multimetrów cyfrowych do pomiru podstwowych wielkości elektrycznych Cel ćwiczeni Celem ćwiczeni jest zpoznnie się z możliwościmi pomirowymi współczesnych multimetrów cyfrowych orz sposobmi wykorzystni

Bardziej szczegółowo

INTRODUCTION STRESZCZENIE. Jakub Gierczyƒski, Ma gorzata Ga àzka-sobotka, Miros aw J. Wysocki, Jerzy Gryglewicz

INTRODUCTION STRESZCZENIE. Jakub Gierczyƒski, Ma gorzata Ga àzka-sobotka, Miros aw J. Wysocki, Jerzy Gryglewicz Indictors on ntionl helth fund expenditures... INDICATORS ON NATIONAL HEALTH FUND EXPENDITURES FOR MEDICAL SERVICES IN 2012, IN SELECTED DISEASES, IN TERMS OF THE NATIONAL AND REGIONAL LEVEL, WITH PARTICULAR

Bardziej szczegółowo

THE EFFECT OF INTERCROPPING OF BROAD BEAN ( VICIA FABA

THE EFFECT OF INTERCROPPING OF BROAD BEAN ( VICIA FABA Brr BINIAŚ, Jnin GOSPODAREK, Milen RUSIN University of Agriculture in Krkow, Deprtment of Agriculturl Environment Protection Al. Mickiewicz 21, 31-120 Krków, Polnd e-mil: inis.rr@gmil.com THE EFFECT OF

Bardziej szczegółowo

Wektor kolumnowy m wymiarowy macierz prostokątna o wymiarze n=1 Wektor wierszowy n wymiarowy macierz prostokątna o wymiarze m=1

Wektor kolumnowy m wymiarowy macierz prostokątna o wymiarze n=1 Wektor wierszowy n wymiarowy macierz prostokątna o wymiarze m=1 Rchunek mcierzowy Mcierzą A nzywmy funkcję 2-zmiennych, któr prze liczb nturlnych (i,j) gdzie i = 1,2,3,4.,m; j = 1,2,3,4,n przyporządkowuje dokłdnie jeden element ij. 11 21 A = m1 12 22 m2 1n 2n mn Wymirem

Bardziej szczegółowo

Corporate Identity Manual

Corporate Identity Manual Corporte Identity Mnul Książk znku Przedsiębiorstw Komunlnego Sp. z o.o we Wronkch. Projekt Yppingdog. Poznń 2012. Dbmy o środowisko. Pełn wersj kolorystyczn (podstwow wersj znku) Prost wersj kolorystyczn

Bardziej szczegółowo

2. FUNKCJE WYMIERNE Poziom (K) lub (P)

2. FUNKCJE WYMIERNE Poziom (K) lub (P) Kls drug poziom podstwowy 1. SUMY ALGEBRAICZNE Uczeń otrzymuje ocenę dopuszczjącą lub dostteczną, jeśli: rozpoznje jednominy i sumy lgebriczne oblicz wrtości liczbowe wyrżeń lgebricznych redukuje wyrzy

Bardziej szczegółowo

MXZ INVERTER SERIA. Jedna jednostka zewnętrzna może obsługiwać do 8 pomieszczeń. Ograniczenie poboru prądu. Efektywność energetyczna: klasa A

MXZ INVERTER SERIA. Jedna jednostka zewnętrzna może obsługiwać do 8 pomieszczeń. Ograniczenie poboru prądu. Efektywność energetyczna: klasa A INVERTER SERIA MXZ Typoszereg MXZ gwrntuje cicy, wysokowydjny i elstyczny system, spełnijący wszystkie wymgni w zkresie klimtyzcji powietrz. 6 MXZ-2C30VA MXZ-2C40VA MXZ-2C52VA MXZ-3C54VA MXZ-3C68VA MXZ-4C71VA

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne matematyka klasa 2 zakres podstawowy 1. SUMY ALGEBRAICZNE

Wymagania edukacyjne matematyka klasa 2 zakres podstawowy 1. SUMY ALGEBRAICZNE Wymgni edukcyjne mtemtyk kls 2 zkres podstwowy 1. SUMY ALGEBRAICZNE Uczeń otrzymuje ocenę dopuszczjącą lub dostteczną, jeśli: rozpoznje jednominy i sumy lgebriczne oblicz wrtości liczbowe wyrżeń lgebricznych

Bardziej szczegółowo

POROZUMIENIE. zawarte w dniu 16 maja 2014 r. w Warszawie, zwane dalej Porozumieniem, pomiędzy:

POROZUMIENIE. zawarte w dniu 16 maja 2014 r. w Warszawie, zwane dalej Porozumieniem, pomiędzy: POROZUMIENIE w sprwie przeprowdzeni pilotżu systemu komunikcji dl osób niedosłyszących (pętle indukcyjne przenośne) w jednostkch obsługujących użytkowników publicznie dostępnych usług telefonicznych orz

Bardziej szczegółowo

ROZPRAWA DOKTORSKA. Mateusz Romanowski

ROZPRAWA DOKTORSKA. Mateusz Romanowski Mateusz Romanowski Wpływ krioterapii ogólnoustrojowej na aktywność choroby i sprawność chorych na zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa ROZPRAWA DOKTORSKA Promotor: Dr hab., prof. AWF Anna Straburzyńska-Lupa

Bardziej szczegółowo

2 7k 0 5k 2 0 1 5 S 1 0 0 P a s t w a c z ł o n k o w s k i e - Z a m ó w i e n i e p u b l i c z n e n a u s ł u g- i O g ł o s z e n i e o z a m ó w i e n i u - P r o c e d u r a o t w a r t a P o l

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie lasera Er:YAG w zabiegach chirurgii stomatologicznej

Zastosowanie lasera Er:YAG w zabiegach chirurgii stomatologicznej Krzysztof Sidorowicz, Ktrzyn Błochowik, Jerzy Soklski Zstosownie lser Er:YAG w ziegch chirurgii stomtologicznej Orl surgery ppliction of Er:YAG lser Ktedr i Klinik Chirurgii Stomtologicznej, Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA Z a m a w i a j» c y G D Y S K I O R O D E K S P O R T U I R E K R E A C J I J E D N O S T K A B U D E T O W A 8 1 5 3 8 G d y n i a, u l O l i m p i j s k a 5k 9 Z n a k s p r a w y G O S I R D Z P I

Bardziej szczegółowo

smoleńska jako nierozwiązywalny konflikt?

smoleńska jako nierozwiązywalny konflikt? D y s k u s j smoleńsk jko nierozwiązywlny konflikt? Wiktor Sorl Michł Bilewicz Mikołj Winiewski Wrszw, 2014 1 Kto nprwdę stł z zmchmi n WTC lub z zbójstwem kżnej Diny? Dlczego epidemi AIDS rozpowszechnił

Bardziej szczegółowo

Układ elektrohydrauliczny do badania siłowników teleskopowych i tłokowych

Układ elektrohydrauliczny do badania siłowników teleskopowych i tłokowych TDUSZ KRT TOMSZ PRZKŁD Ukłd elektrohydruliczny do bdni siłowników teleskopowych i tłokowych Wprowdzenie Polsk Norm PN-72/M-73202 Npędy i sterowni hydruliczne. Cylindry hydruliczne. Ogólne wymgni i bdni

Bardziej szczegółowo

do Regulaminu przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości w projekcie Dojrzała przedsiębiorczość

do Regulaminu przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości w projekcie Dojrzała przedsiębiorczość Projekt współfinnsowny przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Złącznik nr do Regulminu przyznwni środków finnsowych n rozwój przedsięiorczości w projekcie Dojrzł przedsięiorczość

Bardziej szczegółowo

Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH

Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH Kierunek Elektronika i Telekomunikacja, Studia II stopnia Specjalność: Systemy wbudowane Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH Zagadnienia

Bardziej szczegółowo

Twoje zdrowie -isamopoczucie

Twoje zdrowie -isamopoczucie Twoje zdrowie -ismopoczucie Kidney Disese nd Qulity of Life (KDQOL-SF ) Poniższ nkiet zwier pytni dotyczące Pn/Pni opinii o włsnym zdrowiu. Informcje te pozwolą nm zorientowć się, jkie jest Pn/Pni smopoczucie

Bardziej szczegółowo

Pakiet aplikacyjny. Niniejszy pakiet zawiera informacje, które musisz posiadać zgłaszając swoją kandydaturę. Zawiera on:

Pakiet aplikacyjny. Niniejszy pakiet zawiera informacje, które musisz posiadać zgłaszając swoją kandydaturę. Zawiera on: Pkiet plikcyjny Stnowisko: Nr referencyjny: Specjlist ds. interwencji ekologicznych CON/2011/01 Niniejszy pkiet zwier informcje, które musisz posidć zgłszjąc swoją kndydturę. Zwier on: List do kndydtów

Bardziej szczegółowo

Próba określenia czynników determinujących wyniki ocen wprowadzenia euro przez mieszkańców Unii Europejskiej

Próba określenia czynników determinujących wyniki ocen wprowadzenia euro przez mieszkańców Unii Europejskiej Mieczysłw Kowerski Wyższ Szkoł Zrządzni I Administrcji w Zmościu Ewelin Włodrczyk Wyższ Szkoł Zrządzni I Administrcji w Zmościu Prób określeni czynników determinujących wyniki ocen wprowdzeni euro przez

Bardziej szczegółowo

Poziom wiedzy żywieniowej a wybrane aspekty sposobu żywienia kobiet w okresie ciąży

Poziom wiedzy żywieniowej a wybrane aspekty sposobu żywienia kobiet w okresie ciąży 600 Probl Hig Epidemiol 2013, 94(3): 600-604 Poziom wiedzy żywieniowej wybrne spekty sposobu żywieni kobiet w okresie ciąży Nutritionl knowledge nd selected spects of the diet of pregnnt women Jonn Myszkowsk-Rycik,

Bardziej szczegółowo

WENTYLACJA PRZESTRZENI POTENCJALNIE ZAGROŻONYCH WYBUCHEM MIESZANIN GAZOWYCH

WENTYLACJA PRZESTRZENI POTENCJALNIE ZAGROŻONYCH WYBUCHEM MIESZANIN GAZOWYCH Ochron przeciwwybuchow Michł Świerżewski WENTYLACJA PRZESTRZENI POTENCJALNIE ZAGROŻONYCH WYBUCHEM MIESZANIN GAZOWYCH 1. Widomości ogólne Zgodnie z postnowienimi rozporządzeni Ministr Sprw Wewnętrznych

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO. Póz. 2919 DECYZJA NR OKR-4210-38(14)/2014/404/XII/EŚ PREZESA URZĘDU REGULACJI ENERGETYKI

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO. Póz. 2919 DECYZJA NR OKR-4210-38(14)/2014/404/XII/EŚ PREZESA URZĘDU REGULACJI ENERGETYKI DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO, dlll 10 listopd 2014 r. Elektronicznie podpisn Jnusz Włdysłw Olech Póz. 2919 Dt: 2014-11-10 14:08:59 DECYZJA NR OKR-4210-38(14)/2014/404/XII/EŚ PREZESA URZĘDU

Bardziej szczegółowo

2 0 0 M P a o r a z = 0, 4.

2 0 0 M P a o r a z = 0, 4. M O D E L O W A N I E I N Y N I E R S K I E n r 4 7, I S S N 1 8 9 6-7 7 1 X A N A L I Z A W Y T R Z Y M A O C I O W A S Y S T E M U U N I L O C K 2, 4 S T O S O W A N E G O W C H I R U R G I I S Z C Z

Bardziej szczegółowo

antyplemnikowych Test MAR (Mixed Antiglobulin Reaction) mniej niż 50% plemników opłaszczonych przeciwciałami

antyplemnikowych Test MAR (Mixed Antiglobulin Reaction) mniej niż 50% plemników opłaszczonych przeciwciałami Niepłodność męska a podstawowe badanie nasienia Nieodłącznym elementem minimum badania diagnostycznego niepłodności danej pary, obok wywiadu dotyczącego m.in. czynnika żeńskiego, badania przedmiotowego,

Bardziej szczegółowo

Karta oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego PO KL 1

Karta oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego PO KL 1 Krt oceny merytorycznej wniosku o dofinnsownie projektu konkursowego PO KL Krt oceny merytorycznej wniosku o dofinnsownie projektu konkursowego PO KL 1 NR WNIOSKU KSI: WND-POKL. INSTYTUCJA PRZYJMUJĄCA

Bardziej szczegółowo

usuwa niewymierność z mianownika wyrażenia typu

usuwa niewymierność z mianownika wyrażenia typu Wymgni edukcyjne n poszczególne oceny z mtemtyki Kls pierwsz zkres podstwowy. LICZBY RZECZYWISTE podje przykłdy liczb: nturlnych, cłkowitych, wymiernych, niewymiernych, pierwszych i złożonych orz przyporządkowuje

Bardziej szczegółowo

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES The Student First and last name(s) Nationality E-mail Academic year 2014/2015 Study period 1 st semester 2 nd semester Study cycle Bachelor Master Doctoral Subject area,

Bardziej szczegółowo

OCHRONA PRZECIWPOśAROWA TABORU KOLEJOWEGO WYMAGANIA PRZECIWPOśAROWE DLA MATERIAŁÓW I KOMPONENTÓW

OCHRONA PRZECIWPOśAROWA TABORU KOLEJOWEGO WYMAGANIA PRZECIWPOśAROWE DLA MATERIAŁÓW I KOMPONENTÓW Ktedr Technicznego Zbezpieczeni Okrętów Lbortorium Bdń Cech PoŜrowych Mteriłów OCHRONA PRZECIWPOśAROWA TABORU KOLEJOWEGO WYMAGANIA PRZECIWPOśAROWE DLA MATERIAŁÓW I KOMPONENTÓW Metody bdń 1 pren 45545-2:

Bardziej szczegółowo

2870 KonigStahl_RURY OKRAGLE:2048 KonigStahl_RURY OKRAGLE_v15 3/2/10 4:45 PM Page 1. Partner Twojego sukcesu

2870 KonigStahl_RURY OKRAGLE:2048 KonigStahl_RURY OKRAGLE_v15 3/2/10 4:45 PM Page 1. Partner Twojego sukcesu KonigStl_RURY OKRAGLE:48 KonigStl_RURY OKRAGLE_v15 3/2/1 4:45 PM Pge 1 Prtner Twojego sukcesu KonigStl_RURY OKRAGLE:48 KonigStl_RURY OKRAGLE_v15 3/2/1 4:45 PM Pge 3 Nsz rynek Wilno Kliningrd Gdyni Minsk

Bardziej szczegółowo

WPŁYW DODATKU BŁONNIKA Z SZARAŃCZYNU STRĄKOWEGO NA CECHY TEKSTURALNE MIĘKISZU CHLEBA PSZENNEGO

WPŁYW DODATKU BŁONNIKA Z SZARAŃCZYNU STRĄKOWEGO NA CECHY TEKSTURALNE MIĘKISZU CHLEBA PSZENNEGO Zeszyty Prolemowe Postępów Nuk Rolniczych nr 578, 2014, 111 119 WPŁYW DODATKU BŁONNIKA Z SZARAŃCZYNU STRĄKOWEGO NA CECHY TEKSTURALNE MIĘKISZU CHLEBA PSZENNEGO Monik Sistł, Driusz Dziki, Rent Różyło Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

R w (C,C tr ) g [%] EN 410 NPD NPD NPD

R w (C,C tr ) g [%] EN 410 NPD NPD NPD Deklrcj Zgodności Declrtion of Conformity zgodnie z wymogmi normy under requirements of stndrd Włściwości Zkłd produkcyjny/production fctory Jednostk notyfikown/ Press-Gls SA Now Wieś ul. Koplnin 9; 42-22

Bardziej szczegółowo

B IURO B ADAWCZE DS. J AKOŚCI

B IURO B ADAWCZE DS. J AKOŚCI ISO 9001 Q Ref. Certif. No. PL 2 IEC SYSTEM FOR MUTUAL RECOGNITION OF TEST CERTIFICATES FOR ELECTRICAL EQUIPMENT (IECEE) CB SCHEME SYSTEME CEI D ACCEPTATION MUTUELLE DE CERTIFICATS D ESSAIS DES EQUIPEMENTS

Bardziej szczegółowo

Nowy system wsparcia rodzin z dziećmi

Nowy system wsparcia rodzin z dziećmi o Nowy system wsprci rodzin z dziećmi Projekt współfinnsowny ze środków Unii Europejskiej w rmch Europejskiego Funduszu Społecznego Brbr Kowlczyk Cele systemu wsprci rodzin z dziećmi dobro dzieci potrzebujących

Bardziej szczegółowo

7 4 / m S t a n d a r d w y m a g a ± û e g z a m i n m i s t r z o w s k i dla zawodu K U C H A R Z * * (dla absolwent¾w szk¾ ponadzasadniczych) K o d z k l a s y f i k a c j i z a w o d ¾ w i s p e c

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ŚWIADCZENIA PIELĘGNACYJNEGO Część I. Dane osoby ubiegającej się o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego

WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ŚWIADCZENIA PIELĘGNACYJNEGO Część I. Dane osoby ubiegającej się o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie ul. Strzelców Bytomskich 16, 41-902 Bytom Dził Świdczeń Rodzinnych ul. Strzelców Bytomskich 21, 41-902 Bytom tel. 32 388-86-07 lub 388-95-40; e-mil: sr@mopr.bytom.pl WNIOSEK

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny Akademia Morska w Szczecinie Wydział Mechaniczny ROZPRAWA DOKTORSKA mgr inż. Marcin Kołodziejski Analiza metody obsługiwania zarządzanego niezawodnością pędników azymutalnych platformy pływającej Promotor:

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka składu strukturalno-grupowego olejów napędowych i średnich frakcji naftowych z zastosowaniem GC/MS

Charakterystyka składu strukturalno-grupowego olejów napędowych i średnich frakcji naftowych z zastosowaniem GC/MS NAFTA-GAZ lipiec 2012 ROK LXVIII Xymen Mzur-Bdur, Michł Krsodomski Instytut Nfty i Gzu, Krków Chrkterystyk skłdu strukturlno-grupowego olejów npędowych i średnich frkcji nftowych z zstosowniem GC/MS Wstęp

Bardziej szczegółowo

Badanie regularności w słowach

Badanie regularności w słowach Przypdek sekwencyjny Mrcin Piątkowski Wydził Mtemtyki i Informtyki Uniwersytet Mikołj Kopernik Edsger Wybe Dijkstr (1930 2002) Computer science is no more bout computers thn stronomy is bout telescopes,

Bardziej szczegółowo

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Piąte spotkanie grupy partnerskiej w Katowicach (Polska) 19-20 maj 2015 Program Uczenie się przez całe życie Grundtvig Tytył projektu: Osoby 50+ na rynku

Bardziej szczegółowo

International Baccalaureate Diploma Programme. w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza

International Baccalaureate Diploma Programme. w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza nternational Baccalaureate Diploma Programme w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza nternational Baccalaureate Organization Główną siedzibą organizacji jest Genewa, Szwajcaria. Programy:

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z matematyki wraz z określeniem wymagań edukacyjnych (zakres podstawowy) Klasa II LO

Przedmiotowy system oceniania z matematyki wraz z określeniem wymagań edukacyjnych (zakres podstawowy) Klasa II LO I Postnowieni ogólne Przedmiotowy system ocenini z mtemtyki wrz z określeniem wymgń edukcyjnych (zkres podstwowy) Kls II LO 1. Wrunkiem uzyskni pozytywnej oceny semestrlnej z mtemtyki jest: ) zliczenie

Bardziej szczegółowo

Modelowanie sił skrawania występujących przy obróbce gniazd zaworowych

Modelowanie sił skrawania występujących przy obróbce gniazd zaworowych Scentfc Journls Mrtme Unversty of Szczecn Zeszyty ukowe Akdem Morsk w Szczecne 29, 7(89) pp. 63 67 29, 7(89) s. 63 67 Modelowne sł skrwn występujących przy obróbce gnzd zworowych Cuttng forces modelng

Bardziej szczegółowo

ULTRADŹWIĘKOWE BADANIE ODLEWÓW STALIWNYCH WYMAGANIA NORMY EN 12680-1

ULTRADŹWIĘKOWE BADANIE ODLEWÓW STALIWNYCH WYMAGANIA NORMY EN 12680-1 Dr inż. MAREK ŚLIWOWSKI NDTEST Sp. z o.o. Wrszw WSTĘP W rmch prc Komitetu Technicznego CEN/TC 190 Wyroy odlewne we współprcy z CEN/TC 190/WG4.10 Wdy wewnętrzne oprcowywne są nstępujące normy wyrou: EN

Bardziej szczegółowo

U3000/U3100 Mini (Dla Komputera Eee na systemie operacyjnym Linux) Krótka Instrukcja

U3000/U3100 Mini (Dla Komputera Eee na systemie operacyjnym Linux) Krótka Instrukcja U3000/U3100 Mini (Dla Komputera Eee na systemie operacyjnym Linux) Krótka Instrukcja ASUS_U3000_U3100_mini.indd 1 2/2/08 4:01:51 PM PL3656 Pierwsza edycja Styczeń 2008 Copyright 2008 ASUSTeK COMPUTER INC.

Bardziej szczegółowo

THE RAIL RATES valid from 1st October 2015

THE RAIL RATES valid from 1st October 2015 RAIL TARIFF This Rail Tariff is an integral part of intermodal transport arrangement service provided by PCC Intermodal S.A. and therefore it cannot be used as a standalone offer, only in combination with

Bardziej szczegółowo

KONKURS MATEMATYCZNY dla uczniów gimnazjów w roku szkolnym 2012/13. Propozycja punktowania rozwiązań zadań

KONKURS MATEMATYCZNY dla uczniów gimnazjów w roku szkolnym 2012/13. Propozycja punktowania rozwiązań zadań KONKURS MATEMATYCZNY dl uczniów gimnzjów w roku szkolnym 0/ II etp zwodów (rejonowy) 0 listopd 0 r. Propozycj punktowni rozwiązń zdń Uwg: Z kżde poprwne rozwiąznie inne niż przewidzine w propozycji punktowni

Bardziej szczegółowo

STABILNOŚĆ OKSYDACYJNA EKOLOGICZNEJ KIEŁBASY SUROWO DOJRZEWAJĄCEJ Z DODATKIEM PROBIOTYCZNEGO SZCZEPU LACTOBACILLUS CASEI ŁOCK 0900 I SERWATKI KWASOWEJ

STABILNOŚĆ OKSYDACYJNA EKOLOGICZNEJ KIEŁBASY SUROWO DOJRZEWAJĄCEJ Z DODATKIEM PROBIOTYCZNEGO SZCZEPU LACTOBACILLUS CASEI ŁOCK 0900 I SERWATKI KWASOWEJ ŻYWNOŚĆ. Nuk. Technologi. Jkość, 2014, 2 (93), 93 109 DOI: 10.15193/zntj/2014/93/093-109 KAROLINA M. WÓJCIAK, ZBIGNIEW J. DOLATOWSKI, DANUTA KOŁOŻYN-KRAJEWSKA STABILNOŚĆ OKSYDACYJNA EKOLOGICZNEJ KIEŁBASY

Bardziej szczegółowo