Estymacja wybranych parametrów petrofizycznych na podstawie atrybutów sejsmicznych oraz danych geofizyki otworowej, przedgórze Karpat

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Estymacja wybranych parametrów petrofizycznych na podstawie atrybutów sejsmicznych oraz danych geofizyki otworowej, przedgórze Karpat"

Transkrypt

1 stymacja wybranych parametrów petrofizycznych na podstawie atrybutów sejsmicznych oraz danych geofizyki otworowej, przedgórze Karpat Marcin Kobylarski 1, Kaja Pietsch 1, Jerzy Kowalczuk 1 Przegl¹d Geologiczny, vol. 56, nr 7, 2008 stimation of chosen petrophysical parameters on the basis of seismic attributes and well data, the Carpathian Foreland. Prz. Geol., 56: M. Kobylarski K. Pietsch J. Kowalczuk A b s t r a c t.the article presents an attempt of determination of petrophysical parameters distribution within the Cenomanian complex localized in the central part of the Carpathian Foreland. ell-logging data, P and PS wavefields were used in the research. On the basis of the detailed analyses (i.e., seismic modeling, seismic inversion, AVO analysis) distribution of acoustic and elastic impedances, S-wave impedance, P and S-wave velocities and AVO product were calculated. Application of a geostatistical method with a use of obtained attributes and log data enabled estimation of porosity, clay content distributions and gas saturation along the profile. Keywords: multi-component seismic, petrophysical parameters estimation, Carpathian Foreland, Cenomanian complex Mo liwoœæ estymacji przestrzennego rozk³adu parametrów zbiornikowych i z³o owych na podstawie danych sejsmicznych oraz danych geofizyki otworowej stanowi kluczowy element zaawansowanej interpretacji danych geofizycznych. yniki publikowane w literaturze (Gaiser 2000; Hampson i in., 2001; Duffour i in., 2002; Avseth i in., 2005) pokazuj¹ takie mo liwoœci oraz metodykê wykorzystania informacji uzyskanych z danych sejsmicznych (atrybutów obliczonych na podstawie profili fal pod³u nych impedancji akustycznej, wyników analiz AVO, Amplitude Variation with Offset; atrybutów obliczonych na podstawie pól fal przemiennych impedancji fali S) i danych geofizyki otworowej (np. parametrów zbiornikowych). artykule przedstawiono próbê okreœlenia rozk³adów nasycenia gazem, porowatoœci oraz zailenia opart¹ na danych otworowych oraz atrybutach obliczonych na podstawie profili sejsmicznych fal pod³u nych oraz przemiennych. Analizy wykonano w strefie z³o owej zlokalizowanej w piaskowcach cenomañskich obejmuj¹cej z³o e Rajsko. Prace interpretacyjne, analizy i obliczenia dotycz¹ce zarówno danych geofizyki otworowej, jak i danych sejsmicznych wykonano w systemie Hampson-Russell Software. Modelowe krzywe prêdkoœci fali poprzecznej obliczono z wykorzystaniem modu³u stymacja programu Geoin (opracowanego w Katedrze Geofizyki ydzia³u Geologii, Geofizyki i Ochrony Œrodowiska AGH). Charakterystyka geologiczna obszaru badañ Strefa badañ znajduje siê w centralnej czêœci zapadliska przedkarpackiego (ryc. 1). rejonie badañ, w otworze Rajsko-1 stwierdzono: utwory czwartorzêdu (gliny, piaski, wiry), sarmatu oraz badenu górnego (i³owce, mu³owce, piaskowce), badenu œrodkowego (anhydryty, ³upki), bade- KRAKÓ ZAPADLISKO PRZDKARPACKI CARPATHIAN FORDP TARNÓ RZSZÓ K A R P A T Y PRZMYŒL C A R P A T H I A N S km otwory z rop¹ naftow¹ w utworach cenomanu oil-bearing wells in Cenomanian deposits otwory z gazem ziemnym w utworach cenomanu gas-bearing wells in Cenomanian deposits otwory dowiercone do utworów paleozoiku wells piercing Paleozoic deposits inne otwory wiertnicze other wells Ryc. 1. Lokalizacja otworów i profili sejsmicznych na tle mapy mi¹ szoœci cenomanu (wg Baran i in., 1999) Fig. 1. Location of seismic profiles and wells versus thickness map of the Cenomanian complex (after Baran et al., 1999) 1 ydzia³ Geologii, Geofizyki i Ochrony Œrodowiska, Akademia Górniczo-Hutnicza, al. Mickiewicza 30, Kraków; geol.agh.edu.pl, 561

2 CDP G R R R Amplituda Amplitude 1,0 0,0 CCP 1267 m G R R R , Amplituda Amplitude 1, ,0 m Ryc. 2. Czêœæ profilu T004 z zaznaczon¹ stref¹ z³o ow¹; A sk³adowa pionowa, B sk³adowa pozioma (w czasie rejestracji fal PS); GR profilowanie naturalnego promieniowania gamma, Mb2 strop badenu œrodkowego, Mb1 strop badenu dolnego, K3 strop kredy górnej, Kc strop cenomanu, J3 strop jury górnej; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy; CCP wspólny punkt konwersji Fig. 2. Part of the T004 profile with indicated gas reservoir zone; A vertical component, B horizontal component (in PS time domain); GR natural gamma ray, Mb2 Middle Badenian top, Mb1 Lower Badenian top, K3 Upper Cretaceous top, Kc Cenomanian top, J3 Upper Jurrasic top; CDP common depth point; CCP common conversion point -1,0 nu dolnego (i³owce, mu³owce), jak równie utwory kredy górnej (wapienie, margle), cenomanu (piaskowce) oraz jury górnej (wapienie, margle). Z³o a ropy naftowej i gazu ziemnego odkryte w utworach mezozoicznych badanego rejonu maj¹ charakter warstwowo-masywowy. Akumulacje górnokredowe s¹ zlokalizowane w kolektorach porowych, a górnojurajskie w kolektorach porowo-szczelinowych (Florek i in., 2006a). Analizowana w artykule strefa obejmuje z³o e gazu Rajsko znajduj¹ce siê w piaskowcach cenomanu, które charakteryzuj¹ siê bardzo dobrymi parametrami zbiornikowymi (Florek i in., 2006b). badaniach wykorzystano profile sejsmiczne fal pod³u nych (ryc. 2A) i przemiennych (ryc. 2B) pochodz¹ce ze zdjêcia 2D-3C Krzeczów-Rajsko wykonanego przez Geofizykê Toruñ Sp. z o.o. (Grzywa i in., 2005) oraz dane geofizyczne z otworów Grobla schód-2, Rajsko-1, Rajsko-2 i Rajsko-3. Na przekrojach sejsmicznych zaznaczono wyinterpretowane podstawowe wydzielenia stratygraficzne (Mb2, Mb1 strop i sp¹g warstw anhydrytowych, K3 strop utworów kredy, Kc strop warstw cenomañskich, J3 strop wapiennych utworów jury) oraz krzyw¹ GR otworów Grobla schód-2, Rajsko-1, 2i3. obrazie sejsmicznym sk³adowej pionowej (ryc. 2A) dobrze widoczne s¹ odbicia o znacznych amplitudach od granic podstawowych kompleksów: dodatni refleks pochodz¹cy od stropu anhydrytu, ujemne odbicie od stropu warstw cenomañskich oraz dodatni refleks od stropu jury. Strefa z³o owa, zlokalizowana w stropowej czêœci piaskowców cenomanu w okolicy otworów Rajsko-1 oraz Rajsko-2 ma zapis anomalny. Identyfikuj¹ j¹ bezpoœrednie wskaÿniki wêglowodorowoœci, tj. bright spot podwy - szona amplituda (ujemna) refleksu pochodz¹cego od stropu horyzontu nasyconego oraz flat spot odbicie od kontaktu woda-gaz. Pod stref¹ nasycon¹ obserwuje siê tak e obni enia czêstotliwoœci spowodowane t³umieniem oraz niewielkie obni enia amplitudy. obrazie sejsmicznym fal przemiennych w podobny sposób zaznaczaj¹ siê podstawowe kompleksy stratygraficzne (ryc. 2B). Natomiast obraz sejsmiczny strefy z³o owej jest zdecydowanie ró ny. obrêbie z³o a nie obserwuje siê podwy szonych amplitud, ujemny refleks pochodz¹cy od stropu piaskowców cenomanu w obrêbie z³o a kontynuuje siê w sp¹gu warstw nasyconych, wyinterpretowany strop cenomanu przecina w zachodniej czêœci z³o a fazê dodatni¹. 562

3 0 VILL 1,0 RAJSKO-1 0 VANH 1,0 0 VCLC 1,0 VILL GR Dens Sw Por V p V s V/V p s (%) [API] [g/cc] (%) (%) [m/s] [m/s] H [m] 0 VQUA 1, , Ryc. 3. Krzywe geofizyki wiertniczej otworu Rajsko-1 z zaznaczon¹ stref¹ z³o ow¹; GR profilowanie naturalnego promieniowania gamma; Dens gêstoœæ; Sw nasycenie wod¹; Por porowatoœæ; V p, V s prêdkoœæ fal P oraz S; objêtoœciowe zawartoœci frakcji ilastej (VILL), anhydrytu (VANH), wapienia (VCLC), kwarcu (VQUA); Mb2 strop badenu œrodkowego; Mb1 strop badenu dolnego; K3 strop kredy górnej; Kc strop cenomanu; J3 strop jury górnej Fig. 3. Rajsko-1 well data with indicated gas saturated zone; GR natural gamma ray; Dens density; Por porosity; V p, V s P and S-wave velocities; volumetric curves for clay content (VILL), anhydrite (VANH), calcite (VCLC), quartz (VQUA); Mb2 Middle Badenian top; Mb1 Lower Badenian top; K3 Upper Cretaceous top; Kc Cenomanian top; J3 Upper Jurrasic top Analiza danych otworowych Pierwszym etapem badañ by³o okreœlenie zale noœci pomiêdzy wybranymi parametrami zbiornikowymi oraz zaileniem a prêdkoœci¹ fali pod³u nej (V p ), a tak e stosunkiem prêdkoœci fali pod³u nej do prêdkoœci fali poprzecznej (V p /V s ). badaniach wykorzystano dane geofizyki wiertniczej pochodz¹ce z otworów Rajsko-1, 2, i 3 oraz Grobla schód-2. adnym z tych otworów nie dysponowano krzywymi prêdkoœci fal S. Dostêpnoœæ krzywych dotycz¹cych objêtoœciowych zawartoœci poszczególnych sk³adników szkieletu skalnego oraz krzywych prêdkoœci fali P, porowatoœci i nasycenia pozwoli³a na obliczenie syntetycznych krzywych prêdkoœci fali S, z wykorzystaniem relacji Biota-Gassmanna (Krief i in., 1989; Ba³a, 2008). Podstawowym narzêdziem korelacji danych otworowych z danymi sejsmicznymi s¹ sejsmogramy syntetyczne. wypadku fal pod³u nych korelacja zosta³a wykonana za pomoc¹ sejsmogramów, obliczonych jako splot rozk³adu wspó³czynników odbicia z sygna³em elementarnym. Dla pól fal przemiennych korelacja odbywa³a siê z u yciem tras syntetycznych obliczonych na podstawie równañ Zoeppritza, z za³o onymi ró nymi odleg³oœciami punktu wzbudzenia od punkt odbioru (offsetami), oraz sygna³u elementarnego. Niezbêdna w procesie dopasowania danych sejsmicznych i otworowych aplikacja poprawek prêdkoœciowych doprowadzi³a do otrzymania poprawionych krzywych prêdkoœci V p, V s, a zatem i V p /V s, które by³y niezbêdne do dalszych analiz, tj. okreœlania zale noœci pomiêdzy prêdkoœci¹ V p i V s a innymi parametrami petrofizycznymi. Korelacjê danych otworowych z polem odbitych fal P wykonano w domenie czasu rejestracji fal P, natomiast w wypadku fal przemiennych PS w domenie czasu rejestracji fal PS. ykonana korelacja pozwoli³a tak e na powi¹zanie odpowiadaj¹cych sobie refleksów na profilach fal P i PS. Poprawione krzywe prêdkoœciowe oraz inne krzywe geofizyki otworowej otworu Rajsko-1 zosta³y przedstawione na rycinie 3. Zale noœci pomiêdzy wybranymi parametrami (porowatoœci¹, zaileniem oraz nasyceniem wod¹ z³o ow¹) a prêdkoœci¹ V p, V s by³y podstaw¹ do wnioskowania o zmiennoœci wybranych parametrów petrofizycznych. Te zale noœci wyznaczono na podstawie opracowanych wykresów krzy owych (ryc. 4, 5i6). p³yw porowatoœci na prêdkoœæ propagacji fal sprê- ystych. ykresy krzy owe, przedstawiaj¹ce zale noœci pomiêdzy prêdkoœci¹ propagacji fali pod³u nej (ryc. 4A) oraz V p /V s (ryc. 4B) a porowatoœci¹ ca³kowit¹ (Por) w kompleksie cenomañskim, zosta³y obliczone na podstawie danych z otworu Rajsko-1. Jeœli przeanalizuje siê rysunek, mo na stwierdziæ, e wraz ze wzrostem porowatoœci prêdkoœæ propagacji fali pod³u nej maleje. Oprócz wp³ywu porowatoœci widoczny jest równie wp³yw nasycenia, 563

4 powoduj¹cy znaczne zmniejszenie V p. danych pochodz¹cych z kompleksu cenomañskiego wzrost V p /V s wraz ze wzrostem porowatoœci (zarówno w wypadku nasycenia przestrzeni porowych gazem, jak i wod¹ z³o ow¹) zaznacza siê w sposób ewidentny. p³yw zailenia na prêdkoœæ propagacji fal sprê ystych. zrost zailenia powoduje spadek prêdkoœci tak fali pod³u nej, jak i poprzecznej. zwi¹zku z tym, e zailenie wp³ywa w wiêkszym stopniu na prêdkoœæ fali S (Minear, 1982; Tosaya & Nur, 1982), jest obserwowany wzrost wartoœci V p /V s wraz ze wzrostem zailenia. Na rycinie 5 widaæ zale noœæ pomiêdzy prêdkoœci¹ fali P (A) oraz V p /V s (B) a zaileniem, przedstawionym w postaci objêtoœciowej zawartoœci frakcji ilastej szkieletu skalnego (VILL). Analiza rysunku pozwala stwierdziæ spadek prêdkoœci propagacji fali pod³u nej ze wzrostem zailenia. Zani one wartoœci V p, charakterystyczne dla grupy punktów (w przedziale prêdkoœci m/s), s¹ zwi¹zane z warstwami nasyconymi gazem. idoczny jest tak e wzrost V p /V s przy zwiêkszonym zaileniu. Poniewa jednak zailenie nie jest znaczne oraz wystêpuje zmniejszenie V p /V s zwi¹zane z nasyceniem gazem, trudno jednoznacznie okreœliæ jego wp³yw na V p /V s. p³yw nasycenia na prêdkoœæ propagacji fal sprê ystych. Nasycenie gazem powoduje znaczne zmniejszenie prêdkoœci fal pod³u nych oraz wartoœci V p /V s, natomiast prêdkoœæ fal poprzecznych wraz ze wzrostem nasycenia prawie siê nie zmienia. Rycina 6 przedstawia zale noœæ pomiêdzy prêdkoœci¹ fali pod³u nej (A) oraz V p /V s (B) a nasyceniem wod¹ z³o ow¹ (Sw). Na wykresach krzy owych jest widoczny skokowy spadek prêdkoœci fal pod³u nych oraz V p /V s w warstwach nasyconych w stosunku do nienasyconych piaskowców cenomañskich. Podsumowuj¹c wyniki uzyskane z wykresów krzy owych, mo na stwierdziæ, e: zale noœci pomiêdzy V p oraz V p /V s a porowatoœci¹ zaznaczaj¹ siê w dobry sposób, a wiêc estymacja porowatoœci na podstawie rozk³adu prêdkoœci (lub impedancji) powinna przynieœæ dobre rezultaty. Dodatkowa informacja o prêdkoœci propagacji fali poprzecznej w znacz¹cy sposób mo e zwiêkszyæ wiarygodnoœæ estymacji, wyraÿnie widoczna zale noœæ pomiêdzy V p a zaileniem mo e byæ podstaw¹ przewidywania zailenia opartego na rozk³adzie prêdkoœci (lub impedancji). Pomocna mo e 564 V p [m/s] V p [m/s] ,90 G ÊBOKOŒÆ [m] 1,80 DPTH [m] ,70 1, , ,40 1, , ,05 0,10 0,15 0,20 0,25 0,05 0,10 0,15 0,20 0,25 VILL VILL V p [m/s] A 7,5 10,0 12,5 15,0 17,5 20,0 22,5 25,0 27,5 Por (%) A A Sw (%) Vp/ Vs 2,00 Vp/ Vs 2,00 Ryc. 5. ykresy krzy owe pomiêdzy V p (A) oraz V p /V s (B) i zaileniem (VILL) dla kompleksu cenomañskiego w otworze Rajsko-1 Fig. 5. Crossplots between V p (A), V p /V s (B) and clay content (VILL) for the Cenomanian complex of the well Rajsko-1 Vp/ Vs 2,00 1,90 G ÊBOKOŒÆ [m] 1,80 DPTH [m] 994 1, , , , ,30 1,20 byæ tak e informacja o V s, jednak ze wzglêdu na niewielkie zmiany zailenia oraz s³absze zale noœci pomiêdzy parametrami wynik mo e byæ obarczony znacznym b³êdem, w wypadku nasycenia wod¹ z³o ow¹ istnieje mo liwoœæ przewidywania nasycenia gazem jedynie w sposób jakoœciowy, ze wzglêdu na skokowy spadek V p oraz V p /V s z nasyceniem. B Sw (%) Ryc. 6. ykresy krzy owe pomiêdzy V p (A) oraz V p /V s (B) i nasyceniem wod¹ (Sw) dla kompleksu cenomañskiego w otworze Rajsko-1 Fig. 6. Crossplots between V p (A), V p /V s (B) and water saturation (Sw) for the Cenomanian complex of the well Rajsko-1 1,90 G ÊBOKOŒÆ [m] 1,80 DPTH [m] 994 1, , , , ,30 1,20 B 7,5 10,0 12,5 15,0 17,5 20,0 22,5 25,0 27,5 Por (%) Ryc. 4. ykresy krzy owe pomiêdzy V p (A) oraz V p /V s (B) i porowatoœci¹ (Por) dla kompleksu cenomañskiego w otworze Rajsko-1 Fig. 4. Crossplots between V p (A), V p /V s (B) and porosity (Por) for the Cenomanian complex of the well Rajsko-1 B

5 ykonano takie same analizy danych z otworu Rajsko-3. Otrzymane wyniki s¹ podobne do przedstawionych w poprzednich rozdzia³ach, jednak ze wzglêdu na brak nasycenia gazem nie wystêpuj¹ zwi¹zane z nim spadki prêdkoœci fali P oraz V p /V s (Kobylarski, 2008). Atrybuty sejsmiczne Przewidywanie rozk³adu wybranych parametrów zbiornikowych oraz zailenia wzd³u przekroju sejsmicznego T004 (ryc. 1 i 2) wymaga³o obliczenia inwersji sejsmicznej fali P i S oraz impedancji elastycznej, jak równie przeprowadzenia analizy zmiany amplitudy fali odbitej z offsetem (AVO). Uzyskano atrybuty bêd¹ce podstaw¹ przewidywania. Inwersja sejsmiczna to proces odwzorowania fizycznej struktury i w³aœciwoœci oœrodka geologicznego na podstawie powierzchniowych pomiarów sejsmicznych. G³ównym celem wykonanej inwersji by³o uzyskanie rozk³adów impedancji akustycznej (iloczyn prêdkoœci fali P i gêstoœci objêtoœciowej) i prêdkoœci na podstawie zarejestrowanych tras sejsmicznych. Ze wzglêdu na dobre rozpoznanie budowy wg³êbnej oœrodka (opracowane i sprawdzone modele sejsmogeologiczne Kobylarski, 2008; Kobylarski i in., 2008) zastosowano inwersjê z wykorzystaniem modelu geologicznego. wyniku wykonanej inwersji zarejestrowanego pola fal pod³u nych otrzymano impedancjê akustyczn¹ (ryc. 7) oraz rozk³ad prêdkoœci fali P. Rozk³ad wartoœci impedancji w dobry sposób odzwierciedla budowê geologiczn¹ oœrodka. Du e wartoœci impedancji charakteryzuj¹ warstwê anhydrytów oraz strop wêglanowych utworów jury, mniejsze wartoœci w stosunku do otoczenia charakteryzuj¹ zaœ piaskowce cenomañskie. Obni enie w obrêbie strefy z³o owej w dobry sposób odzwierciedla nasycenie gazem. Przegl¹d Geologiczny, vol. 56, nr 7, 2008 G-2 R-2 R-1 R-3 G-2 R-2 R-1 R-3 Imp [(m/s) (g/cc)] Ryc. 7. Impedancja akustyczna; GR profilowanie naturalnego promieniowania gamma, Mb2 strop badenu œrodkowego, Mb1 strop badenu dolnego, K3 strop kredy górnej, Kc strop cenomanu, J3 strop jury górnej; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy Fig. 7. Acoustic impedance; GR natural gamma ray, Mb2 Middle Badenian top, Mb1 Lower Badenian top, K3 Upper Cretaceous top, Kc Cenomanian top, J3 Upper Jurrasic top; CDP common depth point Imp [(m/s) (g/cc)] Ryc. 8. Impedancja fali S; GR profilowanie naturalnego promieniowania gamma, Mb2 strop badenu œrodkowego, Mb1 strop badenu dolnego, K3 strop kredy górnej, Kc strop cenomanu, J3 strop jury górnej; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy Fig. 8. S-wave impednace; GR natural gamma ray, Mb2 Middle Badenian top, Mb1 Lower Badenian top, K3 Upper Cretaceous top, Kc Cenomanian top, J3 Upper Jurrasic top; CDP common depth point Opieraj¹c siê na fakcie, e refleksyjnoœæ pól fal przemiennych mo e byæ pod pewnymi warunkami liniowo zale na od refleksyjnoœci pól fal poprzecznych (Hirshe K., 2005 pomoc elektroniczna systemu Hampson-Russell Software; Varga i in., 2007), wykonano inwersjê pola fal przemiennych z wykorzystaniem modelu impedancji fali poprzecznej, opracowanego w skali czasowej fal P. jej wyniku otrzymano rozk³ad impedancji fali poprzecznej (ryc. 8) oraz rozk³ad prêdkoœci fal S. 565

6 Podobnie jak w wypadku pola impedancji akustycznej (ryc. 7) rozk³ad impedancji fali S (ryc. 8) w dobry sposób charakteryzuje poszczególne kompleksy geologiczne. Natomiast w obrêbie strefy nasyconej gazem nie wystêpuj¹ znaczne zmiany wartoœci. Nasycenie gazem nie powoduje bowiem wyraÿnej zmiany prêdkoœci fali S. Rozk³ad V p /V s otrzymany na podstawie prêdkoœci inwersyjnych zosta³ przedstawiony na rycinie 9. Jeœli przeanalizuje siê rysunek, mo na stwierdziæ, i w obrêbie strefy nasyconej gazem obserwujemy zmniejszenie V p /V s do wartoœci ok. 1,45. Impedancja elastyczna (I) jest uogólnieniem oraz rozszerzeniem impedancji akustycznej. Niezbêdne do jej wyznaczenia dane to prêdkoœæ propagacji fali pod³u nej, poprzecznej, gêstoœæ oraz k¹t padania promienia na granicê sejsmiczn¹ (Connolly, 1999). Impedancjê elastyczn¹ mo na obliczyæ na podstawie sum k¹towych, traktowanych jako splot impedancji elastycznej z sygna³em elementarnym danej sumy k¹towej. Po analizie sum k¹towych z ró nych przedzia³ów k¹tów wykorzystano sumy odpowiadaj¹ce k¹tom ok. 7 oraz ok. 30. Obliczone impedancje niewielkich oraz du ych k¹tów wykazuj¹ spadki wartoœci w obrêbie stref nasyconych gazem (Kobylarski, 2008). Stosunek impedancji elastycznej k¹ta ok. 7 oraz k¹ta ok. 30 I(7)/I(30) jest przedstawiony na rycinie 10. Analizuj¹c rysunek, mo na stwierdziæ wyraÿne ró nice w wartoœciach charakteryzuj¹cych poszczególne kompleksy geologiczne oraz brak znacznych zmian w obrêbie z³o a gazu. Analiza AVO. Analiza zmian amplitudy z offsetem stanowi wa ny etap interpretacji danych sejsmicznych. AVO analizowane s¹ zmiany amplitudy konkretnego refleksu sejsmicznego w funkcji odleg³oœci Ÿród³o-odbiornik (a zarazem i w funkcji k¹ta padania promienia sej- Ryc. 9. Rozk³ad V p /V s obliczony na podstawie danych pochodz¹cych z inwersji; GR profilowanie naturalnego promieniowania gamma, Mb2 strop badenu œrodkowego, Mb1 strop badenu dolnego, K3 strop kredy górnej, Kc strop cenomanu, J3 strop jury górnej; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy Fig. 9. V p /V s distribution calculated on the basis of inversion results; GR natural gamma ray, Mb2 Middle Badenian top, Mb1 Lower Badenian top, K3 Upper Cretaceous top, Kc Cenomanian top, J3 Upper Jurrasic top; CDP common depth point Ryc. 10. Iloraz impedancji elastycznych I(7)/I(30); GR profilowanie naturalnego promieniowania gamma, Mb2 strop badenu œrodkowego, Mb1 strop badenu dolnego, K3 strop kredy górnej, Kc strop cenomanu, J3 strop jury górnej; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy Fig. 10. lastic impedances ratio I(7)/I(30); GR natural gamma ray, Mb2 Middle Badenian top, Mb1 Lower Badenian top, K3 Upper Cretaceous top, Kc Cenomanian top, J3 Upper Jurrasic top; CDP common depth point G-2 R-2 R-1 R-3 G-2 R-2 R-1 R-3 Vp/ Vs 3,50 3,41 3,32 3,23 3,14 3,05 2,96 2,88 2,79 2,70 2,61 2,52 2,43 2,34 2,25 2,16 2,07 1,98 1,89 1,80 1,71 1,63 1,54 1,45 1,36 1,27 1,18 1,09 1,00 l(7)/l(30) 6,00 5,63 5,25 4,88 4,50 4,13 3,75 3,38 3,00 566

7 G-2 R-2 R-1 R-3 Przegl¹d Geologiczny, vol. 56, nr 7, 2008 AVO product 1,0 0,0 Ryc. 11. ynik analiz zmian amplitudy z offsetem (AVO product); trasy intercept, GR profilowanie naturalnego promieniowania gamma, Mb2 strop badenu œrodkowego, Mb1 strop badenu dolnego, K3 strop kredy górnej, Kc strop cenomanu, J3 strop jury górnej; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy Fig. 11. Results of amplitude versus offset analysis (AVO product); wiggles intercept, GR natural gamma ray, Mb2 Middle Badenian top, Mb1 Lower Badenian top, K3 Upper Cretaceous top, Kc Cenomanian top, J3 Upper Jurrasic top; CDP common depth point -1,0 smicznego). Zmiana amplitudy z offsetem zale y od relacji prêdkoœci fali pod³u nej, poprzecznej oraz gêstoœci na granicy oœrodków geologicznych, a zatem i od wspó³czynnika Poissona. Gdy wstêpuj¹ utwory piaskowcowe nasycone gazem oraz nadleg³e utwory uszczelniaj¹ce, które charakteryzuje wiêksza prêdkoœæ, nastêpuje wzrost bezwzglêdnych wartoœci amplitud dla wiêkszych wartoœci offsetów (Ostrander, 1984). Na profilu T004 wynik analizy AVO w strefie z³o a gazu przedstawiono na rycinie 11 za pomoc¹ atrybutów AVO. Trasy sejsmiczne odpowiadaj¹ wartoœciom intercept, a t³o kolorystyczne wartoœciom AVO product. Intercept jest równy wspó³czynnikowi odbicia fali na granicy dwóch oœrodków, a AVO product to atrybut zale ny od nachylenia prostej aproksymuj¹cej wzrost amplitudy z offsetem. Pozytywna anomalia AVO wskazuje na nasycenie gazem, potwierdza tym samym spadek prêdkoœci fali P oraz V p /V s w warstwach z³o owych. Na rysunku s¹ widoczne tak e anomalie zwi¹zane z warstw¹ anhydrytów oraz stopem jury, wywo³ane s¹ one jednak znacznymi wspó³czynnikami odbicia wystêpuj¹cymi na tych granicach. stymacja porowatoœci, zailenia oraz nasycenia gazem Przedstawione atrybuty sejsmiczne zawieraj¹ w sobie informacje o budowie i w³aœciwoœciach fizycznych badanego oœrodka. U ycie metod geostatystycznych pozwala na jednoczesne wykorzystanie wszystkich omówionych atrybutów do estymacji konkretnego parametru (np. zailenia, porowatoœci) wzd³u badanego profilu. szystkie etapy wykonanej interpretacji oraz analiz mia³y na celu zgromadzenie jak najwiêkszej iloœci informacji charakteryzuj¹cych badane kompleksy geologiczne. Informacje te, w powi¹zaniu z danymi otworowymi, zosta³y wykorzystane do okreœlenia nasycenia gazem, porowatoœci oraz zailenia w obrêbie kompleksu cenomañskiego. Obliczenia wykonano w module merge systemu Hampson-Russell Software, pozwalaj¹cym na wyznaczenie przestrzennego rozk³adu parametrów dziêki okreœlonym zale noœciom, które maj¹ najlepsze wspó³czynniki korelacji (oraz najmniejszy b³¹d) pomiêdzy danym parametrem a konkretnym atrybutem (sejsmik¹, impedancj¹ akustyczn¹, elastyczn¹ itp.) oraz ich modyfikacjami. ykorzystano dwie metody bazuj¹ce na regresji linowej, pierwsza z nich (single attribute analysis) pozwala na wyznaczenie rozk³adu szukanego parametru na podstawie jednego atrybutu. Druga natomiast (multi attribute analysis) na jednoczesne wykorzystanie wiêkszej liczby atrybutów do okreœlenia rozk³adu szukanego parametru wzd³u profilu. Obliczenia w drugim wypadku opieraj¹ siê na regresji krokowej postêpuj¹cej, ze wzglêdu na jednoczesne wykorzystanie tak e modyfikacji obliczonych atrybutów, nie s¹ stosowane atrybuty bêd¹ce w relacjach liniowych (Hampson i in., 2001; pomoc elektroniczna Hampson-Russell Software C8 R2, 2008). Przedstawione analizy przeprowadzono w kompleksie cenomañskim. Zosta³y wykorzystane równie dane z otworów Rajsko-1, 2, 3 oraz Grobla schód-2. artoœæ zailenia oraz porowatoœci uzyskano dziêki wynikom pochodz¹cym z wykorzystania kilku ró nych atrybutów. pierwszej fazie wykorzystano jedynie zale- 567

8 G-2 R-2 R-1 R-3 G-2 R-2 R-1 R-3 G-2 R-2 R-1 R-3 A B C Por (%) 35,0 33,2 31,4 29,6 27,9 26,1 24,3 22,5 20,7 18,9 17,1 15,4 13,6 11,8 10,0 Por (%) 35,0 33,2 31,4 29,6 27,9 26,1 24,3 22,5 20,7 18,9 17,1 15,4 13,6 11,8 10,0 Por (%) 35,0 33,2 31,4 29,6 27,9 26,1 24,3 22,5 20,7 18,9 17,1 15,4 13,6 11,8 10,0 Ryc. 12. stymacja rozk³adu porowatoœci (Por) z wykorzystaniem: A impedancji akustycznej, B impedancji akustycznej, impedancji fali S oraz rozk³adu V p /V s, C wszystkich poprzednich oraz dodatkowo ilorazu impedancji elastycznych; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy Fig. 12. Porosity (Por) estimation with a use of: A acoustic impedance, B acoustic impedance, S-wave impedance and V p /V s distribution, C additionally elastic impedance ratio; CDP common depth point noœci pomiêdzy szukanymi parametrami a impedancj¹ akustyczn¹. kolejnym kroku do wyznaczenia porowatoœci i zailenia wykorzystano impedancjê fali P, fali S oraz rozk³ad V p /V s. ostatnim etapie obliczeñ wykorzystano wszystkie wczeœniej zastosowane atrybuty oraz iloraz impedancji elastycznych. Taki sposób okreœlania zailenia i porowatoœci pozwala, oprócz otrzymania dok³adniejszego wyniku, tak e na okreœlenie, czy dodatkowa informacja o fali S wp³ywa w sposób istotny na poprawnoœæ wyniku. stymacja porowatoœci. ynik szacowania porowatoœci jedynie na podstawie rozk³adu impedancji akustycznej jest przedstawiony na rycinie 12A. Trend zmian porowatoœci jest podobny do zmian impedancji i odpowiada wskazaniom przedstawionych krzywych porowatoœci (Por). otworze Rajsko-3 porowatoœæ zmienia siê tylko w niewielkim stopniu, natomiast w otworze Rajsko-1 zmiany porowatoœci s¹ wiêksze, zasadniczo tak e zgodne ze wskazaniami krzywej porowatoœci. ynik estymacji porowatoœci z wykorzystaniem impedancji fali P, fali S oraz V p /V s jest przedstawiony na rycinie 12B. Ró nice w stosunku do poprzedniego rozk³adu zaznaczaj¹ siê w otworze Grobla schód-2 (zwiêkszenie porowatoœci) oraz w sp¹gowej czêœci kompleksu w okolicach otworu Rajsko-1 (zmniejszenie porowatoœci). ykorzystanie dodatkowo informacji o impedancji elastycznej nie wprowadza znacz¹cych zmian (ryc. 12C) Analiza poszczególnych wyników pozwala stwierdziæ, e wykorzystanie oprócz impedancji fali P równie informacji o prêdkoœci fali poprzecznej (impedancji fali S oraz V p /V s ) pozwala na dok³adniejsze okreœlenie rozk³adu porowatoœci w obrêbie kompleksu cenomañskiego. Argumentem za tym jest wspó³czynnik korelacji pomiêdzy wartoœciami na krzywej porowatoœci a obliczonymi z wykorzystaniem pola V p, V s oraz V p /V s. wypadku okreœlenia porowatoœci jedynie na podstawie impedancji fali P, wspó³czynnik ten wynosi ok. 0,5, gdy dodatkowo wykorzysta siê impedancjê fali S oraz V p /V s, wartoœæ wspó³czynnika wzrasta do 0,7. stymacja zailenia. Pomimo bardzo niewielkich zmian zailenia piaskowców cenomañskich wzd³u profilu T004 (rzêdu kilkunastu procent) oraz braku jednoznacznych zale noœci pomiêdzy zaileniem a prêdkoœciami oraz V p /V s, podjêto próbê estymacji zailenia. 568

9 CDP CDP G-2 R-2 R-1 R ILL ILL ILL A G-2 R-2 R-1 R ILL ILL ILL ILL (%) 13,00 12,50 12,00 11,50 11,00 10,50 10,00 9,50 9,00 CDP B G-2 R-2 R-1 R ILL ILL ILL ILL (%) 13,00 12,50 12,00 11,50 11,00 10,50 10,00 9,50 9,00 C ILL (%) 13,00 12,50 12,00 11,50 11,00 10,50 10,00 9,50 9,00 Ryc. 13. stymacja rozk³adu zailenia (VILL) z wykorzystaniem: A impedancji akustycznej, B impedancji akustycznej, impedancji fali S oraz rozk³adu V p /V s, C wszystkich poprzednich oraz dodatkowo ilorazu impedancji elastycznych; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy Fig. 13. Shale content (VILL) estimation with a use of: A acoustic impedance, B acoustic impedance, S-wave impedance and V p /V s distribution, C additionally elastic impedance ratio; CDP common depth point Rozk³ad zailenia obliczony z wykorzystaniem zale noœci z impedancj¹ akustyczn¹ jest przedstawiony na rycinie 13A. ynik odpowiada rozk³adowi impedancji. obrêbie z³o a wystêpuje zmniejszenia zailenia. sp¹gowej czêœci kompleksu, pod z³o em zailenie siê zwiêksza, co jest niezgodne ze wskazaniami krzywej zailenia VILL (niewielkie zmniejszenie zailenia). otworze Rajsko-3 obliczony rozk³ad zailenia jest zgodny ze wskazaniami krzywej VILL. Obliczenie rozk³adu na podstawie impedancji fali P, impedancji fali S oraz rozk³adu V p /V s (ryc. 13B) wprowadza niewielkie zmiany. obrêbie z³o a jest obserwowane zmniejszenie zailenia ze wzglêdu na wykorzystanie rozk³adu V p /V s w obliczeniach. a na zmiana w stosunku do poprzedniego rozk³adu jest widoczna w sp¹gu kompleksu cenomañskiego (w otworze Rajsko-1), gdzie wystêpuje spadek zailenia zgodny ze wskazaniami krzywej VILL. ykorzystanie dodatkowo ilorazu impedancji elastycznych do okreœlenia rozk³adu zailenia (ryc. 13C) daje rezultat zgodny ze wskazaniami krzywych, podobny do poprzedniego (ryc. 13B). Szacowanie nasycenia gazem. Analizy dotycz¹ce nasycenia gazem maj¹ jedynie charakter jakoœciowy. Do analizy wykorzystano dane wykazuj¹ce zmianê wraz z nasyceniem gazem (impedancja fali P, V p /V s, AVO product). Obliczeñ rozk³adu nasycenia gazem dokonano wykorzystuj¹c dwa alternatywne podejœcia. pierwszym jednoczeœnie wykorzystano impedancjê fali P oraz V p /V s, w drugim impedancjê fali P, V p /V s, AVO product oraz wartoœci amplitud z tras sejsmicznych (ryc. 14). Analizuj¹c rysunek, mo na stwierdziæ wystêpowanie nasycenia w obrêbie otworów Rajsko-1 oraz Rajsko-2, odpowiadaj¹ce obni onym wskazaniom krzywej nasycenia wod¹ (Sw). Zgodnie z danymi otworowymi nasycenie nie wystêpuje w okolicach otworu Rajsko-3. nioski artykule przedstawiono wyniki estymacji nasycenia gazem, zailenia i porowatoœci z wykorzystaniem danych otworowych oraz atrybutów obliczonych na podstawie danych sejsmicznych. szystkie etapy interpretacji oraz analiz mia³y na celu zgromadzenie jak najwiêkszej iloœci informacji o badanych kompleksach geologicznych. Czêœæ z nich mo e jedynie pos³u yæ do interpretacji jakoœciowej (np. wyniki analizy 569

10 G-2 R-2 R-1 R-3 GAZ GAS ODA ATR Ryc. 14. stymacja nasycenia gazem obliczona na podstawie impedancji akustycznej, rozk³adu V p /V s, AVO product oraz wartoœci amplitud z tras sejsmicznych; Sw krzywa nasycenia wod¹; CDP wspólny punkt g³êbokoœciowy Fig. 14. Gas saturation estimation calculated on the basis of acoustic impedance, V p /V s distribution, AVO product and seismic trace amplitudes; Sw water saturation curve; CDP common depth point AVO), inne do iloœciowej interpretacji poszczególnych parametrów, mimo e w sejsmice mierzony jest efekt skumulowany wszystkich parametrów. Szczególnie istotny jest fakt dostêpnoœci danych o rozk³adzie prêdkoœci fali poprzecznej, która jest tylko w bardzo niewielkim stopniu uzale niona od rodzaju medium nasycaj¹cego ska³y. Pomocne mo e byæ tak e wykorzystanie wyników inwersji elastycznej. szystkie obliczone atrybuty sejsmiczne wnosi³y istotne informacje w okreœlanie rozk³adu parametrów zbiornikowych i zailenia. wypadku iloœciowej estymacji parametrów kluczowe znaczenie maj¹ korelacje wystêpuj¹ce pomiêdzy parametrami, oznaczone na podstawie danych geofizyki wiertniczej. Niskie wspó³czynniki korelacji oznaczaj¹, e uzyskane wyniki nawet na podstawie wielu atrybutów mog¹ byæ obarczone b³êdem. Badania przedstawione w artykule zosta³y wykonane w ramach realizacji projektu badawczego Ministerstwa Nauki i Informatyzacji nr 4T12B pt. Identyfikacja stref zmiennoœci parametrów petrofizycznych górotworu zapadliska przedkarpackiego na podstawie zró nicowania pola fal P i PS z wykorzystaniem modelowañ sejsmicznych. Autorzy dziêkuj¹ PGNiG S.A. oraz Geofizyce Toruñ Sp. z o.o. i Geofizyce Kraków Sp. z o.o. za udostêpnienie danych geofizycznych. Literatura AVSTH P., MUKRJI T. & MAVKO G Quantitative Seismic Interpretation. Applying Rock Physics to Reduce Interpretation Risk. Cambridge University Press, Cambridge-New York-Melbourne. BARAN U., GLINIAK., JAOR. & URBANIC A Perspektywicznoœæ kompleksu górnej jury w rejonie Bochnia-Dêbica w œwietle badañ sejsmicznych i wyników geologiczno z³o owych, [:] Przemys³ naftowy i nauka razem w XXI wiek. Karpacka Konferencja Naukowa, Raba Ni na, maja PGNiG, Geonafta, Kraków: BA A M Obliczenie teoretycznych wartoœci prêdkoœci fal pod³u nych i poprzecznych dla odwiertów, [:] Kowalczuk J., Pietsch K., Ba³a M. & Kobylarski M. Identyfikacja stref zmiennoœci parametrów petrofizycznych górotworu zapadliska przedkarpackiego na podstawie zró nicowania pola fal P i PS z wykorzystaniem modelowañ sejsmicznych. Projekt badawczy MNiI (KBN) nr 4T12B Arch. Katedry Geofizyki GGiOŒ AGH, Kraków. CONNOLLY P lastic Impedance. The Leading dge, 18, 4: DUFFOUR J., SQUIRS J., GOODAY.N., DMUNDS A. & SHOOK I Integrated geological and geophysical interpretation case study, and Lamé rock parameter extractions using AVO analysis on the Blackfoot 3C-3D seismic data, southern Alberta, Canada. Geoph., 67: FLORK R., GÓRKA A. & ZACHARSKI J. 2006a p³yw architektury mezo-paleozoicznego pod³o a miocenu na warunki migracji i akumulacji wêglowodorów w utworach cenomanu i czêœci przedgórza [:] Problemy techniczne i technologiczne pozyskiwania wêglowodorów a zrównowa ony rozwój gospodarki. Pr. Inst. Nafty i Gazu, 137: FLORK R., GÓRKA A. & ZACHARSKI J. 2006b Mo liwoœci generacji i akumulacji wêglowodorów w utworach mezo-paleozoicznych rejonu Grobla Strzelce ielkie Rajsko, jako przyk³ad schematu systemu naftowego przedgórza Karpat, [:] Problemy techniczne i technologiczne pozyskiwania wêglowodorów a zrównowa ony rozwój gospodarki. Pr. Inst. Nafty i Gazu, 137: GAISR J Advantages of 3-D PS-wave data to unravel S-wave birefringence for fracture detection, [In:] 70 th Annual International Society of xploration Geophysicists Meeting and xposition, Houston, Texas: GRZYA., KASPRZYK M. & PRZYBY O A Opracowanie badañ sejsmicznych temat: Krzeczów-Rajsko 2D-3C, Geofizyka Toruñ Sp. z o.o. Arch. PGNiG S.A. HAMPSON D.D., SCHULK J.S. & QUIRIN J.A Use of multiattribute transforms to predict log properties from seismic data. Geoph., 66, 1; KOBYLARSKI M Zmiennoœæ pola fal pod³u nych i przemiennych jako Ÿród³o informacji o parametrach petrofizycznych górotworu przedgórza Karpat. Arch. GGiOŒ AGH, Kraków. KOBYLARSKI M., PITSCH K. & KOALCZUK J Modelowania pól fal P i PS jako narzêdzie konstrukcji modeli prêdkoœci fal pod³u nych i poprzecznych. Geol. AGH, 34, 2: KRIF M., GARAT J., STLLINGRFF J. & VNTR J A petrophysical interpretation using the velocities of P and S waves (Full-waveform sonic). The Log Analyst, 31: MINAR J Clay models and acoustic velocities, [In:] 57 th AIM Society of Petroleum ngineers annual technical conference and exhibition, 26 Sep 1982, New Orleans, USA. Pap. SP OSTRANDR.J Plane-wave reflection coefficients for gas sands at non-normal incidence. Geoph., 49: TOSAYA C.A. & NUR A ffects of diagenesis and clays on compressional velocities in rocks. Geoph., 9: 5 8. VARGA R.M., BANCROFT J.C. & START R.R Inversion and interpretation of multicomponent seismic data: illesden Green, Alberta. [In:] 2007 CSPG CSG Joint Convention: Praca wp³ynê³a do redakcji r. Po recenzji akceptowano do druku r. 570

Fig. 1.1.3_31 Przyk ad dyskretnego modelu litologicznego

Fig. 1.1.3_31 Przyk ad dyskretnego modelu litologicznego Regionalne modele przestrzenne dla utworów dolnej jury i dolnego triasu (Bartosz Papiernik, Marek Hajto, Jacek Che mi ski, Ewa Szynkaruk, Maciej Tomaszczyk) Wspó cze nie, modelowanie w asno ci o rodka

Bardziej szczegółowo

Jerzy Stopa*, Stanis³aw Rychlicki*, Pawe³ Wojnarowski* ZASTOSOWANIE ODWIERTÓW MULTILATERALNYCH NA Z O ACH ROPY NAFTOWEJ W PÓ NEJ FAZIE EKSPLOATACJI

Jerzy Stopa*, Stanis³aw Rychlicki*, Pawe³ Wojnarowski* ZASTOSOWANIE ODWIERTÓW MULTILATERALNYCH NA Z O ACH ROPY NAFTOWEJ W PÓ NEJ FAZIE EKSPLOATACJI WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 24 ZESZYT 1 2007 Jerzy Stopa*, Stanis³aw Rychlicki*, Pawe³ Wojnarowski* ZASTOSOWANIE ODWIERTÓW MULTILATERALNYCH NA Z O ACH ROPY NAFTOWEJ W PÓ NEJ FAZIE EKSPLOATACJI 1. WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA SUROWCAMI MINERALNYMI. Tom 29 2013 Zeszyt 2. DOI 10.2478/gospo-2013-0015 STANIS AW DUBIEL*, BARBARA ULIASZ-MISIAK**

GOSPODARKA SUROWCAMI MINERALNYMI. Tom 29 2013 Zeszyt 2. DOI 10.2478/gospo-2013-0015 STANIS AW DUBIEL*, BARBARA ULIASZ-MISIAK** GOSPODARKA SUROWCAMI MINERALNYMI Tom 29 2013 Zeszyt 2 DOI 10.2478/gospo-2013-0015 STANIS AW DUBIEL*, BARBARA ULIASZ-MISIAK** Analiza statystyczna parametrów zbiornikowych utworów jury górnej-kredy dolnej

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE KRAJU CZY PORADZIMY SOBIE SAMI?

KONFERENCJA BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE KRAJU CZY PORADZIMY SOBIE SAMI? KONFERENCJA BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE KRAJU CZY PORADZIMY SOBIE SAMI? PROWINCJE NAFTOWE POLSKI: DOTYCHCZASOWE OSIĄGNIĘCIA I DALSZE PERSPEKTYWY POSZUKIWAWCZE dr hab. PAWEŁ KARNKOWSKI Polskie Górnictwo

Bardziej szczegółowo

WYNIKI BADAÑ HYDROGEOLOGICZNYCH

WYNIKI BADAÑ HYDROGEOLOGICZNYCH Leszek BOJARSKI, Andrzej SOKO OWSKI, Jakub SOKO OWSKI WYNIKI BADAÑ HYDROGEOLOGICZNYCH WYNIKI OPRÓBOWAÑ HYDROGEOLOGICZNYCH Celem opróbowania otworu wiertniczego Busówno IG 1 by³a ocena warunków hydrochemicznych

Bardziej szczegółowo

BAZA DANYCH ORAZ SZCZEGÓŁOWY 3D MODEL GEOLOGICZNY DLA PODZIEMNEJ SEKWESTRACJI CO 2 REJONU BEŁCHATOWA NA PRZYKŁADZIE STRUKTURY BUDZISZEWIC - ZAOSIA

BAZA DANYCH ORAZ SZCZEGÓŁOWY 3D MODEL GEOLOGICZNY DLA PODZIEMNEJ SEKWESTRACJI CO 2 REJONU BEŁCHATOWA NA PRZYKŁADZIE STRUKTURY BUDZISZEWIC - ZAOSIA BAZA DANYCH ORAZ SZCZEGÓŁOWY 3D MODEL GEOLOGICZNY DLA PODZIEMNEJ SEKWESTRACJI CO 2 REJONU BEŁCHATOWA NA PRZYKŁADZIE STRUKTURY BUDZISZEWIC - ZAOSIA Łukasz Nowacki* Maciej Tomaszczyk* Jacek Chełmiński* Bartosz

Bardziej szczegółowo

Tomasz Œliwa*, Andrzej Gonet*, Grzegorz Skowroñski** NAJWIÊKSZA W POLSCE INSTALACJA GRZEWCZO-CH ODNICZA BAZUJ CA NA OTWOROWYCH WYMIENNIKACH CIEP A

Tomasz Œliwa*, Andrzej Gonet*, Grzegorz Skowroñski** NAJWIÊKSZA W POLSCE INSTALACJA GRZEWCZO-CH ODNICZA BAZUJ CA NA OTWOROWYCH WYMIENNIKACH CIEP A WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 28 ZESZYT 3 2011 Tomasz Œliwa*, Andrzej Gonet*, Grzegorz Skowroñski** NAJWIÊKSZA W POLSCE INSTALACJA GRZEWCZO-CH ODNICZA BAZUJ CA NA OTWOROWYCH WYMIENNIKACH CIEP A 1. WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO

METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO Prowadzący: Mgr inż. Bartosz Papiernik Konspekt opracowali w postaci prezentacji PowerPoint B.Papiernik i M. Hajto na podstawie materiałów opracowanych

Bardziej szczegółowo

4. OCENA JAKOŒCI POWIETRZA W AGLOMERACJI GDAÑSKIEJ

4. OCENA JAKOŒCI POWIETRZA W AGLOMERACJI GDAÑSKIEJ 4. OCENA JAKOŒCI POWIETRZA 4.1. Ocena jakoœci powietrza w odniesieniu do norm dyspozycyjnych O jakoœci powietrza na danym obszarze decyduje œredni poziom stê eñ zanieczyszczeñ w okresie doby, sezonu, roku.

Bardziej szczegółowo

ZRÓ NICOWANIE STRUMIENIA GEOTERMICZNEGO ZIEMI W REJONIE TYCHÓW (GZW)

ZRÓ NICOWANIE STRUMIENIA GEOTERMICZNEGO ZIEMI W REJONIE TYCHÓW (GZW) Jadwiga WAGNER Zbigniew KACZOROWSKI PIG-PIB OG w Sosnowcu ul. Królowej Jadwigi 1,41-200 Sosnowiec jadwiga.wagner@pgi.gov.pl, zbigniew.kaczorowski@pgi.gov.pl Technika Poszukiwañ Geologicznych Geotermia,

Bardziej szczegółowo

Mo liwoœci rozwoju podziemnych magazynów gazu w Polsce

Mo liwoœci rozwoju podziemnych magazynów gazu w Polsce POLITYKA ENERGETYCZNA Tom 11 Zeszyt 2 2008 PL ISSN 1429-6675 Bogdan FILAR*, Tadeusz KWILOSZ** Mo liwoœci rozwoju podziemnych magazynów gazu w Polsce STRESZCZENIE. Artyku³ przedstawia przyczyny wzrostu

Bardziej szczegółowo

Pomiary geofizyczne w otworach

Pomiary geofizyczne w otworach Pomiary geofizyczne w otworach Profilowanie w geofizyce otworowej oznacza rejestrację zmian fizycznego parametru z głębokością. Badania geofizyki otworowej, wykonywane dla potrzeb geologicznego rozpoznania

Bardziej szczegółowo

Micha³ Myœliwiec*, Kazimierz Madej*, Iwona Byœ* Gdañsk Koszalin Olsztyn. Szczecin. Poznañ PILZNO

Micha³ Myœliwiec*, Kazimierz Madej*, Iwona Byœ* Gdañsk Koszalin Olsztyn. Szczecin. Poznañ PILZNO Z³o a gazu ziemnego w osadach miocenu rejonu Rzeszowa (zapadlisko przedkarpackie) odkryte na podstawie wyników nowoczesnej kompleksowej interpretacji danych sejsmicznych Micha³ Myœliwiec*, Kazimierz Madej*,

Bardziej szczegółowo

ukasz Habera*, Antoni Frodyma* ZABIEG PERFORACJI OTWORU WIERTNICZEGO JAKO CZYNNIK ODDZIA UJ CY NA WIELKOή SKIN-EFEKTU

ukasz Habera*, Antoni Frodyma* ZABIEG PERFORACJI OTWORU WIERTNICZEGO JAKO CZYNNIK ODDZIA UJ CY NA WIELKOή SKIN-EFEKTU WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 25 ZESZYT 2 2008 ukasz Habera*, Antoni Frodyma* ZABIEG PERFORACJI OTWORU WIERTNICZEGO JAKO CZYNNIK ODDZIA UJ CY NA WIELKOή SKIN-EFEKTU 1. WPROWADZENIE Ka dy zarurowany odwiert

Bardziej szczegółowo

Od redaktora naukowego 2. Mapy górnicze 3. Pomiary sytuacyjne w

Od redaktora naukowego 2. Mapy górnicze 3. Pomiary sytuacyjne w Spis treœci Od redaktora naukowego... 9 1. Zadania dzia³u mierniczo-geologicznego i jego miejsce w strukturze zak³adu górniczego... 11 Jan Pielok 1.1. Zadania miernictwa górniczego w œwietle przepisów

Bardziej szczegółowo

Temat: Funkcje. Własności ogólne. A n n a R a j f u r a, M a t e m a t y k a s e m e s t r 1, W S Z i M w S o c h a c z e w i e 1

Temat: Funkcje. Własności ogólne. A n n a R a j f u r a, M a t e m a t y k a s e m e s t r 1, W S Z i M w S o c h a c z e w i e 1 Temat: Funkcje. Własności ogólne A n n a R a j f u r a, M a t e m a t y k a s e m e s t r 1, W S Z i M w S o c h a c z e w i e 1 Kody kolorów: pojęcie zwraca uwagę * materiał nieobowiązkowy A n n a R a

Bardziej szczegółowo

wêgiel 19 28 38 48 59 70 79 88 drewno 15 21 28 36 44 52 60 68

wêgiel 19 28 38 48 59 70 79 88 drewno 15 21 28 36 44 52 60 68 wêgiel drewno 19 28 38 48 59 70 79 88 15 21 28 36 44 52 60 68 Kocio³ SOLID EKO jest eliwnym, automatycznym kot³em na paliwa sta³e wyposa onym w dodatkowe rusztowe palenisko sta³e do spalania drewna kawa³kowego,

Bardziej szczegółowo

Andrzej Janocha*, Teresa Steliga*, Dariusz Bêben* ANALIZA BADAÑ NIEKTÓRYCH W AŒCIWOŒCI ROPY NAFTOWEJ ZE Z O A LMG

Andrzej Janocha*, Teresa Steliga*, Dariusz Bêben* ANALIZA BADAÑ NIEKTÓRYCH W AŒCIWOŒCI ROPY NAFTOWEJ ZE Z O A LMG WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 24 ZESZYT 1 2007 Andrzej Janocha*, Teresa Steliga*, Dariusz Bêben* ANALIZA BADAÑ NIEKTÓRYCH W AŒCIWOŒCI ROPY NAFTOWEJ ZE Z O A LMG W roku 2001 odkryto nowy obszar ropno-gazowy

Bardziej szczegółowo

Ocena właściwości zbiornikowych i sprężystych w aspekcie szczelinowatości skał

Ocena właściwości zbiornikowych i sprężystych w aspekcie szczelinowatości skał NAFTA-GAZ, ROK LXX, Nr 8 / 214 Grażyna Łykowska Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy Ocena właściwości zbiornikowych i sprężystych w aspekcie szczelinowatości skał Zasadniczymi celami charakterystyki

Bardziej szczegółowo

Wpływ ciśnienia i temperatury na kształtowanie się parametrów sprężystych i gęstość mediów złożowych

Wpływ ciśnienia i temperatury na kształtowanie się parametrów sprężystych i gęstość mediów złożowych NAFTA-GAZ, ROK LXIX, Nr 12 / 213 Maria Bała AGH Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska, Katedra Geofizyki Rafał Skupio Instytut

Bardziej szczegółowo

CPT-CAD - Program do tworzenia dokumentacji geologicznej i geotechnicznej

CPT-CAD - Program do tworzenia dokumentacji geologicznej i geotechnicznej CPT-CAD - Program do tworzenia dokumentacji geologicznej i geotechnicznej Trzy w jednym?? Moduł CPT-CAD jest przeznaczony do tworzenia: map przekrojów geologicznych i geotechnicznych własnych rysunków

Bardziej szczegółowo

Steelmate - System wspomagaj¹cy parkowanie z oœmioma czujnikami

Steelmate - System wspomagaj¹cy parkowanie z oœmioma czujnikami Steelmate - System wspomagaj¹cy parkowanie z oœmioma czujnikami Cechy: Kolorowy i intuicyjny wyœwietlacz LCD Czujnik wysokiej jakoœci Inteligentne rozpoznawanie przeszkód Przedni i tylni system wykrywania

Bardziej szczegółowo

ESTYMACJA CIŒNIEÑ POROWYCH NA PODSTAWIE WOLUMENU PRÊDKOŒCI SEJSMICZNYCH

ESTYMACJA CIŒNIEÑ POROWYCH NA PODSTAWIE WOLUMENU PRÊDKOŒCI SEJSMICZNYCH 95 GEOLOGIA 2009 Tom 35 Zeszyt 4/1 95 107 ESTYMACJA CIŒNIEÑ POROWYCH NA PODSTAWIE WOLUMENU PRÊDKOŒCI SEJSMICZNYCH Estimation of pore pressures based on the volume of seismic velocities Wojciech GÓRECKI

Bardziej szczegółowo

Wp³yw czasu wygaœniêcia na w³asnoœæ opcji kupna o uwarunkowanej premii Wp³yw czasu wygaœniêcia na w³asnoœci opcji kupna o uwarunkowanej premii

Wp³yw czasu wygaœniêcia na w³asnoœæ opcji kupna o uwarunkowanej premii Wp³yw czasu wygaœniêcia na w³asnoœci opcji kupna o uwarunkowanej premii Ewa Dziawgo * Ewa Dziawgo Wp³yw czasu wygaœniêcia na w³asnoœæ opcji kupna o uwarunkowanej premii Wp³yw czasu wygaœniêcia na w³asnoœci opcji kupna o uwarunkowanej premii Wstêp Rosn¹ca zmiennoœæ warunków

Bardziej szczegółowo

Jerzy Stopa*, Stanis³aw Rychlicki*, Piotr Kosowski* PROGNOZA EKONOMIKI PODZIEMNEGO MAGAZYNOWANIA GAZU W POLSCE

Jerzy Stopa*, Stanis³aw Rychlicki*, Piotr Kosowski* PROGNOZA EKONOMIKI PODZIEMNEGO MAGAZYNOWANIA GAZU W POLSCE WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 24 ZESZYT 1 2007 Jerzy Stopa*, Stanis³aw Rychlicki*, Piotr Kosowski* PROGNOZA EKONOMIKI PODZIEMNEGO MAGAZYNOWANIA GAZU W POLSCE 1. WSTÊP Podziemne magazynowanie gazu odgrywa coraz

Bardziej szczegółowo

Wyniki laboratoryjnych badań właściwości elektrycznych skał

Wyniki laboratoryjnych badań właściwości elektrycznych skał NAFTA-GAZ kwiecień 2010 ROK LXVI Jadwiga Zalewska, Dariusz Cebulski Instytut Nafty i Gazu, Kraków Wyniki laboratoryjnych badań właściwości elektrycznych skał Wprowadzenie Analiza rdzeni wiertniczych, mająca

Bardziej szczegółowo

S³awomir Wysocki*, Danuta Bielewicz*, Marta Wysocka*

S³awomir Wysocki*, Danuta Bielewicz*, Marta Wysocka* WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 24 ZESZYT 1 2007 S³awomir Wysocki*, Danuta Bielewicz*, Marta Wysocka* BADANIA WP YWU NOWO OPRACOWANYCH P UCZEK KATIONOWO-SKROBIOWYCH NA ZMIANÊ PRZEPUSZCZALNOŒCI OŒRODKA PRZY U

Bardziej szczegółowo

nr 2/2009 Budowa geologiczna

nr 2/2009 Budowa geologiczna Program SEDPAK umożliwia, stosując klasyczny model stratygrafii sekwencji, analizę warunków sedymentacji w basenie na podstawie opracowanych wcześniej profili depozycyjnych. Program posiada algorytmy zmienności

Bardziej szczegółowo

Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach?

Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach? Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach? Czy masz niedosyt informacji niezbêdnych do tego, by mieæ pe³en komfort w podejmowaniu

Bardziej szczegółowo

Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA. Dariusz Gozdowski. Katedra Doświadczalnictwa i Bioinformatyki Wydział Rolnictwa i Biologii SGGW

Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA. Dariusz Gozdowski. Katedra Doświadczalnictwa i Bioinformatyki Wydział Rolnictwa i Biologii SGGW Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA ( 4 (wykład Dariusz Gozdowski Katedra Doświadczalnictwa i Bioinformatyki Wydział Rolnictwa i Biologii SGGW Regresja prosta liniowa Regresja prosta jest

Bardziej szczegółowo

www.klimatycznykolobrzeg.pl OFERTA PROMOCYJNA

www.klimatycznykolobrzeg.pl OFERTA PROMOCYJNA Portal Klimatyczny Ko³obrzeg www.klimatycznykolobrzeg.pl OFERTA PROMOCYJNA Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Ko³obrzegu widz¹c koniecznoœæ zmiany wizerunku oraz funkcjonalnoœci turystycznej

Bardziej szczegółowo

PREZENTACJA INFORMACJI FINANSOWEJ w analizach i modelowaniu finansowym. - dane z rynków finansowych DANE RÓD OWE

PREZENTACJA INFORMACJI FINANSOWEJ w analizach i modelowaniu finansowym. - dane z rynków finansowych DANE RÓD OWE DANE RÓD OWE PREZENTACJA INFORMACJI FINANSOWEJ - dane z rynków finansowych - w formie baz danych - w formie tabel na stronach internetowych - w formie plików tekstowych o uk³adzie kolumnowym - w formie

Bardziej szczegółowo

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy Agnieszka Miler Departament Rynku Pracy Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Spo³ecznej Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy W 2000 roku, zosta³o wprowadzone rozporz¹dzeniem Prezesa

Bardziej szczegółowo

DWP. NOWOή: Dysza wentylacji po arowej

DWP. NOWOŒÆ: Dysza wentylacji po arowej NOWOŒÆ: Dysza wentylacji po arowej DWP Aprobata Techniczna AT-15-550/2007 SMAY Sp. z o.o. / ul. Ciep³ownicza 29 / 1-587 Kraków tel. +48 12 78 18 80 / fax. +48 12 78 18 88 / e-mail: info@smay.eu Przeznaczenie

Bardziej szczegółowo

Andrzej Gonet*, Aleksandra Lewkiewicz-Ma³ysa*, Jan Macuda* ANALIZA MO LIWOŒCI ZAGOSPODAROWANIA WÓD MINERALNYCH REJONU KROSNA**

Andrzej Gonet*, Aleksandra Lewkiewicz-Ma³ysa*, Jan Macuda* ANALIZA MO LIWOŒCI ZAGOSPODAROWANIA WÓD MINERALNYCH REJONU KROSNA** WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 22/1 2005 Andrzej Gonet*, Aleksandra Lewkiewicz-Ma³ysa*, Jan Macuda* ANALIZA MO LIWOŒCI ZAGOSPODAROWANIA WÓD MINERALNYCH REJONU KROSNA** 1. WSTÊP Na obszarze Polski wody mineralne

Bardziej szczegółowo

WYNIKI BADAÑ GEOFIZYKI WIERTNICZEJ

WYNIKI BADAÑ GEOFIZYKI WIERTNICZEJ Kamila WAWRZYNIAK, Jadwiga JARZYNA WYNIKI BADAÑ GEOFIZYKI WIERTNICZEJ INFORMACJE OGÓLNE Wrotnów IG 1 jest otworem parametryczno-strukturalnym, odwierconym w miejscowoœci Grzyma³y, w pó³nocno-zachodniej

Bardziej szczegółowo

PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z MATEMATYKI

PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z MATEMATYKI PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z MATEMATYKI POZIOM ROZSZERZONY Czas pracy 80 minut Instrukcja dla zdaj¹cego. SprawdŸ, czy arkusz egzaminacyjny zawiera stron (zadania 0). Ewentualny brak zg³oœ przewodnicz¹cemu

Bardziej szczegółowo

BADANIA WYTRZYMA OŒCI NA ŒCISKANIE PRÓBEK Z TWORZYWA ABS DRUKOWANYCH W TECHNOLOGII FDM

BADANIA WYTRZYMA OŒCI NA ŒCISKANIE PRÓBEK Z TWORZYWA ABS DRUKOWANYCH W TECHNOLOGII FDM dr in. Marek GOŒCIAÑSKI, dr in. Bart³omiej DUDZIAK Przemys³owy Instytut Maszyn Rolniczych, Poznañ e-mail: office@pimr.poznan.pl BADANIA WYTRZYMA OŒCI NA ŒCISKANIE PRÓBEK Z TWORZYWA ABS DRUKOWANYCH W TECHNOLOGII

Bardziej szczegółowo

MIÊDZYNARODOWY STANDARD REWIZJI FINANSOWEJ 520 PROCEDURY ANALITYCZNE SPIS TREŒCI

MIÊDZYNARODOWY STANDARD REWIZJI FINANSOWEJ 520 PROCEDURY ANALITYCZNE SPIS TREŒCI MIÊDZYNARODOWY STANDARD REWIZJI FINANSOWEJ 520 PROCEDURY ANALITYCZNE (Stosuje siê przy badaniu sprawozdañ finansowych sporz¹dzonych za okresy rozpoczynaj¹ce siê 15 grudnia 2009 r. i póÿniej) Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów

Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów Ćwiczenie 63 Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów 63.1. Zasada ćwiczenia W ćwiczeniu określa się współczynnik sprężystości pojedynczych sprężyn i ich układów, mierząc wydłużenie

Bardziej szczegółowo

Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska PROJEKT INŻYNIERSKI

Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska PROJEKT INŻYNIERSKI AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA IM. STANISŁAWA STASZICA W KRAKOWIE Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska PROJEKT INŻYNIERSKI IMIĘ i NAZWISKO: Michał Chmura Nr albumu: 237740 KIERUNEK: Geofizyka KATEDRA:

Bardziej szczegółowo

Wpływ wyników misji Planck na obraz Wszechświata

Wpływ wyników misji Planck na obraz Wszechświata Wpływ wyników misji Planck na obraz Wszechświata Sławomir Stachniewicz, IF PK 1. Skąd wiemy, jaki jest Wszechświat? Nasze informacje na temat Wszechświata pochodzą z dwóch źródeł: z obserwacji i z modeli

Bardziej szczegółowo

Sylwester Korga* WYKORZYSTANIE PROGRAMU SOLIDWORKS DO MODELOWANIA PRZEDMIOTÓW NA PRZYK ADZIE WIESZAKA NA UBRANIA Streszczenie. W publikacji opisano program SolidWorks do tworzenia modeli przedmiotów w

Bardziej szczegółowo

W³adys³aw Duliñski*, Czes³awa Ewa Ropa*

W³adys³aw Duliñski*, Czes³awa Ewa Ropa* WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 5 ZESZYT 008 W³adys³aw Duliñski*, Czes³awa Ewa Ropa* ANALIZA I USTALENIE PARAMETRÓW EKSPLOATACYJNYCH DLA ODWIERTÓW WÓD MINERALNYCH W ZALE NOŒCI OD WIELKOŒCI WYK ADNIKA GAZOWEGO

Bardziej szczegółowo

Strategia rozwoju sieci dróg rowerowych w Łodzi w latach 2015-2020+

Strategia rozwoju sieci dróg rowerowych w Łodzi w latach 2015-2020+ Strategia rozwoju sieci dróg rowerowych w Łodzi w latach 2015-2020+ Projekt: wersja β do konsultacji społecznych Opracowanie: Zarząd Dróg i Transportu w Łodzi Ul. Piotrkowska 175 90-447 Łódź Spis treści

Bardziej szczegółowo

Ha³as maszyn znormalizowane metody wyznaczania poziomu ciœnienia akustycznego emisji

Ha³as maszyn znormalizowane metody wyznaczania poziomu ciœnienia akustycznego emisji dr in. DARIUSZ PLEBAN doc. dr in. DANUTA AUGUSTYÑSKA Centralny Instytut Ochrony Pracy Ha³as maszyn znormalizowane metody wyznaczania poziomu ciœnienia akustycznego emisji Praca wykonana w ramach Programu

Bardziej szczegółowo

Izotropowa migracja głębokościowa w ośrodku anizotropowym

Izotropowa migracja głębokościowa w ośrodku anizotropowym W artykule przedstawiono efekty zastosowania izotropowej migracji głębokościowej przed sumowaniem do ośrodka anizotropowego typu VTI. Opisano metodę określenia poprawek do rezultatów migracji izotropowej

Bardziej szczegółowo

revati.pl Drukarnia internetowa Szybki kontakt z klientem Obs³uga zapytañ ofertowych rozwi¹zania dla poligrafii Na 100% procent wiêcej klientów

revati.pl Drukarnia internetowa Szybki kontakt z klientem Obs³uga zapytañ ofertowych rozwi¹zania dla poligrafii Na 100% procent wiêcej klientów revati.pl rozwi¹zania dla poligrafii Systemy do sprzeda y us³ug poligraficznych w internecie Drukarnia Szybki kontakt z klientem Obs³uga zapytañ ofertowych Na 100% procent wiêcej klientów drukarnia drukarnia

Bardziej szczegółowo

CZUJNIKI TEMPERATURY Dane techniczne

CZUJNIKI TEMPERATURY Dane techniczne CZUJNIKI TEMPERATURY Dane techniczne Str. 1 typ T1001 2000mm 45mm 6mm Czujnik ogólnego przeznaczenia wykonany z giêtkiego przewodu igielitowego. Os³ona elementu pomiarowego zosta³a wykonana ze stali nierdzewnej.

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa 17 18 kwiecień 2012r.

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa 17 18 kwiecień 2012r. SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa 17 18 kwiecień 2012r. 1. CEL I ZAKRES BADAŃ Organizatorem badań biegłości i badań porównawczych przeprowadzonych

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE z działalności Koła Zakładowego nr 8 w Krakowie za 2011 rok

SPRAWOZDANIE z działalności Koła Zakładowego nr 8 w Krakowie za 2011 rok SPRAWOZDANIE z działalności Koła Zakładowego nr 8 w Krakowie za 2011 rok 1. SPRAWY ORGANIZACYJNE: Zebrania Koła Zakładowego i Zarządu Koła Zakładowego Nr 8 1) Walne Zebranie członków Koła; termin: 12.01.2011r.

Bardziej szczegółowo

'()(*+,-./01(23/*4*567/8/23/*98:)2(!."/+)012+3$%-4#"4"$5012#-4#"4-6017%*,4.!"#$!"#%&"!!!"#$%&"#'()%*+,-+

'()(*+,-./01(23/*4*567/8/23/*98:)2(!./+)012+3$%-4#4$5012#-4#4-6017%*,4.!#$!#%&!!!#$%&#'()%*+,-+ '()(*+,-./01(23/*4*567/8/23/*98:)2(!."/+)012+3$%-4#"4"$5012#-4#"4-6017%*,4.!"#$!"#%&"!!!"#$%&"#'()%*+,-+ Ucze interpretuje i tworzy teksty o charakterze matematycznym, u ywa j zyka matematycznego do opisu

Bardziej szczegółowo

PRAWA ZACHOWANIA. Podstawowe terminy. Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc

PRAWA ZACHOWANIA. Podstawowe terminy. Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc PRAWA ZACHOWANIA Podstawowe terminy Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc a) si wewn trznych - si dzia aj cych na dane cia o ze strony innych

Bardziej szczegółowo

Warto wiedzieæ - nietypowe uzale nienia NIETYPOWE UZALE NIENIA - uzale nienie od facebooka narkotyków czy leków. Czêœæ odciêtych od niego osób wykazuje objawy zespo³u abstynenckiego. Czuj¹ niepokój, gorzej

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE PRZYSPIESZENIA ZIEMSKIEGO ZA POMOCĄ WAHADŁA REWERSYJNEGO I MATEMATYCZNEGO

WYZNACZANIE PRZYSPIESZENIA ZIEMSKIEGO ZA POMOCĄ WAHADŁA REWERSYJNEGO I MATEMATYCZNEGO Nr ćwiczenia: 101 Prowadzący: Data 21.10.2009 Sprawozdanie z laboratorium Imię i nazwisko: Wydział: Joanna Skotarczyk Informatyki i Zarządzania Semestr: III Grupa: I5.1 Nr lab.: 1 Przygotowanie: Wykonanie:

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie parametru cenowego jako wstêp do projektowania zagospodarowania górniczego z³ó wêgla brunatnego

Zastosowanie parametru cenowego jako wstêp do projektowania zagospodarowania górniczego z³ó wêgla brunatnego POLITYKA ENERGETYCZNA Tom 13 Zeszyt 2 2010 PL ISSN 1429-6675 Wojciech NAWORYTA*, S³awomir MAZUREK** Zastosowanie parametru cenowego jako wstêp do projektowania zagospodarowania górniczego z³ó wêgla brunatnego

Bardziej szczegółowo

ISBN 8978-83-7405-272-6

ISBN 8978-83-7405-272-6 I SBN 3-7405 -272-4 ISBN 8978-83-7405-272-6 9 788 374 05 272 6 Mojej Rodzinie SPIS TREŒCI WYKAZ OZNACZEÑ.............. 9 WSTÊP................. 11 1. DOKTRYNA I TECHNOLOGIA MECHATRONIKI...... 14 1.1.

Bardziej szczegółowo

L A K M A R. Rega³y DE LAKMAR

L A K M A R. Rega³y DE LAKMAR Rega³y DE LAKMAR Strona 2 I. KONSTRUKCJA REGA ÓW 7 1 2 8 3 4 1 5 6 Rys. 1. Rega³ przyœcienny: 1 noga, 2 ty³, 3 wspornik pó³ki, 4pó³ka, 5 stopka, 6 os³ona dolna, 7 zaœlepka, 8 os³ona górna 1 2 3 4 9 8 1

Bardziej szczegółowo

Badanie bezszczotkowego silnika prądu stałego z magnesami trwałymi (BLDCM)

Badanie bezszczotkowego silnika prądu stałego z magnesami trwałymi (BLDCM) Badanie bezszczotkowego silnika prądu stałego z magnesami trwałymi (BLDCM) Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z budową, zasadą działania oraz sterowaniem bezszczotkowego silnika prądu stałego z magnesami

Bardziej szczegółowo

PROJEKT BUDOWLANY PROJEKT ZAGOSPODAROWANIA TERENU

PROJEKT BUDOWLANY PROJEKT ZAGOSPODAROWANIA TERENU Usługi Ogólnobudowlane Bud. Ogólne i Lądowe 82-200 Malbork ul. Brzozowa 6 Cieszko Jerzy NIP 579-101-13-32 e-meil jerzy.cieszko@wp.pl tel. 0606138998 Inwestor: Urząd Miasta Tczew pl. Piłsudskiego 1 83-110

Bardziej szczegółowo

kot³y serii MAX KOT Y SERII MAX

kot³y serii MAX KOT Y SERII MAX kot³y serii MAX KOT Y SERII MAX Nowoœci¹ w ofercie PW DEFRO s¹ kot³y du ych mocy EKOPELL MAX zaprojektowane do spalania biomasy i spe³niaj¹ce wszystkie wymagania znowelizowanej normy PN-EN 303-5. W kot³ach

Bardziej szczegółowo

BADANIA GEOFIZYCZNE W ROZPOZNANIU WARUNKÓW GEOTECHNICZNYCH BUDOWY TUNELI. 1. Badania geofizyczne masywów fliszowych

BADANIA GEOFIZYCZNE W ROZPOZNANIU WARUNKÓW GEOTECHNICZNYCH BUDOWY TUNELI. 1. Badania geofizyczne masywów fliszowych Górnictwo i Geoinżynieria Rok 31 Zeszyt 3 2007 Zbigniew Bestyński*, Kazimierz Thiel** BADANIA GEOFIZYCZNE W ROZPOZNANIU WARUNKÓW GEOTECHNICZNYCH BUDOWY TUNELI 1. Badania geofizyczne masywów fliszowych

Bardziej szczegółowo

Struktury geologiczne perspektywiczne do sk³adowania CO 2 w Polsce

Struktury geologiczne perspektywiczne do sk³adowania CO 2 w Polsce POLITYKA ENERGETYCZNA Tom 8 Zeszyt specjalny 2005 PL ISSN 1429 6675 Rados³aw TARKOWSKI*, Barbara ULIASZ-MISIAK** Struktury geologiczne perspektywiczne do sk³adowania CO 2 w Polsce STRESZCZENIE. Analiza

Bardziej szczegółowo

Przykład 1.a Ściana wewnętrzna w kondygnacji parteru. Przykład 1.b Ściana zewnętrzna w kondygnacji parteru. Przykład 1.c Ścian zewnętrzna piwnic.

Przykład 1.a Ściana wewnętrzna w kondygnacji parteru. Przykład 1.b Ściana zewnętrzna w kondygnacji parteru. Przykład 1.c Ścian zewnętrzna piwnic. Przykład 1- Sprawdzenie nośności ścian budynku biurowego Przykład 1.a Ściana wewnętrzna w kondygnacji parteru. Przykład 1.b Ściana zewnętrzna w kondygnacji parteru. Przykład 1.c Ścian zewnętrzna piwnic.

Bardziej szczegółowo

Andrzej Pepel Prace naukowo-badawcze w PBG...3

Andrzej Pepel Prace naukowo-badawcze w PBG...3 ABSTRAKTY Tadeusz Krynicki Wybrane przykłady wyników badań sejsmicznych i główne kierunki ich zastosowań...2 Andrzej Pepel Prace naukowo-badawcze w PBG......3 Michał Stefaniuk, Tomasz Czerwiński, Marek

Bardziej szczegółowo

ROZPRAWA DOKTORSKA GEOLOGICZNA INTERPRETACJA ZAPISU SEJSMICZNEGO REJESTROWANEGO DLA UKŁADÓW CIENKOWARSTWOWYCH. mgr inż.

ROZPRAWA DOKTORSKA GEOLOGICZNA INTERPRETACJA ZAPISU SEJSMICZNEGO REJESTROWANEGO DLA UKŁADÓW CIENKOWARSTWOWYCH. mgr inż. AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA IM. STANISŁAWA STASZICA WYDZIAŁ GEOLOGII, GEOFIZYKI I OCHRONY ŚRODOWISKA KATEDRA GEOFIZYKI ROZPRAWA DOKTORSKA GEOLOGICZNA INTERPRETACJA ZAPISU SEJSMICZNEGO REJESTROWANEGO DLA

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie: "Ruch harmoniczny i fale"

Ćwiczenie: Ruch harmoniczny i fale Ćwiczenie: "Ruch harmoniczny i fale" Opracowane w ramach projektu: "Wirtualne Laboratoria Fizyczne nowoczesną metodą nauczania realizowanego przez Warszawską Wyższą Szkołę Informatyki. Zakres ćwiczenia:

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA

AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA IM. STANISŁAWA STASZICA W KRAKOWIE WYDZIAŁ GEOLOGII, GEOFIZYKI I OCHRONY ŚRODOWISKA KATEDRA GEOFIZYKI ROZPRAWA DOKTORSKA ZMIENNOŚĆ POLA FAL PODŁUśNYCH I PRZEMIENNYCH JAKO ŹRÓDŁO

Bardziej szczegółowo

Centralna Baza Danych Geologicznych. Dostęp do danych geologicznych za pomocą ogólnie dostępnych aplikacji

Centralna Baza Danych Geologicznych. Dostęp do danych geologicznych za pomocą ogólnie dostępnych aplikacji Centralna Baza Danych Geologicznych Dostęp do danych geologicznych za pomocą ogólnie dostępnych aplikacji Wojciech Paciura PIB Abecadło: baza danych, system informatyczny, aplikacja CBDG = coraz bardziej

Bardziej szczegółowo

ZAGROŻENIA NATURALNE W OTWOROWYCH ZAKŁADACH GÓRNICZYCH

ZAGROŻENIA NATURALNE W OTWOROWYCH ZAKŁADACH GÓRNICZYCH ZAGROŻENIA NATURALNE W OTWOROWYCH ZAKŁADACH GÓRNICZYCH. ZAGROŻENIE ERUPCYJNE Zagrożenie erupcyjne - możliwość wystąpienia zagrożenia wywołanego erupcją wiertniczą rozumianą jako przypływ płynu złożowego

Bardziej szczegółowo

Prezentacja dotycząca sytuacji kobiet w regionie Kalabria (Włochy)

Prezentacja dotycząca sytuacji kobiet w regionie Kalabria (Włochy) Prezentacja dotycząca sytuacji kobiet w regionie Kalabria (Włochy) Położone w głębi lądu obszary Kalabrii znacznie się wyludniają. Zjawisko to dotyczy całego regionu. Do lat 50. XX wieku przyrost naturalny

Bardziej szczegółowo

Projekt MES. Wykonali: Lidia Orkowska Mateusz Wróbel Adam Wysocki WBMIZ, MIBM, IMe

Projekt MES. Wykonali: Lidia Orkowska Mateusz Wróbel Adam Wysocki WBMIZ, MIBM, IMe Projekt MES Wykonali: Lidia Orkowska Mateusz Wróbel Adam Wysocki WBMIZ, MIBM, IMe 1. Ugięcie wieszaka pod wpływem przyłożonego obciążenia 1.1. Wstęp Analizie poddane zostało ugięcie wieszaka na ubrania

Bardziej szczegółowo

XXXV OLIMPIADA GEOGRAFICZNA Zawody II stopnia pisemne podejście 1 - rozwiązania

XXXV OLIMPIADA GEOGRAFICZNA Zawody II stopnia pisemne podejście 1 - rozwiązania -1r/1- XXXV OLIMPIADA GEOGRAFICZNA Zawody II stopnia pisemne podejście 1 - rozwiązania W zadaniach 1-3 należy wykorzystać mapę (s. 4) i przekrój geologiczny (s. 5). Zadanie 1. Uwaga: w miejscach pozostawionych

Bardziej szczegółowo

NAFA-GAZ luty 2007 ROK XIII adeusz zpunar, awe³ Budak Instytut Nafty i Gazu, Kraków Uwagi na temat metodyki interpretacji danych wielocyklowego testu przyp³ywu gazu do odwiertu W artykule zaproponowano

Bardziej szczegółowo

Wstępne wyniki badania właściwości tłumiących utworów fliszu karpackiego metodą refrakcji sejsmicznej

Wstępne wyniki badania właściwości tłumiących utworów fliszu karpackiego metodą refrakcji sejsmicznej Mat. Symp. str. 497 505 Jerzy KŁOSIŃSKI Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN, Kraków Wstępne wyniki badania właściwości tłumiących utworów fliszu karpackiego metodą refrakcji sejsmicznej

Bardziej szczegółowo

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami Technik górnictwa podziemnego 311[15] Zadanie egzaminacyjne 1

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami Technik górnictwa podziemnego 311[15] Zadanie egzaminacyjne 1 Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami Technik górnictwa podziemnego 311[15] Zadanie egzaminacyjne 1 Uwaga! Zdający rozwiązywał jedno z dwóch zadań. 1 2 3 4 5 6 Zadanie egzaminacyjne

Bardziej szczegółowo

PRZYBLI ONE METODY ROZWI ZYWANIA RÓWNA

PRZYBLI ONE METODY ROZWI ZYWANIA RÓWNA PRZYBLI ONE METODY ROZWI ZYWANIA RÓWNA Metody kolejnych przybli e Twierdzenie. (Bolzano Cauchy ego) Metody kolejnych przybli e Je eli funkcja F(x) jest ci g a w przedziale domkni tym [a,b] i F(a) F(b)

Bardziej szczegółowo

HYDRO4Tech PROJEKTY, OPINIE, EKSPERTYZY, DOKUMENTACJE BADANIA GRUNTU, SPECJALISTYCZNE ROBOTY GEOTECHNICZNE, ODWODNIENIA

HYDRO4Tech PROJEKTY, OPINIE, EKSPERTYZY, DOKUMENTACJE BADANIA GRUNTU, SPECJALISTYCZNE ROBOTY GEOTECHNICZNE, ODWODNIENIA PROJEKTY, OPINIE, EKSPERTYZY, DOKUMENTACJE BADANIA GRUNTU, SPECJALISTYCZNE ROBOTY GEOTECHNICZNE, ODWODNIENIA Geotechnika ul. Balkonowa 5 lok. 6 Hydrotechnika Tel. 503 533 521 03-329 Warszawa tel. 666 712

Bardziej szczegółowo

HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs.

HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs. HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs.pl Wrocław, dnia 22.06.2015 r. OPINIA przedmiot data Praktyczne

Bardziej szczegółowo

WENTYLACJA + KLIMATYZACJA KRAKÓW NAWIEWNIKI WIROWE ELEMENTY WYPOSAŻENIA INSTALACJI WENTYLACJI I KLIMATYZACJI

WENTYLACJA + KLIMATYZACJA KRAKÓW NAWIEWNIKI WIROWE ELEMENTY WYPOSAŻENIA INSTALACJI WENTYLACJI I KLIMATYZACJI NAWIEWNIKI WIROWE ELEMENTY WYPOSAŻENIA INSTALACJI WENTYLACJI I KLIMATYZACJI SPIS TREŒCI 1. WIROWY NAWIEWNIK STROPOWY ST-DVL/R...1 2. WIROWY NAWIEWNIK STROPOWY ST-DVW i ST-DRW...8 WIROWY NAWIEWNIK STROPOWY

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZE EUROPEJSKIE DLA ROZWOJU REGIONU ŁÓDZKIEGO

FUNDUSZE EUROPEJSKIE DLA ROZWOJU REGIONU ŁÓDZKIEGO Dotyczy projektu: Wzrost konkurencyjności firmy poprzez wdrożenie innowacyjnej technologii nestingu oraz Województwa Łódzkiego na lata 2007-2013. Numer umowy o dofinansowanie: UDA-RPLD.03.02.00-00-173/12-00

Bardziej szczegółowo

RINGER Szalunki stropowe

RINGER Szalunki stropowe RINGER Szalunki stropowe Informacje dot. u ytkowania - 1 - SPIS TREŒCI I) OPIS PRODUKTU - Pojêcia II) USTAWIANIE III) POMIARY IV) POSZCZEGÓLNE ELEMENTY STRONA 3 4 5 7 9 Deklaracja zgodnoœci producenta:

Bardziej szczegółowo

Od czego zależy kurs złotego?

Od czego zależy kurs złotego? Od czego zależy kurs złotego? Autor: Bartosz Boniecki, Główny Ekonomista Alchemii Inwestowania 22.03.2011. Polskie spółki eksportujące produkty za granicę i importujące dobra zza granicy. Firmy prowadzące

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA GÓRNICZO - HUTNICZA im. Stanisława Staszica w KRAKOWIE

AKADEMIA GÓRNICZO - HUTNICZA im. Stanisława Staszica w KRAKOWIE AKADEMIA GÓRNICZO - HUTNICZA im. Stanisława Staszica w KRAKOWIE WYDZIAŁ WIERTNICTWA, NAFTY I GAZU VII MIĘDZYNARODOWA KONFERENCJA NAUKOWO - TECHNICZNA Nowe metody i technologie w geologu naftowej, wiertnictwie,

Bardziej szczegółowo

KLASYFIKACJI I BUDOWY STATKÓW MORSKICH

KLASYFIKACJI I BUDOWY STATKÓW MORSKICH PRZEPISY KLASYFIKACJI I BUDOWY STATKÓW MORSKICH ZMIANY NR 3/2012 do CZĘŚCI II KADŁUB 2011 GDAŃSK Zmiany Nr 3/2012 do Części II Kadłub 2011, Przepisów klasyfikacji i budowy statków morskich, zostały zatwierdzone

Bardziej szczegółowo

X POLSKO-NIEMIECKA KONFERENCJA ENERGETYKA PRZYGRANICZNA POLSKI I NIEMIEC DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY SULECHÓW, 21-22 LISTOPAD 2013

X POLSKO-NIEMIECKA KONFERENCJA ENERGETYKA PRZYGRANICZNA POLSKI I NIEMIEC DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY SULECHÓW, 21-22 LISTOPAD 2013 X POLSKO-NIEMIECKA KONFERENCJA ENERGETYKA PRZYGRANICZNA POLSKI I NIEMIEC DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY SULECHÓW, 21-22 LISTOPAD 2013 SHALE GAS, TIGHT GAS MINIONY ROK W POSZUKIWANIACH mgr inż. Aldona Nowicka

Bardziej szczegółowo

Nowy Serwis Pstr gowy. Analiza Rynku Producentów Ryb ososiowatych

Nowy Serwis Pstr gowy. Analiza Rynku Producentów Ryb ososiowatych Nowy Serwis Pstr gowy Analiza Rynku Producentów Ryb ososiowatych Spis Tre ci Za enia Nowego Serwisu Historia Serwisu Pstr gowego Problemy Nowego Serwisu Pstr gowego Pozyskiwanie Danych ci galno danych

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych ul. Koszykowa 75, 00-662 Warszawa

Politechnika Warszawska Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych ul. Koszykowa 75, 00-662 Warszawa Zamawiający: Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych Politechniki Warszawskiej 00-662 Warszawa, ul. Koszykowa 75 Przedmiot zamówienia: Produkcja Interaktywnej gry matematycznej Nr postępowania: WMiNI-39/44/AM/13

Bardziej szczegółowo

KLASA 3 GIMNAZJUM. 1. LICZBY I WYRAŻENIA ALGEBRAICZNE (26 h) 1. Lekcja organizacyjna 1. 2. System dziesiątkowy 2-4. 3. System rzymski 5-6

KLASA 3 GIMNAZJUM. 1. LICZBY I WYRAŻENIA ALGEBRAICZNE (26 h) 1. Lekcja organizacyjna 1. 2. System dziesiątkowy 2-4. 3. System rzymski 5-6 KLASA 3 GIMNAZJUM TEMAT LICZBA GODZIN LEKCYJNYCH 1. LICZBY I WYRAŻENIA ALGEBRAICZNE (26 h) 1. Lekcja organizacyjna 1 2. System dziesiątkowy 2-4 WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE Z PODSTAWY PROGRAMOWEJ Z XII 2008 R.

Bardziej szczegółowo

Robert Rado*, Jan Lubaœ** OPTYMALIZACJA PROCESU WIERCENIA NARZÊDZIAMI PDC O ŒREDNICY 8 ½"***

Robert Rado*, Jan Lubaœ** OPTYMALIZACJA PROCESU WIERCENIA NARZÊDZIAMI PDC O ŒREDNICY 8 ½*** WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 26 ZESZYT 1 2 2009 Robert Rado*, Jan Lubaœ** OPTYMALIZACJA PROCESU WIERCENIA NARZÊDZIAMI PDC O ŒREDNICY 8 ½"*** 1. WSTÊP Dla optymalizacji procesu wiercenia bardzo wa nym czynnikiem

Bardziej szczegółowo

Group Silesian Seaplane Company Sp. z o.o. Kloska Adam -Prezes

Group Silesian Seaplane Company Sp. z o.o. Kloska Adam -Prezes KAMA eco Group Silesian Seaplane Company Sp. z o.o. Kloska Adam -Prezes Kama eco Group Firma zajmuje siê produkcj¹,monta em i serwisem stacji do monitoringu œcieków i wód opadowych. Stacje wspó³pracuj¹

Bardziej szczegółowo

System p atno ci rodków europejskich

System p atno ci rodków europejskich System p atno ci rodków europejskich w ustawie o finansach publicznych rodki europejskie art. 5 rodki europejskie - rozumie si przez to rodki, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 1, 2 i 4; 1) rodki pochodz

Bardziej szczegółowo

PL 210400 B1. POLITECHNIKA ŁÓDZKA, Łódź, PL 02.05.2006 BUP 09/06. ROBERT P. SARZAŁA, Łódź, PL WŁODZIMIERZ NAKWASKI, Łódź, PL MICHAŁ WASIAK, Łódź, PL

PL 210400 B1. POLITECHNIKA ŁÓDZKA, Łódź, PL 02.05.2006 BUP 09/06. ROBERT P. SARZAŁA, Łódź, PL WŁODZIMIERZ NAKWASKI, Łódź, PL MICHAŁ WASIAK, Łódź, PL RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 210400 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 370876 (51) Int.Cl. H01S 5/00 (2006.01) H01S 5/183 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22)

Bardziej szczegółowo

Mirosław Kamiński Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy

Mirosław Kamiński Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy Zastosowanie technologii ArcGIS do budowy przestrzennych modeli geologicznych i modelowania zagrożenia geodynamicznego wybrane przykłady z Polski Mirosław Kamiński Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy

Bardziej szczegółowo

Informacje uzyskiwane dzięki spektrometrii mas

Informacje uzyskiwane dzięki spektrometrii mas Slajd 1 Spektrometria mas i sektroskopia w podczerwieni Slajd 2 Informacje uzyskiwane dzięki spektrometrii mas Masa cząsteczkowa Wzór związku Niektóre informacje dotyczące wzoru strukturalnego związku

Bardziej szczegółowo

Nowe oprogramowanie geologiczne do budowy przestrzennych modeli złóż

Nowe oprogramowanie geologiczne do budowy przestrzennych modeli złóż NAFTA-GAZ, ROK LXX, Nr 6 / 2014 Mariusz Miziołek Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy Nowe oprogramowanie geologiczne do budowy przestrzennych modeli złóż W artykule przedstawiono możliwości

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 16 grudnia 2011 r. w sprawie kwalifikacji w zakresie geologii. (Dz. U. z dnia 21 grudnia 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 16 grudnia 2011 r. w sprawie kwalifikacji w zakresie geologii. (Dz. U. z dnia 21 grudnia 2011 r. Dz.U.2011.275.1629 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 16 grudnia 2011 r. w sprawie kwalifikacji w zakresie geologii (Dz. U. z dnia 21 grudnia 2011 r.) Na podstawie art. 69 ust. 1 pkt 1 i 3-5

Bardziej szczegółowo

Materiały pomocnicze 8 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej

Materiały pomocnicze 8 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej Materiały pomocnicze 8 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej 1. Ruch drgający. Drgania harmoniczne opisuje równanie: ( ω + φ) x = Asin t gdzie: A amplituda ruchu ω prędkość

Bardziej szczegółowo

Detekcja i rozdzielczość czasowa, a zdolność rozdzielcza waveletu sejsmicznego w cienkich warstwach

Detekcja i rozdzielczość czasowa, a zdolność rozdzielcza waveletu sejsmicznego w cienkich warstwach NAFTA-GAZ listopad 2010 ROK LXVI Krzysztof Żuławiński Instytut Nafty i Gazu, Kraków Detekcja i rozdzielczość czasowa, a zdolność rozdzielcza waveletu sejsmicznego w cienkich warstwach Zagadnienie wydzielenia

Bardziej szczegółowo

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm.

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm. Rozliczenie podatników podatku dochodowego od osób prawnych uzyskujących przychody ze źródeł, z których dochód jest wolny od podatku oraz z innych źródeł Podstawa prawna: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r.

Bardziej szczegółowo