Marketing (market- ang.) + ing próbowano znaleźć odpowiednik ale nie udało się - UKŁAD RYNKOWY- wycena wartości wymiennych (negocjacje)

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Marketing (market- ang.) + ing próbowano znaleźć odpowiednik ale nie udało się - UKŁAD RYNKOWY- wycena wartości wymiennych (negocjacje)"

Transkrypt

1 Wykład 1 Marketing (market- ang.) + ing próbowano znaleźć odpowiednik ale nie udało się - UKŁAD RYNKOWY- Polityka sprzedaży, Konkurencja, współpraca Polityka zakupu, kooperacja, opinia, naśladownictwo SPRZEDAJĄCY PODAŻ wycena wartości wymiennych (negocjacje) KUPUJĄCY POPYT TOWARY I USŁUGI Substytucja, Komplementarność wartości użytkowych Zdolność zaspokajania potrzeb POTRZEBY substytucja, komplementarność potrzeb Zapytać potencjalnego odbiorcę czego potrzebuje (cena, gdzie, w jakiej formie), trzeba konsumenta poinformować, by wybrał ten produkt, zachęcić. Państwo wpływa pośrednio działa na podmioty funkcjonujące na rynku ze strony popytu i podaży. Koncepcja marketingu ma charakter historyczny. Przyczyny powstania i rozwoju: rozwój asortymentu towarowego podnoszenie się warunków bytowych ludności rozwój konkurencji zmiany elementów należących do otoczenia przedsiębiorstwa rozszerzenie się zasięgu terytorialnego rynku procesy integracji powodujące rozwój instytucji rynkowych możliwość wykorzystywania marketingu przez instytucje pozagospodarcze Początki marketingu związane są z pierwszymi latami XX wieku. Układ ten był prymitywny. Wyprodukować i sprzedać to główne założenia. Taka filozofia była spowodowana nienadążaniem produkcji ilościowej za rosnącymi potrzebami odbiorców. Potrzeby nabywców mogły być ujawniane w bezpośrednich kontaktach kupujących ze sprzedającymi. Rewolucja przemysłowa taśmowa technologia produkcji umożliwiła produkcję masową. Zaczęły powstawać nadwyżki, ceny jednostkowe produkcji obniżały się, rozszerzały się rynki zbytu, rozwijał się rynek. Odbiorcy stawali się coraz bardziej anonimowi dla przedsiębiorców. Zaczęto inaczej podchodzić do rynku. Pierwsze oznaki zmiany zachowań producentów i konsumentów w latach 30. XX wieku. Po drugiej wojnie światowej początek marketingu współczesnego, najpierw w USA a potem Europa. Marketing współczesny = dynamiczny, aktywny Marketing tradycyjny = bierny Konfrontacja market. tradycyjnego i współczesnego: 1. Market. tradycyjny koncentrował uwagę na potrzebach sprzedawcy a market. współczesny na potrzebach nabywcy (orientacja na produkcję na klienta) 1

2 2. w market. tradycyjnym środki prowadzące do realizacji celu działania przedsiębiorstwa dotyczyły wyłącznie sprzedaży i oddziaływań na odbiorcę, a w market. współczesnym ilość wykorzystywanych środków jest większa i są one wykorzystywane w sposób zintegrowany 3. w market. tradycyjnym sprzedawca zabiegał o to, aby produkt zamienić na rynku w pieniądz, a w market. współczesnym przedsiębiorca również dąży do zrealizowania produkcji, ale poprzez jak najlepsze zaspokojenie potrzeb odbiorcy Koncepcja tradycyjna Produkty punkt ciężkości Nabywcy Koncepcja współczesna Sprzedaż i promocja środki realizacji Zintegrowane działanie marketingowe Zysk efekt Zysk i zadowolenie nabywcy Wraz z rozwojem działań określonych mianem marketingu rozwijała się teoria marketingu. Na podstawie zmieniających się ram otoczenia które wymusiły zmianę działania przedsiębiorstw tworzy się teorię. Najpierw była praktyka. I definicja marketingu Butler i Show Marketing (wg Butlera) kombinacja czynników, które należy brać pod uwagę przy podejmowaniu czynności o charakterze sprzedaży lub działalności mającej na celu popieranie sprzedaży (towary, rynki...) Marketing (wg Showa) marketing jako czynniki w ruchu: produkcja dystrybucja dalej jednak wszystko na sprzedaż czynności pomocnicze (finansowanie, kredytowanie) Definicja Amerykańskiego Stowarzyszenia Marketingu 1941r. Marketing prowadzenie działalności gospodarczej odnoszącej się do przepływu dóbr i usług od producenta do konsumenta lub użytkownika warunki otoczenia wymusiły inne podejście do rynku Lazo i Corbin Marketing działalność mająca na celu wykrycie i wzbudzenie u konsumenta potrzeby nabycia dobra lub usługi a następnie pozyskanie coraz większej liczby konsumentów dla tych towarów Clein Marketing to skoordynowane działanie przedsiębiorstwa na rynku obejmujące: o kształtowanie produktu o opakowanie o badanie rynku o oddziaływanie na ten rynek w celu osiągnięcia optymalnego obrotu lub zysku I grupa definicji określa marketing jako proces obiektywny ( stosowany niezależnie od przedsiębiorstwa) II grupa definicji określa marketing jako politykę przedsiębiorstwa działającego na rynku. Przedsiębiorstwo może kształtować produkt. Marketing wymaga określonego zasobu wiedzy. Jest to dyscyplina, w której wyniki badań innych dyscyplin będą odgrywać rolę w marketingu: o o statystyka matematyka 2

3 o o o o o ekonometria informatyka psychologia socjologia ekonomia Marketing określona kategoria ekonomiczna, koncepcja, filozofia funkcjonowania przedsiębiorstwa na rynku, która za swój punkt wyjścia przyjmuje potrzeby rynku, zwłaszcza potrzeby konsumenta. Wykład 2 inne uregulowania prawne, inny poziom techniki, inna kultura, organizacja rynku, jest konkurencja Warunki otoczenia wymusiły na przedsiębiorstwie zmianę postępowania. Teraz nabywca, konsument i jego potrzeby są w centrum uwagi. Ocenia się przedsiębiorstwo za siłę, ekspansję, w średniodługim okresie a nie w krótkim jak wcześniej. Rozpoczynamy od informacji rynkowej, która wcześniej była nieistotna, badania rynkowe, segmentacja rynku, na tej podstawie planowanie działalności produkcyjnej by na tej podstawie budować strategie i taktyki. Kształtowanie produktu, ceny, informacji, promocja i dostarczenie go do konsumentów. Od 1992 r. badamy zachowania przedsiębiorstw. Na Śląsku ponad ½ producentów tkwi w orientacji produkcyjnej, wyprodukować i co dalej? Marketing jest SYSTEMEM System marketingu - ORIENTACJA NA PRODUKT (PRODUKCYJNA) oznacza nastawienie przedsiębiorstwa głównie na zwiększenie efektywności produkcji i dystrybucji, szczególnie poprzez obniżanie kosztów, postęp technologiczny i organizacyjny. Wiodącą rolę odgrywa w przedsiębiorstwie funkcja produkcyjna i dystrybucyjna. Zakłada się, że konsumenci lub inni odbiorcy zaakceptują ofertę rynkową a ich decyzje zakupu oparte będą głównie na analizie porównawczej cen produktów. - ORIENTACJA NA SPRZEDAŻ oznacza stosowanie przez przedsiębiorstwo szczególnie aktywnych sposobów sprzedaży. Przyjmuje się, iż jeżeli odbiorcy nie będą motywowani przy zakupie, to będą nabywali mniej produktów, lub nawet w ogóle zrezygnują z zakupów. Wiodącą staje się funkcja dystrybucyjna (handlowa), której podporządkowana jest funkcja produkcyjna. - ORIENTACJA MARKETINGOWA nastawienie przedsiębiorstwa na usatysfakcjonowanie końcowych odbiorców, pozyskiwanie nowych. Działalność przedsiębiorstwa skupiona jest na rynku docelowym dlatego konieczna jest analiza potrzeb, wymagań, preferencji, gustów, percepcji nabywców, zarówno końcowych jak i pośrednich, rzeczywistych i potencjalnych. Powinna ona stanowić podstawę definiowania produktu, ustalania jego cech, cen, kanałów rynku, sposobów sprzedaży oraz promocji. Wymaga myślenia strategicznego, długookresowego a równocześnie zindywidualizowanej strategii marketingowej, której przedmiotem działania jest rynek docelowy. Funkcja marketingowa staje się wiodącą względem pozostałych funkcji przedsiębiorstwa. Otoczenie - dalsze (makrootoczenie) - bliższe (mikrootoczenie) klienci, dostawcy, konkurenci; ma pośredni wpływ Każde przedsiębiorstwo ma cel (rynek docelowy), musi mieć określoną organizację adekwatną do celów i musi zajmować się zarządzaniem (planowanie, podejmowanie decyzji organizacyjnych, kontrola). 3

4 MAKROOTOCZENIE 1. Otoczenie ekonomiczne - powiązania między gospodarkami państw. Rozwój procesów integracyjnych. - rozwijający się proces liberalizacji międzynarodowych przepływów kapitałów - stały wzrost presji na ochronę rynku (sfera wymiany) Poszukujemy wszędzie kapitału, a z drugiej strony presja na ochronę rynku ważne zachowania przedsiębiorstw rynku 2. Otoczenie technologiczne - wzrost znaczenia konkurencji pozacenowej, co wymaga wysokich nakładów na prace badawczo rozwojowe (następuje współpraca między przedsiębiorstwami, które mają mało kapitału) - skracanie się czasu między pojawieniem się nowych technologii a ich komercjalizacją (szybkie wprowadzanie innowacji na rynek) 3. Otoczenie prawne - stosunek do kapitału zagranicznego zawarty w normach (początkowo negowaliśmy potrzebę tego kapitału, a teraz jest konieczny) 4. Otoczenie kulturowe - nastawienie do produktów z zagranicy (dawniej wszystko co z zagranicy było najlepsze, w 1991 roku wybralibyśmy (1/2 ludzi) polski produkt a nie zagraniczny gdy są zbliżonej jakości) Wnętrze przedsiębiorstwa: - cele - struktura przedsiębiorstwa CELE MARKETINGOWE kierunki działań, które mają być podjęte wobec rynku docelowego dla realizacji ustalonych zadań 3 segmenty rynku popyt, podaż i cena Cel przedsiębiorstwa zależy od popytu. Przesłanki dla sformułowania celu market. Popyt negatywny nie uzasadniony ekonomicznie i społecznie Popyt negatywny uzasadniony ekonomicznie i społecznie CEL marketingu Odwrócenie popytu Zmiana struktury asortymentowej podaży i jakości produktów Rodzaje marketingu Marketing przekonywujący tj zmieniający opinie finalnych nabywców (konsumentów) Marketing zmieniający strukturę podaży Brak popytu Stworzenie popytu Marketing pobudzający Obniżanie się popytu Pobudzenie, odnowa popytu Remarketing Popyt niezaspokojony o charakterze Obniżanie popytu Demarketing (np. używki, papierosy) trwałym Popyt zaspokojony Podtrzymanie popytu Marketing zachowawczy Popyt nowy Rozwijanie popytu Marketing rozwojowy skierowany na finalnego nabywcę Popyt nieregularny Synchronizacja popytu Marketing synchronizujący 4

5 STRUKTURY ORGANIZACJI Funkcjonalna organizacja pionów marketingu Dyrektor marketingu Badanie rynku promocja sprzedaż osobista kształtowanie planowanie Uzupełniająca cen produktu reklama Dyrektor marketingu sprzedaż badania reklama promocja osobista rynku uzupełniająca kierownik A kierownik B kierownik C Dyrektor marketingu planowanie sprzedaż badania reklama promocja produkcji osobista rynku uzupełniająca kierownik sprzedaży regionalny kierownik sprzedaży A regionalny kierownik sprzedaży B regionalny kierownik sprzedaży C różne punkty widzenia tych samych problemów w przedsiębiorstwie Wykład 3 Strategia marketingowa c.d. Nauka o wojnie też z tego czerpał marketing STRATEGIA została przejęta ze sztuki wojskowej, której stanowi podstawowy element obejmujący teorię i praktykę przygotowywania oraz prowadzenia całości działań zbrojnych. Pruski strateg Karol Von K - STRATEGIA zbiór działań prowadzących do spełnienia planu wojennego zawierający projekty poszczególnych kampanii a w ich ramach bitew Chendler jako jeden z pierwszych wsadził to do ekonomii wzór organizacji Bardzo różnie rozumiana - STRATEGIA = PLAN świadomie planowany przebieg zdarzeń; atrybuty to: jest opracowana przed działaniem, do którego się odnosi jest opracowana świadomie i celowo 5

6 - STRATEGIA = PODSTĘP określone momenty, które mają wywieść w pole konkurenta, przeciwnika - STRATEGIA = WZÓR zamierzona, niezamierzona konsekwencja w działaniu by doprowadzić do celu - STRATEGIA = POZYCJA sposób umiejscowienia przedsiębiorstwa w otoczeniu - STRATEGIA = PERSPEKTYWA (długi okres, bo taktyka to krótki okres, w którym następuje realizacja celów) Wyróżnianie strategii marketingowej ze strategii przedsiębiorstwa jest trudne. Struktura strategii przedsiębiorstwa: 1. Globalna strategia przedsiębiorstwa. 2. Strategie poszczególnych obszarów działalności (strategie jednostek gospodarczych biznesu) 3. Strategie funkcjonalne Różnią się zakresem, celami, obszarami decyzyjnymi itd. - GLOBALNA STRATEGIA PRZEDSIĘBIORSTWA polega głównie na : wyborze dziedzin działalności gospodarczej, w których przedsiębiorstwa chce uczestniczyć pozyskaniu zasobów i ich alokacji pomiędzy poszczególne rodzaje działalności umocnieniu pozycji konkurencyjnej przedsiębiorstwa - STRATEGIE POSZCZEGÓLNYCH OBSZARÓW DZIAŁALNOŚCI polega na: określeniu zakresu danego obszaru działalności gospodarczej wyborze rodzaju pożądanej przewagi konkurencyjnej określeniu sposobu działania na danym segmencie rynku czy w danej branży - STRATEGIE FUNKCJONALNE polegają na: ustaleniu, w jaki sposób dana funkcja ma sprzyjać uzyskaniu pożądanej przewagi konkurencyjnej integracji i koordynacji danej funkcji z innymi funkcjami Strategie marketingowe zalicza się do klasy strategii funkcjonalnych, jest tak samo traktowana jak funkcja produkcyjna itp. To klasycznie, ale zgodnie z podejściem z punktu widzenia przedmiotu działalności marketingowej. Strategie marketingową można zaliczyć do 2 grupy strategii przedsiębiorstwa i strategii poszczególnych obszarów działalności. Są jednak ściśle związane także ze strategią globalną przedsiębiorstw. Formowanie tych strategii musi być zgodne ze strategią globalną. Istnieje więc ścisły związek, nie jednokierunkowy. Procesy planowania strategii są czynnością, w której jest zaangażowane całe kierownictwo, w tym też odpowiedzialne za działalność marketingową. Pojecie strategii marketingowej pojawiło się w literaturze w latach 60., ale już w 1920 r. Został użyty jako termin fachowy. Filip Cotler STRATEGIA MARKETINGOWA oznacza wybór celów, rodzajów zasad czy reguł, które w określonym czasie nadają kierunek marketingowym działaniom przedsiębiorstw wyznaczając rozmiar, kombinacje i alokację środków w zależności od zmieniającej się sytuacji rynkowej 6

7 Wg Altkorna system podstawowych średnio- i długookresowych zasad i reguł działania wyznaczający ramy aktywności rynkowej przedsiębiorstw Schneider - stosowane w praktyce na rynku działania w warunkach konkurencji, które polegaja na dostosowywaniu się do zmian w otoczeniu oraz na wpływaniu na rynek STRATEGIA MARKETINGOWA zestaw działań, przy pomocy których przedsiębiorstwo osiąga swoje cele rynkowe w danych warunkach miejsca i czasu Właściwie skonstruowana strategia powinna: - być celowa (pozwolić osiągać cel) - być wykonalna - konsekwentna teoretycznie i praktycznie - operatywna (łatwo przetransponowana na działalność praktyczną - racjonalna (oparta na wiedzy) - elastyczna (dopuszcza korekty) - kompleksowa (kompletna) Strategia marketingowa składa się z kilu faz STRATEGIA MARKETINGOWA I faza badań (wstępna) Badania marketingowe Segmentacja rynku II faza Instrumentalna instrumenty instrumenty instrumenty związane z związane z związane z przedmiotem dystrybucją aktywacją sprzedaży produkt kanały dystrybucji promocja (uzupeł., - oferowanie towarów sprzedażowa, dodatkowa) opakowanie w sklepach produktu - doprowadzenie towarów marketingowe do sklepu sprzedaż osobista wyposażenie produktu oznakowanie reklama produktu fizyczny przepływ towarów public relation cena III faza oceny ocena kontrolna kontroli uruchomienia środków 7

8 Niezależnie od tego z jaką firmą produkcyjną mamy do czynienia, mają one tylko te materiały; tylko takie narzędzia marketingowe są dostępne, nie ma innych Fazy formułowania strategii można uprościć: Analiza otoczenia analiza potencjału przedsiębiorstwa Identyfikacja celów strategicznych Segmentacja rynku Sformułowanie marketing mixu Podział i uruchomienie środków Marketing- mix: - produkt (cechy uzup., jakość, projekt opakowania, marka, serwis, gwarancja) - cena (formy kredytowania, rabaty, upusty) - promocja (reklama, sprzedaż osobista, promocja) - dystrybucja (sprawy logistyczne, kształtowanie zapasów, transport) Strategie marketingowe: STRATEGIA NIEZRÓŻNICOWANIA (AGREGACYJNA) standaryzacja i masowość produkcji oraz unifikacji form i metod sprzedaży (konsumenci podobnie się zachowują w stosunku do 1 produktu; korzyści skali); dotyczy to grupy produktów podstawowych STRATEGIA OFENSYWNA WZGLĘDEM NOWEGO PRODUKTU - dążąca do uzyskania na rynku pozycji lidera w zakresie danych innowacji (nowych produktów), prowadzona głównie przez duże, transnarodowe przedsiębiorstwa; ciągle zarzucają rynek czymś nowym STRATEGIA PENETRACJI RYNKU wiodący element cena- niska cena na produkty, które zapewniają wzmocnienie cen rynkowych, (ale nie można tak za długo) STRATEGIA PRODUKTU ZASPAKAJAJĄCEGO TĘ SAMĄ POTRZEBĘ stymulowanie popytu na produkty substytucyjne i komplementarne, zaspakajające te samą potrzebę STRATEGIA RÓŻNICOWANIA PRODUKTU oddziaływanie na rynek docelowy poprzez ciągłe zmiany asortymentu oferowanych produktów STRATEGIA SELEKTYWNA RYNKU względnie wysokie ceny na nowy produkt przy równocześnie niskich nakładach na jego promocje, dotyczy produktów luksusowych 8

9 STRATEGIA UKRYTEGO OPANOWANIA RYNKU pośrednia walka konkurencyjna głównie przez stosowanie innej strategii niż dotychczasowy lider rynku (poprzez drzwi kuchenne) STRATEGIA WYSOKOPROFILOWANA - wysokie ceny na produkty przy wysokich nakładach na produkcję STRATEGIA WZAJEMNEGO PRZENIKANIA KANAŁÓW RYNKU zwiększyć liczbę i znaczenie oddziaływania wzajemnego owych kanałów STRATEGIA ZALEŻNOŚCI WZGLĘDEM NOWEGO PRODUKTU oparta na podporządkowaniu się postawom innych przedsiębiorstw wykazujących inicjatywę w rozwijaniu nowych produktów (nowe produkty na zamówienie firm) STRATEGIA ZNAKU TOWAROWEGO stymulowanie popytu na produkty objęte tym samym znakiem towarowym STRATEGIA ZWALCZANIA PLOTEK dążenie do opanowania rynku głównie przez wyeliminowanie konkurencji nie zajmującej dominującej pozycji na rynku Co oznacza dla przedsiębiorstwa posługiwanie się marketingiem? Posługiwanie się marketingiem oznacza przyjęcie przez przedsiębiorstwo następujących zasad: - przedsiębiorstwo uznaje kluczową pozycję konsumenta za warunek swojego przetrwania i rozwoju; w marketingu zorientowanym na przedsiębiorstwo cały system marketingowy nastawiony jest na obsługę konsumenta, a więc to potencjał rynku ( a nie moce produkcyjna) staje się głównym polem jego obserwacji - działanie przedsiębiorstwa służące konsumentom może być celowo zorganizowane a główne jego cele osiągane przez planowe działanie w zakresie zarządzania - kluczowym problemem jest stosowanie zintegrowanych wokół głównego celu struktur organizacyjnych; systemowe podejście do procesu gospodarowania staje się nakazem nowoczesnego marketingu - nie ma nowoczesnego marketingu bez badań marketingowych. Stanowią one punkt wyjścia procesu planowania, podejmowania decyzji jak i zorganizowanego działania - konieczny jest programowany proces innowacji włączając w to zapewnienie klimatu sprzyjającego innowacjom, uznaje się przy tym podstawowe znaczenie rozwijania nowych produktów dla miejsca przedsiębiorstwa na rynku i jego dalszej ekspansji Jeżeli jednej zabraknie tzn. że nie posługuje się marketingiem. Wykład IV I faza wstępna - badania marketingowe np. firma produkuje zupki w proszku; nie wiedzieli gdzie reklamować, kto kupuje, kazali więc przeszukać śmietniki w biednych i bogatych dzielnicach; w biednych puszek po zupach było więcej, więc reklamy w gazetach dla robotników 9

10 BADANIA MARKETINGOWE to systematyczne gromadzenie danych i ich analiza w celu udoskonalenia procesów decyzyjnych Dobre badania powinny odpowiadać na pytania: - Co produkować? - Ile? - Kiedy? - Na jakim rynku lokować produkty? - Gdzie i w jakiej formie aktywizacja sprzedaży? - Wyznaczenie kanałów dystrybucji - Jaką wyznaczyć cenę? Itd. AKTYWNOŚĆ BADAWCZA: 1. Badania reklamy (efektywność, środki, studia nad reklamą konkurentów) 2. badania ekonomiczne (studia [rendencji], cen, lokalizacja, możliwość eksportu, zatrudnienie) 3. Badania odpowiedniej firmy (polityka socjalna, czy można się posunąć w działaniach) 4. badania nad produktem (nowości rynkowe, produkty konkurencyjne, testowanie, wyposażenie produktu) 5. badania rynku i sprzedaży (potencjał, udział firmy w rynku, promocja uzupełniająca) Metody i techniki badań marketingowych: - PIERWOTNE obserwacje wywiady ankiety metody projekcyjne metody heurystyczne (twórczego myślenia) Dobre badania marketingowe opierają się na niejednym źródle informacji. 1. OBSERWACJA jako metoda gromadzenia informacji polega na dokonywaniu spostrzeżeń w sposób zamierzony, planowy, systematyczny, w celu znalezienia odpowiedzi na pytanie określone i wyraźnie postawione - obiekty obserwacji sposoby, zachowania tych osób, przedmioty, stosunek osób do kreślonych zjawisk, procesów - obserwator dokonujący spostrzeżeń - do zbierania danych używa zmysłów, głównie wzroku; co do rejestracji specjalnie skonstruowane arkusze i dzienniki obserwacji, a także często stosuje się pomocnicze środki magnetofon, kamera - wybór technik obserwacji zależy od celów badania i warunków, które umożliwiają badanie; główne podmioty rynkowe obiekty obserwacji, Techniki pomiaru: - obserwacja jawna - obserwacja ukryta - obserwacja bezpośrednia - obserwacja pośrednia - obserwacja uczestnicząca - obserwacja nieuczestnicząca 2. WYWIADY należą do grupy metod gromadzenia informacji opartych na procesie wzajemnego komunikowania się, wywiad jest szczególnym rodzajem rozmowy, której celem jest uzyskanie określonego zestawu informacji. W wywiadzie maksymalna rola przypada respondentowi, którego celowe odpowiedzi stanowią podstawowe źródło informacji, z drugiej strony jest ankieter, który 10

11 dokonuje zapisu wypowiedzi respondenta narzędziem pomiaru jest głównie kwestionariusz, ale może nim być np. scenariusz wywiadu. Dyspozycje do wywiadu: - wywiad bezpośredni (osobisty, indywidualny) najczęściej wykorzystywany; rozmowa twarzą w twarz ma z góry określony temat. Uzyskać możemy szeroki zestaw informacji pod warunkiem odpowiedniego przygotowania. Wada to wysoki koszt (dotrzeć, przeprowadzić) i długi czas na przygotowanie takiego badania, kontrola prawidłowości - wywiad telefoniczny możliwy do zastosowania w warunkach powszechnej telefonizacji wg listy pytań przy użyciu telefonu - wywiad głębinowy (pogłębiony) prowadzi się na podstawie schematu wątków semantycznych (pytania nie są standaryzowane, wypowiada się na określony temat bez ograniczeń, swoboda wypowiedzi poglądów) - wywiad zogniskowany (focus group) przedmiotem pomiaru są głównie zachowania konsumentów wobec produktów firmy lub zdarzenia; forma dyskusji kierowana przez moderatora na podstawie scenariusza; bierze w nich udział 6-12 osób, celowo dobranych; wywiad jest rejestrowany (ukryta kamera, dyktafon, bezpośrednia obserwacja przez inne osoby); trwa 1 2 godziny i jest intensywna 3. ANKIETY najpowszechniejsze, zbiór standaryzowanych technik badawczych za pomocą których badacz otrzymuje informacje w procesie wzajemnego komunikowania się z innymi osobami; odpowiada pisemnie na jego pytania, porozumiewa się za pomocą pisemnego przekazu informacji Techniki ankietowe: - pocztowa i zwrot tez przez pocztę - prasowa, publikowana w prasie i zwrot przez pocztę - opakowaniowa dołączana do towaru a zwrot różnie - radiowa tekst ogłaszany w radiu a zwrot przez pocztę - audytoryjna- np. na wykładzie - komputerowe Odmianą metody ankietowej są: - badania oparte na panelu (panel) stała reprezentacji populacji generalnej wybrana do wielokrotnych badań, powstaje w regularnych odstępach czasu zazwyczaj o tym samym zakresie przedmiotowym pewna stała próba konsumentów, gospodarstw domowych, hurtowników, detalistów, producentów, która jest poddawana pomiarom, głównie metodą ankietową. Po 2-3 latach męczy się to, bo co pół roku to się powtarza i w końcu ludziom się nie chce - badania typu OMNIBUS wielotematyczne badania, prowadzone głównie przez wyspecjalizowane agencje badawcze na reprezentatywnej próbie mieszkańców kraju głównie 1000 dorosłych mieszkańców; są to badania ciągłe (co tydzień, miesiąc), na terenie całego kraju, wielotematyczne, ale i zamawiane tematycznie. 4. METODY PROJEKCYJNE dostarczanie informacji jakościowych, w których pytania czy też inne bodźce skierowane do respondenta mają formę pośrednią. Respondent oceniając motywy, preferencje, postawy, zachowania innych przypisuje im więc nieświadomie swoje cechy. Jest to więc podświadoma projekcja czyli przeniesienia własnych cech na osoby czy też rzeczy. Dokonuje się pomiaru cech respondenta głównie natury psychologicznej. Rolę instrumentów pomiarowych pełnią różnego rodzaju testy: - Test skojarzeń słownych- zbieranie informacji, bodźcem jest pojawienie się wyrazu, na którego poj. respondent 11

12 - Test uzupełniania zdań- polega na zaprezentowaniu respondentowi nieskończonych zdań i prosi się o uzupełnienie - Testy rysunkowe - Test akceptacji produktu - Test akceptacji ceny - test koniunktury etc 4. METODY HEURYSTYCZNE - znajdują zastosowanie głównie w prognozach o charakterze subiektywnym. W związku z tym dostarcza się informacji o cechach jakościowych. Głównie wykonuje się: - metody ocen ekspertów - metoda delficka - burza mózgów metoda ocen ekspertów- zastosowanie w budowaniu prognoz, których podstawa są pisemne lub ustne formy wypowiedzi uczestników, ekspertów dobranych w sposób celowy ekspert- domniemuje się, że mogą udzielić odpowiedzi na pytania, o które chodzi. Wypowiedzi ekspertów mogą mieć formę równoległych lub kolejnych ekspertyz. Różne warianty prognoz, z których wybiera się najbardziej właściwą lub zgodną z odpowiedzią większości- równoległe. Uściślenie stanopisu poprzez konfrontowanie ekspertyz- kolejnych ekspertyz metoda delficka- seria powtarzanych badań ankiet skierowana celowo do wybranych grup ekspertów w celu uzyskania zgodnych opinii i stanowisk co do przyszłego rozwiązania zjawisk i procesów będących obiektem badania. Ważne pytania i ludzie z różnych dziedzin, niezależnie pracują, ważne jest uzgadnianie opinii burza mózgów- grupowe myślenie, generowanie nowych pomysłów zgromadzonych w danym miesiącu, celowo dobrane osoby (głównie max 8) wymieniają poglądy na dany temat; pomysły, rozwiązania zgłaszają, niedługie ok. ½ h, ale bardzo intensywnezebrane tak dane podlegają ocenie, selekcji i zazwyczaj dzieli się je na 3 grupy: I. gorące pomysły (od razu zastosować można) II. do wykonania których... się przygotowuje III. w danym momencie bezużyteczne Obserwacje, wywiady i ankiety dostarczają danych typu ilościowego i nie zawsze wyjaśniają badane zjawiska i ich przyczyny. Jedynie wywiad głębinowy a następnie metody projekcyjne i heurystyczne dostarczają danych jakościowych. Te wszystkie metody, typu pierwotnego są bardzo kosztowne i można je stosować, gdy wykorzystano już źródła wtórne (rodzaj I) i nie dały one możliwości odpowiedzi na nasze pytanie. - WTÓRNE ŹRÓDŁA - tego typu dane potrzebne są w badanej sytuacji rynkowej, pochodzą z materiałów gromadzonych w innych celach, w innych okresach, czyli z materiałów wtórnych już istniejących. W procesie badań przy biurku można uzupełnić informacje wtórne z takich źródeł jak np. źródła wewnętrzne firmy (..., dane księgowe) źródła zewnętrzne z zewnętrznych organizacji, instytucji (np. badawczych), banków,... handlowych źródła dokumentalne bibliografie, statystyki handlowe 12

13 PRZEBIEG BADAŃ ANKIETOWYCH 1 Zaprojektowanie badania Metody projektowania Projekt badania faza 2 Dobór próby Metody doboru próby Próba minimalna i jej skład przygotowań 3 Konstrukcja narzędzia pomiarowego Metody budowy instrumentu Instrument pomiarowy wnioski 4 Zbieranie Pomiar źródeł Metody zbierania Dane dla danych wtórnych danych surowe następnych Pomiar źródeł pierwotnych badań Faza realnego 5 Redukcja i wstępna prezentacja danych Metody redukcji Czyste dane badania 6 Analiza danych Metody analizy Dane przetworzone 7 Prezentacja i ocena wyników badania Metody prezentacji i oceny Informacje dla decydentów OTOCZENIE WEWNĘTRZNE OTOCZENIE ZEWNĘTRZNE Zasoby ludzkie otoczenie ekonomiczne i prawne Zasoby materialne rynek Zasoby finansowe konkurenci Informacje surowe dostawcy nabywcy Marketingowy system informacji Gromadzenie i przetwarzanie prezentacja danych Przechowywanie danych danych raport Informacje przetwarzane Proces podejmowania decyzji marketingowych decyzje 13

14 Wykład 5 Segmentacja rynku - Segmentacja rynku- podział na wewnętrznie jednorodne, ale zróżnicowane co do innych - Według Smith`a- segmentacja jest oparta na rozwijaniu popytowej strony rynku i reprezentuje racjonalne i bardzo precyzyjne dostosowanie produktu i wysiłku marketingowego do wymagań konsumenta lub użytkownika - W języku ekonomii segmentacja daje w rezultacie dezagregację i zmierza do rozpoznania wielu list popytu tam, gdzie poprzednio była rozpoznana tylko jedna - Segmentacja- podział rynku według określonego kryterium na jednorodne grupy konsumentów segmenty rynku, które wyznaczają dla przedsiębiorstwa obszar działania i stanowią punkt odniesienia przy formowaniu programu tego działania Znaczenie segmentacji przy kształtowaniu strategii marketingowej wynika: - Konsumenci nie stanowią jednorodnej grupy - Nie występuje przeciętny konsument, który mógłby być punktem odniesienia przy formułowaniu programu i kierunku działania Segmentację można przeprowadzić wtedy, gdy konsumentów podzieli się na duże grupy różniące się między sobą reakcjami na dany produkt lub produkt i inne instrumenty strategii sprzedaży. Utworzenie grup konsumentów o wspólnych cechach nie przesadza jeszcze o istnieniu segmentu rynku. Dopiero kiedy konsumenci o wspólnych cechach występują jako potencjalni nabywcy określonego produktu można mówić, że tworzą oni segment rynku. Segmentacja rynku umożliwia: 1. Dostosowanie produktu do potrzeb nabywców, co przyczynia się do wzrostu sprzedaży i konkurencyjności danych towarów na rynku 2. dotarcie do tych konsumentów, których preferencje są uwzględniane przy kształtowaniu produktu. Bardziej efektywne wydatkowanie środków finansowych przeznaczonych na aktywizację sprzedaży przez odpowiedni dobór form aktywizacji sprzedaży w stosunku do określonych i znanych adresatów. 3. szybkie zauważenie zmian na rynku dzięki ciągłym obserwacjom jego części określonych 4. Wcześniejsze przygotowanie się tych zmian 5. Dokładniejsze określenie czasu nasilania się aktywizacji sprzedaży Korzyści z segmentacji, gdy proces segmentacji zostanie przeprowadzony prawidłowo, czyli: - Poszczególne segmenty rynku powinny być w maksymalnym stopniu jednorodne pod względem preferencji i potrzeb nabywców, a także ich reakcji na działania rynkowe - Każdy segment powinien reprezentować inny sposób zachowania się nabywcy na rynku- inny typ nabywcy - Segmentacja rynku powinna być przeprowadzona w oparciu o takie zmienne, które spełniają powyższe warunki. Są zarazem możliwe do praktycznego zastosowania w procesie podejmowania decyzji rynkowej Wyodrębniony na podstawie badań rynku lub w wyniku działalności instrumentów strategii sprzedaży segment rynku powinien być: 1. Mierzalny tj. umożliwiać uzyskanie niezbędnych informacji o poszczególnych cechach konsumentów 2. Dostępny dla danego przedsiębiorstwa tzn. umożliwiać efektywne stosowanie instrumentów działania 3. Na tyle rozległy, aby uzasadniał zastosowanie indywidualnego programu działania 14

15 Segmentacja rynku jest procesem ciągłym, który wymaga stałego badania preferencji konsumentów i ich zmian! Produkt, konsument- jako punkty wyjścia segmentacji rynku Segmentację rynku można przeprowadzać biorąc pod uwagę za punkt wyjścia produkt lub konsumenta. Jeżeli jest to produkt to wyodrębnia się segmenty ze względu na reakcje konsumenta wobec danego produktu i jego cech charakterystycznych. W drugim przypadku segmentacji przeprowadza się grupowanie konsumentów o wspólnych cechach niezależnie od cech danego produktu lub usługi i okoliczności podejmowania decyzji o zakupie lub użytkowaniu danego produktu. Klasyfikacja kryterium segmentacji rynku odnosząca się do konsumenta: OBIEKTYWNE Ogólne: Czynniki demograficzne (wiek, płeć, Stadium cyklu życia) Miesiące zamieszkania Czynniki społeczno-ekonomiczne Specyficzne: Sposób (model) konsumpcji (np. sposób odżywiania) przywiązanie do określonych znaków towarowych, produktów, sklepów, form sprzedaży i zakupu SUBIEKTYWNE Ogólne: cechy charakterystyczne osobowości styl życia Specyficzne: sposób zachowania się na rynku reagowanie na środki strategii marketingowej oraz preferencje Do kryterium obiektywnego zalicza się te kryteria, które mogą być mierzone w sposób obiektywny, a do subiektywnych te które muszą być wnioskowane. Ogólne- do każdego konsumenta niezależnie od sytuacji rynkowej Specyficzne- dotyczą określonej sytuacji rynkowej mającej wpływ na postępowanie nabywcy jako podmiotu popytu Zasadniczym problemem przy określaniu kryteriów segmentacji rynku jest ich mierzalność, wynika to z tego że nie wszystkie zmienne można skwantyfikować i z braku dostatecznych zagregowanych informacji w odniesieniu do niektórych kryteriów Np.: informacje o cechach psychologicznych konsumenta Stadium cyklu życia rodziny zaliczamy do ważniejszego kryterium segmentacji rynku. Cykl życia rodziny- ponawiany rytm procesów zachodzących w okresie życia typowej rodziny. Typowe etapy rozwoju rodzin są wynikiem splotu przemian biologicznych i społecznoekonomicznych zachodzących w gosp. dom. Wyróżnia się 3 fazy rozwoju: Ekspansji (narodziny pierwszego dziecka- narodziny ostatniego) Stabilizacji Regresji- pomniejszanie się rodziny (opuszczenie domu przez I dziecko zakładające własne gosp. dom.- śmierć współmałżonka) Są odchylenia z rozwodu, bezdzietności, przedwczesna śmierć dzieci. Cykl życia jest zmienną objaśniająca mechanizm decyzji konsumenta o znacznie wyższej wartości poznawczej niż wiek głowy rodziny. Uwzględnia on preferencje związane z odmiennością funkcji jakie spełnia rodzina w poszczególnych etapach jak i odmienność potrzeb stymulowanych przez te funkcje. 15

16 Przykładem segmentu zbudowanego w oparciu o powyższe kryteria jest segment młodych małżeństw o specyficznych potrzebach w zakresie artykułów wyposażenia domu; segment dzieci w wieku szkolnym. Qalitas (łac.)- zaliczenie do odpowiedniej kategorii kwalifikacja Cechy wyrobów: 1. Cechy techniczne (technologiczne)-skład chemiczny, temperatura topnienia 2. cechy użytkowe- to co interesuje klienta (bezp. użyt., trwałość) 3. cechy ergonomiczne-dostosowanie cech wyrobów do budowy ciała, psychiki (czajnik, przyciski na pulpicie żeby było wygodnie użytkować) 4. cechy estetyczne (moda, wzorce np. samochody, ubrania) 5. cechy ekonomiczne- koszt nabycia, eksploatacji, zużycia 6. cechy ekologiczne- i w produkcji i w użytkowaniu żeby nie szkodzić środowisku, oszczędność surowców H2O i E 7. cechy logistyczne- ułatwiony transport. Przechowywanie(opakowanie) postęp techniczny zadowolenie i technologiczny nabywców j a preferencje i k oceny potrzeby konsumenta o organizacji ś konsumenckiej wymagania ć obligatoryjne t y wymagania p kontrola stosowane u instytucjonalna dobrowolnie (inspekcje: handlowa j sanitarna system zarządzania a weterynaryjna) jakością według: k -serii norm ISO 9000 o -TQM ś -HACCP ć -KAIZEN i inne? Można te kryteria znaleźć w: przepisy: -polskie normy-pn (18 tys. Ich mamy-dotyczą wszystkiego, ok. 5 tys. Obowiązkowa) -przepisy dotyczące szczegółowych wymagań (bezp., ochrony środowiska Itp.) -przepisy branżowe Ustawa o bezpiecznym produkcie 2000r. np. rozporządzenie na temat bezp. zabawek, ustawa o rolnictwie ekologicznym. Umowy handlowe między korporacjami 16

17 Wykład 6 Faza instrumentalna produkt-może nim być przedmiot, usługa, czynność, osoba, miejsce, organizacja, idea osoba i jej kwalifikacje znalazły popyt na rynku( mam pomysł na business, jak ktoś chce go zrealizować to jest to produkt). Wszystko co można znaleźć na rynku i co znajdzie nabywcę jest produktem. Teodor Levitt- ludzie nie kupują produkt, ale oczekiwane korzyści; konkurencja nie polega na wytwarzaniu produktu, ale na dodawaniu do produktu dodatniej usługi, opakowanie, reklamę, sposób dostarczenia produkt- swoista synteza tego co sprzedawca oferuje na rynku, a nabywca dostrzega POZIOMY PRODUKTU produkt centralny, główny = rdzeń produktu, to co podst. zapotrzebowaniu produkt namacalny= styl, marka, charakterystyka, poziom jakości produkt globalny-gwarancje, rękojmie, dostarczenie, kredyty, usprawnienia, serwisy Podstawowa kategorią jest jakość produktu- bardzo ważny element walki konkurencyjnej. Jakość- ogół właściwości obiektu wiążący się z jego zdolnością do zaspakajania potrzeb stwierdzonych i oczekiwaniach. Występują dwa aspekty jakości: jakość projektu(typu)- stopień doskonałości produktu w porównaniu z wymaganymi(są zawarte w umowie lub należy je zbadać) jakość wykonania (zgodności)- stopień zgodności poszczególnych jednostek wytworzonego wyrobu z przyjętym za podstawę wzorcem(projektem) Transformacja gospodarcza Polski wiąże się z różnymi dolegliwościami życia rodzin, więc potrzebna jest wiedza o tym w jakich fazach życia rodziny pomoc polityczna, społeczna jest niezbędna i w jakiej ilości. Informacja o tym, w której fazie życia znajduje się gospodarstwo domowe i jakie ma potrzeby ma znaczenie dla polityki społecznej, co decyduje o uruchomieniu środków świadczeń obligatoryjnych i doraźnych. BADANIA- lata 90-te zachowanie gospodarstw domowych a cykl życia rodziny Faza 0- bez dzieci starsi bez dzieci 46,1% rodziny z dziećmi w wieku szkolnym-46% najliczniejszy, zróżnicowany, zmiany szły w kierunku wzrostu oszczędności, pesymizmu i braku wizji 47,61% jako przeciętna 64.8% 10% z każdej grupy, że jest źle 0% twierdziło, że się poprawi wszyscy, że źle i będzie gorzej trudności z wyposażeniem dzieci do szkoły 17

18 odzież-25% książki-72% obuwie art. Piśmienne Urlopy co piąte dziecko nigdzie. Dużo nie miało centralnego, bieżącej wody, WC. TO BYŁY BADANIA PANELOWE. deklaracja własna producenta -dokument wewnętrzny -normy zakładowe -wart. techniczne -specjalizacje mechaniczne -informacje dołączone do produktu -etykiety, instrukcje -katalogi, modele, wzorce Wyrób, opakowanie, oznakowanie-część w ustawie, część dowolnie reklamować możemy tylko te części produktu Część informacji jest obowiązkowa na oznakowaniu: - nazwa produktu - nazwa producenta + adres lub marka (gdy jest znany) - inf. do prawidłowego użytkownika Każda branża ma obowiązkowe różne rzeczy Żywność ma 16 pkt., które muszą być zawarte na oznakowaniu. Różne systemy zarządzania jakością, nowe podejście: wg serii norm ISO 9000 dotyczą zasad organizacji przedsiębiorstwa. Odpowiednia jakość produktu lub usługi. Dotyczy organizacji firmy: jakość powstaje we wszystkich procesach czyli odpowiedzialni są za nią wszyscy, którzy przy nim pracują (magazynier, projekt itd.) zapobieganie możliwościom powstawania wad podstawą tego jest dokumentacja dla wszystkich działów ISO 9000 składa się z kilku norm. ISO 9001 jest jedną z nich - zwiększona uwaga na poszczególne etapy produkcji od projektu po serwis i co jest ważne w poszczególnych etapach. ISO może zastosować każda firma. Firma, która ma coś to idzie i sprawdza się przez audit wdrożono i jest OK to dostaje się certyfikat. Firm, które ten system maja jest ok w Polsce, a na świecie więcej. Mają je nawet uczelnie, tłumaczenia, urzędy miasta, system energetyczny. Podstawowym zadania Kierownika Marketingu: 1. muszą uczestniczyć w formowaniu strategii skierowanej na wytworzenie produktu wysokiej jakości 2. musza zapewnić wysoki poziom marketingowych działań tj. badanie rynku, reklama, szkolenie sprzedawców itd. Drugi punkt widzenia marketingu. Najważniejsze jest wiedza o tym, jak produkt odbierany przez konsumentów a nie jak postrzega go personel zakładu. Def. Jakości wg Amerykańskiego Stowarzyszenia Kontroli Jakość - jest sumą cech produktu lub usługi decydująca o zdolności danego wyrobu do zaspakajania określonych potrzeb. Jakość zarabia na siebie 18

19 Z- zwiększenie zysków przez wzrost sprzedaży wiąże się ze wzrostem kosztów operacyjnych B- promocja, zapasy, pracownicy...) Ten sam zysk przez poprawę jakości wymagania jedynie ułamka tych kosztów A zysk Koszty operacyjne im bardziej poprawia się jakość, tym szybciej wzrasta sprzedaż, ponieważ zadowolenie klientów jest silnym stymulatorem sprzedaży w miarę jak jakość zdobywa uznanie w przekazie reklamowym i innych formach promocji można podkreślić zadowolenie klienta długofalowym efektem będzie obniżenie nakładów na działania promocyjne do utrzymania wiodącej pozycji konkurencyjnej sprzedaż zadowolenie klientów Podstawy jakości 9 ZAŁOŻEŃ O GLOBALNYM ZARZĄDZANIU JAKOŚCIĄ: 1. jakość musi być postrzegana przez klienta 2. jakość musi znaleźć odbicie w każdym działaniu przedsiębiorstwa nie tylko w produkcji 3. jakość wymaga zaangażowania wszystkich zatrudnionych 4. jakość wymaga wysokiej masy partnerów 5. jakość zawsze można polepszyć 6. polepszenia jakości może czasem wymagać stopniowego działania 7. jakość nie kosztuje więcej 8. jakość jest konieczna, ale może być niewystarczająca 9. polepszenie jakości nie może uratować słabych produktów DEF: Europejska Organizacja Sterowania Jakością(EOQC) Jakość + użyteczność Odbiorcy wewnętrzni ten kto jest kolejnym uczestnikiem procesu wytwarzania Metody sensoryczne- ocenianie jakości produktu (w miarę obiektywna) Na podkreślenie i baczna uwagę w zarządzaniu jakością w cyklu życia produktu zasługuje aspekt marketingowy, zwłaszcza na etapie projektowania jakości wyrobu. Jednym z głównych zadań mark. prod. Jest współkształtowanie jakościowo - ilościowej struktury asortymentu produktu, a w tym projektowanej jakości każdego wyrobu. Badania marketingowe prowadzone są od samego początku cyklu, służą opracowaniu założeń projekt. i uzasadnieniu celowości kontynuowania prac 19

20 rozpoczętego cyklu. Badania te rozpoczynają się od poszukiwania i identyfikacji docelowego rynku wyrobu i analizy potrzeby potencjalnych użytkowników oraz sporządzeniu specyfikacji wymagań funkcjonalnych:; zapewniających zaprojektowanie tej potrzeby za pomocą projektowania wyrobu. KOŁO JAKOŚCI -Marketing i badania rynku -Projektowanie wyrobów - pozbycie się faza przed -projektowanie lub odzyskanie produkcją procesów planowania -dbałość o wyrób faza po faza produkcji po sprzedaży produkcji produkcji -pomoc techniczna -zakupy i serwisowa -produkcja (świadczenie usług) - transport i oddawanie -sprawdzenie do reklamacji weryfikacja -pakowanie przechowanie -sprzedaż i dystrybucja Produkt rozpatrywany jest głównie w aspekcie rynkowym- przez pryzmat potrzeb konsumenta. Technika technologia odgrywa rolę wtórną. Produkt jako element strategii marketingowej jest agregatem pewnych właściwości Głównym elementem są funkcje podstawowe produktu. Funkcje podstawowe są odzwierciedleniem relacji zachodzących pomiędzy produktem a celem któremu on służy i uzasadnia jego istnienie na rynku. Produkt, cele to relacje, które mówią o funkcjonalności produktu, ale funkcje główne mogą być spełnione przez produkty w różnym stopniu. Relacje miedzy produktem a stopniem realizacji celu decydują o wydajności produktu, która odzwierciedla stopień intensywności wykonania jego funkcji. Jakie są podstawowe cechy produktu: funkcjonalność(prod. - cel) wydajność(prod. stopień realizacji celu) Funkcje dodatkowe są innym elementem właściwości produktu odzwierciedlają relacje zachodzące między produktem a człowiekiem jako jego użytkownikiem. (wygoda użytkowania + estetyka produktu = funkcje dodatkowe). Mogą mieć one nawet większe znaczenie niż funkcje podstawowe- np. moda(mini w zimie, obuwia na wysokim obcasie) Koncepcja cyklu życia produktu na rynku- przedstawia rozwój produktu mierzony wielkością jago sprzedaży na przestrzeni czasu (od wprowadzenia na rynek do momentu, gdy zostaje wycofany z rynku), cykl ten jest odmienny dla różnych produktów, a zależy od: rodzaju produktu (spożywcze, trwałego użytku) możliwości różnicowania produktu podatności produktu na zmiany koniunkturalne? zmian w technologii struktury podmiotu działalności na rynku 20

21 5 faz: (klasyczny cykl życia produktu): 1. rozwoju 2. wzrostu 3. dojrzałości 4. nasycenie 5. spadku (schyłku produktu) Ad. 1 Ad. 2 Ad.3 Ad.5 Wejście na rynek, wielkość sprzedaży stosownie niska, tempo przyrosty stosunkowo wolne, przedsiębiorca ma prawo założyć, że zysk będzie minimalny lub nawet straty Wysokie tempo wzrostu sprzedaży, korzystny wpływ na relację kosztów i zysków Zaczyna się zaznaczać spadek tempa przyrostu sprzedaży, już się przejawia nasycenie Wyraźny spadek wielkości sprzedaży, wzrost kosztów jednostkowych wytwarzania, spadek zysków i skłania to przedsiębiorcę do wycofania produktu z rynku Sprzedaż w jednostkach czas Nie można w nieskończoność przedłużać cyklu życia produktu! Trzeba znać cykl życia produktu, ale każda faza wymaga innego podejścia. Charakterystyka faz w cyklu życia produktu: Charakterystyka Wprowadzenie Wzrost Dojrzałość Spadek sprzedaż niska Szybki wzrost Wolny wzrost Spadek zysk nieistotny (nigdy zysku nie ma) Poziom szczytowy spadek Przepływ gotówki Negatywny (wydatki) średni wysoki Niski Niski lub zerowy konsumenci innowatorzy większość większość Maruderzy (pionierzy) konkurenci kilku Coraz więcej wielu Coraz mniej Działania: cel strat Rozwój rynku Penetracja rynku Obrona pozycji ( udziału w rynku) Produktywność Wydatki marketingowe wysokie wysokie spadek Niskie Nacisk marketingowy Zdobycie uwagi Preferencja marki Lojalność wobec marki Selektywny dystrybucja różnorodne intensywna intensywna Selektywna cena wysoka niższa najniższa Wzrastająca produkt podstawowy ulepszony zróżnicowany Zracjonalizowany promocja Silna ( informująca) Silna (przekonująca) Silna (przekonująca, Zróżnicowana przypominająca) 21

22 wzrost dojrzałość spadek -CD -samochodowa -papierosy -zdrowa żywność -TV -maszyny do szycia -kamery -telefony -kino Cykl życia produktu podstawowa koncepcja od której zaczyna się zast. Nad instrumentarium Decyzje dotyczące produktu (działań z nim związanym) to: utrzymanie istniejącego produktu w niezmienionej postaci usprawnienie produktu i ( lub) jego wyposażenia ( opakowania + oznakowanie) uproszczenie produktu i (lub) jego wyposażenia wycofanie istniejącego produktu z rynku ( jego produkcji) wprowadzenie nowego produktu na rynek - Utrzymanie..- potrzeby nie ulegają zmianom, ilościowy potencjał rynku wzrasta, brak towarów konkurencyjnych ( prawie nie występuje cos takiego) w relatywnie długim okresie czasu - Usprawnienie- zmiana potrzeb konsumentów + pojawiające się towary konkurencyjne wszystkie funkcje może obejmować lub tylko niektóre umożliwia przedłużenie cyklu życia produktu na rynku - Uproszczenie minimalizacja kosztów wytwarzania, nie można uprościć funkcji podstawowych produktu, głównie dostosowane do drobnych elementów składowych, zamiana ręcznie robionych na.. - Wycofania- trzeba szczeg. Analizę dotyczących warunków wytwarzania i sprzedaży, gdy nie zapewnia korzyści, jest w fazie spadku i trzeba wycofać - Wprowadzenie- DEF: nowy produkt to taki, który zaspokaja nowe potrzeby konsumenta lub w lepszy, bardziej doskonały sposób zaspokaja potrzeby już istniejące Motywy wprowadzenia nowego produktu na rynek: nowy produkt nie posiada imitacji w krótkim czasie- zysk innowacyjny ( do wprowadzenie substytutów) ułatwia wytwórcy obniżenie ryzyka związanego z przestarzała produkcja ułatwia walkę konkurencyjną wpływa na utrzymanie reputacji przedsiębiorstwa i lojalności konsumentów wobec marki Wyróżniamy cztery grupy nowości: 1. super nowości- produkty kreujące nowe potrzeby dotychczas nie odczuwane powszechnie (kiedyś lot na księżyc teraz nie jest) 22

23 2. nowości oczekiwane- produkty zaspakajające potrzeby w prawdzie dotychczas nie zaspakajane, ale najczęściej konsumenci poinformowani są o ich występowaniu ( np. w innych krajach) 3. nowości substytucyjne- produkty o wyższych walorach niż znana dotychczas, wywołują popyt restytucyjny związany z odczuwaniem konieczności wymiany produktu, dotychczas posiadany na nowy telefon komórkowy 4. nowości komplementarne- produkty pozwalające na lepsze wykorzystania produktów już posiadanych( antena satelitarna) Przedmioty rozwoju ( cele): Poszukiwanie pomysłów Selekcja pomysłów Analiza Rozwój Testy w terenie Komercjalizacja sukces nowego produktu % nabywców Innowatorzy wczesna maruderzy czas przyswajania większość konserwatyści nowości ANALIZA MACIERZ BCG Tempo wzrostu rynku 30% wysokie gwiazdy? (trudne dzieci) 15% niskie Psy Dojne krowy (złote kury) wysoki niski względny udział w rynku Dojne krowy mała dynamika sprzedaży, ale duży udział w rynku jeżeli duży zysk, na rynkach oferowane nikłe perspektywy rozwoju, ale udział w rynku jest duży. Zyski z ich sprzedaży nie będą reinwestowane w te produkty a nadwyżka pieniądza będzie wspomagała inne produkty. Gwiazdy wysoka dynamika sprzedaży, duży udział w rynku, duży wpływ pieniądza, a rynki są atrakcyjne, wiec duża konkurencja. Zdecydowana część wpływów musi być inwestowana w te same produkty. Po pewnym czasie staną się dojnymi krowami 23

24 Psy produkty które zeszły na psy - mała dynamika sprzedaży i mały udział w rynku, małe wpływy ze sprzedaży.? (Trudne dzieci) wysoka dynamika sprzedaży ale mały udział w rynku. Muszą być dofinansowane, z braku finansów mogą zejść na psy. Macież BCG jest przeglądem projektu firmy zmusza do obrania jednej ze strategii : + strategia budowania (gwiazdy i...), jej celem jest względny udział w rynku i zamiana... w gwiazdy lub utrzymanie dominującej pozycji gwiazdy (ogromne inwestycje ) + strategia nabywania firma decyduje że dany produkt jest atrakcyjny i dąży do nabycia go od firmy konkurencyjnej. Chce nabyć trudne dzieci. + strategia przetrzymania dojne krowy strategia obronna firmy która zamierza utrzymać względny udział rynku i jak najdłużej utrzymać na nim produkcję która daje zyski. + strategia zbierania plonów dojne krowy + psy - świadoma redukcja kosztów by zmaksymalizować przepływ pieniądza. + strategia rezygnacji pozbycie się produktu w sposób najkorzystniejszy (psy+ trudne dzieci) Negocjowanie odbywają się na różnych poziomach życia społecznego poziom międzynarodowy dyplomacja (państwo z państwem) poziom międzyorganizacyjny handel (pomiędzy organizacjami) poziom wewnątrzorganizacyjny kierowanie ludźmi poziom międzyludzki stosunki interpersonalne (pomiędzy jednostkami) Negocjacje: 1. angażują min. dwie osoby 2. interesy tych stron są sprzeczne min. w jednym obszarze 3. strony częściowo dobrowolnie przystępują do podjęcia interakcji 4. podejmowane działania dotyczą podziału lub wymiany jednego lub więcej zasobów/dóbr albo rozstrzygnięcie jednego lub kilku problemów dotyczących zaangażowanych osób lub stron przez nie reprezentowanych 5. działania zwykle polegają na przedstawieniu przez jedna ze stron żądań lub propozycji, ocenienia ich przez drugą, po czym następuje wysunięcie kontrpropozycji lub wyrażenie zgody. Na ogół sekwencyjnie występujące 5 punktów ściśle uwarunkowane jest kulturowo. Proces komunikowania się stron odbywa się gdy strony oczekują, że działanie wspólne da więcej korzyści. Proces dynamiczny, poznawczo-emocjonalny (kwestia ambicji, sympatii), złożony element dialektyczny. Trzy wymiary negocjacji: zaufania siły kreatywność Dialektyka negocjacji walka 24

Badania marketingowe. Omówione zagadnienia. Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania

Badania marketingowe. Omówione zagadnienia. Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie Badania marketingowe Wykład 5 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Omówione zagadnienia Ograniczenia wtórnych źródeł informacji

Bardziej szczegółowo

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne Podstawy Marketingu Marketing zagadnienia wstępne Definicje marketingu: Marketing to zyskowne zaspokajanie potrzeb konsumentów /Kotler 1994/. Marketing to kombinacja czynników, które należy brać pod uwagę

Bardziej szczegółowo

2012 Marketing produktu ekologicznego. dr Marek Jabłoński

2012 Marketing produktu ekologicznego. dr Marek Jabłoński 2012 Marketing produktu ekologicznego dr Marek Jabłoński Od kilku lat ekologia przestaje mieć znaczenie ideologiczne, w zamian za to nabiera wymiaru praktycznego i inżynierskiego. Większość firm na świecie,

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Przesłanki działalności marketingowej w przedsiębiorstwie...19

Rozdział 1. Przesłanki działalności marketingowej w przedsiębiorstwie...19 Spis treści Wstęp...13 CZĘŚĆ I. MODEL FUNKCJONOWANIA MARKETINGU Rozdział 1. Przesłanki działalności marketingowej w przedsiębiorstwie....19 1.1. Koncepcja modelu funkcjonowania marketingu........ 19 1.2.

Bardziej szczegółowo

SEGMENTACJA RYNKU A TYPY MARKETINGU

SEGMENTACJA RYNKU A TYPY MARKETINGU SEGMENTACJA SEGMENTACJA...... to proces podziału rynku na podstawie określonych kryteriów na względnie homogeniczne rynki cząstkowe (względnie jednorodne grupy konsumentów) nazywane SEGMENTAMI, które wyznaczają

Bardziej szczegółowo

Kierunki rozwoju firmy Decyzje o wyborze rynków Decyzje inwestycyjne Rozwój nowych produktów Pozycjonowanie. Marketing strategiczny

Kierunki rozwoju firmy Decyzje o wyborze rynków Decyzje inwestycyjne Rozwój nowych produktów Pozycjonowanie. Marketing strategiczny Badania marketingowe dr Grzegorz Mazurek Istota badań Podejmowanie decyzji odbywa się na bazie doświadczenia, wiedzy oraz intuicji. Podejmowanie decyzji wiąże się automatycznie z ryzykiem poniesienia porażki

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe. Omówione zagadnienia

Badania marketingowe. Omówione zagadnienia Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie Badania marketingowe Wykład 6 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Omówione zagadnienia Rodzaje badań bezpośrednich Porównanie

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Życie produktu Od narodzin do starzenia się produktu dr Mirosława Malinowska Akademia Ekonomiczna w Katowicach 22 marca 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do marketingu. mgr Jolanta Tkaczyk

Wprowadzenie do marketingu. mgr Jolanta Tkaczyk Wprowadzenie do marketingu mgr Jolanta Tkaczyk Czym marketing nie jest...czyli dwa błędne spojrzenia na marketing marketing to sprzedaż marketing to dział firmy Czym jest rynek? Rynek (ang. market) - ogół

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe

Badania marketingowe Badania marketingowe Dr hab. prof. SGH Katedra Rynku i Marketingu SGH teresataranko@o2.pl Konsultacje pokój 302 Madalińskiego 6/8 Wtorek -15.00-16.00 Struktura problematyki 1. Definicja i funkcje badań

Bardziej szczegółowo

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Cena jako element marketingu mix

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Cena jako element marketingu mix Cena jako element marketingu mix Cena jako element marketingu mix Cena to pieniądze lub inne środki wymienialne na własność lub użytkowanie produktu lub usługi Dla konsumenta cena to wyznacznik wartości

Bardziej szczegółowo

Działania marketingowe

Działania marketingowe Działania marketingowe Czyli jak sprzedać produkt Urszula Kazalska 1 Marketing Nazwa- od słowa market- rynek. Czyli marketing związany jest z wszelkiego rodzaju interakcjami jakie zachodzą pomiędzy kupującymi

Bardziej szczegółowo

Marketing dr Grzegorz Mazurek

Marketing dr Grzegorz Mazurek Marketing dr Grzegorz Mazurek Orientacja rynkowa jako podstawa marketingu Orientacja przedsiębiorstwa określa co jest głównym przedmiotem uwagi i punktem wyjścia w kształtowaniu działalności przedsiębiorstwa.

Bardziej szczegółowo

dr Grzegorz Mazurek racjonalna reakcja konkurencji celowy zintegrowanym orientacji rynkowej zidentyfikowaniu i przewidywaniu potrzeb odbiorców

dr Grzegorz Mazurek racjonalna reakcja konkurencji celowy zintegrowanym orientacji rynkowej zidentyfikowaniu i przewidywaniu potrzeb odbiorców Sprawy organizacyjne Literatura B. Żurawik, W. Żurawik: Marketing usług finansowych, PWN, Warszawa, 2001 M. Pluta-Olearnik: Marketing usług bankowych, PWE, Warszawa, 2001 Marketing na rynku usług finansowych

Bardziej szczegółowo

Etapy przygotowań do przeprowadzenia badań marketingowych. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu

Etapy przygotowań do przeprowadzenia badań marketingowych. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu 1 Etapy przygotowań do przeprowadzenia badań marketingowych 2 Badania marketingowe a funkcje marketingu Analiza otoczenia Analiza klientów Planowanie produktów i usług Planowanie dystrybucji Planowanie

Bardziej szczegółowo

PRODUKT W MARKETINGU MIX

PRODUKT W MARKETINGU MIX PRODUKT W MARKETINGU MIX PRODUKT Towar, usługa lub pomysł zawierający określony zestaw materialnych i niematerialnych cech, które zaspakajają potrzeby klientów, otrzymywany w zamian za pieniądze lub inną

Bardziej szczegółowo

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH Beata Nowotarska-Romaniak wydanie 3. zmienione Warszawa 2013 SPIS TREŚCI Wstęp... 7 Rozdział 1. Istota marketingu usług zdrowotnych... 11 1.1. System marketingu usług... 11

Bardziej szczegółowo

Badania Marketingowe. Kalina Grzesiuk

Badania Marketingowe. Kalina Grzesiuk Badania Marketingowe Kalina Grzesiuk definicja Badania marketingowe systematyczny i obiektywny proces gromadzenia, przetwarzania oraz prezentacji informacji na potrzeby podejmowania decyzji marketingowych.

Bardziej szczegółowo

GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI

GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI edycja I eliminacje centralne 14 maja 2015 r. 9. Strategia polegająca na zaspokajaniu potrzeb klientów mało wrażliwych na

Bardziej szczegółowo

Podstawy decyzji marketingowych. Marketing - studia zaoczne

Podstawy decyzji marketingowych. Marketing - studia zaoczne Podstawy decyzji marketingowych Marketing - studia zaoczne 1 Określenie biznesu Revlon PKP Telewizja Polska SA PWN W kategoriach produktu produkujemy kosmetyki prowadzimy linie kolejowe produkujemy i emitujemy

Bardziej szczegółowo

Rynek Budowlany - J.Deszcz 2013-03-02

Rynek Budowlany - J.Deszcz 2013-03-02 Politechnika Śląska w Gliwicach Wydział Budownictwa Katedra Procesów Budowlanych RYNEK BUDOWLANY Przedsiębiorstwo na rynku budowlanym Orientacja rynkowa przedsiębiorstwa 1 - Dostosowanie działalności do

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną dr Izabela Michalska-Dudek MARKETING Program zajęć Konsultacje: piątki

Bardziej szczegółowo

Prof. zw. dr hab. inż. dr h.c. Stanisław Urban Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu

Prof. zw. dr hab. inż. dr h.c. Stanisław Urban Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Prof. zw. dr hab. inż. dr h.c. Stanisław Urban Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Analiza rynku. Badania produktów By decyzje podejmowane na różnych etapach zarządzania produktem były trafne, trzeba

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie łańcuchem dostaw

Zarządzanie łańcuchem dostaw Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Logistyka Zarządzanie łańcuchem dostaw Wykład 3 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Omówione zagadnienia Międzyorganizacyjne relacje logistyczne

Bardziej szczegółowo

Badania Marketingowe. Zajęcia 1 Wprowadzenie do badań marketingowych

Badania Marketingowe. Zajęcia 1 Wprowadzenie do badań marketingowych Badania Marketingowe Zajęcia 1 Wprowadzenie do badań marketingowych Definicje badań marketingowych Badanie marketingowe to systematyczne i obiektywne identyfikowanie, gromadzenie, analizowanie i prezentowanie

Bardziej szczegółowo

PLAN WYNIKOWY Z MARKETINGU W DZIAŁALNOŚCI REKLAMOWEJ SABINA GŁOMBIK - MODRZYŃSKA. Wymieni instrumenty marketingowego oddziaływania na rynek

PLAN WYNIKOWY Z MARKETINGU W DZIAŁALNOŚCI REKLAMOWEJ SABINA GŁOMBIK - MODRZYŃSKA. Wymieni instrumenty marketingowego oddziaływania na rynek PLAN WYNIKOWY Z MARKETINGU W DZIAŁALNOŚCI REKLAMOWEJ SABINA GŁOMBIK - MODRZYŃSKA Lp Dział i tematy lekcji Wymagania Podstawowe Ponadpodstawowe 1 Marketing jako forma działania firmy na rynku Zdefiniuje

Bardziej szczegółowo

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe Ekonomika Transportu każda zorganizowana postać podażowej strony rynku usług przemieszczania, mająca swoją nazwę i oferującą specyficzny produkt - usługę transportową Cechy: odrębność ekonomiczna odrębność

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia nr 11. mgr Jolanta Tkaczyk

Ćwiczenia nr 11. mgr Jolanta Tkaczyk Ćwiczenia nr 11 mgr Jolanta Tkaczyk Segmentacja Segmentacja to podział rynku na jednorodne grupy z punktu widzenia reakcji konsumentów na produkt marketingowy Segmentacja umożliwia dostosowanie oferty

Bardziej szczegółowo

Plan dydaktyczny EKONOMIKA. Klasa IV nr programu 341[02]/MEN/2008.05.20. Rok szkolny... WYNIK FINANSOWY, SYSTEM FINANSOWY PODMIOTU GOSPODARCZEGO CD.

Plan dydaktyczny EKONOMIKA. Klasa IV nr programu 341[02]/MEN/2008.05.20. Rok szkolny... WYNIK FINANSOWY, SYSTEM FINANSOWY PODMIOTU GOSPODARCZEGO CD. Plan dydaktyczny EKONOMIKA Klasa IV nr programu 341[02]/MEN/2008.05.20 Rok szkolny... Lp. Temat zajęć Uczeń zna, wie, rozumie Przewidywane osiągnięcia ucznia Uczeń potrafi Uwagi 1 Zapoznanie z programem

Bardziej szczegółowo

XIV Olimpiada Wiedzy Ekonomicznej dla Dorosłych. Marketing relacji w usługach finansowych. Etap szkolny. Rok szkolny 2014/2015

XIV Olimpiada Wiedzy Ekonomicznej dla Dorosłych. Marketing relacji w usługach finansowych. Etap szkolny. Rok szkolny 2014/2015 XIV Olimpiada Wiedzy Ekonomicznej dla Dorosłych Marketing relacji w usługach finansowych Etap szkolny Rok szkolny 2014/2015 Część I: Test Poniższy test składa się z 20 pytań zamkniętych zawierających cztery

Bardziej szczegółowo

Opracowanie produktów spoŝywczych. Podejście marketingowe - Earle Mary, Earle Richard, Anderson Allan. Spis treści. Przedmowa

Opracowanie produktów spoŝywczych. Podejście marketingowe - Earle Mary, Earle Richard, Anderson Allan. Spis treści. Przedmowa Opracowanie produktów spoŝywczych. Podejście marketingowe - Earle Mary, Earle Richard, Anderson Allan Spis treści Przedmowa Część I. Wprowadzenie 1. Kluczowe czynniki sukcesu lub niepowodzenia nowych produktów

Bardziej szczegółowo

Rynek Budowlany-J.Deszcz 2013-03-02

Rynek Budowlany-J.Deszcz 2013-03-02 Politechnika Śląska w Gliwicach Wydział Budownictwa Katedra Procesów Budowlanych Badania i analizy rynku w działalności przedsiębiorstwa budowlanego. Potrzeby badań rynku na etapie planowania biznesu Kim

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie marketingowe

Zarządzanie marketingowe Zarządzanie marketingowe 1. Pojęcie i wymiary zarządzania. 2. Struktura zarządzania przedsiębiorstwem (rys.). 3. Przedmiot i funkcje marketingu. 4. Naczelne zasady i główne zadanie marketingu. 5. Proces

Bardziej szczegółowo

Specyfika i zasady przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych fakultatywnych

Specyfika i zasady przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych fakultatywnych Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Działanie 8.1 Wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej Specyfika i zasady przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania komercjalizacji produktów żywnościowych

Uwarunkowania komercjalizacji produktów żywnościowych Uwarunkowania komercjalizacji produktów żywnościowych prof. dr hab. Bogdan Sojkin Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Wydział Towaroznawstwa 1 Jak rozumieć komercjalizację? dobro, usługa, Komercjalizacja?

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE SZKOLENIE ROZWIĄZANIA W ZAKRESIE ROZWOJU KAPITAŁU LUDZKIEGO PRZEDSIĘBIORSTW BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W WPROWADZENIE W dobie silnej konkurencji oraz wzrastającej świadomości

Bardziej szczegółowo

Strategia globalna firmy a strategia logistyczna

Strategia globalna firmy a strategia logistyczna Zarządzanie logistyką Dr Mariusz Maciejczak Strategia globalna firmy a strategia logistyczna www.maciejczak.pl STRATEGIA SZTUKA WOJNY W BIZNESIE Strategia polega na przeanalizowaniu obecnej sytuacji i

Bardziej szczegółowo

SŁOWO WSTĘPNE DO WYDANIA POLSKIEGO (Lechosław Garbarski) str. 15. Na drodze do nauki marketingu str. 17

SŁOWO WSTĘPNE DO WYDANIA POLSKIEGO (Lechosław Garbarski) str. 15. Na drodze do nauki marketingu str. 17 Spis treści SŁOWO WSTĘPNE DO WYDANIA POLSKIEGO (Lechosław Garbarski) str. 15 WPROWADZENIE str. 17 Na drodze do nauki marketingu str. 17 Podróż marketingowa: tworzenie wartości dla klienta i pozyskiwanie

Bardziej szczegółowo

Dystrybucja. - wszelkie czynności związane z pokonywaniem przestrzennych i czasowych różnic występujących między produkcja a konsumpcją

Dystrybucja. - wszelkie czynności związane z pokonywaniem przestrzennych i czasowych różnic występujących między produkcja a konsumpcją Dystrybucja - wszelkie czynności związane z pokonywaniem przestrzennych i czasowych różnic występujących między produkcja a konsumpcją Funkcje dystrybucji: Koordynacyjne polegające na: określeniu długości,

Bardziej szczegółowo

OTOCZENIE MARKETINGOWE

OTOCZENIE MARKETINGOWE OTOCZENIE MARKETINGOWE OTOCZENIE PRZEDSIĘBIORSTWA......to zespół warunków i czynników zewnętrznych, które decydują o powodzeniu lub niepowodzeniu w osiąganiu celów przedsiębiorstwa STRUKTURA UKŁADU RYNKOWEGO

Bardziej szczegółowo

Relacje cen i dochodów

Relacje cen i dochodów Cena - określona wartość wyrażona w pieniądzu, przy której sprzedający i kupujący gotowi są do wymiany towaru, - jedyny instrument marketingu związany bezpośrednio z zyskiem przedsiębiorstwa, - ekwiwalent

Bardziej szczegółowo

Omówienie specyfiki i zasad przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych fakultatywnych

Omówienie specyfiki i zasad przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych fakultatywnych Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Działanie 8.1 Wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej Omówienie specyfiki i zasad przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Zestaw pytań do egzaminu licencjackiego na kierunku Zarządzanie Zestaw pytań do egzaminu

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie łańcuchem dostaw

Zarządzanie łańcuchem dostaw Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie i Marketing Zarządzanie łańcuchem dostaw Wykład 1 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Zagadnienia Wprowadzenie do tematyki zarządzania

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż.

Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż. Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż. Sławomir Stec Zakład Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich Państwowa Wyższa

Bardziej szczegółowo

ZACHOWANIA NABYWCÓW NA RYNKU

ZACHOWANIA NABYWCÓW NA RYNKU ZACHOWANIA NABYWCÓW NA RYNKU PODSTAWOWE POJĘCIA (1) KLIENT osoba fizyczna lub instytucja występująca w charakterze partnera sprzedawcy w transakcjach kupna-sprzedaży; termin ten może być utożsamiany z

Bardziej szczegółowo

Jolanta Kasprzyk Zespół Szkół Technicznych w Bytomiu

Jolanta Kasprzyk Zespół Szkół Technicznych w Bytomiu www.awans.net Publikacje nauczycieli Jolanta Kasprzyk Zespół Szkół Technicznych w Bytomiu Test sprawdzający z marketingu Praca opublikowana w Internetowym Serwisie Oświatowym AWANS.NET Test sprawdzający

Bardziej szczegółowo

Promocja w marketingu mix

Promocja w marketingu mix Promocja w marketingu mix Promocja Promocja- jest procesem komunikowania się przedsiębiorstwa z rynkiem i obejmuje zespół środków, za pomocą których przedsiębiorstwo przekazuje na rynek informacje charakteryzujące

Bardziej szczegółowo

Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu

Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu Rozprawa doktorska napisana pod kierunkiem naukowym prof. dr hab. Tomasz

Bardziej szczegółowo

Otoczenie organizacji

Otoczenie organizacji Otoczenie organizacji Rodzaje otoczenia przedsiębiorstwa: makrootoczenie mezootoczenie otoczenie konkurencyjne Makrootoczenie jest to zespół warunków funkcjonowania przedsiębiorstwa wynikający z tego,

Bardziej szczegółowo

PRZEGLĄD KONCEPCJI ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

PRZEGLĄD KONCEPCJI ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Wykład 4. PRZEGLĄD KONCEPCJI ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ 1 1.Ogólna charakterystyka koncepcji zarządzania jakością i kierunki ich zmian w czasie: W historycznym podejściu do zarządzania jako- ścią można wyróżnić

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną Ćwiczenia z Podstaw Marketingu III rok studia niestacjonarne I stopnia na kierunku Zarządzanie Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja środków konkurencji wg McCarthy ego - 4 P

Klasyfikacja środków konkurencji wg McCarthy ego - 4 P Produkt w marketingu dr Grzegorz Mazurek Wybór orientacji działania przedsiębiorstwa Orientacja przedsiębiorstwa Produktowa Na produkt Sprzedażowa Marketingowa Przedsiębiorstwo działające wg orientacji

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok TEMATYKA PRAC Zapisy dnia 18.02.2015 r. o godz. 9.45 Prof.nzdz. dr hab. Agnieszka Sitko-Lutek Zapisy pok. 309 Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok 1. Uwarunkowania i zmiana kultury organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4 Planowanie rozwoju technologii - Aleksander Buczacki 4.1. Wstęp 4.2. Proces planowania rozwoju technologii

Rozdział 4 Planowanie rozwoju technologii - Aleksander Buczacki 4.1. Wstęp 4.2. Proces planowania rozwoju technologii Spis treści Wprowadzenie Rozdział 1 Pojęcie i klasyfikacja produktów oraz ich miejsce w strategii firmy - Jerzy Koszałka 1.1. Wstęp 1.2. Rynek jako miejsce oferowania i wymiany produktów 1.3. Pojęcie produktu

Bardziej szczegółowo

Dzisiaj opakowanie nie jest już dodatkiem do produktu, ale samodzielnym produktem.

Dzisiaj opakowanie nie jest już dodatkiem do produktu, ale samodzielnym produktem. ROLA OPAKOWAŃ Dla niektórych wyrobów opakowanie stanowi tylko czasowy element logistyczny ułatwiający przemieszczanie. W odniesieniu do artykułów spożywczych opakowanie jest ściśle związane z produktem

Bardziej szczegółowo

Proces badawczy schemat i zasady realizacji

Proces badawczy schemat i zasady realizacji Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Zaoczne Studia Doktoranckie z Ekonomii Warszawa, 14 grudnia 2014 Metodologia i metoda badawcza Metodologia Zadania metodologii Metodologia nauka

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU

ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU I. STRESZCZENIE to krótkie, zwięzłe i rzeczowe podsumowanie całego dokumentu, które powinno zawierać odpowiedzi na następujące tezy: Cel opracowania planu (np. założenie

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Zestaw pytań do egzaminu licencjackiego na kierunku Zarządzanie Zestaw pytań do egzaminu

Bardziej szczegółowo

Imię, nazwisko i tytuł/stopień KOORDYNATORA (-ÓW) kursu/przedmiotu zatwierdzającego protokoły w systemie USOS Marek Kruk, dr

Imię, nazwisko i tytuł/stopień KOORDYNATORA (-ÓW) kursu/przedmiotu zatwierdzającego protokoły w systemie USOS Marek Kruk, dr SYLLABUS na rok akademicki 010/011 Tryb studiów Studia stacjonarne Kierunek studiów Ekonomia Poziom studiów Pierwszego stopnia Rok studiów/ semestr / 3 Specjalność Bez specjalności Kod katedry/zakładu

Bardziej szczegółowo

Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus

Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus Zagadnienia Rynki elastyczne i zmonopolizowane. Funkcje popytu i podaży (położenie, przesunięcie). Równowaga rynkowa. Prawo popytu

Bardziej szczegółowo

TEST Z MARKETINGU. 2. Segmentacja rynku to: - wybór rynku celowego - rodzaj tekstu rysunkowego - ustalanie konkurentów i wynikających stąd zagroŝeń

TEST Z MARKETINGU. 2. Segmentacja rynku to: - wybór rynku celowego - rodzaj tekstu rysunkowego - ustalanie konkurentów i wynikających stąd zagroŝeń TEST Z MARKETINGU 1. Pozycjonowanie produktu to: - ocena walorów produktu - opracowanie oddzielnych produktów dla róŝnych rynków - ustalanie cech uŝytkowych produktu jakie powinien on posiadać 2. Segmentacja

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II

Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II Zagadnienia 1.1. Etapy projektu 1.2. Projekt badawczy, przedsięwzięcie Konieczny (2) wie na czym polega metoda projektu?

Bardziej szczegółowo

Strategie wspó³zawodnictwa

Strategie wspó³zawodnictwa Strategie wspó³zawodnictwa W MESE można opracować trzy podstawowe strategie: 1) niskich cen (dużej ilości), 2) wysokich cen, 3) średnich cen. STRATEGIA NISKICH CEN (DUŻEJ ILOŚCI) Strategia ta wykorzystuje

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia egzaminacyjne z przedmiotów podstawowych

Zagadnienia egzaminacyjne z przedmiotów podstawowych Zagadnienia egzaminacyjne z przedmiotów podstawowych 1. Pojęcie i rodzaje benchmarkingu 2. Wady i zalety stosowania outsourcingu 3. Metoda zarządzania KAIZEN 4. Rynek pracy i bezrobocie 5. Polityka pieniężna

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce

Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce Temat (rozumiany jako lekcja) 1. Etapy projektu 2. Projekt badawczy, przedsięwzięcie Wymagania konieczne (ocena dopuszczająca) wie na

Bardziej szczegółowo

ZALECANA LITERATURA:

ZALECANA LITERATURA: ZALECANA LITERATURA: Marketing. Sposób myślenia i działania. Red. J. Perenc. Wydawnictwo Naukowe US, Szczecin 2002 A. Smalec, G. Rosa, L. Gracz: Marketing przewodnik do ćwiczeń. Wydawnictwo Naukowe US,

Bardziej szczegółowo

Omówienie specyfiki i zasad przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych fakultatywnych

Omówienie specyfiki i zasad przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych fakultatywnych Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Działanie 8.1 Wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej Omówienie specyfiki i zasad przyznawania punktów w ramach kryteriów merytorycznych

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Zarządzanie pytania podstawowe 1. Funkcje zarządzania 2. Otoczenie organizacji

Bardziej szczegółowo

STRUKTURA PRODUKTU PRODUKT POSZERZONY PRODUKT RZECZYWISTY RDZEŃ PRODUKTU. - Kształt

STRUKTURA PRODUKTU PRODUKT POSZERZONY PRODUKT RZECZYWISTY RDZEŃ PRODUKTU. - Kształt PRODUKT PRODUKT......PRODUKTEM jest wszystko, co jest oferowane na rynku, aby zaspokoić potrzeby i pragnienia konsumentów; Produktem może być dobro materialne, usługa, miejsce, osoba, organizacja, idea

Bardziej szczegółowo

Wymagania podstawowe (ocena dostateczne) Wymagania rozszerzające (ocena dobra) Dział 1. Metoda projektu zasady pracy Uczeń: określa założenia

Wymagania podstawowe (ocena dostateczne) Wymagania rozszerzające (ocena dobra) Dział 1. Metoda projektu zasady pracy Uczeń: określa założenia Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce dla klas szkół ponadgimnazjalnych autor mgr inż. Jolanta Kijakowska ROK SZKOLNY 2014/15 (klasa II d) Temat (rozumiany

Bardziej szczegółowo

Marketing mix. Marketing mix. Semestr letni 2013 r.

Marketing mix. Marketing mix. Semestr letni 2013 r. Marketing mix Wrocław 2013 Marketing mix Zbiór dających się sterować taktycznych instrumentów marketingowych produkt, cena, dystrybucja i promocja których kompozycję firma ustala w taki sposób, aby wywołać

Bardziej szczegółowo

Marcin Drela Krzysztof Frączek Dorota Frej Ewelina Godos

Marcin Drela Krzysztof Frączek Dorota Frej Ewelina Godos Marcin Drela Krzysztof Frączek Dorota Frej Ewelina Godos Spis Treści 1. Strategia marketingowa 2. Rodzaje strategii marketingowych 3. Uwarunkowania wewnętrzne zachowań konsumentów 4. Psychologiczne uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... 11. Rozdział I. Systemowe zarządzanie jakością... 15

Spis treści. Przedmowa... 11. Rozdział I. Systemowe zarządzanie jakością... 15 Przedmowa... 11 Rozdział I. Systemowe zarządzanie jakością... 15 1. Charakterystyka zarządzania jakością... 15 1.1. Zarządzanie a kierowanie... 15 1.2. Cel i obiekt zarządzania... 16 1.3. Definiowanie

Bardziej szczegółowo

Proces zarządzania zasobami ludzkimi

Proces zarządzania zasobami ludzkimi Marek Angowski Proces zarządzania zasobami ludzkimi Część 1 Etapy procesy zarządzania zasobami ludzkimi Planowanie zasobów ludzkich Rekrutacja Selekcja i dobór kandydatów Szkolenia i doskonalenie zawodowe

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 6 - Brief Komercjalizacyjny planowanego przedsięwzięcia typu spin off ... ... ... Rynek

Załącznik nr 6 - Brief Komercjalizacyjny planowanego przedsięwzięcia typu spin off ... ... ... Rynek Załącznik nr 6 - Brief Komercjalizacyjny planowanego przedsięwzięcia typu spin off Numer projektu*: Tytuł planowanego przedsięwzięcia:......... Rynek Jaka jest aktualna sytuacja branży? (w miarę możliwości

Bardziej szczegółowo

Pojęcie i istota marki

Pojęcie i istota marki Pojęcie i istota marki Marka to nazwa, symbol (znak graficzny) lub ich kombinacja stworzona w celu identyfikacji dóbr i usług sprzedawcy i wyróżnienia ich spośród produktów konkurencyjnych Znaczenie marki

Bardziej szczegółowo

Marketing-mix. Promocja. Co to promocja? Rola instrumentów promocji. Klasyfikacja środków konkurencji wg McCarthy ego - 4 P

Marketing-mix. Promocja. Co to promocja? Rola instrumentów promocji. Klasyfikacja środków konkurencji wg McCarthy ego - 4 P Marketing-mix Promocja Klasyfikacja środków konkurencji wg McCarthy ego - 4 P PRODUKT (product) CENA (price) dr Grzegorz Mazurek DYSTRYBUCJA (place) PROMOCJA (promotion) 7 (P) (+ Process, Personnel, Physical

Bardziej szczegółowo

PYTA IA Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW OGÓL YCH I PODSTAWOWYCH

PYTA IA Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW OGÓL YCH I PODSTAWOWYCH PYTA IA Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW OGÓL YCH I PODSTAWOWYCH 1. Zdefiniuj popyt i podaż. Zinterpretuj funkcję popytu i podaży. 2. Zdefiniuj elastyczność cenową i dochodową popytu. Omów ich wskaźniki. 3. Zinterpretuj

Bardziej szczegółowo

Raport oceny kompetencji

Raport oceny kompetencji Symulacje oceniające kompetencje Raport oceny kompetencji Rut Paweł 08-01-2015 Kompetencje sprzedażowe dla efactor Sp. z o.o. Dane osobowe Rut Paweł CEO pawel.rut@efactor.pl more-than-manager.com 2 z 13

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Czym jest marketing? Marka. Podstawowe narzędzia marketingowe. Marketing-Mix dr Mirosława Malinowska Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 27 kwietnia 2015 r. Pytania na

Bardziej szczegółowo

Temat: Psychologiczne znaczenie narzędzi marketingu mix

Temat: Psychologiczne znaczenie narzędzi marketingu mix Psychologiczne podstawy marketingu Temat: Psychologiczne znaczenie narzędzi marketingu mix Zarządzanie, rok III Magda Andrzejczyk Joanna Bielecka Izabela Grabowska Warszawa 18.03.2014r. Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl BIZNESPLAN Każda działalność gospodarcza, nawet najmniejsza, musi zostać skrupulatnie zaplanowana. Plan przedsięwzięcia gospodarczego konstruuje się zazwyczaj w formie biznesplanu. Biznesplan 1 (ang. business

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA WYBORU PROJEKTÓW DLA POSZCZEGÓLNYCH OSI PRIORYTETOWYCH, DZIAŁAŃ I PODDZIAŁAŃ RPO WO 2014-2020 zakres: Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego

KRYTERIA WYBORU PROJEKTÓW DLA POSZCZEGÓLNYCH OSI PRIORYTETOWYCH, DZIAŁAŃ I PODDZIAŁAŃ RPO WO 2014-2020 zakres: Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego KRYTERIA WYBORU PROJEKTÓW DLA POSZCZEGÓLNYCH OSI PRIORYTETOWYCH, DZIAŁAŃ I PODDZIAŁAŃ RPO WO 2014-2020 zakres: Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego OŚ PRIORYTETOWA II RPO WO 2014-2020 KONKURENCYJNA

Bardziej szczegółowo

System B2B jako element przewagi konkurencyjnej

System B2B jako element przewagi konkurencyjnej 2012 System B2B jako element przewagi konkurencyjnej dr inż. Janusz Dorożyński ZETO Bydgoszcz S.A. Analiza biznesowa integracji B2B Bydgoszcz, 26 września 2012 Kilka słów o sobie główny specjalista ds.

Bardziej szczegółowo

Proces budowania strategii. Prof. zw. dr hab. Krzysztof Opolski Wydzial Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego

Proces budowania strategii. Prof. zw. dr hab. Krzysztof Opolski Wydzial Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego Proces budowania strategii Prof. zw. dr hab. Krzysztof Opolski Wydzial Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego Strategia nie jest badaniem obecnej sytuacji, ale ćwiczeniem polegającym na wyobrażaniu

Bardziej szczegółowo

KROK 7. PLAN MARKETINGOWY. Jerzy T. Skrzypek

KROK 7. PLAN MARKETINGOWY. Jerzy T. Skrzypek KROK 7. PLAN MARKETINGOWY Jerzy T. Skrzypek 1 Prezentacja zawiera zasady konstrukcji planu organizacyjnego 2 Źródło: książka Biznesplan w 10 krokach W poprzedniej prezentacji: Plan organizacyjny 1 Prezentacja

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN ASPEKTY MARKETINGOWE

BIZNES PLAN ASPEKTY MARKETINGOWE BIZNES PLAN ASPEKTY MARKETINGOWE Czym się zajmiemy? I II III IV pomysły na własną firmę przedmiot przedsięwzięcia budowanie oferty dla klienta podmiot przedsięwzięcia rynek planowanej działalności aspekty

Bardziej szczegółowo

Podstawy zarządzania. Dr Janusz Sasak. Rozwój koncepcji zrządzania. Strategia

Podstawy zarządzania. Dr Janusz Sasak. Rozwój koncepcji zrządzania. Strategia Podstawy zarządzania Dr Janusz Sasak Rozwój koncepcji zrządzania Koncepcja przedsiębiorstwa Koncepcja funkcjonalna Koncepcja marketingowa Koncepcja zarządzania strategicznego Strategia Dział sztuki wojennej

Bardziej szczegółowo

Konkurs dla studentów AME Kulinarne Mission Impossible Etap 2

Konkurs dla studentów AME Kulinarne Mission Impossible Etap 2 Konkurs dla studentów AME Kulinarne Mission Impossible Etap 2 Do niedawna uwaga przedsiębiorców (funkcjonujących na rynkach zagranicznych lub zamierzających na nie wejść) skupiała się głównie na czynnikach

Bardziej szczegółowo

Launch. przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów na rynek

Launch. przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów na rynek Z przyjemnością odpowiemy na wszystkie pytania. Prosimy o kontakt: e-mail: kontakt@mr-db.pl tel. +48 606 356 999 www.mr-db.pl MRDB Szkolenie otwarte: Launch przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie strategiczne

Zarządzanie strategiczne 1 Zarządzanie strategiczne Metody i narzędzia BCG rafal.trzaska@ue.wroc.pl www.ksimz.ue.wroc.pl www.rafaltrzaska.pl BCG metoda portfelowa powstała 1969 model nazywany niekiedy Growth-ShareMatrix skonstruowana

Bardziej szczegółowo

STUDIUJESZ SOCJOLGIĘ?

STUDIUJESZ SOCJOLGIĘ? STUDIUJESZ SOCJOLGIĘ? PRZYJDŹ NA SPECJALIZACJĘ SOCJOLOGIA GOSPODARKI I INTERNETU CZEGO WAS NAUCZYMY? CZYM JEST SOCJOLOGIA GOSPODARKI Stanowi działsocjologii wykorzystujący pojęcia, teorie i metody socjologii

Bardziej szczegółowo

Definicja i podstawowe pojęcia marketingu. Podstwawy marketingu

Definicja i podstawowe pojęcia marketingu. Podstwawy marketingu Definicja i podstawowe pojęcia marketingu Podstwawy marketingu Założenie naczelne marketingu firma utrzymuje się z klienta Nieco historii Ujęcie klasyczne Ujęcie nowoczesne odpowiednie planowanie, koordynacja

Bardziej szczegółowo

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU 1. POPYT Popyt (zapotrzebowanie) - ilość towaru, jaką jest skłonny kupić nabywca po ustalonej cenie rynkowej, dysponując do tego celu odpowiednim dochodem

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie strategiczne. Dr inż. Aleksander Gwiazda. Wykład 6. Segmentacja strategiczna

Zarządzanie strategiczne. Dr inż. Aleksander Gwiazda. Wykład 6. Segmentacja strategiczna Dr inż. Aleksander Gwiazda Zarządzanie strategiczne Wykład 6 Segmentacja strategiczna Plan wykładu Idea segmentacji strategicznej Metody segmentacji Cechy segmentacji Ograniczenia segmentacji Przykłady

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

Badania eksploracyjne Badania opisowe Badania wyjaśniające (przyczynowe)

Badania eksploracyjne Badania opisowe Badania wyjaśniające (przyczynowe) Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Demografia Wydział Nauk Ekonomicznych UW Warszawa, 4 listopada 2008 Najważniejsze rodzaje badań Typy badań Podział wg celu badawczego Badania eksploracyjne

Bardziej szczegółowo

AUDYT MARKETINGOWY- SAMOOCENA PROCESÓW/FUNKCJI W PRZEDSIĘBIORSTWIE

AUDYT MARKETINGOWY- SAMOOCENA PROCESÓW/FUNKCJI W PRZEDSIĘBIORSTWIE AUDYT MARKETINGOWY- SAMOOCENA PROCESÓW/FUNKCJI W PRZEDSIĘBIORSTWIE Proszę samodzielnie ocenić procesy/funkcje w przedsiębiorstwie: 0 Proces/funkcja nie występuje 1 Proces/funkcja zaczyna dopiero się rozwijać

Bardziej szczegółowo