Szkolenie w zakresie oceny projektów czystej energii

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Szkolenie w zakresie oceny projektów czystej energii"

Transkrypt

1 Szkolenie w zakresie oceny projektów czystej energii reeep

2 RETScreen International Szkolenie w zakresie oceny projektów Czystej Energii zostało stworzone dla użytku organizacji edukacyjnych i ośrodków szkoleniowych na całym świecie, jak również dla profesjonalistów i studentów którzy preferują samokształcenie w formie szkolenia na odległość. Każdy z modułów szkoleniowych może być prezentowany jako osobny temat seminarium, warsztatów lub część programu szkoły lub wyższej uczelni. Całość może stanowić intensywny kurs dwutygodniowy lub kurs semestralny. Jako dodatek do prezentacji, instrukcji dźwiękowych, ktore dostępne są poniżej, materiały szkoleniowe zawierają zestaw przykładów oraz podręcznik projektowania (www.retscreen.net).

3 Szkolenie w zakresie oceny projektów czystej energii WPROWADZENIE DO OCENY PROJEKTÓW CZYSTEJ ENERGII Przegląd kursu Stan czystych technologii energetycznych Ocena projektów czystej energii za pomocą narzędzi RETScreen Analiza emisji gazów cieplarnianych (GHG) za pomocą programu RETScreen Finansowanie i analiza ryzyka za pomocą programu RETScreen Podsumowanie ENEGIA WIATRU OCENA PROJEKTU MAŁE ELEKTROWNIE WODNE OCENA PROJEKTU OGNIWA FOTOWOLTAICZNE OCENA PROJEKTU SKOJARZONE WYTWARZANIE CIEPŁA I ENERGII ELEKTRYCZNEJ SPALANIE BIOMASY OCENA PROJEKTU SOLARNE PODGRZEWANIE POWIETRZA OCENA PROJEKTU SOLARNE PODGRZEWANIE WODY OCENA PROJEKTU PASYWNE OGRZEWANIE SOLARNE OCENA PROJEKTU GRUNTOWE POMPY CIEPŁA OCENA PROJEKTU

4 Disclaimer This publication is distributed for informational purposes only and does not necessarily reflect the views of the Government of Canada nor constitute an endorsement of any commercial product or person. Neither Canada, nor its ministers, officers, employees and agents make any warranty in respect to this publication nor assume any liability arising out of this publication. Minister of Natural Resources Canada

5 WPROWADZENIE DO OCENY PROJEKTÓW CZYSTEJ ENERGII Przegląd kursu Stan czystych technologii energetycznych Ocena projektów czystej eergii za pomocą narzędzi RETScreen Analiza emisji gazów cieplarnianych (GHG) za pomocą programu RETScreen Finansowanie i analiza ryzyka za pomocą programu RETScreen Podsumowanie

6

7 Wprowadzenie do oceny projektów Czystej Energii Szkolenie w zakresie oceny projektów w Czystej Energii Ocena projektów w w zakresie Czystej Energii jest materiałem em szkoleniowym dla fachowców w oraz studentów, którzy chcą nauczyć się jak lepiej oceniać,, techniczną i finansową wykonalność potencjalnych projektów w z zakresu czystej energii. RETScreen International Centrum Wsparcia Decyzyjnego w zakresie Czystej Energii Narzędzia o rozbudowanych możliwo liwościach, które czynią je łatwiejszymi w użyciu u dla planistów, decydentów w i przemysłu u przy rozpatrywaniu energooszczędnych i odnawialnych technologii energetycznych (RETs) na etapie, bardzo ważnego planowania wstępnego Narzędzia umożliwiaj liwiające znaczące ce zmniejszenie kosztu oceny potencjalnych projektów Bezpłatne rozpowszechnianie narzędzi wśród w d użytkowniku ytkowników na całym świecie przez Internet i CD-ROM Szkolenie i wsparcie techniczne prowadzone poprzez międzynarodow dzynarodową sieć instruktorów w RETScreen Dostęp p do produktów w i usług ug poprzez internet Po zakończeniu kursu Będziesz lepiej zorientowany w realnych zastosowaniach czystej energii Ściana solarna na budynku mieszkalnym Wykorzystując c narzędzia RETScreen będziesz w stanie wykonać niskim kosztem wysokiej jakości wstępne studium wykonalności Domu nauczyciela, Botswana Zdjęcie: Enermodal Zdjęcie : Vadim Belotserkovsky 1

8 Zakres szkolenia Wprowadzenie do oceny projektów w zakresie Czystej Energii Energia wiatru Małe e elektrownie wodne Ogniwa fotowoltaiczne Skojarzone wytwarzanie ciepła a i energii elektrycznej Energia z biomasy Solarne podgrzewanie powietrza Solarne podgrzewanie wody Pasywne ogrzewanie solarne Gruntowe pompy ciepła Chłodnictwo Materiały y szkoleniowe Pobierz bezpłatnie z: 2

9 Programy i Dane RETScreen International Narzędzia Oceny Projektów w w zakresie Czystej Energii Modele Czystych Technologii Energetycznych Międzynarodowa baza produktów dostawców w urządze dzeń Międzynarodowe dane klimatyczne naziemnych stacji meteorologicznych Satelitarne dane meteorologiczne z satelitów NASA oraz zbiór danych o energii słonecznej Podręcznik użytkownika u on-line Materiały y szkoleniowe Szkolenie w zakresie oceny projektów w Czystej Energii Prezentacja Narzędzia e-nauka Głos Uwagi lektora e-podręcznik i Przykłady Solarny podgrzewacz wody Pływalnia miejska e-podręcznik i Przykłady Ocena projektów w Czystej Energii: RETScreen Projektowanie i przykłady Podręcznik elektroniczny na poziomie zawodowym i uniwersyteckim Podstawy technologii Szczegółowy opis algorytmu RETScreen Ponad 60 przykładów wdrożonych na całym świecie projektów Bezpłatny dostęp do wersji angielsko- i francuskojęzycznej Zadanie Przykład stanu bazowego Rozwiązanie Projekt wdrożony Studium RETScreen 3

10 Rynek i Kalendarz Co na rynku? Łączenie przemysłu i klientów online Wyszukiwanie wg tematu, technologii i regionu Przykłady: dostawcy urządzeń, PV, Ameryka Północna usługodawcy, energia wiatru, Europa Publiczne i prywatne forum internetowe Kalendarz szkoleń i rejestracja on-line Zakres Modułu u Wprowadzającego Przegląd d kursu (zakończony) Stan Czystych Technologii Energetycznych Ocena Projektów w w zakresie Czystej Energii za pomocą narzędzi RETScreen Analiza redukcji emisji gazów w cieplarnianych za pomocą narzędzi RETScreen Analiza finansowa i ryzyka za pomocą narzędzi RETScreen Podsumowanie CANMET Energy Technology Centre - Varennes 4

11

12

13 Stan Czystych Technologii Energetycznych Szkolenie w zakresie oceny projektów w Czystej Energii Farma wiatrowa Dom z pasywnym systemem solarnym Zdjęcie: Nordex Gmbh Zdjęcie : McFadden, Pam DOE/NREL Zagadnienia Zapoznanie z odnawialnymi technologiami energetycznymi (RETs) oraz z przedsięwzi wzięciami poprawiającymi efektywność energetyczną Sytuacja na rynku Typowe zastosowania Wytwarzanie en. elektr. ze zrębków drzewnych Zdjęcie : Warren Gretz, NREL PIX Fotowoltaiczne i solarne podgrzewanie wody Zdjęcie : Vadim Belotserkovsky Definicje Czyste Technologie Energetyczne Efektywność energetyczna Zużycie mniejszej ilości energii dla zaspokojenia tych samych potrzeb Energia Odnawialna Użycie naturalnych niewyczerpanych (odnawialnych) źródeł energii do zaspokojenia potrzeb energetycznych Zap otrzebowanie energ ii 100% 75% 50% 25% 0% Technologie Konwencjonalne Efektywne Efektywne i odnawialne Ocieplony dom z pasywnym systemem solarnym Zdjęcie : Jerry Shaw 1

14 Powody stosowania Czystych Technologii Energetycznych Środowiskowe Zmiany klimatu Lokalne zanieczyszczenie Ekonomiczne Koszt w cyklu żywotności Wyczerpujące się zasoby paliw kopalnych Społeczne Stwarzanie nowych miejsc pracy Zmniejszenie lokalnych wydatków Wzrost zapotrzebowania energii (3x w 2050) Energia wiatrowa: Koszt wytwarzania en. el. Koszt en. Elektrycznej ( US/kWh) Lata Źródło: National Laboratory Directors for the U.S. Department of Energy (1997) Cechy Czystych Technologii Energetycznych W stosunku do technologii konwencjonalnych: Zwykle wyższy koszt początkowy Generalnie niższe koszty eksploatacyjne Przyjazne środowisku Zwykle opłacalne ekonomicznie w oparciu o metodę obliczania kosztu w cyklu żywotności Całkowity koszt wytwarzania energii lub system użytkowaniau Koszt całkowity Koszt całkowity koszt zakupu = koszt zakupu + roczne koszty paliwa i EiK + koszt remontu kapitalnego + koszt likwidacji + koszt finansowania + itd. 2

15 Odnawialne Technologie wytwarzania energii elektrycznej Technologie wiatrowe i ich zastosowania Wiatr Łopata wirnika Gondola ze skrzynią przekładniową i generatorem Potrzebne dobre warunki wiatrowe (>4 m/s, 10 m) Wybrzeża, łagodne wzniesienia, otwarte przestrzenie Zastosowania: Wiatr Wysokość piasty Wieża Sieć centralna Warren Gretz, NREL PIX Sieć wydzielona Phil Owens, Nunavut Power Poza siecią Southwest Windpower, NREL PIX Rynek energii wiatrowej Instalacje turbin wiatrowych na świecie w latach Zainstalowana moc na świecie (2003): MW (~20,6 mln budynków, kwh/bud./rok i 30% wsp. wykorzystania mocy) MW Niemcy: Hiszpania: USA: Dania: MW MW MW MW MW do 2007 (prognoza) Źródło: Danish Wind Turbine Manufacturers Association, BTM Consult, World Wind Energy Association, Renewable Energy World 3

16 Wytwarzanie rozproszone Miernik Miernik Sieć energetyczna Scentralizowana instalacja PV Małe e elektrownie wodne i ich zastosowania Elementy systemu energetyki wodnej Tama Przelew Zbiornik spływowy górny Typy projektów: Zbiornikowe Przepływowe Zastosowania: Sieć centralna Sieć wydzielona Poza siecią Rurociąg zasilający Budynek elekrowni Turbina Francisa Sieć energetyczna Generator Turbina Rura ssąca Rynek małych elektrowni wodnych 19% światowej produkcji energii elektrycznej pochodzi z dużych i małych elektrowni wodnych Świat: MW mocy zainstalowanej (wielkość elektrowni < 10 MW) Prognoza: do MW do 2020 Chiny: 43,000 istniejących elektrowni (wielkość elektrowni < 25 MW) MW mocy zainstalowanej kolejne MW ekon. osiągalne Europa: MW mocy zainstalowanej kolejne MW ekon. osiągalne Kanada: MW zabudowanych Mała elektrownia wodna kolejne MW ekon. osiągalne Na podstawie: ABB, Renewable Energy World, and International Small Hydro Atlas Technologia ogniw fotowoltaicznych (PV) i jej zastosowania Układ PV System PV w gosp. domowym Zasilacz mocy Zdjęcie : Tsuo, Simon DOE/NREL Akumulator Światło PV- Pompowanie wody Powiązany z siecią budynek z PV Zdjęcie : Strong, Steven DOE/NREL 4

17 Rynek ogniw fotowoltaicznych Instalacje ogniw fotowoltaicznych na świecie w latach Zainstalowana moc na świecie (2003): MW p (~1,2 mln budynków, kwh/bud./rok) 32% wzrost dostaw w 2003 roku MWp Źródło: PV News Skojarzone wytwarzanie ciepła i energii elektrycznej (CHP) Równoczesna produkcja dwóch lub więcej rodzajów w energii użytkowej z pojedynczego źródła a energii (tzw. Kogeneracja ) Sprawność odzysku ciepła (55/70) = 78,6% Sprawność całkowita ((30+55)/100) = 85,0% Kocioł odzyskowy Spaliny wylotowe 15 jednostek Ciepło 55 jednostek Paliwo 100 jednostek Ciepło + Spaliny 70 jednostek Turbina, silnik itp. Zapotrzebowanie ciepła En. el. 30 jednostek Zapotrzebowanie Generator na en. el. CHP zastosowania, paliwa i urządzenia Różne zastosowania Różne paliwa Cykl Zagospodarowania Gazu Wysypiskowego Produkcja pary Przetwarzanie Ujęcie LFG - system orurowania Sprężarka Chłodnica/ Suszarka Produkcja en. elektr. Filtr Biomasa dla CHP Zdjęcie: Gretz, Warren DOE/NREL Różne urządzenia Pochodnia Zdjęcie : Gaz Metropolitan Silnik tłokowy do wytwarzania energii elektrycznej Zdjęcie : Rolls-Royce plc 5

18 CHP - zastosowania Pojedyncze budynki Obiekty handlowe i przemysłowe Budynki wielorodzinne Lokalne systemy energetyczne (n.p. komunalne) Procesy przemysłowe CHP Urząd Miasta Kitchener Zdjęcie: Urban Ziegler, NRCan GW CHP w lokalnym systemie energetycznym, Szwecja Zdjęcie : Urban Ziegler, NRCan Mikro-turbina w szklarni Zdjęcie : Urban Ziegler, NRCan CHP - rodzaje paliw Paliwa odnawialne Odpady drzewne Gaz wysypiskowy (GW) Biogaz Odpady rolne Wytłoki z trzciny cukrowej Uprawy energetyczne itd. Paliwa kopalne Gaz ziemny Olej opałowy Węgiel, itd. Energia geotermalna Wodór, itd. Biomasa dla CHP Gejzer geotermalny Zdjęcie : Gretz, Warren DOE/NREL Zdjęcie : Joel Renner, DOE/ NREL PIX CHP - urządzenia i technologie Urządzenia chłodnicze Sprężarka Chłodziarka absorpcyjna Chłodzenie naturalne Wytwarzanie en. elektr. Turbina gazowa Turbina gazowa - obieg gazowoparowy Turbina parowa Silnik tłokowy Ogniwo paliwowe itd. Urządzenia cieplne Kotły Rekuperatory Turbina gazowa Zdjęcie : Rolls-Royce plc Urządzenia chłodnicze Zdjęcie : Urban Ziegler, NRCan 6

19 Rynek skojarzonego wytwarzania ciepła a i energii elektrycznej Region Kanada USA Chiny Rosja Niemcy Wlk. Brytania Brazylia Indie RPA Świat Moc 12 GW 67 GW 32 GW 65 GW 11 GW 4,99 GW 2,88 GW 4,11 GW 0,55 GW 247 GW Uwagi Głównie w przemyśle celulozowo-papierniczym i naftowym Rośnie gwałtownie, poparcie polityczne dla CHP Przeważa a spalanie węgla w w CHP Około o 30% en. elektrycznej wytwarzanej w CHP Rozwijający się rynek komunalnego wykorzystania CHP Silna zachęta dla stosowania energii odnawialnej Silniki spalinowe zasilające instalacje działaj ające poza siecią Głównie CHP w cukrowniach, spalające wytłoki trzciny cukrowej Przeważnie w zastępstwie elektrowni węglowychw Spodziewany wzrost - 10 GW rocznie Źródło: World Survey of Decentralized Energy 2004, WADE Energia odnawialna Technologie cieplne i chłodnicze Minister of Natural Resources Canada Ciepło o z biomasy Technologia i Zastosowania Ścinka drzewa Dostarczanie ciepła a z kontrolowanego spalania drewna, odpadów w rolnych, odpadów komunalnych, itd. Pojedyncze budynki i/lub sieć ciepłownicza Zdjęcie : Wiseloger, Art DOE/NREL Instalacja grzewcza Zdjęcie : Oujé-Bougoumou Cree Nation 7

20 Rynek ciepła a z biomasy Na świecie: Spalanie biomasy stanowi 11% światowego Zużycia Energii Pierwotnej (ZEP) Ponad 20 GW th w instalacjach ciepłowniczych Kraje rozwijające się: Gotowanie, ogrzewanie Nie zawsze zrównoważony Afryka: 50% ZEP Indie: 39% ZEP Chiny: 19% ZEP Kraje uprzemysłowione: Nowe małe instalacje (<100 kw) Ciepło, en. elektr., piece na drewno Biomasowy system Finlandia: 19% ZEP ciepłowniczy w Australii Szwecja: 16% ZEP Austria: 9% ZEP Dania: 8% ZEP Kanada: 4% ZEP 0 USA: 68% energii odnawialnej Komora spalania Zdjęcie: Ken Sheinkopf/ Solstice CREST Source: IEA Statistics Renewables Information 2003, Renewable Energy World 02/2003 Źródło: Ingwald Obernberger citing the Chamber of Agriculture and Forestry, Lower Austria Solarne podgrzewanie powietrza Technologie i Zastosowania Otwarte kolektory wstępnego podgrzewu powietrza Zimne powietrze jest podgrzewane podczas jego przechodzenia przez małe e otwory w metalowej płycie absorbera (Solarwall TM ) Wentylator podmuchu rozprowadza to ciepło o po budynku Perforowany Panel Solarny Świeże powietrze Dyfuzor ścienny Wentylator Rynek solarnego podgrzewania powietrza Wstępne podgrzewanie powietrza wentylacyjnego przy dużym zapotrzebowaniu świeżego ego powietrza Także e dla suszarni Konkurencyjne koszty dla nowych budynków w lub przy generalnych remontach Budynek przemysłowy Zdjęcie : Conserval Engineering Suszarnia solarna Zdjęcie : Conserval Engineering 8

21 Solarne podgrzewanie wody Technologie i zastosowania Kolektory z płytp ytą szklaną i otwarte Magazynowanie wody (zbiornik lub basen) Budynek handlowy/instytucjonalny i baseny Hydrokultura wylęgarnia łososia Rynek solarnego podgrzewu wody Więcej niż 30 mln m 2 kolektorów w na całym świecie Europa: 10 mln m 2 kolektorów w eksploatacji Roczne tempo wzrostu na poziomie 12% Niemcy, Grecja i Austria Cel: w mln m 2 Rozwinięty światowy rynek solarnych podgrzewaczy wody basenowej Barbados posiada systemów Źródło: Renewable Energy World, Oak Ridge National Laboratory Budynki mieszkalne i baseny Budynek mieszkalny Zdjęcie : Chromagen Pasywne ogrzewanie solarne Technologia i Zastosowania Zaspokaja 20 do 50% zapotrzebowania na ogrzewanie w sezonie grzewczym Zima Uzysk energii słonecznej s przez południow udniową elewację budynku i wysokosprawne okna Magazynowanie ciepła a w elementach konstrukcyjnych budynku Lato Pasywne ogrzewanie solarne w bloku Użycie cieniowania dla redukcji letnich zysków w ciepła Zdjęcie: Fraunhofer ISE (from Siemens Research and Innovation Website) 9

22 Rynek pasywnego ogrzewania solarnego Używanie efektywnych okien jest obecnie standardową praktyką w zakresie pasywnego ogrzewania solarnego Dla nowych konstrukcji tylko nieznaczny wzrost kosztów Bardziej efektywne okna Orientacja budynku Odpowiednie cieniowanie Konkurencyjne koszty dla nowych budynków w i modernizacji Budynek mieszkalny Budynek handlowy Zdjęcie: DOE/NREL Gretz, Warren Zdjęcie : DOE/NREL Gruntowe Pompy Ciepła Technologie i Zastosowania Wężownica pionowa Wodne ogrzewanie i chłodzenie Energia elektryczna wykorzystywana w cyklu spręż ężania Ciepło o pobierane z gruntu zimą i oddawane do gruntu latem Wężownica pozioma Rynek gruntowych pomp ciepła Pompa ciepła w mieszkalnictwie Świat: zainstalowanych jednostek Moc całkowita MW t Roczne tempo wzrostu - 10% USA: instalacji rocznie Główne rynki europejskie: Szwecja, Niemcy, Szwajcaria Budynki handlowe, przemysłowe i instytucje Kanada: ponad jednostek mieszkaniowych ponad jednostek przemysłowych i handlowych zainstalowane 435 MW t Zdjęcie : Geothermal Heat Pump Consortium (GHPC) DOE/NREL 10

23 Inne stosowane Czyste Technologie Energetyczne Paliwa: etanol i bio-paliwa Efektywne systemy chłodnicze Napędy zmiennoprędko dkościowe Światło o dzienne i systemy oświetlenia o energooszczędnego Odzysk ciepła a z powietrza wentylacyjnego Inne Dostarczanie paliwa w postaci odpadów rolnych Zdjęcie : David and Associates DOE/NREL Efektywne chłodzenie na tafli lodowej Światło dzienne i energooszczędne oświetlenie Zdjęcie : Robb Williamson/ NREL Pix Rozwijające się Czyste Technologie Energetyczne Solarna energia cieplna Energia maretermiczna Energia pływp ywów w morskich Elektrownia solarna z kolektorami skupiającymi Zdjęcie : Gretz, Warren DOE/NREL Energia prądów oceanicznych Energia fal morskich itd. Elektrownia słoneczna - scentralizowana Zdjęcie : Sandia National Laboratories DOE/NREL Wnioski Możliwe jest osiągni gnięcie efektywności ekonomicznej Parks Kanada hybryda systemu wiatrowego i PV (Arktyka 81 N) Istnieje wiele przedsięwzi wzięć zakończonych powodzeniem Stale powiększaj kszający się rynek Zdjęcie : Michael Ross Renewable Energy Research Energia ze źródeł odnawialnych i przedsięwzi wzięcia energooszczędne sąs dostępne Montaż turbiny wiatrowej 600 kw Zdjęcie : Nordex Gmbh Telefon PV Zdjęcie : Price, Chuck 11

24 Pytania? 12

25

26

27 Ocena projektów w Czystej Energii za pomocą narzędzi RETScreen Szkolenie w zakresie projektów w Czystej Energii Pięć kroków standardowej analizy Model energetyczny Analiza kosztów Analiza GHG Podsumowanie finansowe Analiza ryzyka i wrażliwości Opcjonalnie Opcjonalnie aby uzyskaćdostęp do danych kliknij na niebieskie odnośniki lub mrugającą ikonę podarkusz(-e) analityczny(-ne) Gotowy do podjęcia decyzji Zagadnienia Zilustrowanie roli wstępnego studium wykonalności Zademonstrowanie sposobu działania ania programu RETScreen Pokazanie sposobu w jaki RETScreen ułatwia identyfikację i ocenę potencjalnych projektów Projekt energetyczny Proces wdrażania ania Wstępna analiza wykonalności Analiza wykonalności Rozwój j i i projektowanie Istotna bariera Przedsięwzi wzięcia Czystej Budowa i i Energii, zwykle nie sąs uruchomienie rozpatrywane w fazie wstępnej projektu! 1

28 Pytania Jaki jest akceptowalny poziom dokładno adności w oszacowaniu kosztu projektu? Jaki jest standardowy koszt przeprowadzenia takiego badania? Dokładno adność oszacowania kosztów w inwestycji w różnych r fazach projektu Stopień dokładności oszacowania, równy szacowanemu kosztowi podzelonemu przez koszt końcowy, przy złożeniu stałej wartości pieniądza Kosztorys inwestorski, dokładność kosztu w granicy ± 10% Kompletnej kosztorys ofertowy, koszt w granicy ± 5% Koszt końcowy budowa Studium wykonalności, dokładność kosztu w granicy ± 15 do 25% Wstępne studium wykonalności, dokładność kosztu w granicy ± 40 do 50% od 100 $ do $! Czas Kiedy oceniać stosowanie czystych technologii energetycznych? Potrzeba systemu energetycznego Wstępna analiza wykonalności Analiza wykonalności Wstępne studium wykonalności Nowa budowa lub planowana modernizacja Wysoki koszt energii konwencjonalnej Zainteresowanie głównych g udziałowc owców Możliwe zatwierdzenie Fundusze i możliwo liwości finansowe Duże e lokalne zasoby energii odnawialnej, itd. 2

29 Uwarunkowania wykonalności projektu (na przykładzie energii wiatru) Możliwe do wykorzystania zasoby energii (n.p. szybkość wiatru) Turbina wiatrowa i wieża Wydajność urządze dzeń (n.p. ch-ka mocy turbiny wiatrowej) Początkowe koszty projektu (n.p. turbiny wiatrowe, wieże, projektowanie) Korzyści w stosunku do stanu bazowego (n.p. generator spalinowy dla odległych terenów) Koszty okresowe i eksploatacji projektu (n.p. czyszczenie łopat wirnika) Uwarunkowania wykonalności projektu (na przykładzie energii wiatru) - cd Uniknięte koszty energii (n.p. cena hurtowa en. elektr.) Finansowanie (n.p. wskaźnik i okres spłaty zadłużenia, oprocentowanie) Energia wiatru Zdjęcie: Middelgrunden Wind Turbine Co-operative Podatki od urządze dzeń i dochodu (lub oszczędno dności) Wpływ zastępowanego rodzaju energii na środowisko (n.p. węgiel, gaz ziemny, olej, energia wodna, energia jądrowa) Kredyty środowiskowe i/lub subsydia (n.p. ceny zielonej energii, kredyty węglowe, granty) Określenie przez decydentów w efektywności kosztowej (n.p. Okres zwrotu, IRR, NPV, koszt produkcji energii) Dlaczego warto używau ywać narzędzi RETScreen? Uproszczona wstępna ocena Wymaga stosunkowo niewielkiej ilości danych wejściowych Automatyczne wyznaczanie wskaźników wykonalności technicznej i finansowej 1/10 kosztu w stosunku do innych metod oceny Znormalizowana procedura pozwalająca na obiektywne porównania Zwiększenie szansy na sukces wdrożenia projektów w czystej energii 3

30 Potwierdzanie wyników w programu RETScreen - Przykłady Wszystkie modele zostały y zweryfikowane przez porównanie z danymi pomiarowymi i danymi producentów 160 HOMER 140 RETScreen 120 Sprawność (%) 100% 80% 60% 40% 20% 0% RETScreen Producenci Krzywa sprawności turbiny wodnej: RETScreen vs. Producenci 0% 20% 40% 60% 80% 100% Procent przepływu nominalnego Produkcja energii PV z Power PV (kwh) Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Aug Sep Oct Nov Dec Month Miesiąc Porównanie obliczeń produkcji energii PV przez RETScreen i HOMER i/lub porównane z precyzyjnymi narzędziami symulacyjnymi. RETScreen Demonstracja Programu (Przykład modelu projektu energii wiatrowej) Pięć kroków standardowej analizy Model energetyczny Analiza kosztów Analiza GHG Podsumowanie finansowe Analiza ryzyka i wrażliwości Opcjonalnie Opcjonalnie aby uzyskaćdostęp do danych kliknij na niebieskie odnośniki lub mrugającą ikonę podarkusz(-e) analityczny(-ne) Gotowy do podjęcia decyzji Opcje zintegrowane Dane pogodowe Dane produktów Instrukcja on-line Szkolenia Podręcznik projektowania Przykłady Rynek on-line Forum internetowe 4

31 Znaczenie kolorów w komórek Komórki wynikowe i danych wejściowych biały Dane wynikowe wyliczane przez model żółty Dane wejściowe użytkownika wymagane do uruchomienia modelu niebieski szary Dane wejściowe wymagane do uruchomienia modelu, które są dostępne w bazach danych on-line Dane wejściowe dla celów orientacyjnych. Nie wymagane do uruchomienia modelu 5

32 6

33 7

34 Program RETScreen Metoda analizy finansowej Porównanie: Stan bazowy a Stan planowany System konwencjonalny a system czystej energii Przykład: Standardowe ocieplanie budynku i gazowy podgrzewacz powietrza w porównaniu do Ściany solarnej z solarnym podgrzewem powietrza plus konwencjonalny gazowy podgrzewacz powietrza Ściana solarna w szkole Yelloknife w trakcie budowy Photo Credit: Arctic Energy Alliance 8

35 Demonstracja programu Projekt 20 MW Elektrowni wiatrowej Dane wejściowe/wyj ciowe/wyjściowe (RETScreen ) Lokalizacja projektu: Prędko dkość wiatru: Redukcja emisji GHG: Koszt turbiny wiatrowej: Korzyści z produkcji CE Kredyt węglowy w (elektrownia węglowa): Okres zadłużenia: Dodatnie przepływy pienięż ężne za: Zysk z inwestycji: Scenariusz 1 (Merchant Plant) Calgary, AB 4,4 m/s tco 2 /rok $/kw 0 $/kwh 0 $/ton 10 lat 42,7 7 lat - 7,1% Scenario # 2 (Green Power Plant) Pincher Creek, AB Lethbridge 7,00 m/s tco 2 /rok $/kw 0, $/kwh 5 $/ton 15 lat 5,22 lat 22,8% Demonstracja programu Scenariusz 1 Scenariusz 1 (Merchant Plant) Calgary, AB 4,4 m/s $/kw t /rok CO2 0 $/kwh 0 $/ton 10 lat 42,7 7 lat - 7,1% Demonstracja programu Prędko dkość wiatru i redukcja emisji GHG Scenariusz 1a (Green Power Plant) Pincher Creek, AB Lethbridge 7,00 m/s t /rok CO2 18,2 2 lat 4,8% 9

36 Demonstracja programu Koszt turbiny wiatrowej Scenariusz 1b $/kw 16,5 5 lat 6,5% Demonstracja programu Korzyści z produkcji czystej energii Scenariusz 1c 0, $/kwh 10,1 1 lat 17,7% 7% Demonstracja programu Kredyt węglowyw Scenariusz 1d 5 $/ton 7,55 years 20,1% 10

37 Demonstracja programu Okres zadłużenia Scenariusz 2 15 lat 5,22 lat 22,8% Pytania? 11

38

39

40

41 Analiza Emisji Gazów w Cieplarnianych za pomocą programu RETScreen Szkolenie w zakresie oceny projektów w Czystej Energii Zdjęcie: Environment Canada Zagadnienia Przedstawienie metodologii obliczania redukcji emisji gazów cieplarnianych (GHG) Demonstracja narzędzia RETScreen do analizy redukcji emisji GHG Co ma być policzone? Roczna redukcja emisji gazów w cieplarnianych Stan bazowy (typowa technologia konwencjonalna) a stan planowany (czyste technologie energetyczne) Jednostki: ton CO 2 na rok emisja CH 4 oraz N 2 O przeliczona na emisję ekwiwalentną CO 2 w okresie ich potencjału efektu cieplarnianego 1

42 Jak to jest liczone? Roczna redukcja emisji GHG (t (t CO2 ) = współczynnik emisji GHG stanu bazowego (t /MWh) CO2 (t CO - współczynnik emisji GHG stanu planowanego (t /MWh) CO2 (t CO x roczna dostarczona energia końcowa (MWh) RETScreen pozwala uwzględnia dniać również straty przesyłu u i dystrybucji oraz opłaty transakcyjne dla kredytów w węglowych w (wersja 3.0 lub nowsza) RETScreen Model do analizy redukcji emisji GHG Znormalizowana metodologia opracowana przez NRCan we współpracy pracy z Programem Środowiskowym Organizacji Narodów w Zjednoczonych (UNEP), UNEP RISØ Centrum Energii, Climate and Sustainable Development (URC) oraz Prototypowym Funduszem Węglowym W Banku Światowego (PCF) Model zatwierdzony przez zespół ekspertów w rządowych oraz z sektora przemysłowego Typy analizy Standardowa analiza: RETScreen automatycznie wykorzystuje IPCC i wartości wzorcowe z przemysłu: współczynnik emisji ekwiwalentnej CO 2 dla CH 4 i N 2 O emisja CO 2, CH 4 i N 2 O dla paliw {tradycyjnych} sprawność konwersji energii chemicznej paliwa na ciepło lub energię elektryczną Analiza Użytkownika: : wartości określa użytkowniku Analiza Definiowana przez użytkownikau ytkownika: : użytkownik u bezpośrednio wprowadza współczynniki emisji GHG (wersja 3.0 lub nowsza) Nie wymaga określania rodzaju paliwa i sprawności wytwarzania 2

43 Określanie poziomu odniesienia Różne poziomy odniesienia do obliczania emisji GHG: Historyczny, statyczny poziom odniesienia (całkowita moc wytwarzana) Historyczny, statyczny poziom odniesienia oparty o ostatnie trendy Przyszły, statyczny poziom odniesienia oparty o plany rozwoju Przyszły, dynamiczny graniczny poziom odniesienia Inne RETScreen zezwala na jedną zmianę poziomu odniesienia podczas trwania projektu (wersja 3.0 lub nowsza) Założony ony poziom odniesienia może e dotyczyć zarówno obszarów międzynarodowych, krajowych jak i lokalnych Zgodny z ustaleniami Protokołu u z Kioto Użytkownik musi potrafić uzasadnić wybór r poziomu odniesienia oraz nie powinien zbyt wysoko szacować redukcji emisji RETScreen uwzględnia wynikające z Porozumienia z Kioto projekty CDM i JI Mechanizm Czystego Rozwoju (Projekty CDM): Kraje uprzemysłowione lub kompanie, które inwestują w projekty zmniejszające emisję GHG w krajach rozwijających się czerpią korzyści z tych projektów Projekty CDM na małą skalę,, mogą korzystać z metody uproszczonej Projektowana moc elektryczna 15 MW Projektowana oszczędność energii 15 GWh rocznie Wspólne wdrażanie anie (Projekty JI): Kraje uprzemysłowione lub kompanie zyskują kredyty węglowe poprzez inwestowanie w projekty w innym kraju, którego emisja jest niższa niż docelowa określona w Porozumieniu z Kioto (t.j. kraje z Załącznika I) Projekt typowy dla krajów w trakcie przemian gospodarczych Projekty CDM i JI powinny wykazywać nadwyżkę redukcja emisji ponad tąt osiągni gniętą w scenariuszu odniesienia 3

44 Wnioski RETScreen oblicza roczną redukcję emisji gazów cieplarnianych (GHG) dla projektów w czystej energii w odniesieniu do stanu bazowego systemu Łatwy w użyciu, u jednak dla dużych projektów, wymaga od użytkownika u ostrożno ności przy ustalaniu scenariusza stanu bazowego Model na etapie wstępnego studium wykonalności uwzględnia kształtuj tujące się zasady wynikające z porozumienia w Kioto Dla zachowania wiarygodności użytkownik u nie powinien zbyt wysoko szacować redukcji emisji GHG z planowanego projektu Pytania? Zdjęcie : Environment Canada 4

45

46

47 Analiza finansowa i ryzyka za pomocą programu RETScreen Szkolenie w zakresie oceny projektów w Czystej Energii Zdjęcie: Green Mountain Power Corporation/ NRELPix Zagadnienia Przedstawienie metodologii użytej u w RETScreen dla oceny wykonalności finansowej potencjalnych projektów w w zakresie czystej energii Spojrzenie na najważniejsze (wejściowe) parametry finansowe Przegląd podstawowych wskaźników finansowych Kontrola założeń do obliczania przepływów pieniężnych Pokazanie różnic pomiędzy kosztami początkowymi, prostym czasem zwrotu i podstawowymi wskaźnikami finansowymi Zademonstrowanie podsumowującego arkusza analizy finansowej w RETScreen Pokazanie możliwo liwości zawarcia w analizie finansowej zachęt, korzyści z produkcji czystej energii, kredytów w węglowych w i podatków Przedstawienie analizy wrażliwo liwości i analizy ryzyka w RETScreen Demonstracja arkusza kalkulacyjnego programu RETScreen do analizy wrażliwo liwości i ryzyka (wersja 3.0 lub nowsza) 1

48 Koszty początkowe a koszty eksploatacji: Przykład zdalnej telekomunikacji Genset+akumulator (stan bazowy): Koszt początkowy: $ Koszt roczny: $ za paliwo* Wymiana akumulatora co 4 lata (1 500 $)* Remont Genset-u co 2 lata (1 000 $)* Ogniwa fotowoltaiczne+akumulator (stan planowany): Koszt początkowy: $ Wymiana akumulatora co 5 lat (2 000 $)* koszt (k$) koszt (k$) Genset-remont Paliwo Wymiana akumulatora Koszt początkowy Lata Wymiana akumulatora Koszt początkowy Lata *Stopa inflacji i wskaźnik wzrostu kosztów energii na poziomie 2,5% Określanie wykonalności finansowej: Przykład zdalnej telekomunikacji Jak można porówna wnać genset z systemem PV? Genset: niższe koszty początkowe Ogniwa fotowoltaiczne (PV): niższe koszty roczne i okresowe RETScreen oblicza wskaźniki, które uwzględniaj dniają przychody i wydatki w cyklu żywotności projektu! 2

49 50,000,000 40,000,000 30,000,000 20,000,000 10,000,000 (10,000,000) (20,000,000) Years Obliczanie przepływ ywów w pienięż ężnych: Co robi RETScreen? Przychody Oszczędno dności paliwa Oszczędno dności na PiD Okresowe oszczędno dności Zachęty Korzyści z produkcji CE Kredyty węglowew Wydatki Kapitał inwestycyjny Roczna spłata zadłużenia Opłaty za EiK Koszty okresowe tys. $ Roczne przypływy pieni ężne Lata $ Skumulowane przepływy Time Lata (yr) Wskaźniki pieniężne Wartość bieżą żąca netto Prosty czas zwrotu IRR Wsk. pokrycia zadłużenia Itd. Parametry Finansowe (Wejściowe) używane przez RETScreen Stopa dyskonta: używana u do przeliczania przyszłych ych przepływ ywów pienięż ężnych na wartość obecną Uniknięte koszty energii: Dla ogrzewania i chłodzenia: cena paliwa w scenariuszu stanu bazowego W przypadku en. elektr. sprzedawanej do sieci: cena za jednostkę sprzedanej czystej energii elektrycznej (dla dostawców) lub koszt końcowy (dla odbiorców) Podstawowe wskaźniki finansowe (wyjściowe) Znaczenie Przykład Prosty Okres Zwrotu ilość lat potrzebnych na zwrot kosztów dodatkowych z oszczędno dności rocznych Prosty okres zwrotu 3 lata Wartość Bieżą żąca Netto (NPV) Łączna wartość projektu w dzisiejszych złotówkach NPV 1,5 miliona zł Wewnętrzna Stopa Zwrotu (IRR & ROI) Osiągni gnięte odsetki z projektu w czasie jego trwania IRR 17 % Kryterium Komentarz Spłata < n lat Mylący Nie uwzględnia finansowania i długoterminowych d przepływ ywów w pienięż ężnych Używany przy skąpych przepływach pienięż ężnych Wartość dodatnia wskazuje na projekt opłacalny Wskaźnik miarodajny Użytkownik musi określi lić stopę dyskonta IRR > poziom graniczny Może e być mylący, gdy przepływy pienięż ężne sąs przemiennie dodatnie i ujemne 3

50 Porównanie wskaźnik ników: Przykład stacji telekomunikacyjnej PV a genset* Prosty Okres Zwrotu 9 lat Wartość Bieżą żąca Netto (NPV) $ Wewnętrzna Stopa Zwrotu (IRR & ROI) 22% Decyzja Genset PV PV * Stopa dyskonta na poziome 12%; 50% spłaty zadłużenia po 15 latach ze stopą procentową 7% Wskaźniki finansowe: Przykład stacji telekomunikacyjnej RETScreen dostarcza pełen en zakres wskaźnik ników oraz wykres skumulowanych przepływ ywów pienięż ężnych dla projektu Skumulowane przepływy pieniężne [$] 3,8 lat do osiągnięcia dodatnich przepływów pieniężnych Lata Niepewność transakcji: Analiza wrażliwo liwości i ryzyka Na etapie wstępnej oceny wykonalności parametry wejściowe obarczone sąs dużą niepewności cią Jaka jest opłacalno acalność projektu, na którą wpływ wywierają błędy we wprowadzonych przez użytkownika wartościach? 4

51 Analiza wrażliwo liwości Pokazuje zmiany opłacalno acalności ci projektu przy jednoczesnej zmianie dwóch podstawowych parametrów w wejściowych Na przykład: Koszt początkowy jest 10% wyższy niż zakładany Koszty uniknięte energii są 20% wyższe niż szacowane Czy IRR przekracza 15% akceptowalnego progu IRR założonego przez użytkownika? Tak i wynosi 15,2% Kombinacje kosztów początkowych i kosztów unikniętych dla których IRR jest poniżej progu akceptacji są zacienione 5

52 Analiza wrażliwo liwości: Parametry RETScreen oblicza wrażliwo liwości Wewnętrznej Stopy Zwrotu (IRR/ROI) Roku osiągnięcia dodatnich przepływów pieniężnych Wartości Bieżącej Netto (NPV) przy jednoczesnych zmianach (n.p.) Dostarczonej energii (RE) i unikniętych kosztów energii Kosztów początkowych i unikniętych kosztów energii Oprocentowania zadłużenia i okresu zadłużenia Redukcji emisji GHG netto i kredytu węglowego Wykonaj analizę dla Zakres wrażliwości Akceptowalny poziom Dostarczonej energii (RE) i korzyści z tytułu produkcji CE Naciśnij tu aby przeprowadzić analizę wrażliwości ze zmienności cią ±x, ±½x,, oraz 0, gdzie x jest zakresem wrażliwo liwości zdefiniowanym przez użytkownikau Analiza ryzyka Użytkownik jest niepewny co do wielu parametrów: Użytkownik określa zakres niepewności dla każdego z parametrów (n.p., ±5%) Wszystkie parametry jednocześnie i niezależnie odbiegają od wartości szacowanej Jaki ma to wpływ na wskaźniki finansowe? Analiza ryzyka: Metoda Monte Carlo RETScreen oblicza rozkład często stości wskaźnik ników w finansowych (IRR, NPV oraz rok osiągni gnięcia dodatnich przepływ ywów w pienięż ężnych) poprzez obliczanie wartości dla 500 kombinacji parametrów Parametry zmieniają się losowo, zgodnie z niepewnością określoną przez użytkownka 7% prawdopodobieństwa, że e IRR wynosi 18,2±0,7% 6

53 Analiza ryzyka: Poziom ryzyka Istnieje tylko 10% ryzyko, że e IRR wypadnie poza ten zakres 7% of the time IRR is 18.2±0.7% Analiza ryzyka: Wpływ na parametry Wykres tornado pokazuje: Który parametr wywiera największy wpływ Jak wpływają zmiany parametrów na IRR po opodatkowaniu, NPV czy rok osiągnięcia dodatnich przepływów pieniężnych Wnioski RETScreen oblicza przepływy pienięż ężne z uwzględnieniem kosztów początkowych, oszczędno dności energii, kosztów w EiK, kosztów w paliwa, opodatkowania, kredytów w węglowych w i korzyści z produkcji CE RETScreen automatycznie oblicza najważniejsze niejsze wskaźniki finansowe RETScreen umożliwia badanie wrażliwo liwości podstawowych wskaźnik ników w finansowych w zależno ności od zmian danych wejściowych Wskaźniki oceniające opłacalno acalność projektu w trakcie jego cyklu żywotności, takie jak IRR i NPV, sąs bardziej preferowane w stosunku do metody opartej na prostym okresie zwrotu 7

54 Pytania? 8

55

56

57 Podsumowanie Modułu Wprowadzającego Szkolenie w zakresie oceny projektów w Czystej Energii Zdjęcie : Nordex Gmbh Wnioski Czyste technologie energetyczne dojrzały,, istnieje wiele opłacalnych zastosowań,, a ich rynek gwałtownie się rozwija Czyste technologie energetyczne muszą być należycie rozpatrzone przez planistów, decydentów w i przemysł już na etapie początkowego planowania Uproszczona wstępna ocena w RETScreen Wymaga stosunkowo niewielkiej ilości danych wejściowych Automatyczne wyznaczanie podstawowych wskaźników wykonalności technicznej i finansowej 1/10 kosztu w stosunku do innych metod oceny Znormalizowana procedura pozwalająca na obiektywne porównania Zwiększenie potencjału dla udanego wdrażania projektów czystej energii Wzrost ilości użytkowniku ytkowników korzystających z narzędzi RETScreen Program RETScreen: Przyrost bazy użytkowniku ytkowników Liczba użytkowników Świat Kanada użytkowników na całym świecie ze 196 krajów 200 nowych użytkowników tygodniowo Pierwsza 10 krajów 1 Kanada USA Francja Wlk. Brytania Hiszpania Australia W łochy Niemcy Belgia Indie Kwietnia Marca 2004 Stan z 31 marca

58 Narzędzie wspierania decyzji oraz budowania zdolności Program RETScreen: Zgłoszone zastosowania Profile użytkowników Typ 1 Realizatorzy (36%) 20% Usługi profesjonalne Liczba użytkowników Ocena projektów Ocenione projekty Rozwój projektów Szkolenie Informacja Opiniowanie (due-diligance) Analiza polityczna Analiza polityczna Produkty B+R Badanie rynku lub sprzedaż 10% Wykonawcy projektów/ wykonawcy 6% Dostawcy urządzeń Typ 2 Wspomagający (28%) 19% Instytucje naukowe 6% Instytucje Finansowe/ Rząd 3% Stowarzyszenia/NGO Typ 3 Użytkownicy Indywidualni (36%) Stan z 31 marca 2004 Wspólna platforma dla oceny i rozwoju projektów Źródła finansowania Planiści Wykonawcy i Właściciele Program RETScreen Regulatorzy i Decydenci Polityczni Konsultanci i Dostawcy Urządzeń Pytania? 2

59 ENERGIA WIATRU OCENA PROJEKTU

60

61 Energia Wiatru Ocena projektu Szkolenie w zakresie oceny projektów w Czystej Energii Turbina wiatrowa Zdjęcie: Nordex AG Zagadnienia Podstawy systemów energii wiatrowej Prezentacja kluczowych kwestii w analizie projektów w energii wiatrowej Wprowadzenie do modułu u energii wiatrowej programu RETScreen Co zapewniają systemy energii wiatrowej? Energia elektryczna dla Centralnej sieci elektroen. Sieci wydzielonej Zasilania urządzeń zdalnych Pompowania ale również Wsparcie słabych sieci Uniezależnieni od zmiennych cen energii Zmniejszenie strat przesyłu i dystrybucji Farma wiatrowa San Gorgino, Palm Springs, Kalifornia, USA Zdjęcie: Warren Gretz/ NREL Pix 1

62 Budowa turbiny wiatrowej Elementy składowe Wirnik Skrzynia przekładniowa Wieża Rodzaje Fundament Sterowanie Generator Z poziomą osią obrotu Bardziej popularne Regulacja lub kierunkowanie wirnika do wiatru Z pionową osią obrotu Mniej popularne Schemat turbiny wiatrowej z poziomą osią obrotu Łopata wirnika Gondola ze skrzynią Powierzchnia przekładniową i Średnia zasięgu generatorem wirnika łopat Wysokość piasty Wieża Przewody elektryczne Fundament umieszczone w ziemi (Widok z boku) (Widok z przodu) Wykorzystanie energii wiatru Poza siecią Małe turbiny (50 W do 10 kw) Gromadzenie energii w akumulatorach Zasilanie pomp Sieć wydzielona Zwykle turbiny o mocy 10 do 200 kw Redukcja kosztów wytwarzania energii w odległych rejonach: systemy hybrydowe wiatr-olej Wysoka lub niska rezerwa mocy zainstalowanej w stosunku do zapotrzebowania szczytowego Centralna sieć elektroenergetyczna Zwykle turbiny o mocach 200 kw do 2 MW Farmy wiatrowe składające się z wielu turbin Turbina 10kW pracująca poza siecią, Meksyk Zdjęcie: Charles Newcomber/ NREL Pix Etapy projektu energii wiatrowej Pomiar siły y wiatru Ocena wpływu na środowisko Zgoda na budowę Projektowanie Wykonanie Drogi dojazdowe Linie przesyłowe Podstacje Montaż 40 m-go masztu pomiarowego, Quebec, Kanada Zdjęcie: GPCo Inc. podstacja, Kalifornia, USA Zdjęcie: Warren Gretz/NREL Pix 2

63 Energia wiatru Wysoka średnia prędko dkość wiatru jest sprawą zasadniczą Minimalna średnioroczna prędkość to 4 m/s Ludzie często przeszacowują siłę wiatru Prędkość wiatru wzrasta wraz z wysokością Sprzyjające lokalizacje Krzywa mocy turbiny o mocy 1 MW Obszary na wybrzeżach 1,200 Grzbiety podłużnych wzniesień terenu 1, Przełęcze 600 Otwarta przestrzeń 400 Doliny z prądami powietrznymi 200 Zwykle mocniej wieje 0 Zimą niż latem W ciągu dnia niż w nocy Mocr (kw) Prędkość wiatru (m/s) Koszty systemu energii wiatrowej Farmy wiatrowe $/kw mocy zainstalowanej EiK: 0,01 $/kwh Cena energii sprzedawanej: 0,04 $-0,10 $/kwh Pojedyncze wiatraki i sieci wydzielone Wyższe koszty (specyficzny projekt) Wyższy udział w kosztach mają studium wykonalności, pomiary i projektowanie Przewidywany koszt wymiany częś ęści głównej g to 20 do 25% kosztów w początkowych Studium wykonalności Przygotowanie wdrożenia Projektowanie Sieci i podstacje Łopaty wirnika lub skrzynia przekładniowa Wiatraki 0% 20% 40% 60% 80% Udział kosztów Uwarunkowania projektu energii wiatrowej Dobre warunki wiatrowe znacznie obniżaj ają koszty wytwarzania energii Ograniczenia i kryteria Dokładna ocena siły wiatru jest inwestycją wartą zachodu Zewnętrzne źródła a dofinansowania Rządowe/publiczne dopłaty do produkcji lub wyższe taryfy za Zieloną energię Handel certyfikatami ekologicznymi Brak przeciwwskazań środowiskowych Akceptacja projektu przez mieszkańców Możliwość włączenia do sieci i przesyłu Źródła a finansowania, stopy procentowe, ryzyko kursowe Turbina na farmie wiatrowej Le Nordais, Quebec, Kanada 3

64 Przykłady: Europa i USA Systemy energii wiatrowej w centralnej sieci elektroenergetycznej Niejednostajna produkcja energii nie jest problemem: 17% energii elektrycznej w Danii pochodzi z wiatru bez dodatkowych źródeł {rezerwowych} Szybka realizacja projektu (2 do 4 lat) daje możliwo liwość nadąż ążania za rosnącymi potrzebami Farma wiatrowa na wybrzeżu, Denmark Zdjęcie: Danmarks Tekniske Universitet Farma wiatrowa w Palm Springs, Kalifornia, USA Zdjęcie: Warren Gretz/ NREL Pix Grunt może e być wykorzystany do innych celów w jak rolnictwo Użytkownicy indywidualni, przedsiębiorcy i spółdzielnie czasem posiadają i obsługuj ugują pojedynczą turbinę Przykład: Indie i Kanada Systemy energii wiatrowej pracujące ce na sieć wydzieloną Drogie wytwarzanie energii wynikające z kosztu transportu oleju napędowego w odległe e rejony Turbiny wiatrowe zmniejszają zużycie paliwa olejowego Bardzo ważne sąs niezawodność i konserwacja Turbina o mocy 50kW, Nunavut, Kanada Montaż turbiny o mocy 50kW, Zachodni Bengal, Indie Zdjęcie: Paul Pynn/ Atlantic Orient Canada Zdjęcie: Phil Owens/ Nunavut Power Corp. Przykłady: USA, Brazylia i Chile Energia wiatrowa poza siecią Wytwarzanie en. elektr. przy małym zapotrzebowaniu w obszarach poza siecią o dobrych warunkach wietrznych Akumulatory dostarczają energię w okresach bezwietrznych Pompowanie wody: magazynowanie wody w zbiornikach Możliwo liwość współpracy pracy gensetami i/lub w układzie z ogniwami fotowoltaicznymi w systemie hybrydowym Energia dla nadajnika telekomunikacyjnego, Arizona, USA Energia dla osady oddalonej od sieci elektroenergetycznej, Brazylia System hybrydowy, Chile Zdjęcie: Southwest Windpower/ NREL Pix Zdjęcie: Roger Taylor/ NREL Pix Zdjęcie: Arturo Kunstmann/ NREL Pix 4

65 RETScreen Moduł energii wiatru Analiza produkcji energii w dowolnym miejscu na świecie, koszty w okresie żywotności, redukcja emisji gazów w cieplarnianych Sieć centralna, sieć wydzielona oraz praca poza siecią Pojedyncze turbiny i farmy wiatrowe Rozkład wiatru Rayleigh a, Weibull a lub zdefiniowany przez użytkownika Tylko 1 dana niezbędna dla RETScreen w porównaniu z zestawem 8,760 danych w godzinowych modelach symulacyjnych Obecnie model nie ma zastosowania dla: Samodzielnych systemów wymagających magazynowania energii RETScreen Energia wiatru Obliczenia energetyczne Wyznaczenie charakterystyki energetycznej turbiny Obliczenie nieuregulowanej ilości wyprodukowanej energii Obliczenie wyprodukowanej energii brutto Obliczenie zgromadzonej energii odnawialnej Obliczenie dostarczonej energii odnawialnej Sprawdź e-podręcznik Ocena projektów w zakresie Czystej Energii: RETScreen Projektowanie i Przykłady Obliczenie dodatkowej ilości energii Rozdział: Energia Wiatru Przykład weryfikacji modelu RETScreen Energia wiatru RETScreen porównano z godzinowym programem symulacyjnych HOMER 10 turbin o mocy zainstalowanej 50 kw każda w Kotzebue, Alaska Oszacowane w RETScreen roczne wartości wyprodukowanej energii zawierają się w granicy 1,1% wyników uzyskanych w modelu HOMER Obliczenia w RETScreen porównano z danymi pomiarowymi dla analogicznego systemu: Okres czasu 1998 (3 turbiny) Energia obliczona w RETScreen (MWh) 250 Energia zmierzona (MWh) 271 Różnica -8% ,057 1,170-10% 5

66 Wnioski Turbiny wiatrowe dostarczają energię elektryczną do sieci i poza siecią na całym świecie Dobre zasoby energii wiatru sąs istotnym czynnikiem dla powodzenia projektu Dostępno pność dopłat do produkcji lub zielonych taryf są ważne przy rozpatrywaniu systemów w pracujących cych w sieci RETScreen przeprowadza analizę roczną w oparciu o obliczenia miesięczne co pozwala uzyskać dokładno adność obliczeń porównywaln wnywalną z godzinowymi modelami symulacyjnymi RETScreen pozwala znacznie obniżyć koszty opracowania wstępnego studium wykonalności Pytania? Energia Wiatru RETScreen International Ocena projektów Czystej Energii Dla uzyskania dodatkowych informacji zapraszamy do odwiedzenia strony 6

67 MAŁE ELEKTROWNIE WODNE OCENA PROJEKTU

68

69 Małe e Elektrownie Wodne Ocena projektu Szkolenie w zakresie oceny projektów w Czystej Energii Mała Elektrownia Wodna przepływowa, Kanada Zdjęcia: SNC-Lavalin Zagadnienia Podstawy systemów Małych Elektrowni Wodnych (MEW) Prezentacja kluczowych kwestii w analizie projektów w MEW Wprowadzenie do modułu u MEW programu RETScreen Co zapewniają systemy MEW? Energia elektryczna dla Centralnej sieci elektroen. Sieci wydzielonej ale również Zasilania urządzeń zdalnych Niezawodność Bardzo niskie koszty eksploatacyjne Zdjęcie: Robin Hughes/ PNS Zmniejszenie uzależnienia od zmieniających się cen energii 1

70 Układ Małej Elektrowni Wodnej Zbiornik górny Tama i przelew Spad (m) Budynek elektrowni Krata Rurociąg Transformator Linie przesyłowe Stacja rozdzielcza Generator Rera ssąca Przepływ (m 3 /s) Moc w kw 7 x Spad x Przepływ Turbina Kanał odpływowy Małe Elektrownie Wodne Małe nie jest określeniem jednoznacznym Wielkość elektrowni nie zależy jedynie od mocy elektrycznej ale również od wielkości przepływu i spadku wody Typowa Moc RETScreen Przepływ RETScreen Średnica wirnika Micro < 100 kw < 0,4 m 3 /s < 0,3 m Mini 100 to kw 0,4 to 12,8 m 3 /s 0,3 to 0,8 m Małe 1 to 50 MW > 12,8 m 3 /s > 0,8 m Typy MEW Typ sieci Centralna sieć elektroenergetyczna Sieć wydzielona lub praca poza siecią Typ prac hydrotechnicznych Elektrownia przepływowa Bez magazynowania wody Moc uzależniona od aktualnego przepływu wody w rzece: mniej stabilna wydajność Elektrownia zbiornikowa Większa stabilność pracy w ciągu roku Zwykle wymagana budowa zapory 17,6 MW Elektrownia przepływowa, Massachusetts, USA Zdjęcie: PG&E National Energy Group/ Low Impact Hydropower Institute 4,3 MW Elektrownia przepływowa, Oregon, USA Zdjęcie: Frontier Technology/ Low Impact Hydropower Institute 2

71 Elementy MEW: Prace hydrotechniczne Zwykle stanowią 60% kosztów w początkowych Tama wodna lub jaz Niskie zapory o prostej konstrukcji Betonowe, drewniane, murowane Sam koszt zapory może być przeszkodą w realizacji projektu Kanał wodny Ujęcie wody z kratą i zasuwą; kanał odpływowy na wyjściu z elektrowni Kanał, tunel podziemny i/lub rurociąg zasilający Zawory/zasuwy odcinające na wejściu i wyjściu turbiny, umożliwiające jej konserwację Hala maszyn Turbiny, wyposażenie techniczne i elektryczne Zdjęcie: Ottawa Engineering Elementy MEW: Turbina Mniejsze wersje modeli dużych turbin wodnych Turbina Peltona Osiągalna sprawność na poziomie 90% W elektrowniach przepływowych przepływ jest zmienny Turbina powinna dobrze funkcjonować przy różnym zakresie natężenia przepływu lub należy zastosować układ turbin Reakcyjne: Francisa, z kierownicą stałą łą,, Kaplan a Dla zastosowań przy małym i średnim spadku wody Turbiny zanurzone wykorzystują ciśnienie wody i energię kinetyczną Akcyjne: Peltona, Turgo, krzyżowa Dla dużych spadków Wykorzystują energię kinetyczną strumienia wody o dużej prędkości Zdjęcie: PO Sjöman Hydrotech Consulting Turbina Francisa Zdjęcie: PO Sjöman Hydrotech Consulting Elementy: Urządzenia elektryczne i inne Generator Asynchroniczny Musi być połączony z innymi generatorami Używany do zasilania dużych sieci Synchroniczny Może pracować niezależnie od innych generatorów Stosowany w systemach samodzielnych i w sieci wydzielonej Pozostałe e wyposażenie Przekładnia łącząca turbinę z generatorem Zawory, elektronika, urządzenia zabezpieczające Transformator 3

72 Wodne zasoby światowe Bilans opadów w na kontynentach jest dodatni Dla równowagi r woda opadowa trafia do rzek, które z kolei wpływaj ywają do mórz m i oceanów Afryka Południowa Azja i Bliski Wschód Chiny Kraje byłego Związku Radzieckiego Ameryka Północna Ameryka Południowa Ameryka Centralna Europa Australia i Oceania oraz część Azji Źródło: Renewable Energy: Sources for Fuels and Electricity, 1993, Island Press. Potencjał techniczny (TWh/rok) Wykorzystanie% Loklane zasoby wodne Duża a specyfika miejscowa: konieczne jest określenie warunków w hydrologicznych rzeki! Zmiana poziomu rzeki na krótkim odcinku (spadek) Dopuszczalne zmiany przepływu w czasie: krzywa przepływów charakterystycznych Przepływ nienaruszalny zmniejsza przepływ do produkcji energii Krzywa okresowa przepływów Wyznaczanie krzywej 50,0 przepływ ywów w bazuje na 40,0 Pomiarach przepływu 30,0 w okresach czasu 20,0 Rozmiar zlewni, specyfika odpływu oraz kształt krzywej okresowej przepływów Przepływ (m 3 /s) 10,0 0, Procent czasu występowania przepływu wymaganego lub wyższego (%) Koszty MEW Koszty MEW w 75% zależą od specyfiki terenu Wysokie koszty początkowe Jednak budowle wodne i urządzenia mogą służyć nawet powyżej 50 lat Bardzo niskie koszty pracy i konserwacji Zdjęcie: Ottawa Engineering Zwykle wystarcza jeden niepełnoetatowy pracownik Okresowa konserwacja podstawowych urządzeń, zlecana jest na zewnątrz Rozwój j elektrowni o dużym spadku prowadzi do obniżenia kosztów Typowy przedział: : $ do $ za kw mocy zainstalowanej 4

Prezentacja narzędzia RETScreen Finansowanie przedsięwzięć z zakresu termomodernizacji oraz wykorzystania odnawialnych źródeł energii

Prezentacja narzędzia RETScreen Finansowanie przedsięwzięć z zakresu termomodernizacji oraz wykorzystania odnawialnych źródeł energii Prezentacja narzędzia RETScreen Finansowanie przedsięwzięć z zakresu termomodernizacji oraz wykorzystania odnawialnych źródeł energii Mariusz Bogacki Fundacja na rzecz Efektywnego Wykorzystania Energii

Bardziej szczegółowo

Czysta Energia - pakiet narzędzi analitycznych

Czysta Energia - pakiet narzędzi analitycznych Czysta Energia pakiet narzędzi analitycznych Informacje o projekcie Nazwa projektu Lokalizacja projektu Opracowane dla Opracowane przez Typ projektu Technologia Rodzaj analizy Referencyjna wartość opałowa

Bardziej szczegółowo

POMPY CIEPŁA. Fundacja na rzecz Efektywnego Wykorzystania Energii ul. Wierzbowa 11, 40-169 Katowice www.fewe.pl. Mariusz Bogacki

POMPY CIEPŁA. Fundacja na rzecz Efektywnego Wykorzystania Energii ul. Wierzbowa 11, 40-169 Katowice www.fewe.pl. Mariusz Bogacki POMPY CIEPŁA Fundacja na rzecz Efektywnego Wykorzystania Energii ul. Wierzbowa 11, 40-169 Katowice www.fewe.pl Mariusz Bogacki Co zapewniają pompy ciepła? Ogrzewanie Chłodzenie Ciepła a woda Wzmocnienie

Bardziej szczegółowo

Czysta Energia - pakiet narzędzi analitycznych

Czysta Energia - pakiet narzędzi analitycznych Czysta Energia pakiet narzędzi analitycznych Informacje o projekcie Nazwa projektu Lokalizacja projektu Opracowane dla Opracowane przez Typ projektu Technologia Rodzaj analizy Referencyjna wartość opałowa

Bardziej szczegółowo

Prezentacja narzędzi RETScreen. Finansowanie przedsięwzięć z zakresu termomodernizacji oraz wykorzystania odnawialnych źródeł energii

Prezentacja narzędzi RETScreen. Finansowanie przedsięwzięć z zakresu termomodernizacji oraz wykorzystania odnawialnych źródeł energii Prezentacja narzędzi RETScreen. Finansowanie przedsięwzięć z zakresu termomodernizacji oraz wykorzystania odnawialnych źródeł energii Mariusz Bogacki, Tomasz Zieliński Fundacja na rzecz Efektywnego Wykorzystania

Bardziej szczegółowo

gospodarki energetycznej...114 5.4. Cele polityki energetycznej Polski...120 5.5. Działania wspierające rozwój energetyki odnawialnej w Polsce...

gospodarki energetycznej...114 5.4. Cele polityki energetycznej Polski...120 5.5. Działania wspierające rozwój energetyki odnawialnej w Polsce... SPIS TREŚCI Wstęp... 11 1. Polityka energetyczna Polski w dziedzinie odnawialnych źródeł energii... 15 2. Sytuacja energetyczna świata i Polski u progu XXI wieku... 27 2.1. Wstęp...27 2.2. Energia konwencjonalna

Bardziej szczegółowo

IV. PREFEROWANE TECHNOLOGIE GENERACJI ROZPROSZONEJ

IV. PREFEROWANE TECHNOLOGIE GENERACJI ROZPROSZONEJ IV. PREFEROWANE TECHNOLOGIE GENERACJI ROZPROSZONEJ Dwie grupy technologii: układy kogeneracyjne do jednoczesnego wytwarzania energii elektrycznej i ciepła wykorzystujące silniki tłokowe, turbiny gazowe,

Bardziej szczegółowo

Produkcja energii elektrycznej. Dział: Przemysł Poziom rozszerzony NPP NE

Produkcja energii elektrycznej. Dział: Przemysł Poziom rozszerzony NPP NE Produkcja energii elektrycznej Dział: Przemysł Poziom rozszerzony NPP NE Znaczenie energii elektrycznej Umożliwia korzystanie z urządzeń gospodarstwa domowego Warunkuje rozwój rolnictwa, przemysłu i usług

Bardziej szczegółowo

Jerzy Żurawski Wrocław, ul. Pełczyńska 11, tel. 071-321-13-43,www.cieplej.pl

Jerzy Żurawski Wrocław, ul. Pełczyńska 11, tel. 071-321-13-43,www.cieplej.pl OCENA ENERGETYCZNA BUDYNKÓW Jerzy Żurawski Wrocław, ul. Pełczyńska 11, tel. 071-321-13-43,www.cieplej.pl SYSTEM GRZEWCZY A JAKOŚĆ ENERGETYCZNA BUDNKU Zapotrzebowanie na ciepło dla tego samego budynku ogrzewanego

Bardziej szczegółowo

Wpływ sposobu ogrzewania na efektywność energetyczną budynku

Wpływ sposobu ogrzewania na efektywność energetyczną budynku Wpływ sposobu ogrzewania na efektywność energetyczną budynku dr inż. Adrian Trząski MURATOR 2015, JAKOŚĆ BUDYNKU: ENERGIA * KLIMAT * KOMFORT Warszawa 4-5 Listopada 2015 Charakterystyka energetyczna budynku

Bardziej szczegółowo

Innowacyjna technika grzewcza

Innowacyjna technika grzewcza Innowacyjna technika grzewcza analiza ekonomiczna 2015 pompy ciepła mikrokogeneracja kondensacja instalacje solarne fotowoltaika ogniwa paliwowe Łukasz Sajewicz Viessmann sp. z o. o. 1. Struktura zużycia

Bardziej szczegółowo

Analiza zastosowania alternatywnych/odnawialnych źródeł energii

Analiza zastosowania alternatywnych/odnawialnych źródeł energii Analiza zastosowania alternatywnych/odnawialnych źródeł energii Artykuł 6 Dyrektywy KE/91/2002 o charakterystyce energetycznej budynków wprowadza obowiązek promowania przez kraje członkowskie rozwiązań

Bardziej szczegółowo

Audytoenerg Maciej Mierzejewski ul. 3 Maja 18, 43-400 Cieszyn. mgr inż. Maciej Mierzejewski, ul. 3 Maja 18, 43-400 Cieszyn

Audytoenerg Maciej Mierzejewski ul. 3 Maja 18, 43-400 Cieszyn. mgr inż. Maciej Mierzejewski, ul. 3 Maja 18, 43-400 Cieszyn Analiza możliwości racjonalnego wykorzystania, wysokoefektywnych systemów alternatywnych zaopatrzenia w energię i ciepło w budynku mieszkalnym jednorodzinnym Mieszkalny Rodzaj budynku jednorodzinny Właściciel/Inwestor

Bardziej szczegółowo

Analiza zastosowania alternatywnych/odnawialnych źródeł energii

Analiza zastosowania alternatywnych/odnawialnych źródeł energii Analiza zastosowania alternatywnych/odnawialnych źródeł energii Artykuł 6 Dyrektywy KE/91/2002 o charakterystyce energetycznej budynków wprowadza obowiązek promowania przez kraje członkowskie rozwiązań

Bardziej szczegółowo

Tematy prac dyplomowych na kierunku Energetyka

Tematy prac dyplomowych na kierunku Energetyka Tematy prac dyplomowych na kierunku Energetyka Lp. 1. 2. Temat Wykorzystanie kolejowej sieci energetycznej SN jako źródło zasilania obiektu wielkopowierzchniowego o przeznaczeniu handlowo usługowym Zintegrowany

Bardziej szczegółowo

Wykaz ważniejszych oznaczeń i jednostek Przedmowa Wstęp 1. Charakterystyka obecnego stanu środowiska1.1. Wprowadzenie 1.2. Energetyka konwencjonalna

Wykaz ważniejszych oznaczeń i jednostek Przedmowa Wstęp 1. Charakterystyka obecnego stanu środowiska1.1. Wprowadzenie 1.2. Energetyka konwencjonalna Wykaz ważniejszych oznaczeń i jednostek Przedmowa Wstęp 1. Charakterystyka obecnego stanu środowiska1.1. Wprowadzenie 1.2. Energetyka konwencjonalna 1.2. l. Paliwa naturalne, zasoby i prognozy zużycia

Bardziej szczegółowo

Innowacyjne technologie a energetyka rozproszona.

Innowacyjne technologie a energetyka rozproszona. Innowacyjne technologie a energetyka rozproszona. - omówienie wpływu nowych technologii energetycznych na środowisko i na bezpieczeństwo energetyczne gminy. Mgr inż. Artur Pawelec Seminarium w Suchej Beskidzkiej

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju OZE w Polsce

Perspektywy rozwoju OZE w Polsce Perspektywy rozwoju OZE w Polsce Beata Wiszniewska Polska Izba Gospodarcza Energetyki Odnawialnej i Rozproszonej Warszawa, 15 października 2015r. Polityka klimatyczno-energetyczna Unii Europejskiej Pakiet

Bardziej szczegółowo

ENERGIA SOLARNA. JAKO KIERUNEK MOśLIWEGO WYKORZYSTANIA ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII

ENERGIA SOLARNA. JAKO KIERUNEK MOśLIWEGO WYKORZYSTANIA ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII JAKO KIERUNEK MOśLIWEGO WYKORZYSTANIA ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII Jerzy PISZCZEK FEWE KATOWICE ŚWIERKLANIEC, 14 czerwca 2007 r. 1 Dla całego kraju roczne napromieniowanie wynosi: 1000 kwh/m 2 co odpowiada

Bardziej szczegółowo

PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz. Jan Pyka. Grudzień 2009

PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz. Jan Pyka. Grudzień 2009 PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz Jan Pyka Grudzień 2009 Zakres prac Analiza uwarunkowań i czynników w ekonomicznych związanych zanych z rozwojem zeroemisyjnej gospodarki energii

Bardziej szczegółowo

Finansowanie modernizacji i rozwoju systemów ciepłowniczych

Finansowanie modernizacji i rozwoju systemów ciepłowniczych FUNDUSZ UNIA EUROPEJSKA SPÓJNOŚCI Finansowanie modernizacji i rozwoju systemów ciepłowniczych Podtytuł prezentacji Anna Pekar Zastępca Dyrektora Departament Ochrony Klimatu Styczeń 2013, Lublin Narodowy

Bardziej szczegółowo

*Woda biały węgiel. Kazimierz Herlender, Politechnika Wrocławska

*Woda biały węgiel. Kazimierz Herlender, Politechnika Wrocławska *Woda biały węgiel Kazimierz Herlender, Politechnika Wrocławska Wrocław, Hotel JPII, 18-02-2013 MEW? *Energia elektryczna dla *Centralnej sieci elektroen. *Sieci wydzielonej *Zasilania urządzeń zdalnych

Bardziej szczegółowo

URE. Warszawa, dnia 22 września 2014 r.

URE. Warszawa, dnia 22 września 2014 r. URE Instrukcja wypełniania Załącznika nr 1 do formularza Opis techniczno - ekonomiczny projektowanej inwestycji w zakresie wytwarzania energii elektrycznej w wysokosprawnej kogeneracji - Analiza finansowa

Bardziej szczegółowo

Krok 1 Dane ogólne Rys. 1 Dane ogólne

Krok 1 Dane ogólne Rys. 1 Dane ogólne Poniższy przykład ilustruje w jaki sposób można przeprowadzić analizę technicznoekonomiczną zastosowania w budynku jednorodzinnym systemu grzewczego opartego o konwencjonalne źródło ciepła - kocioł gazowy

Bardziej szczegółowo

POMPY CIEPŁA Analiza rynku Wykres 1

POMPY CIEPŁA Analiza rynku Wykres 1 POMPY CIEPŁA Analiza rynku W Polsce dominującą rolę w produkcji energii elektrycznej odgrywa węgiel ( jego udział w globalnej wielkości mocy zainstalowanej w naszym kraju w 2005 roku wynosił 95%). Struktura

Bardziej szczegółowo

Odnawialne Źródła Energii w systemach grzewczych. Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A.

Odnawialne Źródła Energii w systemach grzewczych. Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A. Odnawialne Źródła Energii w systemach grzewczych Seminarium Planowanie energetyczne na poziomie gmin 24 stycznia 2008, Bydgoszcz Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A. BIOMASA BIOMASA DREWNO

Bardziej szczegółowo

Wypieranie CO 2 z obszaru energetyki WEK za pomocą technologii OZE/URE. Paweł Kucharczyk Pawel.Kucharczyk@polsl.pl. Gliwice, 28 czerwca 2011 r.

Wypieranie CO 2 z obszaru energetyki WEK za pomocą technologii OZE/URE. Paweł Kucharczyk Pawel.Kucharczyk@polsl.pl. Gliwice, 28 czerwca 2011 r. Politechnika Śląska Instytut Elektroenergetyki i Sterowania Układów Wypieranie CO 2 z obszaru energetyki WEK za pomocą technologii OZE/URE Paweł Kucharczyk Pawel.Kucharczyk@polsl.pl Gliwice, 28 czerwca

Bardziej szczegółowo

Odnawialne Źródła Energii w systemach grzewczych. Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A.

Odnawialne Źródła Energii w systemach grzewczych. Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A. Odnawialne Źródła Energii w systemach grzewczych Seminarium Planowanie energetyczne w gminach Województwa Mazowieckiego 27 listopada 2007, Warszawa Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A.

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia NFOŚiGW we wdrażaniu projektów efektywności energetycznej. Warszawa, 18 grudnia 2012r.

Doświadczenia NFOŚiGW we wdrażaniu projektów efektywności energetycznej. Warszawa, 18 grudnia 2012r. Doświadczenia NFOŚiGW we wdrażaniu projektów efektywności energetycznej. Warszawa, 18 grudnia 2012r. Źródła pochodzenia środków w portfelu NFOŚiGW środki statutowe NFOŚiGW środki pochodzące z opłat zastępczych

Bardziej szczegółowo

Ankieta do opracowania "Planu Gospodarki Niskoemisyjnej na terenie Gminy Konstancin-Jeziorna"

Ankieta do opracowania Planu Gospodarki Niskoemisyjnej na terenie Gminy Konstancin-Jeziorna Ankieta do opracowania "Planu Gospodarki Niskoemisyjnej na terenie Gminy Konstancin-Jeziorna" I. CZĘŚĆ INFORMACYJNA Nazwa firmy Adres Rodzaj działalności Branża Osoba kontaktowa/telefon II. Budynki biurowe

Bardziej szczegółowo

Rynek&urządzeń&grzewczych&w&Polsce& wobec&nowych&wymogów&ekologicznych& i&wymogów&etykietowania&energetycznego&

Rynek&urządzeń&grzewczych&w&Polsce& wobec&nowych&wymogów&ekologicznych& i&wymogów&etykietowania&energetycznego& Rynek&urządzeń&grzewczych&w&Polsce& wobec&nowych&wymogów&ekologicznych& i&wymogów&etykietowania&energetycznego& Przygotował:& Adolf&Mirowski,&Paweł&Lachman& 09&października&2013,&Poznań& Zużycie energii

Bardziej szczegółowo

Elektrociepłownie w Polsce statystyka i przykłady. Wykład 3

Elektrociepłownie w Polsce statystyka i przykłady. Wykład 3 Elektrociepłownie w Polsce statystyka i przykłady Wykład 3 Zakres wykładu Produkcja energii elektrycznej i ciepła w polskich elektrociepłowniach Sprawność całkowita elektrociepłowni Moce i ilość jednostek

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Kursy: 11 grup z zakresu:

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Kursy: 11 grup z zakresu: SCHEMAT REALIZACJI USŁUG W RAMACH PROJEKTU EKO-PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ Kursy: 11 grup z zakresu: 1. Kurs zawodowy dla dekarzy, elektryków i hydraulików w zakresie pozyskiwania energii słonecznej za pomocą ogniw

Bardziej szczegółowo

ANALIZA UWARUNKOWAŃ TECHNICZNO-EKONOMICZNYCH BUDOWY GAZOWYCH UKŁADÓW KOGENERACYJNYCH MAŁEJ MOCY W POLSCE. Janusz SKOREK

ANALIZA UWARUNKOWAŃ TECHNICZNO-EKONOMICZNYCH BUDOWY GAZOWYCH UKŁADÓW KOGENERACYJNYCH MAŁEJ MOCY W POLSCE. Janusz SKOREK Seminarium Naukowo-Techniczne WSPÓŁCZSN PROBLMY ROZWOJU TCHNOLOGII GAZU ANALIZA UWARUNKOWAŃ TCHNICZNO-KONOMICZNYCH BUDOWY GAZOWYCH UKŁADÓW KOGNRACYJNYCH MAŁJ MOCY W POLSC Janusz SKORK Instytut Techniki

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ WYTWARZANIA ENERGII. I Międzynarodowe Forum Efektywności Energetycznej. Marian Babiuch Prezes Zarządu PTEZ. Warszawa, 27 października 2009

EFEKTYWNOŚĆ WYTWARZANIA ENERGII. I Międzynarodowe Forum Efektywności Energetycznej. Marian Babiuch Prezes Zarządu PTEZ. Warszawa, 27 października 2009 EFEKTYWNOŚĆ WYTWARZANIA ENERGII I Międzynarodowe Forum Efektywności Energetycznej Warszawa, 27 października 2009 Marian Babiuch Prezes Zarządu PTEZ Czarna skrzynka Energetyka Energia pierwotna Dobro ogólnoludzkie?

Bardziej szczegółowo

Stosowanie wieloźródłowych systemów bioenergetycznych w celu osiągnięcia efektu synergicznego

Stosowanie wieloźródłowych systemów bioenergetycznych w celu osiągnięcia efektu synergicznego Stosowanie wieloźródłowych systemów bioenergetycznych w celu osiągnięcia efektu synergicznego mgr inż. Jakub Lenarczyk Oddział w Poznaniu Zakład Odnawialnych Źródeł Energii Czym są wieloźródłowe systemy

Bardziej szczegółowo

Wsparcie inwestycyjne dla instalacji wytwarzających ciepło z OZE

Wsparcie inwestycyjne dla instalacji wytwarzających ciepło z OZE Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Wsparcie inwestycyjne dla instalacji wytwarzających ciepło z OZE Dr Małgorzata Skucha Prezes Zarządu NFOŚiGW Warszawa, 09.12.2014 Oferta aktualna

Bardziej szczegółowo

Teresa Szymankiewicz Szarejko Szymon Zabokrzecki

Teresa Szymankiewicz Szarejko Szymon Zabokrzecki Teresa Szymankiewicz Szarejko Szymon Zabokrzecki Schemat systemu planowania Poziom kraju Koncepcja Przestrzennego Zagospodarowania Kraju opublikowana MP 27.04.2012 Program zadań rządowych Poziom województwa

Bardziej szczegółowo

Układ trójgeneracjigazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie. Baltic Business Forum 2011

Układ trójgeneracjigazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie. Baltic Business Forum 2011 Układ trójgeneracjigazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie Baltic Business Forum 2011 Projekt Kruczkowskiego 2 Powiśle Park Sp. z o.o. - spółka specjalnego

Bardziej szczegółowo

Wybrane aspekty rozwoju współczesnego rynku ciepła

Wybrane aspekty rozwoju współczesnego rynku ciepła Wybrane aspekty rozwoju współczesnego rynku ciepła Bożena Ewa Matusiak UŁ REC 2013 2013-11-24 REC 2013 Nałęczów 1 Agenda 1 2 3 Wprowadzenie Model prosumenta i model ESCO Ciepło rozproszone a budownictwo

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE GOSPODARKI

FINANSOWANIE GOSPODARKI FINANSOWANIE GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ W GMINACH OPRACOWANO NA PODSTAWIE PUBLIKACJI NOWA MISJA NISKA EMISJA DOTACJE I POŻYCZKI Z NARODOWEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA i GOSPODARKI WODNEJ W latach 2008

Bardziej szczegółowo

Kursy: 12 grup z zakresu:

Kursy: 12 grup z zakresu: SCHEMAT REALIZACJI USŁUG W RAMACH PROJEKTU EKO-TRENDY Kursy: 12 grup z zakresu: Szkolenia Instalator kolektorów słonecznych - 2 edycje szkoleń - 1 h/gr. 2. Szkolenia Nowoczesne trendy ekologiczne w budownictwie

Bardziej szczegółowo

Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność

Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność dr inż. Janusz Ryk Polskie Towarzystwo Elektrociepłowni Zawodowych II Ogólnopolska Konferencja Polska

Bardziej szczegółowo

Oszczędzanie energii w oparciu o case study z Polski

Oszczędzanie energii w oparciu o case study z Polski Oszczędzanie energii w oparciu o case study z Polski Mariusz Bogacki m.bogacki@nowa-energia.pl tel. 32 209 55 46 O nas Nowa Energia. Doradcy Energetyczni Bogacki, Osicki, Zielioski Sp. j. Audyty energetyczne

Bardziej szczegółowo

Polityka zrównoważonego rozwoju energetycznego w gminach. Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A.

Polityka zrównoważonego rozwoju energetycznego w gminach. Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A. Polityka zrównoważonego rozwoju energetycznego w gminach Toruń, 22 kwietnia 2008 Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A. Zrównoważona polityka energetyczna Długotrwały rozwój przy utrzymaniu

Bardziej szczegółowo

- stosunek kosztów eksploatacji (Coraz droższe paliwa kopalne/ coraz tańsze pompy ciepła)

- stosunek kosztów eksploatacji (Coraz droższe paliwa kopalne/ coraz tańsze pompy ciepła) Czy pod względem ekonomicznym uzasadnione jest stosowanie w systemach grzewczych w Polsce sprężarkowej pompy ciepła w systemie monowalentnym czy biwalentnym? Andrzej Domian, Michał Zakrzewski Pompy ciepła,

Bardziej szczegółowo

Wojciech Piskorski Prezes Zarządu Carbon Engineering sp. z o.o. 27/09/2010 1

Wojciech Piskorski Prezes Zarządu Carbon Engineering sp. z o.o. 27/09/2010 1 PRAKTYCZNE ASPEKTY OBLICZANIA REDUKCJI EMISJI NA POTRZEBY PROJEKTÓW WYKORZYSTUJĄCYCH DOFINANSOWANIE Z SYSTEMU ZIELONYCH INWESTYCJI W RAMACH PROGRAMU PRIORYTETOWEGO ZARZĄDZANIE ENERGIĄ W BUDYNKACH UŻYTECZNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do formularza G-10.m

Objaśnienia do formularza G-10.m Objaśnienia do formularza G-10.m Objaśnienia dotyczą wzoru formularza za poszczególne miesiące 2016 r. Do sporządzania sprawozdania są zobowiązane: - poszczególne elektrownie cieplne i elektrociepłownie,

Bardziej szczegółowo

Pompy ciepła 25.3.2014

Pompy ciepła 25.3.2014 Katedra Klimatyzacji i Transportu Chłodniczego prof. dr hab. inż. Bogusław Zakrzewski Wykład 6: Pompy ciepła 25.3.2014 1 Pompy ciepła / chłodziarki Obieg termodynamiczny lewobieżny Pompa ciepła odwracalnie

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM

PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM podstawowe założenia Dąbie 13-14.06.2013 2013-06-24 1 Dokumenty Strategiczne Program rozwoju elektroenergetyki z uwzględnieniem źródeł odnawialnych w Województwie

Bardziej szczegółowo

Ocena ekonomiczna inwestycji w małe elektrownie wiatrowe

Ocena ekonomiczna inwestycji w małe elektrownie wiatrowe I Forum Małych Elektrowni Wiatrowych Warszawa, 23 marca 2011 Ocena ekonomiczna inwestycji w małe elektrownie wiatrowe Katarzyna Michałowska-Knap Instytut Energetyki Odnawialnej kmichalowska@ieo.pl Opłacalność

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia inŝynierskie i ekonomiczne związane z produkcją energii w układach kogeneracyjnych

Zagadnienia inŝynierskie i ekonomiczne związane z produkcją energii w układach kogeneracyjnych Tomasz Kamiński Pracownia Technologiczna Zagadnienia inŝynierskie i ekonomiczne związane z produkcją energii w układach kogeneracyjnych Prezentacja wykonana m.in. na podstawie materiałów przekazanych przez

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Załącznik 1 do Zapytania ofertowego Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia część I: Przeprowadzenie zajęć w ramach Modułu podstawowego 1 Technologie słoneczne : RAMOWY ZAKRES TEMATYCZNY części I: Moc promieniowania

Bardziej szczegółowo

Energetyczne projekty wiatrowe

Energetyczne projekty wiatrowe Energetyczne projekty wiatrowe Potencjał i moŝliwości w warunkach polskich Marcin Kaniewski CIBET REenergy Sp. z o.o. Al. Krakowska 197; 02-180 Warszawa Tel.: 022 57 39 733 Email: info@cibetreenergy.pl

Bardziej szczegółowo

Specjalność na studiach I stopnia: Kierunek: Energetyka Źródła Odnawialne i Nowoczesne Technologie Energetyczne (ZONTE)

Specjalność na studiach I stopnia: Kierunek: Energetyka Źródła Odnawialne i Nowoczesne Technologie Energetyczne (ZONTE) Politechnika Śląska w Gliwicach Instytut Maszyn i Urządzeń Energetycznych Specjalność na studiach I stopnia: Kierunek: Energetyka Źródła Odnawialne i Nowoczesne Technologie Energetyczne (ZONTE) Opiekun

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Paweł Bućko Konferencja Rynek Gazu 2015, Nałęczów, 22-24 czerwca 2015 r. Plan prezentacji KATEDRA ELEKTROENERGETYKI Stan

Bardziej szczegółowo

Implementacja dyrektyw UE wymagania w zakresie stosowania OZE stawiane obiektom użyteczności publicznej

Implementacja dyrektyw UE wymagania w zakresie stosowania OZE stawiane obiektom użyteczności publicznej Festiwal Słoneczny Forum Energetyki Solarnej, Ostoja 11 maja 2012 r. Implementacja dyrektyw UE wymagania w zakresie stosowania OZE stawiane obiektom użyteczności publicznej Karolina Kurtz Katedra Dróg,

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie ciepła odpadowego w firmie POPRAWA EFEKTYWNOŚCI ENERGETYCZNEJ W MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTWACH. Przewodnik przedsiębiorcy

Wykorzystanie ciepła odpadowego w firmie POPRAWA EFEKTYWNOŚCI ENERGETYCZNEJ W MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTWACH. Przewodnik przedsiębiorcy Wykorzystanie ciepła odpadowego w firmie POPRAWA EFEKTYWNOŚCI ENERGETYCZNEJ W MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTWACH Przewodnik przedsiębiorcy Na czym polega wykorzystanie ciepła odpadowego? Wykorzystanie

Bardziej szczegółowo

Sustainability in commercial laundering processes

Sustainability in commercial laundering processes Sustainability in commercial laundering processes Module 5 Energy in laundries Chapter 1 Źródła energii Powered by 1 Spis treści Źródła energii przegląd Rodzaje źródeł energii (pierwotne wtórne źródła)

Bardziej szczegółowo

Analiza rynku pomp ciepła

Analiza rynku pomp ciepła Analiza rynku pomp ciepła Autor: Paweł Lachman - prezes Zarządu, Polska Organizacja Rozwoju Technologii Pomp Ciepła ("Czysta Energia" - 11/2014) W ostatnim czasie zauważalny jest rozwój rynku pomp ciepła,

Bardziej szczegółowo

Kocioł na biomasę z turbiną ORC

Kocioł na biomasę z turbiną ORC Kocioł na biomasę z turbiną ORC Sprawdzona technologia produkcji ciepła i energii elektrycznej w skojarzeniu dr inż. Sławomir Gibała Prezentacja firmy CRB Energia: CRB Energia jest firmą inżynieryjno-konsultingową

Bardziej szczegółowo

Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych w Polsce stan i tendencje rozwojowe

Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych w Polsce stan i tendencje rozwojowe Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych w Polsce stan i tendencje rozwojowe Janusz Starościk PREZES ZARZĄDU SPIUG Konferencja AHK, Warszawa 10 czerwca 2014 Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych w Polsce Źródło:

Bardziej szczegółowo

WPŁYW FOTOWOLTAIKI NA KLASĘ ENERGETYCZNĄ BUDYNKU

WPŁYW FOTOWOLTAIKI NA KLASĘ ENERGETYCZNĄ BUDYNKU WPŁYW FOTOWOLTAIKI NA KLASĘ ENERGETYCZNĄ BUDYNKU Adam Hernas Warszawa 21 luty 2013 r. www.solartime.pl PRZYCZYNY PODJĘCIA TEMATU Osiągnięcie 20 % oszczędności w zużyciu energii pierwotnej w Unii do 2020

Bardziej szczegółowo

Ciepło z OZE źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe w Polsce

Ciepło z OZE źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe w Polsce Ciepło z OZE źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe w Polsce Janusz Starościk PREZES ZARZĄDU SPIUG Konferencja: Ciepło ze źródeł odnawialnych - stan obecny i perspektywy rozwoju, Warszawa, Ministerstwo

Bardziej szczegółowo

DOSTĘPNE INSTRUMENTY BANKOWE SŁUŻĄCE ROZWOJOWI OZE W POLSCE

DOSTĘPNE INSTRUMENTY BANKOWE SŁUŻĄCE ROZWOJOWI OZE W POLSCE 10 CZERWCA 2014 R. BANK OCHRONY ŚRODOWISKA S.A. ANNA ŻYŁA, GŁÓWNY EKOLOG BANKU DOSTĘPNE INSTRUMENTY BANKOWE SŁUŻĄCE ROZWOJOWI OZE W POLSCE Ciepło dla budynków z OZE w Polsce i w Niemczech Polsko-Niemiecka

Bardziej szczegółowo

Modernizacje energetyczne w przedsiębiorstwach ze zwrotem nakładów inwestycyjnych z oszczędności energii

Modernizacje energetyczne w przedsiębiorstwach ze zwrotem nakładów inwestycyjnych z oszczędności energii Modernizacje energetyczne w przedsiębiorstwach ze zwrotem nakładów inwestycyjnych z oszczędności energii Zygmunt Jaczkowski Prezes Zarządu Izby Przemysłowo- Handlowej w Toruniu 1 Celem audytu w przedsiębiorstwach

Bardziej szczegółowo

Komfort Int. Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020

Komfort Int. Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020 Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020 Konferencja FORUM WYKONAWCY Janusz Starościk - KOMFORT INTERNATIONAL/SPIUG, Wrocław, 21 kwiecień 2015 13/04/2015 Internal Komfort

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie energii z odnawialnych źródeł na Dolnym Śląsku, odzysk energii z odpadów w projekcie ustawy o odnawialnych źródłach energii

Wykorzystanie energii z odnawialnych źródeł na Dolnym Śląsku, odzysk energii z odpadów w projekcie ustawy o odnawialnych źródłach energii Wykorzystanie energii z odnawialnych źródeł na Dolnym Śląsku, odzysk energii z odpadów w projekcie ustawy o odnawialnych źródłach energii Paweł Karpiński Pełnomocnik Marszałka ds. Odnawialnych Źródeł Energii

Bardziej szczegółowo

Alternatywne źródła energii. Elektrownie wiatrowe

Alternatywne źródła energii. Elektrownie wiatrowe Alternatywne źródła energii Elektrownie wiatrowe Elektrownia wiatrowa zespół urządzeń produkujących energię elektryczną wykorzystujących do tego turbiny wiatrowe. Energia elektryczna uzyskana z wiatru

Bardziej szczegółowo

Kompleksowe podejście do rozwoju systemów ciepłowniczych

Kompleksowe podejście do rozwoju systemów ciepłowniczych 1 Kompleksowe podejście do rozwoju systemów ciepłowniczych Daniel Roch Szymon Pająk ENERGOPOMIAR Sp. z o.o., Zakład Techniki Cieplnej Plan prezentacji 1. Aspekty kompleksowego podejścia do rozwoju systemu

Bardziej szczegółowo

Przegląd technologii OZE możliwych do zastosowania w budynkach.

Przegląd technologii OZE możliwych do zastosowania w budynkach. Przegląd technologii OZE możliwych do zastosowania w budynkach. Mariusz Bogacki Fundacja na rzecz Efektywnego Wykorzystania Energii w Katowicach www.energiaisrodowisko.pl www.oze.info.pl Środowiskowe Zmiany

Bardziej szczegółowo

O projekcie Sustainable Energy Promotion in Poland

O projekcie Sustainable Energy Promotion in Poland O projekcie Sustainable Energy Promotion in Poland Okręg Górnośląski Polskiego Klubu Ekologicznego wspólnie z Fundacją na rzecz Efektywnego Wykorzystania Energii w Katowicach realizował projekt Sustainable

Bardziej szczegółowo

Skojarzona gospodarka cieplno-elektryczna. Energia, ciepło i chłód

Skojarzona gospodarka cieplno-elektryczna. Energia, ciepło i chłód Skojarzona gospodarka cieplno-elektryczna. Energia, ciepło i chłód Autor: Piotr Kubski (Nafta & Gaz Biznes marzec 2005) Skojarzone wytwarzanie ciepła i energii elektrycznej (ang. Combined Heat and Power

Bardziej szczegółowo

Nowe wyzwania stojące przed Polską wobec konkluzji Rady UE 3 x 20%

Nowe wyzwania stojące przed Polską wobec konkluzji Rady UE 3 x 20% Nowe wyzwania stojące przed Polską wobec konkluzji Rady UE 3 x 20% Zbigniew Kamieński Ministerstwo Gospodarki Poznań, 21 listopada 2007 Cele na rok 2020 3 x 20% Oszczędność energii Wzrost wykorzystania

Bardziej szczegółowo

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA SYMPOZJUM NAUKOWO-TECHNICZNE Sulechów 2012 Kluczowe wyzwania rozwoju elektroenergetyki

Bardziej szczegółowo

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Finansowanie inwestycji OZE ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Justyna Przybysz Doradca Departament Ochrony Klimatu

Bardziej szczegółowo

Najnowsze technologie eksploatacji urządzeń grzewczych

Najnowsze technologie eksploatacji urządzeń grzewczych Najnowsze technologie eksploatacji urządzeń grzewczych FIRMA FUNKCJONUJE NA RYNKU OD 25 LAT POD OBECNĄ NAZWĄ OD 2012 ROKU. ŚWIADCZY USŁUGI W ZAKRESIE MONTAŻU NOWOCZESNYCH INSTALACJI C.O. ORAZ KOTŁOWNI,

Bardziej szczegółowo

Energetyka dla społeczeństwa. Społeczeństwo dla energetyki

Energetyka dla społeczeństwa. Społeczeństwo dla energetyki Energetyka dla społeczeństwa. Społeczeństwo dla energetyki Ilona Jędrasik, Koalicja Klimatyczna Ogólnopolskie Spotkania Ekonomii Społecznej - OSES 2013 Szczecin, Nowe Warpno, 19-20 września 2013 Prosument

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie OZE i mikrokogeneracji. nzeb. dr inż. Adrian Trząski

Zastosowanie OZE i mikrokogeneracji. nzeb. dr inż. Adrian Trząski Zastosowanie OZE i mikrokogeneracji w budynkach nzeb dr inż. Adrian Trząski Kryterium - zapotrzebowanie na energię pierwotną Wymagania nzeb WT 2013 ogrzewanie i cwu Wymagania nzeb WT 2013 chłodzenie Wymagania

Bardziej szczegółowo

KOGENERACJA Rozwiązanie podnoszące efektywność energetyczną. 1 2013-01-29 Prezentacja TÜV Rheinland

KOGENERACJA Rozwiązanie podnoszące efektywność energetyczną. 1 2013-01-29 Prezentacja TÜV Rheinland Rozwiązanie podnoszące efektywność energetyczną 1 2013-01-29 Prezentacja TÜV Rheinland Rozwiązanie podnoszące efektywność energetyczną Usługi dla energetyki Opinie i ekspertyzy dotyczące spełniania wymagań

Bardziej szczegółowo

A N K I E T A D L A O B I E K T Ó W S A K R A L N Y C H

A N K I E T A D L A O B I E K T Ó W S A K R A L N Y C H A N K I E T A D L A O B I E K T Ó W S A K R A L N Y C H CZĘŚĆ INFORMACYJNA NAZWA ADRES OSOBA KONTOWA/TELEFON/E-MAIL BUDYNKI PLEBANII I ADMINISTRACYJNE (bez kościoła) POWIERZCHNIA UŻYTKOWA BUDYNKÓW PLEBANII

Bardziej szczegółowo

Ankieta do opracowania Planu Gospodarki Niskoemisyjnej (PGN) dla Gminy Lubliniec I. CZĘŚĆ INFORMACYJNA. Nazwa firmy. Adres. Rodzaj działalności

Ankieta do opracowania Planu Gospodarki Niskoemisyjnej (PGN) dla Gminy Lubliniec I. CZĘŚĆ INFORMACYJNA. Nazwa firmy. Adres. Rodzaj działalności Ankieta do opracowania Planu Gospodarki Niskoemisyjnej (PGN) dla Gminy Lubliniec I. CZĘŚĆ INFORMACYJNA Nazwa firmy Adres Rodzaj działalności Branża Osoba kontaktowa/telefon II. Budynki biurowe (administracyjne)

Bardziej szczegółowo

Innowacyjny układ trójgeneracji gazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie GAZTERM 2014

Innowacyjny układ trójgeneracji gazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie GAZTERM 2014 Innowacyjny układ trójgeneracji gazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie GAZTERM 2014 Projekt Kruczkowskiego 2 Powiśle Park Sp. z o.o. - spółka specjalnego

Bardziej szczegółowo

Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski. dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r.

Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski. dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r. Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r. Polskie Towarzystwo Elektrociepłowni Zawodowych Rola kogeneracji w osiąganiu

Bardziej szczegółowo

PRIORYTETY ENERGETYCZNE W PROGRAMIE OPERACYJNYM INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO

PRIORYTETY ENERGETYCZNE W PROGRAMIE OPERACYJNYM INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO PRIORYTETY ENERGETYCZNE W PROGRAMIE OPERACYJNYM INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO Strategia Działania dotyczące energetyki są zgodne z załoŝeniami odnowionej Strategii Lizbońskiej UE i Narodowej Strategii Spójności

Bardziej szczegółowo

Karol Szejn Viessmann Sp. z o.o.

Karol Szejn Viessmann Sp. z o.o. Karol Szejn Viessmann Sp. z o.o. Plan Prezentacji 1. Struktura zużycia energii w Polsce 2. Udział oraz perspektywy rozwoju OZE 3. Transformacja energetyczna 4. Projekt Efektywność Plus 5. Rozwiązania OZE

Bardziej szczegółowo

Rynek ciepła z OZE w Polsce źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe

Rynek ciepła z OZE w Polsce źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe Rynek ciepła z OZE w Polsce źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe Janusz Starościk PREZES ZARZĄDU SPIUG 69 Spotkanie Forum EEŚ Warszawa, NFOŚiGW 28 stycznia 2015 Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych

Bardziej szczegółowo

Odnawialne Źródła Energii (OZE)

Odnawialne Źródła Energii (OZE) Odnawialne Źródła Energii (OZE) Kamil Łapioski Specjalista energetyczny Powiślaoskiej Regionalnej Agencji Zarządzania Energią Kwidzyn 2011 1 Według prognoz światowe zasoby energii wystarczą na: lat 2 Energie

Bardziej szczegółowo

Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii

Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii mgr inż. Robert Niewadzik główny specjalista Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie Szczecin, 2012 2020 = 3 x 20% Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Wienkra: Hydro Kit - Moduł centralnego ogrzewania i ciepłej wody użytkowej dla systemów MULTI V

Wienkra: Hydro Kit - Moduł centralnego ogrzewania i ciepłej wody użytkowej dla systemów MULTI V Wienkra: Hydro Kit - Moduł centralnego ogrzewania i ciepłej wody użytkowej dla systemów MULTI V Hydro Kit LG jest elementem kompleksowych rozwiązań w zakresie klimatyzacji, wentylacji i ogrzewania, który

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 22 października 2015 r. 2 Polityka energetyczna Polski elementy

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych ZZAAŁŁO ŻŻEENNIIAA DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE MIIAASSTTAA ŻŻAAGAAŃŃ Rozdział 4 Bilans potrzeb grzewczych W-588.04

Bardziej szczegółowo

Analiza NPV dla wybranych rozwiązań inwestycyjnych podmiotów społecznych

Analiza NPV dla wybranych rozwiązań inwestycyjnych podmiotów społecznych Analiza NPV dla wybranych rozwiązań inwestycyjnych podmiotów społecznych Autor: Marcin Cholewa Kraków 2015 1 Wstęp Przedmiotem opracowanie jest analiza ekonomiczna opłacalności wdrożenia w wybranych budynkach

Bardziej szczegółowo

Integracja PV z innymi systemami dom plus energetyczny

Integracja PV z innymi systemami dom plus energetyczny Bielsko Biała, 25.09.2015 Łukasz Sajewicz 2015 Viessmann Werke Integracja PV z innymi systemami dom plus energetyczny Integracja PV z innymi systemami dom plus energetyczny Fakty dotyczące instalacji PV

Bardziej szczegółowo

ANKIETA DLA PODMIOTÓW GOSPODARCZYCH I OBIEKTÓW USŁUGOWYCH

ANKIETA DLA PODMIOTÓW GOSPODARCZYCH I OBIEKTÓW USŁUGOWYCH ANKIETA DLA PODMIOTÓW GOSPODARCZYCH I OBIEKTÓW USŁUGOWYCH dla potrzeb opracowania Planu gospodarki niskoemisyjnej dla Gminy Rudnik współfinansowanego ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i

Bardziej szczegółowo

Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla

Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla VIII Konferencja Naukowo-Techniczna Ochrona Środowiska w Energetyce Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla Główny Inżynier ds. Przygotowania i Efektywności Inwestycji 1 Rynek gazu Realia

Bardziej szczegółowo

OZE opłaca się już dzisiaj

OZE opłaca się już dzisiaj OZE opłaca się już dzisiaj Konferencja prasowa, 13 lutego 2014 BOS Bank promuje elektroniczny obieg dokumentów, który chroni środowisko. Pomyśl zanim wydrukujesz! Z korzyścią dla Ciebie i świata w którym

Bardziej szczegółowo

EKRAN 5. Zyski ciepła wg rozporządzenia [1]

EKRAN 5. Zyski ciepła wg rozporządzenia [1] Zyski ciepła Wprowadzone zyski ciepła na poziomie całego budynku mogą być takie same dla lokali, jednak najczęściej tak nie jest. Czasami występuje konieczność określania zysków ciepła na poziomie lokalu,

Bardziej szczegółowo

Zmiany prawne w latach 2014-2021 odnośnie do efektywności energetycznej budynków. Budynki o niemal zerowym zużyciu energii. Mgr inż.

Zmiany prawne w latach 2014-2021 odnośnie do efektywności energetycznej budynków. Budynki o niemal zerowym zużyciu energii. Mgr inż. Zmiany prawne w latach 2014-2021 odnośnie do efektywności energetycznej budynków. Budynki o niemal zerowym zużyciu energii Mgr inż. Maciej Muzyczuk Podstawa prawna Ustawa Prawo budowlane 7 lipca 1994,

Bardziej szczegółowo

Plan prezentacji. Rodzaje urządzeń do pozyskiwania energii słonecznej. Korzyści płynące z zastosowania technologii solarnych

Plan prezentacji. Rodzaje urządzeń do pozyskiwania energii słonecznej. Korzyści płynące z zastosowania technologii solarnych Plan prezentacji Rodzaje urządzeń do pozyskiwania energii słonecznej Korzyści płynące z zastosowania technologii solarnych Formy wsparcia w inwestycje solarne Opłacalność inwestycji w energie słoneczną

Bardziej szczegółowo