Policy development for improving RES-H/C penetration in European Member States (RES-H Policy)

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Policy development for improving RES-H/C penetration in European Member States (RES-H Policy)"

Transkrypt

1 D19 Sprawozdanie z konferencji Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE (RES-H Policy) zorganizowane w Warszawie w ramach projektu Komisji Europejskiej RES H Policy. Policy development for improving RES-H/C penetration in European Member States (RES-H Policy) Raport przygotowany w ramach projektu IEE " Wsparcie polityki zwiększenia produkcji ciepła i chłodu w odnawialnych źródłach energii w krajach członkowskich UE (RES-H Policy)" Autorzy Katarzyna Jóźwiak, Ryszard Wnuk, Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

2 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE Projekt " Wsparcie polityki zwiększenia produkcji ciepła i chłodu w odnawialnych źródłach energii w krajach członkowskich UE (RES-H Policy)" jest współfinansowany przez Komisje Europejską w ramach programu IEE (numer kontraktu IEE/07/692/SI ). Odpowiedzialność za treść leży po stronie autorów. Raport nie reprezentuje opinii Komisji Europejskiej. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek wykorzystanie informacji zawartych w raporcie. Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A., maj 2011 Data oraz miejsce seminarium: Data: 29 kwietnia 2010 roku, Warszawa Miejsce: Ministerstwo Gospodarki, PLAC Trzech Krzyży 3/5, sala A, Warszawa 2

3 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE Spis treści 1. OPIS KONFERENCJI LISTA UCZESTNIKÓW CEL KONFERENCJI OPIS PREZENTACJI WNIOSKI PREZENTACJE

4 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE 1. Opis konferencji Konferencja pt: Wsparcie rozwoju odnawialnych źródeł energii w Polsce zorganizowana została przez Krajową Agencję Poszanowania Energii S.A. przy współpracy z Ministerstwem Gospodarki. Konferencja obejmowała dwie sesje: - sesja I Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OZE sesja ta poświęcona była wynikom projektu RES H Policy; - sesja II Ujednolicenie metod certyfikacji i akredytacji instalatorów małych systemów OZE obejmowała przedstawienie wyników projektu QualiCert (KAPE jest jednym z partnerów projektu). Sesja I wyniki projektu RES-H Policy, zorganizowana została w ramach pakietu szóstego. Program konferencji zawarty jest w tabeli 1 Tabela 1 Program konferencji 10:00-10:30 Rejestracja uczestników 10:30-10:40 SESJA I: 10:40-10:55 10:55-11:20 Powitanie Zbigniew Szpak Prezes, Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki, Ministerstwo Gospodarki Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OZE (RES-H Policy) Instrumenty wsparcia produkcji ciepła i chłodu w OZE w świetle projektu ustawy o energii ze źródeł odnawialnych Mariusz Radziszewski, Ministerstwo Gospodarki Ocena skuteczności i efektywności ekonomicznej wybranych instrumentów wsparcia produkcji ciepła z OZE w Polsce - wyniki modelowania Katarzyna Jóźwiak, Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. 11:20-11:30 Przerwa kawowa 11:30-11:50 11:50-12:30 Wnioski z projektu RES-H dla rozwoju produkcji ciepła z OZE w wybranych krajach europejskich Ryszard Wnuk, Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Panel Dyskusyjny (do potwierdzenia): - Instytut Energetyki Odnawialnej - Izba Gospodarcza Ciepłownictwo Polskie - Polskie Stowarzyszenie Geotermiczne - Polskie Stowarzyszenie Pomp Ciepła - Przemysłowy Instytut Motoryzacji - Mazowiecka Agencja Energetyczna 12:30-13:15 LUNCH SESJA II: 13:15-13:25 13:25-13:50 Ujednolicenie metod certyfikacji i akredytacji instalatorów małych systemów OZE (QualiCert) Założenia projektu QualiCert Marjolaine PONT, ADEME Francuska Agencja Ochrony Środowiska i Zarządzania Energią Kryteria metod akredytacji i certyfikacji instalatorów małych systemów OZE wytyczne opracowane w ramach projektu Emanuela Giovannetti, European Renewable Energy Council 4

5 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE 13:50-14:10 14:10-14:30 System certyfikacji instalatorów OZE w świetle projektu ustawy o energii ze źródeł odnawialnych - Małgorzata Turalska, Ministerstwo Gospodarki Inicjatywa dotycząca szkolenia i podnoszenia kwalifikacji (Building Workforce Training & Qualification Initiative) - Gianluca Tondi, Agencja Wykonawcza ds. Konkurencyjności i Innowacyjności (EACI) 14:30-14:40 Przerwa kawowa 14:40-16:10 16:10-16:20 16:20-16:30 Round table (do potwierdzenia): - Ministerstwo Edukacji Narodowej - Urząd Regulacji Energetyki - Polskie Centrum Akredytacji - Polska Izba Gospodarcza Energetyki Odnawialnej - Polska Korporacja Techniki Sanitarnej, Grzewczej, Gazowej i Klimatyzacji (projekt SIRET) - Politechnika Krakowska (projekt INSTALL+RES) - Stowarzyszenie Producentów I Importerów Urządzeń Grzewczych - Polskie Towarzystwo Energetyki Słonecznej Podpisanie listu intencyjnego dotyczącego zainteresowania i wykorzystania rekomendacji zawartych w podręczniku projektu QueliCert. Podsumowanie i zakończenie konferencji Ryszard Wnuk Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Konferencja zorganizowana została w dniu 28 kwietnia 2011 w siedzibie Ministerstwa Gospodarki. W ramach przygotowań do warsztatów, KAPE wysłało około 100 zaproszeń do głównych instytucji i osób powiązanych z rynkiem produkcji ciepła w Polsce: organizacji rządowych, odpowiedzialnych za prawodawstwo w zakresie wykorzystania odnawialnych źródeł energii (OŹE); agencji energetycznych, stowarzyszeń z branży OŹE, organizacji naukowych; przedstawicieli rynku OŹE producentów, dystrybutorów, instalatorów OŹE, dostawców ciepła, doradców energetycznych, inżynierów, oraz dziennikarzy. Dodatkowo w ramach planowanej dyskusji, KAPE wysłało specjalne zaproszenia do wzięcia udziału w dyskusji oraz przedstawieniu swojego stanowiska na temat istniejących i proponowanych instrumentów wsparcia w Polsce. W odpowiedzi na zaproszenie, chęć udziału w dyskusji potwierdziło 5 instytucji: - Instytut Energetyki Odnawialnej; - Izba Gospodarcza Ciepłownictwo Polskie; - Polskie Stowarzyszenie Geotermiczne; - Polskie Stowarzyszenie Pomp Ciepła; - Mazowiecka Agencja Energetyczna. Podsumowując w konferencji uczestniczyło 68 osób. 5

6 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE Materiały dotyczące wyników modelowania przygotowane w ramach raportu D13 wysłane zostały do uczestników na tydzień przed konferencją. 1.1 Lista uczestników Lista uczestników konferencji zamieszczona została w tabeli 2. Tabela 2 Lista uczestników. Lp. Nazwisko Imię Firma 1. Arcipowska Aleksandra Instytut na rzecz Ekorozwoju 2. Batóg Patrycja Nowy Przemysł wnp.pl 3. Baumeister Frank CEETB 4. Bednarczyk Marta 5. Bryzek Katarzyna Twoja Energia Polskie Towarzystwo Energetyki 6. Chwieduk Dorota Słonecznej 7. Ciszewska Aneta Ministerstwo Gospodarki Polska Izba Gospodarcza 8. Ćwil Michał Energetyki Odnawialnej 9. Dudek Arkadiusz BUDOPOL 10. Fajfer Jakub FOREF- JAKUB FAJFER 11. Frais Krzysztof Voice Consalting 12. Głuszek Aneta Politechnika Krakowska 13. Goczyński Bogdan Polskie Towarzystwo Eneregtyki Słonecznej 14. Grochal Brunon J. Polskie Stowarzyszenie Pomp Ciepła 15. Guzik Robert GDF SUEZ - Lewiatan 16. Hatowska Katarzyna Polskie Centrum Akredytacji 17. Hilse Danuta Biuro Handlowo Usługowe HILKAP 18. Hilse Piotr Biuro Handlowo Usługowe HILKAP 19. Jarzemska Monika Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. 20. Jóźwiak Katarzyna Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. 21. Jurgaś Aureliusz Marek Główny Urząd Statystyczny 22. Kałęcka Agnieszka MURATOR 23. Kamińska Magdalena WIKANA BIOENERGIA SP. z o. o. LUBLIN 24. Kaniszewska Antonina Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. 25. Kasprzak Grażyna Bank Ochrony Środowiska S.A. 26. Kelral Felicja POL BIOM MINISTERSTWO NAUKI I 27. Kiełmiński Maciej SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 6

7 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE 28. Kompa Bogdan Managment Service 29. Korpysz Krzysztof Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego 30. Kowalczyk Krzysztof PRZEDSIĘBIORSTWO ENERGETYKI CIEPLNEJ LUBAŃ SP. z o.o. 31. Kucharski Krzysztof Grupa Bio Alians 32. Lachman Paweł Vaillant Saunier Duval Sp. Z o.o. 33. Lisowski Aleksander Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie 34. Loth-Babut Karolina Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. 35. Łoś Andrzej Maybatt Sp. z o.o. S.K. 36. Magiera Janusz Politechnika Krakowska 37. Malowany Tomasz Polska Korporacja Techniki Sanitarnej, Grzewczej, Gazowej i Klimatyzacji 38. Marczewska Milena URZĄD MARSZAŁKOWSKI WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO W WARSZAWIE 39. Mazurkiewicz Marta URZĄD MARSZAŁKOWSKI WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO W WARSZAWIE 40. Mikucki Oskar Cost Cutters Sp. z o.o. 41. Muras Zdzisław Urząd Regulacji Energetyki International Paper Kwidzyn Sp. z 42. Muskała Aneta o.o. 43. Nowakowski Zbigniew Społeczny Instytut Ekologiczny 44. Oczoś Andrzej DANFOSS SP. Z O.O. 45. Owczarek Stefan Wojskowa Akademia techniczna 46. Pieprzyca Beata Grunenwald AG 47. Pietruszko Stanisław Polskie Towarzystwo Fotowoltaiki 48. Pomierny Włodzimierz Mazowiecka Agencja Energetyczna 49. PONT Marjolaine ADEME 50. Przybysz Justyna NARODOWY FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ 51. Radziszewski Mariusz Ministerstwo Gospodarki 52. Regulski Bogusław Izba Gospodarcza Ciepłownictwo Polskie 53. Rogozińska Marzena URZĄD MARSZAŁKOWSKI WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO W WARSZAWIE 54. Różański Tomasz CEC Government Relations 55. Sikora Łukasz KAPE 7

8 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE 56. Sowiński Stanisław Stowarzyszenie EkoWawer 57. Starościk Janusz STOWARZYSZENIE PRODUCENTÓW I IMPORTERÓW URZĄDZEŃ GRZEWCZYCH 58. Szpak Zbigniew Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. 59. Śliwonik Andrzej Gmina Grodzisk Mazowiecki 60. Tomaszewski Łukasz Ministerstwo Gospodarki 61. Tondi Gianluca EACI 62. Turalska Małgorzata Ministerstwo Gospodarki 63. Wasiak Anna Ministerstwo Edukacji Narodowej 64. Wielomska Magdalena Uniwersytet Warszawski 65. Wiśniewski Grzegorz Instytut Energii Odnawialnej Krajowa Agencja Poszanowania 66. Wnuk Ryszard Energii S.A. 67. Zamielski Jacek NFOŚiGW Polskie Stowarzyszenie 68. Zieliński Bartosz Geotermiczne 2. Cel konferencji Głównym celem konferencji była dyskusja i ocena istniejących i planowanych instrumentów wsparcia produkcji ciepła i chłodu w Polsce. W ramach konferencji przedstawiony został projekt ustawy o energii ze źródeł odnawialnych, przygotowywany przez Ministerstwo Gospodarki. Dalsza część konferencji obejmowała przedstawienie rezultatów projektu RES H Policy, tj. wyników symulacji dla rozwoju odnawialnych źródeł energii w oparciu o wprowadzenie dwóch instrumentów wsparcia (dotacji do inwestycji oraz obowiązku wykorzystania OZE) oraz przedstawienie rekomendacji uzyskanych na podstawie doświadczeń zdobytych w trakcie trwania projektu przez kraje w nim partnerujące. Wnioski z przedstawionych prezentacji t posłużyły jako punkt wyjścia do dyskusji, która przeprowadzona została w końcowej części sesji Opis prezentacji W trakcie spotkania przedstawionych zostało trzy prezentacje (jak niżej) oraz wygłoszone zostały indywidualne opinie uczestników konferencji. 8

9 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE Powitanie uczestników Janusz Pilitowski (Zastępca Dyrektora w Departamencie Energetyki, Ministerstwo Gospodarki) oraz Zbigniew Szpak (Prezes Zarządu, KAPE S.A.) Konferencję otworzył Pan Zbigniew Szpak Prezes Krajowej Agencji Poszanowania Energii. Podczas swojego wystąpienia Prezes podziękował przedstawicielom z Ministerstwa Gospodarki za umożliwienie organizacji konferencji przy współpracy i pod patronatem MG. Pan Zbigniew Szpak podkreślił, że spotkanie to jest bardzo istotne gdyż daje możliwość podjęcia dyskusji i zastanowienie się wspólnie na temat dalszej polityki rozwoju OZE w Polsce. Pomimo, że największe znaczenie w krajach Unii Europejskiej przewiduje się dla produkcji energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych, to w przypadku Polski, a także innych krajów, bardzo duże znaczenie w ogólnym bilansie energii z OZE przypisuje się produkcji ciepła z OZE a w późniejszych latach produkcja chłodu z OZE. W drugiej kolejności uczestników konferencji powitał Pan Janusz Pilitowski, zastępca dyrektora Departamentu Energetyki, MG. Dyrektor podkreślił, że odnawialne źródła energii w przyszłości odgrywać będą ogromną rolę, wpływając za zwiększenie bezpieczeństwa energetycznego Polski. Dlatego właśnie odnawialne źródła energii stanowią jeden z głównych priorytetów Polityki energetycznej Polski do Ponadto zostało podkreślone, że Ministerstwo Gospodarki jest żywo zaangażowane we wsparcie promocji wykorzystania OZE, poprzez przygotowanie Krajowego Planu Działań w zakresie energii ze źródeł odnawialnych oraz będącym właśnie w przygotowaniu Ustawie o odnawialnych źródłach energii Instrumenty wsparcia produkcji ciepła i chłodu w OZE w świetle projektu ustawy o energii ze źródeł odnawialnych referat wygłoszony przez Mariusza Radziszewskiego, Departament Energetyki, Ministerstwo Gospodarki. W trakcie prezentacji Pan Mariusz Radziszewski przedstawił główne założenia przedstawione w KPD w zakresie produkcji ciepła w OZE oraz główne założenia przyjęte w przygotowywanej ustawie o energii ze źródeł odnawialnych. Zgodnie z przyjętymi szacunkami, do 2020 roku całkowita wielkość produkcji energii ze źródeł odnawialnych stanowić będzie 15,5% ogólnego zapotrzebowania na energie, z czego aż 55% przypadać będzie na produkcję ciepła z OZE, 26% to sektor elektroenergetyki a pozostałe 19% to transport. Przy uwzględnieniu podziału na poszczególne 9

10 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE technologie w OZE, największy udział w produkcji ciepła w OZE przewidywany jest dla biomasy stałej (78%), a kolejno dla energetyki słonecznej 9%, biogazu 8%, oraz energii geotermalnej 3% i pomp ciepła 2%. W drugiej części prezentacji przedstawiciel Ministerstwa Gospodarki przedstawił główne założenia przyjęte w przygotowywanej ustawie o odnawialnych źródłach energii. Spośród najważniejszych filarów wchodzących w skład nowej ustawy, przedstawiciel MG wymienił przedstawienie mechanizmów wsparcia zmierzających do rozwoju OZE, oraz przedstawienie elastycznych mechanizmów współpracy. Głównym celem przygotowywanej ustawy, oprócz implementacji założeń Dyrektywy 2009/28/WE będzie zapewnienie zrównoważonego zapotrzebowania odbiorów końcowych na energię odnawialną, zmniejszenie makroekonomicznych kosztów zapotrzebowani na energię, rozwój nowoczesnych technologii, rozwój regionów o dużym potencjale OZE, oraz tworzenie nowych miejsc pracy w sektorze odnawialnych źródeł energii Ocena skuteczności i efektywności ekonomicznej wybranych instrumentów wsparcia produkcji ciepła z OZE w Polsce - wyniki modelowania referat wygłoszony przez Katarzynę Jóźwiak (KAPE S.A.). Prezentacja obejmowała przedstawienie wyników modelowania w oparciu o model INVERT, dotyczących oceny skuteczności oraz efektywności ekonomicznej wybranych instrumentów wsparcia produkcji ciepła w Polsce. Do celów modelowania wybrane zostały dwa instrumenty wsparcia OŹE: dotacje do inwestycji oraz obowiązek wykorzystania OZE w nowych i modernizowanych budynkach. Ponadto, w ramach prezentacji przedstawiona została symulacja rozwoju OŹE w oparciu o funkcjonowanie dwóch instrumentów równolegle (kombinacja instrumentu pierwszego i drugiego). Dla każdego z instrumentów przeprowadzona została ocena kosztów (głównie koszty związane z wkładem budżetu publicznego) oraz korzyści (wzrost udziału OŹE, uniknięta emisja CO2, oraz uniknięte koszty związane z zastąpieniem paliw kopalnych). Dodatkowo przy ocenie uwzględniono również wpływ danej polityki na zróżnicowanie technologii w OŹE. Symulacja zawiera również oszacowanie skutków pośrednich dla każdego z instrumentów - kosztów transakcji oraz skutków bezpośrednich - wpływu na zatrudnienie. Uczestnicy warsztatów zgodnie stwierdzili, że aktualnie istniejące instrumenty wsparcia produkcji ciepła i chłodu w OŹE są niewystarczające, aby skutecznie stymulować rozwój odnawialnych źródeł energii. 10

11 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE Dlatego konieczne jest stworzenie nowych systemów wsparcia, które w pierwszej kolejności opierać się powinny na zmianach w przepisach legislacyjnych i administracyjnych Wnioski z projektu RES-H dla rozwoju produkcji ciepła z OZE w wybranych krajach europejskich referat wygłoszony przez Ryszarda Wnuka(KAPE S.A.). W trakcie prezentacji Pan Ryszard Wnuk przedstawił główne wnioski i rekomendacje uzyskane w projekcie RES-H Policy w oparciu o doświadczenia krajów partnerujących w projekcie. Według przebytych doświadczeń pomimo dużego potencjału produkcji ciepła z OŹE, aktualnie brak jest solidnych podstaw politycznych i regulacyjnych umożliwiających osiągnięcie założonych celów przedstawionych w krajowych planach działań. Według przebytych doświadczeń niezbędne jest ustanowienie odpowiednich warunków rozwoju ciepła i chłodu w OŹE. Rozwój ten powinien opierać się na spójnej i dobrze koordynowanej polityce, która umożliwi pokonywanie barier ekonomicznych, finansowych, jak i administracyjnych tych zwiększeniem związanych ze świadomości wśród społeczeństwa. Działania te powinny być ukierunkowane głównie na: zwiększenie wiedzy w zakresie wykorzystania szkolenia możliwości OŹE poprzez ukierunkowane na konkretne grupy odbiorców oraz poprzez środki motywacyjne (dotacje, ulgi, zniżki). Dodatkowo zgodnie z rekomendacjami przedstawionymi w projekcie, polityka wsparcia produkcji ciepła w OŹE powinna być zintegrowana z polityką poprawy efektywności energetycznej w budynkach (standardy ochrony cieplnej, termomodernizacja). Pan Ryszard Wnuk podkreślił, że większość państw członkowskich Unii Europejskiej stosuje różne instrumenty wsparcia produkcji ciepła w OZE (tj. dotacje do inwestycji ulgi podatkowe, niskoprocentowe pożyczki). W większości instrumenty te finansowane są ze środków publicznych. Ponadto, zgodnie z opracowanymi rekomendacjami, każde Państwo członkowskie powinno wypracować własne innowacyjne instrumenty (dobrym 11

12 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE przykładem jest tutaj np. Wielka Brytania z wprowadzonym System Promocji Ciepła Odnawialnego Renewable Heat Iniciative RHI ). Jak wskazał Pan Ryszard Wnuk podczas swojej prezentacji, wraz ze wdrożeniem mechanizmów wsparcia produkcji ciepła w OZE należy przedsięwziąć odpowiednie środki monitorowania i oceny ich rezultatów. Właściwy monitoring i ocena rezultatów są kluczowe dla właściwego reagowania i wymiany doświadczeń pomiędzy krajami UE Panel dyskusyjny Pierwszy głos w dyskusji zabrał Pan Grzegorz Wiśniewski, Prezes Instytutu Energii Odnawialnej. W swoim przemówieniu Prezes IEO podkreślił, że według instytutu najważniejszymi instrumentami wsparcia, w stronę których warto się ukierunkować powinny być głównie instrumenty podatkowe, odpisy od podatku i różnego rodzaju ulgi. Ponadto, Prezes wskazał, że instrument realizowany w ramach programu NFOŚiGW, jakim są dotacje w wysokości 45% do instalacji kolektorów słonecznych dla osób fizycznych, powinna zostać rozszerzona o inne technologie w OŹE. Zdaniem Pana Grzegorza Wiśniewskiego, kontrowersje wynikające z dzisiejszego spotkania wynikają z braku skutecznych instrumentów wsparcia produkcji ciepła w OZE a także z braku koordynacji w aktualnie funkcjonujących funduszach wsparcia. Więcej, Prezes IEO zasugerował, że niebezpiecznym bardzo posunięciem jest zakładanie funkcjonowania danego instrumentu wsparcia aż do 2030 roku. Zdaniem Prezesa funkcjonowanie danego instrumentu służyć ma wsparciu rozwoju danej technologii OZE, tak aby w pewnym momencie mogła się ona sama rozwijać. Konieczne jest więc stworzenie polityki konkurencyjnej. Ponadto przy założeniach do danej polityki wsparcia wychodzić należy nie od założeń i prognozy ale od samego instrumentu. Według Prezesa IEO system wsparcia dla danej technologii powinien być zależny przede wszystkim od wielkości redukcji CO2, tzn. ile dana technologia umożliwia redukcji CO2 i po jakim koszcie. Drugi głos w dyskusji zabrał Pan Bogusław Regulski Wiceprezes Izby Gospodarczej Ciepłownictwo Polskie. Pan Bogusław Regulski podkreślił również, że istotnym 12

13 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE kryterium podczas wyboru systemu wsparcia powinna być wielkość redukcji emisji CO 2.. Kolejną osobą, która zabrała głos był reprezentant Polskiego Stowarzyszenia Geotermicznego, Pan Bartosz Zieliński. W swoim wystąpieniu Pan Bartosz Zieliński skupił się na głównych barierach rozwoju geotermii w Polsce. Spośród najważniejszych barier hamujących produkcję ciepła z geotermii, wymienione zostały zbyt długie procedury formalno prawne na etapie wierceń i pozwoleń na eksploatację. Ponadto w Polsce brak jest skutecznych instrumentów ekonomicznych, w tym instrumentów takich jak zielone certyfikaty na ciepła. Dodatkowo, instrumentem, który skutecznie mógłby wpłynąć na wzrost wykorzystania ciepła z OZE byłby fundusz gwarancyjny na etapie wierceń, tak aby zabezpieczyć przyszłe działania inwestora na wypadek niepowodzenia inwestycji. 13

14 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE 3. Wnioski Zorganizowane warsztaty stworzyły bardzo dobre warunki do dyskusji na temat oceny skuteczności i efektywności istniejących instrumentów wsparcia produkcji ciepła w odnawialnych źródłach energii. Zorganizowana konferencja umożliwiła przedstawienie po raz pierwszy założeń przygotowanej i długo wyczekiwanej ustawy o odnawialnych źródłach energii. Zgodnie z założeniami przygotowywanej ustawy, jednym z jej głównych filarów będzie przedstawienie nowych instrumentów wsparcia, spośród których najważniejsza rolę w przypadku produkcji ciepła z OŹE, odegrać mają: - systemy zachęt finansowych, - systemy regulacji rynku, - systemy edukacji, różnego rodzaju szkolenia oraz poradnictwo. Ponadto, uczestnicy panelu dyskusyjnego zgodnie stwierdzili, że najbardziej skutecznym rozwiązaniem byłoby powiązanie nowych instrumentów wsparcia ze wielkościami redukcji CO 2. System ten umożliwiłby przede wszystkim zapewnienie konkurencyjności pośród różnych technologii i wybór najlepszej technologii spośród niech. Ponadto, zostało podkreślone, że w Polsce niezbędne jest ustanowienie odpowiednich warunków rozwoju ciepła z OŹE poprzez spójną i dobrze koordynowaną politykę. Działania te powinny być ukierunkowane na wprowadzenie zachęt finansowych, a w pierwszej kolejności na odpisach od podatków oraz innych ulg podatkowych. Należy jednak pamiętać, że dany instrument nie może być stymulatorem rozwoju danej technologii przez cały czas. Należy wziąć pod uwagę fakt, że powianiem on wspierać rozwój danej technologii OŹE, tak aby w przyszłości mogła ona samodzielnie konkurować z innymi technologiami. 14

15 RES-H Policy Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE 4. Prezentacje 15

16 Instrumenty wsparcia wytwarzania ciepła i chłodu z OZE w świetle projektu ustawy o energii ze źródeł odnawialnych Mariusz Radziszewski Departament Energetyki Ministerstwo Gospodarki 28 kwietnia 2011 r., Warszawa 1

17 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Dyrektywa zobowiązała Państwa członkowskie do przygotowania dokumentu planistycznego, określającego sposób osiągnięcia ustanowionego celu - Krajowego Planu Działania w zakresie energii ze źródeł odnawialnych. MINISTERSTWO GOSPODARKI 2

18 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Krajowy Plan Działania, zawiera szacunki dotyczące rozwoju trzech sektorów energetyki odnawialnej oraz wszystkich technologii: Elektroenergetyka Biomasa stała Biogaz Wiatr Woda Fotowoltaika Chłodnictwo i ciepłownictwo Biomasa stała Biogaz Geotermia Słoneczna Transport Bioetanol cukroskrobiowy Biodiesel z rzepaku Bioetanol II generacji Biodiesel II generacji Biowodór MINISTERSTWO GOSPODARKI 3

19 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Przewidywany kurs wykorzystania energii ze źródeł odnawialnych w stosunku do całkowitego zapotrzebowania na energię z podziałem na sektory [%]. 16,00% 14,00% 12,00% 10,00% 8,00% 6,00% 4,00% 2,00% 0,00% Sektor elektroenergetyki Sektor ciepła i chłodu Sektor transportu MINISTERSTWO GOSPODARKI 4

20 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Przewidywany podział zużycia energii z odnawialnych źródeł energii w podziale na poszczególne sektory w roku % 26% 55% elektroenergetyka ciepło i chłód transport MINISTERSTWO GOSPODARKI 5

21 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Przewidywane zużycie energii ze źródeł odnawialnych w sektorze ciepła i chłodu w perspektywie w podziale na poszczególne technologie [ktoe] Energia geotermalna [ktoe] Energia słoneczna [ktoe] Biomasa stała [ktoe] Biogaz [ktoe] Pompy ciepła [ktoe] MINISTERSTWO GOSPODARKI 6

22 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Przewidywany podział sektora ciepła i chłodu OZE na poszczególne technologie w roku % 2% 3% 9% 78% Pompy ciepła Energia geotermalna Słoneczna Biomasa stała Biogaz MINISTERSTWO GOSPODARKI 7

23 Wymogi dyrektywy 2009/28/WE Przewidywana moc zainstalowana w pompach ciepła w latach [MW] Pompy ciepła [MW] MINISTERSTWO GOSPODARKI 8

24 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Dyrektywa 2009/28/WE zostanie implementowana w nowej regulacji o randze ustawowej, tj. ustawie o energii ze źródeł odnawialnych. Ustawa ta będzie składała się z 7 podstawowych filarów: przepisy ogólne Krajowy Plan Działania w zakresie energii ze źródeł odnawialnych statystyka i sprawozdawczość odbiór, przesył i dystrybucja energii pochodzącej z odnawialnych źródeł certyfikacja instalatorów niewielkich źródeł odnawialnych mechanizmy wsparcia elastyczne mechanizmy współpracy MINISTERSTWO GOSPODARKI 9

25 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Celem ustawy, oprócz implementacji dyrektywy, będzie zapewnienie zrównoważonego zaopatrzenie odbiorców końcowych w energię ze źródeł odnawialnych zmniejszenie makroekonomicznych kosztów zaopatrzenia w energię ochrona przyrody i środowiska ochrona nieodnawialnych, kopalnych źródeł energii rozwój nowoczesnych technologii rozwój regionów o dużym potencjalne odnawialnych źródeł energii utworzenie nowych miejsc pracy MINISTERSTWO GOSPODARKI 10

26 Wymogi Dyrektywy 2009/28/WE. Przewidywane zużycie energii ze źródeł odnawialnych w sektorze energetyki w perspektywie w podziale na poszczególne technologie [ktoe]. 8,6% 84,5% 4,0% 2,9% energia pochodząca z tradycyjnych źródeł energii OZE ciepłownictwo i chłodnictwo OZE elektroenergetyka OZE transport = 10% udziału w samym transporcie MINISTERSTWO GOSPODARKI 11

27 Podstawowe instrumenty wsparcia ciepła i chłodu z OZE system zachęt finansowych system regulacji rynku system edukacji, szkoleń oraz poradnictwo 12

28 Dziękuję za uwagę Mariusz Radziszewski Departament Energetyki Ministerstwo Gospodarki Pl. Trzech Krzyży 3/5, Warszawa Tel.: Fax: MINISTERSTWO GOSPODARKI

29 Ocena skuteczności ci i efektywności ekonomicznej wybranych instrumentów wsparcia produkcji ciepła a z OZE w Polsce - wyniki modelowania Katarzyna JóźwiakJ Specjalista w zespole ds. OZE KAPE S.A. Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

30 Model INVERT/EE EE-Lab Exogenous scenarios growth of building stock (t=t 1 t n ) Climate data (HDD, solar irradiation ) User behavior Technology data space heating and hot water (t=t 1 t n ) Energy prices (t=t 1 t n ) Options for thermal renovation (t=t 1 t n ) Database heating and hot water sector (t=t 0, input of simulation results for t 1 t n ) Building stock data -U-values -Geometry -Age -Regions -Type of use Installed heating and hot water systems - η/cop/solar yield - Type of energy carriers -O&M costs Space heating and hot water energy demand calculation module Simulation algorithm Multi-nominal logit approach Logistic growth model Simulation results (t=t 1 t n ) - Installation of heating and hot water systems - Total energy demand by energy carriers (GWh) - Total investments (M ) - Policy programmecosts (M ) etc. Diffusion restrictions (t=t 1 t n ) Biomass potentials (t=t 1 t n ) Policies (t=t 1 t n ) Preferences for heating systems,, traditions, inertia (t=t 1 t n ) Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

31 Instrument 1 dotacje do inwestycji - założenia Rodzaj technologii OŹE Udział procentowy dotacji w stosunku do całkowitych kosztów inwestycji Drewno kawałkowe (s.sc.) 40% Zrębki (s.sc.) 45% Pelety (s.sc.) 45% Pompy ciepła powietrze/woda 20% Pompy ciepła solanka/woda 20% Biomasa (systemy ciepłownicze) 20% Energia słoneczna (cwu, co) 30% Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

32 INSTRUMENTY WSPARCIA UŻYTE U W MODELU 1. Dotacje do inwestycji; 2. Obowiązek wykorzystania OŹE w nowych i modernizowanych budynkach; 3. Kombinacja instrumentu 1 z 2. Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

33 Instrument 2 obowiązek wykorzystania ciepła a z OŹEO - założenia obowiązek 20% udziału ciepła z OŹE w stosunku do całkowitego zapotrzebowania na energię (co i cwu) w nowych i istniejących budynkach, które zostaną poddane modernizacji po 2010 roku; kara w wysokości 60 EUR za m 60 EUR za m 2 powierzchni, w przypadku gdy udział OŹE wynosić będzie 0% w stosunku do całkowitej produkcji ciepła z OŹE. Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

34 Kombinacja instrumentu 1 z 2 założenia system pełnych dotacji przyjęto (tak jak w instrumencie 1) do 2013 roku, po 2014 roku dotacje zostały zmniejszone o połowę i obejmują wszystkie budynki, również te nieobjęte obowiązkiem 20% udziału ciepła z OŹE; obowiązek wykorzystania OŹE w nowych i modernizowanych budynkach obowiązuje od 2014 roku. Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

35 Instrument Energia słoneczna Energia otoczenia Drew no kaw ałkow e Zrębki Pelety Biomasa s.c RES-H [GWh] RES-H [GWh] Energia słoneczna Energia otoczenia Drew no kaw ałkow e Zrębki Pelety Biomasa s.c. LP Rozwój wykorzystania OŹE HP Instrument Energia słoneczna Energia otoczenia Drew no kaw ałkow e Zrębki Pelety Biomasa s.c RES-H [GWh] RES-H [GWh] Energia słoneczna Energia otoczenia Drew no kaw ałkow e Zrębki Pelety Biomasa s.c.

36 Instrument 1 z Energia słoneczna Energia otoczenia Drew no kaw ałkow e Zrębki Pelety Biomasa s.c. LP Rozwój wykorzystania OŹE HP RES-H [GWh] RES-H [GWh] Energia słoneczna Energia otoczenia Drew no kaw ałkow e Zrębki Pelety Biomasa s.c.

37 500,0 450,0 400,0 350,0 300,0 250,0 200,0 150,0 100,0 50,0 0,0 Instrument 1 500,0 400,0 300,0 200,0 100,0 0, , Pompy ciepła Biomasa (poza siecią) Biomasa (sieć) Energia słoneczna RES-H dotacje na inwestycje M RES-H dotacje na inwestycje M Pompy ciepła Biomasa (poza siecią) Biomasa (sieć) Energia słoneczna Koszty poniesione przez budżet państwa LP HP 500,0 450,0 400,0 350,0 300,0 250,0 200,0 150,0 100,0 50,0 0,0 Instrument 1 z 2 500,0 450,0 400,0 350,0 300,0 250,0 200,0 150,0 100,0 50,0 0, Pompy ciepła Biomasa (poza siecią) Biomasa (sieć) Energia słoneczna RES-H dotacje na inwestycje M RES-H dotacje na inwestycje M Pompy ciepła Biomasa (poza siecią) Biomasa (sieć) Energia słoneczna

38 25,0 Instrument 2 25,0 20,0 20,0 15,0 10,0 5,0 15,0 10,0 5,0 0,0 0, Dochód z tytułu kar (M ) Dochód z tytułu kar (M ) LP HP Instrument 1 z 2 Dochód z tytułu kar

39 Instrument Fuel costs (M ) Total fuel costs RES-H scenario Total fuel costs fossil reference scenario Net avoided fuel costs Fuel costs (M ) Total fuel costs RES-H scenario Total fuel costs fossil reference scenario Net avoided fuel costs LP Uniknięte koszty HP Instrument Fuel costs (M ) Total fuel costs RES-H scenario Total fuel costs fossil reference scenario Net avoided fuel costs Fuel costs (M ) Total fuel costs RES-H scenario Total fuel costs fossil reference scenario Net avoided fuel costs

40 25,0 20,0 15,0 10, ,0 0,0 Instrument 1 25,0 20,0 15,0 10,0 5,0 0,0 Uniknięta emisja CO2 (Mt) , Uniknięta emisja CO2 (Mt) Redukcja emisji CO 2 LP HP 25,0 20,0 15,0 10,0 5,0 Instrument 2 25,0 20,0 15,0 10,0 5,0 Uniknięta emisja CO2 (Mt) Uniknięta emisja CO2 (Mt) 0,0 0,

41 ,0 20,0 15,0 10,0 5,0 0,0 Instrument 1 z 2 Redukcja emisji CO 2 25,0 20,0 15,0 10,0 5,0 0, Uniknięta emisja CO2 (Mt) Uniknięta emisja CO2 (Mt) LP HP

42 Produkcja ciepła a z OŹE O zestawienie prognoz Produkcja ciepła z OZE [GWh] Instrument 1 (LP) Instrument 1 (HP) Instrument 2 (LP) Instrument 2 (HP) Instrument 1+2 (LP) Instrument 1+2 (HP) KPD PEP2030 Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

43 Produkcja ciepła z OZE [GWh] Instrument 1 (LP) Geotermia Instrument 1 (LP) Instrument 1 (HP) Instrument 2 (LP) Instrument 2 (HP) Instrument 1+2 (LP) Produkcja ciepła z OZE [GWh] Energia słoneczna Instrument 1 (HP) Instrument 2 (LP) Instrument 2 (HP) Instrument 1+2 (LP) Instrument 1+2 (HP) KPD PEP2030 Produkcja ciepła z OZE [GWh] Instrument 1+2 (HP) KPD PEP2030 Biomasa Instrument 1 (LP) Instrument 1 (HP) Instrument 2 (LP) Instrument 2 (HP) Instrument 1+2 (LP) Instrument 1+2 (HP) KPD PEP2030

44 Wpływ wybranych scenariuszy na wielkość zatrudnienia Bottom-up Top-down Green-X Total expenditures in Operations and maintenance Investments Fuel INVERT Technology Heat Biogas grid Heat Solid biomass grid Heat Solid biomass non grid Heat Biowaste grid Heat Geothermal grid Heat Heat pumps Heat Solar thermal and hot water coefficients of cost components Operations and Maintenance Investments fuel EmployRES Coefficient Employment total/ value added for each cost component and technology Employment effects top-down approach bottom-up approach Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

45 Roczny wzrost zatrudnienia dotacje do inwestycji High price scenario Low price scenario Full time equivalent (1000) Full time equivalent (1000) Solarthermal Heat and hot water Heat pumps Solid biomass grid Solid biomass non grid Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

46 Instrument 2 wyniki modelowania dla bottom-up (model INVERT) High price scenario Low price scenario Full time equivalent (1000) Full time equivalent (1000) Solarthermal Heat and hot water Heat pumps Solid biomass grid Solid biomass non grid Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

47 Dziękuje za uwagę!!! Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. ul. Mokotowska Warszawa Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A.

48 Konferencja Wsparcie rozwoju odnawialnych źródeł energii w Polsce 28 kwietnia2011, Ministerstwo Gospodarki Sesja I Wsparcie polityki zwiększania produkcji ciepła i chłodu w OŹE Wnioski z projektu RES-H dla rozwoju produkcji ciepła z OZE - rekomendacje Dr inż. Ryszard Wnuk Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Polsko-Japońskie Centrum Efektywności Energetycznej

49 Krajowy cel na 2020 rok oraz przewidywany kurs dotyczący wykorzystania energii ze źródełodnawialnych w ciepłownictwie i chłodnictwie (systemy sieciowe i niesieciowe), elektroenergetyce oraz transporcie [%] 7,53% 13,00% 14,68% 16,78% 8,85% 11,13% 15,64% 13,85% 10,19% 12,19% 19,13% Krajowy Plan Działań w zakresie energii ze źródeł odnawialnych (2010)

50 Wielkości energii ze źródełodnawialnych w poszczególnych sektorach w końcowym zużyciu energii , [ktoe] Przewidywane końcowe zużycie energii brutto ze źródeł odnawialnych w ciepłownictwie i chłodnictwie Przewidywane końcowe zużycie energii elektrycznej brutto ze źródeł odnawialnych Krajowy Plan Działań w zakresie energii ze źródeł odnawialnych (2010)

51 Oszacowanie łącznego wkładu (końcowe zużycie energii) przewidywanego dla każdej z technologii energii odnawialnej w Polsce w realizacjęwiążących celów na rok 2020 oraz orientacyjnego kursu okresowego w zakresie udziału energii ze źródełodnawialnych w ciepłownictwie i chłodnictwie w latach (ktoe) 7000 ktoe Pompy ciepła Biogaz Biomasa stała 2000 Energia słoneczna Energia geotermalna (bez pomp ciepła) Krajowy Plan Działań w zakresie energii ze źródeł odnawialnych (2010)

52 Rekomendacje ogólne projektu RES-H Policy Ustalanie priorytetów W Krajowych Planach Działańw Zakresie Energii ze ŹródełOdnawialnych (NREAPs) wszystkie państwa członkowskie określają wielkość wykorzystania energii elektrycznej, ciepła i w transporcie, pochodzących ze źródeł odnawialnych. Przewiduje się, że do 2020 roku największe znaczenie w UE będzie miała odnawialna energia elektryczna, jednak duże znaczenie ma również ciepło/chłód wytworzone w źródłach odnawialnych. Niektóre państwa członkowskie (szczególnie Wielka Brytania, Luksemburg, Belgia, Włochy, Irlandia, Holandia i Węgry) mająwyjątkowo ambitne dotyczące wielkości produkcji ciepła ze źródeł odnawialnych. Ambitne liczby nie znajdująjednak przełożenia na proces budowy solidnych podstaw politycznych i regulacyjnych umożliwiających osiągnięcie założonych celów w zakresie produkcji ciepła w odnawialnych źródłach. Konieczne jest, aby państwa członkowskie przełożyły cele na pracęnad ustanowieniem odpowiednich warunków do rozwoju ciepła z OŹE.

53 Spójna, skoordynowana polityka/regulacje Dynamiczny rozwój rynków ciepła z RES-H/C wymaga spójnej i dobrze skoordynowanej polityki, umożliwiającej pokonywanie barier ekonomicznych, ale i równieżtych o charakterze nie finansowym, jak barier administracyjnych i braków w zakresie wiedzy i praktycznych umiejętności. Zintegrowane prawo/regulacje Polityka wspierająca produkcjęciepła w OŹE, powinna byćzintegrowana z politykąpoprawy efektywności energetycznej w budynkach (standardy ochrony cieplnej, termomodernizacja). Zintegrowane prawo jest wymagane by uruchomićodpowiednie środki renowacyjne w istniejących budynkach, jak i również, żeby nakierowaćsektor budownictwa w kierunku budynków nisko/zero energochłonnych, które sąprzedmiotem dyrektywy 2010/31/EU (EPBD). Minimalne wymagania prawne Wymagania dyrektywy 2009/28/WE, odnoszące się do harmonizacji polityk, muszą byćw przejrzysty i skuteczny sposób wdrożone, aby mogły byćefektywnie w przyszłości rozwijane. W szczególności odnosi sięto Art. 13(4). (4. Państwa członkowskie wprowadzają w swoich przepisach, np. w prawie budowlanym odpowiednie środki służące zwiększeniu udziału energii ze źródełodnawialnych wsektorzebudownictwa.)

54 Innowacyjne instrumenty wsparcia Większośćpaństw członkowskich stosujeróżne finansowe instrumenty wsparcia (tj. dotacje inwestycyjne, ulgi podatkowe, niskooprocentowane kredyty) dla rozwoju wykorzystania ciepła z OŹE. Na ogółte instrumenty sąfinansowane z budżetów publicznych, których możliwości są ograniczone. Tylko niektóre państwa używająnie-finansowychśrodków, jak obowiązek wykorzystania ciepła z OŹE (tj. Niemcy, Portugalia, Hiszpania) lub kwalifikowania inwestycji w ramach systemów białych certyfikatów (tj. Francja, Włochy). Poza tymi podejściami, państwa członkowskie powinny same wypracowywaćwłasne innowacyjne mechanizmy wsparcia, takich jak cenowe lub ilościowe instrumenty (dobrym przykładem jest wprowadzenie przez WielkąBrytanięsystemu Promocji Ciepła Odnawialnego Ciepła Renewable Heat Incentive(RHI).

55 Stałe warunki inwestycyjne Instrumenty wspierające różniąsiępod względem zapewniania stałych warunków inwestycyjnych. Programy wsparcia finansowego z publicznego budżetu zależąod sum na ten cel przeznaczonych. Z tego powodu dostępne środki oraz warunki finansowania zależą od stanu budżetu państwowego i potencjalnych jego cięć. Zmieniające sięwarunki jw. powodująniepewnośćinwestorów. Co więcej, dotarcie informacji o programach do odpowiedniej grupy docelowej zajmuje również dużo czasu. Częste zmiany zasad mogą prowadzić do nieporozumień,a w konsekwencji do zniechęcenia inwestorów. W celu uniknięcia tej sytuacji, instrumenty powinny zapewniaćstałe lub przewidywalne warunki wsparcia.

56 Bariery nie-finansowe Poza istniejącymi barierami ekonomicznymi istnieje równieżwiele barier nie-finansowych hamujących rozwój wytwarzania ciepła ze źródełodnawialnych. Przykładowe bariery: procedury administracyjne, zachowania społeczne, techniczne, brak i asymetria informacji. Polityka wsparcia powinna byćadresowana na pokonanie określonych barier. Działania przełamujące bariery powinny być oparte na solidnych stałych podstawach. Efektywne działania to: szkolenia, informacje adresowane do określonych grup docelowych, środki motywacyjne. Konieczny jest proces ciągłej identyfikacji i usuwania barier administracyjnych.

57 Znaczenie budynków istniejących W ostatnich latach w wielu państwach członkowskich roczna stopa przyrostu nowych budynków wynosiła 1%. Przy założeniu, że nie ulegnie ona zmianie, sektor budynków w 2020 i 2030 nadal będzie zdominowany przez obecne budynki. Rozwój budownictwa z kolei charakteryzuje tendencja realizacji budynków niskoenergochłonnych, poprzez też zaostrzanie standardów ochrony cieplnej. Mechanizmy wsparcia powinny więc obejmowaćistniejące budynki i tutaj zrealizowaćpotencjałwykorzystania ciepła wytwarzanego w źródłach odnawialnych. Planowane zwiększenie wykorzystania ciepła ze źródełodnawialnych powinno uwzględniaćcykle modernizacyjne i remontowe budynków, proces ich przygotowania i częstość. Budynki niemieszkalne Charakteryzuje je, przy ich dużej różnorodności, również duży potencjał wykorzystania ciepła ze źródełodnawialnych, a adresowane na ten sektor instrumenty wsparcia powinny umożliwić realizacje tego potencjału.

58 Długookresowa perspektywa System wsparcia musi być uwzględniać rozwój technologii, sprzyjać nowym, innowacyjnym rozwiązaniom. Standardy jakości Ukierunkowanie rynku ciepła ze źródełodnawialnych na rozwiązania technologiczne wysokiej jakości wymaga wdrożenia odpowiednich standardów, nawet wychodzących poza ramy określone dyrektywą. Synergia procedur administracyjnych Ograniczanie kosztów administracyjnych obsługi systemów wsparcia wymaga poszukiwania synergii pomiędzy istniejącymi procedurami administracyjnymi, coprzy ewentualnych usprawnieniach, pozwoli na uniknięcia powielania procedur i prac. Zapewnienie wydajności systemów Specyfika systemów grzewczych wykorzystujących odnawialne źródła energii wymaga planowania i projektowania, przy spełnieniu odpowiednich wymagańodnośnie instalacji i standardów ochrony cieplnej budynków (pompy ciepła).

59 Wzorcowa rola budynków publicznych Budynki publiczne pełniąwzorcowąrolęw kwestii efektywności energetycznej. Jak ustalono w dyrektywie 2009/28/EC, państwa członkowskie powinny przyjąć taką politykę, że zarówno we wszystkich nowo powstałych budynkach publicznych, jak i tych, które przechodzągruntownąrenowacje (jak określono w dyrektywie), zostanązainstalowane systemy wykorzystujące ciepło ze źródełodnawialnych. Ten wymóg powinien równieżzostaćrozszerzony o przypadki, kiedy instalacja grzewcza jest modernizowana. Wzorcowa rola wzoru jest szczególnie ważna w przypadku budynków użyteczności publicznej, takich jak biblioteki, szkoły czy budynki administracji publicznej. RE w systemach ciepłowniczych (DH) Celowe jest zwiększenie wsparcia wykorzystania odnawialnych źródełenergii w systemach ciepłowniczych. Obecnie następuje to poprzez ETS. Wobec wskazańdo rozwoju systemów ciepłowniczych w ogóle, wzrost wykorzystania w nich odnawialnych źródełenergii powinien byćw szczególności promowany. Przełamywanie barier nie-finansowych, np. instytucjonalnych, administracyjnych, w kontekście równieżwykorzystania mechanizmu planowania energetycznego, jest w tym przypadku również celowe i potencjalnie skuteczne. Zcentralizowana produkcja ciepła umożliwia i ułatwia równieżwykorzystywanie paliw o niższej jakości niżw przypadku użytkowników indywidualnych (do tych należą: biodegradowalneodpady, pozostałości rolnicze oraz leśne oraz ciepło odpadowe procesów przemysłowych), z możliwościami realizacji CHP.

60 Obserwacja i ocena Wraz z wdrożeniem mechanizmów wsparcia produkcji ciepła w odnawialnych źródłach, należy przedsięwziąćodpowiednie środki monitorowania i oceniania ich rezultatów. Monitoring i ocena rezultatów sąkluczowe dla właściwego reagowania i wymiany doświadczeń(w tym między krajami). Przejrzystośćzapewnianych dostępu do danych Systemy raportowania powinny byćotwarte i umożliwićdostęp do wyników zainteresowanych instytucji. System zbierania danych statystycznych, o odpowiedniej szczegółowości, powinien byćrównieżprzejrzysty i umożliwiaćocenępostępów i efektów mechanizmów wsparcia. (Oczywiście wzory NREAP określają minimum w tym zakresie.) Odnawialne Chłodzenie Obecne zapotrzebowanie na chłód jest stosunkowo małe, w porównaniu do zapotrzebowania na ciepło. Jednakże, można sięspodziewaćtutaj wystąpienia tendencji wzrostowych. Równieżoferta rynkowa w zakresie urządzeńwytwarzających chłód nie jest szeroka. Intensyfikacja prac badawczo-rozwojowych jest wskazana. Standardy ochrony cieplnej powinny objąćrównieżzużycie chłodu w budynkach.

61 Rekomendacje dotyczące wykorzystywania mechanizmu obowiązku wykorzystania odnawialnych źródeł energii Nałożenie obowiązku na istniejące budynki Obecnie wprowadzony obowiązek jw. (Niemcy, Hiszpania, Portugalia) dotyczy nowych budynków. Celowe jest rozważenie, aby objąłon równieżbudynki istniejące (podlegające termomodernizacji lub w których modernizowane sątylko same systemy grzewcze W tym drugim przypadku trzeba się uniemożliwić odwlekanie modernizacji, np. ustalając terminy.) Obligacje, w odniesieniu do różnych technologii Poziom obowiązku ma zasadniczy wpływ na wybór stosowanej technologii. Mniejszy preferuje np. wykorzystanie systemów słonecznych, wyższy biomasy i pomp ciepła. Zróżnicowanie obowiązku w zależności od zastosowanej technologii zapewni równieżróżnorodnośćw odniesieniu do wyboru systemów i technologii realizujących obowiązek. Dynamiczna wielkośćobowiązku Obecne obligacje mającharakter raczej statyczny poprzez ustawienie obowiązkowego minimum. Wydaje się, że różne uwarunkowania spowodująmożliwośćzwiększenia tego minimum w czasie. Powinno byćto uwzględnione i przejrzyste na etapie planowania i wdrażania mechanizmu, dla zapewnienia racjonalności działań. Wprowadzenie elementów kompensujących Sztywnie wprowadzony obowiązek nie stymuluje właścicieli mających większe wdrożenia odnawialnych źródełniżon określa. Obowiązek teżjest efektywny gdy wprowadzony jest system kar za jego niewypełnienie. Mechanizm wymiany nadwyżek byłby korzystny dla podmiotównie wywiązujących sięlub przekraczających obowiązek.

62 Wybrane Projekty programu Inteligentna Energia dla Europy KE, z udziałem KAPE Odnawialne źródła energii RES-H Policy Wzmocnienie wsparcia politycznego i opracowanie rekomendacji dla rozwoju wytwarzania ciepła i chłodu w odnawialnych źródłach energii QualiCert Ujednolicenie metod akredytacji i certyfikacji instalatorów małych systemów OZE CA-RES monitoring wdrażania dyrektywy 2009/28/WE BAP Driver Rozwój krajowych strategii i planów działańna rzecz zrównoważonego, energetycznego wykorzystania biomasy GreenGasGrid usuwanie barier rozwoju rynku biometanu

D15. Rekomendacje dla rozwoju ciepła z odnawialnych źródeł energii w Polsce

D15. Rekomendacje dla rozwoju ciepła z odnawialnych źródeł energii w Polsce D15 Rekomendacje dla rozwoju ciepła z odnawialnych źródeł energii w Polsce Zadanie 15, Pakier roboczy 4 Raport przygotowany w ramach projektu IEE " Wsparcie polityki zwiększenia produkcji ciepła i chłodu

Bardziej szczegółowo

www.promobio.eu Warsztaty PromoBio, 17 Maja 2012 Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli, ul. Bartosza Głowackiego 17, Olsztyn

www.promobio.eu Warsztaty PromoBio, 17 Maja 2012 Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli, ul. Bartosza Głowackiego 17, Olsztyn Warsztaty PromoBio, 17 Maja 2012 Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli, ul. Bartosza Głowackiego 17, Olsztyn Promocja regionalnych inicjatyw bioenergetycznych PromoBio Możliwości wykorzystania biomasy w świetle

Bardziej szczegółowo

UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU

UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU Według przepisów prawa UE i Polski inż. Bartłomiej Asztemborski basztemborski@kape.gov.pl dr inż. Ryszard Wnuk Zmień odpady na zysk - Biogazownia w Twojej gminie Rozwój

Bardziej szczegółowo

Raport syntetyczny dotyczący konsultacji dotyczących celów ilościowych na rok 2020 i 2030 produkcji ciepła i chłodu w odnawialnych źródłach energii

Raport syntetyczny dotyczący konsultacji dotyczących celów ilościowych na rok 2020 i 2030 produkcji ciepła i chłodu w odnawialnych źródłach energii D7 Raport syntetyczny dotyczący konsultacji dotyczących celów ilościowych na rok 2020 i 2030 produkcji ciepła i chłodu w odnawialnych źródłach energii Pakiet roboczy 3 Raport przygotowany w ramach projektu

Bardziej szczegółowo

Ocena skuteczności i efektywności wybranych instrumentów wsparcia produkcji ciepła w odnawialnych. źródłach energii Zadanie 13, Pakiet roboczy 4

Ocena skuteczności i efektywności wybranych instrumentów wsparcia produkcji ciepła w odnawialnych. źródłach energii Zadanie 13, Pakiet roboczy 4 Ocena skuteczności i efektywności wybranych instrumentów wsparcia produkcji ciepła w odnawialnych źródłach energii Zadanie 13, Pakiet roboczy 4 Raport przygotowany w ramach projektu IEE " Wsparcie polityki

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju energetyki wodnej w Polsce. Konferencja STREAM MAP, Warszawa, 27 października 2011 r.

Perspektywy rozwoju energetyki wodnej w Polsce. Konferencja STREAM MAP, Warszawa, 27 października 2011 r. Perspektywy rozwoju energetyki wodnej w Polsce Konferencja STREAM MAP, Warszawa, 27 października 2011 r. 2 Polityka Rządu w zakresie OZE Odnawialne źródła energii w Polsce (dane historyczne) 8 7 6 5 4

Bardziej szczegółowo

Usytuowanie i regulacje prawne dotyczące biomasy leśnej

Usytuowanie i regulacje prawne dotyczące biomasy leśnej Usytuowanie i regulacje prawne dotyczące biomasy leśnej Wzywania stojące przed polską energetyką w świetle Polityki energetycznej Polski do 2030 roku Wysokie zapotrzebowanie na energię dla rozwijającej

Bardziej szczegółowo

Rynek ciepła z OZE w Polsce źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe

Rynek ciepła z OZE w Polsce źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe Rynek ciepła z OZE w Polsce źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe Janusz Starościk PREZES ZARZĄDU SPIUG 69 Spotkanie Forum EEŚ Warszawa, NFOŚiGW 28 stycznia 2015 Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych

Bardziej szczegółowo

Ciepło z OZE źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe w Polsce

Ciepło z OZE źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe w Polsce Ciepło z OZE źródła rozproszone: stan i tendencje rozwojowe w Polsce Janusz Starościk PREZES ZARZĄDU SPIUG Konferencja: Ciepło ze źródeł odnawialnych - stan obecny i perspektywy rozwoju, Warszawa, Ministerstwo

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE

EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE EUROPEJSKIE SŁONECZNE DNI ENERGIA SŁOŃCA FOTOWOLTAIKA TECHNOLOGIE, OPŁACALNOSĆ, REALIZACJE Uwarunkowania prawne wspierania instalacji fotowoltaicznych ze środków UE w latach 2014-2020 Wojewódzki Fundusz

Bardziej szczegółowo

Efektywność energetyczna kluczowym narzędziem wzrostu gospodarczego i ochrony środowiska

Efektywność energetyczna kluczowym narzędziem wzrostu gospodarczego i ochrony środowiska Efektywność energetyczna kluczowym narzędziem wzrostu gospodarczego i ochrony środowiska Instrumenty poprawy efektywności energetycznej polskiej gospodarki MINISTERSTWO GOSPODARKI Andrzej Guzowski, Departament

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. Janusz Pilitowski, Departament Energii Odnawialnej

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. Janusz Pilitowski, Departament Energii Odnawialnej Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii Janusz Pilitowski, Departament Energii Odnawialnej Marzec 2015 2 Ustawa OZE Cel uchwalenia ustawy o odnawialnych źródłach energii 1. Celem

Bardziej szczegółowo

Komfort Int. Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020

Komfort Int. Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020 Rynek energii odnawialnej w Polsce i jego prespektywy w latach 2015-2020 Konferencja FORUM WYKONAWCY Janusz Starościk - KOMFORT INTERNATIONAL/SPIUG, Wrocław, 21 kwiecień 2015 13/04/2015 Internal Komfort

Bardziej szczegółowo

Nowe wyzwania stojące przed Polską wobec konkluzji Rady UE 3 x 20%

Nowe wyzwania stojące przed Polską wobec konkluzji Rady UE 3 x 20% Nowe wyzwania stojące przed Polską wobec konkluzji Rady UE 3 x 20% Zbigniew Kamieński Ministerstwo Gospodarki Poznań, 21 listopada 2007 Cele na rok 2020 3 x 20% Oszczędność energii Wzrost wykorzystania

Bardziej szczegółowo

Polityka zrównoważonego rozwoju energetycznego w gminach. Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A.

Polityka zrównoważonego rozwoju energetycznego w gminach. Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A. Polityka zrównoważonego rozwoju energetycznego w gminach Toruń, 22 kwietnia 2008 Edmund Wach Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A. Zrównoważona polityka energetyczna Długotrwały rozwój przy utrzymaniu

Bardziej szczegółowo

The assessment of existing and planned RES H support instrument in Poland

The assessment of existing and planned RES H support instrument in Poland D19 Documentation of the national conference The assessment of existing and planned RES H support instrument in Poland D19 of the WP6 from the RES-H Policy project A report prepared as a part of the IEE

Bardziej szczegółowo

Efektywność energetyczna w Polsce w świetle Polityki energetycznej Polski do 2030 r. MINISTERSTWO GOSPODARKI Departament Energetyki

Efektywność energetyczna w Polsce w świetle Polityki energetycznej Polski do 2030 r. MINISTERSTWO GOSPODARKI Departament Energetyki Efektywność energetyczna w Polsce w świetle Polityki energetycznej Polski do 2030 r. MINISTERSTWO GOSPODARKI Departament Energetyki Priorytety PEP 2030 Poprawa efektywności energetycznej Wzrost bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Poniżej przedstawiamy podstawowe informacje na temat działan objętych konkursem i potencjalnych beneficjentów.

Poniżej przedstawiamy podstawowe informacje na temat działan objętych konkursem i potencjalnych beneficjentów. Newsletter Nr 4 wrzesień 2009 REGIONALNY PROGRAM OPERACYJNY DLA WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO NA LATA 2007-2013 Wkrótce rusza konkurs dla działań: 5.4. Rozwój energetyki opartej na źródłach odnawialnych 5.5.

Bardziej szczegółowo

Inteligentna Energia Program dla Europy

Inteligentna Energia Program dla Europy Inteligentna Energia Program dla Europy informacje ogólne, priorytety. Antonina Kaniszewska Program ramowy na rzecz konkurencyjności i innowacji (2007-2013) Competitiveness and Innovation framework Programme

Bardziej szczegółowo

Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych w Polsce stan i tendencje rozwojowe

Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych w Polsce stan i tendencje rozwojowe Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych w Polsce stan i tendencje rozwojowe Janusz Starościk PREZES ZARZĄDU SPIUG Konferencja AHK, Warszawa 10 czerwca 2014 Rynek ciepła ze źródeł odnawialnych w Polsce Źródło:

Bardziej szczegółowo

Ciepło z odnawialnych źródeł energii w ujęciu statystycznym sposób zbierania informacji oraz najnowsze dane

Ciepło z odnawialnych źródeł energii w ujęciu statystycznym sposób zbierania informacji oraz najnowsze dane DEPARTAMENT PRODUKCJI Ciepło z odnawialnych źródeł energii w ujęciu statystycznym sposób zbierania informacji oraz najnowsze dane Ciepło ze źródeł odnawialnych stan obecny i perspektywy rozwoju Konferencja

Bardziej szczegółowo

Powiślańska Regionalna Agencja Zarządzania Energią cele i założenia funkcjonowania

Powiślańska Regionalna Agencja Zarządzania Energią cele i założenia funkcjonowania Prezentacja projektu współfinansowanego przez Komisję Europejską pn. Utworzenie Powiślańskiej Regionalnej Agencji Zarządzania Energią Program UE Inteligentna Energia dla Europy, umowa nr IEE/08/Agencies/431/S12.529246

Bardziej szczegółowo

Drugi Krajowy Plan Działań dot. efektywności energetycznej dla Polski. Andrzej Guzowski, Departament Energetyki

Drugi Krajowy Plan Działań dot. efektywności energetycznej dla Polski. Andrzej Guzowski, Departament Energetyki Drugi Krajowy Plan Działań dot. efektywności energetycznej dla Polski Andrzej Guzowski, Departament Energetyki Polityka energetyczna Polski do 2030 r. Główne cele to: konsekwentne zmniejszanie energochłonności

Bardziej szczegółowo

Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r.

Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r. Finansowanie efektywności energetycznej w budynkach z funduszy europejskich w ramach perspektywy finansowej 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r. Dokument określający strategię interwencji funduszy europejskich

Bardziej szczegółowo

Relacja fotograficzna z kampanii na rzecz wydajności energetycznej w sektorze usług

Relacja fotograficzna z kampanii na rzecz wydajności energetycznej w sektorze usług WIELKOPOLSKA AGENCJA ZARZĄDZANIA ENERGIĄ SP. Z O.O. Relacja fotograficzna z kampanii na rzecz wydajności energetycznej w sektorze usług Autorzy: Kinga Świtalska, Maciej Kołowski, Stefan Pawlak Marzec 2012

Bardziej szczegółowo

NFOŚiGW na rzecz efektywności energetycznej przegląd programów priorytetowych. IV Konferencja Inteligentna Energia w Polsce

NFOŚiGW na rzecz efektywności energetycznej przegląd programów priorytetowych. IV Konferencja Inteligentna Energia w Polsce NFOŚiGW na rzecz efektywności energetycznej przegląd programów priorytetowych Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. IV Konferencja Inteligentna Energia w Polsce Wojciech Stawiany Doradca Zespół Strategii

Bardziej szczegółowo

Forum Technologii w Energetyce Spalanie biomasy

Forum Technologii w Energetyce Spalanie biomasy Forum Technologii w Energetyce Spalanie biomasy Wzywania stojące przed polską energetyką w świetle Polityki energetycznej Polski do 2030 roku Wysokie zapotrzebowanie na energię dla rozwijającej się gospodarki

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje dla tworzonej ustawy o odnawialnych źródłach energii Michał Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej

Rekomendacje dla tworzonej ustawy o odnawialnych źródłach energii Michał Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej Rekomendacje dla tworzonej ustawy o odnawialnych źródłach energii Michał Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej 22.11.2011 Poznań, POLEKO, Salon Czystej Energii 2 Polska Izba Gospodarcza Energii

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 22 października 2015 r. 2 Polityka energetyczna Polski elementy

Bardziej szczegółowo

Energia odnawialna w ciepłownictwie

Energia odnawialna w ciepłownictwie Energia odnawialna w ciepłownictwie Bogusław Regulski Wiceprezes Zarządu IGCP POLEKO - Poznań 24 listopada 2011 Dyrektywa OZE W Dyrektywie tej, dla każdego kraju członkowskiego został wskazany minimalny

Bardziej szczegółowo

Stan energetyki odnawialnej w Polsce. Polityka Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w zakresie OZE

Stan energetyki odnawialnej w Polsce. Polityka Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w zakresie OZE Stan energetyki odnawialnej w Polsce. Polityka Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w zakresie OZE Paweł Sulima Wydział Energii Odnawialnych i Biopaliw Departament Rynków Rolnych XI Giełda kooperacyjna

Bardziej szczegółowo

Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej. Plan działań na rzecz zrównoważonej energii

Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej. Plan działań na rzecz zrównoważonej energii Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej oraz Plan działań na rzecz zrównoważonej energii jako elementy planowania energetycznego w gminie Łukasz Polakowski 1 SEAP Sustainable Energy Action

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM

POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM Urząd Marszałkowski w Łodzi POLITYKA ENERGETYCZNA PLAN PREZENTACJI 1. Planowanie energetyczne w gminie 2. Polityka energetyczna państwa 3. Udział samorządu

Bardziej szczegółowo

Informacja na temat wdrażania Krajowego Planu Działań dotyczącego efektywności energetycznej w Polsce

Informacja na temat wdrażania Krajowego Planu Działań dotyczącego efektywności energetycznej w Polsce Ministerstwo Gospodarki Informacja na temat wdrażania Krajowego Planu Działań dotyczącego efektywności energetycznej w Polsce Tomasz Dąbrowski, Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 1 lutego 2011

Bardziej szczegółowo

Micha Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej

Micha Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej Micha Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej Bieslko-Bia a 15.10.2010 Konferencja: Odnawialne źród a energii perspektywy rozwoju Agenda 2 1. Wyzwania dla rynku energii w ujęciu dyrektywy 2009/28/WE

Bardziej szczegółowo

Audyting energetyczny w budownictwie na potrzeby termomodernizacji oraz certyfikacji energetycznej budynków (Dyrektywy 2010/31/UE, 2012/27/UE)

Audyting energetyczny w budownictwie na potrzeby termomodernizacji oraz certyfikacji energetycznej budynków (Dyrektywy 2010/31/UE, 2012/27/UE) 1 Audyting energetyczny w budownictwie na potrzeby termomodernizacji oraz certyfikacji energetycznej budynków (Dyrektywy 2010/31/UE, 2012/27/UE) ORGANIZATORZY: Akademia Górniczo-Hutnicza, Wydział Inżynierii

Bardziej szczegółowo

FORUM TERMOMODERNIZACJA 2016

FORUM TERMOMODERNIZACJA 2016 FORUM TERMOMODERNIZACJA 2016 W dniu 12 kwietnia 2016 roku odbyło się w Warszawie kolejne XVI Forum TERMOMODERNIZACJA. Impreza ta organizowana corocznie przez Zrzeszenie Audytorów Energetycznych skupia

Bardziej szczegółowo

Kursy: 12 grup z zakresu:

Kursy: 12 grup z zakresu: SCHEMAT REALIZACJI USŁUG W RAMACH PROJEKTU EKO-TRENDY Kursy: 12 grup z zakresu: Szkolenia Instalator kolektorów słonecznych - 2 edycje szkoleń - 1 h/gr. 2. Szkolenia Nowoczesne trendy ekologiczne w budownictwie

Bardziej szczegółowo

VII Polsko-Hiszpańskie Forum Energii Odnawialnej 17-18 października 2013, Warszawa, Lublin

VII Polsko-Hiszpańskie Forum Energii Odnawialnej 17-18 października 2013, Warszawa, Lublin Stowarzyszenie Energii Odnawialnej oraz Polsko-Hiszpańska Izba Gospodarcza zapraszają na: VII Polsko-Hiszpańskie Forum Energii Odnawialnej 17-18 października 2013, Warszawa, Lublin Wydarzenie to wpisuje

Bardziej szczegółowo

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie

Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie Energetyka OZE/URE w strategii Unii Europejskiej: w kierunku promocji odnawialnych źródeł energii w Europie 30/03/2011 Natalia Matyba PLAN PREZENTACJI I. Strategia Europa 2020 nowe kierunki działao Unii

Bardziej szczegółowo

Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność

Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność dr inż. Janusz Ryk Polskie Towarzystwo Elektrociepłowni Zawodowych II Ogólnopolska Konferencja Polska

Bardziej szczegółowo

Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa

Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa 1 Mazowsze wobec wyzwań przyszłości Konferencja Polityka energetyczna Państwa a innowacyjne aspekty gospodarowania energią w regionie 18 czerwca 2009 r. Warszawa 2 Strategia Rozwoju Województwa Mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

Sztuka dzielenia się energią

Sztuka dzielenia się energią Pozyskiwanie funduszy pomocowych studium przypadku SPEC S.A. Sztuka dzielenia się energią Proces identyfikacji Projektu -cele funduszy pomocowych Cele Unii Europejskiej dla projektów inwestycyjnych w ciepłownictwie

Bardziej szczegółowo

Jakie są bariery w podnoszeniach kwalifikacji i certyfikacji instalatorów OZE w Polsce? Poprawiony środa, 22 lutego 2012 12:44

Jakie są bariery w podnoszeniach kwalifikacji i certyfikacji instalatorów OZE w Polsce? Poprawiony środa, 22 lutego 2012 12:44 W dniu 12 stycznia 2012 roku odbyło się pierwsze spotkanie Platformy ds. krajowego systemu szkolenia i certyfikacji pracowników sektora budowlanego w zakresie zastosowania technologii OŹE i rozwiązań zwiększających

Bardziej szczegółowo

Inżynieria Środowiska dyscypliną przyszłości!

Inżynieria Środowiska dyscypliną przyszłości! Warto budować lepszą przyszłość! Czyste środowisko, efektywne systemy energetyczne, komfort życia dr inż. Piotr Ziembicki Instytut Inżynierii Środowiska Uniwersytet Zielonogórski WYZWANIA WSPÓŁCZESNOŚCI

Bardziej szczegółowo

ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH. Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego

ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH. Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego Regionalny Program Operacyjny Województwa Dolnośląskiego

Bardziej szczegółowo

Jak i czy moŝemy zrealizować odpowiedni udział OZE w bilansie ciepła w 2020 r?

Jak i czy moŝemy zrealizować odpowiedni udział OZE w bilansie ciepła w 2020 r? Debata ZIELONE CIEPŁO Organizator: Procesy inwestycyjne sp. z o.o. Centrum Prasowe PAP, Warszawa, 8 lipca 2009, Jak i czy moŝemy zrealizować odpowiedni udział OZE w bilansie ciepła w 2020 r? - rola energetyki

Bardziej szczegółowo

Efektywne wykorzystanie

Efektywne wykorzystanie Nowy program Narodowego Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Efektywne wykorzystanie energii Warszawa 2011 Efektyw Efektywne wykorzystanie energii Efektywność energetyczna polskiej gospodarki

Bardziej szczegółowo

Poprawa efektywności energetycznej budynków w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020

Poprawa efektywności energetycznej budynków w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 Poprawa efektywności energetycznej budynków w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 Katowice, 11 czerwca 2015 r. ALOKACJA RPO WSL 2014-2020 2 244,4 mln EUR (RPO)

Bardziej szczegółowo

Stanisław Lewandowski Doradca Zarządu MEW S.A. Michał Wilkowski Prezes Zarządu MEW S.A.

Stanisław Lewandowski Doradca Zarządu MEW S.A. Michał Wilkowski Prezes Zarządu MEW S.A. Rozwój energetyki wodnej w Polsce widziany przez pryzmat programów pomocowych dla OZE Stanisław Lewandowski Doradca Zarządu MEW S.A. Michał Wilkowski Prezes Zarządu MEW S.A. Agenda 1. Wstęp 2. System zielonych

Bardziej szczegółowo

Polski system wspierania efektywności energetycznej i białe certyfikaty

Polski system wspierania efektywności energetycznej i białe certyfikaty Polski system wspierania efektywności energetycznej i białe certyfikaty Magdalena Rogulska Szwedzko-Polska Platforma Zrównoważonej Energetyki POLEKO, 8 października 2013 r. Cele polityki energetycznej

Bardziej szczegółowo

Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach

Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach Anna Pobłocka-Dirakis eclareon Consulting Warszawa, 24 Wrzesień 2014 Strategy Consulting Policy Consulting

Bardziej szczegółowo

Plan Gospodarki Niskoemisyjnej

Plan Gospodarki Niskoemisyjnej Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Funduszu Spójności w ramach Programu Infrastruktura i Środowisko Dla rozwoju infrastruktury i środowiska Plan Gospodarki Niskoemisyjnej w Gminie

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Paweł Bućko Konferencja Rynek Gazu 2015, Nałęczów, 22-24 czerwca 2015 r. Plan prezentacji KATEDRA ELEKTROENERGETYKI Stan

Bardziej szczegółowo

Efektywność energetyczna w Polsce i Europie - wybrane zagadnienia -

Efektywność energetyczna w Polsce i Europie - wybrane zagadnienia - Efektywność energetyczna w Polsce i Europie - wybrane zagadnienia - Forum Polska Efektywna Energetycznie Wrocław, 22 lutego 2012 r. 2012-02-22 Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. 1 Co to jest efektywność

Bardziej szczegółowo

Identyfikacja potencjału oszczędności energii jako podstawa w procesie poprawy efektywności energetycznej przedsiębiorstwa

Identyfikacja potencjału oszczędności energii jako podstawa w procesie poprawy efektywności energetycznej przedsiębiorstwa Identyfikacja potencjału oszczędności energii jako podstawa w procesie poprawy efektywności energetycznej przedsiębiorstwa TOMASZ SŁUPIK Konferencja techniczna Jak obniżać koszty remontów i utrzymania

Bardziej szczegółowo

Efektywność energetyczna w świetle nowych wytycznych dla budownictwa

Efektywność energetyczna w świetle nowych wytycznych dla budownictwa Efektywność energetyczna w świetle nowych wytycznych dla budownictwa Katarzyna Grecka Bałtycka Agencja Poszanowania Energii S.A. 13 października 2010, Gdańsk Dyrektywa 2006/32/WE Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Inteligentna Energia Europa Konkurs w 2012 r.

Inteligentna Energia Europa Konkurs w 2012 r. Inteligentna Energia Europa Konkurs w 2012 r. Antonina Kaniszewska Krajowy Punkt Kontaktowy Programu IEE Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Budżet na 2012 r. > 67 milionów (+ 5 milionów ) wsparcie

Bardziej szczegółowo

ZałoŜenia strategii wykorzystania odnawialnych źródeł energii w województwie opolskim

ZałoŜenia strategii wykorzystania odnawialnych źródeł energii w województwie opolskim ZałoŜenia strategii wykorzystania odnawialnych źródeł energii w województwie opolskim Marian Magdziarz WOJEWÓDZTWO OPOLSKIE Powierzchnia 9.412 km² Ludność - 1.055,7 tys Stolica Opole ok. 130 tys. mieszkańców

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zaopatrzenia Polski w czyste nośniki energii w perspektywie długookresowej

Scenariusz zaopatrzenia Polski w czyste nośniki energii w perspektywie długookresowej Scenariusz zaopatrzenia Polski w czyste nośniki energii w perspektywie długookresowej Wprowadzenie i prezentacja wyników do dalszej dyskusji Grzegorz Wiśniewski Instytut Energetyki Odnawialnej (EC BREC

Bardziej szczegółowo

Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Clayton Reklewski Louis-Jean

Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Clayton Reklewski Louis-Jean Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Clayton Reklewski Louis-Jean Szczegółowa Oferta KAPE S.A. Usługi doradczo - inżynierskie Eksperckie analizy rynku dla zastosowań technologii energooszczędnych:

Bardziej szczegółowo

Jak wspierać dalszy rozwój kogeneracji w Polsce? Rola sektora kogeneracji w realizacji celów PEP 2050 Konferencja PKŚRE

Jak wspierać dalszy rozwój kogeneracji w Polsce? Rola sektora kogeneracji w realizacji celów PEP 2050 Konferencja PKŚRE Jak wspierać dalszy rozwój kogeneracji w Polsce? Rola sektora kogeneracji w realizacji celów PEP 2050 Konferencja PKŚRE Warszawa 22.10.2015r Polska jest dobrym kandydatem na pozycję lidera rozwoju wysokosprawnej

Bardziej szczegółowo

Cele ilościowe produkcji ciepła i chłodu w Polsce

Cele ilościowe produkcji ciepła i chłodu w Polsce Cele ilościowe produkcji ciepła i chłodu w Polsce Zadanie 6, Pakiet roboczy 3 Raport przygotowany w ramach projektu IEE " Wsparcie polityki zwiększenia produkcji ciepła i chłodu w odnawialnych źródłach

Bardziej szczegółowo

Zrównoważony rozwój energetyczny i Porozumienie Burmistrzów w naszych miastach

Zrównoważony rozwój energetyczny i Porozumienie Burmistrzów w naszych miastach i Porozumienie Burmistrzów w naszych miastach Zbigniew Michniowski Stowarzyszenie Gmin Polska Sieć Energie Cities www.pnec.org.pl e-mail: biuro@pnec.org.pl STOWARZYSZENIE GMIN POLSKA SIEĆ ENERGIE CITES

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorstw w zakresie poprawy efektywności energetycznej

Wsparcie dla przedsiębiorstw w zakresie poprawy efektywności energetycznej Wsparcie dla przedsiębiorstw w zakresie poprawy efektywności Wojciech Stawiany Doradca, Zespół Strategii i Współpracy w NFOŚiGW Konferencja Podkomisji Energetyki Sejmu RP i Urzędu Regulacji Energetyki

Bardziej szczegółowo

Skierniewice, 18.02.2015 r. Plan Gospodarki Niskoemisyjnej

Skierniewice, 18.02.2015 r. Plan Gospodarki Niskoemisyjnej Skierniewice, 18.02.2015 r. 1 Plan Gospodarki Niskoemisyjnej 2 Agenda spotkania 1. Czym jest Plan Gospodarki Niskoemisyjnej i w jakim celu się go tworzy? 2. Uwarunkowania krajowe i międzynarodowe 3. Szczególne

Bardziej szczegółowo

Forum Gospodarki Niskoemisyjnej Warszawa, dnia 19 kwietnia 2013 r. Dr Małgorzata SKUCHA Prezes Zarządu NFOŚiGW

Forum Gospodarki Niskoemisyjnej Warszawa, dnia 19 kwietnia 2013 r. Dr Małgorzata SKUCHA Prezes Zarządu NFOŚiGW Mechanizmy wsparcia gospodarki niskoemisyjnej dotychczasowe doświadczenia i nowa perspektywa finansowa (wprowadzenie do dyskusji na IV sesji panelowej) Dr Małgorzata SKUCHA Prezes Zarządu NFOŚiGW Forum

Bardziej szczegółowo

Spotkanie Grupy Roboczej Platformy PPP ds. efektywności energetycznej

Spotkanie Grupy Roboczej Platformy PPP ds. efektywności energetycznej Spotkanie Grupy Roboczej Platformy PPP ds. efektywności energetycznej Cele i zadania zespołu ds. opracowania krajowego planu mającego na celu zwiększenie liczby budynków o niemal zerowym zużyciu energii

Bardziej szczegółowo

Standard Planu Gospodarki Niskoemisyjnej

Standard Planu Gospodarki Niskoemisyjnej Standard Planu Gospodarki Niskoemisyjnej Piotr Kukla FEWE - Fundacja na rzecz Efektywnego Wykorzystania Energii ul. Rymera 3/4, 40-048 Katowice tel./fax +48 32/203-51-14 e-mail: office@fewe.pl; www.fewe.pl

Bardziej szczegółowo

ENERGIA W PROGRAMACH OPERACYJNYCH 2007-2013

ENERGIA W PROGRAMACH OPERACYJNYCH 2007-2013 ENERGIA W PROGRAMACH OPERACYJNYCH 2007-2013 Jacek Woźniak Dyrektor Departamentu Polityki Regionalnej UMWM Kraków, 15 maja 2008 r. 2 Programy operacyjne Realizacja wspieranego projektu Poprawa efektywności

Bardziej szczegółowo

Związek Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej www.zpfeo.org.pl

Związek Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej www.zpfeo.org.pl Spotkanie członków ZP FEO z przedstawicielami Ministerstwa Gospodarki i Urzędu Dozoru Technicznego w sprawie wdrażania przepisów dyrektywy 2009/28/WE dot. mikroinstalacjioze Materiałdo dyskusji nt. wdrażania

Bardziej szczegółowo

Oferta dla jednostek samorządu terytorialnego

Oferta dla jednostek samorządu terytorialnego Oferta dla jednostek samorządu terytorialnego Nasza działalność skupia się na zagadnieniach z dziedziny energetyki, w szczególności efektywności energetycznej, zarządzania energią oraz ochrony środowiska.

Bardziej szczegółowo

Wysokosprawna kogeneracja w Polsce. Tomasz Dąbrowski Departament Energetyki

Wysokosprawna kogeneracja w Polsce. Tomasz Dąbrowski Departament Energetyki Wysokosprawna kogeneracja w Polsce Tomasz Dąbrowski Departament Energetyki [%] 2 Wysokosprawna kogeneracja w Polsce Ogólna charakterystyka sektora ciepłowniczego w Polsce Wielkość sprzedaży ciepła z sieci

Bardziej szczegółowo

Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE

Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE dr Zdzisław Muras Departament Przedsiębiorstw Energetycznych Warszawa 2009 Zawartość prezentacji 1. Podstawy prawne

Bardziej szczegółowo

PWP Termomodernizacja.04.2007.2007. Katarzyna Grecka Bałtycka Agencja Poszanowania Energii SA

PWP Termomodernizacja.04.2007.2007. Katarzyna Grecka Bałtycka Agencja Poszanowania Energii SA PWP Termomodernizacja Gdańsk 24.0.04.2007.2007 Katarzyna Grecka Bałtycka Agencja Poszanowania Energii SA BAPE (1996r.) Audyty energetyczne Planowanie energetyczne Wdrażanie OZE Studia wykonalności Inżynieria

Bardziej szczegółowo

Komfort Consulting. Stan obecny i perspektywy dla inwestycji w OZE i Energetyki w Polsce. Sosnowiec, 20 Października 2010

Komfort Consulting. Stan obecny i perspektywy dla inwestycji w OZE i Energetyki w Polsce. Sosnowiec, 20 Października 2010 Stan obecny i perspektywy dla inwestycji w OZE i Energetyki w Polsce Sosnowiec, 20 Października 2010 Janusz Starościk - KOMFORT CONSULTING 20/10/2010 Internal reserves all rigs even in the event of industrial

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE

WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE I GOSPODARKI WODNEJ W OLSZTYNIE Możliwości finansowania inwestycji w biomasę DZIAŁALNOŚĆ WFOŚIGW PRZYCHODY Przychody statutowe WF - ogółem Przychody z tytułu opłat za korzystanie ze środowiska WYDATKI

Bardziej szczegółowo

PROJEKT TRANS-SOLAR. Prezentacja stanu obecnego rynku instalacji kolektorów słonecznych w Polsce

PROJEKT TRANS-SOLAR. Prezentacja stanu obecnego rynku instalacji kolektorów słonecznych w Polsce Prezentacja stanu obecnego rynku instalacji kolektorów słonecznych w Polsce mgr inż. Paweł Choromański Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Projekt TRANS-SOLAR - Wymiana doświadczeń dla rozwoju wykorzystania

Bardziej szczegółowo

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus SIEĆ DYSTRYBUCYJNA OGNIWEM STRATEGICZNEJ ROZBUDOWY SYSTEMU GAZOWEGO ZWIĘKSZAJĄCEGO BEZPIECZEŃSTWO DOSTAW GAZU ZIEMNEGO ORAZ STOPIEŃ DOSTĘPU SPOŁECZEŃSTWA DO SIECI Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski,

Bardziej szczegółowo

Dyrektywa weszła w życie 8 lipca 2010 r. ( 20 dni po opublikowaniu). Warunkowość ex ante - Dyrektywa 2010/31/UE. Kraków, 5-6 lipca 2012 r.

Dyrektywa weszła w życie 8 lipca 2010 r. ( 20 dni po opublikowaniu). Warunkowość ex ante - Dyrektywa 2010/31/UE. Kraków, 5-6 lipca 2012 r. Ministerstwo Transportu, Budownictwa I Gospodarki Morskiej Ministry of Transport, Construction and Maritime Economy Efektywność energetyczna oraz racjonalne wykorzystanie zasobów energetycznych w aspekcie

Bardziej szczegółowo

Środki publiczne jako posiłkowe źródło finansowania inwestycji ekologicznych

Środki publiczne jako posiłkowe źródło finansowania inwestycji ekologicznych Środki publiczne jako posiłkowe źródło finansowania Bio Alians Doradztwo Inwestycyjne Sp. z o.o. Warszawa, 9 października 2013 r. Wsparcie publiczne dla : Wsparcie ze środków unijnych (POIiŚ i 16 RPO):

Bardziej szczegółowo

Perspektywy i rozwoju polskiego rynku kolektorów słonecznych. Bogdan Szymański

Perspektywy i rozwoju polskiego rynku kolektorów słonecznych. Bogdan Szymański Perspektywy i rozwoju polskiego rynku kolektorów słonecznych Bogdan Szymański Podłoże rozwoju rynku kolektorów Wzrost cen paliw i nośników energii Spadek cen instalacji słonecznych Wzrost świadomości ekologicznej

Bardziej szczegółowo

Ewolucja czy rewolucja

Ewolucja czy rewolucja Ewolucja czy rewolucja - system wsparcia dla OZE w świetle Dyrektywy 2009/28/WE dr Zdzisław Muras Departament Przedsiębiorstw Energetycznych Warszawa 22 listopada 2011 Zawartość prezentacji 1. Podstawy

Bardziej szczegółowo

Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii

Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii mgr inż. Robert Niewadzik główny specjalista Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie Szczecin, 2012 2020 = 3 x 20% Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001)

Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001) Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001) ROMAN KOŁODZIEJ IV Konferencja Naukowo-Techniczna,,Utrzymanie ruchu w przemyśle spożywczym Szczyrk, 26 kwietnia 2012 r. 1 PLAN

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r.

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Dokumenty strategiczne KOMUNIKAT KOMISJI EUROPA 2020 Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

OFERTA PROGRAMOWA NFOŚiGW Gospodarka niskoemisyjna

OFERTA PROGRAMOWA NFOŚiGW Gospodarka niskoemisyjna Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej OFERTA PROGRAMOWA NFOŚiGW Gospodarka niskoemisyjna Anna Pekar Zastępca Dyrektora Departamentu Gospodarki Niskoemisyjnej Warszawa, 20.03.2015 r. Plan

Bardziej szczegółowo

Klaster RAZEM CIEPLEJ Spotkanie przedstawicieli

Klaster RAZEM CIEPLEJ Spotkanie przedstawicieli Klaster RAZEM CIEPLEJ Spotkanie przedstawicieli 3 4 luty 2011 GIERŁOŻ prof.nzw.dr hab.inż. Krzysztof Wojdyga 1 PROJEKT Innowacyjne rozwiązania w celu ograniczenia emisji CO 2 do atmosfery przez wykorzystanie

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny PL04 Oszczędzanie energii i promowanie odnawialnych źródeł energii

Program Operacyjny PL04 Oszczędzanie energii i promowanie odnawialnych źródeł energii Program Operacyjny PL04 Oszczędzanie energii i promowanie odnawialnych źródeł energii Na co można uzyskać pomoc w ramach programu PL04? Do dofinansowania kwalifikują się projekty mające na celu: termomodernizację

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii w dokumentach strategicznych regionu

Odnawialne źródła energii w dokumentach strategicznych regionu Odnawialne źródła energii w dokumentach strategicznych regionu Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego Wydział Ochrony Środowiska Katowice, 31 marca 2015 r. STRATEGIA ROZWOJU WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO ŚLĄSKIE

Bardziej szczegółowo

Rynek kolektorów słonecznych w Polsce i UE.

Rynek kolektorów słonecznych w Polsce i UE. Rynek kolektorów słonecznych w Polsce i UE. Rynek kolektorów słonecznych w Polsce i UE. Zielone ciepło Instytut Energetyki Odnawialnej (IEO) od kilku lat prowadzi rejestr sprzedaży kolektorów słonecznych

Bardziej szczegółowo

Finansowanie planów gospodarki niskoemisyjnej w gminach

Finansowanie planów gospodarki niskoemisyjnej w gminach Finansowanie planów gospodarki niskoemisyjnej w gminach IX oś priorytetowa POIiŚ, Działanie 9.3 ANNA PEKAR Zastępca Dyrektora Departamentu Ochrony Klimatu NFOŚiGW Poznań, 17 września 2013 r. 2 Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

Wzrost efektywności energetycznej: uwarunkowania prawno-regulacyjne oraz mechanizmy wsparcia inwestycji.

Wzrost efektywności energetycznej: uwarunkowania prawno-regulacyjne oraz mechanizmy wsparcia inwestycji. Wzrost efektywności energetycznej: uwarunkowania prawno-regulacyjne oraz mechanizmy wsparcia inwestycji. Seminarium "Bezpieczna Chemia Warszawa, 5 listopada 2014 roku Pan Zbigniew Szpak, Prezes KAPE S.A.

Bardziej szczegółowo

Program operacyjny Bezpieczeństwo Energetyczne, Infrastruktura, Środowisko Cel tematyczny 4 i 7.5

Program operacyjny Bezpieczeństwo Energetyczne, Infrastruktura, Środowisko Cel tematyczny 4 i 7.5 Program operacyjny Bezpieczeństwo Energetyczne, Infrastruktura, Środowisko Cel tematyczny 4 i 7.5 2 Koncentracja tematyczna: 1) cele tematyczne (CT): - określają ogólne obszary tematyczne, w których interwencje

Bardziej szczegółowo

Europejskie podejście do przedsięwzięć w zakresie efektywności energetycznej

Europejskie podejście do przedsięwzięć w zakresie efektywności energetycznej ODDZIAŁ CERTYFIKACJI WYROBÓW PRZEMYSŁOWY INSTYTUT AUTOMATYKI I POMIARÓW, WARSZAWA Europejskie podejście do przedsięwzięć w zakresie efektywności energetycznej Stefan Kosztowski Targi Poleko Poznań, październik

Bardziej szczegółowo

Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych

Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych Wsparcie projektów poprawiających efektywność energetyczną w ramach dostępnych środków dotacyjnych Lesław Janowicz econet OpenFunding Sp. z o.o. 28.10.2015 Nie wiemy wszystkiego, ale czujemy się ekspertami

Bardziej szczegółowo

Efektywność energetyczna, podstawy prawne i zachęty prawno- ekonomiczne przygotowane przez polski rząd

Efektywność energetyczna, podstawy prawne i zachęty prawno- ekonomiczne przygotowane przez polski rząd Efektywność energetyczna, podstawy prawne i zachęty prawno- ekonomiczne przygotowane przez polski rząd dr inż. Arkadiusz Węglarz Dyrektor ds. Zrównoważonego Rozwoju w KAPE S.A. 2012-11-10 Krajowa Agencja

Bardziej szczegółowo

odnawialnych do roku 2020

odnawialnych do roku 2020 Utorować drogę do osiągni gnięcia celu dla źródeł odnawialnych do roku 2020 ZałoŜenia projektu REAPAP Renewable Energy Policy Action Paving the Way towards 2020 Michał Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii

Bardziej szczegółowo

Regionalny Program Operacyjny Województwa Świętokrzyskiego na lata 2014-2020

Regionalny Program Operacyjny Województwa Świętokrzyskiego na lata 2014-2020 Regionalny Program Operacyjny Województwa Świętokrzyskiego na lata 2014-2020 efektywność energetyczna i odnawialne źródła energii Anna Drążkiewicz Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć Projekt współfinansowany

Bardziej szczegółowo