SPRAWOZDANIE. warzywnictwa metodami ekologicznymi. pt.: OPRACOWANIE METOD PRZETWÓRSTWA WARZYW Z UPRAW EKOLOGICZNYCH I OCENA ICH JAKOŚCI

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "SPRAWOZDANIE. warzywnictwa metodami ekologicznymi. pt.: OPRACOWANIE METOD PRZETWÓRSTWA WARZYW Z UPRAW EKOLOGICZNYCH I OCENA ICH JAKOŚCI"

Transkrypt

1 SPRAWOZDANIE z prowadzenia w 2008r. badań podstawowych na rzecz rolnictwa ekologicznego w zakresie: warzywnictwa metodami ekologicznymi pt.: OPRACOWANIE METOD PRZETWÓRSTWA WARZYW Z UPRAW EKOLOGICZNYCH I OCENA ICH JAKOŚCI Realizowany przez: Instytut Warzywnictwa im. Emila Chroboczka w Skierniewicach finansowany zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 kwietnia 2007 r. w sprawie stawek dotacji przedmiotowych dla różnych podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolnictwa (Dz.U. 2007, Nr 67, poz. 446 z późn. zmianami) na podstawie decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia r., nr RR-re-401- RR-re /08 (318) Kierownik tematu : : prof. dr hab. Krystyna Elkner Pracownia Przetwórstwa i Oceny Jakości Główni wykonawcy: Prof. dr hab. Krystyna Elkner Prof. dr hab. Ryszard Kosson

2 1. Cel realizacji tematu Badania przeprowadzone w Instytucie Warzywnictwa, Pracowni Przetwórstwa i Oceny Jakości miały na celu ocenę wartości odżywczej warzyw świeżych i jakości sensorycznej przetworów z warzyw pochodzących z ekologicznego i konwencjonalnego systemu uprawy. Ponadto celem pracy było opracowanie receptur na przetwory warzywne pochodzące z roślin uprawianych ekologicznie i konwencjonalnie. 2. Omówienie przebiegu badań Do badań wybrano gatunki ważne gospodarczo, charakteryzujące się walorami prozdrowotnymi i smakowymi: cukinia (odmiany: Atena i Soraya F 1 ), pomidor (odmiany: Awizo F 1, Etna, Rumba F 1 ), papryka (odmiany: Caryca, Roberta F 1 ), burak ćwikłowy (odmiany: Czerwona Kula i Opolski), dynia (odmiany: Bambino i Melonowa Żółta). Materiał roślinny pochodził z Instytutu Warzywnictwa, z certyfikowanego pola doświadczalnego o ustabilizowanym ekosystemie, przystosowanym do prowadzenia badań nad ekologiczną uprawą warzyw. Przetwory warzywne wykonano w oparciu o metody fizyczne (pasteryzacja utrwalanie wysokimi temperaturami do C). Opracowano receptury przetwórcze na następujące produkty warzywne: 1. Cukinia konserwowa 2. Cukinia w zalewie słodko-kwaśnej 3. Papryka konserwowa 4. Przecier pomidorowy 5. Buraki konserwowe 6. Sałatka z buraków ćwikłowych 7. Dynia w zalewie słodko-kwaśnej Dokonano oceny jakości warzyw świeżych, bezpośrednio po ich zbiorze, na podstawie analizy składu chemicznego obejmującej: sucha masa, cukry, witamina C, karotenoidy (beta

3 karoten i likopen), flawonoidy, związki fenolowe, barwniki betalainowe. Oznaczono także zawartość metali ciężkich w glebie na której uprawiano warzywa w systemie ekologicznym i konwencjonalnym. Do oceny sensorycznej wyprodukowanych przetworów warzywnych zastosowano metodę analizy opisowej (Quantitative Description Analysis, QDA) czyli profilowania sensorycznego, zgodnie z procedurą ujętą normą PN-ISO Ocenę przeprowadzono według ustalonych wcześniej list wyróżników jakościowych; zapachu, barwy, tekstury/konsystencji i smaku. Oceniano także ogólną jakość przetworów warzywnych będącą wypadkową wszystkich uwzględnionych w ocenie wyróżników. Oceny profilowe poszczególnych przetworów warzywnych wykonał zespół osobowy, mający wieloletnie doświadczenie w ocenach sensorycznych warzyw i owoców. W celu sprawdzenia jakie przetwory warzywne i o jakich cechach sensorycznych preferują konsumenci przeprowadzono ocenę ogólnej pożądalności konsumenckiej poszczególnych przetworów warzywnych. 3. Streszczenie wyników Stwierdzono korzystny wpływ uprawy ekologicznej na zawartość witaminy C i azotanów w owocach badanych odmian cukini (Atena i Soraya F 1 ). Owoce cukinii charakteryzowały się wyższą zawartością witaminy C i niższą azotanów w porównaniu do owoców pochodzących z roślin uprawianych metodą konwencjonalną. Nie stwierdzono wyraźnego wpływu sposobu uprawy na poziom zawartości suchej masy i cukrów w owocach cukini obydwu odmian.. Wyniki analiz chemicznych owoców trzech odmian pomidora (Awizo F 1, Etna F 1, Rumba F 1 ) wskazują, że zawartość suchej masy, cukrów ogółem, kwasów organicznych, witaminy C, karotenów i flawonoidów istotnie zależała od odmiany oraz systemu uprawy. Owoce badanych odmian pomidora z uprawy ekologicznej miały wyższą zawartość suchej masy o 7, cukrów ogółem o 17, witaminy C o 23 i flawonoidów o 7, w porównaniu do zawartości tych składników w owocach z uprawy konwencjonalnej. Podwyższony poziom cukrów wpłynął na lepsze walory smakowe tych owoców, co wynika z wyższych wartości stosunku zawartości cukrów do kwasów. O wartości prozdrowotnej owoców papryki decyduje głównie wysoka zawartość witamin i związków polifenolowych. Owoce odmiany Roberta F 1 odznaczały się wyższą zawartością beta karotenu i flawonoidów w porównaniu do owoców odmiany Caryca F 1.

4 Poziom zawartości tych związków zależał nie tylko od odmiany ale także od metody uprawy (Tab. 1). Owoce badanych odmiany miały nieznacznie wyższą zawartość witaminy C w obiekcie, w którym uprawiano paprykę ekologicznie (średnio 151 ) w porównaniu do owoców papryki z uprawy konwencjonalnej (średnio 146 ). Poziom zawartości beta karotenu był również wyższy w owocach papryki z roślin pochodzących z uprawy ekologicznej (średnio 1.1 ) niż z konwencjonalnej (średnio 0.9 ). Rośliny papryki z produkcji ekologicznej wytwarzały więcej flawonoidów ogółem w owocach (średnio 15 ) niż z uprawy konwencjonalnej (średnio 13 ). Tabela 1. Zawartość suchej masy, cukrów, witaminy C, beta karotenu i flawonoidów ogółem w owocach dwóch odmian papryki z roślin uprawianych ekologicznie i konwencjonalnie. Obiekt Odmiana Sucha masa Cukry Witamina C Beta karoten Flawonoidy Uprawa Caryca Ekologiczna Roberta F Uprawa Caryca Konwencjonalna Roberta F Ekologicznej Konwencjonalnej W korzeniach buraka ćwikłowego oznaczono suchą masę, cukry ogółem, azotany i barwniki betalainowe (betaninę i wulgaksantynę). Przeprowadzone badania wykazały, że korzenie buraków ekologicznych zawierały więcej suchej masy o ok. 8, cukrów o ok. 10 i czerwonego barwnika (betanina) o ok. 21 w porównaniu do korzeni buraków konwencjonalnych. Ponadto buraki z uprawy ekologicznej miały o 31 niższą zawartość azotanów w porównaniu z burakami z uprawy konwencjonalnej. Zawartość analizowanych składników zależała od odmiany i była korzystniejsza w korzeniach odmiany Opolski (tab. 2).

5 Tabela 2. Zawartość suchej masy, cukrów ogółem, barwników betalainowych i azotanów w burakach ćwikłowych z uprawy ekologicznej i konwencjonalnej. Obiekt Odmiana Sucha masa Cukry Azotany Barwniki betalainowe betanina wulgaksantyna Uprawa Cz. Kula Ekologiczna Opolski Uprawa Cz. Kula Konwencjonalna Opolski Ekologicznej Konwencjonalnej Kolejnym etapem pracy była ocena jakości 2 odmian dyni (Melonowa Żółta i Bambino). Uzyskane wyniki doświadczeń wykazały, że zawartość suchej masy, cukrów, witamin i azotanów w owocach dyni zależały od odmiany i sposobu uprawy. Owoce odmiany Melonowa Żółta miały znacznie wyższą zawartość suchej masy, witaminy C i beta karotenu niż owoce odmiany Bambino. Obie odmiany uprawiane w systemie ekologicznym charakteryzowały się istotnie podwyższoną zawartością oznaczanych składników chemicznych. W odniesieniu do azotanów zaobserwowano prawie trzykrotnie niższe ich stężenie w owocach dyni ekologicznej w porównaniu z dynią uprawianą konwencjonalnie. Analiza gleby wykazała, że zawartość metali ciężkich w glebie na której prowadzono uprawy ekologiczne nie różniła się od zawartości tych składników w glebie, na której uprawiano warzywa w systemie konwencjonalnym. Poziomy zawartości oznaczonych metali ciężkich (Pb, Cd, Cr, Ni, Co, Hg, As) były poniżej dopuszczalnych wartości określonych Rozporządzeniem Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa (Dz. U. Nr 72, poz. 813).

6 Różnice w jakości sensorycznej cukinii konserwowej o owocach żółtych (odm. Atena) były niewielkie. Większe różnice wystąpiły w przypadku cukinii odmiany o owocach zielonych (Soraya). Cukinia zielona z uprawy konwencjonalnej wykazywała większą intensywność zapachu kwaśnego i zapachu przyprawowego oraz mniejszą twardość miąższu niż cukinia konserwowa ekologiczna. Uzyskane wyniki oceny sensorycznej dotyczące cukini w zalewie słodko-kwaśnej wykazały, że badane próbki różniły się nieznacznie pod względem jakości sensorycznej. Na podstawie uzyskanych wyników i przygotowanych na ich podstawie profilogramów papryki konserwowej można stwierdzić, że badane próbki papryki konserwowej różniły się przede wszystkim barwą miąższu, mięsistością miąższu i smakiem kwaśnym (octowym). Zarówno w przypadku odmiany Roberta jak i odmiany Caryca większą mięsistością miąższu charakteryzowały się owoce papryki pochodzące z uprawy ekologicznej. Przykładowy profilogram oceny sensorycznej dla papryki konserwowej odmiany Caryca przedstawiono na Rys.1. Rys.1 Profilogram jakości sensorycznej papryki konserwowej odmiany Caryca Ocena ogólna z.ostry,drażniący 10 z.kwaśny(octowy) s.obcy s.gorzki s.słony s.cierpki,ściągający z.paprykowy z.przyprawowy z."słodki" z.obcy s.owocowy barwa miąższu s.słodki s.przyprawowy s.ostry,pikantny mięsistość miąższu s.kwaśny(octowy) s.paprykowy papryka konw. papryka ekol.

7 Analizując uzyskane wyniki oceny sensorycznej przecierów pomidorowych wykazano, że badane próbki przecierów różniły się pod względem barwy, konsystencji, smaku kwaśnego i smaku słodkiego. Pomiędzy przecierami pomidorowymi uzyskanymi z surowców uprawianych ekologicznie i konwencjonalnie wystąpiły niewielkie różnice w jakości sensorycznej i istotne w zależności od odmiany. Najmniejsze różnice w jakości sensorycznej zanotowano w przecierze pomidorowym z pomidorów odmiany Awizo F 1. W przypadku tej odmiany metoda uprawy (konwencjonalna/ekologiczna) nie miała wpływu na końcową jakość przecieru pomidorowego z niej przygotowanego. Jakość sensoryczna ocenianych prób dyni konserwowej była zróżnicowana. Największe różnice wystąpiły w barwie miąższu, twardości miąższu, strukturze miąższu i konsystencji miąższu. Mniejsze, ale wyraźne różnice, zaobserwowano w zapachu kwaśnym (octowym), zapachu przypraw korzennych, smaku kwaśnym (octowym) i smaku słodkim. Różnice w jakości sensorycznej uwidoczniły się przede wszystkim pomiędzy porównywanymi odmianami dyni. Próby sałatek z buraków ćwikłowych różniły się tylko nieznacznie jakością sensoryczną. Sałatki z odmiany Czerwona Kula charakteryzowały się nieco ciemniejszą, bardziej fioletową barwą i nieco intensywniejszym smakiem buraków w porównaniu do sałatek z odmiany Opolski. Analizując próbki konwencjonalne i ekologiczne tego warzywa, zaobserwowano, że istotne różnice pomiędzy tymi próbkami wystąpiły w smaku paprykowym, smaku ostrym, drażniącym i zapachu słodkim, a także w zapachu ostrym, drażniącym, zapachu przyprawowym i smaku gorzkim. Wyższymi notami zapachu słodkiego charakteryzowały się sałatki sporządzone z buraków pochodzących z uprawy ekologicznej, w porównaniu do ich odpowiedników z uprawy konwencjonalnej. Wszystkie badane przetwory warzywne zostały wysoko ocenione przez konsumentów. Sałatka z buraków, buraczki konserwowe, cukinia konserwowa-żółta i papryka konserwowa z odmiany Roberta otrzymały noty pożądalności powyżej 7 j.u. Nieco niższe oceny, ale również wysokie (powyżej 6 j.u.), otrzymały: cukinia konserwowa-zielona, cukinia w zalewie słodko-kwaśnej, papryka konserwowa z odmiany Caryca i przecier pomidorowy z odmiany Awizo. Najniższe noty pożądalności ogólnej otrzymały: dynia konserwowa z odmiany Melonowa Żółta i przeciery pomidorowe z odmiany Etna.

JAKOŚĆ SENSORYCZNA WARZYWNYCH PRZETWORÓW EKOLOGICZNYCH Z PAPRYKI I FASOLI SZPARAGOWEJ

JAKOŚĆ SENSORYCZNA WARZYWNYCH PRZETWORÓW EKOLOGICZNYCH Z PAPRYKI I FASOLI SZPARAGOWEJ JAKOŚĆ SENSORYCZNA WARZYWNYCH PRZETWORÓW EKOLOGICZNYCH Z PAPRYKI I FASOLI SZPARAGOWEJ SENSORY QUALITY OF PROCESSED VEGETABLES FROM ORGANIC PEPPER AND GREEN BEANS Ryszard Kosson, Krystyna Elkner, Anna Szafirowska-Walędzik

Bardziej szczegółowo

Instytut Warzywnictwa im. Emila Chroboczka w Skierniewicach. Sprawozdanie z realizacji zadania w 2010 roku Streszczenie

Instytut Warzywnictwa im. Emila Chroboczka w Skierniewicach. Sprawozdanie z realizacji zadania w 2010 roku Streszczenie 1 Instytut Warzywnictwa im. Emila Chroboczka w Skierniewicach Sprawozdanie z realizacji zadania w 2010 roku Streszczenie WPŁYW PRZECHOWYWANIA NA JAKOŚĆ WARZYW ŚWIEŻYCH I PRZETWORZONYCH Z PRODUKCJI EKOLOGICZNEJ

Bardziej szczegółowo

EKOLOGICZNE I PROZDROWOTNE METODY PRZETWARZANIA OWOCÓW I WARZYW Z PRODUKCJI EKOLOGICZNEJ

EKOLOGICZNE I PROZDROWOTNE METODY PRZETWARZANIA OWOCÓW I WARZYW Z PRODUKCJI EKOLOGICZNEJ EKOLOGICZNE I PROZDROWOTNE METODY PRZETWARZANIA OWOCÓW I WARZYW Z PRODUKCJI EKOLOGICZNEJ Wprowadzenie Liczne badania przeprowadzone w Europie i w Polsce wskazują, że warzywa z produkcji ekologicznej są

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe wymagania - warzywa kiszone i konserwowe. L.p Nazwa produktu Wymagania jakościowe

Szczegółowe wymagania - warzywa kiszone i konserwowe. L.p Nazwa produktu Wymagania jakościowe Szczegółowe wymagania - warzywa kiszone i konserwowe Załącznik do ZADANIA NR 2 L.p Nazwa produktu Wymagania jakościowe 1 2 Buraczki konserwowe tarte Chrzan tarty z kwaskiem cytrynowym Buraczki ćwikłowe

Bardziej szczegółowo

JAKOŚĆ SENSORYCZNA MARCHWI ŚWIEŻEJ I PRZECHOWYWANEJ Z UPRAWY EKOLOGICZNEJ SENSORY QUALITY OF FRESH AND STORED CARROT FROM ORGANIC CULTIVATION

JAKOŚĆ SENSORYCZNA MARCHWI ŚWIEŻEJ I PRZECHOWYWANEJ Z UPRAWY EKOLOGICZNEJ SENSORY QUALITY OF FRESH AND STORED CARROT FROM ORGANIC CULTIVATION JAKOŚĆ SENSORYCZNA MARCHWI ŚWIEŻEJ I PRZECHOWYWANEJ Z UPRAWY EKOLOGICZNEJ SENSORY QUALITY OF FRESH AND STORED CARROT FROM ORGANIC CULTIVATION Anna Wrzodak. Krystyna Elkner Instytut Warzywnictwa im. Emila

Bardziej szczegółowo

Ocena dostępności i jakości nasion warzyw z upraw ekologicznych

Ocena dostępności i jakości nasion warzyw z upraw ekologicznych Zakład Uprawy i Nawożenia Roślin Warzywnych Ocena dostępności i jakości nasion warzyw z upraw ekologicznych Autorzy: prof. dr hab. Stanisław Kaniszewski dr Anna Szafirowska Opracowanie redakcyjne: dr Ludwika

Bardziej szczegółowo

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r.

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r. Warsztaty dla Rodziców Wiosenne śniadanie Warszawa 26.05.2015 r. Urozmaicenie Uregulowanie Umiarkowanie Umiejętności Unikanie Prawidłowe żywienie 7 zasad wg prof. Bergera + Uprawianie sportu + Uśmiech

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI. Streszczenie wyników badań z zakresu rolnictwa ekologicznego realizowanych w 2007 roku

MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI. Streszczenie wyników badań z zakresu rolnictwa ekologicznego realizowanych w 2007 roku MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI Streszczenie wyników badań z zakresu rolnictwa ekologicznego realizowanych w 2007 roku Warszawa 2008 Wydawca: Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Programowania

Bardziej szczegółowo

Warsztaty szkoleniowe dla producentów tradycyjnej żywności z warzyw Boguchwała, 27.03.2015

Warsztaty szkoleniowe dla producentów tradycyjnej żywności z warzyw Boguchwała, 27.03.2015 TRAFOON project is funded by the European Community's Seventh Framework Programme (FP7/2007-2013) under grant agreement no. 613912 Warsztaty szkoleniowe dla producentów tradycyjnej żywności z warzyw Boguchwała,

Bardziej szczegółowo

Piwniczka Babuni... to oryginalne przetwory wytwarzane od ponad 15 lat, starannie według tradycyjnej polskiej receptury.

Piwniczka Babuni... to oryginalne przetwory wytwarzane od ponad 15 lat, starannie według tradycyjnej polskiej receptury. Piwniczka Babuni... to oryginalne przetwory wytwarzane od ponad 15 lat, starannie według tradycyjnej polskiej receptury. Składniki używane przy produkcji pochodzą z najczystszych regionów Polski. Produkty

Bardziej szczegółowo

Odmiana jako ważny element w ekologicznej uprawie warzyw

Odmiana jako ważny element w ekologicznej uprawie warzyw XII FORUM ROLNIKÓW EKOLOGICZNYCH Materiały szkoleniowe Odmiana jako ważny element w ekologicznej uprawie warzyw dr Anna Szafirowska Instytut Ogrodnictwa Skierniewice Barzkowice 2014 XII FORUM ROLNIKÓW

Bardziej szczegółowo

Piwniczka Babuni... to przetwory wytwarzane od ponad 15 lat, starannie według tradycyjnej polskiej receptury.

Piwniczka Babuni... to przetwory wytwarzane od ponad 15 lat, starannie według tradycyjnej polskiej receptury. Piwniczka Babuni... to przetwory wytwarzane od ponad 15 lat, starannie według tradycyjnej polskiej receptury. Składniki używane przy produkcji pochodzą z najczystszych regionów Polski. Produkty Piwniczki

Bardziej szczegółowo

DODAJ KOLORÓW DO SWOJEJ DIETY

DODAJ KOLORÓW DO SWOJEJ DIETY DODAJ KOLORÓW DO SWOJEJ DIETY DODAJ KOLORÓW DO SWOJEJ DIETY WPROWADZENIE DO PREZENTACJI Carl Rehnborg i Nutrilite historia Wyzwania związane ze zdrowym sposobem odżywiania się Pokoloruj swoją dietę Zdrowy

Bardziej szczegółowo

Jedzmy zdrowo na kolorowo!

Jedzmy zdrowo na kolorowo! Jedzmy zdrowo na kolorowo! Dlaczego powinniśmy jeść warzywa? Ponieważ są źródłem: -witamin: głównie: beta-karoten, witamina C, kwas foliowy oraz witaminy K, niacyna oraz witaminy E -składników mineralnych:

Bardziej szczegółowo

Zapraszamy do współpracy. Aby sprostać Państwa oczekiwaniom dbamy o to, aby każdy produkt był wyjątkowy.

Zapraszamy do współpracy. Aby sprostać Państwa oczekiwaniom dbamy o to, aby każdy produkt był wyjątkowy. Katalog produktów Szanowni Panstwo Oparte na tradycji i wieloletnim doświadczeniu naturalne receptury pozwalają naszym produktom zachować domowy smak, a nowoczesne technologie, zaangażowanie pracowników

Bardziej szczegółowo

Konkurs wiedzy na temat Wiem jak rozpoznać i sięgnąć po żywność ekologiczną TEST WYBORU

Konkurs wiedzy na temat Wiem jak rozpoznać i sięgnąć po żywność ekologiczną TEST WYBORU Konkurs wiedzy na temat Wiem jak rozpoznać i sięgnąć po żywność ekologiczną TEST WYBORU Zaznacz poprawne odpowiedzi, w każdym pytaniu jest podana jedna poprawna odpowiedź. Wydrukuj rozwiązany test, podpisz

Bardziej szczegółowo

10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA

10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. Należy spożywać produkty z różnych grup żywności (dbać o urozmaicenie posiłków) Kontroluj masę ciała (dbaj o zachowanie

Bardziej szczegółowo

Ocena różnych technologii pozbiorczych i przechowalniczych pozwalających na ograniczenie strat i zachowanie wysokiej wartości odżywczej warzyw

Ocena różnych technologii pozbiorczych i przechowalniczych pozwalających na ograniczenie strat i zachowanie wysokiej wartości odżywczej warzyw Pracownia Przechowalnictwa i Fizjologii Pozbiorczej Owoców i Warzyw Ocena różnych technologii pozbiorczych i przechowalniczych pozwalających na ograniczenie strat i zachowanie wysokiej wartości odżywczej

Bardziej szczegółowo

SOKI I MUSY WITAMINY W WYGODNEJ FORMIE Kompendium wiedzy o sokach i musach

SOKI I MUSY WITAMINY W WYGODNEJ FORMIE Kompendium wiedzy o sokach i musach Warszawa, dn. 23.04.2015 SOKI I MUSY WITAMINY W WYGODNEJ FORMIE Kompendium wiedzy o sokach i musach Dlaczego soki i musy są dobre dla rodziny? Zgodnie z opiniami ekspertów prawidłowe odżywianie już w okresie

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI WYBRANYCH SOKÓW POMARAŃCZOWYCH

OCENA JAKOŚCI WYBRANYCH SOKÓW POMARAŃCZOWYCH BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. XLV, 2012, 3, str. 248 253 Beata Pyryt, Dorota Wilkowska OCENA JAKOŚCI WYBRANYCH SOKÓW POMARAŃCZOWYCH Katedra Towaroznawstwa i Zarządzania Jakością Akademia Morska Gdynia Kierownik:

Bardziej szczegółowo

KATALOG PRODUKTÓW Nadzienia Marmolady Powidła

KATALOG PRODUKTÓW Nadzienia Marmolady Powidła KATALOG PRODUKTÓW Nadzienia Marmolady Powidła 2015/2016 Nadzienia wysoki procentowy udział owoców, naturalny owocowy smak, duże kawałki owoców, powstają z owoców nie konserwowanych chemicznie, doskonale

Bardziej szczegółowo

Wyniki ankiety Domowe ogrodnictwo

Wyniki ankiety Domowe ogrodnictwo Wyniki ankiety Domowe ogrodnictwo Szanowni Państwo! Dziękujemy za pomoc w przeprowadzeniu ankiety dotyczącej domowego ogrodnictwa oraz doświadczeń w zakresie domowej uprawy warzyw i ziół. Dowiedzieliśmy

Bardziej szczegółowo

PRODUKT TRADYCYJNY I LOKALNY: PROMOCJA, MARKA, DYSTRYBUCJA- PRZYKŁADY DOBRYCH PRAKTYK

PRODUKT TRADYCYJNY I LOKALNY: PROMOCJA, MARKA, DYSTRYBUCJA- PRZYKŁADY DOBRYCH PRAKTYK PRODUKT TRADYCYJNY I LOKALNY: PROMOCJA, MARKA, DYSTRYBUCJA- PRZYKŁADY DOBRYCH PRAKTYK Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt opracowany

Bardziej szczegółowo

Jakość plonu a równowaga składników pokarmowych w nawożeniu

Jakość plonu a równowaga składników pokarmowych w nawożeniu Jakość plonu a równowaga składników pokarmowych w nawożeniu Jan Łabętowicz, Wojciech Stępień 1. Względność pojęcia jakości plonu 2. Miejsce nawożenia w kształtowaniu jakości plonów 3. Azot jako główny

Bardziej szczegółowo

Jarosław Stalenga Zakład Systemów i Ekonomiki Produkcji Roślinnej IUNG-PIB, Puławy

Jarosław Stalenga Zakład Systemów i Ekonomiki Produkcji Roślinnej IUNG-PIB, Puławy Rolnictwo ekologiczne przyjazne środowisku naturalnemu Jarosław Stalenga Zakład Systemów i Ekonomiki Produkcji Roślinnej IUNG-PIB, Puławy 1. Rolnictwo ekologiczne w realizacji celów KPR 2. Status rolnictwa

Bardziej szczegółowo

Wyniki kontroli przeprowadzonych przez WIJHARS z/s w Zielonej Górze w IV kwartale 2013 r.

Wyniki kontroli przeprowadzonych przez WIJHARS z/s w Zielonej Górze w IV kwartale 2013 r. Wyniki kontroli przeprowadzonych przez WIJHARS z/s w Zielonej Górze w IV kwartale 2013 r. Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z/s w Zielonej Górze w IV kwartale 2013 r.

Bardziej szczegółowo

Tabela 1. Cechy żywności konwencjonalnej, ekologicznej i genetycznie modyfikowanej [Łuczka Bakuła i Mądrzak, 2003].

Tabela 1. Cechy żywności konwencjonalnej, ekologicznej i genetycznie modyfikowanej [Łuczka Bakuła i Mądrzak, 2003]. Żywienie od wieków uważane jest za jeden z podstawowych czynników wpływających na zdrowie ludzi, dlatego wiele mówi się o prawidłowym odżywianiu i coraz więcej osób interesuje się tym tematem. Zasady układania

Bardziej szczegółowo

W WIEKU PRZEDSZKOLNYM

W WIEKU PRZEDSZKOLNYM 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM 1.Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2.Bądź codziennie aktywny fizycznie ruch korzystnie wpływa na sprawność

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 199 Nr 72 poz. 813

Dz.U. 199 Nr 72 poz. 813 Kancelaria Sejmu s. 1/1 Dz.U. 199 Nr 72 poz. 813 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OCHRONY ŚRODOWISKA, ZASOBÓW NATURALNYCH I LEŚNICTWA z dnia 11 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków, jakie muszą być spełnione przy

Bardziej szczegółowo

5. Surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze

5. Surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze spis treści 3 Wstęp... 8 1. Żywność 1.1. Podstawowe definicje związane z żywnością... 9 1.2. Klasyfikacja żywności... 11 2. Przechowywanie i utrwalanie żywności 2.1. Zasady przechowywania żywności... 13

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z realizacji programu Owoce w szkole realizowanego w I i w II półroczu roku szkolnego 2013/2014

Sprawozdanie z realizacji programu Owoce w szkole realizowanego w I i w II półroczu roku szkolnego 2013/2014 Sprawozdanie z realizacji programu Owoce w szkole realizowanego w I i w II półroczu roku szkolnego 2013/2014 W I i II półroczu roku szkolnego 2013/ 2014 Szkoła Podstawowa im. Marii Konopnickiej w Brzeźnie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. A. muda Utrwalanie owoców, warzyw, miês... 5

Spis treści. A. muda Utrwalanie owoców, warzyw, miês... 5 Spis treści A. muda Utrwalanie owoców, warzyw, miês...... 5 PRZECIERY, SA ATKI OWOCOWE, OWOCE W SOKU Owoce jagodowe pasteryzowane w soku w³asnym 7 Owoce pestkowe pasteryzowane w soku w³asnym 8 Jab³ka w

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 1 września 2014 r. Poz Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 29 sierpnia 2014 r.

Warszawa, dnia 1 września 2014 r. Poz Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 29 sierpnia 2014 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 1 września 2014 r. Poz. 1158 Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 29 sierpnia 2014 r. w sprawie szczegółowego zakresu zadań

Bardziej szczegółowo

ESTIMATION OF THE NUTRITIVE VALUE OF TWO RED BEET (BETA VULGARIS) VARIETIES FROM ORGANIC AND CONVENTIONAL CULTIVATION

ESTIMATION OF THE NUTRITIVE VALUE OF TWO RED BEET (BETA VULGARIS) VARIETIES FROM ORGANIC AND CONVENTIONAL CULTIVATION Renata KAZIMIERCZAK, Ewelina HALLMANN, Veslava TREŠČINSKA, Ewa REMBIAŁKOWSKA SGGW, Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji, Zakład Żywności Ekologicznej ul. Nowoursynowska 159 c, 02-776 Warszawa

Bardziej szczegółowo

10,10 do doradztwa nawozowego 0-60 cm /2 próbki/ 275. 20,20 Badanie azotu mineralnego 0-90 cm. 26,80 C /+ Egner/

10,10 do doradztwa nawozowego 0-60 cm /2 próbki/ 275. 20,20 Badanie azotu mineralnego 0-90 cm. 26,80 C /+ Egner/ 1 Cennik 2008 GLEBA MAKROELEMENTY Badania pełnopłatne Pozycja cennika Kwota w zł Preparatyka ( 2 mm) 2 2,20 Oznaczenie ph 5 4,50 Ekstrakcja przysw. form fosforu i potasu 18 4,50 Oznaczenie przyswajalnego

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY. 26.10.2015r.

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY. 26.10.2015r. ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY 26.10.2015r. ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY Żywienie, szczególnie zbiorowe, nie powinno być realizowane w sposób doraźny. Jest to istotny problem

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku NASZE KULINARNE TRADYCJE NASZE KULINARNE TRADYCJE Co składa się na nie? Bez jakich produktów i potraw nie wyobrażamy sobie

Bardziej szczegółowo

TRUSKAWKI. Broszura interpretacyjna do normy handlowej dla truskawek zawartej w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 843/2002 z dnia 21 maja 2002 r.

TRUSKAWKI. Broszura interpretacyjna do normy handlowej dla truskawek zawartej w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 843/2002 z dnia 21 maja 2002 r. TRUSKAWKI Broszura interpretacyjna do normy handlowej dla truskawek zawartej w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 843/2002 z dnia 21 maja 2002 r. SPIS TREŚCI 1. Wstęp... 3 2. Tekst normy z komentarzem... 4

Bardziej szczegółowo

Rynek owoców i warzyw świeżych

Rynek owoców i warzyw świeżych Nr 2/2015 ` Rynek owoców i warzyw świeżych 15 stycznia 2015r. NOTOWANIA W DNIACH 5.01.2014 15.01.2015 r. I. Badanie prowadzone jest w wybranych spółdzielniach ogrodniczych, zakładach przetwórczych i chłodniach,

Bardziej szczegółowo

Podczas gotowania część składników przedostaje się do wody. Część składników ulatnia się wraz z parą (głównie witamina C).

Podczas gotowania część składników przedostaje się do wody. Część składników ulatnia się wraz z parą (głównie witamina C). Podczas gotowania część składników przedostaje się do wody. Część składników ulatnia się wraz z parą (głównie witamina C). Wzrost temperatury redukuje poziom większości składników odżywczych. Surowy por

Bardziej szczegółowo

Rolnictwo ekologiczne z korzyścią dla środowiska i człowieka. Realizacja PROW - korzyści i bariery. Anna Kuczuk, OODR Łosiów

Rolnictwo ekologiczne z korzyścią dla środowiska i człowieka. Realizacja PROW - korzyści i bariery. Anna Kuczuk, OODR Łosiów Anna Kuczuk, OODR Łosiów Rolnictwo stanowi jedną z najważniejszych gałęzi gospodarki niemal każdego kraju, pełniąc istotne funkcje natury ekonomicznej, społecznej i środowiskowej. Gleba, woda, powietrze

Bardziej szczegółowo

GROCH SIEWNY WYNIKI DOŚWIADCZEŃ

GROCH SIEWNY WYNIKI DOŚWIADCZEŃ GROCH SIEWNY WYNIKI DOŚWIADCZEŃ Uprawa grochu siewnego w Polsce ma długą tradycję. Gatunek ten odgrywa główną rolę w grupie roślin strączkowych, jako roślina jadalna i pastewna. Dużą wartość odżywczą białka

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA GŁÓWNA GOSPODARSTWA WIEJSKIEGO W WARSZAWIE WYDZIAŁ NAUK O ŻYWIENIU CZŁOWIEKA I KONSUMPCJI KATEDRA TECHNIKI I PROJEKTOWANIA ŻYWNOŚCI

SZKOŁA GŁÓWNA GOSPODARSTWA WIEJSKIEGO W WARSZAWIE WYDZIAŁ NAUK O ŻYWIENIU CZŁOWIEKA I KONSUMPCJI KATEDRA TECHNIKI I PROJEKTOWANIA ŻYWNOŚCI KATEDRA TECHNIKI I PROJEKTOWANIA ŻYWNOŚCI Dr hab. Agnieszka Wierzbicka, prof. nadzw. SGGW Warszawa, 30.04.2016 RECENZJA Pracy doktorskiej mgr inż. Ewy Sosińskiej pt. Technologiczno-techniczne uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Właściwości prozdrowotne produktów i przetworów uzyskanych metodami ekologicznymi i konwencjonalnymi analiza porównawcza (sprawozdanie merytoryczne)

Właściwości prozdrowotne produktów i przetworów uzyskanych metodami ekologicznymi i konwencjonalnymi analiza porównawcza (sprawozdanie merytoryczne) UNIWERSYTET ROLNICZY IM. HUGONA KOŁŁĄTAJA W KRAKOWIE Właściwości prozdrowotne produktów i przetworów uzyskanych metodami ekologicznymi i konwencjonalnymi analiza porównawcza (sprawozdanie merytoryczne)

Bardziej szczegółowo

Rynek owoców i warzyw świeżych

Rynek owoców i warzyw świeżych Nr 34/2015 ` Rynek owoców i warzyw świeżych 27 sierpnia 2015r. NOTOWANIA W DNIACH: 17.08.2015-27.08.2015 r. I. Badanie prowadzone jest w wybranych spółdzielniach ogrodniczych, zakładach przetwórczych i

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 11 września 2013 r. Poz. 1065. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 10 września 2013 r.

Warszawa, dnia 11 września 2013 r. Poz. 1065. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 10 września 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 11 września 2013 r. Poz. 1065 Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 10 września 2013 r. w sprawie szczegółowego zakresu zadań

Bardziej szczegółowo

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin Grzegorz Gorzała Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa Al. Jana Pawła II 11, 00-828 Warszawa Podstawa prawna USTAWA

Bardziej szczegółowo

Organizmy Modyfikowane Genetycznie Rośliny transgeniczne

Organizmy Modyfikowane Genetycznie Rośliny transgeniczne Organizmy Modyfikowane Genetycznie Rośliny transgeniczne Co to GMO? GMO to organizmy, których genom został zmieniony metodami inżynierii genetycznej w celu uzyskania nowych cech fizjologicznych (lub zmiany

Bardziej szczegółowo

Barwniki spożywcze. Anna Rychter i Michalina Kolan. II Liceum Ogólnokształcące z oddziałami dwujęzycznymi i międzynarodowymi imienia Mikołaja

Barwniki spożywcze. Anna Rychter i Michalina Kolan. II Liceum Ogólnokształcące z oddziałami dwujęzycznymi i międzynarodowymi imienia Mikołaja Barwniki spożywcze Anna Rychter i Michalina Kolan II Liceum Ogólnokształcące z oddziałami dwujęzycznymi i międzynarodowymi imienia Mikołaja Kopernika w Lesznie Czym są barwniki? To chemiczne związki organiczne

Bardziej szczegółowo

Co to jest FERMENTACJA?

Co to jest FERMENTACJA? Co to jest FERMENTACJA? FERMENTACJA - rozkład niektórych monosacharydów, np. glukozy, pod wpływem enzymów wydzielanych przez drożdże lub bakterie. czyli tzw. biokatalizatorów. Enzymy (biokatalizatory)

Bardziej szczegółowo

OFERTA SPRZEDAśY. 1. Cynamon mielony 60g 2,50zł. 2. Cynamon laski 40g 2,50zł. 3. Czosnek granulowany 70g 2,50zł. 4. Goździk 15g 2,50zł

OFERTA SPRZEDAśY. 1. Cynamon mielony 60g 2,50zł. 2. Cynamon laski 40g 2,50zł. 3. Czosnek granulowany 70g 2,50zł. 4. Goździk 15g 2,50zł OFERTA SPRZEDAśY Lp. Przyprawy Waga Cena 1. Cynamon mielony 60g 2,50zł 2. Cynamon laski 40g 2,50zł 3. Czosnek granulowany 70g 2,50zł 4. Goździk 15g 2,50zł 5. Goździk mielony 15g 2,50zł 6. Gorczyca biała

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 6 im.bł.ks. Jerzego Popiełuszki w Nowym Sączu

Szkoła Podstawowa nr 6 im.bł.ks. Jerzego Popiełuszki w Nowym Sączu Szkoła Podstawowa nr 6 im.bł.ks. Jerzego Popiełuszki w Nowym Sączu Symbole Szkoły Podstawowej nr 6 SKLEPIK WZOROWY SMACZNY I ZDROWY Zdrowe odżywianie to podstawa!!! Jeść musimy, bowiem to podstawowy składnik

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI WYBRANYCH GATUNKÓW WARZYW JAKO WAŻNYCH ELEMENTÓW ŻYWNOŚCI FUNKCJONALNEJ Sprawozdanie

OCENA JAKOŚCI WYBRANYCH GATUNKÓW WARZYW JAKO WAŻNYCH ELEMENTÓW ŻYWNOŚCI FUNKCJONALNEJ Sprawozdanie OCENA JAKOŚCI WYBRANYCH GATUNKÓW WARZYW JAKO WAŻNYCH ELEMENTÓW ŻYWNOŚCI FUNKCJONALNEJ Sprawozdanie Kierownik tematu dr hab. Inż. Czesław Puchalski Prof. UR dr inż. Józef Gorzelany Katedra Inżynierii Rolno-Spożywczej

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie 13

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie 13 SPIS TREŚCI Wprowadzenie 13 I. Mąka, kasze, ryż, makarony 15 1. Wstęp 15 2. Mąka 16 2.1. Przemiał ziarna zbożowego 16 2.2. Mąki chlebowe i niechlebowe 17 2.2.1. Mąki chlebowe 17 2.2.2. Mąki niechlebowe

Bardziej szczegółowo

smaczne i zdrowe zdrowe i smaczne Przetwory domowe

smaczne i zdrowe zdrowe i smaczne Przetwory domowe smaczne i zdrowe zdrowe i smaczne Przetwory domowe SPIS TREŚCI KWASZONKI 8 Zielone pomidory kwaszone w słojach 10 Pomidory kwaszone 10 Cukinie kwaszone 11 Papryka kwaszona na ostro 11 Ogórki kwaszone z

Bardziej szczegółowo

Opis struktury zagadnień rozważanych w obszarach badawczych projektu Quality of Life w czasie spotkania #1 Perspektywa Dynamiki Systemów

Opis struktury zagadnień rozważanych w obszarach badawczych projektu Quality of Life w czasie spotkania #1 Perspektywa Dynamiki Systemów Opis struktury zagadnień rozważanych w obszarach badawczych projektu Quality of Life w czasie spotkania #1 Perspektywa Dynamiki Systemów Elementy określone przez liderów sekcji w obszarze Bezpieczna Żywność

Bardziej szczegółowo

Piramida Żywienia. Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS

Piramida Żywienia. Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS Piramida Żywienia Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS Zasady zdrowego żywienia 1. Dbaj o różnorodnośd spożywanych produktów. 2. Strzeż się nadwagi i otyłości, nie zapominaj o codziennej aktywności fizycznej.

Bardziej szczegółowo

Rynek owoców i warzyw świeżych

Rynek owoców i warzyw świeżych Nr 26/2015 02 lipca 2015r. ` Rynek owoców i warzyw świeżych NOTOWANIA W DNIACH: 22.06.2015-02.07.2015 r. I. Badanie prowadzone jest w wybranych spółdzielniach ogrodniczych, zakładach przetwórczych i chłodniach,

Bardziej szczegółowo

Rola poszczególnych składników pokarmowych

Rola poszczególnych składników pokarmowych Zdrowy styl życia Rola poszczególnych składników pokarmowych 1. Białka Pełnią w organizmie funkcję budulcową. Są składnikiem wszystkich tkanek oraz kości. 2. Tłuszcze Pełnią w organizmie funkcję energetyczną.

Bardziej szczegółowo

Jak zapewnić warzywom odpowiednie warunki przechowywania - Chłodnie

Jak zapewnić warzywom odpowiednie warunki przechowywania - Chłodnie Jak zapewnić warzywom odpowiednie warunki przechowywania - Chłodnie Odcięcie roślin od źródła pokarmu i wody poprzez zebranie ich z pola nie prowadzi do ich śmierci. Po zbiorze rośliny nadal oddychają,

Bardziej szczegółowo

ANALIZA SENSORYCZNA I BARWA JAKO WSKAŹNIKI JAKOŚCI NAPOJÓW TRUSKAWKOWYCH WZBOGACANYCH EKSTRAKTAMI Z ZIELONEJ HERBATY I MIODOKRZEWU

ANALIZA SENSORYCZNA I BARWA JAKO WSKAŹNIKI JAKOŚCI NAPOJÓW TRUSKAWKOWYCH WZBOGACANYCH EKSTRAKTAMI Z ZIELONEJ HERBATY I MIODOKRZEWU BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. XLIV, 2011, 3, str. 1023-1028 Elżbieta Łysoniewska, Stanisław Kalisz, Marta Mitek ANALIZA SENSORYCZNA I BARWA JAKO WSKAŹNIKI JAKOŚCI NAPOJÓW TRUSKAWKOWYCH WZBOGACANYCH EKSTRAKTAMI

Bardziej szczegółowo

Rynek owoców i warzyw świeżych

Rynek owoców i warzyw świeżych Nr 31/2015 ` Rynek owoców i warzyw świeżych 6 sierpnia 2015r. NOTOWANIA W DNIACH: 27.07.2015-06.08.2015 r. I. Badanie prowadzone jest w wybranych spółdzielniach ogrodniczych, zakładach przetwórczych i

Bardziej szczegółowo

Chemia jesienią. Profil chemiczny spotkanie II. mgr Ewelina Zielińska

Chemia jesienią. Profil chemiczny spotkanie II. mgr Ewelina Zielińska Chemia jesienią Profil chemiczny spotkanie II mgr Ewelina Zielińska Barwniki roślinne Do barwienia tkanin i innych przedmiotów codziennego użytku stosowane były już około 4000 lat p.n.e. w Chinach, Indiach

Bardziej szczegółowo

STAN WŁAŚCIWOŚCI AGROCHEMICZNYCH GLEB I ZANIECZYSZCZEŃ METALAMI CIĘŻKIMI GRUNTÓW NA UŻYTKACH ROLNYCH STAROSTWA POWIATOWEGO RACIBÓRZ W GMINIE NĘDZA

STAN WŁAŚCIWOŚCI AGROCHEMICZNYCH GLEB I ZANIECZYSZCZEŃ METALAMI CIĘŻKIMI GRUNTÓW NA UŻYTKACH ROLNYCH STAROSTWA POWIATOWEGO RACIBÓRZ W GMINIE NĘDZA STAN WŁAŚCIWOŚCI AGROCHEMICZNYCH GLEB I ZANIECZYSZCZEŃ METALAMI CIĘŻKIMI GRUNTÓW NA UŻYTKACH ROLNYCH STAROSTWA POWIATOWEGO RACIBÓRZ W GMINIE NĘDZA Opracowanie wyników i sprawozdania z wykonanych badań

Bardziej szczegółowo

Propozycje innowacyjnych rozwiązao w produkcji żywności ekologicznej oraz zagospodarowania odpadów. Ewa Solarska

Propozycje innowacyjnych rozwiązao w produkcji żywności ekologicznej oraz zagospodarowania odpadów. Ewa Solarska 2011 Propozycje innowacyjnych rozwiązao w produkcji żywności ekologicznej oraz zagospodarowania odpadów Ewa Solarska Znaczenie żywności ekologicznej dla zdrowia człowieka Stosowanie wiedzy wywodzącej się

Bardziej szczegółowo

Projekt realizacji prac dotyczących produkcji 5 ton koncentratu pomidorowego 30% w zakładzie produkcyjnym przemysłu spożywczego.

Projekt realizacji prac dotyczących produkcji 5 ton koncentratu pomidorowego 30% w zakładzie produkcyjnym przemysłu spożywczego. Technik technologii żywności przykładowe rozwiązanie Przykładowe rozwiązanie zadania TYTUŁ Projekt realizacji prac dotyczących produkcji 5 ton koncentratu pomidorowego 30% w zakładzie produkcyjnym przemysłu

Bardziej szczegółowo

Żyjmy zdrowo kolorowo

Żyjmy zdrowo kolorowo Żyjmy zdrowo kolorowo Publiczna Szkoła Podstawowa u Ujeździe już od lat promuje zdrowy tryb życia pod hasłem Żyjmy zdrowo kolorowo. Podejmowane w ramach tego przedsięwzięcia działania mają na celu wypracowanie

Bardziej szczegółowo

... pieczątka oferenta PAKIET NR 3 FORMULARZ CENOWY. Wartość brutto. jednostkę miary. VAT w %

... pieczątka oferenta PAKIET NR 3 FORMULARZ CENOWY. Wartość brutto. jednostkę miary. VAT w % ... pieczątka oferenta PAKIET NR 3 FORMULARZ CENOWY owoce i warzywa i podobne produkty 15330000-1 Lp Kod CPV Nazwa produktu Jednostka miary Ilość 1 15613100-9 Kasza jęczmienna op 1kg 0 2 15613100-9 Kasza

Bardziej szczegółowo

PROGRAM. INTEGROWANA PRODUKCJA ROŚLIN Rośliny warzywne

PROGRAM. INTEGROWANA PRODUKCJA ROŚLIN Rośliny warzywne Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach działania Szkolenia zawodowe dla osób

Bardziej szczegółowo

kształtującym zdrowe nawyki żywieniowe dzieci Wyniki oceny programu

kształtującym zdrowe nawyki żywieniowe dzieci Wyniki oceny programu Program Owoce w szkole skutecznym narzędziem kształtującym zdrowe nawyki żywieniowe dzieci Wyniki oceny programu Warszawa, 2012 OCENA SKUTECZNOŚCI PROGRAMU I. Podstawa prawna Przeprowadzanie regularnej

Bardziej szczegółowo

Średnia zawartość białka w ziarnie, z wszystkich wariantów agrotechniki wynosiła 12,3 % sm. Wyższa była po rzepaku ozimym w obydwóch terminach siewu

Średnia zawartość białka w ziarnie, z wszystkich wariantów agrotechniki wynosiła 12,3 % sm. Wyższa była po rzepaku ozimym w obydwóch terminach siewu PSZENICA OZIMA W tabelach 1-2 przedstawiono porównanie plonowania pszenicy ozimej w latach 2009-2011 w województwie i w Głubczycach, a w tabeli 3 w - Głubczycach w ostatnim roku w różnych wariantach agrotechnicznych,

Bardziej szczegółowo

OPAKOWANIA A PROMOCJA PAKOWANYCH PRODUKTÓW

OPAKOWANIA A PROMOCJA PAKOWANYCH PRODUKTÓW OPAKOWANIA A PROMOCJA PAKOWANYCH PRODUKTÓW Opakowania są najlepszą promocją owoców i warzyw oraz kluczem do efektywnej sprzedaży świeżych produktów ogrodniczych. W procesie sprzedaży owoce i warzywa tworzą

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 28 sierpnia 2015 r. Poz. 1256 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 26 sierpnia 2015 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do

Bardziej szczegółowo

Przykładowy jadłospis wprowadzany w stołówce szkolnej Zespołu Szkół im. Jana Pawła II w Suchej Beskidzkiej od dnia 3 marca 2014 r.

Przykładowy jadłospis wprowadzany w stołówce szkolnej Zespołu Szkół im. Jana Pawła II w Suchej Beskidzkiej od dnia 3 marca 2014 r. Przykładowy jadłospis wprowadzany w stołówce szkolnej Zespołu Szkół im. Jana Pawła II w Suchej Beskidzkiej od dnia 3 marca 2014 r. Uwaga: dopuszcza się wprowadzanie modyfikacji uzasadnionych sezonowym

Bardziej szczegółowo

czyli Lepiej mniej a Lepiej

czyli Lepiej mniej a Lepiej Wysokie Ciśnienia w nowych technologiach przetwórstwa żywności czyli Lepiej mniej a Lepiej (konserwantów) Sylwester J. Rzoska Monika Fonberg-Broczek, Bożena Windyga, Małgorzata Rutkowska Instytut Wysokich

Bardziej szczegółowo

Dodatki do żywności budzą w ostatnich latach wiele emocji.

Dodatki do żywności budzą w ostatnich latach wiele emocji. Dodatki do żywności budzą w ostatnich latach wiele emocji. Ich stosowanie utożsamia się często z chemizacją żywności i pogarszaniem przez to jej jakości zdrowotnej. Jako konsumenci zadajemy sobie wiele

Bardziej szczegółowo

dr inż. Paulina Liszka dr inż. Mirosław Pysz Krakowska Wyższa Szkoła Promocji Zdrowia

dr inż. Paulina Liszka dr inż. Mirosław Pysz Krakowska Wyższa Szkoła Promocji Zdrowia Zasady układania jadłospisów, zmiany w wykorzystywanych dotychczas produktach spożywczych, obliczanie wartości odżywczej posiłku, przykładowy jadłospis dr inż. Paulina Liszka dr inż. Mirosław Pysz Krakowska

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZAMY DO NASZEGO EKO SADU NA: * OWOCE ŚWIEŻE I SUSZONE * NATURALNE SOKI OWOCOWE * EKO OWOCE, SUSZ I SOKI

ZAPRASZAMY DO NASZEGO EKO SADU NA: * OWOCE ŚWIEŻE I SUSZONE * NATURALNE SOKI OWOCOWE * EKO OWOCE, SUSZ I SOKI OWOCE ŚWIEŻE OWOCE SUSZONE EKOLOGICZNE SOKI OWOCOWE ZAPRASZAMY DO NASZEGO EKO SADU NA: * OWOCE ŚWIEŻE I SUSZONE * NATURALNE SOKI OWOCOWE * EKO OWOCE, SUSZ I SOKI Poznajmy się! * Jesteśmy firmą rodzinną,

Bardziej szczegółowo

Pustelnik FDC PRZETWORY I DANIA MIĘSNE SIOSTRY ANASTAZJI. Wydawnictwo WAM

Pustelnik FDC PRZETWORY I DANIA MIĘSNE SIOSTRY ANASTAZJI. Wydawnictwo WAM s. Anastazja Pustelnik FDC 153 PRZETWORY I DANIA MIĘSNE SIOSTRY ANASTAZJI Wydawnictwo WAM SPIS TREŚCI Przedmowa...5 Siostra Anastazja radzi:... 14 PRZETWORY PRZETWORY OWOCOWE Soki... 23 Agrest w syropie...

Bardziej szczegółowo

Wyniki kontroli przeprowadzonych przez WIJHARS z/s w Zielonej Górze w II kwartale 2015 r.

Wyniki kontroli przeprowadzonych przez WIJHARS z/s w Zielonej Górze w II kwartale 2015 r. Wyniki kontroli przeprowadzonych przez WIJHARS z/s w Zielonej Górze w II kwartale 2015 r. Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z/s w Zielonej Górze w II kwartale 2015 r.

Bardziej szczegółowo

MARCHEW. Broszura interpretacyjna do normy handlowej dla marchwi zawartej w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 730/1999 z dnia 7 kwietnia 1999 r.

MARCHEW. Broszura interpretacyjna do normy handlowej dla marchwi zawartej w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 730/1999 z dnia 7 kwietnia 1999 r. MARCHEW Broszura interpretacyjna do normy handlowej dla marchwi zawartej w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 730/1999 z dnia 7 kwietnia 1999 r. SPIS TREŚCI 1. Wstęp... 3 2. Tekst normy z komentarzem... 4

Bardziej szczegółowo

WPŁYW WILGOTNOŚCI PESTEK DYNI NA WYBRANE WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNE

WPŁYW WILGOTNOŚCI PESTEK DYNI NA WYBRANE WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNE Acta Sci. Pol., Technica Agraria 11(3-4) 212, 47-53 WPŁYW WILGOTNOŚCI PESTEK DYNI NA WYBRANE WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNE Ewa Sosińska, Marian Panasiewicz Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie Streszczenie. Celem

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie owoców i warzyw w żywieniu

Zastosowanie owoców i warzyw w żywieniu Zastosowanie owoców i warzyw w żywieniu Opracowała: Magdalena Kalejta technolog żywności i żywienia człowieka Zespół Szkół Licealnych i Zawodowych w Olecku Olecko 2012 r. Warzywa i owoce powinny być szeroko

Bardziej szczegółowo

Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu Departament Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Rolnictwo i obszary wiejskie w Wielkopolsce

Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu Departament Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Rolnictwo i obszary wiejskie w Wielkopolsce Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu Rolnictwo i obszary wiejskie w Wielkopolsce WIELKOPOLSKA w Europie WIELKOPOLSKA w Polsce Podział Administracyjny Województwa Wielkopolskiego Liczba

Bardziej szczegółowo

KOSZTORYS OFERTOWY (załącznik nr 1.6 do formularza ofertowego)

KOSZTORYS OFERTOWY (załącznik nr 1.6 do formularza ofertowego) Nr sprawy: SP 30/07/11/2015 Załącznik nr 4 do Specyfikacji KOSZTORYS OFERTOWY (załącznik nr 1.6 do formularza ofertowego) CZĘŚĆ 6 ZAMÓWIENIA PUBLICZNEGO PRODUKTY OGÓLNOSPOŻYWCZE I NABIAŁOWE Lp Opis produktu

Bardziej szczegółowo

III rok OŚI. Analiza żywności - ćwiczenia laboratoryjne. Elementy analizy sensorycznej

III rok OŚI. Analiza żywności - ćwiczenia laboratoryjne. Elementy analizy sensorycznej 1 III rok OŚI Analiza żywności - ćwiczenia laboratoryjne Elementy analizy sensorycznej 1.1. Wprowadzenie Analiza sensoryczna zajmuje się oznaczaniem jakości sensorycznej żywności za pomocą jednego lub

Bardziej szczegółowo

WYBRANE SKŁADNIKI POKARMOWE A GENY

WYBRANE SKŁADNIKI POKARMOWE A GENY WYBRANE SKŁADNIKI POKARMOWE A GENY d r i n ż. Magdalena Górnicka Zakład Oceny Żywienia Katedra Żywienia Człowieka WitaminyA, E i C oraz karotenoidy Selen Flawonoidy AKRYLOAMID Powstaje podczas przetwarzania

Bardziej szczegółowo

Rolnictwo w Polsce. Kołaczkowska Adrianna 2a

Rolnictwo w Polsce. Kołaczkowska Adrianna 2a Rolnictwo w Polsce Kołaczkowska Adrianna 2a Rolnictwo Jest jednym z głównych działów gospodarki, jego głównym zadaniem jest dostarczanie płodów rolnych odbiorcom na danym terenie. Przedmiotem rolnictwa

Bardziej szczegółowo

Mechanizmy i systemy regulacji rynku owoców i warzyw oraz ich przetworów. Dr Aneta Jarosz-Angowska "Mechanizmy WPR" 1

Mechanizmy i systemy regulacji rynku owoców i warzyw oraz ich przetworów. Dr Aneta Jarosz-Angowska Mechanizmy WPR 1 Mechanizmy i systemy regulacji rynku owoców i warzyw oraz ich przetworów "Mechanizmy WPR" 1 Mechanizmy WPR w sektorze owoców i warzyw: polityka wspierania cen dla producentów, ochrona rynku Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

PAMIETAJ RZUCAJĄC PALENIE ZMIEŃ DIETĘ

PAMIETAJ RZUCAJĄC PALENIE ZMIEŃ DIETĘ PAMIETAJ RZUCAJĄC PALENIE ZMIEŃ DIETĘ Wiele osób rozważających decyzję o rzuceniu palenia obawia się przytycia. Jeśli i Ty masz podobne obawy skorzystaj z naszych rad. Chcąc po zaprzestaniu palenia utrzymać

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE

WYMAGANIA EDUKACYJNE WYMAGANIA EDUKACYJNE niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z obowiązkowych zajęć edukacyjnych według nowej podstawy programowej Przedmiot: TOWAR JAKO PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo

pochodzenia Kod kraju Hodowla Roślin Strzelce sp. z o.o., ul. Główna 20, Strzelce 2 Augusta 2002

pochodzenia Kod kraju Hodowla Roślin Strzelce sp. z o.o., ul. Główna 20, Strzelce 2 Augusta 2002 Kod kraju pochodzenia 12. Soja Uwagi ogólne Wyniki z doświadczeń PDO dla soi opracowano po dwuletnim okresie w 2011 i 2012 roku. Doświadczenia przeprowadzono w trzech punktach doświadczalnych: SDOO w Przecławiu,

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. PODSTAWY TOWAROZNAWSTWA 11 WSTĘP 9

SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. PODSTAWY TOWAROZNAWSTWA 11 WSTĘP 9 SPIS TREŚCI WSTĘP 9 ROZDZIAŁ 1. PODSTAWY TOWAROZNAWSTWA 11 1. Podstawy towaroznawstwa 13 1.1. Zakres towaroznawstwa 13 1.2. Klasyf ikacja towarów 15 1.3. Kryteria podziału towarów (PKWiU) 15 1.4. Normalizacja

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI

ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI 1. Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2. Bądź codziennie aktywny fizycznie - ruch korzystnie wpływa na sprawność i prawidłową sylwetkę.

Bardziej szczegółowo

Journal of Agribusiness and Rural Development

Journal of Agribusiness and Rural Development Journal of Agribusiness and Rural Development www.jard.edu.pl tłumaczenie KIERUNKI PRODUKCJI GOSPODARSTW EKOLOGICZNYCH W POLSCE Maria Golinowska Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Abstrakt. Celem opracowania

Bardziej szczegółowo

Nazwa produktu Masa kcal Białko Tłuszcz jednonienasyc wielonienasy Cholesterol Sacharoza Laktoza

Nazwa produktu Masa kcal Białko Tłuszcz jednonienasyc wielonienasy Cholesterol Sacharoza Laktoza kwasy kwasy kwasy tłuszczowe tłuszczowe Cholesterol Sacharoza Masa Energia [kcal] Białko Tłuszcz tłuszczowe Laktoza jednonienasyc wielonienasy [mg] one cone 1. 2. Wieprzowina 100 261 18,0 21,3 7,46 10,74

Bardziej szczegółowo

Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy

Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy To NASZ Zielony sklepik w Zespole Szkół im. Jana Pawła II w Zielonkach! ZIELONKI = Zielony Sklepik = zdrowe i smaczne jedzenie Mamy coś do powiedzenia o piramidzie zdrowego

Bardziej szczegółowo

PRODUKCJA SOKÓW. SOKI to w pełni naturalne produkty, otrzymywane wyłącznie

PRODUKCJA SOKÓW. SOKI to w pełni naturalne produkty, otrzymywane wyłącznie SOKI to w pełni naturalne produkty, otrzymywane wyłącznie ze zdrowych, dojrzałych, świeżych lub przechowywanych owoców i warzyw. Otrzymuje się je poprzez tłoczenie soku z miazgi lub mechaniczne przetarcie.

Bardziej szczegółowo

Produkcja cukru ekologicznego. dr inż. Maciej Wojtczak

Produkcja cukru ekologicznego. dr inż. Maciej Wojtczak dr inż. Maciej Wojtczak Żywność ekologiczna?? CUKIER EKOLOGICZNY? ORGANIC SUGAR 2 Rolnictwo ekologiczne To sposób gospodarowania ograniczający zależność od nakładów zewnętrznych poprzez stymulowanie biologicznych

Bardziej szczegółowo

WARZYWA JAKIE I ILE W WYBRANYCH SCHORZENIACH

WARZYWA JAKIE I ILE W WYBRANYCH SCHORZENIACH WARZYWA JAKIE I ILE W WYBRANYCH SCHORZENIACH dr inż. Dominika Głąbska Zakład Dietetyki Katedra Dietetyki Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji SGGW warzywa i owoce są istotnym elementem codziennej

Bardziej szczegółowo