Management Systems in Production Engineering No 3(7), 2012

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Management Systems in Production Engineering No 3(7), 2012"

Transkrypt

1 WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA OBCIĄŻENIA OKRĘTOWYCH SILNIKÓW POMOCNICZYCH PODCZAS POSTOJU STATKÓW W PORTACH ASSESSMENT OF MARINE AUXILIARY ENGINES LOAD FACTOR IN PORTS Grzegorz NICEWICZ, Dariusz TARNAPOWICZ Akademia Morska w Szczecinie Streszczenie: Do obliczenia wielkości emisji zanieczyszczeń powietrza generowanych przez statki podczas postoju w porcie konieczna jest miedzy innymi znajomość współczynnika obciążenia okrętowych silników pomocniczych. Wartość tego współczynnika w raportach organizacji światowych, zajmujących się problematyką emisji spalin przez statki, określana jest głównie na podstawie wywiadów przeprowadzanych ze starszymi mechanikami na statkach. W pracy przedstawiono metodę wyznaczania tego współczynnika w oparciu o badania identyfikacyjne obciążeń okrętowych systemów elektroenergetycznych, prowadzone przez autorów. Dokonano również porównania uzyskanych w ten sposób wyników z wartościami podawanymi w raportach światowych. Słowa kluczowe: emisja zanieczyszczeń powietrza przez statki w portach, współczynnik obciążenia silników pomocniczych 1. Wprowadzenie Współczynnik obciążenia spalinowych silników okrętowych jest podstawową informacją dla obliczenia emisji przez statki zanieczyszczeń powietrza. Współczynniki obciążeń decydujące o wynikach wyliczeń emisji podawane w różnych raportach z mniejszą lub większą aproksymacją. Dla silników pomocniczych raporty głównych światowych organizacji zajmujących się emisją spalin [1, 2, 3] przedstawiają zestawienie współczynników obciążenia w zależności od rodzaju statku i trybu pracy. Zestawienia te są przygotowywane na podstawie danych z rejestrów statków oraz wywiadów przeprowadzonych z kapitanami statków, starszymi mechanikami i stacjami pilotów. Tabela 1 przedstawia zestawienie wskaźników mocy silników pomocniczych w stosunku do silników głównych oraz wskaźniki obciążenia silników pomocniczych w stanie pracy postój w porcie (opracowano na podstawie [2]).

2 Tabela 1. Auxiliary Engine Power Ratios and Auxiliary Engine Load Factor in hoteling mode [2] Ship Type Average Propulsion Engine (kw) Average Auxiliary Engines Power Total Engine Speed Each (kw) Power (kw) Auxiliary to Propulsion Ratio Auxiliary Engine Load Factor in hoteling mode Auto Medium 0,266 0,24 Carrier Bulk Medium 0,222 0,22 Carrier Container , Medium 0,220 0,17 Ship Passenger , Medium 0,278 0,64 Ship General Medium 0,191 0,22 Cargo Miscellan ,680 Medium 0,269 0,22 eous RORO Medium 0,259 0,30 Reefer Medium 0,406 0,34 Tanker Medium 0,211 0,67 Wyznaczone w taki sposób współczynniki obciążenia silników pomocniczych nie są zbyt precyzyjne. Wynika to przede wszystkim z braku danych empirycznych o rzeczywistych wartościach obciążenia okrętowych systemów elektroenergetycznych [4]. Dane w raportach wysyłanych przez starszych mechaników do armatorskich służb technicznych, nadzorujących eksploatację statków, są zbyt szczątkowe, o czym autorzy pisali w pracy [5]. Ponadto obciążenie okrętowych zespołów prądotwórczych odczytywane na kilowatomierzach lub stacjach graficznych systemu kontrolno-alarmowego siłowni okrętowej w centrali manewrowo-kontrolnej (CMK) nie jest równoważne z obciążeniem silników pomocniczych. Obciążenie silnika pomocniczego należy obliczyć uwzględniając współczynnik nadmiaru mocy silnika pomocniczego do mocy prądnicy oraz sprawność prądnicy. Niestety w przypadku danych gromadzonych przez towarzystwa klasyfikacyjne statków, nie zbiera się informacji na temat współczynnika sprawności prądnic, współczynnika nadmiaru mocy silników pomocniczych do mocy prądnic czy mocy samych silników pomocniczych, a jedynie wartość nominalnej mocy czynnej zespołów prądotwórczych, rozumianej jako moc czynna prądnic. Dlatego współczynnik obciążenia silników pomocniczych podawany w tabeli 1 odpowiada bardziej współczynnikowi obciążenia zespołów prądotwórczych (prądnic). W związku z tym autorzy opracowali metodę wyznaczania współczynnika obciążenia okrętowych silników pomocniczych podczas postoju w porcie dla różnego typu statków morskich w oparciu o badania identyfikacyjne obciążeń okrętowych systemów elektroenergetycznych. Opis metody i uzyskane wyniki przedstawiono w dalszej części pracy. 2. Badania identyfikacyjne obciążeń okrętowych systemów elektroenergetycznych O przyczynach podjęcia badań identyfikacyjnych obciążeń okrętowych systemów elektroenergetycznych i problemach związanych z ich prowadzeniem autorzy pisali szeroko chociażby w pracy [4]. W związku z realizacją w Akademii Morskiej w Szczecinie międzynarodowego projektu: BSR InnoShip: Baltic Sea cooperation for reducing ship and port emissions through knowledge and innovation, zaszła potrzeba wykorzystania wyników tych badań do określenia empirycznego współczynnika obciążenia okrętowych silników pomocniczych. 2

3 W Akademii Morskiej w Szczecinie badania identyfikacyjne obciążeń okrętowych systemów elektroenergetycznych (OSEE) prowadzone były na różnego typu jednostkach o funkcji transportowej w fazie ich eksploatacji przez zagraniczne i krajowe przedsiębiorstwa armatorskie. Badania prowadzono w latach rejestrując obciążenie OSEE we wszystkich typowych dla danej jednostki stanach eksploatacji i w różnych warunkach klimatyczno-pogodowych. Analizie poddano 14 typów statków, mających tzw. jednostki siostrzane, zbudowanych w latach , z czego trzy w latach , dwie w latach , cztery w okresie od 1990 do 2000 roku i pięć po roku Jednostek wybudowanych przed rokiem 1977, a objętych badaniami, nie uwzględniono w niniejszej analizie, mimo iż są obecnie w dalszym ciągu eksploatowane, przyjmując, że wiek statku objętego analizą nie może przekraczać 30 lat. Jednostki zostały zbudowane w stoczniach w Bułgarii, Chinach, Francji, Japonii, Jugosławii, Korei Południowej, Niemczech, Norwegii, Polsce i Tajwanie. 14 typów statków obejmuje sześć różnej wielkości kontenerowców (7500 TEU-1100 TEU), dwa typy semikontenerowców, 3 typy masowców oraz po jednym typie drobnicowca, tankowca DP2 i chemikaliowca/produktowca. Długości całkowite statków wynoszą od 72 m do 300 m. Moc napędu głównego jednostek wynosi od 1470 kw do kw. Do napędu głównego na dziesięciu typach jednostek zastosowano silniki wolnoobrotowe, na czterech silniki średnioobrotowe. Pędnikiem w dziesięciu przypadkach jest śruba stała, w czterech śruba nastawna. Bezpośredni napęd śruby zastosowano na dziewięciu typach statku, a pośredni na pięciu, z czego czterokrotnie użyto przekładni redukcyjnej i raz sprzęgła hydrauliczno-kinetycznego. Dodatkowo jedna z jednostek ma elektryczny napęd awaryjny z wykorzystaniem prądnicy wałowej pracującej jako silnik elektryczny. Na czternaście omawianych typów jednostek aż na jedenastu zainstalowano stery strumieniowe. Najczęściej (dziewięć przypadków) stosowanym rozwiązaniem jest jeden dziobowy ster strumieniowy. Tylko na dwóch typach jednostek występują dziobowe i rufowe stery strumieniowe jeden typ kontenerowca i tankowiec DP2. Napęd sterów strumieniowych jest elektryczny na dziesięciu statkach. W jednym przypadku zastosowano ster strumieniowy z napędem hydraulicznym. Niektóre z omawianych typów statków zostały wyposażone w okrętowe urządzenia przeładunkowe, umożliwiające przeprowadzenie operacji ładunkowych w portach bez odpowiedniego zaplecza technologicznego. Ciągła rejestracja zmian obciążenia OSEE jednostek niewyposażonych w nowoczesne komputerowe systemy nadzoru pracy siłowni okrętowej jest niemożliwa. Często, nawet gdy taki system istnieje, dostęp do rejestrowanych danych jest ograniczony. W przypadku starszych systemów, niewyposażonych w dyski twarde, jak HMS 3000, bieżąca wartość obciążenia wyświetlana jest na ekranie stacji graficznej, lecz nie jest zapisywana w pamięci systemu. Systemy nadzoru z wbudowanymi dyskami twardymi nie pozwalają na kopiowanie danych z dysku bezpośrednio na nośnik wymienny z poziomu zwykłego użytkownika oficera mechanika, lecz wymagane do tego są uprawnienia serwisanta systemu, zastrzeżone hasłem. Z uwagi na fakt, że w tym samym czasie przez system alarmowo-kontrolny rejestrowanych jest szereg parametrów istotnych w procesie eksploatacji siłowni okrętowej, to nawet przy współczesnych pojemnościach dysków twardych, wolna przestrzeń dysku ulega szybkiemu zapełnieniu. W praktyce, aby uniknąć okresowej wymiany dysków, dane są automatycznie kasowane w określonych odstępach czasu. Z wymienionych wyżej względów wymagane jest zatem uproszczenie rejestracji obciążenia OSEE. Zmiany obciążenia OSEE w ciągu ustalonych godzin jako realizacje procesu stochastycznego charakteryzuje w szczególny sposób jedna wartość, a mianowicie największe zapotrzebowanie na moc występujące w ciągu danej godziny. Musi być ono zrealizowane przez podsystem wytwórczy, w przeciwnym wypadku statek transportowy jako 3

4 całość nie będzie mógł zrealizować wszystkich stawianych przed nim zadań. Wybór jakiejkolwiek innej pojedynczej wartości obciążenia OSEE zarejestrowanego dla rozważanych realizacji procesu stochastycznego (poza wartością najmniejszą) niesie ze sobą tylko ogólną informację na temat przebiegu zmian zapotrzebowania na moc, ponieważ traktować ją trzeba jedynie jako bieżącą wartość obciążenia. Oszacowanie natomiast chociażby wartości średniej obciążenia OSEE w ciągu ustalonej godziny na bazie kilku czy kilkudziesięciu wartości bieżących lub znajomości najmniejszej i największej wartości zapotrzebowania na moc wydaje się być obarczone zbyt dużym błędem. Wynika to z bardzo nieregularnego przebiegu zmian obciążenia dla ustalonej godziny. Wartość największego zapotrzebowania na moc w OSEE występująca w kolejnych godzinach rejsu jest zmienną losową. Takie zdefiniowanie zmiennej losowej odpowiada pojęciu obciążenia szczytowego P s w danej godzinie używanemu powszechnie w elektroenergetyce lądowej. Przyporządkowanie tej zmiennej losowej kolejnym przedziałom czasu (godzinom) określa się mianem empirycznego szeregu czasowego [6]. Wybór godziny jako przedziału czasu wydaje się być uzasadniony z kilku powodów. Przede wszystkim pozwala na prowadzenie obserwacji przez członka załogi maszynowej w sposób nie utrudniający procesu eksploatacji siłowni okrętowych i jest dość komfortowy dla obserwatora, szczególnie gdy nie istnieje możliwość korzystania z automatycznych zapisów obciążenia przez system nadzoru siłowni okrętowej. Ponadto pozwala na śledzenie i prezentację dynamiki zmian obciążenia w trakcie kolejnych godzin obserwacji oraz umożliwia przyporządkowanie następującym po sobie godzinom odpowiednich zaistniałych stanów eksploatacyjnych, mających największy wpływ na wielkość obciążenia OSEE. W stanach ustalonych w trakcie podróży morskiej, postoju w porcie bez użycia okrętowych urządzeń przeładunkowych, dryfowania, czy postoju na kotwicowisku obciążenie OSEE nie ulega dużym zmianom w kolejnych godzinach, w przeciwieństwie do stanów dynamicznych, kiedy zachodzą gwałtowne zmiany obciążenia związane z pracą sterów strumieniowych lub okrętowych urządzeń przeładunkowych i załączaniem do pracy dużych odbiorników mocy. Przedstawienie eksploatacyjnych obciążeń szczytowych OSEE w postaci empirycznego szeregu czasowego wymaga zastosowania kilku uproszczeń. Należy przyporządkować każdej ustalonej godzinie obserwacji określony stan eksploatacyjny odpowiadający zaobserwowanemu obciążeniu szczytowemu. Trzeba zatem zaokrąglać przedziały czasu trwania stanów eksploatacyjnych statków do pełnych godzin. Ze względu na to, że ścisłe granice czasowe istnienia poszczególnych stanów eksploatacyjnych są w praktyce umowne, nie skutkuje to dużymi błędami, szczególnie przy okresach obserwacji obciążeń OSEE statków objętych badaniami wynoszących kilka miesięcy, gdy liczba godzin wynosi od kilkuset do kilku tysięcy. Ponadto nie można przy rozważaniu omawianych empirycznych szeregów czasowych podawać precyzyjnie chwil załączenia i wyłączenia zespołów prądotwórczych lub prądnic wałowych z szyn głównych. Zachodzi więc również potrzeba zaokrąglenia czasu ich pracy do pełnych godzin. Przyjęta metodyka nie pozwala też na analizę zjawisk dynamicznych zachodzących w OSEE podczas synchronizacji prądnic i procesu rozdziału obciążenia pomiędzy załączanym do pracy równoległej zespołem prądotwórczym a pracującymi wcześniej zespołem lub zespołami prądotwórczymi. Do przeprowadzenia pomiarów mocy czynnej wytwarzanej przez elektrownię okrętową wykorzystywano aparaturą pomiarową będącą na wyposażeniu statku. Objęta jest ona nadzorem instytucji klasyfikacyjnych i musi spełniać narzucone wymogi. Ponadto w przypadku nowoczesnych jednostek spełnia wymagania pełnego rezerwowania pomiarów. Wartość aktualnego obciążenia zespołów prądotwórczych można na bieżąco śledzić na 4

5 kilowatomierzach znajdujących się w CMK, lokalnym stanowisku sterowania pracą zespołów prądotwórczych oraz na mostku. 3. Wyznaczenie współczynnika obciążenia silników pomocniczych na podstawie badań identyfikacyjnych obciążeń okrętowych systemów elektroenergetycznych Wartość obciążenia poszczególnych zespołów prądotwórczych, rozumianego jako moc czynna, mierzona na szynach głównych GTR, wyrażono ułamkiem nominalnej mocy czynnej prądnicy. Aby określić współczynnik obciążenia silnika pomocniczego, należy zatem uwzględnić sprawność prądnicy i współczynnik nadmiaru mocy silnika pomocniczego do mocy czynnej prądnicy danego zespołu prądotwórczego. W przypadku postoju w porcie statków najczęściej pracuje tylko jeden zespół prądotwórczy. Aczkolwiek w przypadku operacji ładunkowych przeprowadzanych przy użyciu okrętowych urządzeń przeładunkowych potrzebna jest współpraca równoległa dwóch zespołów prądotwórczych. Rozkłady obciążeń zespołów prądotwórczych podczas pracy samodzielnej w porcie statków objętych badaniami pokazano za pomocą wykresów ramkawąsy na rys. 1. W przypadku statków mających zespoły prądotwórcze różnej mocy na rys. 1 pokazano rozkłady obciążeń zespołów prądotwórczych dużej mocy (ZP DM), a na rys. 2 rozkłady obciążeń zespołów prądotwórczych małej mocy (ZP MM). Rys. 1. Rozkłady obciążeń zespołów prądotwórczych podczas pracy samodzielnej w porcie różnego typu statków pokazane za pomocą wykresów ramka-wąsy 5

6 Rys. 2. Rozkłady obciążeń zespołów prądotwórczych małej mocy podczas pracy samodzielnej w porcie pokazane za pomocą wykresów ramka-wąsy Zilustrowanie otrzymanych rozkładów obciążeń zespołów prądotwórczych wprowadzonym przez Tukeya w 1977 roku wykresem ramkowym pozwala w łatwy sposób porównywać ich miary położenia, rozproszenia oraz asymetrii, tj. wartości najmniejszej i największej, mediany oraz dolnego i górnego kwartyla. Zróżnicowanie wartości obciążenia szczytowego zespołów prądotwórczych ocenia się porównując długości czterech kolejnych odcinków określających po 25% zarejestrowanych wartości obciążenia szczytowego. O zróżnicowaniu 50% najbardziej typowych wartości obciążenia świadczy wysokość ramki wykresu, odpowiadająca rozstępowi międzykwartylowemu. Natomiast asymetrię w całym rozkładzie ocenia się porównując długości tzw. wąsów. Jeżeli górny wąs jest dłuższy od wąsa dolnego, to rozkład charakteryzuje się asymetrią prawostronną i analogicznie, jeżeli dolny wąs jest dłuższy od górnego to rozkład ma asymetrię lewostronną. Analizując położenie mediany ocenia się asymetrię wśród 50% najbardziej typowych wartości obciążenia szczytowego. Jeżeli mediana położona jest bliżej górnego (trzeciego) kwartyla, reprezentowanego na wykresie przez górny bok ramki, to rozkład obciążeń szczytowych w części środkowej jest asymetryczny lewostronnie i przez analogię, jeżeli mediana jest położona bliżej dolnego (pierwszego kwartyla), reprezentowanego na wykresie przez dolny bok ramki, to rozkład obciążeń szczytowych w części środkowej jest asymetryczny prawostronnie. Przedstawione na rys. 1 i 2 rozkłady obciążeń szczytowych zespołów prądotwórczych stanowią podstawę do analizy obciążenia silników pomocniczych omówionej w dalszej części pracy. Wartości liczbowe statystyk poszczególnych rozkładów zestawiono w tabeli 2, a dla zespołów prądotwórczych małej mocy w tabeli 3. 6

7 Tabela 2. Wartości liczbowe statystyk rozkładów obciążeń zespołów prądotwórczych statków przy pracy samodzielnej w porcie Typ Obciążenie ZP przy pracy samodzielnej w porcie statk u średnia mediana odchylenie standardowe minimum maksimum _25% _75% liczba obserwacji I 0, ,36 0, ,34 0,46 0,34 0, II 0, ,62 0, ,51 0,75 0,6 0, III 0, ,59 0, ,45 0,73 0,59 0, IV 0, ,5 0, ,36 0,64 0,47 0,53 13 V 0, ,65 0, ,48 0,91 0,55 0, VI 0, ,33 0, ,16 0,67 0,26 0, VII 0, ,56 0, ,49 0,72 0,53 0, VIII 0, ,53 0, ,4 0,63 0,5 0, IX 0, ,37 0, ,22 0,37 0,35 0, X 0, ,39 0, ,29 0,44 0,29 0, XI 0, ,63 0, ,41 0,88 0,47 0, XII 0, ,42 0, ,29 0,63 0,38 0, XIII 0, ,56 0, ,51 0,69 0,54 0, XIV 0, ,48 0, ,48 0,49 0,48 0,49 19 Tabela 3. Wartości liczbowe statystyk rozkładów obciążeń zespołów prądotwórczych małej mocy (ZP MM) statków przy pracy samodzielnej w porcie Typ Obciążenie ZP MM przy pracy samodzielnej w porcie statku średnia mediana odchylenie standardowe minimum maksimum _25% _75% liczba obserwacji I 0, ,62 0, ,43 0,78 0,59 0, II 0, ,57 0, ,53 0,69 0,53 0, Podsystemy wytwórcze OSEE statków objętych badaniami różnią się znacznie nadwyżką mocy silnika pomocniczego do nominalnej mocy czynnej prądnicy niezależnych zespołów prądotwórczych. Współczynniki nadwyżki mocy (α NM ) wynoszą od 1,05 do 1,62. Najmniejsze wartości współczynników odnotowano na statkach budowanych po roku Szczegółowe zestawienie wartości współczynników nadmiaru mocy zestawiono w tabeli 4. W przypadku, gdy w podsystemie wytwórczym zainstalowano zespoły prądotwórcze o różnej mocy, w tabeli 4 podano odpowiednio więcej niż jedną wartość współczynnika. W celu wyznaczenia współczynnika obciążenia silników pomocniczych należy zatem uwzględnić sprawność prądnicy oraz współczynnik nadmiaru mocy silnika pomocniczego do nominalnej mocy czynnej prądnicy. Wymaga to znajomości danych technicznych silników pomocniczych i prądnic zespołów prądotwórczych. Przyjmując za [7] sprawność prądnic na poziomie ƞ G =0,95 współczynnik obciążenia silników pomocniczych wyraża się wzorem:, (1) gdzie: współczynnik obciążenia silnika pomocniczego, LF AE LF GS współczynnik obciążenia zespołu prądotwórczego (prądnicy), ƞ G sprawność prądnicy (0,95), α NM współczynnik nadmiaru mocy silnika pomocniczego do prądnicy. 7

8 Tabela 4. Wartości współczynników nadmiaru mocy (α NM ) silników pomocniczych do mocy czynnej prądnic zespołów prądotwórczych na statkach objętych badaniami identyfikacyjnymi obciążeń OSEE Typ statku Rok budowy Współczynnik nadmiaru mocy silników pomocniczych do mocy czynnej prądnic ZP I - kontenerowiec 7500 TEU ,05 1,05 II - kontenerowiec 7500 TEU ,05 1,05 III - kontenerowiec 5500 TEU ,40 IV - kontenerowiec 3050 TEU ,05 V - kontenerowiec 2200 TEU ,06 VI - kontenerowiec 1100 TEU ,21 VII - semikontenerowiec ,62 VIII - semikontenerowiec ,25 IX - masowiec ,60 X - masowiec ,10 XI - masowiec ,09 XII - drobnicowiec ,46 XIII tankowiec DP ,07 XIV chemikaliowiec / produktowiec ,11 1,26 Jako współczynnik obciążenia zespołu prądotwórczego (prądnicy) LF GS proponuje się przyjąć wartość średniej lub mediany rozkładów empirycznych obciążeń poszczególnych zespołów prądotwórczych statków podczas postoju w porcie. Korzystając ze wzoru (1) można wówczas obliczyć wartości współczynnika obciążenia silników pomocniczych. Wartości tak rozumianego empirycznego współczynnika obciążenia silników pomocniczych przedstawiono w tabeli 5 i 6. Tabela 5. Wartości współczynnika obciążenia silników pomocniczych statków w porcie Współczynnik obciążenia silników pomocniczych porcie LF AE Typ statku średnia mediana I - kontenerowiec 7500 TEU 0,374 0,361 II - kontenerowiec 7500 TEU 0,631 0,622 III - kontenerowiec 5500 TEU 0,443 0,444 IV - kontenerowiec 3050 TEU 0,497 0,501 V - kontenerowiec 2200 TEU 0,653 0,645 VI - kontenerowiec 1100 TEU 0,307 0,287 VII - semikontenerowiec 0,364 0,364 VIII - semikontenerowiec 0,450 0,446 IX - masowiec 0,237 0,243 X - masowiec 0,352 0,373 XI - masowiec 0,585 0,608 XII - drobnicowiec 0,312 0,303 XIII tankowiec DP2 0,561 0,551 XIV chemikaliowiec / produktowiec 0,460 0,455 8

9 Tabela 6. Wartości współczynnika obciążenia silników pomocniczych małej mocy statków w porcie Współczynnik obciążenia ZP przy pracy samodzielnej w porcie LF AE Typ statku średnia mediana I - kontenerowiec 7500 TEU 0,606 0,622 II - kontenerowiec 7500 TEU 0,596 0,571 W przypadku niewielkich wartości współczynnika nadmiaru mocy α NM (1,05 1,10), czyli kiedy moc silników spalinowych dobierana była dość dokładnie do mocy znamionowej prądnic w elektrowniach okrętowych i przy sprawnościach prądnic na poziomie 0,95 można przyjąć, że obciążenie silnika spalinowego jest równe obciążeniu prądnicy. Jeżeli chcemy wyrazić współczynnik obciążenia silnika spalinowego w procentach jego mocy nominalnej, to wzór (1) przyjmuje postać: 100%, (2) a wartości współczynnika podane w tabelach 5 i 6 należy pomnożyć przez Podsumowanie Przedstawione w tabeli 5 i 6 wartości współczynników obciążenia silników pomocniczych w porcie statków objętych badaniami identyfikacyjnymi obciążeń okrętowych systemów elektroenergetycznych są wyższe od wartości podanych w tabeli 1. Należy jednak pamiętać, że wartości podane w tabeli 1 są opracowane statystycznie dla wielu podobnych jednostek, natomiast dane w tabelach 5 i 6 dotyczą konkretnych pojedynczych statków lub statków siostrzanych. Współczynniki te mogą być wyższe z powodu korzystania w portach z okrętowych urządzeń przeładunkowych, w które była wyposażona część jednostek objętych badaniami. Zaproponowana w pracy metoda wyznaczania współczynników obciążenia silników pomocniczych w portach jest na pewno bardziej wiarygodna, niż metody gromadzenia danych oparte na wywiadach ze starszymi mechanikami. W dłuższej perspektywie czasowej dostęp do danych o obciążeniach zespołów prądotwórczych będzie ułatwiony przy wykorzystaniu powszechnej już na statkach łączności satelitarnej i komputerowych systemach nadzoru nad pracą siłowni okrętowej, w tym również nad elektrownią okrętową. Przy wprowadzeniu odpowiednich przepisów administracyjnych, władze portowe mogłyby automatycznie otrzymywać dane ze statków o obciążeniach zespołów prądotwórczych podczas postoju w porcie i zużyciu paliwa, a przy znajomości sprawności prądnic i współczynników nadmiaru mocy silników pomocniczych do prądnic precyzyjnie określać obciążenie pracujących silników pomocniczych i wielkość emisji zanieczyszczeń powietrza przez nie generowanych. 5. LITERATURA [1] European Commission: Quantification of emissions from ships associated with ship movements between ports in the European Community. Final Report. Entec UK Limited. July [2] U.S. Environmental Protection Agency: Current Methodologies in Preparing Mobile Source Port-Related Emission Inventories. Final Report. Prepared by IFC INTERNATIONAL. April [3] Dalsøren S. B., Eide M.S., Endresen Ø., Mjelde A., Gravir G., Isaksen I.S.A.: Update on emissions and environmental impacts from the international fleet of ships. The contribution from major ship types and ports. Atmospheric Chemistry and Physics Discussions (ACPD). 8, s

10 [4] Matuszak Z., Nicewicz G.: Assessment of Hitherto Existing Identification Tests of Marine Electric Power Systems Loads. Polish Journal of Environmental Studies. Vol. 18, No. 2A (2009). HARD Publishing Company. Olsztyn s [5] Matuszak Z., Nicewicz G.: Ocena obciążeń okrętowych systemów elektroenergetycznych na podstawie danych eksploatacyjnych w dokumentach okrętowych. SYSTEMS Journal of Transdisciplinary Systems Science. Vol. 13, Special Issue 2/ s [6] Matuszak Z., Nicewicz G.: Wykorzystanie szeregów czasowych do analizy obciążeń izolowanych systemów elektroenergetycznych. Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstwa. Nr 6(701), Czerwiec s. 92. [7] Cichy, M., Kowalski, Z., Maksimow, J.I., Roszczyk, S.: Statyczne i dynamiczne własności okrętowych zespołów prądotwórczych. Wydawnictwo Morskie. Gdańsk

WARUNKI PRZYZNANIA ŚWIADECTWA PO RAZ PRIERWSZY. ukończenie kursu w ośrodku. szkoleniowym. szkoleniowym

WARUNKI PRZYZNANIA ŚWIADECTWA PO RAZ PRIERWSZY. ukończenie kursu w ośrodku. szkoleniowym. szkoleniowym POLSKA PRZED DM 20.08.2013 r. ODNOWIE DO PRZEWOZU GAZÓW SKROPLONYCH STOPIEŃ PODSTAWOWY in Liquified Gas Tanker Familiarization świadectwa przeszkolenia na zbiornikowce do przewozu: gazów skroplonych stopień

Bardziej szczegółowo

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji METROLOGIA I KONTKOLA JAKOŚCI - LABORATORIUM TEMAT: STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU 1. Cel ćwiczenia Zapoznanie studentów z podstawami wdrażania i stosowania metod

Bardziej szczegółowo

Method of determining energy demand for main propulsion, electric power and boiler capacity for modern cruise liners by means of statistic methods

Method of determining energy demand for main propulsion, electric power and boiler capacity for modern cruise liners by means of statistic methods Scientific Journals Maritime University of Szczecin Zeszyty Naukowe Akademia Morska w Szczecinie 28, 14(86) pp. 9 13 28, 14(86) s. 9 13 Metoda określania zapotrzebowania energii do napędu statku, energii

Bardziej szczegółowo

ANALIZA AWARII W UKŁADZIE ELEKTROENERGETYCZNYM SYSTEMU DYNAMICZNEGO POZYCJONOWANIA STATKU

ANALIZA AWARII W UKŁADZIE ELEKTROENERGETYCZNYM SYSTEMU DYNAMICZNEGO POZYCJONOWANIA STATKU Maciej Dęsoł Akademia Morska w Gdyni ANALIZA AWARII W UKŁADZIE ELEKTROENERGETYCZNYM SYSTEMU DYNAMICZNEGO POZYCJONOWANIA STATKU Rozwój systemów dynamicznego pozycjonowania statku spowodował coraz większe

Bardziej szczegółowo

Statystyczne sterowanie procesem

Statystyczne sterowanie procesem Statystyczne sterowanie procesem SPC (ang. Statistical Process Control) Trzy filary SPC: 1. sporządzenie dokładnego diagramu procesu produkcji; 2. pobieranie losowych próbek (w regularnych odstępach czasu

Bardziej szczegółowo

Sprawowanie opieki medycznej nad chorym - szkolenie pełne - szkolenie uaktualniające

Sprawowanie opieki medycznej nad chorym - szkolenie pełne - szkolenie uaktualniające Temat sprawy: Ośrodki szkoleniowe uznane i nadzorowane przez Dyrektora Urzędu Morskiego w Szczecinie 1. Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa Morskiego Akademii Morskiej w Szczecinie ul. Ludowa 7/8 71-700 Szczecin

Bardziej szczegółowo

Materiały dydaktyczne. Semestr IV. Laboratorium

Materiały dydaktyczne. Semestr IV. Laboratorium Materiały dydaktyczne Napędy hydrauliczne Semestr IV Laboratorium 1 1. Zagadnienia realizowane na zajęciach laboratoryjnych Zagadnienia według treści zajęć dydaktycznych: Podstawowe rodzaje napędowych

Bardziej szczegółowo

System kontroli eksploatacji maszyn i urządzeń

System kontroli eksploatacji maszyn i urządzeń System kontroli eksploatacji maszyn i urządzeń Sprawne zarządzanie parkiem maszynowym w przedsiębiorstwie Vectan jest informatycznym systemem kontroli eksploatacji urządzeń, umożliwiającym stały monitoring

Bardziej szczegółowo

PRODUCTION OF THE FUEL CONSUMPTION RATE AS A RESULT OF STEPWISE LOAD CONTROLLING METHOD FOR SHIP IC ENGINES WORKING PARALLELY

PRODUCTION OF THE FUEL CONSUMPTION RATE AS A RESULT OF STEPWISE LOAD CONTROLLING METHOD FOR SHIP IC ENGINES WORKING PARALLELY Journal of KONES Internal Combustion Engines 2002 No. 3 4 ISSN 23 4005 PRODUCTION OF THE FUEL CONSUMPTION RATE AS A RESULT OF STEPWISE LOAD CONTROLLING METHOD FOR SHIP IC ENGINES WORKING PARALLELY Andrzej

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie: Wprowadzenie do obsługi programu statystycznego SAS Enterprise Guide. Statystyka opisowa w SAS Enterprise Guide.

Ćwiczenie: Wprowadzenie do obsługi programu statystycznego SAS Enterprise Guide. Statystyka opisowa w SAS Enterprise Guide. Ćwiczenie: Wprowadzenie do obsługi programu statystycznego SAS Enterprise Guide. Statystyka opisowa w SAS Enterprise Guide. 1. Załóż we własnym folderze podfolder o nazwie cw2 i przekopiuj do niego plik

Bardziej szczegółowo

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1.

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Spis treści 1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Zastosowana metodologia rangowania obiektów wielocechowych... 53 1.2.2. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

Podstawowe definicje statystyczne

Podstawowe definicje statystyczne Podstawowe definicje statystyczne 1. Definicje podstawowych wskaźników statystycznych Do opisu wyników surowych (w punktach, w skali procentowej) stosuje się następujące wskaźniki statystyczne: wynik minimalny

Bardziej szczegółowo

Parametry statystyczne

Parametry statystyczne I. MIARY POŁOŻENIA charakteryzują średni lub typowy poziom wartości cechy, wokół nich skupiają się wszystkie pozostałe wartości analizowanej cechy. I.1. Średnia arytmetyczna x = x 1 + x + + x n n = 1 n

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ I ETAPU PISEMNEGO

CZĘŚĆ I ETAPU PISEMNEGO .1. Elektryk 74[01] Do egzaminu zgłoszonych zostało: 1 336 Przystąpiło łącznie: 1 09 1 010 81 ETAP PISEMNY ETAP PRAKTYCZNY 540 (53,5%) 663 (80,8%) DYPLOM POTWIERDZAJĄCY KWALIFIKACJE ZAWODOWE otrzymało:

Bardziej szczegółowo

Rys. 1. Instalacja chłodzenia wodą słodką cylindrów silnika głównego (opis w tekście)

Rys. 1. Instalacja chłodzenia wodą słodką cylindrów silnika głównego (opis w tekście) Leszek Chybowski Wydział Mechaniczny Politechnika Szczecińska ZASTOSOWANIE DRZEWA USZKODZEŃ DO WYBRANEGO SYSTEMU SIŁOWNI OKRĘTOWEJ 1. Wprowadzenie Stanem systemu technicznego określa się zbiór wartości

Bardziej szczegółowo

I. KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU

I. KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU I. KARTA PRZEDMIOTU. Nazwa przedmiotu: ELEKTRYCZNE URZĄDZENIA OKRĘTOWE. Kod przedmiotu: Ed 3. Jednostka prowadząca: Wydział Mechaniczno-Elektryczny 4. Kierunek: Mechanika i budowa maszyn 5. Specjalność:

Bardziej szczegółowo

Wykład 3. Metody opisu danych (statystyki opisowe, tabele liczności, wykresy ramkowe i histogramy)

Wykład 3. Metody opisu danych (statystyki opisowe, tabele liczności, wykresy ramkowe i histogramy) Wykład 3. Metody opisu danych (statystyki opisowe, tabele liczności, wykresy ramkowe i histogramy) Co na dzisiejszym wykładzie: definicje, sposoby wyznaczania i interpretacja STATYSTYK OPISOWYCH prezentacja

Bardziej szczegółowo

Projekt zaliczeniowy z przedmiotu Statystyka i eksploracja danych (nr 3) Kamil Krzysztof Derkowski

Projekt zaliczeniowy z przedmiotu Statystyka i eksploracja danych (nr 3) Kamil Krzysztof Derkowski Projekt zaliczeniowy z przedmiotu Statystyka i eksploracja danych (nr 3) Kamil Krzysztof Derkowski Zadanie 1 Eksploracja (EXAMINE) Informacja o analizowanych danych Obserwacje Uwzględnione Wykluczone Ogółem

Bardziej szczegółowo

WIELKA SGH-OWA POWTÓRKA ZE STATYSTYKI ROZKŁAD EMPIRYCZNY

WIELKA SGH-OWA POWTÓRKA ZE STATYSTYKI ROZKŁAD EMPIRYCZNY WIELKA SGH-OWA POWTÓRKA ZE STATYSTYKI ROZKŁAD EMPIRYCZNY Liczebności i częstości Liczebność liczba osób/respondentów/badanych, którzy udzielili tej konkretnej odpowiedzi. Podawana w osobach. Częstość odsetek,

Bardziej szczegółowo

Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE.

Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE. Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE Marcin Kautsch Opracowanie dla Urzędu Marszałkowskiego Województwa Opolskiego Kraków,

Bardziej szczegółowo

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych Struktura wysokości emerytur i rent wypłacanych przez ZUS po waloryzacji w marcu 2015 roku. Warszawa 2015 Opracowała: Ewa Karczewicz

Bardziej szczegółowo

Ocena mocy elektrycznej siłowni kontenerowca we wstępnym etapie projektowania

Ocena mocy elektrycznej siłowni kontenerowca we wstępnym etapie projektowania Scientific Journals Maritime University of Szczecin Zeszyty Naukowe Akademia Morska w Szczecinie 2009, 17(89) pp. 25 31 2009, 17(89) s. 25 31 Ocena mocy elektrycznej siłowni kontenerowca we wstępnym etapie

Bardziej szczegółowo

I.1.1. Technik mechanik 311[20]

I.1.1. Technik mechanik 311[20] I.1.1. Technik mechanik 311[20] Do egzaminu zostało zgłoszonych: 14 668 Przystąpiło łącznie: 13 042 przystąpiło: 12 472 przystąpiło: ETAP PISEMNY ETAP PRAKTYCZNY zdało: 10 323 (82,8%) zdało: 3 109 (24,8%)

Bardziej szczegółowo

Statystyka w pracy badawczej nauczyciela Wykład 3: Analiza struktury zbiorowości statystycznej. dr inż. Walery Susłow walery.suslow@ie.tu.koszalin.

Statystyka w pracy badawczej nauczyciela Wykład 3: Analiza struktury zbiorowości statystycznej. dr inż. Walery Susłow walery.suslow@ie.tu.koszalin. Statystyka w pracy badawczej nauczyciela Wykład 3: Analiza struktury zbiorowości statystycznej dr inż. Walery Susłow walery.suslow@ie.tu.koszalin.pl Zadania analityczne (1) Analiza przewiduje badanie podobieństw

Bardziej szczegółowo

Porównanie generatorów liczb losowych wykorzystywanych w arkuszach kalkulacyjnych

Porównanie generatorów liczb losowych wykorzystywanych w arkuszach kalkulacyjnych dr Piotr Sulewski POMORSKA AKADEMIA PEDAGOGICZNA W SŁUPSKU KATEDRA INFORMATYKI I STATYSTYKI Porównanie generatorów liczb losowych wykorzystywanych w arkuszach kalkulacyjnych Wprowadzenie Obecnie bardzo

Bardziej szczegółowo

Opublikowane na Sonel S.A. - Przyrządy pomiarowe, kamery termowizyjne (http://www.sonel.pl)

Opublikowane na Sonel S.A. - Przyrządy pomiarowe, kamery termowizyjne (http://www.sonel.pl) Opublikowane na Sonel S.A. Przyrządy pomiarowe, kamery termowizyjne PQM701 Indeks: WMPLPQM701 Analizator jakości zasilania Opis Analizator adresowany do osób kontrolujących jakość energii elektrycznej

Bardziej szczegółowo

ODRZUCANIE WYNIKÓW POJEDYNCZYCH POMIARÓW

ODRZUCANIE WYNIKÓW POJEDYNCZYCH POMIARÓW ODRZUCANIE WYNIKÓW OJEDYNCZYCH OMIARÓW W praktyce pomiarowej zdarzają się sytuacje gdy jeden z pomiarów odstaje od pozostałych. Jeżeli wykorzystamy fakt, że wyniki pomiarów są zmienną losową opisywaną

Bardziej szczegółowo

METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH

METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH Inżynieria Rolnicza 2(100)/2008 METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH Krzysztof Nalepa, Maciej Neugebauer, Piotr Sołowiej Katedra Elektrotechniki i Energetyki, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Bardziej szczegółowo

Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński. Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Warszawa, 2001 r.

Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński. Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Warszawa, 2001 r. GENERALNY POMIAR RUCHU 2000 SYNTEZA WYNIKÓW Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 2001 r. SPIS TREŚCI 1. Wstęp...1 2. Obciążenie

Bardziej szczegółowo

( x) Równanie regresji liniowej ma postać. By obliczyć współczynniki a i b należy posłużyć się następującymi wzorami 1 : Gdzie:

( x) Równanie regresji liniowej ma postać. By obliczyć współczynniki a i b należy posłużyć się następującymi wzorami 1 : Gdzie: ma postać y = ax + b Równanie regresji liniowej By obliczyć współczynniki a i b należy posłużyć się następującymi wzorami 1 : xy b = a = b lub x Gdzie: xy = też a = x = ( b ) i to dane empiryczne, a ilość

Bardziej szczegółowo

ANALIZA ROZDZIAŁU OBCIĄŻEŃ MIĘDZY RÓWNOLEGLE PRACUJĄCE PRĄDNICE NA PRZYKŁADZIE WYBRANYCH STATKÓW

ANALIZA ROZDZIAŁU OBCIĄŻEŃ MIĘDZY RÓWNOLEGLE PRACUJĄCE PRĄDNICE NA PRZYKŁADZIE WYBRANYCH STATKÓW ariusz Górniak ariusz Szweda Akademia orska w Gdyni ANALIZA ROZDZIAŁU OBCIĄŻEŃ IĘDZY RÓWNOLEGLE PRACUJĄCE PRĄDNICE NA PRZYKŁADZIE WYBRANYCH STATKÓW W artykule omówiono wskaźniki rozdziału mocy czynnej,

Bardziej szczegółowo

Sterowanie procesem i jego zdolność. Zbigniew Wiśniewski

Sterowanie procesem i jego zdolność. Zbigniew Wiśniewski Sterowanie procesem i jego zdolność Zbigniew Wiśniewski Wybór cech do kart kontrolnych Zaleca się aby w pierwszej kolejności były brane pod uwagę cechy dotyczące funkcjonowania wyrobu lub świadczenia usługi

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: Zastosowanie średnich w statystyce i matematyce. Podstawowe pojęcia statystyczne. Streszczenie.

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: Zastosowanie średnich w statystyce i matematyce. Podstawowe pojęcia statystyczne. Streszczenie. SCENARIUSZ LEKCJI OPRACOWANY W RAMACH PROJEKTU: INFORMATYKA MÓJ SPOSÓB NA POZNANIE I OPISANIE ŚWIATA. PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKI Z ELEMENTAMI PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH Autorzy scenariusza:

Bardziej szczegółowo

Oszacowanie i rozkład t

Oszacowanie i rozkład t Oszacowanie i rozkład t Marcin Zajenkowski Marcin Zajenkowski () Oszacowanie i rozkład t 1 / 31 Oszacowanie 1 Na podstawie danych z próby szacuje się wiele wartości w populacji, np.: jakie jest poparcie

Bardziej szczegółowo

Metrologia: powtarzalność i odtwarzalność pomiarów. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie

Metrologia: powtarzalność i odtwarzalność pomiarów. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Metrologia: powtarzalność i odtwarzalność pomiarów dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Definicje: Pojęciami związanymi z metodami diagnozowania procesów i oceny ich bezpieczeństwa oraz

Bardziej szczegółowo

ANALIZA SYSTEMU POMIAROWEGO (MSA)

ANALIZA SYSTEMU POMIAROWEGO (MSA) StatSoft Polska, tel. 1 484300, 601 414151, info@statsoft.pl, www.statsoft.pl ANALIZA SYSTEMU POMIAROWEGO (MSA) dr inż. Tomasz Greber, Politechnika Wrocławska, Instytut Organizacji i Zarządzania Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Jeżeli czegoś nie można zmierzyć, to nie można tego ulepszyć... Lord Kelvin (Wiliam Thomas)

Jeżeli czegoś nie można zmierzyć, to nie można tego ulepszyć... Lord Kelvin (Wiliam Thomas) Jeżeli czegoś nie można zmierzyć, to nie można tego ulepszyć... Lord Kelvin (Wiliam Thomas) M-300 APLIKACJE MIERNIK PROGRAMOWALNY Z ELEKTRONICZNĄ REJESTRACJĄ WYNIKÓW www.metronic.pl 2 Przykładowe aplikacje

Bardziej szczegółowo

4.2. Statystyczne opracowanie zebranego materiału

4.2. Statystyczne opracowanie zebranego materiału 4.2. Statystyczne opracowanie zebranego materiału Zebrany i pogrupowany materiał badawczy należy poddać analizie statystycznej w celu dokonania pełnej i szczegółowej charakterystyki interesujących badacza

Bardziej szczegółowo

Planuj pracę maszyn z SigmaNEST Load Manager

Planuj pracę maszyn z SigmaNEST Load Manager Planuj pracę maszyn z SigmaNEST Load Manager Wstęp Load Manager to w pełni zintegrowane narzędzie z programem SigmaNEST, które umożliwia planowanie pracy maszyn tnących CNC. Program pozwala na kompleksowe

Bardziej szczegółowo

Audyt funkcjonalnego systemu monitorowania energii w Homanit Polska w Karlinie

Audyt funkcjonalnego systemu monitorowania energii w Homanit Polska w Karlinie Audyt funkcjonalnego systemu monitorowania energii w Homanit Polska w Karlinie System zarządzania energią to uniwersalne narzędzie dające możliwość generowania oszczędności energii, podnoszenia jej efektywności

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA MORSKA w GDYNI

AKADEMIA MORSKA w GDYNI AKADEMIA MORSKA w GDYNI WYDZIAŁ MECHANICZNY Nr 24 Przedmiot: Maszyny i urządzenia okrętowe Kierunek/Poziom kształcenia: Forma studiów: Profil kształcenia: Specjalność: MiBM / drugiego stopnia stacjonarne

Bardziej szczegółowo

2.Wstępna analiza danych c.d.- wykład z 5.03.2006 Populacja i próba

2.Wstępna analiza danych c.d.- wykład z 5.03.2006 Populacja i próba 2.Wstępna analiza danych c.d.- wykład z 5.03.2006 Populacja i próba Populacja- zbiorowość skończona lub nieskończona, w stosunku do której mają być formułowane wnioski. Próba- skończony podzbiór populacji

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny Akademia Morska w Szczecinie Wydział Mechaniczny ROZPRAWA DOKTORSKA mgr inż. Marcin Kołodziejski Analiza metody obsługiwania zarządzanego niezawodnością pędników azymutalnych platformy pływającej Promotor:

Bardziej szczegółowo

liczba punktów Wykres 1. Rozkład wyników części I etapu pisemnego dla zawodu technik mechatronik w skali kraju

liczba punktów Wykres 1. Rozkład wyników części I etapu pisemnego dla zawodu technik mechatronik w skali kraju I.1.1. Technik mechatronik 311[5] Do egzaminu zostało zgłoszonych: 235 Przystąpiło łącznie:2 przystąpiło: 191 ETAP PISEMNY ETAP PRAKTYCZNY zdało: 147 (3,) DYPLOM POTWIERDZAJĄCY KWALIFIKACJE ZAWODOWE przystąpiło:

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE. Wnioski podsumowujące można sformułować następująco:

PODSUMOWANIE. Wnioski podsumowujące można sformułować następująco: PODSUMOWANIE Hałas w środowisku jest coraz silniej odczuwalnym problemem, wpływa na zdrowie ludzi i przeszkadza w codziennych czynnościach w pracy, w domu i szkole. Może powodować choroby układu krążenia,

Bardziej szczegółowo

Znajomość zasad Eksploatacji statków poziomego ładowania, plan ładunkowy statku ro-ro.

Znajomość zasad Eksploatacji statków poziomego ładowania, plan ładunkowy statku ro-ro. C C C C C5 Przewozy morskie. Nazwa przedmiotu: PRZEWOZY MORSKIE. Kod przedmiotu:. Jednostka prowadząca: Wydział Nawigacji i Uzbrojenia Okrętowego. Kierunek: Nawigacja 5. Specjalność: Wszystkie specjalności

Bardziej szczegółowo

Co łączy statek i elektrownię?

Co łączy statek i elektrownię? Co łączy statek i elektrownię? Autor: Rene Kuczkowski - Enea Operator Sp. z o.o. ("Energia Elektryczna" - nr 2/2015) Wydaje się, że sektory transportu morskiego oraz energetyki zależne są od siebie jedynie

Bardziej szczegółowo

INFILTRACJA POWIETRZA WSPÓŁCZYNNIK a

INFILTRACJA POWIETRZA WSPÓŁCZYNNIK a www.ltb.org.pl strona 1 / 5 INFILTRACJA POWIETRZA WSPÓŁCZYNNIK a Wymagania krajowe a norma PN-EN 14351-1:2006 mgr inż. Andrzej Żyła Norma europejska PN-EN 14351-1:2006 Okna i drzwi. Norma wyrobu, właściwości

Bardziej szczegółowo

Sposób przygotowania świadectwa: metodologia, podstawowe wzory i założenia

Sposób przygotowania świadectwa: metodologia, podstawowe wzory i założenia Sposób przygotowania świadectwa: metodologia, podstawowe wzory i założenia Opracowanie: BuildDesk Polska 6 listopada 2008 roku Minister Infrastruktury podpisał najważniejsze rozporządzenia wykonawcze dotyczące

Bardziej szczegółowo

TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13

TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13 BIURO PROJEKTOWO - BADAWCZE DRÓG I MOSTÓW Sp. z o.o. TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13 PRACOWNIA RUCHU I STUDIÓW DROGOWYCH GENERALNY POMIAR

Bardziej szczegółowo

XXXI MARATON WARSZAWSKI Warszawa, 27.09.2009

XXXI MARATON WARSZAWSKI Warszawa, 27.09.2009 XXXI MARATON WARSZAWSKI Warszawa, 27.09.2009 Alex.Celinski@gmail.com Rozkład wyników Przedziały 30-minutowe Lp. Przedział Liczebność Częstość czasowy Liczebność Częstość skumulowana skumulowana 1 2:00-2:30

Bardziej szczegółowo

Temat: Wpływ właściwości paliwa na trwałość wtryskiwaczy silników jachtów motorowych

Temat: Wpływ właściwości paliwa na trwałość wtryskiwaczy silników jachtów motorowych 2013.01.30 Katedra Siłowni Morskich i Lądowych WOiO PG r.a. 2013/2014 Tematy prac dyplomowych studia stacjonarne I stopnia, Kierunki studiów: Oceanotechnika, Energetyka, Transport 1 Temat: Wpływ właściwości

Bardziej szczegółowo

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych Struktura wysokości emerytur i rent wypłacanych przez ZUS po waloryzacji w marcu 2014 roku. Warszawa 2014 Opracowała: Ewa Karczewicz

Bardziej szczegółowo

PRZEPISY PUBLIKACJA NR 19/P ANALIZA STREFOWEJ WYTRZYMAŁOŚCI KADŁUBA ZBIORNIKOWCA

PRZEPISY PUBLIKACJA NR 19/P ANALIZA STREFOWEJ WYTRZYMAŁOŚCI KADŁUBA ZBIORNIKOWCA PRZEPISY PUBLIKACJA NR 19/P ANALIZA STREFOWEJ WYTRZYMAŁOŚCI KADŁUBA ZBIORNIKOWCA 2010 Publikacje P (Przepisowe) wydawane przez Polski Rejestr Statków są uzupełnieniem lub rozszerzeniem Przepisów i stanowią

Bardziej szczegółowo

ZESTAW KOMPUTEROWYCH PROGRAMÓW EDUKACYJNYCH. Instrukcja

ZESTAW KOMPUTEROWYCH PROGRAMÓW EDUKACYJNYCH. Instrukcja M A R I N E T R A IN I N G SO FT WA R E, SI M U L ATORS A N D D IESEL E N G IN E T E ST E R S ZESTAW KOMPUTEROWYCH PROGRAMÓW EDUKACYJNYCH Instrukcja Część 5 36 Jednorożca St. 80-299 Gdańsk Osowa POLAND

Bardziej szczegółowo

Analiza wariancji. dr Janusz Górczyński

Analiza wariancji. dr Janusz Górczyński Analiza wariancji dr Janusz Górczyński Wprowadzenie Powiedzmy, że badamy pewną populację π, w której cecha Y ma rozkład N o średniej m i odchyleniu standardowym σ. Powiedzmy dalej, że istnieje pewien czynnik

Bardziej szczegółowo

Metrologia: organizacja eksperymentu pomiarowego

Metrologia: organizacja eksperymentu pomiarowego Metrologia: organizacja eksperymentu pomiarowego (na podstawie: Żółtowski B. Podstawy diagnostyki maszyn, 1996) dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Teoria eksperymentu: Teoria eksperymentu

Bardziej szczegółowo

Sprawowanie opieki medycznej nad chorym - szkolenie pełne - szkolenie uaktualniające

Sprawowanie opieki medycznej nad chorym - szkolenie pełne - szkolenie uaktualniające Temat sprawy: Ośrodki szkoleniowe uznane i nadzorowane przez Dyrektora Urzędu Morskiego w Szczecinie 1. Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa Morskiego Akademii Morskiej w Szczecinie ul. Ludowa 7/8 71-700 Szczecin

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 689 FINANSE, RYNKI FINANSOWE, UBEZPIECZENIA NR 50 2012 ANALIZA WŁASNOŚCI OPCJI SUPERSHARE

ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 689 FINANSE, RYNKI FINANSOWE, UBEZPIECZENIA NR 50 2012 ANALIZA WŁASNOŚCI OPCJI SUPERSHARE ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 689 FINANSE, RYNKI FINANSOWE, UBEZPIECZENIA NR 5 212 EWA DZIAWGO ANALIZA WŁASNOŚCI OPCJI SUPERSHARE Wprowadzenie Proces globalizacji rynków finansowych stwarza

Bardziej szczegółowo

Walidacja metod analitycznych Raport z walidacji

Walidacja metod analitycznych Raport z walidacji Walidacja metod analitycznych Raport z walidacji Małgorzata Jakubowska Katedra Chemii Analitycznej WIMiC AGH Walidacja metod analitycznych (według ISO) to proces ustalania parametrów charakteryzujących

Bardziej szczegółowo

INFORMATYKA W SELEKCJI

INFORMATYKA W SELEKCJI INFORMATYKA W SELEKCJI INFORMATYKA W SELEKCJI - zagadnienia 1. Dane w pracy hodowlanej praca z dużym zbiorem danych (Excel) 2. Podstawy pracy z relacyjną bazą danych w programie MS Access 3. Systemy statystyczne

Bardziej szczegółowo

Statystyka. Tematyka wykładów. Przykładowe pytania. dr Tomasz Giętkowski www.krajobraz.ukw.edu.pl. wersja 20.01.2013/13:40

Statystyka. Tematyka wykładów. Przykładowe pytania. dr Tomasz Giętkowski www.krajobraz.ukw.edu.pl. wersja 20.01.2013/13:40 Statystyka dr Tomasz Giętkowski www.krajobraz.ukw.edu.pl wersja 20.01.2013/13:40 Tematyka wykładów 1. Definicja statystyki 2. Populacja, próba 3. Skale pomiarowe 4. Miary położenia (klasyczne i pozycyjne)

Bardziej szczegółowo

Telekomunikacyjny system zasilania gwarantowanego, zintegrowany na napięciu przemiennym 230V AC

Telekomunikacyjny system zasilania gwarantowanego, zintegrowany na napięciu przemiennym 230V AC Zakład Systemów Zasilania (Z-5) Telekomunikacyjny system zasilania gwarantowanego, zintegrowany na napięciu przemiennym 23V AC Praca nr 5327 Warszawa grudzień 27 1 Telekomunikacyjny system zasilania gwarantowanego,

Bardziej szczegółowo

Management Systems in Production Engineering No 2(6), 2012

Management Systems in Production Engineering No 2(6), 2012 STATKI CUMUJĄCE W PORCIE ZAGROŻENIEM DLA ŚRODOWISKA NATURALNEGO SHIPS MOORING IN THE PORT AS A THREAT TO OUR NATURAL ENVIRONMENT Tadeusz BORKOWSKI, Dariusz TARNAPOWICZ, Grzegorz NICEWICZ Akademia Morska

Bardziej szczegółowo

ANALIZA SPRZEDAŻY: - struktura

ANALIZA SPRZEDAŻY: - struktura KOŁO NAUKOWE CONTROLLINGU UNIWERSYTET ZIELONOGÓRSKI ANALIZA SPRZEDAŻY: - struktura - koncentracja - kompleksowa analiza - dynamika Spis treści Wstęp 3 Analiza struktury 4 Analiza koncentracji 7 Kompleksowa

Bardziej szczegółowo

Informacja o pracy dyplomowej

Informacja o pracy dyplomowej Informacja o pracy dyplomowej 1. Nazwisko i Imię: Duda Dawid adres e-mail: Duda.Dawid1@wp.pl 2. Kierunek studiów: Mechanika I Budowa Maszyn 3. Rodzaj studiów: inżynierskie 4. Specjalnośd: Systemy, Maszyny

Bardziej szczegółowo

BADANIA RUCHU POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WARUNKACH POLSKICH

BADANIA RUCHU POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WARUNKACH POLSKICH BADANIA RUCHU POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WARUNKACH POLSKICH ZDZISŁAW CHŁOPEK 1, JACEK BIEDRZYCKI 2, JAKUB LASOCKI 3, PIOTR WÓJCIK 4 Politechnika Warszawska, Przemysłowy Instytut Motoryzacji (PIMOT) Streszczenie

Bardziej szczegółowo

Krok 1 Dane ogólne Rys. 1 Dane ogólne

Krok 1 Dane ogólne Rys. 1 Dane ogólne Poniższy przykład ilustruje w jaki sposób można przeprowadzić analizę technicznoekonomiczną zastosowania w budynku jednorodzinnym systemu grzewczego opartego o konwencjonalne źródło ciepła - kocioł gazowy

Bardziej szczegółowo

ANALIZA ENERGOCHŁONNOŚCI RUCHU TROLEJBUSÓW

ANALIZA ENERGOCHŁONNOŚCI RUCHU TROLEJBUSÓW ANALIZA ENERGOCHŁONNOŚCI RUCHU TROLEJBUSÓW Mgr inż. Ewa Siemionek* *Katedra Pojazdów Samochodowych, Wydział Mechaniczny, Politechnika Lubelska 20-618 Lublin, ul. Nadbystrzycka 36 1. WSTĘP Komunikacja miejska

Bardziej szczegółowo

WZORCOWANIE URZĄDZEŃ DO SPRAWDZANIA LICZNIKÓW ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO

WZORCOWANIE URZĄDZEŃ DO SPRAWDZANIA LICZNIKÓW ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO Mirosław KAŹMIERSKI Okręgowy Urząd Miar w Łodzi 90-132 Łódź, ul. Narutowicza 75 oum.lodz.w3@gum.gov.pl WZORCOWANIE URZĄDZEŃ DO SPRAWDZANIA LICZNIKÓW ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO 1. Wstęp Konieczność

Bardziej szczegółowo

Rys. 1 Schemat układu L 2 R 2 E C 1. t(0+)

Rys. 1 Schemat układu L 2 R 2 E C 1. t(0+) Autor: Piotr Fabijański Koreferent: Paweł Fabijański Zadanie Obliczyć napięcie na stykach wyłącznika S zaraz po jego otwarciu, w chwili t = (0 + ) i w stanie ustalonym, gdy t. Do obliczeń przyjąć następujące

Bardziej szczegółowo

Dlaczego należy uwzględniać zarówno wynik maturalny jak i wskaźnik EWD?

Dlaczego należy uwzględniać zarówno wynik maturalny jak i wskaźnik EWD? EWD co to jest? Metoda EWD to zestaw technik statystycznych pozwalających oszacować wkład szkoły w końcowe wyniki egzaminacyjne. Wkład ten nazywamy właśnie edukacyjną wartością dodaną. EWD jest egzaminacyjnym

Bardziej szczegółowo

Synteza wyników pomiaru ruchu na drogach wojewódzkich w 2005 roku

Synteza wyników pomiaru ruchu na drogach wojewódzkich w 2005 roku Synteza wyników pomiaru ruchu na drogach wojewódzkich w 2005 roku Opracowano w Transprojekt-Warszawa Sp. z o.o. na zlecenie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Autor: mgr. inż. Krzysztof Opoczyński

Bardziej szczegółowo

POPRAWA EFEKTYWNOŚCI ENERGETYCZNEJ UKŁADU NAPĘDOWEGO Z SILNIKIEM INDUKCYJNYM ŚREDNIEGO NAPIĘCIA POPRZEZ JEGO ZASILANIE Z PRZEMIENNIKA CZĘSTOTLIWOŚCI

POPRAWA EFEKTYWNOŚCI ENERGETYCZNEJ UKŁADU NAPĘDOWEGO Z SILNIKIEM INDUKCYJNYM ŚREDNIEGO NAPIĘCIA POPRZEZ JEGO ZASILANIE Z PRZEMIENNIKA CZĘSTOTLIWOŚCI Zeszyty Problemowe Maszyny Elektryczne Nr 73/5 49 Zbigniew Szulc, łodzimierz Koczara Politechnika arszawska, arszawa POPRAA EFEKTYNOŚCI ENERGETYCZNEJ UKŁADU NAPĘDOEGO Z SILNIKIEM INDUKCYJNYM ŚREDNIEGO

Bardziej szczegółowo

OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH

OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Inżynieria Rolnicza 7(95)/2007 OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii Rolniczej,

Bardziej szczegółowo

Rezerwowe zasilanie obiektów infrastruktury gazowniczej i instalacji petrochemicznych we współpracy z systemami sterowania i automatyki

Rezerwowe zasilanie obiektów infrastruktury gazowniczej i instalacji petrochemicznych we współpracy z systemami sterowania i automatyki Zdzisław Mizera Dyrektor ds. Badań i Rozwoju Rezerwowe zasilanie obiektów infrastruktury gazowniczej i instalacji petrochemicznych we współpracy z systemami sterowania i automatyki Wysokoprężne zespoły

Bardziej szczegółowo

Etapy modelowania ekonometrycznego

Etapy modelowania ekonometrycznego Etapy modelowania ekonometrycznego jest podstawowym narzędziem badawczym, jakim posługuje się ekonometria. Stanowi on matematyczno-statystyczną formę zapisu prawidłowości statystycznej w zakresie rozkładu,

Bardziej szczegółowo

AUDYT NAPĘDU ELEKTRYCZNEGO

AUDYT NAPĘDU ELEKTRYCZNEGO Wytyczne do audytu wykonano w ramach projektu Doskonalenie poziomu edukacji w samorządach terytorialnych w zakresie zrównoważonego gospodarowania energią i ochrony klimatu Ziemi dzięki wsparciu udzielonemu

Bardziej szczegółowo

I.1.1. Technik analityk 311[02]

I.1.1. Technik analityk 311[02] I.1.1. Technik analityk 311[02] Do egzaminu zostało zgłoszonych:378 Przystąpiło łącznie: 363 przystąpiło: 360 ETAP PISEMNY zdało: 315 (87,5%) DYPLOM POTWIERDZAJĄCY KWALIFIKACJE ZAWODOWE ETAP PRAKTYCZNY

Bardziej szczegółowo

Załącznik do A5 Streszczenie z Oceny Energetycznej [NAZWA BENEFICJENTA] Spis treści

Załącznik do A5 Streszczenie z Oceny Energetycznej [NAZWA BENEFICJENTA] Spis treści Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej ul. Konstruktorska 3A, 02-673 Warszawa Załącznik do A5 Streszczenie z Oceny Energetycznej [NAZWA BENEFICJENTA] Przekazane do XXX [Bank] Data: Numer

Bardziej szczegółowo

Temat: SZACOWANIE NIEPEWNOŚCI POMIAROWYCH

Temat: SZACOWANIE NIEPEWNOŚCI POMIAROWYCH Temat: SZCOWNIE NIEPEWNOŚCI POMIROWYCH - Jak oszacować niepewność pomiarów bezpośrednich? - Jak oszacować niepewność pomiarów pośrednich? - Jak oszacować niepewność przeciętną i standardową? - Jak zapisywać

Bardziej szczegółowo

Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) sprężyny

Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) sprężyny Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) Wprowadzenie Wartość współczynnika sztywności użytej można wyznaczyć z dużą dokładnością metodą statyczną. W tym celu należy zawiesić pionowo

Bardziej szczegółowo

lp tematy pracy promotor dyplomant data otrzymania tematu uwagi ZAKŁAD URZĄDZEŃ NAWIGACYJNYCH

lp tematy pracy promotor dyplomant data otrzymania tematu uwagi ZAKŁAD URZĄDZEŃ NAWIGACYJNYCH Tematy prac dyplomowych inżynierskich dla studentów niestacjonarnych prowadzone przez nauczycieli akademickich Instytutu Inżynierii Ruchu Morskiego na rok akademicki 2008/2009 lp tematy pracy promotor

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI WSTĘP... 8 1. LICZBY RZECZYWISTE 2. WYRAŻENIA ALGEBRAICZNE 3. RÓWNANIA I NIERÓWNOŚCI

SPIS TREŚCI WSTĘP... 8 1. LICZBY RZECZYWISTE 2. WYRAŻENIA ALGEBRAICZNE 3. RÓWNANIA I NIERÓWNOŚCI SPIS TREŚCI WSTĘP.................................................................. 8 1. LICZBY RZECZYWISTE Teoria............................................................ 11 Rozgrzewka 1.....................................................

Bardziej szczegółowo

Sterowanie wielkością zamówienia w Excelu - cz. 3

Sterowanie wielkością zamówienia w Excelu - cz. 3 Sterowanie wielkością zamówienia w Excelu - cz. 3 21.06.2005 r. 4. Planowanie eksperymentów symulacyjnych Podczas tego etapu ważne jest określenie typu rozkładu badanej charakterystyki. Dzięki tej informacji

Bardziej szczegółowo

www.awans.net Publikacje nauczycieli Ewa Goszczycka Gimnazjum w Polesiu

www.awans.net Publikacje nauczycieli Ewa Goszczycka Gimnazjum w Polesiu www.awans.net Publikacje nauczycieli Ewa Goszczycka Gimnazjum w Polesiu Zastosowanie technologii informacyjnej do rozwiązywania problemów z działu Statystyka w gimnazjum Plan pracy Praca opublikowana w

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do analizy korelacji i regresji

Wprowadzenie do analizy korelacji i regresji Statystyka dla jakości produktów i usług Six sigma i inne strategie Wprowadzenie do analizy korelacji i regresji StatSoft Polska Wybrane zagadnienia analizy korelacji Przy analizie zjawisk i procesów stanowiących

Bardziej szczegółowo

Sterowanie jakością badań i analiza statystyczna w laboratorium

Sterowanie jakością badań i analiza statystyczna w laboratorium Sterowanie jakością badań i analiza statystyczna w laboratorium CS-17 SJ CS-17 SJ to program wspomagający sterowanie jakością badań i walidację metod badawczych. Może działać niezależnie od innych składników

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne. Hasło z podstawy programowej 1. Liczby naturalne 1 Liczby naturalne, cechy podzielności. Liczba godzin

Wymagania edukacyjne. Hasło z podstawy programowej 1. Liczby naturalne 1 Liczby naturalne, cechy podzielności. Liczba godzin . Liczby rzeczywiste (3 h) PRZEDMIOT: Matematyka KLASA: I zasadnicza szkoła zawodowa Dział programowy Temat Wymagania edukacyjne Liczba godzin Hasło z podstawy programowej. Liczby naturalne Liczby naturalne,

Bardziej szczegółowo

1. Opis tabelaryczny. 2. Graficzna prezentacja wyników. Do technik statystyki opisowej można zaliczyć:

1. Opis tabelaryczny. 2. Graficzna prezentacja wyników. Do technik statystyki opisowej można zaliczyć: Wprowadzenie Statystyka opisowa to dział statystyki zajmujący się metodami opisu danych statystycznych (np. środowiskowych) uzyskanych podczas badania statystycznego (np. badań terenowych, laboratoryjnych).

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WYKORZYSTANIA ELEKTROWNI WIATROWEJ W DANEJ LOKALIZACJI

ANALIZA WYKORZYSTANIA ELEKTROWNI WIATROWEJ W DANEJ LOKALIZACJI ANALIZA WYKORZYSTANIA ELEKTROWNI WIATROWEJ W DANEJ LOKALIZACJI Autorzy: Alina Bukowska (III rok Matematyki) Aleksandra Leśniak (III rok Fizyki Technicznej) Celem niniejszego opracowania jest wyliczenie

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA KOMISJA BADANIA WYPADKÓW MORSKICH RAPORT KOŃCOWY 26/13

PAŃSTWOWA KOMISJA BADANIA WYPADKÓW MORSKICH RAPORT KOŃCOWY 26/13 PAŃSTWOWA KOMISJA BADANIA WYPADKÓW MORSKICH RAPORT KOŃCOWY 26/13 Incydent morski M/V POPRAD Poparzenie starszego mechanika łukiem elektrycznym podczas naprawy układu sterowania prądnicy G1 w dniu 9 września

Bardziej szczegółowo

Statystyka i analiza danych Wstępne opracowanie danych Statystyka opisowa. Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu.pl

Statystyka i analiza danych Wstępne opracowanie danych Statystyka opisowa. Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu.pl Statystyka i analiza danych Wstępne opracowanie danych Statystyka opisowa Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu.pl Wprowadzenie Podstawowe cele analizy zbiorów danych Uogólniony opis poszczególnych

Bardziej szczegółowo

Uwaga: Nie przesuwaj ani nie pochylaj stołu, na którym wykonujesz doświadczenie.

Uwaga: Nie przesuwaj ani nie pochylaj stołu, na którym wykonujesz doświadczenie. Mając do dyspozycji 20 kartek papieru o gramaturze 80 g/m 2 i wymiarach 297mm na 210mm (format A4), 2 spinacze biurowe o masie 0,36 g każdy, nitkę, probówkę, taśmę klejącą, nożyczki, zbadaj, czy maksymalna

Bardziej szczegółowo

Raport o penetracji rynku telefonii ruchomej w Polsce

Raport o penetracji rynku telefonii ruchomej w Polsce + Raport o penetracji rynku telefonii ruchomej w Polsce Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej Warszawa, październik 2012 r. 1. Cel i zakres analizy...3 2. Urząd Komunikacji Elektronicznej dane zbierane

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie z fizyki Doświadczalne wyznaczanie ogniskowej soczewki oraz współczynnika załamania światła

Ćwiczenie z fizyki Doświadczalne wyznaczanie ogniskowej soczewki oraz współczynnika załamania światła Ćwiczenie z fizyki Doświadczalne wyznaczanie ogniskowej soczewki oraz współczynnika załamania światła Michał Łasica klasa IIId nr 13 22 grudnia 2006 1 1 Doświadczalne wyznaczanie ogniskowej soczewki 1.1

Bardziej szczegółowo

Technologia Godna Zaufania

Technologia Godna Zaufania SPRĘŻARKI ŚRUBOWE ZE ZMIENNĄ PRĘDKOŚCIĄ OBROTOWĄ IVR OD 7,5 DO 75kW Technologia Godna Zaufania IVR przyjazne dla środowiska Nasze rozległe doświadczenie w dziedzinie sprężonego powietrza nauczyło nas że

Bardziej szczegółowo

STUDIA I STOPNIA STACJONARNE ELEKTROTECHNIKA

STUDIA I STOPNIA STACJONARNE ELEKTROTECHNIKA STUDIA I STOPNIA STACJONARNE ELEKTROTECHNIKA PRZEDMIOT: ROK: 3 SEMESTR: 5 (zimowy) RODZAJ ZAJĘĆ I LICZBA GODZIN: LICZBA PUNKTÓW ECTS: RODZAJ PRZEDMIOTU: URZĄDZENIA ELEKTRYCZNE 5 Wykład 30 Ćwiczenia Laboratorium

Bardziej szczegółowo

Tematyka zajęć prowadzonych przez kpt. Marcinkowskiego na 1 i 2 semestrze

Tematyka zajęć prowadzonych przez kpt. Marcinkowskiego na 1 i 2 semestrze Tematyka zajęć prowadzonych przez kpt. Marcinkowskiego na 1 i 2 semestrze Mechanicy Budowa okrętu 4. Treść zajęć dydaktycznych SEMESTR I (Wykład - 15 godz.) 1. Geometria kadłuba statku: linie teoretyczne,

Bardziej szczegółowo