(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego:

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2091526. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 14.12.2007 07858785."

Transkrypt

1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: (97) O udzieleniu patentu europejskiego ogłoszono: Europejski Biuletyn Patentowy 2011/18 EP B1 (13) (51) T3 Int.Cl. A61K 31/198 ( ) A61P 25/18 ( ) A61K 35/68 ( ) (54) Tytuł wynalazku: Leczenie całościowych zaburzeń rozwojowych (30) Pierwszeństwo: GB (43) Zgłoszenie ogłoszono: w Europejskim Biuletynie Patentowym nr 2009/35 (45) O złożeniu tłumaczenia patentu ogłoszono: Wiadomości Urzędu Patentowego 2011/10 (73) Uprawniony z patentu: SHS International Ltd., Liverpool, GB (72) Twórca(y) wynalazku: PL/EP T3 ANDREW SEAN LYNCH, Liverpool, GB KERRY LOUISA HAMBLETON, Northwich, GB STEPHEN LEYLAND SMITH, Liverpool, GB (74) Pełnomocnik: rzecz. pat. Helena Danuta Stefani-Iwanow JAN WIERZCHOŃ & PARTNERZY BIURO PATENTÓW I ZNAKÓW TOWAROWYCH ul. Żurawia 47/ Warszawa Uwaga: W ciągu dziewięciu miesięcy od publikacji informacji o udzieleniu patentu europejskiego, każda osoba może wnieść do Europejskiego Urzędu Patentowego sprzeciw dotyczący udzielonego patentu europejskiego. Sprzeciw wnosi się w formie uzasadnionego na piśmie oświadczenia. Uważa się go za wniesiony dopiero z chwilą wniesienia opłaty za sprzeciw (Art. 99 (1) Konwencji o udzielaniu patentów europejskich).

2 12491/11/P-R/DS EP LECZENIE CAŁOŚCIOWYCH ZABURZEŃ ROZWOJOWYCH Opis [0001] Niniejszy wynalazek odnosi się do żywieniowego leczenia Całościowych Zaburzeń Rozwojowych, np. Autyzmu. Tło wynalazku [0002] Autyzm jest złożoną chorobą rozwojową charakteryzującą się upośledzeniami w funkcjonowaniu społecznym, komunikacji i elastyczności myślenia i zachowania (Wing 96). Upośledzenia ujawniają się we wczesnym dzieciństwie (-2 lata) i trwają aż do dorosłości, posiadając silny wpływ na naukę i integrację społeczną osobnika. [0003] Oszacowania rozpowszechnienia zwiększyły się w ostatnich latach znacząco, prawdopodobnie wskutek udoskonalonych procedur diagnostycznych i zwiększonej publicznej i klinicznej świadomości tej choroby (Wing 02): obecnie najlepsze oszacowania mieszczą się w zakresie od 1: 1000 do 1:200 (Fombonne 99). [0004] Autyzm należy do szerokiej rodziny Całościowych Zaburzeń Rozwojowych (Pervasive Developmental Disorders, PDD), która obejmuje także zaburzenia Aspergera i Retta. Wszystkie PDD do diagnozy wymagają triady upośledzeń społecznych, komunikacyjnych i behawioralnych zidentyfikowanych przez Winga. Podobne zaburzenia, takie jak Zespół Deficytu Uwagi (Attention Deficit Disorder, ADD), zaburzenia nadpobudliwości i schizofrenia przejawiają się na ogół takimi upośledzeniami, ale ich obecność nie jest wymagana do diagnozy. Grupę zaburzeń występujących zwykle wraz z triadą Winga nazywa się często "spektrum autystycznym", niezależnie od tego, czy jest wymagana do diagnozy, czy nie. [0005] Etiologia choroby jest nieznana, przy czym według zgodnej opinii ekspertów predyspozycja genetyczna może współgrać z wielowymiarowymi czynnikami środowiskowymi, powodując zaburzenie. Niepewność dotycząca możliwych przyczyn i mechanizmów choroby spowodowała ubóstwo możliwości terapeutycznych dostępnych dla dotkniętych osobników. [0006] Obecne leczenia farmaceutyczne odnoszą się na ogół do wtórnych objawów choroby, nie jej podstawowych aspektów. Na przykład w celu opanowania agresji i gryzienia stosuje się neuroleptyki, SSRI do leczenia depresji, a środki pobudzające w celu poprawienia kontroli nad impulsami lub nadpobudliwości. Takie podejścia są na ogół uważane za mające ograniczoną wartość w kontrolowaniu choroby (Bostic 05). [0007] Peptydy opioidowe w moczu dzieci autystycznych zostały po raz pierwszy zaobserwowane w późnych latach 1980 (Israngkun 86). Takie peptydy powstają w toku przetwarzania glutenu i białek kazeiny z pokarmu w jelicie i normalnie nie są wchłaniane przez ciało. Z glutenu powstają gliadomorfiny, a z kazeiny - kazomorfiny. Peptydy te, nazywane

3 - 2 - zbiorczo egzorfinami (Zioudrou 79), posiadają zasadniczo identyczną strukturę i są silnymi czynnikami wywołującymi psychozę (Lindstrom 84). [0008] Jeśli struktura jelita jest uszkodzona, peptydy te mogą wchodzić do ciała. Rozwinięto hipotezę "cieknącego jelita" lub "nadmiaru opioidów", proponującą, że autyzm, przynajmniej w podzbiorze populacji, może być spowodowany wchodzeniem do ciała egzorfin poprzez cieknące jelito, umożliwiające ich transport przez krew do mózgu i w następstwie uszkodzenie mózgu. [0009] Hipoteza ta zyskała przez lata podparcie wskutek dalszego scharakteryzowania peptydów w moczu (Shattock 90, Reichelt 91), rozstrzygającego wykazania cieknącego jelita u osób z autyzmem (np. D Eufemia 96), jak również strukturalnego scharakteryzowania patologii układu pokarmowego. [0010] Sugerowano także, że nietolerancja na białko pokarmowe i/lub alergia na białko pokarmowe odgrywa rolę w autyzmie, i wydaje się, że między autyzmem a zaburzeniami zapalnymi występują podobieństwa. Przypuszczano, że związek między autyzmem a deregulacją immunologiczną układu pokarmowego może być związany z makroskopowo obserwowaną hiperplazją limfoidalną jelita krętego i zapaleniem jelit. Mimo że hiperplazja limfoidalna jelita krętego może częściej występować u dzieci z regresywnym autyzmem, obserwuje się ją także u dzieci z alergiami pokarmowymi i poważną obstrukcją, skrajnie często stwierdzaną u dzieci autystycznych. [0011] Donoszono o braku równowagi w procesach immunologicznych i przeciwzapalnych u pacjentów autystycznych. Krwinki Jednojądrzaste Krwi Obwodowej (Peripheral Blood Mononuclear cells, PBMC s) otrzymane od dzieci autystycznych z objawami układu pokarmowego wytwarzały więcej czynnika martwicy nowotworu α (tumour necrosis factor, TNF α) niż osobniki kontrolne w odpowiedzi na stymulację białkiem mleka krowiego, sugerując rolę alergii pokarmowej nie związanej z IgE. [0012] Problemy układu pokarmowego powiązane z autyzmem rejestrowano i zostały oszacowane jako dotykające około 20-30% populacji. Objawy obejmują od wzdęć i bóli brzucha do luźnych stolców i biegunki, odnotowano także korelację z nietolerancjami pokarmowymi, przede wszystkim na mleko i pszenicę (np. Goodwin 71, Lightdale 01). Co ciekawe, peptydy w moczu występują u >90% osób autystycznych, sugerując, że u większości osób autystycznych może zachodzić sub-kliniczna dysfunkcja układu pokarmowego, która wyraża się jako znaczące problemy układu pokarmowego tylko u 20-30% odnotowanych powyżej. [0013] Początkowe obserwacje peptydów w moczu i hipoteza cieknącego jelita/nadmiaru opioidów doprowadziła do pierwszych badań klinicznych nad interwencjami żywieniowymi, szczególnie dietami pozbawionymi kazeiny i glutenu (Reichelt 90, Knivsberg 95, Lucarelli 95). Niestety, mimo że te badania zasugerowały, że interwencja żywieniowa mogłaby długoterminowo (aż do 4 lat) poprawić wskaźniki układu pokarmowego i autyzmu, ich projekt nie umożliwił potwierdzenia bezpośredniego oddziaływania między kontrolą żywieniową a wydajnością kliniczną.

4 - 3 - [0014] Trwają badania mające na celu potwierdzenie wydajności diety wykluczeniowej (np. NIMH 04), ale jedno badanie opublikowane ostatnio osiągnęło jakość metodologiczną wymaganą do wykazania efektu klinicznego (Knivsberg 02). Badanie przez 1 rok porównywało wpływ diety wolnej do kazeiny/glutenu z normalną dietą na kliniczne wskaźniki u 20 dzieci autystycznych o nienaturalnie wysokich poziomach peptydów w moczu. U osób na diecie restrykcyjnej zaobserwowano znaczące ograniczenie cech autystycznych. Oprócz anegdotycznych doniesień rodziców, badań nad poszczególnymi przypadkami i badań nie kontrolowanych, niniejsze badanie dostarcza wstępnego poparcia dla interwencji dietetycznej jako skutecznej możliwości w autyzmie (Millward 05). [0015] Dostępne dane sugerują, że sub-kliniczne upośledzenia układu pokarmowego występują u większości osób autystycznych, co się wyraża jako w pełni rozwinięte objawy układu pokarmowego, takie jak osłabiona funkcja bariery i rozwolnienie. Wykazano, że u znaczącego podzbioru populacji diety wykluczeniowe polepszają funkcje zarówno układu pokarmowego, jak i związane z autyzmem, oraz że poprawa utrzymuje się przez długi czas. Streszczenie wynalazku [0016] Według pierwszego aspektu niniejszego wynalazku zapewnia się zastosowanie formulacji żywieniowej, którą można podawać doustnie, zawierającej (a) wolne aminokwasy jako jedyne źródło białka, (b) tłuszcz oraz (c) węglowodany, w której a. kompozycja aminokwasowa zawiera co najmniej L-alaninę, L-argininę, kwas L- asparaginowy, L-cystynę, glicynę, L-histydynę, L-izoleucynę, L-lizynę, L-metioninę, L- fenyloalaninę, L-prolinę, L-serynę, L-treoninę, L-tryptofan, L-tyrozynę, L-walinę, L-karnitynę i taurynę; b. tłuszcz obejmuje długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe; oraz c. węglowodany zawierają błonnik pokarmowy do wytwarzania leku do leczenia Całościowych Zaburzeń Rozwojowych do podawania jako jedyne dzienne źródło białka lub jako dodatek żywieniowy do diet wykluczających, przy czym wspomniane aminokwasy w formulacji żywieniowej są jedynym dziennym źródłem białka lub częściowo uzupełniają niedobory spowodowane wyłączeniem pewnych białek w diecie. [0017] Według drugiego aspektu niniejszego wynalazku zapewnia się formulację żywieniową zawierającą (a) wolne aminokwasy jako jedyne źródło białka, (b) tłuszcz oraz (c) węglowodany, w której a. kompozycja aminokwasowa zawiera co najmniej L-alaninę, L-argininę, kwas L-asparaginowy, L-cystynę, glicynę, L-histydynę, L-izoleucynę, L-lizynę, L-metioninę, L-fenyloalaninę, L-prolinę, L-serynę, L-treoninę, L-tryptofan, L-tyrozynę, L-walinę, L-karnitynę i taurynę; b. tłuszcz obejmuje długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe; oraz c. węglowodany zawierają błonnik pokarmowy do leczenia Całościowych Zaburzeń Rozwojowych.

5 - 4 - [0018] Według trzeciego aspektu niniejszego wynalazku zapewnia się kompozycję zawierającą aminokwasy jako jedyne źródło białka, tłuszcz oraz węglowodany, w której a. kompozycja aminokwasowa zawiera co najmniej L-alaninę, L-argininę, kwas L-asparaginowy, L-cystynę, glicynę, L-histydynę, L-izoleucynę, L-lizynę, L-metioninę, L-fenyloalaninę, L-prolinę, L-serynę, L-treoninę, L-tryptofan, L-tyrozynę, L-walinę, L-karnitynę i taurynę; b. tłuszcz zawiera co najmniej 10% wagowych długołańcuchowych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych opartych na masie tłuszczu w kompozycji; c. węglowodany zawierające między 5 a 50% wagowych błonnika pokarmowego w oparciu o całkowitą masę węglowodanów w kompozycji; oraz w której procent wagowych aminokwasów wynosi co najmniej 5%, tłuszczu aż do 20%, a węglowodanów między 10 a 70% suchej masy kompozycji. Szczegółowy opis wynalazku [0019] Wynalazcy stwierdzili, i stanowi to podstawę niniejszego wynalazku, że doustne podawanie formulacji żywieniowej zawierającej wolne aminokwasy jako jedyne źródło białka w formulacji (tak że formulacja żywieniowa jest pozbawiona białek i/lub fragmentów białek) w połączeniu z Formulacją żywieniową zapewniającą jedyne źródło białka, jakie podaje się pacjentowi, stanowi skuteczny sposób leczenia Całościowych Zaburzeń Rozwojowych. W ten sposób pacjent nie otrzymuje całych białek lub fragmentów białek i nie występuje zatem ryzyko produkcji egzorfin takich jak gliadomorfiny i kazomorfiny. [0020] Dodatkowo wynalazcy stwierdzili, że kompozycje według wynalazku można korzystnie zastosować jako formulację uzupełniającą w celu uzupełnienia niedoborów spowodowanych ograniczeniami wprowadzonymi do diet pacjentów i w celu poprawienia zdrowia ich układu pokarmowego poprzez poprawę funkcji bariery. W takim przypadku formulację opartą na aminokwasach zawiera się w ograniczonej w białka diecie pacjentów z PDD. [0021] Formulację żywieniową można podawać jako jedyne źródło białka (tj. jako zapewnione przez aminokwasy) przez ograniczony okres czasu zanim ponownie wprowadzi się białko żywieniowe. Tym ograniczonym okresem czasu może być na przykład jeden tydzień, a bardziej ogólnie co najmniej dwa tygodnie. Typowo okresem tym byłyby 2-4 tygodnie lub nawet dłużej, w zależności od okoliczności. Ponowne wprowadzenie białka żywieniowego może przebiegać według algorytmu zaprojektowanego do wykrywania, które białko(a) jest/są zaangażowane u danego pacjenta. [0022] W korzystnym przykładzie wykonania formulację żywieniową można podawać jako uzupełnienie diety tych pacjentów przez dłuższy okres czasu. Gdy pacjentom zaleca się ograniczenie ich normalnego spożycia białka, ograniczenie to można skompensować formulacją na bazie aminokwasów według niniejszego wynalazku. [0023] Wolne aminokwasy obecne w formulacji mogą obejmować L-alaninę, L-argininę, kwas L-asparaginowy, L-cystynę, glicynę, L-histydynę, L-izoleucynę, L-lizynę, L-metioninę, L-

6 - 5 - fenyloalaninę, L-prolinę, L-serynę, L-treoninę, L-tryptofan, L-tyrozynę, L-walinę, L-karnitynę i taurynę. Formulacja żywieniowa może ponadto zawierać L-glutaminę jako wolny aminokwas. Obecność lub brak glutaminy będzie na ogół podyktowana sposobem, w jaki produkuje się formulację żywieniową. Jeśli wymagana jest obróbka cieplna (np. do produkcji formulacji żywieniowej pod postacią pasteryzowanego napoju), wówczas użycia glutaminy będzie się na ogół unikać, aby zapobiec posmakom. [0024] Oprócz opartego na aminokwasach równoważnika białkowego formulacja zawiera źródło tłuszczu zawierające Długołańcuchowe Wielonienasycone Kwasy Tłuszczowe (Long Chain Poly Unsaturated Fatty Acids, LC-PUFA) i błonnik pokarmowy oraz opcjonalnie wyższe poziomy pierwiastków śladowych. Wynalazcy uważają, że kombinacja aminokwasów i LC-PUFA polepsza symptomy układu pokarmowego (gastro-intestinal, GI) u pacjentów cierpiących na Całościowe Zaburzenia Rozwojowe. Korzystny przykład wykonania zawiera EPA i/lub DHA jako LC-PUFA. Korzystny stosunek kwasów tłuszczowych omega-3/omega-6 wynosi między 0.1 a 1, ponieważ w tym zakresie stosunku przewiduje się optymalne efekty wobec objawów jelitowych i cech autystycznych. [0025] Błonnik pokarmowy stosuje się u tych pacjentów w celu polepszenia działania formulacji aminokwasowych na funkcję bariery jelitowej. Poprzez staranny dobór składników, kompozycje polepszą objawy układu pokarmowego i ograniczą cechy autystyczne. [0026] Błonnik pokarmowy jak stosowany w niniejszym wynalazku jest na ogół odporny na trawienie i przyswajanie w ludzkim jelicie cienkim i korzystnie ulega całkowitej lub częściowej fermentacji w jelicie grubym. Niniejsza kompozycja zawiera korzystnie co najmniej jeden błonnik pokarmowy wybrany z grupy składającej się z galaktooligosacharydów, w tym trans galaktooligosacharydów, długołańcuchowych FOS (inuliny), krótkołańcuchowych FOS (fruktooligosacharydów), ksylooligosacharydów, palatynozooligosacharydów, oligosacharydu sojowego, gentiooligosacharydu, pektyny, pektynianu, alginianu, chondroityny, kwasów hialuronowych, heparyny, heparanu, sialoglikanów, fukoidanu, fukooligosacharydów, karagenu, gumy ksantanowej, celulozy, polidekstrozy (PDX, niestrawnego węglowodanu, który zsyntetyzowano z losowo powiązanych krzyżowo glukozy i sorbitolu), gumy guar, arabinoksylanu, korzystnie związku arabinoksylanowego z otrębów ryżowych MGN-3 według Patentu USA: 5,560,914, ksyloglikanu, kallozy, ligniny i/lub produktów degradacji błonnika pokarmowego. [0027] Wszystkie wspomniane tu błonniki wywierają korzystne efekty prebiotyczne na układ pokarmowy. Szacuje się, że u dorosłych całkowite dzienne spożycie błonnika wynosi między g/d. U dzieci w wieku 4-7 dzienne spożycie oszacowano na g, rosnące do g na dzień u latków. Przyjmowanie Nieskrobiowych Polisacharydów określono na g na dzień, z 40-50% udziałem błonnika rozpuszczalnego i 50-60% błonnika nierozpuszczalnego. Przyjmowanie inuliny i FOS mieści się w zakresie od 2-12 g na dzień. Na amerykańskiej konferencji dotyczącej błonnika pokarmowego w dzieciństwie u dzieci powyżej 2 lat przedstawiono rekomendację dla spożycia w zakresie jednego grama na każdy rok życia plus 5 g

7 - 6 - do jednego grama błonnika na każdy rok życia plus 10 g 51. Zatem dwulatek wymagałby 2-12 g błonnika dziennie. [0028] W związku z kwestiami problemów układu pokarmowego takich jak rozwolnienie w autyzmie, kompozycja według wynalazku korzystnie nie zawiera nierozpuszczalnego błonnika. Zatem w korzystnym przykładzie wynalazku w produkcie zapewnia się źródło długołańcuchowych FOS Inulinę raftilinę (BeneoHP) w kombinacji z raftilozą (BeneoP95) jako źródłem krótkołańcuchowych FOS, które są dobrze rozpuszczalnym błonnikiem pokarmowym. [0029] W dalszym korzystnym przykładzie wykonania wynalazku probiotyki zawierają się w kompozycji według wynalazku. Mikroorganizm probiotyczny [0030] Mikroorganizm probiotyczny oznacza mikroorganizm, który korzystnie wpływa na pacjenta z Całościowym Zaburzeniem Rozwojowym poprzez polepszenie jego równowagi mikrobiologicznej jelit. Mikroorganizm probiotyczny można wybrać spośród jednego lub większej liczby mikroorganizmów odpowiednich do konsumpcji przez człowieka i które są w stanie poprawić równowagę mikrobiologiczną w jelicie. Korzystnie niniejsza kompozycja zawiera 10 4 do 10 12, korzystniej od 10 5 do 10 11, najkorzystniej od 10 7 do 5x10 10 jednostek tworzących kolonię (colony forming units, cfu) bakterii probiotycznych na gram oligosacharydu kwasu uronowego o DP między 2 a 100. Niniejsza kompozycja zawiera korzystnie 10 2 do jednostek tworzących kolonię (cfu) bakterii probiotycznych na gram suchej masy niniejszej kompozycji, korzystnie 10 4 do 10 12, korzystniej 10 5 do 10 10, najkorzystniej od 10 5 do 1x10 9 cfu. Dawkowanie bakterii probiotycznych według niniejszego wynalazku to korzystnie między 10 2 a 10 13, korzystniej od 10 5 do 10 11, najkorzystniej od 10 8 do 5x10 10 jednostek tworzących kolonię (cfu) na dzień. Korzystnie stosuje się bakterie żywe lub żywotne, ale można także stosować martwe bakterie lub fragmenty bakterii. [0031] Korzystnie niniejsza kompozycja zawiera bakterie z rodzaju Lactobacillus i/lub Bifidobacterium. Kompozycja zawiera korzystnie Bifidobacterium wybrane z grupy złożonej z B. longum, B.breve i B. bifidum i/lub Lactobacillus wybrane z grupy złożonej z L. casei, L paracasei, L. rhamnosus, L. acidophilus i L. plantarum. Najkorzystniej niniejsza kompozycja zawiera Bifidobacterium breve i/lub Lactobacillus paracasei. [0032] Bifidobacterium breve jest Gram-dodatnią anaerobową bakterią w kształcie laseczki. Niniejsze B. breve posiada sekwencję kwasu nukleinowego 16 S rrna w co najmniej 95 % zgodną w porównaniu ze szczepem typowym B. breve ATCC 15700, korzystniej zgodną w co najmniej 97%, 98%, 99% lub więcej, jak zdefiniowano w Stackebrandt & Goebel, 1994, Int. J. Syst. Bacteriol. 44: Zgodność sekwencji kwasu nukleinowego oblicza się dla dwóch sekwencji nukleotydowych przy optymalnym uliniowaniu z użyciem programów GAP lub BESTFIT stosując domyślne parametry. Stosuje się domyślne parametry GAP, z karą za utworzenie przerwy = 50 (nukleotydy) / 8 (białka) i karą za rozszerzenie przerwy = 3 (nukleotydy) / 2 (białka). Dla nukleotydów domyślną macierzą punktacji jest nwsgapdna

8 - 7 - (Henikoff & Henikoff, 1992, PNAS 89, ). Jasne jest więc, że gdy o sekwencjach RNA mówi się, że są zasadniczo podobne lub posiadają pewien stopień zgodności sekwencji z sekwencjami DNA, tyminę (T) w sekwencji DNA uważa się za równą uracylowi (U) w sekwencji RNA. Uliniowania sekwencji i punkty za procentową zgodność sekwencji można wyznaczyć z użyciem programów komputerowych takich jak GCG Wisconsin Package, Version 10.3, dostępny od Accelrys Inc., 9685 Scranton Road, San Diego, CA , USA lub EMBOSSwin v Bifidobacterium użyte w niniejszym wynalazku hybrydyzuje korzystnie z próbką B. breve i daje sygnał w teście nukleazy 5, jak opisano w WO 2005/ i WO 2006/091103, oba autorstwa N.V. Nutricia. Według korzystnego przykładu wykonania niniejsza kompozycja zawiera co najmniej jedno B. breve wybrane spośród grupy złożonej z B. breve Bb- 03 (Rhodia), B. breve M16-V (Morinaga), B. breve R0070 (Instytut Rosell, Lallemand), DSM i LMG Najkorzystniej B. breve jest B. breve M-16V (Morinaga). [0033] W korzystnym przykładzie wykonania niniejsza kompozycja zawiera Lactobacillus paracasei. Korzystnie obecny szczep L. paracasei posiada co najmniej 95%, korzystniej co najmniej 97%, 98%, 99% lub więcej zgodności sekwencji kwasu nukleinowego sekwencji 16S rrna w porównaniu ze szczepem typowym L. paracasei ATCC 25032, jak zdefiniowano powyżej. Lactobacillus użyty w niniejszym wynalazku hybrydyzuje korzystnie z próbką L. paracasei i daje sygnał w teście nukleazy 5, jak opisano w oczekującym europejskim zgłoszeniu patentowym niniejszego zgłaszającego. Według korzystnego przykładu wykonania, niniejsza kompozycja zawiera co najmniej L. paracasei wybrany z grupy złożonej z L. paracasei F19 (Arla, Szwecja), L. paracasei LAFTI L26 (DSM Food Specialties, Holandia) i L. paracasei CRL 431 (Chr. Hansen, Dania), LMG i LMG [0034] W korzystnym przykładzie wykonania kompozycja według wynalazku zawiera określony szczep, Lactobacillus casei DN (CNCM ), który jest obecny w Actimelu(R), do opóźniania i/lub łagodzenia objawów reakcji nadwrażliwości, które mogą występować u pacjentów cierpiących na Całościowe Zaburzenia Rozwojowe, np. Autyzm. [0035] W dalszym korzystnym przykładzie wykonania bakterie probiotyczne łączy się z bakteriami prebiotycznymi. Ta kombinacja, nazywana symbiotykiem, jest szczególnie użyteczna w leczeniu objawów jelitowych u pacjentów cierpiących na PDD. [0036] O wielu pierwiastkach śladowych stwierdzono, że są niedostatecznie przyswajane w przypadkach dysfunkcji GI. Odpowiednio, kluczowe pierwiastki śladowe można w wynalazku dostarczać na wyższym poziomie w celu kompensacji (tj. powyżej 100% ich obecnych wartości Zalecanego Dziennego Spożycia (Dietary Reference Intake, DRI)), np. Witaminy A, B6, B12, C, kwas foliowy, Mg, Zn, Ca. Następująca Tabela wymienia korzystne zakresy i ilości tych pierwiastków śladowych (w stosunku do ich obecnych wartości DRI) podawanych według wynalazku pacjentowi cierpiącemu na PDD.

9 - 8 - Pierwiastek Śladowy Korzystny Zakres Korzystna Ilość 1 Wit. A >100%-300% 190% 2 Wit. B6 >100%-300% 150% 2 Wit. B12 >100%-300% 160% 3 Wit. C 300%-600% 470% 2 Kwas foliowy >100%-300% 150% 1 Mg 500%-750% 680% 4 Zn >100%-300% 240% 1 Ca >100%-300% 170% 1 Zalecane Dzienne Spożycie Wapnia, Fosforu, Magnezu, Witaminy D i Fluorku (1997) 2 Zalecane Dzienne Spożycie Tiaminy, Ryboflawiny, Niacyny, Witaminy B6, Kwasu Foliowego, 3 Witaminy B12, Kwasu Pantotenowego, Biotyny i Choliny (1998) 3 Zalecane Dzienne Spożycie Witaminy C, Witaminy E, Selenu i Karotenoidów. (2000) 4 Zalecane Dzienne Spożycie Witaminy A, Witaminy K, Arsenu, Boru, Chromu, Miedzi, Jodu, Żelaza, Manganu, Molibdenu, Niklu, Krzemu, Wanadu i Cynku (2001). [0037] Wszystkie wartości w środkowej i prawej kolumnie podano w stosunku do wartości DRI w następujących raportach Rady Żywności i Żywienia Instytutu Medycyny (wszystkie raporty opublikowane przez National Academy Press, Waszyngton DC): [0038] Formulacja może być kompletna odżywczo. Zastosowanie wynalazku: [0039] Wynalazek ma w szczególności zastosowanie do leczenia Autyzmu, ale ma także zastosowanie do innych Całościowych Zaburzeń Rozwojowych, takich jak Zaburzenia Aspergera i Retta. [0040] Kompozycje według wynalazku można także zastosować do leczenia zaburzeń jelitowych występujących u pacjentów z całościowymi zaburzeniami rozwojowymi. Kompozycje są w szczególności odpowiednie do leczenia i/lub zapobiegania funkcji bariery jelita i rozwolnieniu w tej grupie pacjentów. [0041] Mimo że wynalazek jest przeznaczony przede wszystkim do leczenia Całościowych Zaburzeń Rozwojowych, przewidujemy także, że ma zastosowanie do diagnozy takich stanów. Zatem formulację żywieniową można podawać osobie, u której podejrzewa się, że cierpi na Całościowe Zaburzenie Rozwojowe, aby zobaczyć, czy wystąpi jakakolwiek poprawa stanu. Jeśli tak, co najmniej pomogłoby to w potwierdzeniu diagnozy stanu takiej osoby. [0042] Wynalazek zilustrowano następującymi nieograniczającymi Przykładami.

10 - 9 - Przykłady [0043] Formulacjami szczególnie odpowiednimi do podawania według wynalazku są Neocate, Neocate LCP i ciekła Paediatric E028, wszystkie dostępne od SHS International Limited. [0044] Korzystny przykład wykonania do leczenia całościowych zaburzeń rozwojowych na 100 gram ciekłego produktu. Aminokwasowy równoważnik białkowy 2.5 Węglowodany 14.6 Błonnik 5.2 Tłuszcz 3.5 o FOS, FPS odpowiednio 2.6, 2.6 gram o MCT 1.5 o LCT 2.0 pierwiastki śladowe w ilościach większych niż Zalecane Dzienne Spożycie Woda do 100 gram produktu [0045] Korzystny przykład wykonania do leczenia Autyzmu (dodatek) procent wagowy w odniesieniu do suchej masy produktu Aminokwasowy równoważnik białkowy 13 Węglowodany 49 Tłuszcz 23 o MCT 7.6 o LCT 15.4 Błonnik pokarmowy 5 o Krótkołańcuchowe FOS, długołańcuchowe FOS (inulina) 2.5, 2.5 Witaminy i minerały Opcjonalnie mogą występować bakterie probiotyczne. 1 [0046] Szczególną formulacją do użytku według wynalazku jest ciecz posiadająca skład przedstawiony w następującej Tabeli, w której ilości rozmaitych składników wyrażono na 100 ml cieczy (przy czym kompozycję zrównoważono wodą). Nazwa Składnika Odżywczego Poziom na 100 ml Równoważniki Białka 2.5 g Energia 100 kcal Węglowodany 14.6 g Tłuszcz (Całkowity) 3.5 g (MCT) 35% (LCT) 65%

11 Minerały Sód Potas Chlorek Wapń Fosfor Magnez Pierwiastki Śladowe Żelazo Cynk Jod Mangan Miedź Molibden Selen Chrom Witaminy Witamina A Witamina E Kwas L-Askorbinowy Tiamina Ryboflawina Pirydoksyna Niacyna Równoważnik Niacyny Kwas Pantotenowy Myo-Inositol Cholina Witamina D3 Cyjanokobalamina Kwas Foliowy d-biotyna Witamina K1 Aminokwasy L-Alanina L-Arginina Kwas L-Asparaginowy L-Cystyna Glicyna 65 mg 180 mg 75 mg 140 mg 74 mg 25 mg 1.6 mg 1.0 mg 19.0 μg 0.14 mg 0.12 mg 4.8 μg 3.2 μg 4.0 μg 80 μg 1.2 IU 10 mg 0.11 mg 0.11 mg 0.11 mg 0.95 mg 2 mg 0.42 mg 23 mg 31 mg 1.0 μg 0.2 μg 32.0 μg 2.0 μg 4.3 μg 0.11 g 0.5 g 0.2 g 0.01 g 0.18 g

12 L-Histydyna L-Izoleucyna L-Leucyna L-Lizyna L-Metionina L-Prolina L-Fenyloalanina L-Seryna L-Treonina L-Tryptofan L-Tyrozyna L-Walina Tauryna L-Karnityna 0.13 g 0.18 g 0.3 g 0.22 g 0.14 g 0.21 g 0.25 g 0.13 g 0.15 g 0.06 g 0.05 g 0.19 g 6.62 mg 3.17 mg Aminokwasy (Suma) 3 g Odnośniki [0047] Bostic 2005, Expert Opin Emerg Drugs 10: 521. D Eufemia 1996, Acta Paediatr. 85:1076 Fombonne 1999, Psychol. Med. 29:769 Goodwin 1971, J. Autism Child Schiz.1:48 Harapocos 1975, DIPAB Heming, Norway Israngkun 1986, Neurochem. Pathol. 5:51 Knivsberg 1995, Scand. J. Educ. Res. 39:223 Knivsberg 2002, Nutr. Neurosci. 5:251 Liacouras 2003, Am. J. Gastroenterol. 98:777 Lightdale 2001, Clin. Perspect. Gastroenterol. 01:56 Lindstrom 1984, Am. J. Psych. 41:1059 Lucarelli 1995, Panminerva Med. 37:137 Millward 2005, Cochrane Database Syst. Rev. CD NIMH 2004,

13 Rainford 2005, Wewnętrzny raport SHS Reichelt 1990, J. Appl. Nutr. 42:1 Reichelt 1991, Brain Dysfunct. 4:308 Shattock 1990, Brain Dysfunct. 3:328 Wing 1996, BMJ 312:327 Wing 2002, Mental Retardation Dev. Disabilities Res. Dev. 8:151 Zioudrou 1979, J. Biol. Chem. 254:2446 Sporządziła i zweryfikowała Danuta Stefani-Iwanow Rzecznik patentowy

14 Zastrzeżenia patentowe 1. Zastosowanie formulacji żywieniowej, którą można podawać doustnie, zawierającej (a) wolne aminokwasy jako jedyne źródło białka, (b) tłuszcz oraz (c) węglowodany, w której a. kompozycja aminokwasowa zawiera co najmniej L-alaninę, L-argininę, kwas L-asparaginowy, L-cystynę, glicynę. L-histydynę, L-izoleucynę, L-lizynę, L-metioninę, L-fenyloalaninę, L-prolinę, L-serynę. L-treoninę, L-tryptofan, L-tyrozynę, L-walinę, L-karnitynę i taurynę; b. tłuszcz obejmuje długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe; oraz c. węglowodany zawierają błonnik pokarmowy do wytwarzania leku do leczenia Całościowych Zaburzeń Rozwojowych do podawania jako jedyne dzienne źródło białka lub jako dodatek żywieniowy do diet wykluczających, przy czym wspomniane aminokwasy w formulacji żywieniowej są jedynym dziennym źródłem białka lub częściowo uzupełniają niedobory spowodowane wyłączeniem pewnych białek w diecie. 2. Zastosowanie według zastrz. 1, w którym Całościowym Zaburzeniem Rozwojowym jest autyzm. 3. Zastosowanie według zastrz. 1, w którym Całościowym Zaburzeniem Rozwojowym jest zaburzenie Aspergera lub zaburzenie Rettsa. 4. Zastosowanie według zastrz. 1, w którym b. tłuszcz zawiera co najmniej 10% wagowych długołańcuchowych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych bazując na masie tłuszczu w kompozycji; c. węglowodany zawierają między 5 a 50% wagowych błonnika pokarmowego bazując na całkowitej masie węglowodanów w kompozycji; i w którym procent wagowy aminokwasów wynosi co najmniej 5%, tłuszczu do 20%, a węglowodanów między 10 a 70% suchej masy kompozycji. 5. Zastosowanie według zastrz. 4, w którym wolne aminokwasy obejmują dodatkowo L- glutaminę. 6. Zastosowanie według któregokolwiek z zastrz. od 1 do 5, w którym formulacja zawiera bakterie probiotyczne. 7. Formulacja żywieniowa zawierająca (a) aminokwasy jako jedyne źródło białka, (b) tłuszcz oraz (c) węglowodany, w której a. kompozycja aminokwasowa zawiera co najmniej L-alaninę, L-argininę, kwas L- asparaginowy, L-cystynę, glicynę, L-histydynę, L-izoleucynę, L-lizynę, L-metioninę, L- fenyloalaninę, L-prolinę, L-serynę, L-treoninę, L-tryptofan, L-tyrozynę, L-walinę, L-karnitynę i taurynę;

15 b. tłuszcz obejmuje długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe; oraz c. węglowodany zawierają błonnik pokarmowy do leczenia Całościowych Zaburzeń Rozwojowych. 8. Formulacja według zastrz. 7, w której Całościowym Zaburzeniem Rozwojowym jest autyzm. 9. Formulacja według zastrz. 7, w której Całościowym Zaburzeniem Rozwojowym jest zaburzenie Aspergera lub zaburzenie Rettsa. 10. Formulacja według zastrz. 7, w której b. tłuszcz zawiera co najmniej 10% wagowych długołańcuchowych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych w odniesieniu do masy tłuszczu w kompozycji; c. węglowodany zawierające między 5 a 50% wagowych błonnika pokarmowego w odniesieniu do całkowitej masy węglowodanów w kompozycji; oraz w której procent wagowy aminokwasów wynosi co najmniej 6%, tłuszczu do 20%, a węglowodanów między 10 a 70% suchej masy kompozycji. 11. Formulacja według zastrz. 10, w której wolne aminokwasy obejmują dodatkowo L- glutaminę. 12. Formulacja według któregokolwiek z zastrz. od 7 do 11, w którym formulacja zawiera bakterie probiotyczne. 13. Kompozycja zawierająca aminokwasy jako jedyne źródło białka, tłuszcz oraz węglowodany, w której b. kompozycja aminokwasowa zawiera co najmniej L-alaninę, L-argininę, kwas L- asparaginowy, L-cystynę, glicynę, L-histydynę, L-izoleucynę, L-lizynę, L-metioninę, L- fenyloalaninę, L-prolinę, L-serynę, L-treoninę, L-tryptofan, L-tyrozynę, L-walinę. L-karnitynę i taurynę; c. tłuszcz zawiera co najmniej 10% wagowych długołańcuchowych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych w odniesieniu do masy tłuszczu w kompozycji; d. węglowodany zawierające między 5 a 50% wagowych błonnika pokarmowego w odniesieniu do całkowitej masy węglowodanów w kompozycji; i w której procent wagowych aminokwasów wynosi co najmniej 5%, tłuszczu aż do 20%, a węglowodanów między 10 a 70% suchej masy kompozycji. 14. Kompozycja według zastrz. 13 zawierająca ponadto bakterie probiotyczne. Sporządziła i zweryfikowała Danuta Stefani-Iwanow Rzecznik patentowy

AE/ZP-27-17/15 Załącznik Nr 1 Formularz Cenowy

AE/ZP-27-17/15 Załącznik Nr 1 Formularz Cenowy AE/ZP-27-17/15 Załącznik Nr 1 Formularz Cenowy Cena brutto zamówienia - każdego pakietu powinna stanowić sumę wartości brutto wszystkich pozycji ujętych w pakiecie, natomiast wartość brutto poszczególnych

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 25 lipca 2007 r. w sprawie sposobu znakowania żywności wartością odżywczą 2)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 25 lipca 2007 r. w sprawie sposobu znakowania żywności wartością odżywczą 2) Dz.U.07.137.967 2010.01.22 zm. Dz.U.2010.9.63 1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 25 lipca 2007 r. w sprawie sposobu znakowania żywności wartością odżywczą 2) (Dz. U. z dnia 31 lipca 2007 r.) Na

Bardziej szczegółowo

SANPROBI Super Formula

SANPROBI Super Formula SUPLEMENT DIETY SANPROBI Super Formula Unikalna formuła siedmiu żywych szczepów probiotycznych i dwóch prebiotyków Zdrowie i sylwetka a w super formie Zaburzenia metaboliczne stanowią istotny problem medyczny

Bardziej szczegółowo

Diety do żywienia medycznego do podaży przez zgłębnik

Diety do żywienia medycznego do podaży przez zgłębnik Diety do żywienia medycznego do podaży przez zgłębnik Dieta kompletna pod względem odżywczym, gotowa do użycia, zawierająca DHA/EPA, bezresztkowa, przeznaczona do stosowania przez zgłębnik Wskazania: okres

Bardziej szczegółowo

Sheet1. Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1 Zadanie nr 1. Cena jedn. Cena jedn. Wartość Lp. GRAMATURA OPIS Ilość Netto VAT % Brutto brutto Producent

Sheet1. Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1 Zadanie nr 1. Cena jedn. Cena jedn. Wartość Lp. GRAMATURA OPIS Ilość Netto VAT % Brutto brutto Producent Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1 Zadanie nr 1 Cena jedn. Cena jedn. Wartość Lp. GRAMATURA OPIS Ilość Netto VAT % Brutto brutto Producent mieszanka początkowa typu HA z dodatkiem frukto i 1 400g galaktooligosacharydów,

Bardziej szczegółowo

Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1 Zadanie 1

Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1 Zadanie 1 Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1 Zadanie 1 Lp. PRODUKT GRAMATURA OPIS Ilość Cena jedn. Netto VAT % Cena jedn. Brutto Wartość brutto Producent mieszanka początkowa typu HA z dodatkiem frukto i 1 Bebilon

Bardziej szczegółowo

Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1

Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1 Żywienie pediatryczne Załącznik nr 1 Lp. GRAMATURA OPIS Ilość Cena jedn. Netto VAT % Cena jedn. Brutto Wartość brutto Producent mieszanka początkowa typu HA z dodatkiem frukto i 1 400g galaktooligosacharydów,

Bardziej szczegółowo

(86) Data i numer zgłoszenia międzynarodowego: 14.11.2001, PCT/EP01/13302 (87) Data i numer publikacji zgłoszenia międzynarodowego:

(86) Data i numer zgłoszenia międzynarodowego: 14.11.2001, PCT/EP01/13302 (87) Data i numer publikacji zgłoszenia międzynarodowego: RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 201161 (21) Numer zgłoszenia: 362438 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 14.11.2001 (86) Data i numer zgłoszenia

Bardziej szczegółowo

PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej. 13/t. 15

PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej. 13/t. 15 454 31996L0008 L 55/22 DZIENNIK URZĘDOWY WSPÓLNOT EUROPEJSKICH 6.3.1996 DYREKTYWA KOMISJI 96/8/WE z dnia 26 lutego 1996 r.w sprawie żywności przeznaczonej do użycia w dietach o obniżonej energetyczności

Bardziej szczegółowo

1.5. Zasady planowania diet leczniczych na podstawie dziennej racji pokarmowej człowieka zdrowego

1.5. Zasady planowania diet leczniczych na podstawie dziennej racji pokarmowej człowieka zdrowego DIETETYKA Dariusz Włodarek SPIS TREŚCI Rozdział I. Planowanie i organizacja żywienia dietetycznego 1.1. Zagadnienia sanitarno-higieniczne w żywieniu dietetycznym 1.2. Dobór surowców i technik przyrządzania

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 06.07.2004 04740699.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 06.07.2004 04740699. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1658064 (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 06.07.2004 04740699.6 (51) Int. Cl. A61K31/37 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki

Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki Dietetyczny środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki Zestaw witamin i składników mineralnych przygotowany

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 14.10.2009 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 269/9 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 953/2009 z dnia 13 października 2009 r. w sprawie substancji, które mogą być dodawane w szczególnych celach odżywczych

Bardziej szczegółowo

Żywienie dziecka. Żywienie dziecka. Budowa nowych tkanek (rozrost) Odnowa zużytych tkanek. Wytwarzanie energii. Utrzymywanie temperatury ciała

Żywienie dziecka. Żywienie dziecka. Budowa nowych tkanek (rozrost) Odnowa zużytych tkanek. Wytwarzanie energii. Utrzymywanie temperatury ciała Żywienie dziecka dr n.med. Jolanta Meller Na wiele potrzebnych nam rzeczy możemy poczekać. Dziecko nie może. Właśnie teraz formują się jego kości, tworzy się krew, rozwija umysł. Nie możemy mu powiedzieć

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1879609. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 04.05.2006 06742792.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1879609. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 04.05.2006 06742792. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1879609 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 04.05.2006 06742792.2 (13) (51) T3 Int.Cl. A61K 38/17 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

Jak działają witaminy z serii FA CORE i dlaczego to najlepszy wybór. Olej słonecznikowy Witaminy Witamina A Witamina D Witamina E Witamina C

Jak działają witaminy z serii FA CORE i dlaczego to najlepszy wybór. Olej słonecznikowy Witaminy Witamina A Witamina D Witamina E Witamina C FA Core Vita Core Kompleks witamin i minerałów wzbogacony o olej słonecznikowy bogaty w zdrowe kwasy tłuszczowe z grupy Omega. Doskonały suplement diety dla zawodowych sportowców oraz osób aktywnych, których

Bardziej szczegółowo

Rada Przejrzystości. Agencja Oceny Technologii Medycznych

Rada Przejrzystości. Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 29/2012 z dnia 11 czerwca 2012 r. w sprawie zasadności finansowania środka spożywczego specjalnego przeznaczenia

Bardziej szczegółowo

Humana HN z MCT. postępowanie dietetyczne w przebiegu biegunek dla niemowląt, dzieci i dorosłych. z MCT lekkostrawna do jedzenia i picia 300 g

Humana HN z MCT. postępowanie dietetyczne w przebiegu biegunek dla niemowląt, dzieci i dorosłych. z MCT lekkostrawna do jedzenia i picia 300 g Humana HN z MCT postępowanie dietetyczne w przebiegu biegunek dla niemowląt, dzieci i dorosłych z MCT lekkostrawna do jedzenia i picia 300 g Zastosowanie Humana HN z MCT zawiera wszystkie składniki mineralne,

Bardziej szczegółowo

Skład surowcowy: mączka drobiowa, drożdże, chrząstka rekina, mączka z muszli

Skład surowcowy: mączka drobiowa, drożdże, chrząstka rekina, mączka z muszli DODATKI ŻYWIENIOWE Głównym zdaniem dodatków żywieniowych Fitmin jest dostarczanie niezbędnych składników w przypadkach gdy nawet kompletna i zbilansowana karma nie jest w stanie zaspokoić specyficznych

Bardziej szczegółowo

1 000 szt. 500 szt. Strona 1 z 5

1 000 szt. 500 szt. Strona 1 z 5 Załącznik nr 1b do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (pieczęć wykonawcy) znak: SW/ZP/251/N/44/2014-A Grupa 1 FORMULARZ CENOWY Dieta kompletna o wysokiej zawartości białka normo kaloryczna, klinicznie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. śelazo... 46 Wapń i witamina D... 47 Cynk... 47

Spis treści. śelazo... 46 Wapń i witamina D... 47 Cynk... 47 Spis treści Przedmowa... 9 1. Ustalanie zapotrzebowania energetycznego w róŝnych stanach chorobowych (Danuta Gajewska)... 11 Wiadomości ogólne... 11 Całkowita przemiana materii... 12 Wprowadzenie... 12

Bardziej szczegółowo

Zróżnicowane składniki granulatów Fitmin są podstawą optymalnej wartości odżywczej. Białko (37%), tłuszcz (22%), energia: 16,2 MJ/1 kg

Zróżnicowane składniki granulatów Fitmin są podstawą optymalnej wartości odżywczej. Białko (37%), tłuszcz (22%), energia: 16,2 MJ/1 kg KARMA SUCHA Sucha programu żywieniowego Fitmin dla kotów ma wiele zalet. Wśród nich najważniejsze są niewątpliwie: walory smakowe wzmocnione przez nałożenie na powierzchnie każdej granuli smaku wątroby

Bardziej szczegółowo

10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA

10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. Należy spożywać produkty z różnych grup żywności (dbać o urozmaicenie posiłków) Kontroluj masę ciała (dbaj o zachowanie

Bardziej szczegółowo

Kategoria żywności, środek spożywczy lub składnik żywności. Warunki dla stosowania oświadczenia

Kategoria żywności, środek spożywczy lub składnik żywności. Warunki dla stosowania oświadczenia Kategoria, WITAMINY VITAMINS 1 Wiatminy ogólnie Vitamins, in general - witaminy pomagają w rozwoju wszystkich struktur organizmu; - witaminy pomagają zachować silny organizm; - witaminy są niezbędne dla

Bardziej szczegółowo

Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie

Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie H. Dyląg, 1 H. Weker 1, M. Barańska 2 1 Zakład Żywienia 2 Zakład Wczesnej Interwencji Psychologicznej karmienie na żądanie 7-5 posiłków 3 posiłki

Bardziej szczegółowo

Żywienie dziecka. dr n.med. Jolanta Meller

Żywienie dziecka. dr n.med. Jolanta Meller Żywienie dziecka dr n.med. Jolanta Meller Na wiele potrzebnych nam rzeczy możemy poczekać. Dziecko nie może. Właśnie teraz formują się jego kości, tworzy się krew, rozwija umysł. Nie możemy mu powiedzieć

Bardziej szczegółowo

Pasze Totally Pathogen Free

Pasze Totally Pathogen Free Pasze Totally Pathogen Free gotowe do użycia za barierą higieniczną bez konieczności autoklawowania tańsze o 30% od pasz sterylizowanych promieniowaniem Gamma Altromin - produkcja pasz tylko dla zwierząt

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 23 lipca 2015 r. Poz. 1026 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 16 czerwca 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra

Bardziej szczegółowo

Wtórna nietolerancja laktozy, inaczej zwana jest odwracalną lub czasową. Więcej na temat tego, dlaczego wtórna nietolerancja laktozy rozwija się u

Wtórna nietolerancja laktozy, inaczej zwana jest odwracalną lub czasową. Więcej na temat tego, dlaczego wtórna nietolerancja laktozy rozwija się u Wtórna nietolerancja laktozy, inaczej zwana jest odwracalną lub czasową. Więcej na temat tego, dlaczego wtórna nietolerancja laktozy rozwija się u chorych onkologicznie w dalszej części prezentacji. 1

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1. Znaczenie nauki o żywieniu. 2. Gospodarka energetyczna organizmu człowieka. 3. Podstawowe składniki pokarmowe i ich rola

SPIS TREŚCI. 1. Znaczenie nauki o żywieniu. 2. Gospodarka energetyczna organizmu człowieka. 3. Podstawowe składniki pokarmowe i ich rola 3 SPIS TREŚCI 1. Znaczenie nauki o żywieniu 1.1. Cele i zadania nauki o żywieniu................................................8 1.2. Rozwój nauki o żywieniu człowieka.............................................9

Bardziej szczegółowo

WITAMINY I MINERAŁY DLA OSÓB DIALIZOWANYCH

WITAMINY I MINERAŁY DLA OSÓB DIALIZOWANYCH Dietetyczny środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego WITAMINY I MINERAŁY DLA OSÓB DIALIZOWANYCH Zestaw witamin i składników mineralnych przygotowany w oparciu o doniesienia naukowe oraz przyjęte

Bardziej szczegółowo

Mleko początkowe dla niemowląt oraz mleko następne z mleka koziego

Mleko początkowe dla niemowląt oraz mleko następne z mleka koziego Najlepsze mleko kozie dla zdrowego odżywiania! Mleko początkowe dla niemowląt oraz mleko następne z mleka koziego Bambinchen 1 od urodzenia Bambinchen 2 po 6 miesiącu Mleko kozie zdrowe pożywienie od urodzenia

Bardziej szczegółowo

dziecko z biegunką kompendium wiedzy nadzór merytoryczny prof. dr hab. n.med. Mieczysława Czerwionka-Szaflarska

dziecko z biegunką kompendium wiedzy nadzór merytoryczny prof. dr hab. n.med. Mieczysława Czerwionka-Szaflarska lek. med. Julia Gawryjołek dziecko z biegunką kompendium wiedzy nadzór merytoryczny prof. dr hab. n.med. Mieczysława Czerwionka-Szaflarska trilacplus krople saszetki kapsułki od 1. miesiąca życia poradnik

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA PL 25.5.2012 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 136/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 432/2012 z dnia 16 maja 2012 r. ustanawiające wykaz dopuszczonych

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie suplementów diety. (Dz. U. z dnia 17 lutego 2003 r.)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie suplementów diety. (Dz. U. z dnia 17 lutego 2003 r.) Dz.U.03.27.236 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie suplementów diety (Dz. U. z dnia 17 lutego 2003 r.) Na podstawie art. 9 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach

Bardziej szczegółowo

WYJAŚNIENIE TREŚCI SPECYFIKACJI ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA

WYJAŚNIENIE TREŚCI SPECYFIKACJI ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA SAMODZIELNY PUBLICZNY WOJEWÓDZKI SZPITAL ZESPOLONY 71 455 Szczecin, ul. Arkońska 4 Centrala tel.: (91) 813 90 00, fax.: (91) 813 90 09 Strona internetowa: www.spwsz.szczecin.pl NIP 851-25-37-954 REGON:

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 02.05.2005 05747547.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 02.05.2005 05747547. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1747298 (13) T3 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 02.05.2005 05747547.7 (51) Int. Cl. C22C14/00 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

Dlaczego Twój kot jest wybredny

Dlaczego Twój kot jest wybredny Dlaczego Twój kot jest wybredny NOWOŚĆ! Zdrowe Żywienie kotów wybrednych Koty wybredne Niektóre koty są szczególnie wybredne i trudno jest zaspokoić ich potrzeby. W rezultacie, koty takie jedzą nieregularnie,

Bardziej szczegółowo

Żywność. zapewnia prawidłowe funkcjonowanie. poprawia samopoczucie

Żywność. zapewnia prawidłowe funkcjonowanie. poprawia samopoczucie Warsztaty żywieniowe Żywność buduje i regeneruje dostarcza energii zapewnia prawidłowe funkcjonowanie poprawia samopoczucie Żaden pojedynczy produkt nie dostarczy Ci wszystkiego, czego potrzebujesz dlatego

Bardziej szczegółowo

www.biobosch.pl Natural Organic Concept

www.biobosch.pl Natural Organic Concept ProgrammübersichtBIO(pl)_12-07.indd 1 www.biobosch.pl Natural Organic Concept 1 20.03.2008 14:16:40 Wstęp Wraz z nową gamą karm dla psów Natural Organic Concept bosch Tiernahrung oferuje zupełnie nowe

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR L 283/22 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 30.10.2009 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 1024/2009 z dnia 29 października 2009 r. w sprawie udzielania i odmowy udzielenia zezwoleń na oświadczenia zdrowotne

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO. PRIMENE 10% roztwór do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO. PRIMENE 10% roztwór do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO PRIMENE 10% roztwór do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 100 ml roztworu do infuzji zawiera: L-Izoleucyna... L-Leucyna... L-Walina...

Bardziej szczegółowo

CYNK 200 MIEDŹ 25 SELEN 0.32 AMINOKWASY. Iu/kg ARGININA 1.5 METIONINA 0.65 CYSTEINA 0.24 LIZYNA 1.55 TRYPTOFAN 0.27 TYROZYNA 0.7 KWASY NIENASYCONE

CYNK 200 MIEDŹ 25 SELEN 0.32 AMINOKWASY. Iu/kg ARGININA 1.5 METIONINA 0.65 CYSTEINA 0.24 LIZYNA 1.55 TRYPTOFAN 0.27 TYROZYNA 0.7 KWASY NIENASYCONE REGAL ACTIVE Specjalna formuła o zwiększonej dawce energii dla psów polujących, odbywających szkolenia, suk ciężarnych i karmiących oraz innych psów pracujących. Opiera się na kilku różnych źródłach białka

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 77/2013 z dnia 1 lipca 2013 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie objęcia refundacją środka spożywczego specjalnego

Bardziej szczegółowo

Żywienie dojelitowe Bezpieczna i skuteczna terapia żywieniowa.

Żywienie dojelitowe Bezpieczna i skuteczna terapia żywieniowa. Żywienie dojelitowe Bezpieczna i skuteczna terapia żywieniowa. B. Braun -Twój sprawdzony partner Żywienie kliniczne B. Braun Żywienie kliniczne jest jednym z elementów całościowej (holistycznej) opieki

Bardziej szczegółowo

GDA (Guideline Daily Amount = Wskazane Dzienne Spożycie)

GDA (Guideline Daily Amount = Wskazane Dzienne Spożycie) 1. Czym jest GDA? GDA (Guideline Daily Amount = Wskazane Dzienne Spożycie) to wartości poziomu spożycia poszczególnych składników odżywczych w codziennej diecie zostały wyznaczone przez naukowców dla przeciętnego

Bardziej szczegółowo

Nazwa opakowanie X Clife Tomasz Kałużny, ul. Spółdzielcza 27/2, 05-500 Jelenia Góra cena brutto

Nazwa opakowanie X Clife Tomasz Kałużny, ul. Spółdzielcza 27/2, 05-500 Jelenia Góra cena brutto Działając na podstawie art. 92 ust. ustawy Prawo zamówień publicznych, Polski Komitet Olimpijski przedstawia w załączeniu informację o wyborze najkorzystniejszych ofert w postępowaniu na zakup odżywek

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1571844. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 04.03.2005 05251326.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1571844. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 04.03.2005 05251326. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1571844 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 04.03.2005 05251326.4 (13) (51) T3 Int.Cl. H04W 84/12 (2009.01)

Bardziej szczegółowo

OLIMP Pro Whey Shake Olimp Pro Whey Shake Dlaczego Olimp Pro Whey Shake jest tak skuteczny? Zalety szejka białkowego Olimp Pro Whey Shake:

OLIMP Pro Whey Shake Olimp Pro Whey Shake Dlaczego Olimp Pro Whey Shake jest tak skuteczny? Zalety szejka białkowego Olimp Pro Whey Shake: OLIMP Pro Whey Shake Doskonała kompozycja najwyższej jakości białka serwatkowego w formie koncentratu, izolatu i hydrolizatu białka serwatki o pełnym składzie frakcji proteinowych. Olimp Pro Whey Shake

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2170316. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 20.06.2008 08766834.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2170316. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 20.06.2008 08766834. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2170316 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego:.06.08 08766834.9 (97)

Bardziej szczegółowo

DOSKONAŁA SUCHA KARMA DLA KOTÓW

DOSKONAŁA SUCHA KARMA DLA KOTÓW DOSKONAŁA SUCHA KARMA DLA KOTÓW DOSKONAŁA SUCHA KARMA DLA KOTÓW MATISSE Linia Matisse oferuje pełną gamę karm o wysokiej jakości dostosowanych do wszystkich ras kotów. Główne cechy linii Matisse to: Doskonały

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych Na podstawie art. 78 ust. 4 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 16 września 2010 r. w sprawie środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego 2)3)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 16 września 2010 r. w sprawie środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego 2)3) Dziennik Ustaw Nr 180 13683 Poz. 1214 1214 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 16 września 2010 r. w sprawie środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego 2)3) Na podstawie art. 26 ust.

Bardziej szczegółowo

Żywienie dojelitowe Bezpieczna i skuteczna terapia żywieniowa.

Żywienie dojelitowe Bezpieczna i skuteczna terapia żywieniowa. Żywienie dojelitowe Bezpieczna i skuteczna terapia żywieniowa. B. Braun -Twój sprawdzony partner Żywienie kliniczne B. Braun Żywienie kliniczne jest jednym z elementów całościowej (holistycznej) opieki

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 28 czerwca 2012 r. Poz. 728. Rozporządzenie. z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych

Warszawa, dnia 28 czerwca 2012 r. Poz. 728. Rozporządzenie. z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 28 czerwca 2012 r. Poz. 728 Rozporządzenie Ministra Zdrowia 1) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych Na podstawie

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2300459. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 22.06.2009 09772333.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2300459. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 22.06.2009 09772333. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2049 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 22.06.09 09772333.2 (97)

Bardziej szczegółowo

Stymulowanie wzrostu bakterii fermentacji mlekowej przez białka mleka. Waldemar Gustaw

Stymulowanie wzrostu bakterii fermentacji mlekowej przez białka mleka. Waldemar Gustaw Stymulowanie wzrostu bakterii fermentacji mlekowej przez białka mleka Waldemar Gustaw Stymulowanie wzrostu bakterii fermentacji mlekowej Wzrost zainteresowania prozdrowotnym wpływem bakterii fermentacji

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z MONITORINGU ŚRODKÓW SPOŻYWCZYCH SPECJALNEGO PRZEZNACZENIA ŻYWIENIOWEGO I SUPLEMENTÓW DIETY W 2007 ROKU

RAPORT Z MONITORINGU ŚRODKÓW SPOŻYWCZYCH SPECJALNEGO PRZEZNACZENIA ŻYWIENIOWEGO I SUPLEMENTÓW DIETY W 2007 ROKU RAPORT Z BADAŃ MONITORINGOWYCH ZAKRESIE WYBRANYCH GRUP ŚRODKÓW SPOŻYWCZYCH SPECJALNEGO PRZEZNACZENIA ŻYWIENIOWEGO ORAZ SUPLEMENTÓW DIETY PRZEPROWADZONYCH PRZEZ PAŃSTWOWĄ INSPEKCJĘ SANITARNĄ W 2007 ROKU.

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY SUBSTANCJI CZYNNYCH

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY SUBSTANCJI CZYNNYCH CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA WŁASNA PRODUKTU LECZNICZEGO SOLUVIT N, proszek do sporządzania roztworu do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY SUBSTANCJI CZYNNYCH 1 fiolka zawiera: Substancje

Bardziej szczegółowo

PROBIOTYKI panaceum dla noworodka ZALECAĆ CZY NIE

PROBIOTYKI panaceum dla noworodka ZALECAĆ CZY NIE PROBIOTYKI panaceum dla noworodka ZALECAĆ CZY NIE Dr hab.n.med. Andrea Horvath Klinika Pediatrii WUM Czy to są probiotyki? Żywe bakterie kiszonki jogurt naturalny kwas chlebowy Mikroorganizmy Organizm

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 8 kwietnia 2014 r. Poz. 453 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 6 lutego 2014 r.

Warszawa, dnia 8 kwietnia 2014 r. Poz. 453 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 6 lutego 2014 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 8 kwietnia 2014 r. Poz. 453 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 6 lutego 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra

Bardziej szczegółowo

Wymienniki dietetyczne w cukrzycy. Dr inż. Joanna Myszkowska-Ryciak Zakład Dietetyki Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie 20.06.

Wymienniki dietetyczne w cukrzycy. Dr inż. Joanna Myszkowska-Ryciak Zakład Dietetyki Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie 20.06. Wymienniki dietetyczne w cukrzycy Dr inż. Joanna Myszkowska-Ryciak Zakład Dietetyki Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie 20.06.2012 Zalecenia szczegółowe - węglowodany: 40 50% wartości energetycznej

Bardziej szczegółowo

RACJONALNE ŻYWIENIE. Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów. 2007 r.

RACJONALNE ŻYWIENIE. Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów. 2007 r. RACJONALNE ŻYWIENIE Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów 2007 r. RACJONALNE ŻYWIENIE Polega na systematycznym dostarczaniu do organizmu wszystkich niezbędnych składników odżywczych w ilościach i proporcjach

Bardziej szczegółowo

Uwaga - ten akt prawny prezentowany jest w wersji pierwotnej czyli nieujednoliconej.

Uwaga - ten akt prawny prezentowany jest w wersji pierwotnej czyli nieujednoliconej. Uwaga - ten akt prawny prezentowany jest w wersji pierwotnej czyli nieujednoliconej. Dz.U.2010.180.1214 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA1) z dnia 16 września 2010 r. w sprawie środków spożywczych specjalnego

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 3 grudnia 2015 r. Poz. 2032 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 9 listopada 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra

Bardziej szczegółowo

LISTA OŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH

LISTA OŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH Kategoria, LISTA OŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH PROBIOTYKI N/A Probiotyki tzn. wszystkie Zawiera probiotyki. pozycje na liście Jest źródłem probiotyków. odnoszące się do funkcji Z probiotykiem /-kami. probiotycznych.

Bardziej szczegółowo

Gdańsk 10.10.2015 r.

Gdańsk 10.10.2015 r. Celiakia- czy nadążamy za zmieniającymi się rekomendacjami Gdańsk 10.10.2015 r. prof. dr hab. n. med. Barbara Kamińska Katedra i Klinika Pediatrii, Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci Gdański

Bardziej szczegółowo

Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu.

Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu. Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu. Dostarczają także kwasu foliowego. Zawierają znaczne ilości składników

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2584058. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 21.10.2011 11186244.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2584058. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 21.10.2011 11186244. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2584058 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 21.10.2011 11186244.7 (13) (51) T3 Int.Cl. C22C 38/40 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

Dietoterapia. Dariusz WŁODAREK Ewa LANGE Lucyna KOZŁOWSKA Dominika GŁĄBSKA PZWL

Dietoterapia. Dariusz WŁODAREK Ewa LANGE Lucyna KOZŁOWSKA Dominika GŁĄBSKA PZWL Dietoterapia Dariusz WŁODAREK Ewa LANGE Lucyna KOZŁOWSKA Dominika GŁĄBSKA PZWL Dietoterapia dr hab. inż., lek. med. DanUSZ WŁODAREK dr. hab. inż. Ew a LANGE dr. hab. inż. Lucyna KOZŁOWSKA dr inż. Dominika

Bardziej szczegółowo

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r.

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r. Warsztaty dla Rodziców Wiosenne śniadanie Warszawa 26.05.2015 r. Urozmaicenie Uregulowanie Umiarkowanie Umiejętności Unikanie Prawidłowe żywienie 7 zasad wg prof. Bergera + Uprawianie sportu + Uśmiech

Bardziej szczegółowo

SmartFood DIETETYCZNE PRODUKTY NISKOKALORYCZNE 2014/2015. Zamienniki posiłków Suplementy wysokobiałkowe Batony. www.smartfood.pl

SmartFood DIETETYCZNE PRODUKTY NISKOKALORYCZNE 2014/2015. Zamienniki posiłków Suplementy wysokobiałkowe Batony. www.smartfood.pl SmartFood DIETETYCZNE PRODUKTY NISKOKALORYCZNE 2014/2015 Zamienniki posiłków Suplementy wysokobiałkowe Batony www.smartfood.pl WPROWADZENIE CZYM SĄ PRODUKTY SMARTFOOD? Produkty SmartFood to innowacyjna,

Bardziej szczegółowo

ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY. Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r

ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY. Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE - definicja Prawidłowe odżywianie to nie tylko dostarczenie organizmowi energii, ale także

Bardziej szczegółowo

Piramida Żywienia. Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS

Piramida Żywienia. Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS Piramida Żywienia Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS Zasady zdrowego żywienia 1. Dbaj o różnorodnośd spożywanych produktów. 2. Strzeż się nadwagi i otyłości, nie zapominaj o codziennej aktywności fizycznej.

Bardziej szczegółowo

Gluten - fakty i mity

Gluten - fakty i mity Gluten - fakty i mity (na podstawie artykułu Porozmawiajmy o glutenie, Food Forum nr 3-4 (6) 2014, Anna Rychłowska) Opracowanie: Paulina Wiśniewska FUNDACJA WSPARCIE NA STARCIE "1 1. Gluten jest niezbędny

Bardziej szczegółowo

Kasze - jakie najzdrowsze? Porównanie wartości odżywczych

Kasze - jakie najzdrowsze? Porównanie wartości odżywczych ARTYKUŁY Kasze - jakie najzdrowsze? Porównanie wartości odżywczych Przeczytaj pełną wersję artykułu: http://www.odzywianie.info.pl/przydatne-informacje/artykuly/art,kasze-jakie-najzdrowszeporownanie-wartosci-odzywczych.html

Bardziej szczegółowo

10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych

10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych 10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych Temat: Potrawy typu fast food a żywność przygotowywana w domu. Cele: uświadomienie różnic pomiędzy daniami typu fast food a żywnością przygotowywaną

Bardziej szczegółowo

Gluten. Jeść, albo nie jeść. Oto jest pytanie! Choroby związane z glutenem. dr Maciej Starachowski www.swiatzdrowia.pl

Gluten. Jeść, albo nie jeść. Oto jest pytanie! Choroby związane z glutenem. dr Maciej Starachowski www.swiatzdrowia.pl Gluten Jeść, albo nie jeść. Oto jest pytanie! Choroby związane z glutenem dr Maciej Starachowski www.swiatzdrowia.pl Spis treści 1. Wstęp 2. Podział chorób związanych z glutenem 3. Jaka jest różnica pomiędzy

Bardziej szczegółowo

POLSKI KOMITET OLIMPIJSKI

POLSKI KOMITET OLIMPIJSKI POLSKI KOMITET OLIMPIJSKI SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA zwana dalej SIWZ Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na zakup odżywek dla zawodników kadry kolarskiej. postępowanie prowadzone

Bardziej szczegółowo

Suplementy. Wilkasy 2014. Krzysztof Gawin

Suplementy. Wilkasy 2014. Krzysztof Gawin Suplementy Wilkasy 2014 Krzysztof Gawin Suplementy diety - definicja Suplement diety jest środkiem spożywczym, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA. Agnieszka Wyszyńska Oddział HŻŻ i PU WSSE w Białymstoku

ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA. Agnieszka Wyszyńska Oddział HŻŻ i PU WSSE w Białymstoku ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA Agnieszka Wyszyńska Oddział HŻŻ i PU WSSE w Białymstoku Nadwaga i otyłość - najważniejszy problem zdrowia publicznego. Istnieje ok. 80 chorób powstających na tle wadliwego

Bardziej szczegółowo

Oświadczenia żywieniowe i zdrowotne TOMASZ DOŁGAŃ

Oświadczenia żywieniowe i zdrowotne TOMASZ DOŁGAŃ Oświadczenia żywieniowe i zdrowotne TOMASZ DOŁGAŃ Granola z Granatem Sante jest źródłem witamin i składników mineralnych takich jak kwas foliowy, fosfor, miedź, mangan Fosfor pomaga w utrzymaniu zdrowych

Bardziej szczegółowo

Karyn Serourssi Praktyczne informacje na temat interwencji dietetycznej Warsztaty dla rodziców

Karyn Serourssi Praktyczne informacje na temat interwencji dietetycznej Warsztaty dla rodziców Praktyczne informacje na temat interwencji dietetycznej Warsztaty dla rodziców Dlaczego dieta? Problemy trawienne Ból Dysbioza (przerost drożdży, flory bakteryjnej) Nietypowy wpływ pewnych białek na funkcjonowanie

Bardziej szczegółowo

RELIV CLASSIC & RELIV NOW

RELIV CLASSIC & RELIV NOW Telefon: +001 (630) 2307458 Website: www.relivpl.com Email: info@relivpl.com RELIV CLASSIC & RELIV NOW Życie jest bardzo skomplikowane. Dostarczanie swojemu organizmowi składników odżywczych jest bardzo

Bardziej szczegółowo

MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA

MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA Wartość odżywcza Żywność z tej grupy należy do grupy produktów białkowych. Białko mięsa, ryb i jaj charakteryzuje sie dużą wartością

Bardziej szczegółowo

Osteosanum (Vision) suplement diety

Osteosanum (Vision) suplement diety Preparaty For Life VISION ziołowe Osteosanum (Vision) suplement diety Nutrimax+ (Vision) suplement diety Passilat (Vision) suplement diety Osteosanum (Vision) suplement diety Powiększ zdjęcie Cena za 144.00

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2026791. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 22.05.2007 07729358.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2026791. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 22.05.2007 07729358. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2026791 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 22.05.2007 07729358.7 (13) (51) T3 Int.Cl. A61K 31/202 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

Przypadek kliniczny Akademia Żywienia w Onkologii. Małgorzata Misiak

Przypadek kliniczny Akademia Żywienia w Onkologii. Małgorzata Misiak Przypadek kliniczny Akademia Żywienia w Onkologii Małgorzata Misiak Pacjentka TP l.61 Wzrost 154 cm Wyjściowa masa ciała 47 kg BMI 19.8 Hb 9.8 g/dl; Lym 1.66 G/l TP 56.2 g/l; Alb 28.5 g/l; Prealb 14.0

Bardziej szczegółowo

50% pacjentów z chorobą onkologiczną nie uczestniczy w żadnej formie poradnictwa dietetycznego 50% pacjentów z chorobą onkologiczną nie uczestniczy w żadnej formie poradnictwa dietetycznego 20-50% sięga

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku NASZE KULINARNE TRADYCJE NASZE KULINARNE TRADYCJE Co składa się na nie? Bez jakich produktów i potraw nie wyobrażamy sobie

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA (oznaczana dalej jako SIWZ)

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA (oznaczana dalej jako SIWZ) SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA (oznaczana dalej jako ) dla postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego Nazwa zamówienia: Dostawa paszy dla myszy i szczurów

Bardziej szczegółowo

WITAMINY DLA DIABETYKÓW

WITAMINY DLA DIABETYKÓW WITAMINY DLA DIABETYKÓW Witaminy dla diabetyków: zestaw witamin i składników mineralnych dostosowany ilościowo i jakościowo do potrzeb osób chorych na cukrzycę jako uzupełnienie codziennej diety. Energia

Bardziej szczegółowo

Żywienie w leczeniu i zapobieganiu nieswoistych chorób zapalnych jelit

Żywienie w leczeniu i zapobieganiu nieswoistych chorób zapalnych jelit Żywienie w leczeniu i zapobieganiu nieswoistych chorób zapalnych jelit Janusz Ciok Instytut Żywności i Żywienia Nieswoiste choroby zapalne jelit Colitis ulcerosa wrzodziejące zapalenie jelita grubego Choroba

Bardziej szczegółowo

ZDROWE JELITA NOWE SPOSOBY PROFILAKTYKI. Poradnik dla pacjenta o diagnozowaniu i leczeniu chorób jelit

ZDROWE JELITA NOWE SPOSOBY PROFILAKTYKI. Poradnik dla pacjenta o diagnozowaniu i leczeniu chorób jelit ZDROWE JELITA NOWE SPOSOBY PROFILAKTYKI Poradnik dla pacjenta o diagnozowaniu i leczeniu chorób jelit W przypadku choroby nasze jelita mają niewiele możliwości zwrócenia na siebie naszej uwagi. Typowe

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2306849. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 17.07.2009 09802483.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2306849. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 17.07.2009 09802483. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2306849 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 17.07.2009 09802483.9

Bardziej szczegółowo

(86) Data i numer zgłoszenia międzynarodowego: 13.12.1999,PCT/EP99/09864 (87) Data i numer publikacji zgłoszenia międzynarodowego:

(86) Data i numer zgłoszenia międzynarodowego: 13.12.1999,PCT/EP99/09864 (87) Data i numer publikacji zgłoszenia międzynarodowego: RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 202483 (21) Numer zgłoszenia: 349335 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 13.12.1999 (86) Data i numer zgłoszenia

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka diety osób starszych rola lekarza

Charakterystyka diety osób starszych rola lekarza Charakterystyka diety osób starszych rola lekarza Zmiany fizjologiczne i funkcjonalne związane z wiekiem wpływają na potrzeby żywieniowe człowieka (2). Rosnąca wiedza na temat zapotrzebowania na składniki

Bardziej szczegółowo

HORSEMILK PEŁNOPORCJOWY PREPARAT MLEKOZASTĘPCZY DLA ŹREBIĄT

HORSEMILK PEŁNOPORCJOWY PREPARAT MLEKOZASTĘPCZY DLA ŹREBIĄT HORSEMILK PEŁNOPORCJOWY PREPARAT MLEKOZASTĘPCZY DLA ŹREBIĄT HORSEMILK to pełnoporcjowy preparat mlekozastępczy dla źrebiąt. Pozwala - w przypadku bezmleczności, bądź padnięcia klaczy - na całkowite zastąpienie

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1859720. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 15.02.2007 07003173.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1859720. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 15.02.2007 07003173. PL/EP 1859720 T3 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 1859720 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 15.02.2007 07003173.7 (13) (51) T3 Int.Cl. A47L

Bardziej szczegółowo