PRAWA PRZEKAZU. Józef Okulewicz

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "PRAWA PRZEKAZU. Józef Okulewicz"

Transkrypt

1 1 Józef Okulewicz PRAWA PRZEKAZU Od ponad 30-tu lat dzięki McLuhanowi wiemy, że uczestniczymy w budowaniu "globalnej wioski" przy użyciu środków masowego przekazu. Znacznie wcześniejsze, pionierskie doświadczenia z wykorzystaniem "kołchoźników", dają dobrą podstawę do rozważań o tym do czego i w jakim stopniu przyczyniają się poszczególne rodzaje tych środków. Zamiast więc emocjonować się temperaturą poszczególnych środków dobrze jest wiedzieć jaka jest treść przekazu specyficznego dla każdego z nich. Wiedząc, że podobnie jak radio i telewizja, także internet jako środek przekazu jest zarazem przekazem, można zapytać co on "sam od siebie" przekazuje mieszkańcom "globalnej wioski". WSTĘP - czyli o czym to będzie Tak już jest ten świat urządzony, że pomiędzy autorem dzieła a odbiorcą są dzielące ich przestrzeń i czas. Dlatego wynalazcy rozmaitych środków łączności zasługują na wdzięczność za stwarzanie możliwości by po spełnieniu odpowiednich warunków można było niwelować dzielące ludzi odległości czasowe i przestrzenne. Każdy jednak środek techniczny wymaga odpowiedniej opieki i konserwacji, tak by usuwanie tych przegród pomiędzy ludźmi odbywało się zawsze sprawnie i skutecznie. Z tego zaś wynikają konsekwencje, których mogli nie przewidzieć twórcy współczesnych środków przekazu. Teoria środków masowego przekazu - tak jak ją ukształtował Marshal McLuhan 1 - koncentruje się wokół skutków jakie u odbiorcy wywołuje kontakt ze środkiem przekazu w zależności od zastosowanej techniki przekazu. Ograniczenie się tylko do tego rodzaju skutków oddziaływania środków przekazu na odbiorcę zawęża możliwości poznania i odpowiedniego wykorzystania tych środków. Na skutek bowiem takiego ześrodkowania uwagi pomija się treść przekazu, która jakoby do tego stopnia jest modyfikowana przez zastosowany środek przekazu, że jej oddziaływanie na odbiorcę przestaje być istotne. Z tego punktu widzenia trudno też wyróżnić Internet spośród elektronicznych środków przekazu. Co najwyżej możnaby o nim powiedzieć, że prawdopodobnie spotęgował proces powstawania tzw. "globalnej wioski". Wbrew jednak obawom a może nawet i oczekiwaniom, w tej powstającej "wiosce" nie zapanował jak dotąd rytuał zasiadania przed odbiornikiem radiowym bądź telewizyjnym albo komputerem by poddawać się jego oddziaływaniu. Widząc choćby rozkwit i kultywowanie indywidualności w środowisku internautów, nie można także potwierdzić przypuszczenia, że tę "wioskę" będą zasiedlać w coraz większym stopniu klany plemienne. Również techniki reklamowe wypracowane na potrzeby radia czy telewizji nie sprawdzają się w Internecie. Prośba by "kliknąć" łącznik do sponsora nie zawsze skutkuje, a samoczynne otwieranie jego witryny prowokuje tylko odbiorcę do "automatycznego" jej zamykania. Można więc zaryzykować twierdzenie, że z powstaniem i rozwojem Internetu ujawniły się te cechy odbiorcy, które nie były brane pod uwagę przy kładzeniu podwalin pod "globalną wioskę". Nadal bowiem to treść przekazu przyciąga odbiorców do radia czy telewizji oraz coraz częściej do 1 np. "McLuhan, (Herbert) Marshall," Microsoft Encarta Online Encyclopedia 2002, Microsoft Corporation]

2 internetowych terminali. Dzięki temu zapowiadana od ponad 30 lat "wioska" jeszcze nie powstała i nie powstanie, pozostając nadal nieziszczalną "metaforą". Znaczenie odkrycia dokonanego przez McLuhan'a polega na zauważeniu, że mimo intencji twórców np. radia, to co świadomie zamierzano przekazywać za pomocą wybranego środka przekazu jest zupełnie inaczej postrzegane przez odbiorcę. Można to potraktować jako "wkład własny" środka przekazu do przekazu głównego. Wiedząc ponadto, że każdy "przekaz jest zarazem środkiem przekazu dla innego przekazu" ("content of the medium is another medium") można rozważyc jak wykorzystać ten przekaz i do jakich celów. Dysponent środka przekazu udostępnia na chwilę odpowiednie kanały transmisyjne, by umożliwić przepływ treści pomiędzy autorem a odbiorcą. Zamiast jednak ograniczać się do utrzymywania środka przekazu w dobrym stanie technicznym, decyduje kiedy, co oraz komu przekazywać. Jednak spostrzeżenie McLuhan'a, że "środek przekazu jest przekazem" ("the medium is the message") warte jest rozważenia nie tyle pod kątem skutków oddziaływania na odbiorcę, ile w kontekście tego o jaki przekaz chodzi. Z faktu przekazywania nic bowiem nie wynika, jeśli nie wiadomo jaka jest treść tego przekazu. Jeśli zaś środki przekazu coś "przekazują", to warto wiedzieć co takiego "od siebie" dodaje konkretny rodzaj środka przekazu. Z odkrytych własności przekazu najczęściej korzystają specjaliści od reklamy, których faktycznie nie interesuje co jest przekazywane przez radio czy telewizję. Za to ważne jest w jaki sposób przy okazji przekazu głównego przekazać odbiorcy zasadnicze treści reklamowe. Już dawno odkryto, że jeśli już ludzie kogoś z jakichś powodów słuchają lub oglądają, to można ten fakt wykorzystać by użyć tego kogoś jako środek przekazu dla treści reklamowych. W ten sposób są wykorzystywani sportowcy i aktorzy, a czasami inne osobistości publiczne. Najmniej na tym cierpią sportowcy, którzy pogodzili się z tym, że są traktowani jak "towar na sprzedaż", który żyje ze swego przekazu głównego, tzn. z wygrywania zawodów. Dla widza nie ma znaczenia czy sportowiec wygrywa bo sam tego chce czy chce tego jego sponsor. Gra jest "fair", bo gdy przegrywa zawodnik to przegrywa także jego sponsor. Jednak dla aktora jest to pułapka bez wyjścia, gdyż jego źródłem dochodu nie jest przekaz główny lecz przekaz dodatkowy, a rozmaite tzw. utwory artystyczne są tylko pretekstem dla przekazanie tego co aktor ma do powiedzenia. Jeśli raz zaangażuje się dla przekazu reklamowego, to później musi jakoś przekonać odbiorcę, że aktualna rola nie jest już przekazem reklamowym. Jak trudne to zadanie w dziedzinie opartej na uczuciach i emocjach, przekonuje się niestety coraz więcej aktorów. 2 Jednak reklama koncentrująca się na sposobie oddziaływania na widza, tylko pozornie wykorzystuje przekaz dodatkowy środka przekazu. Raczej naśladuje przekaz główny, przerywając go w najciekawszych dla odbiorcy momentach i zastępując go treścią przekazu reklamowego. Problem zaś polega na tym, że "własne życie" radia czy telewizji zaczęło się od tego, że dysponenci środka przekazu zamiast ograniczać się do utrzymywania go w dobrym stanie technicznym, decydują kiedy i co oraz komu przekazywać. Środek przekazu w relacji pomiędzy autorem przekazu a jego odbiorcą nie występuje bowiem samodzielnie, lecz ma swojego dysponenta, który uzyskał fascynującą możliwość manipulowania treścią przekazu. Obarczanie bowiem środków 2 2 Na polityków szkoda miejsca bo zazwyczaj "sprzedawali" swe usługi rozmaitym sponsorom, tylko zwykle zbyt późno docierało to do świadomości wyborców.

3 przekazu "winą" za występujące zniekształcenia wydaje się być zbyt daleko idącym uogólnieniem funkcji "chochlika drukarskiego". 3 Dysponent radia czy telewizji - wykorzystując zasady działania elektronicznych środków przekazu - udostępnia na chwilę odpowiednie kanały transmisyjne, by odsłonić przegrodę pomiędzy autorem a odbiorcą i w ten sposób umożliwić przepływ z prędkością światła treści przygotowanych przez autora. Prawdopodobnie to zniwelowanie przestrzeni tak zafascynowało McLuhana, że stworzył wizję "globalnej wioski". Jednak byłoby to nieuzasadnionym podtrzymywaniem tzw. "magii" radia czy telewizji gdyby łudzić się nadal, że to radio czy telewizja - czy jakakolwiek inna technika przekazu - ma "sama z siebie" coś do powiedzenia człowiekowi. Już prędzej zaczarowane lusterko powie kto jest najpiękniejszy w świecie. Przy okazji przekazu głównego uruchamia się własny przekaz danego środka przekazu. Ten dodatkowy przekaz staje się zarazem nośnikiem dla innego przekazu na skutek tego, że zawsze jest jakiś powód, dla którego akurat dane treści i w danym czasie udostępnia się odbiorcy. Dziś już jednak wiadomo, że to co słuchamy czy oglądamy w tej "wiosce" zależy od dysponentów środków przekazu, a to co niby miało być przekazem środka przekazu, jest właśnie przekazem tych dysponentów. ZAŁĄCZNIK OD ŚRODKA PRZEKAZU - czyli o tym co pominięto Radio powstawało w intencji utworzenia łączności pomiędzy ludźmi, bo w czasach gdy to się działo, odległości dzielące ludzi wydawały się być jedyną przeszkodą w porozumiewaniu się. Długotrwałe i męczące podróże po to by przez chwilę porozmawiać z drugim człowiekiem, były faktycznie barierą we wzajemnych kontaktach. Wydawało się, że ludzie pragną porozumiewać się, tylko brakuje środka by można było to robić mniejszym kosztem. Tak jest też w istocie. Tylko, że to człowiek sam chce decydować z kim się komunikuje i kiedy. Świadectwem potrzeby takiej właśnie komunikacji jest rozwój i popularność telefonii komórkowej, która umożliwia komunikowanie się z wybranymi osobami w prawie dowolnym miejscu i czasie. To, że nie spełniły się nadzieje wielu twórców radia czy telewizji, nie można wiązać bezpośrednio z tymi środkami przekazu. Dzięki nim powstały tylko określone możliwości. Od ludzi zaś zależy jak będą one wykorzystane. 4 Dziś przekaz radiowy czy telewizyjny jest praktycznie jedynie pretekstem dla przekazu reklamowego, który stał się głównym źródłem dochodu dla stacji radiowych czy telewizyjnych. Forma i treść tego przekazu jest dopasowana do danego środka przekazu zgodnie z zaleceniami specjalistów od przekazu masowego. Zadaniem środków przekazu jest jedynie przytrzymać odbiorcę przy odbiorniku i powstrzymać go przed zmianą rodzaju odbieranej stacji nadawczej. 5 Taki cel zaś oznacza, że środki przekazu nie służą obecnie komunikowaniu się pomiędzy ludźmi a jedynie dogadzaniu gustom odbiorców, aby sprawiało im przyjemność korzystanie ze środków przekazu. Autor przekazu głównego - a tym samym intencje twórców radia czy telewizji - giną gdzieś w tle relacji jaka jest wytwarzana pomiędzy dysponentem środka przekazu a odbiorcą. Potrzeba komunikowania się nie została więc zaspokojona za pomocą radia czy telewizji, a technika 3 3 Gdyby to autor decydował do kogo i kiedy przekazuje treść swej wiadomości, to radio czy telewizja służyłyby autorowi nawet w zakresie swego przekazu dodatkowego. 4 Prof. Groszkowski skarżył się w swoim czasie, że zafascynowany radiem wyobrażał sobie, że w przyszłości można będzie wiedzieć co gdzieś daleko robią ludzie w danej chwili, przełamując w ten sposób barierę przestrzeni. Jednak po latach profesorowi przyszło żyć w świecie, w którym część radiowców tworzyła i eksploatowała "zagłuszarki" by podtrzymywać inną barierę pomiędzy ludźmi, a w radiu można było słychać "burczenie" zamiast opowieści o tym co robią ludzie za "kurtyną". Nie wspominając już o tym, że opowieści o tym co robią ci inni ludzie, wcale nie były opowieściami o tych ludziach. 5 Część odbiorców reaguje nawet zgodnie z intencjami dysponentów środków przekazu i niecierpliwi się z powodu zbyt długich przerw pomiędzy wstawkami reklamowymi. Ciekawi są akcji prezentowanej w reklamówkach, a przekaz główny faktycznie ich nie obchodzi.

4 przejęta przez dysponentów tych środków przekazu stała się narzędziem do manipulowania opinią odbiorców. Jednak aspekty techniczne środków przekazu, którymi epatował XX w. nie odgrywają tak znaczącej roli jaką im przypisywano. Ich rolę naczelną można określić jako "uobecnienie", tzn. skupienie uwagi odbiorcy - którymi mogą być w tym samym czasie rzesze ludzi rozmieszczone na dużym terenie - na czymś co dzieje się lub działo w odległym miejscu. Przy zastosowaniu tego środka przekazu ani obszar, na którym przebywali ludzie ani odległość do miejsca akcji nie miały znaczenia, że względu na użytą technikę przekazu. 6 Koniecznym wynikiem zastosowanej techniki i sposobu jej użycia jest treść przekazu własnego środka przekazu. Do odbiorcy dociera nie tylko treść komunikatów przesyłanych za pomocą danego środka przekazu z jakiegoś miejsca, ale także przekaz własny zastosowanego środka. W przełożeniu na język ludzki mógłby on brzmieć w przypadku radia następująco: "Słuchaj i wysil wyobraźnię bo i tak nic nie zobaczysz", a w przypadku telewizji wzbogacającej przekaz o obraz brzmiałby nieco inaczej: "Przyglądaj się i słuchaj". To zaś czy odbiorca posłucha tego polecenia zależy wyłącznie od jego zainteresowań. Zastosowanie radia czy telewizji nie ma na to wpływu. Jeśli jakiegoś człowieka nie można oderwać od odbiornika radiowego czy telewizyjnego to nie jest to skutkiem siły środka przekazu, tylko woli człowieka i wagi przekazywanej wiadomości. Dopiero rola dysponenta środka przekazu nadaje przekazowi własnemu istotną swoistość, która może zniekształcać treść głównego przekazu. Jest nią fakt, z dana audycja może być nadana wtedy gdy chce tego dysponent, a ponadto może być przerwana i zastąpiona inną bez żadnego udziału autora ani odbiorcy. Autor może co najwyżej zgrzytać zębami a odbiorca zmienić rodzaj nadawcy lub wyłączyć odbiornik. Po tej modyfikacji prawo przekazu radiowego lub telewizyjnego - obowiązujące wszystkie środki przekazu służące do jednokierunkowego przekazania innym ludziom cudzego dzieła - brzmiałoby następująco: "Słuchaj / patrz co przekazuję, bo zaraz koniec przekazu". Pomiędzy ludźmi nie ma już bariery przestrzennej, ale pozostaje bariera chęci nie tylko ze strony autora przekazu i jego adresata, ale także bariera chęci tworzona przez dysponentów środków przekazu. To oni zjawiając się wraz z powstaniem środków masowego przekazu uzależniają od własnej chęci to co jest transmitowane i gdzie postawią mikrofony radia lub kamery telewizji. 7 Zupełnie inaczej brzmi (tzn. nie brzmi bo go nie słychać) przekaz własny gdy środek przekazu pozostaje w dyspozycji autora czy odbiorcy jak to ma miejsce np. w przypadku wykorzystania telefonu, który jest środkiem przekazu służącym do komunikacji indywidualnej, przez co jest pozbawiony (w określonych okolicznościach) przekazu zniekształcającego przekaz główny. 8 INTERNET - czyli nowy środek przekazu Internet nie mieści się w przestrzeni przekazu wyznaczonej przez radio i telewizję. Wskazuje to raczej na zbyt skromnie wyznaczoną przestrzeń dla analizy środków przekazu. Brakuje choćby 4 6 Realną dostępność przestrzeni zapewniają inne wynalazki upowszechnione w XX w. Dlatego może dziwić przypisywanie radiu i telewizji sprawczej roli w animacji masowych zjawisk tego wieku. Wydarzenia te nie miałyby swego złowieszczego oblicza gdyby nie samochody i pociągi, którymi wożono po Europie rzesze ludzi, często do stacji "rozwiązania ostatecznego". Choć może gdyby nie upowszechnione właśnie środki transportowe, to ganianoby ludzi na piechotę, tak jak to uczyniono gdzie indziej tuż po "inauguracji" XX w. 7 Jako złośliwe nadużywanie prawa przekazu radiowego lub telewizyjnego odbieram stosowany zwyczaj, że po zakończeniu audycji nie podaje się z kim prowadzono rozmowę, lub kiedy będzie następny odcinek, co brzmi jak bezwzględny nakaz: "Odbieraj audycje od początku, bo tak sobie życzę". Jest to więc dodatkowa forma emocjonalnego "wzbogacenia" przesłania przez dysponenta środka przekazu. 8 Z historii znane są jednak przypadki, gdy przekaz własny telefonu ujawniał się na skutek świadomego działania pośrednika, gdy dodawał on komunikat "rozmowa kontrolowana" bądź działania nieświadomego, wywołującego rozmaite pomyłki telefoniczne.

5 analizy takiego przekazu, który zarazem jest sam dla siebie środkiem przekazu. Istnienie takiej możliwości wynikałoby z prostej kombinacji "środka" i "przekazu". Może to dziwić tym bardziej, że z taką sytuacją mamy wciąż do czynienia w rozwoju cywilizacji. Internet stanowi odmienne podejście do wzajemnego komunikowania się. Początkowe założenie twórców Internetu by utworzyć system niezakłóconej komunikacji - zdolny do zaakceptowania różnorodnych owoców rozwoju technologii, dostępny zawsze i wszędzie, przejrzysty dla przesyłanych komunikatów, zdolny do realizowania celów określanych dopiero w przyszłości - przyniosło nieoczekiwane skutki. Z technicznego punktu widzenia jest to wielodostępna sieć komunikacyjna, w której zniszczony kanał komunikacyjny jest zastępowany innym. Ze względu na takie założenia, w sieci tej droga przekazu nie jest znana, a dobierana w zależności od potrzeb i możliwości. Ponadto godzono się, że w tym nowym środku przekazu wystąpi nieznane opóźnienie w przekazywaniu wiadomości. Z tego względu po pierwsze nadawca nie wie jakim kanałem będzie przesyłana jego wiadomość, bo "wie" o tym sieć, a po drugie wiadomość musi być przechowywana w sieci, aby nie zaginęła w czasie wyszukiwania kanału zastępczego. Odmiennie niż w przypadku radia czy telewizji, nie jest to system do "celowego nawiązywania komunikacji" lecz zbiór środków zapewniających "warunki do nieprzerywalnej łączności umożliwiającej nawiązywanie komunikacji", odporny na wszelkiego rodzaju zakłócenia. Różnica pomiędzy tymi dwoma podejściami jest zasadnicza. Zamiast określać co trzeba zrobić by uzyskać łączność, powiedziano co robić by łączność nie mogła być przerwana, jeśli już ktoś postanowi się z kimś połączyć. Dzięki takiemu podejściu unikamy sytuacji osiągania jakiegoś celu, który może nie mieć znaczenia w zmienionych w "międzyczasie" okolicznościach, na rzecz możliwości osiągania dowolnych celów niezależnie od zmieniających się okoliczności. 9 Stawiając sobie taki (prawdopodobnie) cel twórcy Internetu utworzyli warunki do budowania rozmaitych systemów zgodnych z tymi warunkami, na bazie których powstały i będą powstawać rozmaite systemy przekazywania wiadomości, które obywają się bez niczyjego pośrednictwa. Zaś sensem istnienia Internetu jest warunkowanie łączności. Naturalną koleją rzeczy było ustawienie na drodze przekazu wiadomości aktywnych urządzeń, które mogą przyjmować wiadomości i przesyłać je dalej gdy zaistnieją ku temu odpowiednie warunki. Stąd już był tylko krok do odkrycia, że jednym z warunków dla przekazywania wiadomości (nietrudno się domyślić, że najważniejszym) jest istnienie jej odbiorcy. W związku z tym Internet przechowuje nadawane wiadomości formalnie do czasu aż znajdzie dla nich sprawny kanał łączności, a faktycznie po to by znalazł się na nie odbiorca. Zgodnie z istotą warunkowania, nie musi on być znany w momencie nadawania wiadomości oraz nie ma znaczenia czas kiedy to się stanie. Świadome wykorzystanie tych "naturalnych" własności sieci do przechowywania wiadomości w postaci witryn internetowych, aby umożliwić odbiorcy znalezienie do nich dostępu, było już tylko kwestią czasu. Twórcy Internetu z założenia nie określili celów jakim będzie on służył, ale i ich musiał zadziwić owoc, do powstania którego się przyczynili. Dzięki temu mamy dziś to co mamy, tzn. ogólnoświatową tablicę ogłoszeń o nieograniczonym dostępie dla autorów wiadomości a przede wszystkim dla ich odbiorców. Jedni i drudzy nie znają się nawzajem ale komunikują się od rana do późnej nocy. A dysponenci Internetu muszą się zadowolić 5 9 Różnica jest analogiczna do tej jaka zachodzi gdy dać komuś rybę albo wędkę. Nie wspominając o różnicy jaka zachodzi pomiędzy uszczęśliwionym a szczęśliwym.

6 nadaną im przez twórców tego środka przekazu rolą zapewniania warunków dla nieprzerwanego funkcjonowania sieci. NIE WIADOMO CO - czyli o prawie znajdywania Wspólną cechą wszystkich rozpatrywanych środków masowego przekazu, tzn. radia, telewizji i Internetu (a także aktora) jest ich dwufazowość. Internet jednak odróżnia się od pozostałych tym, że dodatkowo jest środkiem przekazu dwukierunkowego. Ponadto radio i TV uzurpowały sobie aktywną rolę w doborze treści przekazu jak i terminu nadawania, tłumacząc się ograniczoną przepustowością środka przekazu. Na szczęście w przypadku Internetu przyznanie się do ograniczonej przepustowości kompromituje pośrednika, więc dąży on do jej maksymalizacji. Tym samym jednak traci on pretekst do oddziaływania na przekaz, co oczywiście jest korzystne dla użytkowników Internetu i leży w interesie zarówno autorów jak i odbiorców. W efekcie ilość materiału umieszczanego w Internecie i czas jego eksponowania zależą wyłącznie od autora. Ważne jest przy tym, że nikt z zewnątrz nie cenzuruje materiałów a odbiorca może mieć kontakt z autorem, dzięki czemu nie tylko może poznawać opinie autora ale też zadawać mu pytania i komentować jego dzieło. Z zasady działania przekazu internetowego wynika, że wprawdzie tak jak w przypadku radia czy telewizji, autor oddaje mu swe dzieło, ale odbiorca może się z nim zapoznawać wtedy gdy sam zechce, a nie wtedy gdy chciałby tego jakiś dysponent. W wyniku tego pomiędzy autorem a czytelnikiem powstają warunki dla zaniknięcia bariery przestrzeni, a pozostająca nadal bariera czasowa może być przez odbiorcę przekraczana w dowolnie wybranej przez siebie chwili. Żaden adept dysponowania tym przekazem nie może w to ingerować. Autor może mieć pewność, że jego przekaz dotrze kiedyś do odbiorcy i nikt poza tym odbiorcą mieć na to wpływu nie będzie. 10 Internet wprawdzie nie daje luksusu skłonienia odbiorcy do natychmiastowego odebrania przekazu, ale nie jest to też konieczność błagania dysponenta środka przekazu o jego "puszczenie". Za to umożliwił złamanie roli cenzury dzięki ominięciu przeszkody, jaką stanowią pośrednicy w przekazywaniu wiadomości. Nie zawiera jednak podpowiedzi, które wiadomości warto odbierać bo są ważne. Dlatego znalezienie czegoś co może być interesujące, może sprawiać spore (coraz większe) trudności. Ale znalezienie czegoś użytecznego zawsze było trudne, więc pod tym względem Internet nie odbiega od normy. Jest tak jak było od zawsze i jak być powinno, tzn. dzieło autora od momentu powstania jest w dyspozycji odbiorcy, który może albo chcieć albo nie chcieć się z nim zapoznać. Z technologii przekazu internetowego wynika to, że autor najpierw umieszcza jakąś treść w Internecie, a potem odbiorca to znajduje. Autor umieszcza teksty subiektywne, o których prawdziwości jest przekonany ale nie musi a często nawet nie zamierza co do tego przekonywać odbiorcy. Umieszcza to co sam chce w przyjętej przez siebie formie i w zakresie jaki uznaje za właściwy. Nikt mu tego nie recenzuje, nie sprawdza i nie poprawia. Komunikaty nie muszą zniknąć ale mogą przestać być aktualne. Nie muszą też być kompletne. Oczywiście odbiorca dociera do zamieszczonych materiałów nie wtedy gdy mógłby chcieć tego autor, lecz w wyniku poszukiwań prowadzonych we własnym zakresie. Może przy tym męczyć go nie tylko szukanie, ale też wielość i rozmaitość materiałów, gdyż dotąd był przyzwyczajany do tego, że właściwe treści docierają do niego bez własnej aktywności, a nawet wbrew jego woli czy sprzeciwom. Z tą technologią wiąże się "przekaz własny" Internetu, którego dotyczą prawa przekazu internetowego. Są bowiem dwa takie prawa, jedno dotyczy odbiorcy a drugie autora. Określają one treść komunikatów jakie dodaje "od siebie" Internet do tego co otrzymuje odbiorca lub autor. Treść tych przekazów można sformułować następująco: skierowany do odbiorcy: "Szukaj choć nie wiesz co znajdziesz", skierowany do autora: "Nie wiesz kto się do ciebie zwraca". 10 Oczywiście, że rodzi to rozmaite niebezpieczeństwa. Dlatego zatrwożeni samozwańczy opiekunowie ludzi biją na alarm. Wzywają do nałożenia na Internet cenzury dla dobra zarówno autorów jak i odbiorców. Technicznie jest to zapewne możliwe, ale brakuje przekonujących dowodów potwierdzających apokaliptyczne wizje destrukcyjnego wpływu Internetu. 6

7 7 Prawa te można świadomie wykorzystywać zarówno dla czyjegoś dobra jak i na czyjąś szkodę. Autor może zatroszczyć się o wiarygodność tekstu - na co są znane metody - nie mogąc w tej kwestii polegać na recenzentach wydawcy. Ale może też świadomie wzmacniać ten dodatkowy przekaz poprzez utrudnianie weryfikacji tekstu. Podobnie odbiorca - świadomy prawa przekazu internetowego - może niwelować jego wpływ na komunikację podając rozmaite dane uwiarygodniające jego komunikat, albo też specjalnie powiększać dezorientację osoby, do której się zwraca. W każdej z tych sytuacji można się spotkać ze zrozumieniem albo z przykrą w skutkach ripostą - zresztą jak zawsze w życiu. 11 NA STRAŻY WOLNOŚCI - czyli o niespodziewanym sojuszniku Przekaz dopuszczający pośrednika został poddany manipulacji, która napotkała sojuszników zarówno po stronie autora jak i odbiorcy. Tym, którzy chcieliby się temu przeciwstawić zazwyczaj radzono by korzystali ze swego niezbywalnego prawa do wyłączania odbiornika. Lecz nie o takie prawo może chodzić w przypadku środków przekazu. 12 Marzenia pionierów radia nie spełnią się już nigdy. Tworząc podwaliny masowej komunikacji nie przewidzieli tego, że ich dzieło zechce przemówić "własnym głosem" opowiadając się przeciwko człowiekowi. Korzystanie z pośrednika zawsze będzie kojarzyło się z ograniczeniem własnej wolności, bo tak jest w istocie. Na nic zdadzą się próby odrestaurowania wiarygodności czy to radia czy telewizji. Będzie to tylko imitacja Internetu, który nie ustaje w rozwoju broniąc się przed zakusami na jego nieokreśloność stanowiącą - paradoksalnie - podstawę wolności i niezależności. Niezaprzeczalnym osiągnięciem związanym z tym środkiem przekazu jest uwolnienie się od pośrednika, któremu zezwalałoby się na ingerowanie w treść i termin przekazu. Warto za to zapłacić cenę nieokreśloności, która i tak jest naturalną cechą wszelkich kontaktów międzyludzkich. Nie ma bowiem powodu by środki komunikacji cokolwiek gwarantowały poza poprawnością przekazania tego co wysłał nadawca. Jakiekolwiek próby ingerowania operatora w treść tego co jest przekazywane przez Internet (np. moderowanie komentarzy czytelników do wiadomości) są jednogłośnie potępiane i napiętnowane przez społeczność internetową, przez co operator ze wszystkich sił musi się starać by być niezauważalnym. Jest to wyrazem wiary w to, że zarówno nadawcy jak i odbiorcy są w stanie poradzić sobie z nieokreślonością tego co jest przekazywane za pomocą Internetu. Jest to zwykle odrodzenie się wiary w ludzkie możliwości radzenia sobie w życiu bez pomocników, opiekunów czy pośredników. Nie tyle więc własności techniczne decydują o atrakcyjności i sile rozwojowej Internetu, ile umożliwienie zapomnianej przez lata formy kontaktu międzyludzkiego, podczas którego niczym nie skrępowani ludzie przekazują innym to co uważają za ważne. Nie oczekują przy tym natychmiastowej reakcji na ten przekaz i nie chcą wiedzieć kto odpowiada na ten przekaz, skupiając się jedynie na treści odpowiedzi. Z drugiej strony odbiorcy nie chcą wiedzieć kto i kiedy wysłał dany przekaz. Ufają swoim możliwościom poznania się na wartości tego przekazu i swym zdolnościom do wykorzystania przekazu dla dobra swego lub innych ludzi. 11 Formalnie poczta internetowa nie różni się od tradycyjnej poczty w kwestii wysyłania zapytań do autora. Dawniej też można było wysłać list tradycyjny podając w nim fałszywe dane o nadawcy i miejscu nadania. Jednak tradycja związana z powstawaniem poczty usunęła takie pomysły na margines, choćby przez to, że trzeba było mieć ważny powód by dla takiego żartu wysyłać i opłacać posłańca z listem. W przypadku Internetu od początku upowszechniane jest przekonanie, że wysłanie listu kosztuje nadawcę tyle co ponaciskanie klawiszy z odpowiednimi znakami a na końcu "send" i "enter". Często nawet nadawca nie wkłada wysiłku by przed wysłaniem przeczytać to co napisał licząc na to, że zrobi to odbiorca (który najczęściej to robi). Stąd maniera by pozostawiać błędy literowe, nie mówiąc o gramatycznych czy ortograficznych. 12 Przy takim nastawieniu może dojść do sytuacji, w której pozostawałaby jedynie rada by "ostatni zgasił światło". Na szczęście nigdzie nie doszło do jej spełnienia. Jedni wcześniej rozwalili ścianę we wspólnym domu, inni zaś wyprosili niechcianych gości, by po gospodarsku zaprosić ich ponownie.

8 Jak łatwo zauważyć te oczekiwania wobec przekazu międzyludzkiego współgrają z tym co Internet jako środek przekazu dodaje od siebie. Dlatego jeśli coś dobrego będzie pamiętane po XXtym wieku to właśnie Internet. Radio będzie zapewne kojarzone z płomiennymi przemówieniami nawołującymi do zagłady innych, a telewizja - z obojętnością z jaką przyglądała się "chłodnym okiem" tragediom ludzi podczas gdy inni opływali w dostatki. Tak akurat się tym środkom przytrafiło. Internet zaś będzie kojarzony z odwołaniem się do niezależności i wolności człowieka. Do jego zdolności samodzielnego radzenia sobie w życiu i samodzielnego wybierania tego co prawdziwe i ważne. To odwołanie do samodzielności będzie niejednokrotnie zagrożone próbami zawładnięcia tym środkiem przekazu. Próby te na pewno będą rozpoznane i odrzucone gdyż sprzyjają temu prawa przekazu Internetowego jako środka sprzyjającego samodzielności i wolności. Można przez to mieć nadzieje, że z powstaniem Internetu skończyła się epoka manipulowanego przekazu pomiędzy ludźmi. "Przedinternetowe" środki przekazu poniosły klęskę w wyniku nacisków na pośrednika by udostępnił ten nowy środek przekazu dla treści reklamowych. Żeby taki kanał pozostawał ciągle otwarty musi być przyjemny dla odbiorcy. To zaś oznacza, że autor nie ma nic do powiedzenia odnośnie treści przekazu głównego. Jest to inna forma cenzury prewencyjnej wchodzącej tylnymi drzwiami i przekształcającej środek przekazu w jego przeciwieństwo. Ze skutków tego ciężko będzie się uwolnić jak z każdej zgubnej przyjemności. Ponieważ władza środków przekazu jest udzielana im przez odbiorców, to na straży wolności Internetu stoją jego użytkownicy, a przede wszystkim odbiorcy internetowych przekazów. Ich sojusznikiem okazali się twórcy Internetu, którzy skutecznie uodpornili ten środek przekazu nie tylko na losowe lub zamierzone ingerencje techniczne, ale też na zakusy pośredników do panowania nad treścią przekazu. Obrona Internetu to obrona jego nieokreśloności, tak by stale obowiązywało jego prawo: "Szukaj choć nie wiesz co znajdziesz". Ponieważ jednak nie można żyć w niewiedzy, to o wartości znaleziska trzeba umieć samemu zadecydować. W tym jednak nie można oczekiwać pomocy ze strony Internetu, tylko we własnym zakresie powiększać swoje umiejętności. A pożytek z tego będzie miał każdy z osobna i wszyscy razem. Dlatego warto bronić Internetu. Stawia on przed odbiorcą specyficzne wymagania co do umiejętności. Odbiorca musi bowiem wiedzieć czego szuka i tworzyć własną wiedzę z uzbieranych fragmentów. Trzeba przy tym umieć rozpoznać gdzie są luki i szukać elementów dla ich wypełnienia. Są to zupełnie inne umiejętności niż przekazywane dotychczas w szkole. W przypadku Internetu zagrożeniem jest taki rozwój środków pomocy w poszukiwaniach, który wiązałby się z obietnicą, że ktoś wie lepiej co dla danego człowieka jest ważne. Będzie to zaprzeczeniem tego co jest istotą przekazu Internetowego, gwarantującego samodzielność i niezależność człowieka w poszukiwaniu i wybieraniu tego co jest dla niego ważne. Gdy z Internetu będzie można otrzymać tylko same ważne wiadomości, to będzie to jego koniec. ZAKOŃCZENIE - czyli co z tego wynika Powyższe rozważania i płynące z nich wnioski tylko pozornie odbiegają od tematu głównego jakim jest logistyka. Przypadek Internetu jest istotny z tego względu, że jest to praktyczne zastosowanie (a wiele wskazuje na to, że przypadkowe) metody tworzenia systemu przez warunki zamiast przez cele. Odniesiony sukces wskazuje, że jest to metoda właściwa, a zatem może być przeniesiona do innych dziedzin działalności, gdzie nie sprawdza się metoda tworzenia systemów przez cele. Ponadto obserwując ten przykład jej zastosowania można będzie łatwiej poznać nowe zasady tworzenia systemów. Możliwe, że pod wpływem fascynacji nowymi środkami przekazu nie zauważono, że przyczyniają się one do powstawania systemów wg nieznanej dotychczas metody. Do istniejącego zbioru autorów tekstów i zbioru odbiorców dodano czynnik, w postaci pośrednika transmisji, który 8

9 przyczynił się do powstania nowej jakości. Pozostawała ona niezauważona do czasu, aż ktoś następny dodał do tego czynnik integrujący elementy w nowy system służący jego celom. Podobny los stał się udziałem Internetu, który w intencji powstawał jako sieć komunikacji odporna na nieprzewidywalne nawet przyszłe zakłócenia. 13 Powstał zaś nowy środek komunikacji masowej o nieznanych właściwościach i kto tylko może stara się wykorzystać go do różnych celów. 14 Nikt jeszcze nie wie czy powtórzy się historia z radiem i telewizją i Internet zacznie przemawiać "własnym głosem" (tzn. głosem swoich dysponentów), przyczyniając się do dalszego rozwoju "globalnej wioski", w której wszyscy ze wszystkimi się komunikują, nie wiedząc tylko o czym i po co. Niezaprzeczalną też zasługą McLuhana jest zwrócenie uwagi na ujawniający się dzięki nowym środkom przekazu sposób myślenia, który nie sięgając do głębi związków przyczynowych ujmuje zjawiska w jednej płaszczyźnie. Nazwanie jednego "wizualnym" a drugiego "akustycznym" można traktować jako dobry chwyt marketingowy, dzięki któremu to zróżnicowanie stało się obecne w powszechnej świadomości. Ten sposób myślenia nie jest bynajmniej wytworem nowych środków przekazu, lecz tylko znalazł w nich swego sojusznika. To właśnie dzięki nim okazało się, że nie wszyscy są zagubieni gdy ze wszystkich stron są atakowani pozornie jednakowo ważnymi komunikatami, a współczesny świat nie dla wszystkich jednakowo jest niezrozumiały. Do tej pory ten sposób myślenia był spychany w cień, zdominowany przez niewzruszoność celów wytyczanych z żelazną konsekwencją i realizowanych w sprzyjającym temu środowisku. Jednak w "elektrycznym świecie", w którym - zdaniem McLuhana - żyjemy, wszystko zdarza się szybciej niż możnaby doczekać się spełnienia jakichkolwiek celów. Dlatego ci, a głównie te, których od wieków to nie zrażało, dziś mogą wskazać sposób radzenia sobie z tą nową sytuacją i okazać pomoc dla tych zagubionych. 15 Tak więc to nie warunki zmieniły człowieka, a tym bardziej nie środki przekazu w szczególności. One jedynie umożliwiają mu stawać się w pełni człowiekiem udostępniając nieznane dotąd możliwości, a przede wszystkim stawiając nowe i trudniejsze wymagania. Na szczęście nie jesteśmy samotni i możemy sobie wzajemnie być pomocni Józef Okulewicz 13 Także nie zauważono powstawania systemów związanych z komunikacją telefoniczną. Dopiero ci co dostrzegli znaczenie tego środka dla powstawania niepożądanych dla siebie systemów, szybko założenie telefonu dopisali do listy "cudów świata". 14 Oczywiście za pomocą powstających w taki sposób systemów można zrobić zarówno coś dobrego jak i coś złego. Tragedia WTC ( ) pokazuje, że pomysły na nowe wykorzystanie nagromadzonych środków nie zawsze rodzą się w pracowniach uczonych czy dobroczyńców. 15 Wydaje się, że do tej pory był tylko jeden zwolennik tego sposobu myślenia, który już przed prawie dwoma tysiącami lat błagał by oprócz "długości" i "szerokości" umieścić w jednym planie "wysokość" i "głębokość" [Ef, 3:18], lecz jakby apel ten pozostał bez echa.

Jak poprawić wizerunek firmy?

Jak poprawić wizerunek firmy? Jak poprawić wizerunek firmy? Public Relations Poradnik dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw Część 1 Komunikacja w firmie Celem komunikowania się jest: Przekazanie istotnych z punktu widzenia nadawcy

Bardziej szczegółowo

kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska

kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska Nasza ziemia jest zdegenerowana, dzieci przestały być posłuszne rodzicom Tekst przypisywany egipskiemu kapłanowi

Bardziej szczegółowo

Copyright 2015 Monika Górska

Copyright 2015 Monika Górska 1 Wiesz jaka jest różnica między produktem a marką? Produkt się kupuje a w markę się wierzy. Kiedy używasz opowieści, budujesz Twoją markę. A kiedy kupujesz cos markowego, nie zastanawiasz się specjalnie

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Wpływ mediów masowych na odbiorców dr Anna Adamus-Matuszyńska Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 12 października 2015 r. O Czym będziemy mówić? Czym są i jaką pełnią rolę?

Bardziej szczegółowo

1 Dziecko partnerem w komunikacji Justyna Mach

1 Dziecko partnerem w komunikacji Justyna Mach 1 2 Spis treści Wstęp......5 Rozdział I: Komunikacja interpersonalna......7 Rozdział II: Komunikacja niewerbalna.... 16 Rozdział III: Analiza transakcyjna.... 24 Rozdział IV: Jak rozmawiać z dzieckiem....

Bardziej szczegółowo

Dziecko w sieci badanie zagrożeń związanych z poznawaniem ludzi przez Internet wśród dzieci w wieku 12-17 lat. 20-25 października 2004

Dziecko w sieci badanie zagrożeń związanych z poznawaniem ludzi przez Internet wśród dzieci w wieku 12-17 lat. 20-25 października 2004 Dziecko w sieci badanie zagrożeń związanych z poznawaniem ludzi przez Internet wśród dzieci w wieku 12-17 lat 20-25 października 2004 1 Podsumowanie 2 Podsumowanie (1) Zdecydowana większość badanych (91%)

Bardziej szczegółowo

Uzależnienie behawioralne. Co to takiego?

Uzależnienie behawioralne. Co to takiego? Uzależnienie behawioralne. Co to takiego? Uzależnienie behawioralne? Nałogowe zachowanie? Czy to jest zaraźliwe?! Na pewno słyszałe(a)ś o uzależnieniu od alkoholu, papierosów i narkotyków. Mówią o tym

Bardziej szczegółowo

Anna Kozłowska, Reklama. Techniki perswazyjne, OW SGH, Warszawa 2011

Anna Kozłowska, Reklama. Techniki perswazyjne, OW SGH, Warszawa 2011 Anna Kozłowska, Reklama. Techniki perswazyjne, OW SGH, Warszawa 2011 Ze wstępu do książki Reklama to nieodłączny element naszego życia codziennego - jest obecna wszędzie (na ulicy, w pracy, w szkole, w

Bardziej szczegółowo

Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do

Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do ciebie mówią zwłaszcza wtedy, kiedy się do nich modlisz. Ich subtelny głos, który dociera do nas w postaci intuicyjnych odczuć i myśli ciężko usłyszeć w

Bardziej szczegółowo

AdBranch BRANŻA TELEKOMUNIKACYJNA

AdBranch BRANŻA TELEKOMUNIKACYJNA AdBranch BRANŻA TELEKOMUNIKACYJNA Dlaczego radio? W roku 2014 na reklamodawcy z branży telekomunikacyjnej na reklamę w radio wydali blisko 150 mln złotych. Trzech największych reklamodawców to Orange,

Bardziej szczegółowo

REKLAMA. TRYB ROZKAZUJĄCY AUDIO A2 / B1. (wersja dla studentów)

REKLAMA. TRYB ROZKAZUJĄCY AUDIO A2 / B1. (wersja dla studentów) REKLAMA. TRYB ROZKAZUJĄCY AUDIO A2 / B1 (wersja dla studentów) Reklama jest obecna wszędzie w mediach, na ulicy, w miejscach, w których uczymy się, pracujemy i odpoczywamy. Czasem pomaga nam w codziennych

Bardziej szczegółowo

Outsourcing usług logistycznych komu się to opłaca?

Outsourcing usług logistycznych komu się to opłaca? Outsourcing usług logistycznych komu się to opłaca? Jeśli jest coś, czego nie potrafimy zrobić wydajniej, taniej i lepiej niż konkurenci, nie ma sensu, żebyśmy to robili i powinniśmy zatrudnić do wykonania

Bardziej szczegółowo

ZASADY LOKOWANIA PRODUKTÓW W AUDYCJACH

ZASADY LOKOWANIA PRODUKTÓW W AUDYCJACH LOKOWANIE ZASADY LOKOWANIA PRODUKTÓW W AUDYCJACH Lokowanie produktu to przekaz handlowy polegający na przedstawieniu lub nawiązaniu do towaru, usługi lub ich znaku towarowego w taki sposób, że stanowią

Bardziej szczegółowo

Marcin Borecki PlaceChallenge Rafał Czupryński Microsoft

Marcin Borecki PlaceChallenge Rafał Czupryński Microsoft Marcin Borecki PlaceChallenge Rafał Czupryński Microsoft Aplikacje jako kanał marketingowy Do czego wykorzystać aplikacje? Jak zacząć przygodę z aplikacjami? Z jakich narzędzi korzystamy na co dzień?

Bardziej szczegółowo

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków.

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków. Cześć, Jak to jest, że rzeczywistość mamy tylko jedną i czy aby na pewno tak jest? I na ile to może przydać się Tobie, na ile to może zmienić Twoją perspektywę i pomóc Tobie w osiąganiu tego do czego dążysz?

Bardziej szczegółowo

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ OPINIA PUBLICZNA NA TEMAT SONDAŻY BS/55/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ OPINIA PUBLICZNA NA TEMAT SONDAŻY BS/55/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

Two zen e przestrzen biur. socjologiczny projekt badawczy

Two zen e przestrzen biur. socjologiczny projekt badawczy Two zen e przestrzen biur socjologiczny projekt badawczy Wywiady pogłębione Storytelling OBSERWACJA UCZESTNICZĄCA Motto projektu Zadaniem etnografii, a w każdym razie jednym z zadań, jest dostarczanie,

Bardziej szczegółowo

JĘZYK JAKO KOMUNIKAT WYZWANIA I PORADY Z CYKLU: PORADY DYDAKTYKA

JĘZYK JAKO KOMUNIKAT WYZWANIA I PORADY Z CYKLU: PORADY DYDAKTYKA JĘZYK JAKO KOMUNIKAT WYZWANIA I PORADY Z CYKLU: PORADY DYDAKTYKA Definicje komunikacja ruch polegający na utrzymaniu łączności między odległymi od siebie miejscami, odbywający się środkami lokomocji na

Bardziej szczegółowo

Percepcja siebie i świata uczniów z lekkim upośledzeniem umysłowym pochodzących z rodzin pełnych i niepełnych

Percepcja siebie i świata uczniów z lekkim upośledzeniem umysłowym pochodzących z rodzin pełnych i niepełnych Percepcja siebie i świata uczniów z lekkim upośledzeniem umysłowym pochodzących z rodzin pełnych i niepełnych Percepcja, czyli świadome reagowanie na bodziec zewnętrzny, umożliwia dziecku zdobywanie informacji

Bardziej szczegółowo

- wyzywanie, straszenie poniżanie kogoś w Internecie lub przy użyciu telefonu, - robienie komuś zdjęć lub rejestrowanie filmów bez jego zgody,

- wyzywanie, straszenie poniżanie kogoś w Internecie lub przy użyciu telefonu, - robienie komuś zdjęć lub rejestrowanie filmów bez jego zgody, Cyberprzemoc to inaczej przemoc z użyciem mediów elektronicznych przede wszystkim Internetu i telefonów komórkowych. Problem ten dotyczy przede wszystkim dzieci i młodzieży. W Polsce doświadcza go ponad

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKOWANIE SIĘ sztuka i umiejętność

KOMUNIKOWANIE SIĘ sztuka i umiejętność KOMUNIKOWANIE SIĘ sztuka i umiejętność 1. ISTOTA I ZNACZENIE KOMUNIKOWANIA SIĘ 2. PROCES KOMUNIKOWANIA SIĘ 3. STYLE KOMUNIKOWANIA SIĘ 4. PRZESZKODY W KOMUNIKOWANIU SIĘ 1.ISTOTA I ZNACZENIE KOMUNIKOWANIA

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ANTYSPAMOWA

POLITYKA ANTYSPAMOWA POLITYKA ANTYSPAMOWA 1. Zapisy dotyczące spamu w regulaminie TELENEXT 1. Definicje 21. Spam - przesyłana za pomocą środków komunikacji elektronicznej niezamówiona informacja handlowa w rozumieniu art.

Bardziej szczegółowo

ALEKSY AWDIEJEW Uniwersytet Jagielloński. Opublikowano w: Styl, dyskurs, media, red. Barbara Bogołębska, Monika Worsowicz, Łódź 2010

ALEKSY AWDIEJEW Uniwersytet Jagielloński. Opublikowano w: Styl, dyskurs, media, red. Barbara Bogołębska, Monika Worsowicz, Łódź 2010 ALEKSY AWDIEJEW Uniwersytet Jagielloński Opublikowano w: Styl, dyskurs, media, red. Barbara Bogołębska, Monika Worsowicz, Łódź 2010 Właściwa teoria reklamy taki model teoretyczny, który w praktyce mógłby

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU. RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze

WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU. RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze MEDIA I INTERNET WROGOWIE CZY SPRZYMIERZEŃCY? O SZKOLENIU Szkolenie ma formę interaktywnej prezentacji

Bardziej szczegółowo

1 Uzależnienia jak ochronić siebie i bliskich Krzysztof Pilch

1 Uzależnienia jak ochronić siebie i bliskich Krzysztof Pilch 1 2 Spis treści Wprowadzenie......5 Rozdział I: Rodzaje uzależnień...... 7 Uzależnienia od substancji......8 Uzależnienia od czynności i zachowań.... 12 Cechy wspólne uzależnień.... 26 Rozdział II: Przyczyny

Bardziej szczegółowo

Regulamin usług świadczonych drogą elektroniczną dla strony www.tauron-pe.pl

Regulamin usług świadczonych drogą elektroniczną dla strony www.tauron-pe.pl Regulamin usług świadczonych drogą elektroniczną dla strony www.tauron-pe.pl 2012-05-22 TAURON Obsługa Klienta Strona 2 z 10 Rozdział 1 Postanowienia ogólne 1 1. Niniejszy regulamin (dalej zwany Regulaminem)

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka angielskiego dla klas VI szkoły podstawowej.

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka angielskiego dla klas VI szkoły podstawowej. Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka angielskiego dla klas VI szkoły podstawowej. 1. Skala ocen : GRAMATYKA I SŁOWNICTWO 6 Uczeń bardzo swobodnie operuje strukturami gramatycznymi określonymi

Bardziej szczegółowo

Kręć Wrocław! Jak zrobić to lepiej?

Kręć Wrocław! Jak zrobić to lepiej? Kręć Wrocław! Jak zrobić to lepiej? ZANIM POWSTANIE REKLAMA ZANIM POWSTANIE DOBRA REKLAMA Analiza Synteza Kreacja Realizacja Marka (jaka jest, do czego dąży, ambicje, problemy) Do kogo mówimy (grupa docelowa

Bardziej szczegółowo

1 Wokół pisania. Rozmowy z autorami Sylwia Pikula

1 Wokół pisania. Rozmowy z autorami Sylwia Pikula 1 Spis treści 2 Spis treści Nota o Autorze......5 W pisaniu nie wracam do przeszłości Rozmowa z Markiem Czuku......6 Świat bez telewizji jest możliwy Rozmowa z ks. Krzysztofem Łuszczkiem.... 10 Zapowiada

Bardziej szczegółowo

Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją?

Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją? Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją? test, BONUS SPECJALNY dla czytelniczek i klientek Inkubatora Kobiecych Pasji Autorka testu: Grażyna Białopiotrowicz Jaki jest poziom Twojej

Bardziej szczegółowo

Inicjatywy i przedsięwzięcia w placówce medycznej. Jak pozyskać niezbędne fundusze? Elżbieta Brzozowska

Inicjatywy i przedsięwzięcia w placówce medycznej. Jak pozyskać niezbędne fundusze? Elżbieta Brzozowska Inicjatywy i przedsięwzięcia w placówce medycznej. Jak pozyskać niezbędne fundusze? Elżbieta Brzozowska PR jest bezpłatny PRowiec bez budżetu PRowiec rzecznik prasowy, ktoś, kto się tłumaczy, reaguje na

Bardziej szczegółowo

INTERNET - NOWOCZESNY MARKETING

INTERNET - NOWOCZESNY MARKETING STRONA INTERNETOWA TO JUŻ ZBYT MAŁO! INTERNET ROZWIJA SIĘ Z KAŻDYM DNIEM MÓWIMY JUŻ O: SEM Search Engine Marketing, czyli wszystko co wiąże się z marketingiem internetowym w wyszukiwarkach. SEM jest słowem

Bardziej szczegółowo

World Wide Web? rkijanka

World Wide Web? rkijanka World Wide Web? rkijanka World Wide Web? globalny, interaktywny, dynamiczny, wieloplatformowy, rozproszony, graficzny, hipertekstowy - system informacyjny, działający na bazie Internetu. 1.Sieć WWW jest

Bardziej szczegółowo

CZYM JEST MARKETING W MEDIACH SPOŁECZNOŚCIOWYCH?

CZYM JEST MARKETING W MEDIACH SPOŁECZNOŚCIOWYCH? Media społecznościowe szybko doganiają pocztę emailową, która nadal jest podstawowym sposobem przekazywania wiadomości i informacji online. Facebook ma ponad 1 miliard użytkowników, ponad 55 milionów wiadomości

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Talent autoprezentacji Sztuka zaprezentowania własnej osoby Katarzyna Lipska Wyższa Szkoła Ekonomii, Prawa i Nauk Medycznych im. prof. Edwarda Lipińskiego w Kielcach 26

Bardziej szczegółowo

Miejsce i rola informacji w procesie kształtowania konsumpcji

Miejsce i rola informacji w procesie kształtowania konsumpcji KONSUMENT I RYNEK partnerstwo czy konflikt interesów? Miejsce i rola informacji w procesie kształtowania konsumpcji dr Jerzy Małkowski Oddział Warszawski Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego Warszawa, 14

Bardziej szczegółowo

temat lekcji: Niebezpieczne treści

temat lekcji: Niebezpieczne treści temat lekcji: Niebezpieczne treści Scenariusz zajęć na temat bezpieczeństwa dzieci w internecie. kl. I-VI SP cel zajęć Celem zajęć jest zapoznanie uczniów z zagrożeniem internetowym, jakim są niebezpieczne

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA

KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA Komunikację międzyludzką możemy podzielić na werbalną oraz niewerbalną. Komunikacja werbalna to inaczej słowa, które wypowiadamy, a niewerbalna to kanał wizualny, czyli nasze

Bardziej szczegółowo

OFERTA FILMÓW SZKOLENIOWYCH NA PŁYTACH DVD. MYŚL POZYTYWNIE czyli jak zostać optymistą

OFERTA FILMÓW SZKOLENIOWYCH NA PŁYTACH DVD. MYŚL POZYTYWNIE czyli jak zostać optymistą OFERTA FILMÓW SZKOLENIOWYCH NA PŁYTACH DVD NOWOŚĆ MYŚL POZYTYWNIE czyli jak zostać optymistą Tematyka filmu: Pesymista i optymista... Obydwu w życiu spotyka tyle samo porażek i niepowodzeń, ale optymista

Bardziej szczegółowo

Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013

Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013 Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013 Materiały prasowe mogą być wykorzystane przez redakcję ze wskazaniem źródła: Fundacja Rosa / Rak. To się leczy! W naszym poradniku redagowanym przy

Bardziej szczegółowo

Pułapki ilościowych badań pre-testowych. Przygotowali: Małgorzata Kozarow Krzysztof Tomczak

Pułapki ilościowych badań pre-testowych. Przygotowali: Małgorzata Kozarow Krzysztof Tomczak Pułapki ilościowych badań pre-testowych Przygotowali: Małgorzata Kozarow Krzysztof Tomczak O czym chcemy powiedzieć? O perswazyjności, i jej ograniczeniach jako głównej miary w pre-testach O komunikacji,

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH IV - VI

KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH IV - VI KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH IV - VI Ocena celująca: uczeń swobodnie operuje strukturami gramatycznymi określonymi w rozkładzie materiału z łatwością buduje spójne zdania proste i

Bardziej szczegółowo

Konferencja: EUROPEJSKIE TRENDY W ZAKRESIE DEINSTYTUCJONALIZACJI I WSPIERANIA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI SPOŁECZNEJ ZWIĄZANEJ Z OSOBAMI NIEPEŁNOSPRAWNYMI.

Konferencja: EUROPEJSKIE TRENDY W ZAKRESIE DEINSTYTUCJONALIZACJI I WSPIERANIA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI SPOŁECZNEJ ZWIĄZANEJ Z OSOBAMI NIEPEŁNOSPRAWNYMI. Konferencja: EUROPEJSKIE TRENDY W ZAKRESIE DEINSTYTUCJONALIZACJI I WSPIERANIA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI SPOŁECZNEJ ZWIĄZANEJ Z OSOBAMI NIEPEŁNOSPRAWNYMI. Łódź 18-19 kwietnia 2011 Projekt ten realizowany jest

Bardziej szczegółowo

Granice. w procesie wychowania. Iwona Janeczek

Granice. w procesie wychowania. Iwona Janeczek Granice w procesie wychowania Iwona Janeczek Czym są granice? w świecie fizycznym są to płoty, szlabany, żywopłoty; informują o tym gdzie zaczyna się moja własność; w świecie duchowym są równie rzeczywiste,

Bardziej szczegółowo

SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO

SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO I. KONTROLI PODLEGAJĄ ZARÓWNO SPRA2WNOŚCI PRODUKTYWNE (MÓWIENIE I PISANIE), JAK I RECEPTYWNE (ROZUMIENIE I PISANIE TEKSTU CZYTANEGO I SŁUCHANEGO). 1a. Mówienie. Umiejętności

Bardziej szczegółowo

znajdowały się różne instrukcje) to tak naprawdę definicja funkcji main.

znajdowały się różne instrukcje) to tak naprawdę definicja funkcji main. Część XVI C++ Funkcje Jeśli nasz program rozrósł się już do kilkudziesięciu linijek, warto pomyśleć o jego podziale na mniejsze części. Poznajmy więc funkcje. Szybko się przekonamy, że funkcja to bardzo

Bardziej szczegółowo

RELACJE Z PIENIĘDZMI

RELACJE Z PIENIĘDZMI RELACJE Z PIENIĘDZMI Zapewne sprawdziłaś już w quizie, kim jesteś w relacji z pieniędzmi. Chomikiem? Strusiem? Motylem? Czy Mikołajem? Każda z tych osobowości ma swoje słabe i mocne strony: CHOMIK ma przymus

Bardziej szczegółowo

30 Najskuteczniejszych Afirmacji Pieniędzy i Bogactwa. Mark Hubert Kamerton Skuteczne Afirmacje www.skuteczneafirmacje.com

30 Najskuteczniejszych Afirmacji Pieniędzy i Bogactwa. Mark Hubert Kamerton Skuteczne Afirmacje www.skuteczneafirmacje.com 30 Najskuteczniejszych Afirmacji Pieniędzy i Bogactwa Mark Hubert Kamerton Skuteczne Afirmacje www.skuteczneafirmacje.com Witaj. Chciałbym dzisiaj podzielić się z Tobą moim kilkunastoletnim doświadczeniem

Bardziej szczegółowo

Reklama społeczna. 2. Oddziaływanie w reklamie społecznej

Reklama społeczna. 2. Oddziaływanie w reklamie społecznej Reklama społeczna 2. Oddziaływanie w reklamie społecznej Jakie reklamy społeczne są najbardziej skuteczne? 1. aktualna 2. wizualizacja problemu 3. zrozumiała 4. odpowiadająca na problemy 5. wzbudzająca

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE. Tworzyć nowe w sobie i świecie

WPROWADZENIE. Tworzyć nowe w sobie i świecie WPROWADZENIE D zień dobry, Przyjaciele. Pragnę powitać tych wszystkich, któ rzy kroczą drogą dalszego energoinformacyjnego rozwoju oraz tych, którzy stawiają na niej dopiero pierwsze kroki. Czy gotowi

Bardziej szczegółowo

Komunikacja w kursie e-learningowym konieczność czy luksus? Agnieszka Wierzbicka Uniwersytet Łódzki

Komunikacja w kursie e-learningowym konieczność czy luksus? Agnieszka Wierzbicka Uniwersytet Łódzki Komunikacja w kursie e-learningowym konieczność czy luksus? Agnieszka Wierzbicka Uniwersytet Łódzki Sytuacja komunikacyjna w e-learningu ale jaka? interakcja: człowiek komputer/internet/platforma versus

Bardziej szczegółowo

Wychowanie bez porażek (na podstawie książki T. Gordona)

Wychowanie bez porażek (na podstawie książki T. Gordona) Wychowanie bez porażek (na podstawie książki T. Gordona) Wychowanie bez porażek Wychowanie jest szczególnym rodzajem działalności ludzkiej, polegającym na świadomym wywoływaniu zamierzonych zmian w osobowości

Bardziej szczegółowo

1. ŹRÓDŁA WIEDZY O ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIU ORAZ JEJ DOTYCHCZASOWY ROZWÓJ

1. ŹRÓDŁA WIEDZY O ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIU ORAZ JEJ DOTYCHCZASOWY ROZWÓJ Władysław Kobyliński Podstawy współczesnego zarządzania Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania w Łodzi Łódź - Warszawa 2004 SPIS TREŚCI SŁOWO WSTĘPNE... 7 1. ŹRÓDŁA WIEDZY O ORGANIZACJI

Bardziej szczegółowo

Procesy informacyjne zarządzania

Procesy informacyjne zarządzania Procesy informacyjne zarządzania Społeczny ład informacyjny dr inż. Janusz Górczyński 1 Podstawowe pojęcia (1) Informacja, procesy informacyjne i systemy informacyjne odgrywały zawsze istotną rolę w przebiegu

Bardziej szczegółowo

ABC poczty elektronicznej

ABC poczty elektronicznej ABC poczty elektronicznej Spotkanie Agenda spotkania: o sobie czym jest poczta elektroniczna zakładamy własną skrzynkę pocztową Pamiętaj, jeśli czegoś nie rozumiesz, pytaj od razu. Czym jest poczta elektroniczna

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Rola marketingu we współczesnym świecie. Czym jest marketing? dr Mikołaj Pindelski

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Rola marketingu we współczesnym świecie. Czym jest marketing? dr Mikołaj Pindelski Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Rola marketingu we współczesnym świecie Czym jest marketing? dr Mikołaj Pindelski Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 7. maja 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowe zasady oceniania z języka angielskiego dla uczniów klas IV-VI szkoły podstawowej

Przedmiotowe zasady oceniania z języka angielskiego dla uczniów klas IV-VI szkoły podstawowej Zespół Szkół w Szubinie Szkoła Podstawowa nr 2 w Szubinie Ul. Tysiąclecia 1 Przedmiotowe zasady oceniania z języka angielskiego dla uczniów klas IV-VI szkoły podstawowej (drugi etap edukacyjny) Ewa Strzyżewska

Bardziej szczegółowo

Relacje w środowisku medialnym

Relacje w środowisku medialnym Ii. Relacje w środowisku medialnym Edukacja formalna dzieci Relacje w środowisku medialnym [ 32 ] Zagadnienia Wychowanie przedszkolne Szkoła podstawowa, klasy 1-3 Szkoła podstawowa, klasy 4-6 Wizerunek

Bardziej szczegółowo

Brief klienta. Agencja Kreatywna NADi ul. Batorego 31 lok. 5 92-308 Łódź. tel. +48 502 285 578 nadi@nadi.pl www.nadi.pl. (Nazwa firmy) (Adres)

Brief klienta. Agencja Kreatywna NADi ul. Batorego 31 lok. 5 92-308 Łódź. tel. +48 502 285 578 nadi@nadi.pl www.nadi.pl. (Nazwa firmy) (Adres) Agencja Kreatywna NADi ul. Batorego 31 lok. 5 92-308 Łódź Brief klienta tel. +48 502 285 578 nadi@nadi.pl www.nadi.pl.......................................... (Nazwa firmy).............................................................................................................................

Bardziej szczegółowo

komputerze, może pracować na wybranym komputerze ze studentem, a pozostali mogą w tym czasie wykonywać inne zadania na swoich komputerach.

komputerze, może pracować na wybranym komputerze ze studentem, a pozostali mogą w tym czasie wykonywać inne zadania na swoich komputerach. Doświadczenia naukowe pokazują, że efektywne nauczanie to połączenie przedstawienia tematu w sposób ciekawy i intrygujący z technikami wizualnymi, które lepiej przemawiają do świadomości każdego człowieka.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ŚWIADCZENIA USŁUGI CZAT SMS i IVR I POSTANOWIENIA OGÓLNE

REGULAMIN ŚWIADCZENIA USŁUGI CZAT SMS i IVR I POSTANOWIENIA OGÓLNE REGULAMIN ŚWIADCZENIA USŁUGI CZAT SMS i IVR I POSTANOWIENIA OGÓLNE W niniejszym regulaminie zwanym dalej Regulaminem pod poniższymi pojęciami należy rozumieć: 1 a/ ORGANIZATOR : Call Back Out Spółka z

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?...

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Spis treści Spis treści Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Koncentracja i spostrzeganie... Pamięć i wiedza... Myślenie... Kreatywność... Zadania, które pomogą

Bardziej szczegółowo

maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje

maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje Nie chcemy, żeby ludzie Cię zobaczyli. Chcemy, żeby Cię zapamiętali. Jak zbudujemy Twój wizerunek w Internecie? Kompleksowa oferta działań interactive obejmuje

Bardziej szczegółowo

Kampania linków sponsorowanych Google Adwors

Kampania linków sponsorowanych Google Adwors Kampania linków sponsorowanych Google Adwors Sens istnienia każdego serwisu internetowego realizuje się poprzez odwiedzających go Użytkowników. Nawet najbardziej funkcjonalny i efektowny serwis stanie

Bardziej szczegółowo

Zasady projektowania plakatów outdoorowych

Zasady projektowania plakatów outdoorowych Zasady projektowania plakatów outdoorowych Dlaczego projektowanie plakatu jest ważne Wyzwania dla kreacji Przekazać pożądane treści za pomocą przekazu, z którym odbiorca ma kontakt przeciętnie przez ok.

Bardziej szczegółowo

Regulamin współpracy Wydawcy z siecią reklamową Sataku

Regulamin współpracy Wydawcy z siecią reklamową Sataku Regulamin współpracy Wydawcy z siecią reklamową Sataku 1 (Postanowienia wstępne) 1. Niniejszy regulamin określa warunki i zasady, a także rodzaj i zakres, współpracy pomiędzy spółką Sarigato sp. z o.o.

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka angielskiego dla klas czwartych I. Program nauczania: II. Podręcznik: III.Tematyka realizowanych modułów :

Wymagania edukacyjne z języka angielskiego dla klas czwartych I. Program nauczania: II. Podręcznik: III.Tematyka realizowanych modułów : Wymagania edukacyjne z języka angielskiego dla klas czwartych I. Program nauczania: Program nauczania języka angielskiego dla II etapu edukacyjnego (szkoła podstawowa, klasy IV VI), autorzy: Ewa Piotrowska

Bardziej szczegółowo

Projekt zrealizowano przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego

Projekt zrealizowano przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego Projekt zrealizowano przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego , Siła woli potrafi zaskakiwać rozmachem wizji i zdumiewać osiągnięciami po jej urzeczywistnieniu. To właśnie na motywacji, chęci

Bardziej szczegółowo

Wersja podstawowa schematu systemu medialnego Fundacji Lux Veritatis

Wersja podstawowa schematu systemu medialnego Fundacji Lux Veritatis Wersja podstawowa schematu systemu medialnego Fundacji Lux Veritatis Fundacja Lux Veritatis powstała w 1998 roku w Warszawie, a założycielami jej są ojcowie redemptoryści: Jan Król i Tadeusz Rydzyk. 1

Bardziej szczegółowo

Analiza zawartości a analiza treści jako metody badawcze. mgr Magdalena Szpunar

Analiza zawartości a analiza treści jako metody badawcze. mgr Magdalena Szpunar Analiza zawartości a analiza treści jako metody badawcze mgr Magdalena Szpunar Znaczenie analizy zawartości Najbardziej widocznym i dostępnym przejawem działania mediów są niesione przezeń przekazy Bodźcami

Bardziej szczegółowo

OCENA CELUJĄCA. Słuchanie: Uczeń:

OCENA CELUJĄCA. Słuchanie: Uczeń: Wymagania na poszczególne oceny z języka angielskiego dla uczniów Technikum Zawodowego, Zasadniczej Szkoły Zawodowej i Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych, Regionalnego Centrum Edukacji Zawodowej w

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 26 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI. z dnia 18 listopada 2013 r.

ZARZĄDZENIE NR 26 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI. z dnia 18 listopada 2013 r. ZARZĄDZENIE NR 26 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI z dnia 18 listopada 2013 r. zmieniające zarządzenie w sprawie prowadzenia przez Policję poszukiwania osoby zaginionej oraz postępowania w przypadku ujawnienia

Bardziej szczegółowo

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ INTERNET I KOMPUTERY W GOSPODARSTWACH DOMOWYCH BS/50/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ INTERNET I KOMPUTERY W GOSPODARSTWACH DOMOWYCH BS/50/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ. /opracowanie: mgr Danuta Piątkowska/

ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ. /opracowanie: mgr Danuta Piątkowska/ ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ /opracowanie: mgr Danuta Piątkowska/ Coraz częściej rodzice, którzy nie dają sobie rady z niespokojnym, łatwo rozpraszającym się dzieckiem, do którego nic nie

Bardziej szczegółowo

GMAIL.COM NIE TYLKO POCZTA

GMAIL.COM NIE TYLKO POCZTA GMAIL.COM NIE TYLKO POCZTA Najpierw poczta elektroniczna GMAIL.COM NIE TYLKO POCZTA Pisanie wiadomości rozpoczynamy od naciśnięcia przycisku Utwórz. Naszym oczą ukazuje się wtedy okno nowej wiadomości.

Bardziej szczegółowo

Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie

Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie Szybciej poznaję ceny. To wszystko upraszcza. Mistrz konstrukcji metalowych, Martin Elsässer, w rozmowie o czasie. Liczą się proste rozwiązania wizyta w

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN akcji promocyjnej książki pt. Jak być szczęśliwym (albo chociaż mniej smutnym) (zwany dalej Regulaminem)

REGULAMIN akcji promocyjnej książki pt. Jak być szczęśliwym (albo chociaż mniej smutnym) (zwany dalej Regulaminem) REGULAMIN akcji promocyjnej książki pt. Jak być szczęśliwym (albo chociaż mniej smutnym) (zwany dalej Regulaminem) I. Postanowienia ogólne 1. Niniejszy Regulamin określa zasady uczestnictwa w akcji promocyjnej

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu)

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu) Iwona Jończyk (imię i nazwisko nauczyciela) Wybrane zagadnienia z psychologii społecznej (przedmiot) 2407MR i GŻ 1997.08.18 (numer programu) Klasa IV TŻa, IV TŻb Lp. Cele kształcenia i wychowania Treści

Bardziej szczegółowo

Lekcja 5 - PROGRAMOWANIE NOWICJUSZ

Lekcja 5 - PROGRAMOWANIE NOWICJUSZ Lekcja 5 - PROGRAMOWANIE NOWICJUSZ 1 Programowanie i program według Baltiego Najpierw sprawdźmy jak program Baltie definiuje pojęcia programowania i programu: Programowanie jest najwyższym trybem Baltiego.

Bardziej szczegółowo

Co to jest konflikt, kiedy mówimy o konflikcie, co jest jego przyczyną?

Co to jest konflikt, kiedy mówimy o konflikcie, co jest jego przyczyną? MEDIACJE Co to jest konflikt, kiedy mówimy o konflikcie, co jest jego przyczyną? Konflikt to rozbieżność interesów lub przekonań stron. Ich dążenia nie mogą być zrealizowane równocześnie. Konflikt pojawia

Bardziej szczegółowo

Wasze dziecko idzie do przedszkola.

Wasze dziecko idzie do przedszkola. Wasze dziecko idzie do przedszkola. Tak postanowiliście. Nie zawsze była to łatwa decyzja. Jest w Was, Rodzicach wiele niepewności, obaw i pytań, które chcielibyście zadać: Czy Wasza córeczka, syn da sobie

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania

Przedmiotowy System Oceniania Przedmiotowy System Oceniania PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO GIMNAZJUM NR 2 W GOLENIOWIE ROK SZKOLNY 2013/2014 Podstawa prawna do opracowania Przedmiotowego Systemu Oceniania: 1. Wewnątrzszkolny

Bardziej szczegółowo

PIERWSZY TELEFON GSM DLA DZIECI

PIERWSZY TELEFON GSM DLA DZIECI PIERWSZY TELEFON GSM DLA DZIECI Agenda Dla kogo ten telefon? Czego boją się Rodzice? Dlaczego fonek jest fajny? Nie tylko telefon!!! Aspekty prawne Idea rodzi się z formy. DLA KOGO TEN TELEFON? Dla kogo

Bardziej szczegółowo

Internet, jako ocean informacji. Technologia Informacyjna Lekcja 2

Internet, jako ocean informacji. Technologia Informacyjna Lekcja 2 Internet, jako ocean informacji Technologia Informacyjna Lekcja 2 Internet INTERNET jest rozległą siecią połączeń, między ogromną liczbą mniejszych sieci komputerowych na całym świecie. Jest wszechstronnym

Bardziej szczegółowo

Polscy konsumenci a pochodzenie produktów. Raport z badań stowarzyszenia PEMI. Warszawa 2013.

Polscy konsumenci a pochodzenie produktów. Raport z badań stowarzyszenia PEMI. Warszawa 2013. Polscy konsumenci a pochodzenie produktów.. Spis treści Wstęp 3 1. Jak często sprawdzacie Państwo skład produktu na etykiecie? 4 2. Jak często sprawdzacie Państwo informację o kraju wytworzenia produktu

Bardziej szczegółowo

Przełom w koncepcjach rejestrów państwowych MSWiA

Przełom w koncepcjach rejestrów państwowych MSWiA Przełom w koncepcjach rejestrów państwowych MSWiA Michał MŁOTEK Wydział Bezpieczeństwa Infrastruktury Teleinformatycznej MSWiA BEZPIECZEŃSTWO Czym jest bezpieczeństwo, a czym nie jest? BEZPIECZEŃSTWO Bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego

Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego INNOWACJA PEDAGOGICZNA w nauczaniu języka angielskiego na poziomie szkoły podstawowej Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego 1. AUTOR Nauczyciel kontraktowy

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr. xx / 2013 DYREKTORA Zespołu Szkół Publicznych w Kazuniu Polskim z dnia dnia miesiąca roku

Zarządzenie nr. xx / 2013 DYREKTORA Zespołu Szkół Publicznych w Kazuniu Polskim z dnia dnia miesiąca roku Zarządzenie nr. xx / 2013 DYREKTORA Zespołu Szkół Publicznych w Kazuniu Polskim z dnia dnia miesiąca roku w sprawie: wprowadzenia w życie Polityki Bezpieczeństwa oraz Instrukcji Zarządzania Systemem Informatycznym,

Bardziej szczegółowo

Podstawy systemów kryptograficznych z kluczem jawnym RSA

Podstawy systemów kryptograficznych z kluczem jawnym RSA Podstawy systemów kryptograficznych z kluczem jawnym RSA RSA nazwa pochodząca od nazwisk twórców systemu (Rivest, Shamir, Adleman) Systemów z kluczem jawnym można używać do szyfrowania operacji przesyłanych

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE DO REGULAMINU KONKURENCYJNEGO WYBORU OFERT

ZAPYTANIE DO REGULAMINU KONKURENCYJNEGO WYBORU OFERT ZAPYTANIE DO REGULAMINU KONKURENCYJNEGO WYBORU OFERT Zwracam się z prośbą o wyjaśnienie treści Regulaminu konkurencyjnego Wyboru Ofert na zakup i dostawę odczynników hematologicznych wraz z dzierżawą analizatora

Bardziej szczegółowo

Planowanie strony www. Grunt to organizacja

Planowanie strony www. Grunt to organizacja Planowanie strony www Grunt to organizacja wstęp Podobnie jak w przypadku tradycyjnych środków przekazu, proces tworzenia i projektowania stron WWW wymaga zaplanowania i przemyślenia, przed rozpoczęciem

Bardziej szczegółowo

uczyć się bez zagłębiania się w formalnym otoczeniu,

uczyć się bez zagłębiania się w formalnym otoczeniu, CZĘŚĆ 3 - INTERNET 3.1 WSTĘP Internet jest globalnym zbiorem połączonych ze sobą komputerów, które przesyłają informacje między sobą za pośrednictwem szybkich połączeń sieciowych oraz linii telefonicznych.

Bardziej szczegółowo

Centrum Nowej Technologii

Centrum Nowej Technologii Centrum Nowej Technologii MAMY WEB DO INTERNETU prezentuje raport z badania Wizerunek firm w Internecie Badanie "Wizerunek firm w Internecie" zostało przeprowadzone w dniach 7-20 czerwca 2006 roku i wzięło

Bardziej szczegółowo

Wizerunek organizacji pozarządowych. najważniejsze fakty 16% 24% 13% 37% Wizerunek organizacji pozarządowych 1

Wizerunek organizacji pozarządowych. najważniejsze fakty 16% 24% 13% 37% Wizerunek organizacji pozarządowych 1 Wizerunek organizacji pozarządowych najważniejsze fakty 24% 16% 13% 37% Wizerunek organizacji pozarządowych 1 Kiedy Polacy słyszą organizacja pozarządowa to myślą 79% 77% zajmują się głównie pomaganiem

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi Connection Manager

Instrukcja obsługi Connection Manager Instrukcja obsługi Connection Manager Wydanie 1.0 2 Spis treści Informacje na temat aplikacji Menedżer połączeń 3 Pierwsze kroki 3 Otwieranie aplikacji Menedżer połączeń 3 Wyświetlanie statusu bieżącego

Bardziej szczegółowo

Co umieścić na stronie www, by klienci zostawiali nam swoje adresy email i numery telefonów

Co umieścić na stronie www, by klienci zostawiali nam swoje adresy email i numery telefonów Co umieścić na stronie www, by klienci zostawiali nam swoje adresy email i numery telefonów 5 krytycznych punktów strony www, w których klient decyduje: zostawiam im swój email i numer telefonu, lub zamykam

Bardziej szczegółowo

Efektem umiejętności zdobytych w trakcie warsztatów będzie:

Efektem umiejętności zdobytych w trakcie warsztatów będzie: W pracy z Pacjentami bardzo istotna jest komunikacja interpersonalna z elementami asertywności. Wzrost skuteczności obsługi Pacjenta jest ściśle związany z budowaniem dobrych relacji i efektywną komunikacją,

Bardziej szczegółowo

Jak chronić swoją prywatność w sieci? Wskazówki dla rodziców, kolegów, nauczycieli

Jak chronić swoją prywatność w sieci? Wskazówki dla rodziców, kolegów, nauczycieli Jak chronić swoją prywatność w sieci? Wskazówki dla rodziców, kolegów, nauczycieli Pamiętaj o tym że... Globalna sieć stwarza wiele nowych możliwości, szans i korzyści, jednak jej niewłaściwe i nieodpowiednie

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka angielskiego klasy 4-6

Wymagania edukacyjne z języka angielskiego klasy 4-6 klasy - Ocena Gramatyka i słownictwo uczeń swobodnie operuje strukturami gramatycznymi określonymi w rozkładzie z łatwością buduje spójne zdania proste i złożone, poprawne pod względem gramatycznym i logicznym

Bardziej szczegółowo