Tworzenie aktów prawnych w formacie XML zgodnie z wymogami ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych aktów prawnych od roku 2012.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Tworzenie aktów prawnych w formacie XML zgodnie z wymogami ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych aktów prawnych od roku 2012."

Transkrypt

1 EAP XML Legislator Podręcznik użytkownika Tworzenie aktów prawnych w formacie XML zgodnie z wymogami ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych aktów prawnych od roku Autorzy: Krzysztof Radzimski;Piotr Jegorow;Ryszard Adam Grytner

2 Spis treści Wprowadzenie... 4 Obowiązki wynikające z regulacji wchodzących w życie od 2012 r Zastosowanie EAP XML Legislator... 4 Dla kogo przeznaczony?... 5 Podstawowe funkcje... 5 Podstawa prawna... 6 Wymogi prawne dotyczące sporządzania aktów podlegających ogłoszeniu w dzienniku urzędowym... 7 Wymagania dotyczące załączników w postaci plików PDF... 8 Przekazywanie załączników w postaci plików XML Przekazywanie załączników w formacie większym aniżeli A Plany zagospodarowania przestrzennego Podpis elektroniczny znakowanie czasem Wymagania dotyczące instalacji EAP XML Legislator Pierwsze uruchomienie Rejestracja Strona początkowa Opcje Organy wydające Ogólne Dane rejestracyjne Opcje administracyjne Ustawienia proxy Ustawienia edytora Ustawienia formatowania Sprawdzanie

3 Integracja z programem 27 Integracja z programem Wizja Dodatki Tworzenie aktów prawnych Podstawowe zasady tworzenia aktów Tworzenie nowego aktu prawnego Dodawanie podpisów pod aktem Zapisanie dokumentu Dodawanie załączników Dodawanie załączników XML Dodawanie załączników binarnych Dodawanie załączników jako Wyspa Uzasadnienie Dodawanie tabel Dodawanie obrazów Dodawanie przypisów Podpisywanie aktów Wprowadzenie Warunki techniczne Kwestie merytoryczne Składanie bezpiecznego podpisu elektronicznego

4 Wprowadzenie Obowiązki wynikające z regulacji wchodzących w życie od 2012 r. W związku z wejściem w życie nowelizacji ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych aktów prawnych oraz rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy, wprowadzono szereg zmian w sposobie tworzenia oraz zapisu plików zawierających akty prawne w formacie XML. Zmiany te dotyczą nie tylko formatu pliku ale też sposobu tworzenia poszczególnych elementów aktu prawnego. Prosimy zatem o zwrócenie szczególnej uwagi na te fragmenty, w których omawiane są sposoby dołączania elementów zewnętrznych (map, obrazów i tabel) oraz sposobu ich prezentacji. Prosimy też zwrócić baczną uwagę na skutki nowych regulacji opisanych w sekcji Podstawa prawna. EAP XML Legislator pozwala na realizację wszystkich wymaganych przepisami czynności mających na celu utworzenie aktu prawnego i przekazanie go celem publikacji we właściwym promulgatorze oraz publikacji w Bazie Aktów Własnych dostępnej pod adresem Niniejszy podręcznik ma na celu przekazanie niezbędnych informacji wspomagających powyższy proces. Zastosowanie EAP XML Legislator EAP XML Legislator służy do tworzenia aktów normatywnych i innych aktów prawnych, podlegających ogłoszeniu w Dziennikach Urzędowych oraz szeroko rozumianego prawa stanowionego przez organy samorządu terytorialnego, samorządowe i rządowe jednostki organizacyjne, publikowane na stronach internetowych Biuletynu Informacji Publicznej. W przeciwieństwie do standardowych procesorów tekstu, EAP XML Legislator dostarcza narzędzi niezbędnych do tworzenia prawa w sposób strukturalny i jednoznaczny. Strukturalizacja prawa wynika ze względów czysto praktycznych, a zasady określone w ustawie z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych oraz rozporządzenia do tej ustawy są naturalną konsekwencją tej nadrzędnej potrzeby. Częsta aktualizacja (nowelizacja) prawa zarówno na poziomie samorządowym jak i centralnym, jak i potrzeba zachowania tego prawa przez czas nieokreślony skłoniła ustawodawcę do sprecyzowania warunków technicznych z tym związanych. 4

5 Wszystkie niezbędne dokumenty zostały zebrane i dostępne są na stronie EAP XML Legislator został opracowany właśnie w tym celu, aby wszystkie obowiązujące wymogi można było spełnić w sposób możliwie łatwy, wygodny i efektywny nawet w odniesieniu do najbardziej skomplikowanych i najtrudniejszych aktów. Dla kogo przeznaczony? EAP XML Legislator jest aplikacją, która służy do tworzenia aktów prawnych i innych dokumentów w postaci strukturalnych dokumentów XML. Tworzone w EAP XML Legislator akty prawne można przekazywać celem ogłoszenia do: Wszystkich 16 Redakcji Wojewódzkiego Dziennika Urzędowego, Redakcji Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego, Redakcji Dzienników Urzędowych Ministerstw i urzędów centralnych EAP XML Legislator przeznaczony jest dla wszystkich podmiotów, które uczestniczą w procesie legislacyjnym, zarówno na etapie redakcyjnym jak i uzgodnieniowym (stanowienie, podpisywanie oraz przekazywanie do ogłoszenia lub publikacji w BIP) tj.: Urzędów gmin, miast i gmin, miast, starostw powiatowych, urzędów marszałkowskich, Urzędów wojewódzkich, Ministerstw i urzędów centralnych, Sądów administracyjnych, Krajowych biur wyborczych, - i innych podmiotów sporządzających akty prawne podlegające ogłoszeniu (np. biura planowania przestrzennego). Podstawowe funkcje 1. Tworzenie i edycja aktów prawnych w formacie XML, 2. Podpisywanie aktów prawnych bezpiecznym podpisem elektronicznym, 3. Wysyłanie aktów do ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym, 4. Publikacja i zarządzanie dokumentami w Bazie Aktów Własnych. 5

6 Podstawa prawna Z dniem 1 stycznia 2012r. weszły w życie zmiany przepisów dotyczących przekazywanych do ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym aktów prawnych. Nowe uwarunkowania zawarte są w niżej wymienionych aktach prawnych: 1) Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2011r. Nr 197 poz. 1172), zwana dalej ustawą, 2) Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 2011 r. w sprawie wymagań technicznych dla dokumentów elektronicznych zawierających akty normatywne i inne akty prawne, dzienników urzędowych wydawanych w postaci elektronicznej oraz środków komunikacji elektronicznej i informatycznych nośników danych (Dz. U. z 2011r. Nr 289, poz. 1699), zwane dalej rozporządzeniem w sprawie wymagań technicznych, 3) Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 3 października 2011 r. w sprawie określenia wzoru graficznego winiety dzienników urzędowych oraz pierwszej i ostatniej strony Dziennika Urzędowego Rzeczypospolitej Polskiej Monitor Polski B, a także wzoru okładek i strony tytułowej załączników do tego dziennika urzędowego (Dz. U. z 2011 r. Nr 214, poz. 1269), zwane dalej rozporządzeniem w sprawie winiet. Głównymi zmianami wynikającymi z ustawy są: 1) Oryginał aktu prawnego podlegającego ogłoszeniu w dzienniku urzędowym ma postać dokumentu elektronicznego (art. 15 ust.1 ustawy), 2) Oryginał dziennika urzędowego jest w postaci elektronicznej (art. 2a ustawy). Jednym z celów wprowadzenia ww. zmian jest skrócenie czasu pomiędzy przyjęciem aktu przez redakcję dziennika, a jego ogłoszeniem. Realizacja ww. możliwa jest jedynie wówczas gdy przekazywane do ogłoszenia akty są zgodne z rozporządzeniem w sprawie wymagań technicznych. Ponieważ od 1 stycznia 2012 r. pojęcie papierowego oryginału przestaje mieć zastosowanie, akty prawne powinny być od samego początku tworzone w edytorze XML. Ograniczenia techniczne formatu XML i narzędzi oraz regulacje prawne mogą warunkować sposób ułożenia treści. Przygotowywanie i przekazywanie na sesję aktów prawnych utworzonych w zwykłym procesorze tekstu, może skutkować 6

7 poważnymi problemami podczas przygotowania aktu do ogłoszenia w dzienniku urzędowym. Wymogi prawne dotyczące sporządzania aktów podlegających ogłoszeniu w dzienniku urzędowym Akty nie spełniające poniższych warunków, mogą nie zostać ogłoszone w dzienniku urzędowym jako nie spełniające wymogów wynikających z obowiązujących przepisów prawa. Prosimy o uważne zapoznanie się z wymogami. 1. Dokumenty elektroniczne zawierające akty normatywne i inne akty prawne, podlegające ogłoszeniu, zgodnie z 3 ust.1 rozporządzenia w sprawie wymagań technicznych, sporządza się w formacie XML w postaci tekstu strukturalnego, z zachowaniem wymogów określonych w załączniku nr 3 do ww. rozporządzenia. 2. Załączniki do aktu prawnego podlegającego ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym, zgodnie z 5 rozporządzenia w sprawie wymagań technicznych mogą być sporządzane w postaci: 1) pliku XML o strukturze specyficznej dla danego rodzaju załącznika wraz ze schematem zdefiniowanym w formacie XSD oraz wygenerowaną na podstawie tego pliku wizualizacją w formacie PDF zgodnym z minimalnymi wymaganiami dla systemów teleinformatycznych określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 18 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, zwanymi dalej minimalnymi wymaganiami dla systemów teleinformatycznych ww. wymagania spełnia każdy załącznik nie będący załącznikiem binarnym; 2) pliku XML w jednym z formatów określonych w minimalnych wymaganiach dla systemów teleinformatycznych, którego postać: a) umożliwia konwersję do pliku PDF, b) umożliwia, bez konieczności dokonywania zmian w dokumencie, wydruk treści w formacie A4 w jakości prezentacji niepozostawiającej wątpliwości co do treści dokumentu; 3) pliku PDF generowanego w sposób umożliwiający przeszukiwanie tekstu dokumentu, którego postać umożliwia, bez konieczności dokonywania zmian w dokumencie, wydruk treści w formacie A4 w jakości prezentacji niepozostawiającej wątpliwości co do treści dokumentu. Z przytoczonej treści 5 rozporządzenia w sprawie wymagań technicznych wynika, że załączniki do aktów podlegających ogłoszeniu, z technicznego punktu widzenia, mogą być przygotowywane w praktyce na dwa sposoby: 7

8 1) jako załączniki utworzone bezpośrednio w edytorze (karta Wstawianie: opcje Załącznik lub Wyspa) 2) jako załączniki binarne -tylko i wyłącznie w postaci przeszukiwalnego pliku PDF, w formacie A4, z zachowaniem zasad dotyczących formatowania i nagłówka załącznika określonych w załączniku Nr 1 do rozporządzania w sprawie wymagań technicznych (o czym szerzej jest mowa poniżej). Wymagania dotyczące załączników w postaci plików PDF Mając na uwadze to, że redakcje dziennika nie mają możliwości ingerencji w treść załącznika binarnego w postaci pliku PDF, w przypadku przekazywania do ogłoszenia takiego załącznika, musi on spełniać następujące wymagania określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia w sprawie warunków technicznych: 1) załącznik musi mieć ustawiony margines górny co najmniej na 25 mm. W nagłówku załącznika przekazywanego do ogłoszenia organ wydający akt, nie może umieszczać żadnych informacji (tam ma pozostać miejsce na nagłówek dodawany w redakcji), 2) w stopce załącznika przekazywanego do ogłoszenia również nie mogą znajdować się żadne informacje. W szczególności nie należy umieszczać tam informacji o numerach stron nie będą się one bowiem wówczas zgadzały z numerami stron publikowanej pozycji w dzienniku, 3) marginesy boczne załącznika mają być ustawione na 18 mm, 4) wymagania dot. czcionki: Times New Roman, 11 pkt, 5) w prawym górnym rogu pierwszej strony załącznika należy zamieścić standardową informację o numerze załącznika, formie prawnej, numerze aktu, organie wydającym oraz dacie aktu. UWAGA! W przypadku aktów przekazywanych do ogłoszenia w Dzienniku Ustaw i Monitorze Polskim, należy ściśle stosować się do zaleceń Rządowego Centrum Legislacji, a w przypadku Wojewódzkiego Dziennika Urzędowego, do zaleceń właściwego Urzędu Wojewódzkiego. 8

9 Poniżej przykład poprawnie sformatowanego załącznika binarnego w PDF: Z powyższego wynika, że w przypadku przekazywania załączników do aktu w postaci plików binarnych w formacie PDF, winny być one sformatowane ściśle wg zasad określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia w sprawie wymagań technicznych. 9

10 Przekazywanie załączników w postaci plików XML Równocześnie należy mieć na uwadze, że załączniki można przekazywać wraz z aktem głównym w postaci plików XML (zgodnie z par.5 ust.1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych). Rozwiązaniem rekomendowanym jest przekazywanie załączników w postaci plików XML. Wynika to z dwóch zasadniczych powodów: 1) po pierwsze dlatego, że wbrew pozorom, przygotowanie załączników w formacie XML jest de facto znacznie łatwiejsze aniżeli w PDF (w przypadku PDF zachodzi bowiem konieczność odpowiedniego sformatowania załącznika, etc.); 2) po drugie dlatego, ponieważ system e-dziennik używany przez Redakcję Dziennika Urzędowego, wyposażony jest w specjalne mechanizmy pozwalające na automatyzację prac redakcyjnych w oparciu o pliki w formacie XML, co w efekcie pozwala na znaczące usprawnienie prac redakcyjnych i tym samym daje możliwość skrócenia do absolutnego minimum, czasu oczekiwania na ogłoszenie aktu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Przekazywanie załączników w formacie większym aniżeli A4 Biorąc pod uwagę specyfikę i szczególny charakter niektórych rodzajów załączników, co sprawia, że prawidłowe ich sporządzenie w standardowo wymaganym formacie A4 nie jest możliwe, zgodnie z dyspozycją zawartą w 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, organ wydający dziennik urzędowy może dopuścić aby załączniki do: a) uchwał w sprawie uchwalenia budżetu (wraz ze zmianami), b) sprawozdań finansowych, - były przekazywane do publikacji większym formacie. W związku z powyższym, proponujemy aby w porozumieniu z właściwym organem wydającym dziennik, w przypadku tabel wielokolumnowych, stosować orientację poziomą dla A4, co w konsekwencji pozwala na uzyskanie szerokości tabeli o rozmiarach jak w A3. W odniesieniu do zdecydowanej większości tabel takie rozwiązanie powinno okazać się wystarczające. Należy zważyć na fakt, że w tabelach budżetowych zasadniczym problemem jest szerokość tabeli nie ich długość. Tak więc, w wypadku gdy wykorzystamy A3 w pionie, czy A4 w poziomie, to dla rozmiaru obszaru roboczego (możliwej szerokości tabeli) praktycznie nie ma różnicy, ale przy drukowaniu różnica jest ogromna, gdyż w przypadku A4 w poziomie tabelę o szerokości A3 możemy nadal wydrukować na kartce w formacie A4 dlatego też takie właśnie rozwiązanie 10

11 jest rekomendowane, natomiast możliwość zastosowania formatu A3 dopuszczalne jest jedynie w nadzwyczajnych, uzasadnionych przypadkach (w przypadku orientacji strony A3 w poziomie, możemy umieścić na niej tabele o naprawdę dużej liczbie kolumn np. rozbudowane wieloletnie prognozy finansowe) i tylko w porozumieniu z właściwym Urzędem Wojewódzkim. Plany zagospodarowania przestrzennego Organ wydający dzienniku urzędowy, może również dopuścić dołączanie do uchwał w sprawie zagospodarowania przestrzennego map w postaci oryginalnych plików graficznych - jako załącznik binarne. W praktyce oznacza to, że nie będzie konieczności dzielenia oryginalnego planu zagospodarowania na obrazki w formacie A4. Włączane do załącznika aktu prawnego w XML pliki zewnętrzne (np. w przypadku map będą to najczęściej pliki w formacie JPG, SVG), jako włączone w treść aktu elementy zewnętrzne, są przechowywane w osobnych dokumentach elektronicznych, i co bardzo istotne - są w takim przypadku opatrywane podpisem elektronicznym w momencie podpisywania całego aktu. Tym samym taki sposób realizacji spełnia wymagania wynikające z przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych - jest zgodny z wymaganiami określonymi w 4 ust.2 pkt. 3 rozporządzenia w sprawie wymagań technicznych oraz 2 ust. 4 załącznika nr i 2 pkt 6 załącznika Nr 3 do cyt. rozporządzenia. O możliwości takiego sposobu dołączania planów zagospodarowania przestrzennego, poinformuje Państwa właściwy Urząd Wojewódzki, w momencie kiedy uzyska techniczną możliwość publikacji takiego aktu. Do tego czasu plany zagospodarowania należy przekazywać zgodnie z dotychczas obowiązującymi wymogami Urzędu Wojewódzkiego w tym zakresie. 11

12 Podpis elektroniczny znakowanie czasem Zgodnie z postanowieniami 6 rozporządzenia, akty przekazywane do ogłoszenia mają być opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu. Od 01 stycznia 2012 r. zgodnie z formatem zapisu określonym w załączniku nr 2 do rozporządzenia w sprawie wymagań technicznych, może to być podpis XADES-BES (bez znacznika czasu). Podpis elektroniczny złożony pod dokumentem musi być tożsamy z wizualizacją tego podpisu. Innymi słowy jeżeli pod dokumentem widnieje podpis np.: przewodniczącego rady, dokument elektroniczny musi być również podpisany przez przewodniczącego rady. W innym wypadku powstaje niezgodność pomiędzy informacją wyświetlaną (podpis przewodniczącego) z faktycznym podpisem złożonym pod dokumentem elektronicznym. 12

13 Wymagania dotyczące instalacji EAP XML Legislator Program może zostać zainstalowany jako aplikacja systemu Windows XP, Vista, 7. Do prawidłowego działania wymagana jest instalacja bezpłatnego pakietu Microsoft.NET Framework 3.5 SP 1 lub 4. Zalecane jest zaktualizowanie przeglądarki Microsoft Internet Explorer do wersji 9. Program można zainstalować na udziale sieciowym, jeżeli dostarczony klucz licencyjny zezwala na użycie go w trybie Network. Udział sieciowy może znajdować się na dowolnym innym komputerze z systemem Windows, Windows Server lub Linux z poprawnie skonfigurowaną usługą Samba. W przypadku instalacji na udziale sieciowym, zalecane jest włączenie opcji (PlikOpcjeOpcje administracyjnezaawansowane) Kopiuj pliki wersji sieciowej do lokalnego katalogu użytkownika. Pierwsze uruchomienie Rejestracja Podczas pierwszego uruchomienia aplikacji zostanie wyświetlony poniższy formularz. Pierwsze trzy pola wypełniamy nazwą użytkownika, hasłem i nazwą urzędu z Urzędowej Poczty Elektronicznej. Informacje te są niezbędne do weryfikacji klucza licencyjnego, pobierania organów wydających z Urzędowej Poczty Elektronicznej, prawidłowego działania Bazy Aktów Własnych i wysyłania aktów do ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa. 13

14 Ostatnie pole wypełniamy kluczem wysłanym przez Biuro Obsługi Klienta na adres , uzgodniony podczas realizacji zamówienia zakupu programu EAP Legislator. Po wprowadzeniu wszystkich danych wybieramy przycisk Zarejestruj klucz. Strona początkowa Po kilku sekundach powinna pojawić się na ekranie strona początkowa programu EAP XML Legislator. Na stronie początkowej dostępne są wszystkie elementy niezbędne do codziennej pracy z programem. Po lewej stronie znajduje się rząd przycisków służących do: Nowy Tworzenie nowego aktu prawnego, Otwórz Otwiera okno dialogowe wyboru pliku aktu prawnego, Aktualności otwiera zakładkę zawierającą aktualne informacje dla użytkowników programu, informacje o aktualizacjach oraz dane urzędu który zakupił licencję na program w szczególności datę ważności licencji, Ostatnio używane otwiera zakładkę zawierającą listę wcześniej otwieranych plików, 14

15 Utwórz / Importuj otwiera zakładkę zawierającą listę możliwych do utworzenia, nowych dokumentów oraz zaimportowania innych plików jako nowe akty prawne, Pomoc otwiera zakładkę zawierającą z listą niezbędnych podręczników oraz formularz zgłoszenia problemów lub propozycji zmian, Wyślij do ogłoszenia uruchamia kreatora wniosku o ogłoszenie aktu w wojewódzkim dzienniku urzędowym, Baza Aktów Własnych uruchamia panel zarządzania Bazą Aktów Własnych, Opcje uruchamia okno z opcjami konfiguracyjnymi programu, Zakończ zamyka program oraz wszystkie otwarte pliki. Podczas pracy z dokumentami, wszystkie opisywane wyżej elementy dostępne będą w menu Plik. 15

16 Opcje Przy pierwszym uruchomieniu należy upewnić się, że wszystkie opcje są prawidłowo ustawione. Po wybraniu przycisku Opcje na stronie początkowej zostanie otwarte poniższe okno. Organy wydające Pozwala na dodawanie i usuwanie organów wydających. Organy wydające mogą należeć do grupy wewnętrznych (domyślne) lub zewnętrznych organy występujące w porozumieniach, aneksach itp. Zakładka organy wydające pozwala na dodawanie i usuwanie tych organów. Dodawanie i usuwanie organów nie ma wpływu na pliki aktów prawnych. Dane na tej zakładce traktujemy jako słownik używany podczas tworzenia i edycji aktów prawnych. Organ można oznaczyć jako domyślny, wówczas pojawia się jako domyślny podczas tworzenia nowych dokumentów. Organ można oznaczyć jako wewnętrzny lub zewnętrzny za pomocą przycisku Wewnętrzny/Zewnętrzny. 16

17 Organy można zaimportować z Urzędowej Poczty Elektronicznej za pomocą przycisku Przywróć z UPE. Ogólne Opcje pozwalają na zmianę motywu oraz włączenie rozpoznawanie mowy (komendy). Funkcja rozpoznawania mowy jest domyślnie wyłączona, ze względu na wysokie wymagania techniczne. Dane rejestracyjne Zawiera dane wpisane podczas rejestracji. Ponadto w tym oknie wprowadzamy klucz do odblokowania funkcji Edytora Tekstów Jednolitych. Od wersji możliwe jest też podanie danych osoby występującej na wniosku o ogłoszenie. Po wypełnieniu tych danych, podczas tworzenia nowego wniosku o ogłoszenie, dane te będą domyślnie wpisywane w polu Imię, Nazwisko, Stanowisko. Opcje administracyjne Opcje podpisu Zawiera opcję zezwalającą na użycie podpisów niekwalifikowanych oraz przycisk instalujący w systemie certyfikaty głównych urzędów certyfikacyjnych. Zaawansowane Zawiera przyciski otwierające folder aplikacji (instalacyjny) oraz folder użytkownika (ustawień). W przypadku instalacji na udziale sieciowym, zalecane jest włączenie opcji Kopiuj pliki wersji sieciowej do lokalnego katalogu użytkownika. Zaznaczenie opcji pozwala aplikacji kopiować nowe wersje programu do lokalnego katalogu użytkownika z udziału sieciowego, tym samym przyspiesza uruchamianie aplikacji. Po wpisaniu (wybraniu) ścieżki folderu w polu domyślny katalog wszystkie okna dialogowe Otwórz / Zapisz będą domyślnie odwoływać się do tego folderu. Logi aplikacji W tym polu możliwe jest przeglądanie logów aplikacji. 17

18 Ustawienia proxy Pozwala na ustawienie danych serwera proxy. Dane te używane są przy łączeniu się programu z usługami Urzędowej Poczty Elektronicznej, Bazy Aktów Własnych i innych usług internetowych oraz podczas pobierania znacznika czasu. Ustawienia edytora Zawiera ustawienia domyślne dla nowo tworzonych dokumentów. Pozwala na ustawienie: Logika wartość domyślna bez logiki. Po wybraniu logika aktów prawnych podczas dodawania kolejnych akapitów edytor podpowiada kolejne numery jednostek redakcyjnych. Domyślna czcionka pozwala na ustawienie domyślnej czcionki dla nowo tworzonych dokumentów. Logika art., - pozwala na wybranie domyślnego justowania paragrafów i artykułów. Zalecamy pozostawienie opcji z lewej gdyż jest ona zgodna z zasadami technik prawodawczych. Pozwalaj na stosowanie akapitów włącza możliwość dodawania akapitów w dokumencie głównym aktu prawnego (bez przypisania do jednostki redakcyjnej). Pozwalaj na stosowanie akapitów w załączników j.w. w odniesieniu do załączników. Nie rozpoznawaj jednostek redakcyjnych w załącznikach zaznaczenie opcji powoduje wyłączenie rozpoznawania jednostek w załącznikach. Wszystkie elementy za wyjątkiem nagłówka załącznika i tabel są interpretowane jako akapity. Opcję tę można stosować w odniesieniu do załączników zawierających definicje formularzy, wniosków czy wzorów pism. Ustawienia formatowania Okno zawiera domyślne ustawienia formatowania dla nowych dokumentów. Okno opcji formatowania podzielone jest na osiem modułów pozwalających na określenie sposobu formatowania dla każdego elementu aktu prawnego. Ustawienia dokumentu 1. Czcionka i Rozmiar - pozwala na zmianę globalnych parametrów dokumentu dotyczących czcionki i jej wielkości. Zgodnie z tymi ustawieniami akty prawne będę tworzone w aplikacji. 18

19 2. Wyrównanie - Za pomocą opcji wyrównanie można ustawić np. justowanie całego tekstu dokumentu (domyślnie tekst jest wyjustowany). Ustawienia strony 1. Liczba kolumn Do wyboru (jedna, dwie), w zależności od ilości kolumn, w jakiej ma być wygenerowany akt. 2. Odstępy pomiędzy kolumnami (cm) Parametr określający odległość pomiędzy kolumnami w centymetrach. Opcja aktywna, w przypadku wyboru dwóch kolumn. 3. Domyślna orientacja Opcja określająca orientację strony w tworzonym akcie. Do wyboru orientacja pionowa oraz pozioma. Orientację stron można określać dla wybranej strony również podczas tworzenia aktu. 4. Rozmiar Pozwala na określenie rozmiaru strony tworzonego aktu (do wyboru strona A4 lub strona A3) Marginesy Pozwala na określenie marginesów strony tworzonych aktów prawnych. Podawane wielkości marginesów określane są w centymetrach. Stopka Użytkownik posiada możliwość całkowitego wyłączenia widoku stopki, poprzez odznaczenie pozycji Widoczna. W przypadku kiedy stopka jest widoczna mamy możliwość ustawienia następujących parametrów stopki: 1. Czcionka i rozmiar Proponowany rozmiar czcionki dla stopki to 9 pt. W zależności od potrzeb użytkownik posiada możliwość regulacji rozmiaru jak i rodzaju czcionki. 2. Pokaż numer ID Umożliwia włączenie / wyłączenie opcji wyświetlania numeru identyfikacyjnego ID aktu. 3. Pokaż status aktu Znajduje się tuż obok numeru ID, określa status aktu określony w metryce aktu (po podpisaniu aktu status zmieniany jest na Podpisany ). 4. Pokaż numer strony Umożliwia wyłączenie numeracji stron. 5. Pokaż ilość stron Umożliwia wyłączenie wyświetlania łącznej ilości stron w dokumencie. 19

20 Inne 1. Automatycznie skaluj obrazy do wielkości strony opcja automatycznie skaluje obrazy do aktualnej wielkości strony. Jeżeli opcja jest włączona, w zakładce Edycja można umieszczać obrazy o dowolnej wielkości. 2. Dla dokumentów ze statusem Projekt stosuj pustą datę i numer aktu Zaznaczenie tej opcji skutkuje pominięciem daty i numeru aktu w generowanych podglądach jeżeli ustawiony został status Projekt. Nawet jeżeli data i numer zostanie wpisana w metryce aktu, podglądy będą w miejscu ich wystąpienia wyświetlać wykropkowanie lub puste miejsce w zależności od ustawienia opcji daty i numeru aktu. Ustawienia metryki 1. Sposób wyświetlenia Użytkownik posiada cztery sposoby wyświetlania metryki: a) Standardowy b) Jak dla decyzji c) Jak dla wyroków d) Jak dla ustaw sejmu RP 2. Wyrównanie do wyboru z listy rozwijanej podstawowe opcje wyrównania metryki. 3. Wypełnienie numeru i daty aktu ustawienie będzie stosowane w przypadku, gdy numer lub data aktu nie zostanie podana, a opcja Zawsze pokazuj zostanie zaznaczona dla numeru i daty aktu. a) Wykropkowanie miejsce, w którym ma być wstawiony numer i data będzie wykropkowane na widoku projektu i po eksporcie aktu b) Spacje - miejsce, w którym ma być wstawiony numer i data będzie puste na widoku projektu i po eksporcie aktu do PDF 4. Nazwa miejscowości To pole będzie aktywne tylko i wyłącznie dla sposobu wyświetlania Jak dla decyzji. Jest one w pełni edytowalne, więc można wpisać dowolną miejscowość. 5. Pokazuj godło Opcja dostępna dla sposobu wyświetlania Jak dla decyzji oraz Jak dla wyroków. Użytkownik posiada możliwość wyłączenia wyświetlanego godła w obrębie metryki. Typ aktu Użytkownik określa czy typ aktu ma być wyróżniony wytłuszczeniem oraz czy mają być stosowane wielkie litery. Domyślnie ustawione są wielkie wytłuszczone litery czyli obie opcje są zaznaczone. 20

21 Organ wydający Podobnie jak przy typie aktu, również organowi wydającemu możemy określić pewne parametry formatowania. Ustawiamy czy tekst ma być wytłuszczony, czy mają to być wielkie litery oraz czy organ wydający akt ma być wyświetlany na dokumencie. Numer aktu Opcja ta dostępna jest tylko i wyłącznie przy sposobie wyświetlania - Standardowy. Mamy możliwość określenie sposobu wyświetlania numeru aktu prawnego: a) Pokazuj pomiędzy typem aktu a datą aktu ustawienie domyślne b) Pokazuj nad metryką po lewej stronie c) Pokazuj pomiędzy datą a tytułem aktu Dodatkowo istnieje możliwość wytłuszczenia. Opcja Zawsze pokazuj używana jest do wyświetlania wykropkowania w miejscu numeru jeżeli nie został on podany. Data aktu Możemy wyróżnić datę poprzez Wytłuszczenie jej. Dodatkowo cały układ z dnia. możemy określić by był wyświetlany wielkimi literami. Opcja Zawsze pokazuj używana jest do wyświetlania wykropkowania w miejscu daty aktu jeżeli nie została ona podana. ponadto, użytkownik posiada możliwość regulacji odstępami przed i po dacie. Tytuł aktu W tej części należy określić czy tytuł będzie wyróżniony wytłuszczeniem czy ma być wygenerowany wielkimi literami. Dodatkowo istnieje możliwość ustawienia wyrównania tytułu, ustawienia odstępów i interlinii. Ustawienia pieczęci Jeżeli istnieje konieczność dołączenia do dokumentu informacji nagłówkowych, to można wykorzystać opcję Ustawienia pieczęci. Ustawienia notki projektu Pozwala na wprowadzenie dodatkowego standardowego tekstu wyświetlanego w podglądzie i w pliku PDF, jeżeli akt posiada status projekt. Notkę projektu możemy wyłączyć odznaczając pole Widoczna. Poza tym istnieje możliwość wyłączenia widoku samego tekstu nagłówka Projekt, jak również wpisania własnego indywidualnego tekstu. 21

22 Ustawienia jednostek systematyzacyjnych wyższego rzędu W tej części ustawiamy poszczególne parametry dla jednostek systematyzacyjnych wyższego rzędu. Wyróżniamy sześć jednostek: 1) Część 2) Księga 3) Tytuł 4) Dział 5) Rozdział 6) Oddział Dla każdej z tych jednostek określamy odpowiednie parametry konfiguracyjne: 1) Typ numeracji do wyboru z listy rozwijanej cyfry rzymskie oraz arabskie. 2) Wytłuszczony czy nazwa jednostki ma być wyróżniona wytłuszczeniem. 3) Wszystkie wersaliki czy nazwa jednostki ma być pisana wielkimi literami. 4) Prefiks określa jak ma być wyświetlana nazwa jednostki. 5) Postfiks określa znak, jaki znajdzie się po numerze jednostki. 6) Interlinia określa wysokość wiersza. Dla każdej jednostki systematyzacyjnej wyższego rzędu określamy formatowanie tytułu: 1) Wytłuszczony czy tytuł jednostki ma być wyróżniony wytłuszczeniem. 2) Wszystkie wersaliki czy tytuł jednostki ma być pisany wielkimi literami. 3) Tytuł od nowej linii czy tytuł ma rozpoczynać się od nowego wiersza. 4) Wyrównanie Wyrównanie tytułu. 5) Odstępy pozwala na ustawienie odstępu przed i po tytule oraz wysokości wiersza (interlinia). Ustawienia jednostek redakcyjnych Użytkownik posiada możliwość sprecyzowania parametrów formatowania tekstu dla każdej jednostki redakcyjnej z osobna. Wyróżniamy osiem jednostek redakcyjnych: 1) Artykuł 22

23 2) Paragraf 3) Ustęp 4) Punkt 5) Litera 6) Tiret 7) Wielka litera 8) Cyfra rzymska Każda z nich posiada takie same opcje, które podzielone zostały na dwie zakładki. Zakładka ogólne: Sekcja Ogólne tu określimy, w jaki sposób ma być wyrównany tekst danej jednostki redakcyjnej. Sekcja Wcięcia pozwala na określenie wcięć danej jednostki redakcyjnej z wyróżnieniem wcięcia pierwszego wiersza. Opcja względem poprzednika pozwala określić czy wcięcia mają być wyświetlane względem strony (w przypadku odznaczenia tej opcji) czy też względem poprzedniej jednostki redakcyjnej (w przypadku jej zaznaczenia). Sekcja Odstępy pozwala na określenie akapitów dla danej jednostki redakcyjnej. Sekcja Formatowanie umożliwia wytłuszczenie tekstu znajdującego się w danej jednostce. Po zaznaczeniu opcji Wszystkie wersaliki treść danej jednostki będzie wygenerowana wielkimi literami. Sekcja Paginacja - zaznaczenie opcji razem z następnym spowoduje, że dana jednostka zostanie złączona z kolejną jednostką takiego samego typu i umieszczona na tej samej stronie. Zaznaczenie opcji wiersze razem spowoduje nie rozdzielenie tekstu danej jednostki redakcyjnej pomiędzy dwie strony (całość zostanie przeniesiona na kolejną stronę) Zakładka Numerowanie: W tej zakładce znajduje się opcje dodatkowe: Określenie położenia numeru jednostki. 23

24 Ustalenia wyglądu prefiksu dodając znak [], charakteryzujący twardą spację, otrzymamy odstęp pomiędzy prefiksem a numerem Zdefiniowaniu postfiks'a Wytłuszczony pogrubiający numer danej jednostki Ustawienia jednostek pomocniczych Podobnie jak przy podstawowych jednostkach redakcyjnych tak przy pomocniczych możemy określić poszczególne parametry formatowania. Wyróżniamy trzy jednostki pomocnicze: 1) Akapit 2) Podstawa prawna i preambuła 3) Blok Dla każdej z nich przypisane zostały identyczne opcje. Sekcja Ogólne tu określimy, w jaki sposób ma być wyrównany tekst danej jednostki redakcyjnej. Dla elementu akapit wyrównanie ustawiamy na poziomie konkretnego elementu. Jeżeli w całym dokumencie akapity mają zostać wyjustowane, to należy zaznaczyć opcję Wymuś justowanie. Sekcja Wcięcia pozwala na określenie wcięć danej jednostki redakcyjnej z wyróżnieniem wcięcia pierwszego wiersza. Opcja względem poprzednika pozwala określić czy wcięcia mają być wyświetlane względem strony (w przypadku odznaczenia tej opcji) czy też względem poprzedniej jednostki redakcyjnej (w przypadku jej zaznaczenia). Sekcja Odstępy pozwala na określenie akapitów dla danej jednostki redakcyjnej. Sekcja Formatowanie umożliwia pogrubienie tekstu znajdującego się w danej jednostce. Po zaznaczeniu opcji Wszystkie wersaliki treść danej jednostki będzie wygenerowana dużymi literami. Sekcja Paginacja zaznaczenie opcji razem z następnym spowoduje, że dana jednostka zostanie złączona z kolejną jednostką takiego samego typu i umieszczona na tej samej stronie. 24

25 Zaznaczenie opcji wiersze razem spowoduje nie rozdzielenie tekstu danej jednostki redakcyjnej w przypadku pomiędzy dwie strony (całość zostanie przeniesiona na stronę kolejną) Ustawienia elementów dodatkowych Do tych elementów zaliczymy: 1. Załącznik: 1) Ogólne gdzie ustawimy wyrównanie nagłówka załącznika oraz określimy zaznaczając opcję Umieść od nowej strony, czy kolejne załączniki wyświetlane będą na kolejnych stronach aktu. Zaznaczając opcję Rozpocznij ponownie numerowanie stron uzyskamy oddzielne numerowanie stron dla załączników. Należy przy tym pamiętać o wyłączeniu opcji Pokaż ilość stron na zakładce Ustawienia dokumentu. 2) Wcięcia gdzie określimy wcięcie nagłówka załącznika 3) Odstępy gdzie zdefiniujemy odstępy przed i po nagłówku załącznika. 2. Załącznik binarny: 1) Ogólne gdzie ustawimy wyrównanie nagłówka załącznika oraz określimy zaznaczając opcję Umieść od nowej strony, czy kolejne załączniki wyświetlane będą na kolejnych stronach aktu. Zaznaczając opcję Rozpocznij ponownie numerowanie stron uzyskamy oddzielne numerowanie stron dla załączników. Należy przy tym pamiętać o wyłączeniu opcji Pokaż ilość stron na zakładce Ustawienia dokumentu. 2) Wcięcia gdzie określimy wcięcie nagłówka załącznika 3) Odstępy gdzie zdefiniujemy odstępy przed i po nagłówku załącznika. 3. Uzasadnienie podzielono na dwie zakładki: 1) Zakładka Tytuł gdzie możemy wyróżnić tytuł Uzasadnienie tekstem wytłuszczonym zaznaczając opcję Wytłuszczony bądź też zaznaczyć opcję Wszystkie wersaliki, która wygeneruje nam tytuł wielkimi literami. Ponadto możemy ustalić odstępy między poszczególnymi znakami (Opcja odnosi się do dokumentów DOC, DOCX) czy zastosować opcje jak dla załączników. 2) Zakładka Jak dla załącznika Podzielić ją możemy na trzy sekcje: 25

26 Ogólne gdzie ustawimy wyrównanie Uzasadnienia oraz określimy czy ma ono wyświetlać się na nowej stronie poprzez zaznaczenie opcji Umieść od nowej strony. Zaznaczając opcję Rozpocznij ponownie numerowanie stron uzyskamy oddzielne numerowanie stron dla załączników. Należy przy tym pamiętać o wyłączeniu opcji Pokaż ilość stron na zakładce Ustawienia dokumentu. Wcięcia gdzie określimy wcięcia z lewej i prawej strony. Odstępy gdzie ustawimy odstępy przed i po Uzasadnieniu oraz określimy odległości pomiędzy wierszami za pomocą interlinii. 4. Treść przypisów Znajdują się tu wszystkie ustawienia formatowania dla przypisów. Podzielić ją możemy na dwie zakładki. 1) Zakładka Ogólne składająca się z pięciu sekcji: Sekcja Ogólne gdzie ustawimy, w jaki sposób ma być wyrównany tekst przypisów. Sekcja Wcięcia gdzie określimy wielkości wcięć z lewej i prawej strony, a dodatkowo przy opcji Pierwszy wiersz wprowadzimy wartość wcięcia dla pierwszego wiersza w przypisie. Sekcja Odstępy gdzie wprowadzimy wartości odległości przed pierwszym przypisem oraz po kolejnych. Dodatkowo istnieje możliwość określenia odstępów między wierszami każdego przypisu (interlinia). Sekcja Formatowanie gdzie ustawimy czy tekst przypisów ma być wyświetlany wytłuszczonym drukiem oraz czy treść przypisów ma być wyświetlana wielkimi literami. Sekcja Paginacja - zaznaczenie opcji razem z następnym spowoduje, że dana jednostka zostanie złączona z kolejną jednostką takiego samego typu i umieszczona na tej samej stronie. Zaznaczenie opcji wiersze razem spowoduje nie rozdzielenie tekstu danej jednostki redakcyjnej w przypadku pomiędzy dwie strony (całość zostanie przeniesiona na stronę kolejną) 26

27 2) Zakładka Inne w tej zakładce ustawimy rodzaj oraz rozmiar czcionki dla przypisów oraz opcje Przypisy na stronie (obecnie opcja ta jest w fazie rozwojowej i jest domyślnie wyłączona). 5. Tabela bez obramowania tu ustawimy rodzaj oraz rozmiar czcionki dla tabel bez obramowania. 6. Tabela z obramowaniem - tu ustawimy rodzaj oraz rozmiar czcionki dla tabel z obramowaniem. 7. Podpisy i lista członków organu (Organ poświadczający) Pozwala na określenie niezbędnych elementów dot. podpisu w wyeksportowanym akcie. Opcji podpisu nie należy mylić z podpisem elektronicznym. Sprawdzanie Pozwala na ustawienie opcji autokorekty oraz włączenie opcji sprawdzania polskiej pisowni. Do sprawdzania pisowni wykorzystywany jest słownik dla OpenOffice.org oraz dodatkowy słownik pozwalający na wprowadzanie wyjątków. Integracja z programem Pozwala na ustawienie połączenia do bazy danych programu Integracja z programem Wizja Pozwala na wskazanie pliku konfiguracyjnego programu Wizja. Dodatki Pozwala na zarządzanie ustawieniami dodatków EAP XML Legislator. Dodatki programu EAP XML Legislator mogą być tworzone przez firmy zewnętrzne za pomocą interfejsów API. Domyślnie instalowany jest dodatek przeznaczony do wysyłania dokumentów za pomocą poczty lub mechanizmów Google Documents API

28 Tworzenie aktów prawnych Podstawowe zasady tworzenia aktów EAP XML Legislator pozwala na utworzenie dokumentu w formacie XML zgodnego z obowiązującymi przepisami, wykorzystując sposób tworzenia dokumentu znany ze standardowych aplikacji biurowych. Jednak, aby powstały dokument XML był w pełni prawidłowy należy pamiętać o kliku, następujących warunkach: 1. Podpis pod dokumentem informacja o osobach składających podpis pod dokumentem (nie mylić z bezpiecznym podpisem elektronicznym). Jeżeli po przeklejeniu aktu EAP XML Legislator nie rozpoznał podpisu lub jest to podpis złożony (kilka osób np.: przy porozumieniu) wówczas należy dodać nowe podpisy wybierając opcję Podpis z karty Jednostki 2. Przypisy dolne można tworzyć tylko i wyłącznie z poziomu aplikacji. Przeklejenie tekstu zawierającego przypisy dolne spowoduje wprowadzenie treści przypisów w treści aktu gdzie wystąpił przypis. 3. Metryka dokumentu aby zastosować niestandardową metrykę dokumentu, lub po przeklejeniu treści aktu wraz z metryką EAP XML Legislator nie rozpoznaje metryki, wprowadź dane do metryki z poziomu karty Narzędzia główne Metadane dokumentu lub wykorzystaj opcję ukrywania standardowej metryki. 4. Należy zadbać o to aby przeklejana treść aktu była odpowiednio sformatowana w aplikacji, z której jest kopiowana (MS Word / Oo Writer). Legislator wklei skopiowaną treść z wszystkimi znakami formatowania tekstu tj: znakami nowej linii, podziałami sekcji i podziałami strony, przenoszenie do nowej linii poprzez wstawienie kilku / kilkunastu pustych spacji. Jeżeli kopiowany tekst był formatowany przy użyciu tych elementów (zamiast przy użyciu np.: twardych spacji Ctrl+Shift+Spacja, wklejony akt może różnić się formatowaniem od oryginału. 5. Zgodność tworzonego aktu z Rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej". EAP XML Legislator dba o to aby tworzony akt był zgodny z powyższym rozporządzeniem. Przeklejenie do aplikacji aktu niezgodnego z rozporządzeniem może spowodować, że wygenerowany XML nie będzie prawidłowy, a co za tym idzie późniejsza jego nowelizacja może okazać się utrudniona lub wręcz niemożliwa. 28

29 UWAGA Jeżeli akt utworzony w WORD / OO Writer po przeklejeniu do EAP XML Legislator wygląda nieprawidłowo, w pierwszej proszę wkleić tekst do programu Notatnik lub Wordpad, a następnie zawartość programu Notatnik lub Wordpad wkleić do EAP XML Legislator. W przypadku gdy taki akt zawiera również tabele lub obrazki przeklejamy go stopniowo przeklejając tabele i obrazki do Legislatora bezpośrednio z WORD / OO Writer z pominięciem programu Notatnik. Tworzenie nowego aktu prawnego Na stronie startowej należy wybrać przycisk Nowy. 29

30 Po chwili powinien zostać wyświetlony dialog metadanych nowo tworzonego dokumentu. Na liście Forma prawna dokumentu należy wybrać rodzaj aktu prawnego. Jeżeli na liście organów nie znajduje się pożądana pozycja, to można ją dodać za pomocą przycisku Dodaj nowy organ wydający. Jednak najlepiej jest zadbać o to aby dane organów wydających znajdujące się w Urzędowej Poczcie Elektronicznej pokrywały się z tymi znajdującymi się w EAP XML Legislator. W tym celu wprowadź wszystkie organy w Urzędowej Poczcie Elektronicznej dostępnej pod adresem https://upe.com.pl, a następnie w opcjach programu Organy wydające wybierz przycisk Przywróć z UPE. W polu Data dokumentu domyślnie wstawiana jest data bieżąca. Jeżeli data aktu nie jest jeszcze znana, należy wybrać przycisk Wyczyść na liście rozwijanej. Jeżeli znany jest numer aktu, to należy go wpisać w polu Numer dokumentu. W polu Przedmiot regulacji należy wpisać zwięzły opis przedmiotu jaki obejmuje akt prawny. 30

31 Na tym etapie uzupełnianie danych w pozostałych zakładkach nie jest konieczne. Aby utworzyć nowy akt prawny należy wybrać przycisk Zastosuj. Po chwili na ekranie pojawi się okno nowego niezapisanego dokumentu. Zalecamy zmianę danych metadanych dokumentu poprzez wywołanie opcji Metadane dokumentu dostępnej z poziomu zakładki narzędzia główne lub przycisku Zmień na belce powyżej tekstu. Edytowanie metadanych dokumentu w widoku projektu może spowodować jej niepoprawne zapisanie w pliku XML. Dokument tworzymy bezpośrednio w widoku wydruku. Tworząc poszczególne jednostki redakcyjne z poziomu zakładki Jednostki lub wpisując je ręcznie. W pierwszej kolejności wpisujemy podstawę prawną. Wyrażenie Na podstawie dodawane jest automatycznie. Tylko tekst rozpoczynający się od zwrotu Na podstawie, Działając na podstawie lub Porozumienie zawarte na podstawie zostanie rozpoznane przez EAP XML Legislator jako element podstawa-prawna. 31

32 Następnie wprowadzamy kolejną jednostkę redakcyjną wpisując ją ręcznie w widoku projektu lub wybierając z zakładki Jednostki. Analogicznie wprowadzamy kolejne jednostki redakcyjne przechodząc klawiszem ENTER do nowej linii. 32

33 Dodawanie podpisów pod aktem Podpis pod aktem dodajemy wybierając na karcie Jednostki opcję Podpis, a następnie w wyświetlonym oknie wprowadzamy dane osoby podpisującej dokument. Możemy określić rodzaj podpisu dzięki temu zostanie on dodany do aktu z dodatkowymi atrybutami, np. w porozumieniu, za zgodność z oryginałem. Podpisy dodawane są jako elementy tabeli podpisów. Tabela ta służy tylko i wyłącznie do zapisywania informacji o podpisach. Nie należy umieszczać w niej innej zawartości. 33

34 Po zastosowaniu (OK), element podpis zostanie dodany pod treścią aktu w tabeli: kolejne podpisy należy dodawać ustawiając kursor za tabelą podpisów i ponownie wybierając przycisk Podpis na karcie Jednostki. Edycja podpisu możliwa jest za pomocą prawego przycisku myszy wybierając opcję Edytuj podpis. UWAGA: W przypadku decyzji lub innych aktów, gdzie oprócz standardowych jednostek redakcyjnych występują jeszcze elementy dodatkowe np.: adresaci decyzji elementy takie umieszczamy za tabelą podpisu. Nie należy ich dodawać w tabeli podpisów. Zapisanie dokumentu Utworzony dokument możemy zapisać w dowolnym momencie wybierając opcję Zapisz z menu Plik lub poprzez skrót klawiszowy Ctrl+S. Można także użyć opcji tzw. pełnego zapisu za pomocą skrótu Ctrl+Shift+S. Podpis taki trwa dłużej, podczas tego zapisu generowane są pliki XML oraz pliki zgodności z Edytorem Aktów Prawnych XML. Po wybraniu opcji Zapisz dla nowych dokumentów zostanie wyświetlony standardowy dialog zapisywania pliku. Pliki aktów prawnych EAP XML Legislator mają rozszerzenie.zipx. 34

35 Dodawanie załączników Dodawanie załączników XML Załącznik XML dodajemy wybierając na karcie Wstawianie przycisk Załącznik. Można także użyć łatwo dostępnych przycisków, znajdujących się w prawym dolnym rogu okna. Po wybraniu tej opcji zostanie dodana nowa zakładka w dokumencie, w której wpisywana jest treść załącznika. Nie należy dodawać załączników w treści dokumentu głównego, gdyż nie zostaną one poprawnie rozpoznane i zapisane do pliku XML. Jeżeli załącznik może być w przyszłości nowelizowany, koniecznie należy go utworzyć jako Załącznik XML. Inne typy załączników nie można objąć nowelizacją za pomocą Edytora Tekstów jednolitych XML. Dodając nowy załącznik, należy wprowadzić numer jako liczbę lub ciąg znaków bez spacji, oraz tytuł. Jeżeli załącznik ma zostać logicznie powiązany z innym załącznikiem, to należy wybrać odpowiednią opcję na liście rozwijanej Element nadrzędny. Jeżeli występujące w tekście numeracje nie mają zostać rozpoznane jako ustępu, punkty, litery i tirety to należy zaznaczyć opcję Nie rozpoznawaj jednostek redakcyjnych w tym załączniku. Cały tekst będzie reprezentowany w XML jako akapity. 35

36 Po wybraniu przycisku Zastosuj dodana zostanie nowa zakładka z tekstem Załącznik wraz z wpisanym numerem. Plik załącznika XML dodawany jest w postaci pliku PDF do dokumentu głównego PDF aktu prawnego. Stopka zawierająca status, identyfikator i numer strony dodawana jest automatycznie podczas generowania dokumentu PDF dla całego aktu prawnego. Dodawanie załączników binarnych Przed rozpoczęciem lektury tego rozdziału prosimy zapoznać się z wytycznymi z sekcji Wymagania dotyczące załączników w postaci plików PDF. Załącznik binarny dodajemy wybierając na karcie Wstawianie przycisk Załącznik binarny. Można także użyć łatwo dostępnych przycisków, znajdujących się w prawym dolnym rogu okna. Dodając nowy załącznik, w oknie dialogowym należy wprowadzić numer jako liczbę lub ciąg znaków bez spacji, oraz tytuł. Tytuł oraz nazwa załącznika binarnego nie 36

37 będzie wyświetlana w pliku PDF, ale informacja ta zostanie zapisana do pliku XML. Jeżeli załącznik ma zostać logicznie powiązany z innym załącznikiem, to należy wybrać odpowiednią opcję na liście rozwijanej Element nadrzędny. Za pomocą ikony (...) w polu Nazwa pliku wskaż w oknie dialogowym plik PDF. Plik PDF powinien zostać przygotowany zgodnie z wytycznymi Wymagania dotyczące załączników w postaci plików PDF. Plik PDF załącznika binarnego dodawany jest w niezmienionej postaci do dokumentu PDF aktu prawnego. Stopka zawierająca status, identyfikator i numer strony dodawana jest automatycznie podczas generowania dokumentu PDF dla całego aktu prawnego. UWAGA: Nagłówek załącznika nie jest dodawany automatycznie. Dodawanie załączników jako Wyspa Wyspa jest specjalnym rodzajem załącznika binarnego. Jego treść zapisywana jest w pliku archiwum CAB za pomocą kodowania Base64 i w przypadku EAP XML Legislator jest plikiem zgodnym ze specyfikacją OOXML (Dokumenty programu Microsoft Word DOCX). Wyspa stosowana jest do dodawania takich części aktu prawnego jak wielostronicowe sprawozdania, formularze podatkowe. W elemencie Wyspa można: Dowolnie formatować tabele, Dowolnie formatować tekst, Stosować punktory i numeracje. Podobnie jak w przypadku załączników binarnych, należy zadbać, aby te dokumenty nie posiadały żadnej dodatkowej stopki i nagłówka. 37

38 Wyspa dodawana jest w postaci pliku PDF do dokumentu głównego PDF aktu prawnego. Stopka zawierająca status, identyfikator i numer strony dodawana jest automatycznie podczas generowania dokumentu PDF dla całego aktu prawnego. UWAGA: Nagłówek załącznika nie jest dodawany automatycznie. Uzasadnienie Uzasadnienie jest specjalnym rodzajem załącznika XML dodawanym na końcu dokumentu. W dokumencie powinno znajdować się tylko jedno uzasadnienie. Uzasadnienie zazwyczaj nie jest ogłaszane w dzienniku urzędowym. Uzasadnienia nie należy mylić z częścią aktu występującą w dokumentach typu decyzja lub wyrok. Uzasadnienie dodajemy wybierając na karcie Wstawianie przycisk Uzasadnienie. Można także użyć łatwo dostępnych przycisków, znajdujących się w prawym dolnym rogu okna. Plik uzasadnienia dodawany jest w postaci pliku PDF do dokumentu głównego PDF aktu prawnego. Stopka zawierająca status, identyfikator i numer strony dodawana jest automatycznie podczas generowania dokumentu PDF dla całego aktu prawnego. 38

39 Dodawanie tabel Tabelę można dodać: Wybierając na kacie Wstawianie opcję Tabela. Wklejając tabelę z innego programu: edytora tekstu lub arkusza kalkulacyjnego (Skrót klawiszowy Ctrl+V lub opcja Wklej w menu kontekstowym). Jeżeli tabela jest dodawana do: Dokumentu głównego, Załącznika XML, Uzasadnienia - to po jej przeklejeniu należy z karty Narzędzia tabel Układ wybrać opcję Autodopasowanie wszystkich tabel. Jeżeli tabela zawiera formularz podatkowy lub inną tabelę gdzie zachowanie formatowania jest nieodzowne (nieregularne złączenia komórek, różne wielkości i kroje czcionek oraz tła komórek), należy wykorzystać załącznik typu Wyspa. Jeżeli tabela nie mieści się w pionowym układzie tabeli to należy sprawdzić, czy rozwiązaniem nie jest zmiana orientacji z pionowej na poziomą. W tym celu na karcie Układ strony wybieramy Orientacja Pozioma. 39

40 Jeżeli w dokumencie lub załączniku znajduje się już treść, która ma zachować orientację poziomą, to przed tabelą należy wstawić podział sekcji. Na karcie Układ strony wybieramy Znaki podziału Sekcja na następnej stronie, a następnie na karcie Układ strony wybieramy Orientacja Pozioma. Efekt takiego działania przedstawia poniższa ilustracja. Dodawanie obrazów Obraz można wstawić w dokumencie głównym, załączniku XML, wyspie i uzasadnieniu: Wybierając na karcie Wstawianie opcję Obraz. Opcję tę stosuje dla stosunkowo niewielkich grafik; Pliki o dużej rozdzielczości dodajemy wybierając na karcie Wstawianie opcję Wstawi przeskaluj Obraz, Jako załącznik binarny (dotyczy planów zagospodarowania przestrzennego), Wklejając obraz z innego programu (Skrót klawiszowy Ctrl+V lub opcja Wklej w menu kontekstowym). 40

41 Obrazy w dokumencie głównym, załączniku XML i uzasadnieniu zapisywane są w pliku aktu prawnego ZIPX. Łącza względne do tych plików umieszczane są w dokumencie XML. Dodawanie przypisów Przypisy dodajemy wybierając na karcie Wstawianie opcję Wstaw przypis. W oknie dialogowym wpisujemy treść przypisu. Przypis może zawierać zwykły tekst. Numer przypisu wyznaczany jest automatycznie. Treść przypisu nie jest wyświetlana w trybie edycji. Zmianę treści przypisu można wykonać: Za pomocą menu kontekstowego numeru przypisu, Za pomocą zakładki przypisy w lewym menu. Umiejscowienie i prezentację przypisów w dokumencie należy sprawdzać korzystając z opcji Podgląd (Skrót klawiszowy F9). Przypisy nie są automatycznie tworzone podczas przeklejania z MS Word / OO Writer. Przypisy dodajemy wyłącznie za pomocą dostępnej w edytorze funkcji Wstaw przypis. 41

42 Podpisywanie aktów Wprowadzenie Jeżeli akt musi zostać ogłoszony w Dzienniku Urzędowym, to należy go podpisać bezpiecznym podpisem elektronicznym. Ponieważ akt prawny składa się z wielu plików i może być wielokrotnie podpisywany (np. przez wszystkich członków organu), funkcja podpisywania została dodana bezpośrednio do EAP XML Legislator. Aktów prawnych utworzonych za pomocą EAP XML Legislator nie należy podpisywać za pomocą programów dołączanych do zestawów do składania bezpiecznego podpisu elektronicznego. Oprogramowanie dołączane do takiego zestawu nie jest przeznaczone do tego celu. Warunki techniczne EAP XML Legislator wspiera proces podpisywania za pomocą dowolnego zestawu do składania bezpiecznego podpisu elektronicznego o ile spełnione są poniższe warunki: W systemowym magazynie certyfikatów użytkownika znajduje się certyfikat osoby podpisującej, W odpowiednim systemowym magazynie certyfikatów zaufanych, znajdują się certyfikaty wystawcy certyfikatu osoby podpisującej, W odpowiednim systemowym magazynie certyfikatów zaufanych, znajdują się certyfikaty niezbędne do weryfikacji certyfikatu wystawcy certyfikatu osoby podpisującej, W systemie zainstalowany jest sterownik czytnika kart, W systemie zainstalowane jest oprogramowanie niezbędne do prawidłowego funkcjonowania karty kryptograficznej oraz interfejsy PKI: o o Microsoft Crypto API PKCS#11 W przypadku gdy powyższe nie są spełnione, podpisanie aktu prawnego może okazać się niemożliwe. Od 1 stycznia 2012 r. akty prawne nie muszą być znakowane czasem. 42

43 Kwestie merytoryczne Jak to wcześniej wskazano, akty prawne w formacie XML są od 1 stycznia 2012 r. źródłem prawa. Oryginał elektroniczny aktu prawnego musi być podpisany bezpiecznym podpisem elektronicznym walidowanym za pomocą kwalifikowanego certyfikatu. Akt prawny, który nie zostanie podpisany posiada wadę w postaci braku podpisu i zgodnie z rozporządzeniem nie może być ogłoszony w Dzienniku Urzędowym. Nie jest możliwe zweryfikowanie, czy dany akt prawny został uchwalony przez organ, który widnieje w tytule, ponieważ nie ma odpowiednika papierowego, pod którym zazwyczaj znajdowały się pieczątki i odręczne podpisy organu wydającego. Jeżeli akt jest podpisywany przez organ wieloosobowy (Rada, Zarząd) to bezpieczny podpis elektroniczny jest składany na tej samej zasadzie co podpis odręczny. Jeżeli oryginał papierowy podpisywał np. Przewodniczący Rady Gminy, to w odniesieniu do podpisu elektronicznego należy stosować te same zasady. EAP XML Legislator umożliwia składanie podpisu wielokrotnego. Podpisywanie aktów przez wszystkich członków organu jest możliwe pod warunkiem, że wszyscy członkowie organu posiadają bezpieczny podpis elektroniczny. Certyfikat osoby podpisującej powinien posiadać informację o kontekście w jakim występuje (np. Przewodniczący Rady Miasta Bydgoszczy). Jeżeli w certyfikacie dane te nie zostały ujęte, to zalecane jest ich wpisanie w oknie wyboru certyfikatu. 43

44 Składanie bezpiecznego podpisu elektronicznego Jeżeli dokument nie został jeszcze zapisany to należy to zrobić przed rozpoczęciem podpisywania. Składanie bezpiecznego podpisu elektronicznego w EAP XML Legislator rozpoczynamy od wybrania z karty Narzędzia główne opcji Podpisz. EAP XML Legislator zapisze wszystkie zmiany i wyświetli poniższe okno, w którym wybieramy domyślne ustawienie i klikamy przycisk Zastosuj. Jeżeli nie zmieniono statusu dokumentu, to EAP XML Legislator zaproponuje zmianę statusu na Uchwalony. W poniższym oknie sprawdzamy, czy plik PDF poprawnie wyświetla wszystkie elementy aktu prawnego. 44

45 Po wybraniu przycisku Zobacz podgląd dokumentu zostanie uruchomiony domyślny program przeznaczony do przeglądania plików PDF. Jeżeli widok aktu jest poprawny, to zamykamy okno z plikiem PDF, a w oknie Podgląd dokumentu przed podpisaniem wybieramy przycisk Zatwierdź. Następnie na ekranie zostanie wyświetlone okno pozwalające na wybranie certyfikatu osoby podpisującej. 45

46 Po wskazaniu certyfikatu i opcjonalnym wypełnieniu pól w sekcji Dane dodatkowe wybieramy przycisk Zastosuj. Od tego momentu rozpoczyna się właściwy proces składania bezpiecznego podpisu elektronicznego. EAP XML Legislator utworzy sygnaturę XAdES-BES i przekaże do oprogramowania obsługi karty, żądanie wykonania podpisów pliku XML i włączonych w treść aktu elementów zewnętrznych. Okno wprowadzania kodu PIN nie jest w żaden sposób zarządzane przez EAP XML Legislator. EAP XML Legislator nie ma dostępu i nie przechowuje kodu PIN. Operacja wprowadzania kodu PIN i tworzenia skrótów kryptograficznych należy do oprogramowania obsługi karty. Po wprowadzeniu kodu PIN i uzyskaniu skrótów kryptograficznych EAP XML Legislator tworzy ostateczny plik PDF i XML i umieszcza go w pliku ZIPX. Po pomyślnym złożeniu podpisu, EAP XML Legislator wyświetli poniższy komunikat. 46

47 Podpisany dokument łatwo rozpoznać po czerwonej belce znajdującej się nad tekstem. Za pomocą przycisku Pokaż możliwe jest wyświetlenie metadanych aktu. Dalsza edycja dokumentu nie jest możliwa. Jeżeli dokonanie zmian w dokumencie jest konieczne, to należy wybrać opcję Usuń podpisy. Po dokonaniu niezbędnych poprawek, dokument trzeba ponownie podpisać. Podpisany plik ZIPX, można przekazać do ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym za pomocą Urzędowej Poczty Elektronicznej dostępnej pod adresem https://upe.com.pl. Do wysyłania wniosku o ogłoszenie aktu w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym służy specjalny kreator dostępny jako moduł EAP XML Legislator. Akty prawne przeznaczone do publikacji w innych dziennikach urzędowych należy przekazywać zgodnie z wytycznymi organów odpowiedzialnych za ich publikację. 47

LEGISLATOR. Data dokumentu: 29 maja 2013 Wersja: 2.1.0.34 Autorzy: Piotr Jegorow, Krzysztof Radzimski, Michał Rogowski

LEGISLATOR. Data dokumentu: 29 maja 2013 Wersja: 2.1.0.34 Autorzy: Piotr Jegorow, Krzysztof Radzimski, Michał Rogowski LEGISLATOR Dokument zawiera podstawowy opis tworzenia aktów prawnych przy użyciu programu EAP XML Legislator Data dokumentu: 29 maja 2013 Wersja: 2.1.0.34 Autorzy: Piotr Jegorow, Krzysztof Radzimski, Michał

Bardziej szczegółowo

LEGISLATOR. Data dokumentu:24 maja 2013 Wersja: 1.3 Autor: Paweł Jankowski, Piotr Jegorow

LEGISLATOR. Data dokumentu:24 maja 2013 Wersja: 1.3 Autor: Paweł Jankowski, Piotr Jegorow LEGISLATOR Dokument zawiera opis sposobu tworzenia podpisów pod aktami dla celów wizualizacji na wydrukach Data dokumentu:24 maja 2013 Wersja: 1.3 Autor: Paweł Jankowski, Piotr Jegorow Zawartość Wprowadzenie...

Bardziej szczegółowo

Integracja z modułem komunikacyjnym

Integracja z modułem komunikacyjnym Integracja z modułem komunikacyjnym Dokument zawiera opis procesu wysyłania aktów do ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym za pomocą programu Legislator. Data dokumentu:14 grudnia 2012 Wersja: 2.1.0.27

Bardziej szczegółowo

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy OpenOffice to darmowy zaawansowany pakiet biurowy, w skład którego wchodzą następujące programy: edytor tekstu Writer, arkusz kalkulacyjny Calc, program do tworzenia

Bardziej szczegółowo

Europejski Certyfikat Umiejętności Komputerowych. Moduł 3 Przetwarzanie tekstów

Europejski Certyfikat Umiejętności Komputerowych. Moduł 3 Przetwarzanie tekstów Europejski Certyfikat Umiejętności Komputerowych. Moduł 3 Przetwarzanie tekstów 1. Uruchamianie edytora tekstu MS Word 2007 Edytor tekstu uruchamiamy jak każdy program w systemie Windows. Można to zrobić

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do zapytania ofertowego nr IN-I.130.7.2015

Załącznik nr 2 do zapytania ofertowego nr IN-I.130.7.2015 Załącznik nr 2 do zapytania ofertowego nr IN-I.130.7.2015 A. Edytor aktów XML Szczegółowy opis funkcjonalności: 1. Funkcjonalności w zakresie tworzenia aktów prawnych: 1) Tryb pracy (tworzenie aktu prawnego)

Bardziej szczegółowo

NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA

NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA Ćwiczenie 1: Ściągnij plik z tekstem ze strony www. Zaznacz tekst i ustaw go w stylu Bez odstępów. Sformatuj tekst: wyjustowany czcionka Times New Roman

Bardziej szczegółowo

1. Przypisy, indeks i spisy.

1. Przypisy, indeks i spisy. 1. Przypisy, indeks i spisy. (Wstaw Odwołanie Przypis dolny - ) (Wstaw Odwołanie Indeks i spisy - ) Przypisy dolne i końcowe w drukowanych dokumentach umożliwiają umieszczanie w dokumencie objaśnień, komentarzy

Bardziej szczegółowo

Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu

Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu Przygotowany dokument można: wydrukować i oprawić, zapisać jako strona sieci Web i opublikować w Internecie przekonwertować na format PDF i udostępnić w postaci

Bardziej szczegółowo

ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0

ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0 ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0 Przeznaczenie sylabusa Dokument ten zawiera szczegółowy sylabus dla modułu ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów. Sylabus opisuje zakres wiedzy i

Bardziej szczegółowo

Zadaniem tego laboratorium będzie zaznajomienie się z podstawowymi możliwościami kompozycji strony i grafiki

Zadaniem tego laboratorium będzie zaznajomienie się z podstawowymi możliwościami kompozycji strony i grafiki Zadaniem tego laboratorium będzie zaznajomienie się z podstawowymi możliwościami kompozycji strony i grafiki Edytory tekstu oferują wiele możliwości dostosowania układu (kompozycji) strony w celu uwypuklenia

Bardziej szczegółowo

ETJ XML Edytor Tekstów Jednolitych XML

ETJ XML Edytor Tekstów Jednolitych XML ETJ XML Edytor Tekstów Jednolitych XML Dokument zawiera szczegółowy opis tworzenia aktów zmieniających przy użyciu programu Edytor Tekstów Jednolitych XML www.abcpro.pl Spis treści Wprowadzenie... 3 Tworzenie

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 870/09 PREZYDENTA MIASTA ZIELONA GÓRA. z dnia 26 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad oraz standardów techniki prawodawczej.

ZARZĄDZENIE NR 870/09 PREZYDENTA MIASTA ZIELONA GÓRA. z dnia 26 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad oraz standardów techniki prawodawczej. ZARZĄDZENIE NR 870/09 PREZYDENTA MIASTA ZIELONA GÓRA z dnia 26 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad oraz standardów techniki prawodawczej. Na podstawie 5 zarządzenia nr 300/07 Prezydenta Miasta

Bardziej szczegółowo

Informatyka Edytor tekstów Word 2010 dla WINDOWS cz.3

Informatyka Edytor tekstów Word 2010 dla WINDOWS cz.3 Wyższa Szkoła Ekologii i Zarządzania Informatyka Edytor tekstów Word 2010 dla WINDOWS cz.3 Slajd 1 Slajd 2 Numerowanie i punktowanie Automatyczne ponumerowanie lub wypunktowanie zaznaczonych akapitów w

Bardziej szczegółowo

MS Word 2010. Długi dokument. Praca z długim dokumentem. Kinga Sorkowska 2011-12-30

MS Word 2010. Długi dokument. Praca z długim dokumentem. Kinga Sorkowska 2011-12-30 MS Word 2010 Długi dokument Praca z długim dokumentem Kinga Sorkowska 2011-12-30 Dodawanie strony tytułowej 1 W programie Microsoft Word udostępniono wygodną galerię wstępnie zdefiniowanych stron tytułowych.

Bardziej szczegółowo

LEGISLATOR. Tworzenie prostego aktu prawnego. Data dokumentu:30 maja 2012 Wersja: 1.2 Autorzy: Piotr Jegorow, Paweł Jankowski

LEGISLATOR. Tworzenie prostego aktu prawnego. Data dokumentu:30 maja 2012 Wersja: 1.2 Autorzy: Piotr Jegorow, Paweł Jankowski LEGISLATOR Tworzenie prostego aktu prawnego Data dokumentu:30 maja 2012 Wersja: 1.2 Autorzy: Piotr Jegorow, Paweł Jankowski Zawartość Wprowadzenie... 3 Podstawowe zasady tworzenia aktów przy pomocy aplikacji...

Bardziej szczegółowo

KILKA WSKAZÓWEK ZWIĄZANYCH ZE SKŁADEM TEKSTU PRACY LICENCJACKIEJ (MAGISTERSKIEJ) I KSIĄŻKI W PROGRAMIE MICROSOFT WORD 2010

KILKA WSKAZÓWEK ZWIĄZANYCH ZE SKŁADEM TEKSTU PRACY LICENCJACKIEJ (MAGISTERSKIEJ) I KSIĄŻKI W PROGRAMIE MICROSOFT WORD 2010 KILKA WSKAZÓWEK ZWIĄZANYCH ZE SKŁADEM TEKSTU PRACY LICENCJACKIEJ (MAGISTERSKIEJ) I KSIĄŻKI W PROGRAMIE MICROSOFT WORD 2010 Jeśli musisz samodzielnie złożyć swoją pracę licencjacką (magisterską) lub przygotować

Bardziej szczegółowo

Zajęcia e-kompetencje

Zajęcia e-kompetencje Zajęcia e-kompetencje Podstawy obsługi pakietu biurowego. Word i Writer cz.2 Projekt pt:. E-dzi@dek, e-b@bcia i nauczyciel wnuczek 1 Plan dzisiejszych zajęć: 1. Podstawy obsługi pakietu biurowego. Word

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA im. JANA DŁUGOSZA w CZĘSTOCHOWIE

AKADEMIA im. JANA DŁUGOSZA w CZĘSTOCHOWIE AKADEMIA im. JANA DŁUGOSZA w CZĘSTOCHOWIE Wydział Matematyczno-Przyrodniczy Kierunek: nazwa kierunku Specjalność: nazwa specjalności JAN KOWALSKI Nr albumu:. TYTUŁ PRACY Praca przygotowana w nazwa zakładu/katedry

Bardziej szczegółowo

Sylabus Moduł 2: Przetwarzanie tekstów

Sylabus Moduł 2: Przetwarzanie tekstów Sylabus Moduł 2: Przetwarzanie tekstów Niniejsze opracowanie przeznaczone jest dla osób zamierzających zdać egzamin ECDL (European Computer Driving Licence) na poziomie podstawowym. Publikacja zawiera

Bardziej szczegółowo

Przewodnik Szybki start

Przewodnik Szybki start Przewodnik Szybki start Program Microsoft Word 2013 wygląda inaczej niż wcześniejsze wersje, dlatego przygotowaliśmy ten przewodnik, aby skrócić czas nauki jego obsługi. Pasek narzędzi Szybki dostęp Te

Bardziej szczegółowo

Europejski Certyfikat Umiejętności Komputerowych. Moduł 3 Przetwarzanie tekstów

Europejski Certyfikat Umiejętności Komputerowych. Moduł 3 Przetwarzanie tekstów Europejski Certyfikat Umiejętności Komputerowych. Moduł 3 Przetwarzanie tekstów 1. Uruchamianie edytora tekstu MS Word 2003 Edytor tekstu uruchamiamy jak każdy program w systemie Windows. Można to zrobić

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 1 SKŁAD TEKSTU DO DRUKU

ĆWICZENIE 1 SKŁAD TEKSTU DO DRUKU ĆWICZENIE 1 SKŁAD TEKSTU DO DRUKU 1. Skopiowanie przykładowego surowego tekstu (format.txt) wybranego rozdziału pracy magisterskiej wraz z tekstem przypisów do niego (w osobnym pliku) na komputery studentów.

Bardziej szczegółowo

EDYCJA TEKSTU MS WORDPAD

EDYCJA TEKSTU MS WORDPAD EDYCJA TEKSTU MS WORDPAD EDYCJA TEKSTU - MS WORDPAD WordPad (ryc. 1 ang. miejsce na słowa) to bardzo przydatny program do edycji i pisania tekstów, który dodatkowo dostępny jest w każdym systemie z rodziny

Bardziej szczegółowo

KOMPUTEROWY SYSTEM WSPOMAGANIA OBSŁUGI JEDNOSTEK SŁUŻBY ZDROWIA KS-SOMED

KOMPUTEROWY SYSTEM WSPOMAGANIA OBSŁUGI JEDNOSTEK SŁUŻBY ZDROWIA KS-SOMED KOMPUTEROWY SYSTEM WSPOMAGANIA OBSŁUGI JEDNOSTEK SŁUŻBY ZDROWIA KS-SOMED Podręcznik użytkownika Katowice 2010 Producent programu: KAMSOFT S.A. ul. 1 Maja 133 40-235 Katowice Telefon: (0-32) 209-07-05 Fax:

Bardziej szczegółowo

Kurs ECDL Moduł 3. Nagłówek i stopka Microsoft Office Word 2003. Autor: Piotr Dębowski. piotr.debowski@konto.pl

Kurs ECDL Moduł 3. Nagłówek i stopka Microsoft Office Word 2003. Autor: Piotr Dębowski. piotr.debowski@konto.pl Kurs ECDL Moduł 3 Nagłówek i stopka Microsoft Office Word 2003 Autor: Piotr Dębowski piotr.debowski@konto.pl Wolno: Creative Commons License Deed Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Na tych samych

Bardziej szczegółowo

NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA

NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA Ćwiczenie 1: Ściągnij plik z tekstem ze strony www. Zaznacz tekst i ustaw go w stylu Bez odstępów. Sformatuj tekst: wyjustowany czcionka Times New Roman

Bardziej szczegółowo

Podstawowe czynnos ci w programie Word

Podstawowe czynnos ci w programie Word Podstawowe czynnos ci w programie Word Program Word to zaawansowana aplikacja umożliwiająca edytowanie tekstu i stosowanie różnych układów, jednak aby w pełni wykorzystać jej możliwości, należy najpierw

Bardziej szczegółowo

Edytor Aktów Prawnych XML Legislator Opis produktu. Zastosowanie, Cennik, Formy zakupu, Szczegółowy wykaz funkcjonalności. www.abcpro.

Edytor Aktów Prawnych XML Legislator Opis produktu. Zastosowanie, Cennik, Formy zakupu, Szczegółowy wykaz funkcjonalności. www.abcpro. Edytor Aktów Prawnych XML Legislator Opis produktu Zastosowanie, Cennik, Formy zakupu, Szczegółowy wykaz funkcjonalności www.abcpro.pl Spis treści Zastosowanie... 3 Dla kogo przeznaczony?... 4 Wykaz podstawowych

Bardziej szczegółowo

1. Narzędzia główne: WORD 2010 INTERFEJS UŻYTKOWNIKA. wycinamy tekst, grafikę

1. Narzędzia główne: WORD 2010 INTERFEJS UŻYTKOWNIKA. wycinamy tekst, grafikę 1. Narzędzia główne: wycinamy tekst, grafikę stosowanie formatowania tekstu i niektórych podstawowych elementów graficznych umieszczane są wszystkie kopiowane i wycinane pliki wklejenie zawartości schowka

Bardziej szczegółowo

Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy

Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy Podstawowe informacje o skoroszycie Excel jest najczęściej wykorzystywany do tworzenia skoroszytów. Skoroszyt jest zbiorem informacji, które są przechowywane w

Bardziej szczegółowo

Rozwiązanie ćwiczenia 8a

Rozwiązanie ćwiczenia 8a Rozwiązanie ćwiczenia 8a Aby utworzyć spis ilustracji: 1. Ustaw kursor za tekstem na ostatniej stronie dokumentu Polska_broszura.doc i kliknij przycisk Podział strony na karcie Wstawianie w grupie Strony

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne Dzienniki Urzędowe

Elektroniczne Dzienniki Urzędowe Elektroniczne Dzienniki Urzędowe Moduł Komunikacyjny 2009-2013 ABC PRO Sp. z o.o. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dokument przeznaczony jest dla podmiotów wydających akty prawne. Zawiera opis przesyłania do

Bardziej szczegółowo

1.Formatowanie tekstu z użyciem stylów

1.Formatowanie tekstu z użyciem stylów 1.Formatowanie tekstu z użyciem stylów Co to jest styl? Styl jest ciągiem znaków formatujących, które mogą być stosowane do tekstu w dokumencie w celu szybkiej zmiany jego wyglądu. Stosując styl, stosuje

Bardziej szczegółowo

Viatoll Calc v1.3. Viatoll Calc. Instrukcja użytkownika. Strona 1

Viatoll Calc v1.3. Viatoll Calc. Instrukcja użytkownika. Strona 1 Viatoll Calc Instrukcja użytkownika Strona 1 Spis treści 1 Wstęp...3 2 Opis panelu głównego...3 2.1 Menu aplikacji...4 2.2 Tabela z trasami...5 2.3 Strona kalkulatora viatoll...6 2.4 Pasek statusu...7

Bardziej szczegółowo

Obszar Logistyka/Zamówienia Publiczne

Obszar Logistyka/Zamówienia Publiczne Obszar Logistyka/Zamówienia Publiczne Plany Zamówień Publicznych EG_LOG Plany Zamówień Publicznych Instrukcja Użytkownika. Instrukcja użytkownika 2 Spis treści SPIS TREŚCI... 3 NAWIGACJA PO SYSTEMIE...

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 4 Konspekt numerowany

Ćwiczenie 4 Konspekt numerowany Ćwiczenie 4 Konspekt numerowany Celem ćwiczenia jest zastosowane automatycznej, wielopoziomowej numeracji nagłówków w wielostronicowym dokumencie. Warunkiem poprawnego wykonania tego ćwiczenia jest właściwe

Bardziej szczegółowo

Baza Aktów Własnych. Autor: Piotr Jegorow. ABC PRO Sp. z o.o.

Baza Aktów Własnych. Autor: Piotr Jegorow. ABC PRO Sp. z o.o. ABC PRO Sp. z o.o. Podręcznik przeznaczony dla użytkowników Bazy Aktów Własnych Zawiera zmiany w wersji z dnia 12.12.2013 r. Data: 13 grudnia 2013 Autor: Piotr Jegorow Spis treści Wykaz zmian... 3 Zmiana

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI [1]) z dnia... 2006 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI [1]) z dnia... 2006 r. Źródło: http://bip.mswia.gov.pl/bip/projekty-aktow-prawnyc/2006/584,projekt-rozporzadzenia-ministra-swia-z-dnia-2006-r-w-s prawie-wymagan-technicznyc.html Wygenerowano: Poniedziałek, 4 stycznia 2016, 08:37

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Załącznik nr 1 do umowy nr. Zakres przedmiotu zamówienia Przedmiotem zamówienia jest przeprowadzenie treningu kompetencji i umiejętności obejmującego trening komputerowy (zadanie nr 3), w ramach programu

Bardziej szczegółowo

LEGISLATOR. Data dokumentu:18 września 2012 Wersja: 1.0 Autor: Piotr Jegorow, Paweł Jankowski

LEGISLATOR. Data dokumentu:18 września 2012 Wersja: 1.0 Autor: Piotr Jegorow, Paweł Jankowski LEGISLATOR Dokument zawiera opis nowych funkcji aplikacji, udostępnionych w wersji 2.1.0.23 Data dokumentu:18 września 2012 Wersja: 1.0 Autor: Piotr Jegorow, Paweł Jankowski Zawartość Wprowadzenie... 3

Bardziej szczegółowo

ZASADY REDAGOWANIA PRACY LICENCJACKIEJ

ZASADY REDAGOWANIA PRACY LICENCJACKIEJ 1 ZASADY REDAGOWANIA PRACY LICENCJACKIEJ ZASADY OGÓLNE Praca licencjacka pisana jest samodzielnie przez studenta. Format papieru: A4. Objętość pracy: 40-90 stron. Praca drukowana jest dwustronnie. Oprawa:

Bardziej szczegółowo

Kadry Optivum, Płace Optivum

Kadry Optivum, Płace Optivum Kadry Optivum, Płace Optivum Jak seryjnie przygotować wykazy absencji pracowników? W celu przygotowania pism zawierających wykazy nieobecności pracowników skorzystamy z mechanizmu Nowe wydruki seryjne.

Bardziej szczegółowo

Formularze w programie Word

Formularze w programie Word Formularze w programie Word Formularz to dokument o określonej strukturze, zawierający puste pola do wypełnienia, czyli pola formularza, w których wprowadza się informacje. Uzyskane informacje można następnie

Bardziej szczegółowo

Andrzej Frydrych SWSPiZ 1/8

Andrzej Frydrych SWSPiZ 1/8 Kilka zasad: Czerwoną strzałką na zrzutach pokazuje w co warto kliknąć lub co zmieniłem oznacza kolejny wybierany element podczas poruszania się po menu Ustawienia strony: Menu PLIK (Rozwinąć żeby było

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZARZĄDZANIA RELACJAMI Z KLIENTEM CRM7

SYSTEM ZARZĄDZANIA RELACJAMI Z KLIENTEM CRM7 SYSTEM ZARZĄDZANIA RELACJAMI Z KLIENTEM CRM7 Administracja instrukcja Panel administracyjny jest dostępny z menu po lewej stronie ekranu. Użytkownicy bez uprawnień administracyjnych mają tylko możliwość

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia nr 2. Edycja tekstu (Microsoft Word)

Ćwiczenia nr 2. Edycja tekstu (Microsoft Word) Dostosowywanie paska zadań Ćwiczenia nr 2 Edycja tekstu (Microsoft Word) Domyślnie program Word proponuje paski narzędzi Standardowy oraz Formatowanie z zestawem opcji widocznym poniżej: Można jednak zmodyfikować

Bardziej szczegółowo

LEGISLATOR. Dokument zawiera opis scenariuszy testowych dla aplikacji Legislator. Data dokumentu:30 maja 2011 Wersja: 1.1 Autor: Piotr Jegorow

LEGISLATOR. Dokument zawiera opis scenariuszy testowych dla aplikacji Legislator. Data dokumentu:30 maja 2011 Wersja: 1.1 Autor: Piotr Jegorow LEGISLATOR Dokument zawiera opis scenariuszy testowych dla aplikacji Legislator Data dokumentu:30 maja 2011 Wersja: 1.1 Autor: Piotr Jegorow Scenariusze testowe Zawartość Tworzenie prostej uchwały....

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI BIULETYNU INFORMACJI PUBLICZNEJ

INSTRUKCJA OBSŁUGI BIULETYNU INFORMACJI PUBLICZNEJ INSTRUKCJA OBSŁUGI BIULETYNU INFORMACJI PUBLICZNEJ W celu wprowadzenia, modyfikacji lub usunięcia informacji w Biuletynie Informacji Publicznej należy wpisać w przeglądarce adres strony: http:/bip.moriw.pl/admin.php

Bardziej szczegółowo

Jak posługiwać się edytorem treści

Jak posługiwać się edytorem treści Jak posługiwać się edytorem treści Edytor CKE jest bardzo prostym narzędziem pomagającym osobom niezaznajomionym z językiem HTML w tworzeniu interaktywnych treści stron internetowych. Razem z praktyka

Bardziej szczegółowo

OKNO NA ŚWIAT - PRZECIWDZIAŁANIE WYKLUCZENIU CYFROWEMU W MIEŚCIE BRZEZINY

OKNO NA ŚWIAT - PRZECIWDZIAŁANIE WYKLUCZENIU CYFROWEMU W MIEŚCIE BRZEZINY Projekt OKNO NA ŚWIAT - PRZECIWDZIAŁANIE WYKLUCZENIU CYFROWEMU W MIEŚCIE BRZEZINY współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do aplikacji Trezor BUZA Moduł Wykonanie Planów Finansowych

Instrukcja do aplikacji Trezor BUZA Moduł Wykonanie Planów Finansowych Instrukcja do aplikacji Trezor BUZA Moduł Wykonanie Planów Finansowych Aplikacja współfinansowana przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Spis treści 1. Wymogi techniczne...

Bardziej szczegółowo

WSKAZÓWKI WYDAWNICZE DLA AUTORÓW

WSKAZÓWKI WYDAWNICZE DLA AUTORÓW Załącznik nr 2 do Regulaminu Wydawnictwa WSKAZÓWKI WYDAWNICZE DLA AUTORÓW 1) Komitet Redakcyjny nie przyjmuje prac (wydawnictwo zwarte lub artykuł), które zostały już opublikowane lub też zostały złożone

Bardziej szczegółowo

Temat 10 : Poznajemy zasady pracy w edytorze tekstu Word.

Temat 10 : Poznajemy zasady pracy w edytorze tekstu Word. Temat 10 : Poznajemy zasady pracy w edytorze tekstu Word. 1. Edytor tekstu WORD to program (edytor) do tworzenia dokumentów tekstowych (rozszerzenia:.doc (97-2003),.docx nowszy). 2. Budowa okna edytora

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Podpis cyfrowy ISO 9001:2008 Dokument: 2016.0.0.0 Wydanie: 2016-01. Podpis cyfrowy. Spis treści... 1

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Podpis cyfrowy ISO 9001:2008 Dokument: 2016.0.0.0 Wydanie: 2016-01. Podpis cyfrowy. Spis treści... 1 Spis treści Spis treści... 1 Wstęp... 2 Przygotowanie certyfikatów wewnętrznych... 2 2.1. Przygotowanie karty pracownika... 2 2.2. Dodawanie certyfikatu nadrzędnego... 3 2.3. Dodawanie certyfikatu pracownika...

Bardziej szczegółowo

Co nowego w systemie Kancelaris 3.31 STD/3.41 PLUS

Co nowego w systemie Kancelaris 3.31 STD/3.41 PLUS Ten dokument zawiera informacje o zmianach w wersjach: 3.31 STD w stosunku do wersji 3.30 STD 3.41 PLUS w stosunku do wersji 3.40 PLUS 1. Kancelaria 1.1. Opcje kancelarii Co nowego w systemie Kancelaris

Bardziej szczegółowo

Dokument zawiera podstawowe informacje o użytkowaniu komputera oraz korzystaniu z Internetu.

Dokument zawiera podstawowe informacje o użytkowaniu komputera oraz korzystaniu z Internetu. Klub Seniora - Podstawy obsługi komputera oraz korzystania z Internetu Str. 1 Dokument zawiera podstawowe informacje o użytkowaniu komputera oraz korzystaniu z Internetu. Część 3 Opis programu MS Office

Bardziej szczegółowo

Temat bardzo mądrego referatu maksymalnie na dwie linijki tekstu

Temat bardzo mądrego referatu maksymalnie na dwie linijki tekstu Tutaj logo szkoły Gimnazjum nr 72 ul. Wysoka 8/12 00-155 Warszawa Temat bardzo mądrego referatu maksymalnie na dwie linijki tekstu Opiekun merytoryczny: Zofia Zatorska Opiekun techniczny: Ewa Kołodziej

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi systemu Sky CMS

Instrukcja obsługi systemu Sky CMS Instrukcja obsługi systemu Sky CMS Tworzenie stron w systemie skycms 1. Logujemy się 2. Tworzenie nowej strony: Wchodzimy do zakładki Strony Dodaj nową stronę. Pokażą się zakładki Strona, Powiązania strony,

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Finansów

Ministerstwo Finansów Ministerstwo Finansów System e-deklaracje Instrukcja użytkownika Wersja 1.00 1/21 SPIS TREŚCI I. INFORMACJE OGÓLNE...3 WYMAGANIA NIEZBĘDNE DO SKŁADANIA DEKLARACJI ZA POMOCĄ INTERAKTYWNYCH FORMULARZY...3

Bardziej szczegółowo

WPROWADZANIE ZLECEŃ POPRZEZ STRONĘ WWW.KACZMARSKI.PL INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA

WPROWADZANIE ZLECEŃ POPRZEZ STRONĘ WWW.KACZMARSKI.PL INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA WPROWADZANIE ZLECEŃ POPRZEZ STRONĘ WWW.KACZMARSKI.PL INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA WSTĘP... 2 1 UWARUNKOWANIA TECHNICZNE... 2 2 UWARUNKOWANIA FORMALNE... 2 3 LOGOWANIE DO SERWISU... 2 4 WIDOK STRONY GŁÓWNEJ...

Bardziej szczegółowo

Zakres tematyczny programu Microsoft Office Word

Zakres tematyczny programu Microsoft Office Word Zakres tematyczny programu Microsoft Office Word 1 Rozdział 1. Wprowadzenie do pracy z programem Microsoft Word Opis: Podczas realizacji tego rozdziału uczestnicy szkolenia poznają podstawowe elementy

Bardziej szczegółowo

Porównanie funkcjonalności edytora Legislator Magic ABC PRO z innymi dowolnymi edytorami aktów prawnych XML

Porównanie funkcjonalności edytora Legislator Magic ABC PRO z innymi dowolnymi edytorami aktów prawnych XML Porównanie funkcjonalności edytora Legislator Magic ABC PRO z innymi dowolnymi edytorami aktów prawnych XML W celu dokonania porównania funkcjonalności edytorów aktów prawnych oferowane przez firmę ABC

Bardziej szczegółowo

Dlaczego stosujemy edytory tekstu?

Dlaczego stosujemy edytory tekstu? Edytor tekstu Edytor tekstu program komputerowy służący do tworzenia, edycji i formatowania dokumentów tekstowych za pomocą komputera. Dlaczego stosujemy edytory tekstu? możemy poprawiać tekst możemy uzupełniać

Bardziej szczegółowo

Egzamin zawodowy: Technik Informatyk 312[01] Oprogramowanie biurowe pytania i odpowiedzi

Egzamin zawodowy: Technik Informatyk 312[01] Oprogramowanie biurowe pytania i odpowiedzi Egzamin zawodowy: Technik Informatyk 312[01] Oprogramowanie biurowe pytania i odpowiedzi 1. Obiekt bazy danych, który w programie Microsoft Access służy do tworzenia zestawień i sprawozdań, ale nie daje

Bardziej szczegółowo

Stawiamy pierwsze kroki

Stawiamy pierwsze kroki Stawiamy pierwsze kroki 3.1. Stawiamy pierwsze kroki Edytory tekstu to najbardziej popularna odmiana programów służących do wprowadzania i zmieniania (czyli edytowania) tekstów. Zalicza się je do programów

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA EDYCJI PROFILU OSOBOWEGO W SERWISIE WWW.UMCS.PL

INSTRUKCJA EDYCJI PROFILU OSOBOWEGO W SERWISIE WWW.UMCS.PL INSTRUKCJA EDYCJI PROFILU OSOBOWEGO W SERWISIE WWW.UMCS.PL Lublin, 16 stycznia 2014 r. 1. Logowanie do systemu Aby rozpocząć edycję profilu osobowego wejdź na stronę główną www.umcs.pl w zakładkę Jednostki

Bardziej szczegółowo

Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy)

Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy) Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy) Cz. 1. Tworzenie slajdów MS PowerPoint 2010 to najnowsza wersja popularnego programu do tworzenia prezentacji multimedialnych. Wygląd programu w

Bardziej szczegółowo

Certyfikat niekwalifikowany zaufany Certum Silver. Instalacja i użytkowanie pod Windows Vista. wersja 1.0 UNIZETO TECHNOLOGIES SA

Certyfikat niekwalifikowany zaufany Certum Silver. Instalacja i użytkowanie pod Windows Vista. wersja 1.0 UNIZETO TECHNOLOGIES SA Certyfikat niekwalifikowany zaufany Certum Silver Instalacja i użytkowanie pod Windows Vista wersja 1.0 Spis treści 1. POBRANIE CERTYFIKATU SILVER... 3 2. IMPORT CERTYFIKATU DO PROGRAMU POCZTA SYSTEMU

Bardziej szczegółowo

EDTCJA TEKSTU MS WORD

EDTCJA TEKSTU MS WORD EDTCJA TEKSTU MS WORD EDYCJA TEKSTU - MS WORD ilu.1 Program Word 2007 Zaawansowanym edytorem tekstu jest Microsoft Word 2007 (ang. Word znaczy słowo). Tak jak w MS WordPad edycję tekstu zacznijmy od zmiany

Bardziej szczegółowo

Edytor tekstu Microsoft Office 2007 przewodnik dla gimnazjalisty Autor: Dariusz Kwieciński nauczyciel ZPO w Sieciechowie

Edytor tekstu Microsoft Office 2007 przewodnik dla gimnazjalisty Autor: Dariusz Kwieciński nauczyciel ZPO w Sieciechowie 1. Podstawowe pojęcia związane z edytorem tekstu Word 2007 a) Edytor tekstu program komputerowy przeznaczony do tworzenia (pisania) i redagowania tekstów za pomocą komputera. b) Redagowanie dokonywanie

Bardziej szczegółowo

Wykaz zmian w aplikacji USCWIN wersja 2.1 z dnia 11.04.2013

Wykaz zmian w aplikacji USCWIN wersja 2.1 z dnia 11.04.2013 Warszawa, 12.04.2013 r. Wykaz zmian w aplikacji USCWIN wersja 2.1 z dnia 11.04.2013 Poprawiono obsługę aktów zgonu dla przypadków z data zgonu lub znalezieniem zwłok. Na wydruku będzie drukowane to co

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY SZKOLENIOWE WORD PODSTAWOWY

MATERIAŁY SZKOLENIOWE WORD PODSTAWOWY MATERIAŁY SZKOLENIOWE WORD PODSTAWOWY 2013 Klawiatura narzędzie do wpisywania tekstu. 1. Wielkie litery piszemy z wciśniętym klawiszem SHIFT albo z włączonym klawiszem CAPSLOCK. 2. Litery typowe dla języka

Bardziej szczegółowo

Notatnik elektroniczny w e-science.pl. Podręcznik użytkownika

Notatnik elektroniczny w e-science.pl. Podręcznik użytkownika Notatnik elektroniczny w e-science.pl Podręcznik użytkownika Tytuł: Notatnik elektroniczny w e-science.pl. Podręcznik użytkownika Podręcznik jest udostępniany na licencji Creative Commons: niekomercyjne-na

Bardziej szczegółowo

Stosowanie, tworzenie i modyfikowanie stylów.

Stosowanie, tworzenie i modyfikowanie stylów. Stosowanie, tworzenie i modyfikowanie stylów. We wstążce Narzędzia główne umieszczone są style, dzięki którym w prosty sposób możemy zmieniać tekst i hurtowo modyfikować. Klikając kwadrat ze strzałką w

Bardziej szczegółowo

Tworzenie i edycja dokumentów w aplikacji Word.

Tworzenie i edycja dokumentów w aplikacji Word. Tworzenie i edycja dokumentów w aplikacji Word. Polskie litery, czyli ąłóęśźżń, itd. uzyskujemy naciskając prawy klawisz Alt i jednocześnie literę najbardziej zbliżoną wyglądem do szukanej. Np. ł uzyskujemy

Bardziej szczegółowo

Konfiguracja szablonu i wystawienie pierwszej aukcji allegro

Konfiguracja szablonu i wystawienie pierwszej aukcji allegro Konfiguracja szablonu i wystawienie pierwszej aukcji allegro Metod na wystawienie aukcji na allegro jest co najmniej 2. W pierwszej przechodzimy do zakładki MOJA SPRZEDAŻ, w USTAWIENIACH SPRZEDAŻY odnajdujemy

Bardziej szczegółowo

Minimalna wspierana wersja systemu Android to 2.3.3 zalecana 4.0. Ta dokumentacja została wykonana na telefonie HUAWEI ASCEND P7 z Android 4.

Minimalna wspierana wersja systemu Android to 2.3.3 zalecana 4.0. Ta dokumentacja została wykonana na telefonie HUAWEI ASCEND P7 z Android 4. Dokumentacja dla Scandroid. Minimalna wspierana wersja systemu Android to 2.3.3 zalecana 4.0. Ta dokumentacja została wykonana na telefonie HUAWEI ASCEND P7 z Android 4. Scandroid to aplikacja przeznaczona

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią dwajeden.pl

Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią dwajeden.pl Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią dwajeden.pl Tworzenie i edycja danych na stronie www 1. Rozpoczęcie pracy. Logowanie się do systemu zarządzania treścią dwajeden.pl ropocząć należy od podania

Bardziej szczegółowo

Tworzenie formularzy w Microsoft Office Word 2007

Tworzenie formularzy w Microsoft Office Word 2007 Tworzenie formularzy w Microsoft Office Word 2007 Opublikowano: 5 kwietnia 2007 Autor: Michał Staniszewski W życiu codziennym często wypełniamy różnego rodzaju formularze, podania i coraz częściej mają

Bardziej szczegółowo

WYSYŁKA EDEKLARACJI 2015

WYSYŁKA EDEKLARACJI 2015 WYSYŁKA EDEKLARACJI 2015 Instrukcja użytkownika Wersja [Stan] www.ergo.pl Spis treści 1. Wstęp... 5 2. Eksport danych z programu do systemu interaktywnych formularzy... 6 3. Wysyłka elektroniczna spod

Bardziej szczegółowo

SPIS ILUSTRACJI, BIBLIOGRAFIA

SPIS ILUSTRACJI, BIBLIOGRAFIA SPIS ILUSTRACJI, BIBLIOGRAFIA Ćwiczenie 1 Automatyczne tworzenie spisu ilustracji 1. Wstaw do tekstu roboczego kilka rysunków (WSTAWIANIE OBRAZ z pliku). 2. Ustaw kursor w wersie pod zdjęciem i kliknij

Bardziej szczegółowo

1. Proszę wejść na stronę: poczta.home.pl i zalogować się do nowej skrzynki e-mail za pomocą otrzymanych danych.

1. Proszę wejść na stronę: poczta.home.pl i zalogować się do nowej skrzynki e-mail za pomocą otrzymanych danych. 1. Proszę wejść na stronę: poczta.home.pl i zalogować się do nowej skrzynki e-mail za pomocą otrzymanych danych. 2. Po poprawnym zalogowaniu się, przejdziemy do nowej skrzynki. Ważną informacją jest zajętość

Bardziej szczegółowo

Technologia Informacyjna. semestr I, studia niestacjonarne I stopnia Elektrotechnika rok akademicki 2012/2013 Pracownia nr 3 mgr inż.

Technologia Informacyjna. semestr I, studia niestacjonarne I stopnia Elektrotechnika rok akademicki 2012/2013 Pracownia nr 3 mgr inż. Technologia Informacyjna semestr I, studia niestacjonarne I stopnia Elektrotechnika rok akademicki 2012/2013 Pracownia nr 3 mgr inż. Adam Idźkowski Technologia informacyjna Pracownia nr 3 2 I. Style w

Bardziej szczegółowo

Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Marketingu w Chrzanowie

Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Marketingu w Chrzanowie ZASADY PRZYGOTOWANIA PRACY KOŃCOWEJ NA STUDIACH PODYPLOMOWYCH PEDAGOGIKA KWALIFIKACYJNA DLA NAUCZYCIELI PRZEDMIOTÓW ZAWOWOWYCH PROWADZONYCH W RAMACH PROJEKTU "NAUCZYCIEL NA 6+" Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

Certyfikat Certum Basic ID. Instrukcja dla użytkowników Windows Vista. wersja 1.3 UNIZETO TECHNOLOGIES SA

Certyfikat Certum Basic ID. Instrukcja dla użytkowników Windows Vista. wersja 1.3 UNIZETO TECHNOLOGIES SA Certyfikat Certum Basic ID Instrukcja dla użytkowników Windows Vista wersja 1.3 Spis treści 1. INSTALACJA CERTYFIKATU... 3 1.1. KLUCZ ZAPISANY BEZPOŚREDNIO DO PRZEGLĄDARKI (NA TYM KOMPUTERZE),... 3 1.2.

Bardziej szczegółowo

Pomoc. BIP strona portalu

Pomoc. BIP strona portalu Pomoc BIP strona portalu Biuletyn Informacji Publicznej powstał w celu powszechnego udostępnienia informacji publicznej w postaci elektronicznej. Głównym zadaniem portalu jest przekazywanie informacji

Bardziej szczegółowo

Instrukcja dla użytkowników Windows Vista Certyfikat Certum Basic ID

Instrukcja dla użytkowników Windows Vista Certyfikat Certum Basic ID Instrukcja dla użytkowników Windows Vista Certyfikat Certum Basic ID wersja 1.3 Spis treści 1. INSTALACJA CERTYFIKATU... 3 1.1. KLUCZ ZAPISANY BEZPOŚREDNIO DO PRZEGLĄDARKI (NA TYM KOMPUTERZE),... 3 1.2.

Bardziej szczegółowo

1. Aby na stronie ZS umieścić artykuł np. news, wymagania edukacyjne, konspekt trzeba założyć sobie konto, w tym celu naciskamy

1. Aby na stronie ZS umieścić artykuł np. news, wymagania edukacyjne, konspekt trzeba założyć sobie konto, w tym celu naciskamy 1. Aby na stronie ZS umieścić artykuł np. news, wymagania edukacyjne, konspekt trzeba założyć sobie konto, w tym celu naciskamy Następnie wypełniamy pola oznaczone * (hasło musi mieć co najmniej 6 znaków

Bardziej szczegółowo

Po wpisaniu adresu w oknie przeglądarki powinien się ukazać formularz logowania.

Po wpisaniu adresu w oknie przeglądarki powinien się ukazać formularz logowania. Dodawanie i edytowanie treści jest możliwe poprzez panel administracyjny, do którego dostęp mamy poprzez wpisanie w przeglądarce adresu http://christianitas.jedryka.com/admin (na razie), a w przyszłości

Bardziej szczegółowo

Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9

Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9 Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9 Uruchamianie edytora OpenOffice.ux.pl Writer 9 Dostosowywanie środowiska pracy 11 Menu Widok 14 Ustawienia dokumentu 16 Rozdział 2. OpenOffice

Bardziej szczegółowo

Zadanie 8. Dołączanie obiektów

Zadanie 8. Dołączanie obiektów Zadanie 8. Dołączanie obiektów Edytor Word umożliwia dołączanie do dokumentów różnych obiektów. Mogą to być gotowe obiekty graficzne z galerii klipów, równania, obrazy ze skanera lub aparatu cyfrowego.

Bardziej szczegółowo

Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3

Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3 02-699 Warszawa, ul. Kłobucka 8 pawilon 119 tel. 0-22 853-48-56, 853-49-30, 607-98-95 fax 0-22 607-99-50 email: info@apar.pl www.apar.pl Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3 wersja 1.5 1. Opis Aplikacja ARSOFT-WZ3

Bardziej szczegółowo

Praca z tekstem: WORD Listy numerowane, wstawianie grafiki do pliku

Praca z tekstem: WORD Listy numerowane, wstawianie grafiki do pliku Praca z tekstem: WORD Listy numerowane, wstawianie grafiki do pliku W swoim folderze utwórz folder o nazwie 29_10_2009, wszystkie dzisiejsze zadania wykonuj w tym folderze. Na dzisiejszych zajęciach nauczymy

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi aplikacji MobileRaks 1.0

Instrukcja obsługi aplikacji MobileRaks 1.0 Instrukcja obsługi aplikacji MobileRaks 1.0 str. 1 Pierwsze uruchomienie aplikacji. Podczas pierwszego uruchomienia aplikacji należy skonfigurować połączenie z serwerem synchronizacji. Należy podać numer

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Podpis cyfrowy ISO 9001:2008 Dokument: 2013.1.0.0 Wydanie: 2013-01. Podpis cyfrowy

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Podpis cyfrowy ISO 9001:2008 Dokument: 2013.1.0.0 Wydanie: 2013-01. Podpis cyfrowy Spis treści 1. Wstęp... 2 2. Przygotowanie certyfiaktów... 2 2.1. Dodawanie certyfikatu nadrzędnego... 4 2.2. Dodawanie certyfikatu pracownika... 5 2.3. Informacje dodatkowe... 7 3. Podpisywanie dokumnetów...

Bardziej szczegółowo

Podstawy tworzenia prezentacji w programie Microsoft PowerPoint 2007

Podstawy tworzenia prezentacji w programie Microsoft PowerPoint 2007 Podstawy tworzenia prezentacji w programie Microsoft PowerPoint 2007 opracowanie: mgr Monika Pskit 1. Rozpoczęcie pracy z programem Microsoft PowerPoint 2007. 2. Umieszczanie tekstów i obrazów na slajdach.

Bardziej szczegółowo

Edytor tekstu Notatnik

Edytor tekstu Notatnik Temat: komputerowe pisanie w edytorze tekstu 1 (pierwsze dokumenty tekstowe) Edytor tekstu umożliwia tworzenie dokumentu tekstowego, jego wielokrotne redagowanie (pisanie, modyfikowanie istniejącego tekstu,

Bardziej szczegółowo

Instrukcja importu dokumentów z programu Fakt do programu Płatnik 5.01.001

Instrukcja importu dokumentów z programu Fakt do programu Płatnik 5.01.001 1 Instrukcja importu dokumentów z programu Fakt do programu Płatnik 5.01.001 I. EKSPORT DANYCH Z PROGRAMU FAKT DO PŁATNIKA...2 I.1. WYSYŁANIE DEKLARACJI Z PROGRAMU FAKT....2 I.2. KATALOGI I ŚCIEŻKI DOSTĘPU....2

Bardziej szczegółowo