Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce Landfill Gas to Energy Projects in Poland

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce Landfill Gas to Energy Projects in Poland"

Transkrypt

1 Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce Landfill Gas to Energy Projects in Poland Kraków, 13 czerwca 2014 Kraków, 13 th June 2014 Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy Oil and Gas Institute National Research Institute

2

3 Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce 10:30 Rejestracja/kawa Kraków, 13 czerwca 2014 PROGRAM WARSZTATÓW 11:00 Powitanie i wprowadzenie Prof. dr hab. inż. Maria Ciechanowska, Dyrektor INIG-PIB Joanna Zaleska-Bartosz, Kierownik Zakładu Ocen Środowiskowych, INIG-PIB. Thomas Frankiewicz, Menedżer Programu, Agencja Ochrony Środowiska Stanów Zjednoczonych Ameryki, Landfill Methane Outreach Program. 11:30 Przedstawienie uczestników warsztatów 11:35 Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce. Grzegorz Kołodziejak, INIG-PIB 12:00 Polskie Konsorcjum Energetycznego Wykorzystania Gazu Składowiskowego. Projekty zrealizowane przez Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy w ramach partnerstwa Global Methane Initiative. Piotr Klimek, INIG-PIB 12:20 Studium przypadku energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego doświadczenia w prowadzeniu projektów. Robert Domaradzki, Vireo Energy Polska Sp. z o.o. 12:40 Pomiary emisji zanieczyszczeń z instalacji energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego. Włodzisław Ćwiąkalski, EMIPRO Sp. z o.o. 13:00 Techniczne aspekty energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego. Paweł Dobosz, Hedeselskabet Sp. z o.o. 13:30 Przerwa obiadowa 14:15 Panel dyskusyjny: Prowadzący: Piotr Klimek INIG-PIB, Robert Domaradzki Vireo Energy Polska Sp z o.o. Włodzisław Ćwiąkalski, EMIPRO Sp. z o.o. Paweł Dobosz, Hedeselskabet Sp. z o.o. Tematyka: Konsorcjum jako platforma transferu wiedzy w zakresie energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego. Modelowanie produktywności gazowej składowiska. Uwarunkowani formalno-prawne prowadzenia projektów energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego. Problemy techniczne związane z odbiorem gazu ze składowiska. Strona 1 z 2

4 Miejsce Warsztatów Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy ul. Lubicz 25A Kraków tel.: fax.: Osoby do kontaktu z ramienia Instytutu Nafty i Gazu Państwowego Instytutu Badawczego: Piotr Klimek ul. Lubicz 25A Kraków tel.: fax.: Joanna Niemczewska ul. Lubicz 25A Kraków tel.: fax.: Strona 2 z 2

5 Landfill Gas to Energy in Poland Kraków, 13 June 2014 WORKSHOP PROGRAM 10:30 am Registration/coffee 11:00 am Welcome and introductions Prof. dr hab. inż. Maria Ciechanowska, Managing Director of Oil and Gas Institute. Joanna Zaleska-Bartosz, Head of Environmental Assessments Department, Oil and Gas Institute. Thomas Frankiewicz, Program Manager, U.S. Environmental Protection Agency, Landfill Methane Outreach Program. 11:30 am Participants introduction 11:35 am LFG Energy Projects in Poland. Grzegorz Kołodziejak, INIG-PIB. 12:00 pm Polish Landfill Gas to Energy Consortium. Global Methane Initiative Projects Implemented by Oil and Gas Institute in Poland. Piotr Klimek, INIG-PIB. 12:20 pm Landfill Gas to Energy Case Study. Experience in Projects Implementing. Robert Domaradzki, Vireo Energy Polska Sp. z o.o. 12:40 pm Emissions Measurements from Landfill Gas to Energy Projects. Włodzisław Ćwiąkalski EMIPRO Sp. z o.o. 1:00 pm Technical Aspects of Landfill Gas to Energy Projects. Paweł Dobosz Hedeselskabet Sp. z o.o. 1:30 pm Lunch Break 2:15 pm Discussion Panel: Moderator: Piotr Klimek, INIG-PIB Robert Domaradzki Vireo Energy Polska Sp z o.o. Włodzisław Ćwiąkalski, EMIPRO Sp. z o.o. Paweł Dobosz, Hedeselskabet Sp. z o.o. Topics : Consortium as a knowledge transfer platform for landfill gas to energy projects. Landfill gas modeling. Management of landfill gas to energy projects - formal and legal issues. Landfill gas capture - technical issues. Page 1 of 2

6 Workshop Venue: Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy ul. Lubicz 25A Kraków tel.: fax.: Oil and Gas Institute contact persons: Piotr Klimek ul. Lubicz 25a Kraków tel.: fax.: Joanna Niemczewska ul. Lubicz 25a Kraków tel.: fax.: Page 2 of 2

7 The Global Methane Initiative Introduction and Overview Tom Frankiewicz, U.S. Environmental Protection Agency INiG Workshop LFG Consortium 13 June

8

9 The Global Methane Initiative The Global Methane Initiative Introduction and Overview Wprowadzenie i omówienie Tom Frankiewicz, U.S. Environmental Protection Agency INiG Workshop LFG Consortium 13 June 2014 Tom Frankiewicz, Amerykańska Agencja Ochrony Środowiska Warsztaty INiG LFG Konsorcjum 13 czerwca Overview GMI overview Why is GMI concerned about methane? Tools and Resources for landfills and methane reductions in solid waste sector Project opportunities and resources in Poland Omówienie GMI - omówienie Dlaczego GMI jest zainteresowane metanem? Narzędzia i zasoby umożliwiające redukcję emisji metanu z sektora odpadów komunalnych Możliwość realizowania projektów energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego w Polsce 3 4

10 Global Methane Initiative (GMI) Mission: Global effort to reduce methane emissions through costeffective abatement, recovery, and use projects. Five Sector-Specific Areas: Municipal Solid Waste (MSW), Coal Mines, Agricultural, Oil & Gas systems, and Municipal Wastewater Membership: Began in 2004 as a public-private partnership. Has expanded to over 40 Partner countries, ADB, IDB, and over 1000 public and private organizations. Impact: Covers 70% of global methane emissions GMI has leveraged >$480 million USD of private financing since 2004 Global Methane Initiative (GMI) Misja: Ogólnoświatowe starania zmierzające do redukcji emisji metanu poprzez efektywne kosztowo projekty jego energetycznego wykorzystania. Pięć sektorów: Składowiska, Kopalnie Węgla Kamiennego, Rolnictwo, Przemysł Naftowo- Gazowniczy oraz Oczyszczalnie Ścieków. Partnerstwo: Rozpoczęcie działalności w roku 2004 jako partnerstwo publiczno-prywatne. Obecnie zrzesza ponad 40 krajów, ADB, IDB oraz ponad 1000 państwowych i prywatnych organizacji. Wpływ: Pokrywa blisko 70% światowej emisji metanu GMI pomogło wykorzystać od roku 2004 ponad 480 milionów USD pochodzących ze źródeł prywatnych. 5 6 Why GMI is Interested in Methane (CH 4 )? Dlaczego GMI jest zainteresowane metanem (CH 4 )? Potent greenhouse gas: Global Warming Potential = 25. Lifetime = 12 years. Most important short-lived climate forcer based on emissions, accounts for >1/3 of current anthropogenic forcing. Ozone precursor: Effects background ozone levels. MMTCO2e Estimated Increase in Methane Emissions, Gaz cieplarniany: Wskaźnik GWP wynosi 25. Trwałość w atmosferze = 12 lat. Najbardziej istotny składnik(o krótkim okresie życia) wpływający na efekt cieplarniany, odpowiedzialny za więcej niż 1/3 antropogenicznego wpływu na efekt cieplarniany. Prekursor ozonu: Wpływa na zmiany poziomu ozonu. MMTCO2e Szacowany wzrost emisji metanu, Many emission sources: Energy, agriculture, and waste sectors % of emissions are anthropogenic Wiele źródeł emisji: Przemysł energetyczny, Rolnictwo, sektor odpadów % emisji jest pochodzenia antropogenicznego

11 LFG Projects Deliver Significant Benefits New Sources of Clean Energy: Mitigation makes methane available for local energy purposes. Air Quality Improvement: Decrease in background ground-level ozone a 20% reduction in global methane emissions could avoid large Northern Hemisphere mortality (140, ,000 lives in 2030). Reduction of local emissions. Odor reductions. Water Quality Benefits: Local water quality improvements due to improved management of agricultural wastes and leachate in landfills. Instalacje energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego przynoszą znaczące korzyści Nowe źródła czystej energii: Odzysk gazu ze składowiska oraz jego wykorzystanie do celów energetycznych ogranicza emisję metanu do atmosfery. Poprawa jakości powietrza: Zmniejszenie poziomu ozonu: 20% redukcja emisji metanu może pozwolić na uniknięcie przewidywanej wysokiej umieralności na północnej półkuli ( ludzi w 2030). Redukcja lokalnej emisji. Redukcja odorów. Poprawa jakości wody: Poprawa jakości wód poprzez prowadzenie właściwej gospodarki odciekami składowiskowymi GMI Activities in Poland Since launch have done extensive work in coal, MSW, and oil and gas sectors Since 2008, held three LFG energy workshops Hosted 2011 GMI Partnership-wide meeting in Krakow In partnership with INiG, developed a LFG energy handbook, landfill and LFG energy project database, LFG cost assessment tool Developed site assessment reports and visited numerous landfills throughout the Country Działania GMI w Polsce Od rozpoczęcia działań w Polsce wykonano szereg prac w sektorach: węglowym, odpadów komunalnych oraz gazowniczym Od roku 2008 zorganizowano 3 serie warsztatów na temat energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego Spotkanie partnerów GMI w Krakowie w roku 2011 We współpracy z INIG opracowano podręcznik dotyczący technologii energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego. Stworzono bazę danych składowisk odpadów komunalnych w Polsce. Opracowano program komputerowy do oceny ekonomicznej projektów energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego. Przygotowanie wstępnej oceny możliwości realizacji projektów energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego oraz wizyty na wielu składowiskach w Polsce 11 12

12 Strategic Approach to Project Development Conduct capacity building and outreach efforts with all Partner countries in this region. Develop country specific strategies to identify and overcome barriers to projects. Assess LFG energy and methane mitigation opportunities by performing initial gas generation and feasibility studies. Technology transfer through demonstration, training, and workshops. Creating an environment for sound investment. Strategia rozwoju nowych projektów energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego. Rozpowszechnianie wiedzy na temat energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego ze wszystkimi krajami partnerskimi regionu. Opracowanie strategii na poziomie krajowym w celu zidentyfikowania i przełamania barier ograniczających wykorzystanie gazu składowiskowego. Ocena potencjału energetycznego składowisk poprzez opracowywanie wstępnych studiów wykonalności inwestycji. Transfer technologii poprzez prowadzenie warsztatów, demonstracji, szkoleń. Tworzenie środowiska sprzyjającego inwestycjom For More Information Global Methane Initiative Piotr Klimek Instytut Nafty i Gazu Tom Frankiewicz U.S. Environmental Protection Agency Więcej informacji Global Methane Initiative Piotr Klimek Instytut Nafty i Gazu Tom Frankiewicz U.S. Environmental Protection Agency

13 Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce Grzegorz Kołodziejak Instytutu Nafty i Gazu - Państwowy Instytut Badawczy Zakład Ocen Środowiskowych

14

15 Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce LFG Energy Projects in Poland Grzegorz Kołodziejak Instytutu Nafty i Gazu - Państwowy Instytut Badawczy Zakład Ocen Środowiskowych Grzegorz Kołodziejak Oil and Gas Institute National Research Institute Environmental Assessments Department ZAKŁAD OCEN ŚRODOWISKOWYCH ENVIRONMENTAL ASSESSMENTS DEPARTMENT DZIAŁALNOŚCI ZAKŁADU OCEN ŚRODOWISKOWYCH Environmental Assessments Department Activities Connected to Biogas ZWIĄZANA Z BIOGAZEM Prognozowanie produktywności gazowej składowisk odpadów komunalnych i jej weryfikacja poprzez testy aktywnego odgazowania. Opracowanie koncepcji technologicznych instalacji do odgazowania składowisk i utylizacji biogazu wraz z doradztwem technicznym i oceną ekonomiczną energetycznego wykorzystania gazu. Nadzór nad instalacjami energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego. Udział w projektach międzynarodowych dotyczących energetycznego wykorzystania biogazu. Landfill gas modeling and gas pump tests for verification of gas production. Cost assessments of landfill site construction projects and degasification of municipal landfills (pre-feasibility studies). Technical assistance for operational LFGE projects. International landfill gas and biogas projects.

16 ZAKŁAD OCEN ŚRODOWISKOWYCH ENVIRONMENTAL ASSESSMENTS DEPARTMENT Nadzór nad instalacjami energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego Składowisko Barycz, Kraków: Technical assistance for operational LFGE projects Barycz Landfill, Krakow: Zainstalowana Moc: 1,340 MWe (249 kwe kwe kwe kwe). Wydajność stacji dmuchaw: max 1000 m 3 /h. Uśredniony skład gazu: CH 4 60% [v/v] CO 2 37% [v/v] O 2 N 2 0,0% [v/v] 2,85% [v/v] pozostałe 0,15% [v/v] (H 2 S, CO etc.) Capacity: 1,340 MWe (249 kwe kwe kwe kwe). Pump station output: max 1000 m 3 /h. Average LFG composition: CH 4 60% [v/v] CO 2 37% [v/v] O 2 N 2 0,0% [v/v] 2,85% [v/v] rest 0,15% [v/v] (H 2 S, CO etc.) ENERGETYKA ODNAWIALNA W POLSCE RENEWABLE ENERGY SOURCES IN POLAND Źródło: Urząd Regulacji Energetyki. Aktualizacja: Source: Energy Regulatory Office. Updated:

17 ŹRÓDŁA BIOGAZU W POLSCE BIOGAS SOURCES IN POLAND Źródło: Urząd Regulacji Energetyki. Aktualizacja: Source: Energy Regulatory Office. Updated: ENERGETYKA ODNAWIALNA W POLSCE 2012 vs 2014 RENEWABLE ENERGY SOURCES IN POLAND 2012 vs 2014 Porównanie źródeł energii odnawialnej w roku 2012 oraz 2014 Renewable Energy Sources in 2012 and 2014 Porównanie źródeł biogazu w roku 2012 oraz 2014 Biogas Source in 2012 and 2014 Source: Energy Regulatory Office Źródło: Urząd Regulacji Energetyki.

18 SKŁADOWISKA W POLSCE LANDFILLS IN POLAND Charakterystyka składowisk: Większości składowisk w Polsce jest zarządzana prawidłowo. Zgodnie z polskim prawodawstwem oraz wytycznymi unijnych dyrektyw na każdym składowisku wymagane jest prowadzenie gospodarki odciekami oraz gazem składowiskowym. Dodatkowym obowiązkiem jest prowadzenie monitoringu dotyczącego migracji i emisji zanieczyszczeń do wód i powietrza. Rozmiar składowisk: Znacząca część składowisk w Polsce należy do kategorii: małe (powierzchnia mniejsza niż 3 ha) lub średnie (powierzchnia mniejsza niż 15 ha). Duże składowiska zlokalizowane są jedynie w okolicach dużych miast i metropolii (miasta wojewódzkie). Landfills conditions: Landfills in Poland are well managed. According to Polish Law Acts and EU Directives every landfill is required to have leachate and LFG collection systems. Ground water contamination monitoring and landfill gas emissions monitoring are also required. Landfill sizes: Landfills in Poland are mostly small (area lower than 3 ha) and medium size (area lower than 15 ha). Larger landfills exist only in major urban areas (main cities or capitals of voivodeships). ENERGETYCZNE WYKORZYSTANIE GAZU SKŁADOWISKOWEGO W POLSCE LFG ENERGY PROJECTS IN POLAND Dominująca technologią jest wytwarzanie energii elektrycznej (więcej niż 90% istniejących instalacji). Istnieje jedynie kilka instalacji skojarzonego wytwarzania energii elektrycznej i cieplnej (CHP) ciepło sprzedawane do odbiorców zewnętrznych. Najpowszechniej stosowaną technologią jest wytwarzanie energii elektrycznej w oparciu o silniki tłokowe sprzężone z generatorem energii elektrycznej. Większość instalacji jest zlokalizowanych na średnich i dużych składowiskach. Electricity generation from LFG is dominant technology in Poland (more than 90% of LFGE projects). There are only a few CHP installations (heat is sold out to end users). The most commonly used LFG electricity generation technology is internal combustion engines. Most installations are located at medium size and large municipal landfills.

19 GAZ SKŁADOWISKOWY W POLSCE MOC INSTALACJI W LATACH LFGE PROJECTS IN POLAND CAPACITY IN Instalacje energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego w Polsce w latach Moc instalacji: Rok 2002* 15 MW Rok 2003* 15 MW Rok 2004* 17 MW. Marzec 2011 # 48 MW Wrzesień 2012 # 56 MW. Marzec 2014 # - 63 MW * Źródło: Obwieszczenie Ministra Gospodarki w sprawie ogłoszenia raportu zawierającego analizę realizacji celów ilościowych i osiągniętych wyników w zakresie wytwarzania energii elektrycznej w odnawialnych źródłach energii (M.P ) # Źródło: LFG Electricity Projects in Capacity: Year 2002* 15 MW Year 2003* 15 MW Year 2004* 17 MW. March 2011 # 48 MW September 2012 # 56 MW. March 2014 # - 63 MW * Source: Obwieszczenie Ministra Gospodarki w sprawie ogłoszenia raportu zawierającego analizę realizacji celów ilościowych i osiągniętych wyników w zakresie wytwarzania energii elektrycznej w odnawialnych źródłach energii (M.P ) # Source: ENERGETYCZNE WYKORZYSTANIE GAZU SKŁADOWISKOWEGO W POLSCE LFG to Electricity Projects in Poland Liczba instalacji energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego i ich moc Number of Projects and Its Capacity Źródło: Urząd Regulacji Energetyki. Aktualizacja: Source: Energy Regulatory Office. Updated:

20 ENERGETYCZNE WYKORZYSTANIE GAZU SKŁADOWISKOWEGO W POLSCE LFG to Electricity Projects in Poland Liczba instalacji energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego i ich moc w roku 2012 oraz 2014 Number of Projects and Its Capacity in 2012 and 2014 Źródło: Urząd Regulacji Energetyki. Source: Energy Regulatory Office. PODSUMOWANIE SUMMARY Instalacje energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego zlokalizowane są na średnich i dużych składowiskach w Polsce. Najpowszechniej stosowaną technologią jest wytwarzanie energii elektrycznej. Na małych składowiskach gaz jest spalany w pochodniach. Gaz składowiskowy przed instalacją energetycznego wykorzystania powinien być oczyszczany. Należy skupić uwagę nad energetycznym wykorzystaniem gazu z małych składowisk. Landfill gas in Poland is utilized for energy at larger landfills. Most common technology is electricity generation. Small and medium sized landfills typically flare gas without energy generation. Landfill gas needs to be treated before use in internal combustion engines. It is needed to find a way for energy production from LFG generated at small landfills.

21 Dziękuję za uwagę. Thank you for your attention. Kontakt: Grzegorz Kołodziejak Instytutu Nafty i Gazu - Państwowy Instytut Badawczy Zakładu Ocen Środowiskowych Contact: Grzegorz Kołodziejak Oil and Gas Institute National Research Institute Environmental Assessments Department

22

23 Polskie Konsorcjum Energetycznego Wykorzystania Gazu Składowiskowego. Projekty realizowane przez Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy w ramach Global Methane Initiative. Piotr Klimek Instytutu Nafty i Gazu - Państwowy Instytut Badawczy Zakład Ocen Środowiskowych

24

25 Polskie Konsorcjum Energetycznego Wykorzystania Gazu Składowiskowego. Projekty realizowane przez Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy w ramach Global Methane Initiative. Polish Landfill Gas to Energy Consortium. Global Methane Initiative Projects Implemented by Oil and Gas Institute. Piotr Klimek Instytutu Nafty i Gazu - Państwowy Instytut Badawczy Zakład Ocen Środowiskowych Piotr Klimek Oil and Gas Institute National Research Institute Environmental Assessments Department KONSORCJUM CONSORTIUM Porozumienie o ustanowieniu konsorcjum zostało podpisane 12 marca 2014 r. SYGNATARIUSZE POLSKIEGO KONSORCJUM ENERGETYCZNEGO WYKORZYSTANIA GAZU SKŁADOWISKOWEGO Agreement on the establishment of the consortium was signed March 12, POLISH LANDFILL GAS TO ENERGY CONSORTIUM SYGNATORIES Instytut Nafty Gazu Państwowy Instytut Badawczy Oil and Gas Instytute National Research Institute Vireo Energy Sp. z o.o. Vireo Energy Sp. z o.o. EMIPRO Sp. z o.o. EMIPRO Sp. z o.o. HEDESELSKABET Sp. z o.o. HEDESELSKABET Sp. z o.o.

26 CEL DZIAŁANIA KONSORCJUM KONSORCJUM Celem działania Konsorcjum jest podejmowanie działań zmierzających do efektywnego energetycznie zagospodarowania gazu składowiskowego a w szczególności: transferu wiedzy i rozwiązań technologicznych w ramach prowadzonych warsztatów oraz konferencji; tworzeniu sieci kontaktów pomiędzy właścicielami składowisk odpadów komunalnych oraz inwestorami, którzy są zainteresowani budową nowych instalacji energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego; opiniowaniu i konsultowaniu prawidłowości wykonania instalacji do energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego; podejmowaniu działań zmierzających do doskonalenia technologii dotyczących odgazowania składowisk odpadów komunalnych. THE OBJECTIVE OF THE CONSORTIUM KONSORCJUM The main objective of the consortium is to undertake tasks aiming at energy-effective management of the landfill gas, in particular: transfer of knowledge and technological solutions at conducted workshops and conferences; creating a contact network between the owners of municipal waste landfills and investors interested in construction of new installations generating energy from landfill gas; opinions and consultations concerning appropriate performance of the installations generating energy from landfill gas; undertaking tasks aiming to improve the technologies of degasification of municipal waste landfills. GRUPA DOCELOWA KONSORCJUM Grupą docelową Konsorcjum stanowią właściciele składowisk odpadów komunalnych. KONSORCJUM TARGET GROUPS OF THE CONSORTIUM CONSORTIUM The target group of the Consortium are the owners of municipal waste landfills. STRUKTURA KONSORCJUM Konsorcjum powołane jest na czas nieokreślony. Konsorcjum ma charakter otwarty. Przyjęcie nowego członka Konsorcjum uwarunkowane jest wyrażeniem akceptacji przez wszystkich jego uczestników. Koordynatorem Konsorcjum jest Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy. Koordynator Konsorcjum reprezentuje Konsorcjum na zewnątrz. CONSORTIUM STRUCTURE The Consortium has been established for an indefinite period of time. The access to the Consortium is free. The admission of its new member is conditioned by an approval obtained from all its participants. The coordinator of the Consortium is Oil and Gas Institute National Research Institute. The coordinator of the Consortium represents consortium in public.

27 PROJEKTY REALIZOWANE W RAMACH GMI W ramach GMI INIG-PIB zrealizował 5 projektów: GMI PROJECTS IMPLEMENTED BY INIG Projects implemented by INIG in frame of GMI: : Gaz składowiskowy w Polsce: potencjał energetyczny i świadomość możliwości jego wykorzystania : Najbardziej efektywne technologie wykorzystania gazu składowiskowego: podręcznik oraz szkolenia : Wstępne studium wykonalności inwestycji jako kamień milowy w procesie decyzyjnym. Stworzenie programu komputerowego do oceny ekonomicznej projektów energetycznego zagospodarowania gazu składowiskowego : Polskie konsorcjum energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego jako platforma wspomagająca transfer wiedzy oraz rozwój projektów : Sektor rolniczy w Polsce: Ocena możliwości pozyskania metanu z odpadów hodowli zwierzęcej : Landfill gas in Poland: energetic capability and awareness of this capability using : Best and Most Effective Technologies of LFG Utilization - Handbook, Training and Capacity Building : Pre-feasibility study as a milestone in decision process. Creating of computer support system for economical assessment of LFGE projects : Polish Landfill Gas to Energy Consortium as a Platform for capacity building and projects development : Agricultural waste sector in Poland: Assessment of the opportunities for methane recovery from livestock farms wastes. PROJEKTY REALIZOWANE W RAMACH GMI Gaz składowiskowy w Polsce: potencjał energetyczny i świadomość możliwości jego wykorzystania PROJEKTY REALIZOWANE W RAMACH GMI Landfill gas in Poland: energetic capability and awareness of this capability using Cel projektu: Zebranie informacji o istniejących w Polsce składowiskach i ich potencjale energetycznym. Zebrane dane: powierzchnia składowisk, ilości składowanych odpadów, składu morfologicznego odpadów, ilości odpadów organicznych deponowanych aktualnie na składowiskach oraz istniejące instalacji ujmowania biogazu i jego wykorzystania. Baza danych: Project objective: Collect information about existing Polish landfills, and to characterize their LFG energy (LFGE) potential. Information collected: landfill size, current and past waste composition, current and past amount of biological municipal waste (BMW), annual waste disposal, and existing landfill collections systems for potential LFG utilization. Database:

28 PROJEKTY REALIZOWANE W RAMACH GMI Najbardziej efektywne technologie wykorzystania gazu składowiskowego: podręcznik oraz szkolenia GMI PROJECTS IMPLEMENTED BY INIG Best and Most Effective Technologies of LFG Utilization - Handbook, Training and Capacity Building Cel projektu: W toku prac nad projektem został opracowany Podręcznik "Technologie energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego" w dwóch wersjach językowych (polskiej i angielskiej). Podręcznik to kompendium wiedzy z zakresu praktycznych sposobów wykorzystania energii zawartej w gazie składowiskowym. Podręcznik: Project objective: During the project work has been developed The handbook "Landfill Gas Energy Technologies" in two languages (English and Polish). This handbook intends to address, in a comprehensive manner, the practical methods of using the landfill gas to generate energy. Handbook: PROJEKTY REALIZOWANE W RAMACH GMI Wstępne studium wykonalności inwestycji jako kamień milowy w procesie decyzyjnym. Stworzenie programu komputerowego do oceny ekonomicznej projektów energetycznego zagospodarowania gazu składowiskowego Cel projektu: Stworzenie przyjaznego użytkownikowi systemu wsparcia projektów energetycznego zagospodarowania gazu składowiskowego. Stworzony program komputerowy składa się z 3 elementów: 1. Oceny ilości gazu składowiskowego na potrzeby energetyczne. 2. Obliczania całkowitej energii uzyskanej z gazu składowiskowego i wyboru technologii odbioru gazu oraz wykorzystania energetycznego gazu. 3. Analizy finansowej. Program można pobrać ze strony: GMI PROJECTS IMPLEMENTED BY INIG Pre-feasibility study as a milestone in decision process. Creating of computer support system for economical assessment of LFGE projects Project objective: Development of user friendly system for providing support for economical assessment of LFGE project. Computer support system is composed of 3 items: 1. Evaluation of landfill gas quantity for energy usage. 2. Calculation of total energy from landfill gas and selection of gas collection technology and landfill gas energy utilization. 3. Financial and economic analysis and project environmental impact. Download:

29 PROJEKTY REALIZOWANE W RAMACH GMI Sektor rolniczy w Polsce: Ocena możliwości pozyskania metanu z odpadów hodowli zwierzęcej Cel projektu: Zebranie informacji na temat gospodarstw hodowli zwierzęcej istniejących w Polsce jako źródła materii organicznej. Dane zawierają przede wszystkim informację o: liczbie zwierząt hodowanych w gospodarstwach, szacunkowej ilości biogazu możliwej do pozyskania z odpadów. Raporty i baza danych (lipiec 2014): GMI PROJECTS IMPLEMENTED BY INIG Agricultural waste sector in Poland: Assessment of the opportunities for methane recovery from livestock farms wastes. Project objective: This project will mainly focus on livestock farms as a source of organic matter. Objective of the project is to create a database containing information on livestock farms in Poland. Data collected will contain mainly: number of animals in the farms, estimated amount of biogas produce from wastes. Project reports and database (July 2014): Dziękuję za uwagę. Thank you for attention. Kontakt: Piotr Klimek Instytutu Nafty i Gazu - Państwowy Instytut Badawczy Zakładu Ocen Środowiskowych Contact: Piotr Klimek Oil and Gas Institute National Research Institute Environmental Assessments Department

30

31 Vireo Energy Polska Sp. z o.o. Warsztaty Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce Studium przypadku energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego doświadczenia w prowadzeniu projektów Robert Domaradzki Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy Kraków, 13 czerwca 2014

32

33 Vireo Energy Polska Sp. z o.o. Vireo Energy PolskaSp. z o.o. Warsztaty Energetyczne wykorzystanie gazu składowiskowego w Polsce Studium przypadku energetycznego wykorzystania gazu składowiskowego doświadczenia w prowadzeniu projektów Robert Domaradzki Workshop Landfill Gas to Energy in Poland Landfill Gas to Energy Case Study Experience in Projects Implementing Robert Domaradzki Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy Kraków, 13 czerwca 2014 Oil and Gas Institute National Research Institute Krakow, 13 June 2014 Vireo Energy w Polsce Vireo Energy in Poland Vireo Energy Polska Sp. z o.o. została utworzona w 2010 roku w celu budowy i eksploatacji projektów bioenergetycznych opartych o konwersję odpadów i substratów o niskiej wartości na energię odnawialną (en. elektryczna, ciepło, gaz) Pierwszy etap rozwoju instalacje gazu składowiskowego (LFG) Dotychczas zrealizowano 5 projektów, z których 4 funkcjonuje na stabilnym poziomie a jeden zamknięto ze względu na małą ilość gazu Vireo Energy jest częścią grupy Kinnevik, szwedzkiej spółki inwestycyjnej o rynkowej wartości aktywów ok. 5 mld EUR w spółkach i holdingach działających na całym świecie (telekomunikacja, online, opakowania, rolnictwo) Kluczowe kraje dla działalności oprócz Polski to Białoruś (LFG), Rumunia (AD) oraz Rosja (LFG) Kierunki rozwoju LFG, AD biogaz, inne projekty typu odpady na energię VireoEnergy Poland Sp. zo.o. was formed in 2010 to build and operate bioenergy projects based on the conversion of waste and low-value feedstock for renewable energy (electricity, heat, gas) The first stage of development - landfill gas (LFG) projects 5 projects have been completed, 4 of which operate at thestable level and one was closed due to the small amount of gas Vireo Energy is part of the Kinnevikgroup, the Swedish investment company with a market value of assets appr. EUR 5 billion inholdingcompanies operating around the world (telecommunications, online, packaging, agriculture) Key countries of activity apart from Poland are Belarus (LFG), Romania (AD) and Russia (LFG) Main developments - LFG, AD biogas, other waste to energy projects

34 Vireo Energy w Polsce Vireo Energy in Poland LFG Kozodrza Rusko Zabrze Lubin Moc zainstalowana [MWe] Silnik J kwe J kwe J kwe Deutz 170 kwe Petra (Perkins) 482 KWe Cat 1100 kwe Ilość studni 115 pionowych 55 pionowych 60 pionowych 75 pionowych 3 horyzontalnych Installed capacity [MW] Engine LFG Kozodrza Rusko Zabrze Lubin J kw J kw J kw Deutz 170 kw Petra (Perkins) 482 KW Cat 1100 kw Number of wells 115 vertical 55 vertical 60 vertical 75 vertical 3 horizontal Doświadczenia z realizacji projektów LFG Szczególnie istotne przy realizacji projektów LFG Dobór wykonawców ze względu na swoją specyfikę, szczególnie wrażliwe obszary to wiercenie studni, systemy odwodnień oraz wykonywanie wykopów pod rurociągi Dobra współpraca ze składowiskiem budując elementy odbierające i transportujące gaz ze złoża odpadów ingerujemy w pracę składowiska. Szczególnie ważne staje się uzgodnienie, a później realizacja długo- i krótkookresowego harmonogramu aby zapewnić bezkonfliktową współpracę Trafne określenie rozmieszczenia i rodzaju studni i odwodnienia systemu dla maksymalnego poboru gazu Experience with the implementation of LFG projects Exceptionally important in the implementation of LFG projects Selection of contractors -because of its specificity, especially sensitive areas are drilling wells, drainage systems and the construction of the pipeline trenches Good co-operation with the landfill when building elements of gas reception and transportation, the company interfere in the work of the landfill. Particularly important is to agreeand then execute the long-and short-term schedules to ensure peacefull cooperation Accurate determination of the position and type of wells and drainage system for maximum gas collection Przeszkody/problemy napotkane na etapie przygotowywania inwestycji i budowy W przypadku jednej z inwestycji wymagane było przygotowanie tzw. raportu środowiskowego przedłużającego okres przygotowania inwestycji o 2-3 miesiące -> łatwiej spełnić nieuprawnione żądanie niż wchodzić w spór prawny Presja ze strony właścicieli składowiska na uzgodnienie wysokich opłat za korzystanie ze składowiska Obstacles / problems encountered during project preparation and construction In case of one of the investments, it was required to prepare so-called environmental report, which extended the period of investment preparation for 2-3 months -> easier to meet untitled demands than enter into the legal dispute Pressure from landfill owners to agree on the high fees for the use of landfill

35 Doświadczenia z eksploatacji projektów LFG Przeszkody/problemy/wyzwania napotkane na etapie eksploatacji Wysoki stopień zanieczyszczenia gazu przez siarkowodór i siloksany koszty oczyszczania (np. metodą adsorpcji na węglu aktywnym) zbyt wysokie lub nieefektywne z doświadczeń Vireo wynika, że bardziej korzystne jest ponoszenie dodatkowych kosztów eksploatacyjnych (częstsza wymiana oleju, czyszczenie silników) niż ponoszenie nakładów i kosztów obsługi technologii oczyszczania Zapychanie się studni (ze względu na dużą zawartość foli w odpadach i wyższego poziomu odcieków) Niszczenie studni na skutek nierównomiernego osiadania składowiska, rzadziej niestarannej eksploatacji pomocne stosowanie rurociągu kondensacyjnego (gumowego) przy połączeniu studni Nierównomierne osiadanie składowiska powoduje tzw. syfony, czyli niedrożność rurociągów Konieczność podwyższania studni z głowicą nad ziemią w sytuacji podnoszenia się poziomu składowiska Dobór właściwego serwisu dla uniknięcia niepotrzebnych przestojów, dobór firmy serwisowej dysponującej magazynem części. Gwarantowane umową rekompensowanie poniesionych strat w przypadku dłuższych przestojów Experiences of LFG projects Obstacles / problems / challenges encountered during operation The high degree of contamination of the gas by hydrogen sulphide and siloxanes treatment costs (eg, by adsorption on activated carbon) too high or inefficient -with practical experience Vireo is more advantageous to incur additional operating costs (more frequent oil changes, cleaning engines) than incurring expenditures and operating costs of purification technology Clogging of the wells (due to the high content of the foiland a high level of leachatein the waste) The destruction of wells due to irregularsettling of the landfill, less due to careless operation helpfull use of condensing pipe made of rubber when connecting wells Irregular settling of the landfill causes so called traps or blockage of pipelines The need to bring up the well head in a situation of raising the level of landfill Selectionthe right servicecompany-to avoid unnecessary downtimes, the selection of a service company disposing the spare parts warehouse. In the case of longer downtime, compensation of the loses ensured by the agreement Doświadczenia z eksploatacji projektów LFG Relacje z zakładem energetycznym Mimo generalnie wysokiego poziomu znajomości prawa i procedur przez OSD, pojawiły się znaczące opóźnienia przy odbiorze jednej z instalacji, wynikające z nieznajomości procedur lub braku wystarczającej liczby personelu u OSD (odbiory wielokrotnie przekładane, długi czas na sporządzenie protokołu) W przypadku zwiększania mocy instalacji, konieczność uzgodnienia z zakładem energetycznym i uzyskania rozszerzenia koncesji URE przed uzyskaniem rozszerzenia koncesji URE, wyprodukowana (dodatkowa) energia jest traktowana jako tzw. en.czarna Opłata za bilansowanie Sprzedaż energii elektrycznej do odbiorcy innego niż sprzedawca zobowiązany Experiences of LFG projects Relations with the power company Despite the generally high level of knowledge of the law and procedures by the OSD, there were significant delays in the receipt of one of the installation resulting from unawareness of the law and the procedures or lack of a sufficient number of personnel in the OSD (reception many timespostponed, long time to draw up a protocol) In the case of increasing the plant's capacity, a need to get agreement from the utility company and obtaining an extension of the URE (Energy Regulatory Office) licence prior to obtaining an URE license, produced (additional) energy is treated as so called black energy Balancing fee Sales of electricity to the recipient other than the obligated seller Prawa majątkowe Sprzedaż poprzez dom maklerski na TGE na sesji giełdowej lub poprzez transakcję pozasesyjną ze wskazanym kontrahentem po umówionej cenie Sprzedaż w oparciu o umowę z wyznaczonym korytarzem cenowym w stosunku do indexu OZEX_A w przypadku gdy cena rynkowa wyższa niż max. z korytarza, utrata przychodów z drugiej strony, gwarancja minimalnej ceny w przypadku spadku wartości praw poniżej ceny z korytarza Property rights Sales through a brokerage house on the TGE(Polish Power Exchange)on the trading session or through OTC transactions with the indicated counterparty on the agreed price Sales on the basis of an agreement with a designated price range (corridor) compared to the index OZEX_A if the market price is higher than the max. range, loss of revenue on the other hand, guarantee of minimum price in case of price decline below agreed corridor

36 LFG a projekt ustawy OZE Wsparcie 15 lat od momentu wprowadzenia energii do sieci elektroenergetycznej po raz pierwszy Brak mechanizmów stabilizacji cen na poziomach zbliżonych do opłaty zastępczej Ryzyko ustalenia przez MG ceny referencyjnej nie odzwierciedlającej realnych kosztów prowadzenia instalacji (IEO, 200 PLN/MWh), dla chętnych do przejścia na system aukcyjny LFG and a draft law aboutres 15 years supportsince thedateof firstsupplyof electricity to the grid There are no mechanisms to stabilize prices at the levelsclose to the substitution fee Risk of settingby the Ministry of Economy the reference price not reflecting the real costs of running the installation (IEO, 200 PLN / MWh), for those operators thatto move to the auction system Inne istotne aspekty działalności Trudności związane z uzyskaniem odbiorcy ciepła (suszenie drewna, paliwa alternatywnego itp.) Brak długoterminowej wizji wspierania kogeneracji Other important aspects of business Difficulties associated with obtaining the recipient of heat (drying, alternative fuel, etc.) No long-term vision of the promotion of cogeneration Ciekawostka Pożary w Polsce zdarzają się sporadycznie, głównie dzięki uważnemu podejściu zarządzających składowiskami i poważnych konsekwencji prawnych związanych z emisją szkodliwych substancji na Wschodzie, pożar jest najtańszą formą kompaktowania Curious detail Fires in Poland occur sporadically mainly due tocareful management of the landfills and serious legal consequences associated with the emission of harmful substances in the East, the fire is the cheapest form oflandfill compacting

37 Dziękuje za uwagę Thank you for your attention Robert Domaradzki Dyrektor Zarządzający Tel Robert Domaradzki Managing Director Phone Michał Pluciński Menedżer ds. rozwoju Tel Michał Pluciński Development Manager Phone Vireo Energy Polska Sp. z o.o. ul. Wspólna 50/ Warszawa Vireo Energy Polska Sp. z o.o. Wspólna Str. 50/ Warszawa

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51 TECHNICZNE ASPEKTY ENERGETYCZNEGO WYKORZYSTANIA BIOGAZU Paweł Dobosz Hedeselskabet Sp.z o.o.

52

53 TECHNICZNE ASPEKTY ENERGETYCZNEGO WYKORZYSTANIA BIOGAZU Paweł Dobosz Hedeselskabet Sp.z o.o. TECHNICAL ASPECTS OF LANDFILL GAS TO ENERGY PROJECTS Paweł Dobosz Hedeselskabet Sp.z o.o. INSTALACJE HEDESELSKABET W POLSCE HEDESELSKABET PROJECTS IN POLAND Lokalizacja Sosnowiec Łęgajny Łubna Liczba układów CHP Producent silnika GE Jenbacher GE Jenbacher GE Jenbacher Typ silnika JMS 316 GS-B.L. JMS 312 GS-B.L. 3 x JMS 316 GS-B.L. 1 x JMS 320 GS-B.L. Moc jednostek CHP 836 kw el. 986 kw ciepl. 636 kw el. 700 kw ciepl. 3 x 836 kw el. 3 x 986 kw ciepl. Location Sosnowiec Łęgajny Łubna Number of CHP units Engine manufacturer GE Jenbacher GE Jenbacher GE Jenbacher Type of engine JMS 316 GS-B.L. JMS 312 GS-B.L. 3 x JMS 316 GS-B.L. 1 x JMS 320 GS-B.L. Power of CHP units 836 kw el. 986 kw heat 636 kw el. 700 kw heat 3 x 836 kw el. 3 x 986 kw heat 3 4

54 SCHEMAT INSTALACJI ENERGETYCZNEGO PRZET WARZANIA BIOGAZU SKŁADOWISKOWEGO INSTALATION DIAGRAM OF LANDFILL GAS ENERGY PROCESS SYSTEM EKSTRAKCYJNY BIOGAZU BIOGAS EXTRACTION SYSTEM 1. odwiert 2. perforowana rura PEHD 3. filtr żwirowy 4. obejmy centrujące 5. korek uszczelniający 6. zaślepka 7. odgałęzienie siodłowe 1. Borehole 2. Perforated pipe PEHD 3. Gravel 4. Centering clamp 5. Sealing plug 6. Plug 7. Branch units

55 T YPY STUDNI EKSTRAKCYJNYCH T YPES OF EXTRACTION WELLS A studnia standardowa, B -studnia z hermetyczną osłoną, C studnia z głowicą teleskopową A standard well, B -well with airtight cover, C well head telescopic CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA SPRAWNOŚC SYSTEMU EKSTRAKCYJNEGO BIOGAZU FACTORS AFFECTING THE EFFICIENCY OF BIOGAS EXTRACTION SYSTEM 1. Charakterystyka składowiska - wiek składowiska - eksploatacja (czynne/zamknięte) - rodzaj i ilość zdeponowanych odpadów - budowa składowiska - obecność drenażu odwadniającego - gospodarka odpadami na składowisku - obecność warstw uszczelniających 2. Zawartość wody w odpadach 3. Osiadanie 4. Warunki pogodowe 5. Regularność konserwacji instalacji odgazowania 1. Characteristics of landfill - the age of the landfill - operation (open / closed) - the type and quantity of waste deposited - construction of landfill - the presence of drainage - waste management at the landfill - the presence of sealing layers 2. The water content in the waste 3. Subsidence 4. Weather conditions 5. Regularity of degassing installation maintenance

56 USZKODZENIA SYSTEMU EKSTRAKCYJNEGO DAMAGE TO THE EXTRACTION SYSTEM Do częstych, negatywnych zjawisk wpływających na sprawność instalacji należą: 1. Uszkodzenia mechaniczne studni oraz przewodów ssących na skutek naprężeń spowodowanych osiadaniem bryły składowiska. 2. Zawadnianie studni oraz przewodów ssących na skutek zbyt dużej zawartości wody w bryle składowiska. For frequent adverse events affecting the efficiency of the system include: 1. Mechanical damage wells and suction hoses due to stress caused by settling of solids landfill. 2.Floodingwellsandsuctionhosesduetotoohighwatercontent inthebodyofthelandfill. CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA WYDAJNOŚĆ SYSTEMU UT YLIZACJI I PRZET WARZANIA BIOGAZU FACTORS AFFECTING THE EFFICIENCY OF THE SYSTEM UTILIZATION AND PROCESSING OF BIOGAS Dostępność biogazu Skład biogazu Zanieczyszczenia zawarte w biogazie Odbiór energii z układu kogeneracyjnego Konserwacja/części zamienne Availability of biogas Composition of biogas Impurities contained in the biogas Energy collection from the cogeneration Maintenance / spare parts

57 OBSŁUGA I KONSERWACJA OPERATION AND MAINTENANCE OBSERVE -LISTEN -FEEL OBSERVE -LISTEN -FEEL Bieżąca kontrola widocznych elementów układu ekstrakcyjnego Kontrola drożności przewodów ssących Przedmuchy wsteczne przewodów ssących (usuwanie korków wodnych) Bieżące odwadnianie instalacji Stałe monitorowanie składu biogazu w poszczególnych studniach Monitorowanie pracy wszystkich elementów układu kogeneracyjnego. Current control of the visible elements of the extraction system Checking patency of suction hoses Blow-back-suction hoses (removal of water plugs) Current drainage installation Constant monitoring of the composition of biogas in individual wells Monitoring of all elements of the cogeneration system. PRZESYŁ ENERGII ENERGY TRANSMISSION Konserwacja układu przesyłu ciepła - wymienniki ciepła - chłodnice awaryjne Kontrola układu wyprowadzenia energii elektrycznej. Niekorzystnym zjawiskiem ograniczającym sprawność układu kogeneracyjnego są przerwy w odbiorze energii elektrycznej i cieplnej spowodowane przez operatorów sieci elektroenergetycznych oraz odbiorców energii cieplnej. Maintenance of the heat transmission - heat exchangers - emergency coolers Control the output of electricity. Negative factor limiting the efficiency of the cogeneration system are gaps in collection of electricity and heat caused by power grid operators and consumers of thermal energy.

58 Dziękuję za uwagę Thank you for your attention

GLOBAL METHANE INITIATIVE PARTNERSHIP-WIDE MEETING 12-14.10.2011 Kraków, Poland

GLOBAL METHANE INITIATIVE PARTNERSHIP-WIDE MEETING 12-14.10.2011 Kraków, Poland GLOBAL METHANE INITIATIVE PARTNERSHIP-WIDE MEETING 12-14.10.2011 Kraków, Poland INSTITUTE OF TECHNOLOGY AND LIVE SCIENCES POZNAŃ BRANCH Department of Environmental Management in Livestock Buildings and

Bardziej szczegółowo

Economical utilization of coal bed methane emitted during exploitation of coal seams energetic and environmental aspects

Economical utilization of coal bed methane emitted during exploitation of coal seams energetic and environmental aspects Economical utilization of coal bed methane emitted during exploitation of coal seams energetic and environmental aspects President of The Board mgr inż. Roman Łój Katowicki Holding Węglowy S.A. Katowicki

Bardziej szczegółowo

Doœwiadczenia zwi¹zane z energetycznym wykorzystaniem biogazu ze sk³adowisk odpadów komunalnych

Doœwiadczenia zwi¹zane z energetycznym wykorzystaniem biogazu ze sk³adowisk odpadów komunalnych POLITYKA ENERGETYCZNA Tom 11 Zeszyt 2 2008 PL ISSN 1429-6675 Jerzy DUDEK*, Piotr KLIMEK* Doœwiadczenia zwi¹zane z energetycznym wykorzystaniem biogazu ze sk³adowisk odpadów komunalnych STRESZCZENIE. W

Bardziej szczegółowo

System optymalizacji produkcji energii

System optymalizacji produkcji energii System optymalizacji produkcji energii Produkcja energii jest skomplikowanym procesem na który wpływa wiele czynników, optymalizacja jest niezbędna, bieżąca informacja o kosztach i możliwościach wykorzystania

Bardziej szczegółowo

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ Part-financed by EU South Baltic Programme w w w. p t m e w. p l PROSPECTS OF THE OFFSHORE WIND ENERGY DEVELOPMENT IN POLAND - OFFSHORE WIND INDUSTRY IN THE COASTAL CITIES AND PORT AREAS PORTS AS LOGISTICS

Bardziej szczegółowo

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project:

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project: Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Title of the project - System of the heat storage at different temperature level. Krótki opis projektu: Opracowanie systemu akumulacji ciepła

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o.

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Miejsce odbywania stażu / Legal address Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw Stanowisko, obszar działania/

Bardziej szczegółowo

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

POLISH ELEVATOR MARKET ONE YEAR AFTER JOINING EU

POLISH ELEVATOR MARKET ONE YEAR AFTER JOINING EU POLISH ELEVATOR MARKET ONE YEAR AFTER JOINING EU by Marek Oppeln-Bronikowski, 17 of March 2005, Brussels POLISH ECONOMICAL SITUATION POLISH ECONOMICAL SITUATION REAL ECONOMY: YEAR GDP CPI year-end Investment

Bardziej szczegółowo

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce Sustainable Urban Mobility Planning Poland Wprowadzenie Introduction Wyzwania polityki UE w zakresie transportu miejskiego Zatłoczenie centrów miast

Bardziej szczegółowo

Implementation of the JEREMIE initiative in Poland. Prague, 8 November 2011

Implementation of the JEREMIE initiative in Poland. Prague, 8 November 2011 Implementation of the JEREMIE initiative in Poland Prague, 8 November 2011 Poland - main beneficiary of EU structural funds - 20% of allocation within cohesion policy (EUR 67 bln) Over EUR 10 bln of NSRF

Bardziej szczegółowo

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Projekt finansowany Fundusze Europejskie z budżetu państwa dla rozwoju oraz ze Polski środków Wschodniej Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Current state of biogas production in Poland

Current state of biogas production in Poland Aktualna sytuacja produkcji biogazu w Polsce Current state of biogas production in Poland Magdalena Papajewska Project Development Manager 30-05-2012 Kraków BIOGAS IN POLAND Region of Poland Wastewater

Bardziej szczegółowo

No matter how much you have, it matters how much you need

No matter how much you have, it matters how much you need CSR STRATEGY KANCELARIA FINANSOWA TRITUM GROUP SP. Z O.O. No matter how much you have, it matters how much you need Kancelaria Finansowa Tritum Group Sp. z o.o. was established in 2007 we build trust among

Bardziej szczegółowo

Gaz składowiskowy jako źródło energii odnawialnej. Instalacja odgazowania w Spółce NOVA w Nowym Sączu. dr inż. Józef Ciuła NOVA Spółka z o.o.

Gaz składowiskowy jako źródło energii odnawialnej. Instalacja odgazowania w Spółce NOVA w Nowym Sączu. dr inż. Józef Ciuła NOVA Spółka z o.o. Gaz składowiskowy jako źródło energii odnawialnej. Instalacja odgazowania w Spółce NOVA w Nowym Sączu. dr inż. Józef Ciuła NOVA Spółka z o.o. Gaz składowiskowy - powstaje w procesie biologicznego rozkładu

Bardziej szczegółowo

Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia

Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia Katedra Rynku Transportowego Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia dr Marcin Wołek Department of Transportation Market University of Gdansk Warsaw,

Bardziej szczegółowo

Tworzenie zintegrowanych strategii miejskich. Creation of integrated urban strategies? the example of the Krakow Functional Area

Tworzenie zintegrowanych strategii miejskich. Creation of integrated urban strategies? the example of the Krakow Functional Area ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ OBSZARÓW MIEJSKICH W KRAJACH CZŁONKOWSKICH UE W LATACH 2014-2020 29 września 1 października 2015 r. Sesja warsztatowa - Zintegrowane Strategie Miejskie tworzenie i realizacja Tworzenie

Bardziej szczegółowo

Effective Governance of Education at the Local Level

Effective Governance of Education at the Local Level Effective Governance of Education at the Local Level Opening presentation at joint Polish Ministry OECD conference April 16, 2012, Warsaw Mirosław Sielatycki Ministry of National Education Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

EGARA 2011. Adam Małyszko FORS. POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r

EGARA 2011. Adam Małyszko FORS. POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r EGARA 2011 Adam Małyszko FORS POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r HISTORIA ELV / HISTORY ELV 1992r. 5 Program działań na rzecz ochrony środowiska / EAP (Environmental Action Plan) 1994r. Strategia dobrowolnego

Bardziej szczegółowo

ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND

ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND 2014 WWW.ADVICERO.EU RETAIL MARKET IN POLAND The Polish retail market enjoyed substantial development in recent years and is expected to continue growing in the near

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł)

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) Financial support for start-uppres Where to get money? - Equity - Credit - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) - only for unymployed people - the company must operate minimum

Bardziej szczegółowo

EN/PL COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION. Brussels, 25 March 2014. 8148/14 Interinstitutional File: 2014/0011 (COD)

EN/PL COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION. Brussels, 25 March 2014. 8148/14 Interinstitutional File: 2014/0011 (COD) COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION Brussels, 25 March 2014 8148/14 Interinstitutional File: 2014/0011 (COD) CLIMA 30 ENV 318 MI 307 IND 117 ENER 142 ECOFIN 305 TRANS 175 COMPET 191 CODEC 893 INST 173 PARLNAT

Bardziej szczegółowo

Stefan ACH* S OWA KLUCZOWE: gaz z odmetanowania kopalñ, uk³ad kogeneracyjny, Wspólne Wdro enia

Stefan ACH* S OWA KLUCZOWE: gaz z odmetanowania kopalñ, uk³ad kogeneracyjny, Wspólne Wdro enia Materia³y XXV Konferencji z cyklu Zagadnienia surowców energetycznych i energii w gospodarce krajowej Zakopane, 9 12.10.2011 r. Stefan ACH* Doœwiadczenia kopalni Borynia w zagospodarowaniu gazu z odmetanowania

Bardziej szczegółowo

Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii

Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii Wsparcie Odnawialnych Źródeł Energii mgr inż. Robert Niewadzik główny specjalista Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie Szczecin, 2012 2020 = 3 x 20% Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

Opportunities Możliwości Resourcefulness Potencjał

Opportunities Możliwości Resourcefulness Potencjał Opportunities Możliwości Resourcefulness Potencjał Poland is a nation rich in history, culture, and tradition, undergoing tremendous change. Polska jest krajem bogatym w historię, kulturę i tradycję, przechodzącym

Bardziej szczegółowo

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI O tym, dlaczego warto budować pasywnie, komu budownictwo pasywne się opłaca, a kto się go boi, z architektem, Cezarym Sankowskim, rozmawia

Bardziej szczegółowo

Clinical Trials. Anna Dziąg, MD, ąg,, Associate Director Site Start Up Quintiles

Clinical Trials. Anna Dziąg, MD, ąg,, Associate Director Site Start Up Quintiles Polandchallenges in Clinical Trials Anna Dziąg, MD, ąg,, Associate Director Site Start Up Quintiles Poland- legislation 1996-2003 Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r o zawodach lekarza i lekarza dentysty, z

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name. Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw

PROGRAM STAŻU. IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name. Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Miejsce odbywania stażu / Legal address Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw Stanowisko, obszar działania/

Bardziej szczegółowo

Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER

Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER Samorządowa jednostka organizacyjna Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER Institute for Territorial Development / Climate-Kic 1 PRZEMYSŁAW MALCZEWSKI LOWER SILESIA COORDINATOR OF REGIONAL ACTIVITY AFFILIATED

Bardziej szczegółowo

OFERTA REKLAMOWA. advertisement offer

OFERTA REKLAMOWA. advertisement offer OFERTA REKLAMOWA 2015 advertisement offer LICZBY GRAMWZIELONE.PL FACTS & FIGURES 5 LAT NA RYNKU YEARS ON THE MARKET 1 POZYCJA NA RYNKU MEDIÓW W POLSCE DEDYKOWANYCH ENERGII ODNAWIALNEJ NO 1 POSITION AMONG

Bardziej szczegółowo

Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) www.viaregiaplus.eu

Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) www.viaregiaplus.eu Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) THE ANALYSIS CONCERNING THE DESIGNATION OF THE ROUTE THAT INTEGRATES THE SOUTH OF THE LOWER SILESIA PROVINCE TOGETHER WITH NORTH - SOUTHLINKS Analiza

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH Studia I stopnia stacjonarne i niestacjonarne Kierunek Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze Specjalność PROGRAM OF BACHELOR STUDIES Graduate profile Graduate has a general theoretical knowledge in the field

Bardziej szczegółowo

TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH

TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH INŻYNIERIA W ROLNICTWIE. MONOGRAFIE 16 ENGINEERING IN AGRICULTURE. MONOGRAPHS 16 WIESŁAW GOLKA TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH TRANSPORTATION IN RURAL FAMILY FARMS Falenty 2014 WYDAWNICTWO

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi SNMP Protocol The Simple Network Management Protocol (SNMP) is an application layer protocol that facilitates the exchange of management information between network devices. It is part of the Transmission

Bardziej szczegółowo

Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski. dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r.

Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski. dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r. Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r. Polskie Towarzystwo Elektrociepłowni Zawodowych Rola kogeneracji w osiąganiu

Bardziej szczegółowo

1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014

1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014 25 LAT 27 LAT 1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014 nasi klienci dobrze trafili... get your swing on with us... www.dyskret.com.pl 30-023 Kraków, ul. Mazowiecka 131 tel. +48 12 423 31 00, office@dyskret.com.pl

Bardziej szczegółowo

Innowacyjna technologia instalacji turbin wiatrowych z zastosowaniem

Innowacyjna technologia instalacji turbin wiatrowych z zastosowaniem Innowacyjna technologia instalacji turbin wiatrowych z zastosowaniem Ŝurawia GTK1100 Poznań, 24-11-2010 Igor Pawela Forum Czystej Energii Innowacyjna technologia instalacji turbin wiatrowych z zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

VII Międzynarodowej Konferencji CIEPŁOWNICTWO 2010 Wrocław

VII Międzynarodowej Konferencji CIEPŁOWNICTWO 2010 Wrocław VII Międzynarodowej Konferencji CIEPŁOWNICTWO 2010 Wrocław Produkcja energii przez Fortum: 40% źródła odnawialne, 84% wolne od CO 2 Produkcja energii Produkcja ciepła Hydro power 37% Biomass fuels 25%

Bardziej szczegółowo

Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8)

Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8) Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8) Name, Affiliation Krzysztof Wojdyga, Marcin Lec, Rafal Laskowski Warsaw University of technology E-mail krzysztof.wojdyga@is.pw.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL. June 2013

Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL. June 2013 Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL June 2013 KEY FACTS ON THE SECTOR KEY FACTS ON THE SECTOR 110 000 No. of employees in foreign capital BPO/ITO, SSC and R&D centres

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland

Cracow University of Economics Poland Cracow University of Economics Poland Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Keynote Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit,

Bardziej szczegółowo

PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE

PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE FORUM BRANŻOWYCH ORGANIZACJI GOSPODARCZYCH PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE SZANSA DLA INNOWACJI CZY ZAGROŻENIE DLA GOSPODARKI? STANOWISKO PRZEMYSŁU ANDRZEJ WERKOWSKI PRZEWODNICZĄCY FORUM CO2 WARSZAWA,

Bardziej szczegółowo

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy Definition: WHAT DOES THE SPECIAL ECONOMIC ZONE MEAN? THE SPECIAL ECONOMIC ZONE IS THE SEPERATED AREA WITH ATTRACTIVE TAX

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O

PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland Stanowisko, obszar działania Młodszy Koordynator Zarządzania Bazą

Bardziej szczegółowo

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond.

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond. Project CARETRAINING PROJECT EVALUATION QUESTIONNAIRE Projekt CARETRAINING KWESTIONARIUSZ EWALUACJI PROJEKTU Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project

Bardziej szczegółowo

Biogas buses of Scania

Biogas buses of Scania Zdzisław CHŁOPEK PTNSS-2012-SS1-135 Biogas buses of Scania The paper presents the design and performance characteristics of Scania engines fueled by biogas: OC9G04 and G05OC9. These are five cylinders

Bardziej szczegółowo

III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE 26 29.04.2015 POLAND European Ecotourism: facing global challenges

III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE 26 29.04.2015 POLAND European Ecotourism: facing global challenges www.european-ecotourism.pl registration: office@european-ecotourism.pl enquires: biuro@sie.org.pl tel. +48 725 994 964 Social Ecological Institute is pleased to invite to III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE

Bardziej szczegółowo

Dublin Waste to Energy Project

Dublin Waste to Energy Project Dublin Waste to Energy Project an Irish environmental PPP Irlandzki projekt w formule PPP 1 st October 2008 1 października 2008 r. Jeff Austin austin@durangobrowne.ie Project Surroundings Otoczenie projektu

Bardziej szczegółowo

SIŁA EKSPORTU POLSKIEJ BRANŻY KOSMETYCZNEJ

SIŁA EKSPORTU POLSKIEJ BRANŻY KOSMETYCZNEJ SIŁA EKSPORTU POLSKIEJ BRANŻY KOSMETYCZNEJ THE POWER OF EXPORT IN POLISH COSMETICS INDUSTRY KATARZYNA OLĘDZKA Brand Manager Verona Products Professional AGENDA 1. Branża kosmetyczna w Polsce i na świecie

Bardziej szczegółowo

POLITYKA PRYWATNOŚCI / PRIVACY POLICY

POLITYKA PRYWATNOŚCI / PRIVACY POLICY POLITYKA PRYWATNOŚCI / PRIVACY POLICY TeleTrade DJ International Consulting Ltd Sierpień 2013 2011-2014 TeleTrade-DJ International Consulting Ltd. 1 Polityka Prywatności Privacy Policy Niniejsza Polityka

Bardziej szczegółowo

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management Poznań, 2012, September 20th Doctor Anna Scheibe adiunct in the Department of Economic Sciences PROJECT Syllabus for course Global Marketing on the study program: Management I. General information 1. Name

Bardziej szczegółowo

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami Seweryn SPAŁEK Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami MONOGRAFIA Wydawnictwo Politechniki Śląskiej Gliwice 2004 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 1. ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI W ORGANIZACJI 13 1.1. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Badania i geotermalne projekty inwestycyjne w Polsce przegląd

Badania i geotermalne projekty inwestycyjne w Polsce przegląd INSTYTUT GOSPODARKI SUROWCAMI MINERALNYMI I ENERGIĄ POLSKIEJ AKADEMII NAUK MINERAL AND ENERGY ECONOMY RESEARCH INSTITUTE OF THE POLISH ACADEMY OF SCIENCES Badania i geotermalne projekty inwestycyjne w

Bardziej szczegółowo

Energia w Szwecji. Warszawa, 5 maja 2011r. Józef Neterowicz Radscan Intervex/ Związek Powiatów Polskich 602 787 787 jozef.neterowicz@radscan.

Energia w Szwecji. Warszawa, 5 maja 2011r. Józef Neterowicz Radscan Intervex/ Związek Powiatów Polskich 602 787 787 jozef.neterowicz@radscan. Energia w Szwecji Warszawa, 5 maja 2011r. Józef Neterowicz Radscan Intervex/ Związek Powiatów Polskich 602 787 787 jozef.neterowicz@radscan.se Gunnar Haglund, Ambasada Szwecji 606 28 89 57 gunnar.haglund@foreign.ministry.se

Bardziej szczegółowo

Wytwarzanie energii elektrycznej i ciepła z odpadów Wartość dodana

Wytwarzanie energii elektrycznej i ciepła z odpadów Wartość dodana Wytwarzanie energii elektrycznej i ciepła z odpadów Wartość dodana Eddie Johansson Rindi Energi www.rindi.se www.rindi.se Inteligentne miasto potrzbuje zarówno rozwiązań technicznych jak i politycznych!

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT 2. The 44 th International Biometrical Colloquium and IV Polish-Portuguese Workshop on Biometry. Conference information:

KOMUNIKAT 2. The 44 th International Biometrical Colloquium and IV Polish-Portuguese Workshop on Biometry. Conference information: AT 1 KOMUNIKAT 2 The 44 th International Biometrical Colloquium and IV Polish-Portuguese Workshop on Biometry Conference information: AT 1 PLACE OF CONFERENCE Address: ACH - DS "Krakowiak" 30-150 Kraków

Bardziej szczegółowo

Wstępne studium wykonalności inwestycji energetycznego zagospodarowania gazu składowiskowego Pre-feasibility Study of Landfill Gas to Energy Projects

Wstępne studium wykonalności inwestycji energetycznego zagospodarowania gazu składowiskowego Pre-feasibility Study of Landfill Gas to Energy Projects Wstępne studium wykonalności inwestycji energetycznego zagospodarowania gazu składowiskowego Pre-feasibility Study of Landfill Gas to Energy Projects Kraków, 4 grudnia 2012 Kraków, 4 th December 2012 Instytut

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU

PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU Ekonomia i Środowisko 2 (49) 2014 Tadeusz Pindór Mariusz Trela PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU Tadeusz Pindór, dr hab. inż. Akademia Górniczo-Hutnicza Mariusz

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers 1 z 7 2015-05-14 18:32 Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers Tworzenie ankiety Udostępnianie

Bardziej szczegółowo

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Time for changes! Vocational activisation young unemployed people aged 15 to 24 Projekt location Ząbkowice Śląskie project produced in cooperation with Poviat Labour Office

Bardziej szczegółowo

Adam Kozierkiewicz JASPERS

Adam Kozierkiewicz JASPERS Adam Kozierkiewicz JASPERS Europa 2020 Flagship initiatives Priorities Targets Digital agenda for Europe Innovation Union Youth on the move Resource efficient Europe An industrial policy for the globalisation

Bardziej szczegółowo

Employment. Number of employees employed on a contract of employment by gender in 2012. Company

Employment. Number of employees employed on a contract of employment by gender in 2012. Company Im not found /sites/eneacsr2012.mess-asp.com/themes/eneacsr2012/img/enea.jpg Employt Capital Group is one of the largest companies in the energy industry. Therefore it has an influence, as an employer,

Bardziej szczegółowo

PRODUCTION HALL OFFER

PRODUCTION HALL OFFER PRODUCTION HALL OFFER 1. Name of production hall / Nazwa hali produkcyjnej Bałtowska 2. Location / Lokalizacja PRODUCTION HALL DATA Town / Street Miasto / Ulica Ostrowiec Świętokrzyski/Bałtowska Street

Bardziej szczegółowo

EN/PL COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION. Brussels, 29 August 2013. 13174/13 Interinstitutional File: 2013/0224 (COD)

EN/PL COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION. Brussels, 29 August 2013. 13174/13 Interinstitutional File: 2013/0224 (COD) COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION Brussels, 29 August 2013 13174/13 Interinstitutional File: 2013/0224 (COD) ENV 782 MAR 119 MI 708 ONU 86 CODEC 1921 INST 459 PARLNAT 214 COVER NOTE from: Polish Senate date

Bardziej szczegółowo

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY ODMIENNE PODEJŚCIE JAK NAWIGOWAĆ W OBECNYCH NURTACH I RUCHACH, KTÓRE

Bardziej szczegółowo

Jazz EB207S is a slim, compact and outstanding looking SATA to USB 2.0 HDD enclosure. The case is

Jazz EB207S is a slim, compact and outstanding looking SATA to USB 2.0 HDD enclosure. The case is 1. Introduction Jazz EB207S is a slim, compact and outstanding looking SATA to USB 2.0 HDD enclosure. The case is made of aluminum and steel mesh as one of the coolest enclosures available. It s also small

Bardziej szczegółowo

The list of 20 abstracts, prepared in March 2005 CIS (994-1013) [Nr 31]

The list of 20 abstracts, prepared in March 2005 CIS (994-1013) [Nr 31] The list of 20 abstracts, prepared in March 2005 CIS (994-1013) [Nr 31] 994. pracy w Polsce do standardów Unii Europejskiej : Część A. Program realizacji badań naukowych i prac rozwojowych 1.01 31.12.2002.

Bardziej szczegółowo

ANALIZA EFEKTYWNOŚCI TECHNICZNEJ I OPŁACALNOŚCI AGREGATÓW DO SKOJARZONEGO WYTWARZANIA CIEPŁA I PRĄDU Z BIOGAZU W OCZYSZCZALNI ŚCIEKÓW W OPOLU

ANALIZA EFEKTYWNOŚCI TECHNICZNEJ I OPŁACALNOŚCI AGREGATÓW DO SKOJARZONEGO WYTWARZANIA CIEPŁA I PRĄDU Z BIOGAZU W OCZYSZCZALNI ŚCIEKÓW W OPOLU Zeszyty Problemowe Maszyny Elektryczne Nr 78/27 25 Katarzyna Siejka, Politechnika Opolska, WiK Opole Sp. z o.o., Opole Mariusz Tańczuk, Politechnika Opolska, Opole ANALIZA EFEKTYWNOŚCI TECHNICZNEJ I OPŁACALNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Your bridge to opportunities+

Your bridge to opportunities+ Goodman Wrocław IV 64,000 sqm warehouse space in strategic location Your bridge to opportunities+ Goodman Wrocław IV Wrocław, ul. Kwiatkowskiego Goodman Wrocław IV Wrocław, Kwiatkowskiego Street Zbliż

Bardziej szczegółowo

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round Extraclass Football Men Season 2009/10 - Autumn round Invitation Dear All, On the date of 29th July starts the new season of Polish Extraclass. There will be live coverage form all the matches on Canal+

Bardziej szczegółowo

Działania w dziedzinie klimatu, środowisko, efektywna gospodarka zasobami i surowce

Działania w dziedzinie klimatu, środowisko, efektywna gospodarka zasobami i surowce HORIZON 2020 - THE FRAMEWORK PROGRAMME FOR RESEARCH AND INNOVATION (2014-2020) 2020) Challenge 5 Climate action, environment, resource efficiency and raw materials INFORMAL DRAFT 1 Copyright KPK PB UE

Bardziej szczegółowo

Opłacalność produkcji biogazu w Polsce. Magdalena Rogulska

Opłacalność produkcji biogazu w Polsce. Magdalena Rogulska Opłacalność produkcji biogazu w Polsce Magdalena Rogulska Możliwości wykorzystania biogazu/ biometanu Produkcja energii elektrycznej i ciepła Dotychczasowy kierunek wykorzystania w PL Sieć dystrybucyjna

Bardziej szczegółowo

Awareness campaign Safe rail-road level crossing "Stop and Live!"

Awareness campaign Safe rail-road level crossing Stop and Live! Awareness campaign Safe rail-road level crossing "Stop and Live!" www.plk-sa.pl Geneva, 12-13 May 2014 The key objective of the campaign is: What are our objectives? - to promote the correct patterns of

Bardziej szczegółowo

Oferta przetargu. Poland Tender. Nazwa. Miejscowość. Warszawa Numer ogłoszenia. Data zamieszczenia 2011-09-28. Typ ogłoszenia

Oferta przetargu. Poland Tender. Nazwa. Miejscowość. Warszawa Numer ogłoszenia. Data zamieszczenia 2011-09-28. Typ ogłoszenia Poland Tender Oferta przetargu Nazwa Dostawa oprogramowania komputerowego umożliwiającego tworzenie opracowań statystycznych obrazujących gospodarowanie Zasobem Własności Rolnej Skarbu Państwa Miejscowość

Bardziej szczegółowo

Zainwestuj w odnawialne źródła energii w Twoim Regionie: województwo warmińsko mazurskie

Zainwestuj w odnawialne źródła energii w Twoim Regionie: województwo warmińsko mazurskie Zainwestuj w odnawialne źródła energii w Twoim Regionie: województwo warmińsko mazurskie Uwarunkowania rynkowe: wejście na rynek, ceny energii i certy4atów zielonych, brązowych, żółtych, czerwonych i fioletowych

Bardziej szczegółowo

Goodman Kraków Airport Logistics Centre. 62,350 sqm available. Units from 1,750 sqm for immediate lease. space for growth+

Goodman Kraków Airport Logistics Centre. 62,350 sqm available. Units from 1,750 sqm for immediate lease. space for growth+ Goodman Kraków Airport Logistics Centre 62,350 sqm available. Units from 1,750 sqm for immediate lease. space for growth Goodman Kraków Airport Logistics Centre ul. Komandosów 1, 32-085 Modlniczka Goodman

Bardziej szczegółowo

POLAND TENDER. Zamieszczanie ogłoszenia: obowiązkowe. Ogłoszenie dotyczy: zamówienia publicznego. SEKCJA I: ZAMAWIAJĄCY

POLAND TENDER. Zamieszczanie ogłoszenia: obowiązkowe. Ogłoszenie dotyczy: zamówienia publicznego. SEKCJA I: ZAMAWIAJĄCY POLAND TENDER Złotów: Usługi kominiarskie wykonywane w budynkach administrowanych przez Miejski Zakład Gospodarki Lokalami w Złotowie Numer ogłoszenia: 422442-2009; data zamieszczenia: 09.12.2009 OGŁOSZENIE

Bardziej szczegółowo

Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8)

Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8) Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8) Name, Affiliation Krzysztof Wojdyga, Marcin Lec, Rafal Laskowski Warszaw University of Technology E-mail krzysztof.wojdyga@is.pw.edu.pl

Bardziej szczegółowo

I webinarium 18.02.2015

I webinarium 18.02.2015 I webinarium 18.02.2015 Współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Współpracy Transgranicznej Republika Czeska - Rzeczpospolita Polska 2007-2013.

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

SUPPLEMENTARY INFORMATION FOR THE LEASE LIMIT APPLICATION

SUPPLEMENTARY INFORMATION FOR THE LEASE LIMIT APPLICATION SUPPLEMENTARY INFORMATION FOR THE LEASE LIMIT APPLICATION 1. Applicant s data Company s name (address, phone) NIP (VAT) and REGON numbers Contact person 2. PPROPERTIES HELD Address Type of property Property

Bardziej szczegółowo

KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO WĘGLA NA RYNKU SUROWCÓW ENERGETYCZNYCH

KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO WĘGLA NA RYNKU SUROWCÓW ENERGETYCZNYCH KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO WĘGLA NA RYNKU SUROWCÓW ENERGETYCZNYCH Dr inż. LEON KURCZABINSKI Katowice, czerwiec, 2013 POZYCJA WĘGLA NA KRAJOWYM RYNKU ENERGII WĘGIEL = NIEZALEŻNO NOŚC ENERGETYCZNA ZALEŻNO

Bardziej szczegółowo

Final LCP TWG meeting, 1-9.06 Sewilla

Final LCP TWG meeting, 1-9.06 Sewilla Final LCP TWG meeting, 1-9.06 Sewilla nieformalne podsumowanie Warszawa, 19.05.2015 r. Schedule Day 1 Monday, 1 st June 2015 Day 2 Tuesday, 2 nd June 2015 Day 3 Wednesday, 3 rd June 2015 Day 4 Thrusday,

Bardziej szczegółowo

Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju

Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju Wytwarzanie energii w elektrowni systemowej strata 0.3 tony K kocioł. T turbina. G - generator Węgiel 2 tony K rzeczywiste wykorzystanie T G 0.8

Bardziej szczegółowo

Wikimedia Polska Conference 2009 You too can create... not only Wikipedia!

Wikimedia Polska Conference 2009 You too can create... not only Wikipedia! Wikimedia Polska Conference 2009 You too can create... not only Wikipedia! 1 st -3 rd May, 2009, Jadwisin by the Jezioro Zegrzyńskie Wikimedia Polska Conference 2009 is a fourth event organized by the

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Paweł Bućko Konferencja Rynek Gazu 2015, Nałęczów, 22-24 czerwca 2015 r. Plan prezentacji KATEDRA ELEKTROENERGETYKI Stan

Bardziej szczegółowo

Organic plant breeding: EU legal framework and legislative challenges Ekologiczna hodowla roślin: ramy prawne UE i wyzwania legislacyjne

Organic plant breeding: EU legal framework and legislative challenges Ekologiczna hodowla roślin: ramy prawne UE i wyzwania legislacyjne Organic plant breeding: EU legal framework and legislative challenges Ekologiczna hodowla roślin: ramy prawne UE i wyzwania legislacyjne Antje Kölling IFOAM EU Policy Manager EkoSeedForum 20-22 March 2014

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do wybranych narzędzi i modeli do zrównoważonego planowania energetycznego na poziomie lokalnym: REAM i SEC-BENCH

Wprowadzenie do wybranych narzędzi i modeli do zrównoważonego planowania energetycznego na poziomie lokalnym: REAM i SEC-BENCH Wprowadzenie do wybranych narzędzi i modeli do zrównoważonego planowania energetycznego na poziomie lokalnym: REAM i SEC-BENCH Endre Ottosen, NEPAS Doskonalenie poziomu edukacji w samorządach terytorialnych

Bardziej szczegółowo

CENTRUM CZYSTYCH TECHNOLOGII WĘGLOWYCH CLEAN COAL TECHNOLOGY CENTRE. ... nowe możliwości. ... new opportunities

CENTRUM CZYSTYCH TECHNOLOGII WĘGLOWYCH CLEAN COAL TECHNOLOGY CENTRE. ... nowe możliwości. ... new opportunities CENTRUM CZYSTYCH TECHNOLOGII WĘGLOWYCH CLEAN COAL TECHNOLOGY CENTRE... nowe możliwości... new opportunities GŁÓWNY INSTYTUT GÓRNICTWA fluidalnym przy ciśnieniu maksymalnym 5 MPa, z zastosowaniem różnych

Bardziej szczegółowo

Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE

Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE dr Zdzisław Muras Departament Przedsiębiorstw Energetycznych Warszawa 2009 Zawartość prezentacji 1. Podstawy prawne

Bardziej szczegółowo

An employer s statement on the posting of a worker to the territory of the Republic of Poland

An employer s statement on the posting of a worker to the territory of the Republic of Poland Państwowa Inspekcja Pracy Annotation Główny Inspektorat Pracy ul. Barska 28/30 02-315 Warszawa Rzeczypospolita Polska Polska An employer s statement on the posting of a worker to the territory of the Republic

Bardziej szczegółowo

Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental Studies

Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental Studies 544524-TEMPUS-1-2013-1-PL-TEMPUS-SMHES Qualifications Frameworks for Environmental Studies at Ukrainian Universities Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental

Bardziej szczegółowo

Gaz składowiskowy jako źródło energii

Gaz składowiskowy jako źródło energii NAFTA-GAZ, ROK LXX, Nr 12 / 2014 Joanna Zaleska-Bartosz Instytut Nafty i Gazu Państwowy Instytut Badawczy Gaz składowiskowy jako źródło energii W artykule przedstawiono polskie doświadczenia związane z

Bardziej szczegółowo

Umowa o współpracy ponadnarodowej

Umowa o współpracy ponadnarodowej Wzór minimalnego zakresu umowy o współpracy ponadnarodowej w ramach PO KL Umowa o współpracy ponadnarodowej Nazwa Programu Operacyjnego w Polsce: : Numer i nazwa Priorytetu: Numer i nazwa Działania: Numer

Bardziej szczegółowo