DIAGNOZA STANU ZASTANEGO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "DIAGNOZA STANU ZASTANEGO"

Transkrypt

1 DIAGNOZA STANU ZASTANEGO TORUŃ, 2011 ROK

2 Spis treści 1. Wstęp Województwo kujawsko-pomorskie zarys statystyczny Charakterystyka ogólna Potencjał demograficzny Pomoc społeczna w województwie kujawsko pomorskim w latach , ze szczególnym uwzględnieniem lat Klienci instytucji pomocy społecznej Wybrane formy pomocy społecznej Nowe formy pracy z klientami pomocy społecznej Infrastruktura pomocy społecznej Zadania Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej w Toruniu Współpraca ROPS w Toruniu z innymi jednostkami Dostępne dane i zrealizowane przez ROPS w Toruniu badania Prace badawcze zrealizowane przez ROPS w Toruniu w latach Publikacje i opracowania wydane przez ROPS w Toruniu Bilans potrzeb i inne badania Przykładowe dostępne dane i źródła informacji Programy wojewódzkie w zakresie polityki społecznej Projekty i programy zrealizowane przez ROPS w Toruniu Zadania OIS Analiza SWOT funkcjonowania OIS w strukturach ROPS w Toruniu Plany działania OIS Podsumowanie Bibliografia/źródła danych

3 1. Wstęp Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Polityka społeczna zakłada współdziałanie różnych instytucji i podmiotów zajmujących się rozwiązywaniem szeroko pojętych problemów społecznych. Podstawą kreowania polityki społecznej na poziomie regionalnym winny być odpowiednio zaprojektowane badania i analizy oraz wynikające z nich wnioski oraz rekomendacje, jak również systematyczny monitoring sytuacji w obszarze pomocy i integracji społecznej. Szczególnie istotna w procesie kreowania założeń polityki społecznej jest wymiana informacji pomiędzy instytucjami lokalnymi, regionalnymi oraz centralnymi. Realizacją zadań z zakresu polityki społecznej w województwie kujawsko pomorskim w obszarze szeroko rozumianych zagadnień związanych z pomocą i integracji społecznej, na podstawie zapisów Ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r., zajmuje się Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Toruniu. Uchwałą nr 89/1530/09 Zarząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego w dniu 1 grudnia 2009 r. wyraził zgodę na uczestnictwo i realizację przez Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Toruniu zadania pn. Wsparcie Regionalnych Ośrodków Polityki Społecznej w zakresie utworzenia Obserwatoriów Integracji Społecznej. Zadanie jest realizowane w ramach projektu systemowego Koordynacja na Rzecz Aktywnej Integracji współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego. Projekt ten realizowany jest w ramach Priorytetu I Zatrudnienie i integracja społeczna, działania 1.2 Wsparcie systemowe instytucji pomocy i integracji społecznej Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki W dniu 3 grudnia 2010 roku została podpisana umowa pomiędzy Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich, państwową jednostką budżetową podległą Ministrowi Pracy i Polityki Społecznej a Województwem Kujawsko-Pomorskim na realizację Projektu. Zadanie w imieniu Województwa realizuje Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Toruniu. Całościowy nadzór nad realizacją Projektu sprawuje Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich, natomiast pod względem merytorycznym opiekę nad OIS sprawuje Instytut Rozwoju Służb Społecznych, który jest również wykonawcą monitoringu. W związku z powołaniem Obserwatorium Integracji Społecznej w strukturach ROPS w Toruniu konieczne jest uporządkowanie dotychczas prowadzonych prac badawczych i analiz oraz ocena potencjału nowej Sekcji. Dlatego też jednym z pierwszych zadań OIS, wynikających z zapisów koncepcji funkcjonalno-organizacyjnej, jest opracowanie swego rodzaju bilansu otwarcia, który powinien zawierać informacje o dotychczas prowadzonych przez ROPS badaniach. Wskazane jest również opracowanie analizy porządkującej przyszłe prace OIS. 2

4 Niniejszy materiał zawiera ogólną charakterystykę województwa kujawsko-pomorskiego, zarys statystyczny i najważniejsze dane demograficzne. Następnie przybliżony został stan pomocy społecznej w regionie w latach zawierający wybrane elementy. W dalszej części omówiono główne zadania ROPS w Toruniu. Najważniejszym elementem diagnozy są kolejne punkty, które określają współpracę ROPS z innymi jednostkami oraz porządkują zrealizowane do tej pory badania. Na koniec zaprezentowane zostały zadania i plany OIS oraz sporządzono analizę SWOT. 2. Województwo kujawsko-pomorskie zarys statystyczny Celem poniższej analizy jest zaprezentowanie pozycji województwa kujawsko-pomorskiego na tle kraju oraz przybliżenie głównych cech charakterystycznych regionu. Poniższe informacje powstały w oparciu o dane statystyczne Głównego Urzędu Statystycznego, Ministerstwa Rozwoju Regionalnego oraz Urzędu Statystycznego w Bydgoszczy. 2.1 Charakterystyka ogólna Województwo kujawsko - pomorskie leży w środkowo - północnej części kraju, w znacznej części w dolinie Wisły, a przez województwo przebiega istotny wodny szlak śródlądowy łączący dorzecze Wisły i Odry. Kujawsko pomorskie należy do województw o przeciętnej wielkości (dziesiąte pod względem wielkości km 2 ) i równie przeciętnej liczbie ludności (nieco ponad 2 miliony to jest ok. 5% ogółu ludności kraju). Województwo kujawsko pomorskie liczy 19 powiatów, 144 gminy, w tym 4 miasta na prawach powiatów. Funkcję stolic regionu pełnią Toruń (siedziba władz samorządowych ) i Bydgoszcz (siedziba wojewody). Oba miasta są porównywalnej wielkości (Bydgoszcz 356 tys. mieszkańców, Toruń 205 tys. mieszkańców) i odznaczają się następującymi charakterystykami: Toruń jest przede wszystkim uznanym ośrodkiem akademickim i centrum turystycznym, którego Zespół Staromiejski jest wpisany na listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO, natomiast Bydgoszcz ma znaczącą tradycję przemysłową. Inne ważniejsze miasta regionu to: Włocławek, Grudziądz i Inowrocław. Oprócz silnie rozwiniętych sektorów: rolniczego, chemicznego, elektromaszynowego w województwie od kilku lat obecny jest inwestor z sektora elektronicznego - fabryka japońskiego giganta elektronicznego Sharp i jego poddostawców w Łysomicach pod Toruniem. 3

5 Według Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji atutami województwa są: tradycje przemysłowe liczna, wykwalifikowana kadra inżynierska oraz techniczna silne zaplecze naukowo-badawcze (uczelnie wyższe, ośrodki naukowe) zaawansowanie w zakresie budowy społeczeństwa informacyjnego aglomeracja bydgosko-toruńska oraz inne silne ośrodki subregionalne wysokotowarowa gospodarka rolna oraz rozwinięte przetwórstwo żywności czyste środowisko wspierane zaawansowanymi projektami z zakresu ochrony środowiska rozbudowana infrastruktura społeczna (wiodące w kraju placówki medyczne, baza uzdrowiskowo-sanatoryjna, placówki kultury i dziedzictwa kulturowego, sprawny system edukacyjny) miasta na prawach powiatu 4

6 2.2 Potencjał demograficzny Jak wynika z danych GUS, według stanu na dzień 31 grudnia 2009 r. województwo kujawskopomorskie zamieszkiwało 2069,1 tys. osób, tj. o 1165 osób więcej niż przed rokiem i jest na 10 miejscu pod względem liczby ludności na tle kraju (5,4% ogółu ludności Polski). Liczba mieszkańców regionu na przestrzeni blisko 3 lat wzrasta, w III kwartale 2010 r. wynosiła W roku 2009, tak jak i w latach 2001, 2004, 2008 odnotowano dodatni przyrost rzeczywisty ludności. Większość mieszkańców województwa zamieszkuje miasta. Współczynnik urbanizacji w 2009 r. wyniósł 60,7% a w kraju 61,0%. Od dziewięciu lat obserwowalny jest spadek udziału ludności miast w ogólnej liczbie ludności. Ponad połowę ludności województwa stanowią kobiety. Udział kobiet w ogólnej liczbie ludności w 2009 r. wyniósł 51,8% (w miastach 52,9%, na wsi 50,0%). Współczynnik feminizacji w województwie kujawsko-pomorskim ukształtował się na poziomie 107, przy czym w miastach wyniósł 112, a na wsi 100. Ludność województwa kujawsko-pomorskiego według wieku Źródło: Urząd Statystyczny w Bydgoszczy Rok Liczba mieszkańców ogółem przedprodukcyjnym liczba odsetek 20,0% 19,6% produkcyjnym liczba odsetek 64,7% 64,7% poprodukcyjnym liczba odsetek 15,3% 15,7% W naszym regionie nadal zauważa się zmiany w strukturze wiekowej ludności, będące przejawem procesu starzenia się mieszkańców naszego województwa. Jak wynika z prognoz demograficznych, do 2030 roku w regionie znacznie zwiększy się udział osób w wieku poprodukcyjnym. Oznacza to, że ponad 25% mieszkańców województwa będą stanowiły osoby starsze, czyli co 4 mieszkaniec naszego regionu będzie liczył powyżej 60 lat. Szczegółowe informacje dotyczące tendencji demograficznych dla województwa kujawskopomorskiego od 1999 do 2030 prezentuje wykres 1. 5

7 Odsetek ludności w województwie kujawsko-pomorskim według wieku od roku 1999 do 2030 roku - stan obecny i prognozy % 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% % ludność w wieku przedprodukcyjnym % ludność w wieku produkcyjnym % ludność w wieku poprodukcyjnym Źródło: Rynek pracy w Polsce w procesie integracji z Unią Europejską pod red. Z. Wiśniewskiego i E. Dolnego, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń 2008 Zależności między ludnością w wieku nieprodukcyjnym i produkcyjnym odzwierciedla współczynnik obciążenia ekonomicznego, który wskazuje na coraz mniej korzystne relacje między poszczególnymi grupami wieku ludności. Według stanu na grudzień 2009 r., przeciętnie na 100 osób w wieku produkcyjnym zamieszkałych na terenie województwa kujawsko pomorskiego przypadało 55 osób w wieku nieprodukcyjnym, w tym 30 osób w wieku przedprodukcyjnym. W miastach na 100 osób w wieku produkcyjnym przypadały 53 osoby w wieku nieprodukcyjnym, a na wsi 57. Przeciętny wiek mieszkańca naszego regionu w 2009 roku wynosił 37,2, a w kraju 37,7. Mediana wieku kobiet wynosiła 39,1 i była wyższa niż w przypadku mężczyzn (35,3). Średni wiek mieszkańca miasta to 38,7 lat, a osoby mieszkające na wsi w 2009 roku miały przeciętnie 34,9 lat. 3. Pomoc społeczna w województwie kujawsko pomorskim w latach , ze szczególnym uwzględnieniem lat Założenia dotyczące zakresu informacji prezentowanych w dokumencie diagnozy stanu zastanego wskazują na potrzebę przedstawienia zagadnień w sposób oparty na ocenie i rozpoznaniu zastanej sytuacji. Przedmiotem zainteresowania jest bowiem aktualna rzeczywistość z uwzględnieniem występujących tendencji, szans i zagrożeń. W związku z powyższym prezentacja 6

8 stanu pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim została ograniczona do lat W województwie kujawsko-pomorskim w latach w sytuacji wymagającej pomocy środowiskowej znalazło się ok. 13% mieszkańców. Liczba osób będących klientami pomocy społecznej w tych latach systematycznie malała w 2008 r. wynosiła 13,34% ogółu mieszkańców województwa, w 2009 r. 13,04%, a w 2010 r. 12,72%. Natomiast wzrost dotyczył liczby rodzin, których członkowie korzystali z takiej formy wsparcia (w 2009 r. liczba ta wzrosła o 1,25%, a w 2010 r. o 1,96%). 3.1 Klienci instytucji pomocy społecznej W latach liczba klientów pomocy społecznej w województwie kujawskopomorskim prezentowała się następująco: Rok Liczba rodzin Liczba osób w tych rodzinach % korzystających z pomocy społecznej w stosunku do liczby ludności województwa ,6% ,5% ,9% ,3% ,6% ,3% ,0% ,9% ,3% ,0% ,7% 7

9 Na przestrzeni lat najniższy odsetek świadczeniobiorców pomocy społecznej występował w powiatach grodzkich, tj. w Toruniu i Bydgoszczy. W dziesiątce gmin, w których była najniższa średnia korzystających ze świadczeń pomocy społecznej w tych latach utrzymywało się niezmiennie 5 gmin: Bydgoszcz, Toruń, z powiatu bydgoskiego: Osielsko i Białe Błota, Ciechocinek. W okresie od 2008 do 2010 r. w grupie 10 gmin, w których była najwyższa średnia świadczeniobiorców pomocy społecznej w przeliczeniu na 1000 mieszkańców klasyfikowało się niezmiennie 5 gmin: z powiatu lipnowskiego: Bobrowniki, Wielgie, Radziejów gmina, Kęsowo (powiat tucholski), Radzyń Chełmiński (powiat grudziądzki). Warto zwrócić uwagę, iż w województwie kujawsko-pomorskim występuje wyraźne terytorialne zróżnicowanie w zakresie potrzeb w ramach pomocy społecznej. Zwiększonych nakładów na świadczenia pomocy społecznej wymagają gminy położone we wschodniej części naszego województwa ze względu na większą liczbę mieszkańców korzystających z tego rodzaju wsparciem. Na przestrzeni lat najwyższy odsetek korzystających z zasiłków utrzymuje się w gminach z powiatów: lipnowskiego i rypińskiego. Porównując mapy natężenia pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim w roku 2000 i 2010 można stwierdzić zdecydowany wzrost liczby gmin, w których na 1000 mieszkańców z pomocy społecznej korzysta poniżej 100 osób oraz od 101 do 150. Jednocześnie spadła liczba gmin, w których wśród 1000 mieszkańców od 251 do 350 to osoby będące klientami OPS. Świadczy to o spadku natężenia korzystania ze świadczeń pomocy społecznej w minionym dziesięcioleciu. Jednakże należy nadmienić, iż od 2006 r. nie było waloryzowane kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej. 8

10 Mapa natężenia pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim w 2000 roku 9

11 Mapa natężenia pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim w 2010 roku 10

12 Rodziny korzystające z pomocy społecznej w latach gospodarstwa domowe 1-osobowe stanowiły w 2008 r. aż 31% ogółu klientów pomocy społecznej, 33% - w 2009 r., 35% - w 2010 r.; rodziny z dziećmi stanowiły w 2008 r. 53% rodzin ogółem korzystających ze świadczeń pomocy społecznej, 50% - w 2009 r., 48% - w 2010; rodziny z 1 i 2 dzieci to aż 70 % rodzin z dziećmi ogółem, którym udzielna była pomoc społeczna (niecałe 5% to rodziny z 5 i więcej dzieci, w tym 70% takich rodzin zamieszkiwało obszary wiejskie); rodziny niepełne stanowiły ok. 16% rodzin ogółem objętych wsparciem przez instytucje pomocowe; co piąta rodzina świadczeniobiorców pomocy społecznej to rodzina emerytów i rencistów; systematycznie wzrastała liczba rodzin, które rokrocznie objęte były pracą socjalną: w roku 2009 rodzin, w których realizowano pracę socjalną było o 12% więcej niż w 2008 (w 2010 o 3,5% więcej niż w 2009); z roku na rok rosła również liczba rodzin, które w ramach pomocy społecznej były objęte wyłącznie pracą socjalną. Zaobserwować można następujące tendencje: znaczny wzrost 1-osobowych gospodarstw domowych ogółem, również na wsi (w roku 2009 o 5,93%, a w roku 2010 o 9,21%); spadek liczby rodzin z dziećmi ogółem (w 2009 r. o 5,87%; w 2010 r. o 3,03%) oraz we wszystkich wyodrębnionych ze względu na liczbę dzieci kategoriach, również na wsi; systematyczny i niewielki spadek liczby rodzin ogółem objętych pomocą społeczną na obszarach wiejskich. M.in. tendencją wzrostu liczby 1-osobowych gospodarstw domowych można tłumaczyć zjawisko odnotowane w populacji świadczeniobiorców pomocy społecznej: przy wzroście liczby rodzin objętych świadczeniami pomocy społecznej jednocześnie maleje liczba osób w rodzinach. Wpływ na tę sytuację ma także obecna popularność najczęstszego w grupie rodzin z dziećmi modelu rodziny

13 Dynamika zmian w liczebności populacji korzystających ze świadczeń pomocy społecznej w latach liczba rodzin liczba osób w rodzinach liczba rodzin na wsi Przyczyny spadku liczby świadczeniobiorców pomocy społecznej: niskie kryterium dochodowe kwalifikujące do korzystania z pomocy; wyjazdy z kraju w celach zarobkowych do krajów UE; efektywność działań pracowników socjalnych (w tym realizacja projektów systemowych w ramach PO KL); zmieniający się model rodziny na 2+1 (generuje to mniejsze wydatki, które rodziny są w stanie samodzielnie ponosić); szeroki wachlarz wsparcia finansowanego ze środków UE (np. dofinansowanie na założenie działalności gospodarczej) 12

14 Powody korzystania z pomocy społecznej Poznanie powodów ubiegania się o pomoc i prawidłowe rozeznanie lokalnych potrzeb społecznych wpływa na skuteczność i efektywność podejmowanych działań w zakresie pomocy społecznej. Dominujące Liczba rodzin korzystających z pomocy społecznej powody z poniższych powodów w latach ubóstwo bezrobocie niepełnosprawność długotrwała/ ciężka choroba bezradność w sprawach opiek-wych Z danych MPiPS-03 za okres wynika, że najczęściej występującymi przyczynami trudnej sytuacji życiowej osób i rodzin, a jednocześnie powodami ubiegania się o pomoc społeczną w województwie kujawsko-pomorskim były: ubóstwo, bezrobocie, niepełnosprawność, długotrwała lub ciężka choroba, bezradność w sprawach opiekuńczo-wychowawczych. 13

15 DOMINUJĄCE POWODY KORZYSTANIA Z POMOCY SPOŁECZNEJ ubóstwo bezrobocie niepełnosprawność długotrwała lub ciężka choroba bezradność w sprawach opiekuńczowychowawczych liczba rodzin korzystających ze świadczeń Problemy społeczne, będące powodami udzielania pomocy społecznej, dotyczą różnych sfer życia. Od lat w naszym województwie wśród przyczyn przyznawania zasiłków pomocy społecznej dominują problemy związane z trudną sytuacją ekonomiczną, poważnymi kłopotami ze stanem zdrowia oraz trudnościami w prawidłowym funkcjonowaniu rodziny. Zazwyczaj w jednej rodzinie korzystającej ze świadczeń występuje jednocześnie kilka problemów, ze względu na które udzielane jest wsparcie. Trzeba mieć to na uwadze dokonując analiz odnoszących się do całej populacji świadczeniobiorców (dane dotyczące podziału rodzin objętych pomocą ze względu na powód jej przyznania nie należy sumować). Ubóstwo w województwie kujawsko-pomorskim najważniejszym i najdotkliwszym problemem było nadal ubożenie ludności; ubóstwo było najczęstszym powodem korzystania z pomocy społecznej dotyczyło ok. 60 % rodzin; występowała tendencja wzrostowa w tym zakresie w latach liczba rodzin, która korzystała z pomocy społecznej z powodu ubóstwa rosła (w 2009 r. o 1,3%, a w 2010 r. o 1,8% w porównaniu z rokiem poprzednim); 14

16 UBÓSTWO JAKO POWÓD PRZYNAWANIA ŚWIADCZEŃ POMOCY SPOŁECZNEJ liczba rodzin, którym przyznano pomoc z powodu ubóstwa liczba osób, w tych rodzinach rzadko problemy występują pojedynczo, a ubóstwo potrafi łączyć wielorakie aspekty, z tego względu w odniesieniu do powodów przyznawania pomocy społecznej jest to najczęściej wymieniana kategoria; w wielu przypadkach przyczyną niekorzystnych zjawisk dla rodzin jest niski status materialny i niezaradność życiowa. Bezrobocie bezrobocie ma znaczący wpływ na pogarszanie się warunków socjalno-bytowych osób i rodzin, gdyż brak możliwości zatrudnienia powoduje, że rodziny mają poważne trudności w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych; bezrobocie było drugim dominującym powodem przyznawania pomocy społecznej, dotyczyło bowiem ponad 50 % rodzin, które zostały objęte pomocą; w latach liczba rodzin (w tym rodzin zamieszkujących obszary wiejskie) uzyskujących zasiłki z powodu bezrobocia systematycznie rosła; wzrost liczby rodzin, którym przyznano świadczenia z powodu bezrobocia był ściśle związany z odnotowanym wzrostem liczby osób bezrobotnych w województwie kujawsko-pomorskim (według danych WUP w latach następował systematyczny wzrost liczby osób bezrobotnych); odnotowany został również systematyczny wzrost liczby osób, którym przyznano decyzją zasiłek okresowy z powodu bezrobocia (zasiłek z tego powodu stanowił 79,6% przyznanych zasiłków okresowych w 2008 r.; 82,6% w 2009 r. i 85,4% w 2010 r.) 15

17 BEZROBOCIE JAKO POWÓD PRZYZNAWANIA POMOCY SPOŁECZNEJ W LATACH średnia liczba osób bezrobotnych liczba rodzin, którym przyznano pomoc z powodu bezrobocia liczba osób, którym przyznano zasiłek okresowy z powodu bezrobocia Niepełnosprawność osoby niepełnosprawne wymagają szczególnego rodzaju wsparcia, z uwagi nie tylko na niepełnosprawność fizyczną i/lub umysłową, ale również ze względu na trudności i bariery związane z integracją społeczno-zawodową ze środowiskiem; ta grupa korzystających z pomocy społecznej jest więc objęta szczególnym systemem wsparcia m.in. w ramach projektów systemowych i konkursowych Priorytetu VII Promocja integracji społecznej PO KL poprzez wprowadzenie obowiązku kwalifikowania do udziału w projekcie określonej liczby osób niepełnosprawnych; w okresie wśród ogólnej liczby rodzin korzystających z pomocy społecznej, rodziny, w których występował problem niepełnosprawności stanowiły 28-29%; 16

18 NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ JAKO POWÓD OBJĘCIA POMOCĄ SPOŁECZNĄ liczba rodzin, którym przyznano pomoc z powodu niepełnosprawności liczba osób w tych rodzinach liczba osób, którym przyznano zasiłek okresowy z powodu niepełnosprawnoości w latach możemy zaobserwować naprzemienny wzrost i spadek zarówno liczby rodzin i osób w rodzinach objętych pomocą społeczną z tytułu niepełnosprawności, jak również liczby osób, którym przyznany został z tego powodu zasiłek okresowy; odnotowany został systematyczny spadek liczby zasiłków przyznanych z powodu niepełnosprawności wśród ogólnej liczby udzielonych zasiłków okresowych (w 2008 r. tego rodzaju zasiłki stanowiły 11,0% przyznanych zasiłków okresowych; 10,3% w 2009 r. i 8,8% w 2010 r.); niepełnosprawność pozostaje nadal zjawiskiem, które trudno oszacować, gdyż nie dysponujemy wiarygodnymi danymi, które wskazywałyby na rzeczywistą liczbę osób niepełnosprawnych w województwie; w dokonywaniu analiz, w jakim stopniu świadczenia pomocy społecznej obejmują tę właśnie populację bazować można jedynie na danych ze spisu powszechnego jednak ze względu na zbyt dużą rozpiętość czasową tych danych tego typu zestawienia nie są wiarygodne; na podkreślenie zasługuje fakt, że kategoria niepełnosprawności w pewnych zakresach pokrywa się z innymi przesłankami (m.in. takimi jak długotrwała choroba). 17

19 Długotrwała lub ciężka choroba czwartym pod względem częstości występowania powodem przyznawania świadczeń pomocy społecznej była długotrwała lub ciężka choroba (pomocą z tego tytułu objętych jest ok. 21% rodzin korzystających z pomocy); unormowania prawne nie zawierają definicji tej kategorii powodu, uznanie długotrwałej choroby jako podstawy udzielania świadczenia pomocy społecznej odbywa się na podstawie zaświadczenia wystawionego przez uprawnionego lekarza; nie każda choroba jest długotrwała i nie każda długotrwała choroba może być uznana za powód przyznania pomocy, gdyż taką przesłanką może być jedynie choroba, która przyczynia się do zwiększenia wydatków osoby i rodziny na jej leczenie lub ewentualnie spowoduje zmniejszenie szans na rynku pracy na znalezienie zatrudnienia umożliwiającego zaspokojenie niezbędnych potrzeb osoby i rodziny; DŁUGOTRWAŁA / CIĘŻKA CHOROBA POWODEM PRZYZNANIA ŚWIADCZENIA POMOCY SPOŁECZNEJ liczba rodzin, którym przyznano pomoc z powodu długotrwałej lub ciężkiej choroby liczba osób w tych rodzinach liczba osób, którym przyznano zasiłek okresowy z powodu długotrwałej lub ciężkiej choroby w latach możemy zaobserwować naprzemienny wzrost i spadek zarówno liczby rodzin i osób w rodzinach objętych pomocą społeczną z tytułu długotrwałej lub ciężkiej choroby; odnotowany został systematyczny spadek liczby osób, którym przyznano decyzją zasiłek okresowy z powodu długotrwałej choroby, jak również liczby zasiłków przyznanych z tego powodu wśród ogólnej liczby udzielonych zasiłków okresowych (w 2008 r. tego rodzaju zasiłki stanowiły 6,9% przyznanych zasiłków okresowych; 6,3% w 2009 r. i 5,3% w 2010 r.). 18

20 Bezradność w sprawach opiekuńczo-wychowawczych w latach z powodu bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych świadczenia pomocy społecznej przyznawane były ok. 19% rodzinom korzystającym z pomocy społecznej w naszym województwie; zjawisko bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych związane jest z problemami w sferze opieki nad dziećmi i dotyka najczęściej rodziny niepełne oraz wielodzietne; w szerszym aspekcie z tym zjawiskiem łączą się również wszelkiego rodzaju przejawy niezaradności w prowadzeniu gospodarstwa domowego, zapewnianiu członkom rodziny godziwego bytu oraz poczucia bezpieczeństwa; BEZRADNOŚĆ W SPRAWACH OPIEKUŃCZO-WYCHOWACZYCH liczba rodzin, którym przyznano pomoc z pow odu bezradności w spraw ach opiekuńczowychowawczych liczba osób, w tych rodzinach w latach możemy zaobserwować naprzemienny wzrost i spadek liczby rodzin objętych pomocą społeczną z tytułu bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych; systematycznie w tym okresie spadała liczba osób w rodzinach, które uzyskały świadczenia z tego powodu; najpoważniejsze problemy wiążą się z sytuacją dzieci w rodzinach, które nie zaspokajają w niezbędnym zakresie ich potrzeb materialnych, psychicznych i społecznych; w skrajnych przypadkach pojawia się zapotrzebowanie na różne formy opieki zastępczej. 19

21 3.2 Wybrane formy pomocy społecznej Specjalny zasiłek celowy Jednym z najpopularniejszych świadczeń przyznawanych przez ośrodki pomocy społecznej są zasiłki celowe. Są to świadczenia przyznawane w sytuacji zaistnienia niezbędnej potrzeby bytowej z przeznaczeniem na określony cel: pokrycie kosztów leków i leczenia, remontu mieszkania, na zakup opału, odzieży, żywności, opłacenie pobytu dziecka w żłobku lub przedszkolu, sfinansowanie pogrzebu, zakup niezbędnych przedmiotów użytku domowego, zaspokojenie innych potrzeb, specjalny zasiłek celowy. Kwota zasiłku jest uznaniowa i zależy od wskazanego celu (co może być poświadczone dokumentami np. faktury na zakup materiałów do remontu, recepty na określone leki itp.), nie ma określonej minimalnej i maksymalnej kwoty zasiłku. Średnia wartość zasiłku celowego jest zróżnicowana dla poszczególnych gmin (najwyższe zasiłki przyznawane są w gminach położonych w centralnej Polsce m.in. w gminach województwa kujawsko-pomorskiego * ). Ze względu na bardzo niskie ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do korzystania ze świadczeń pomocy społecznej (477 zł dla osoby samotnie gospodarującej, 351 zł dla osoby w rodzinie), niezmienne od października 2006 r., rośnie znaczenie i liczba przyznawanych świadczeń w formie specjalnego zasiłku celowego. Jest on przyznawany osobom, których dochód przekracza ustalone kryterium i nie podlega zwrotowi. specjalny zasiłek celowy % spośród ogólnej liczby liczba osób, którym liczba liczba rodzin objętych pomocą ROK przyznano świadczeń rodzin społeczną świadczenie ,06% ,18% ,22% * Wg opracowania IRSS na podstawie danych POMOST za 2008 r. 20

22 Z przedstawionych danych wynika, iż istnieje duże zapotrzebowanie na udzielenie finansowego wsparcia również osobom, które przekraczają ustawowe kryterium uprawniające do świadczeń jednakże wymagają pomocy. Dla porównania w 2008 r. tego rodzaju świadczenie przyznano osobom ( w 2010 r. wzrost o 15%), a liczba udzielonych świadczeń wynosiła (w 2010 r. wzrost liczby świadczeń o 19%) i tą formą wsparcia zostało objętych rodzin (w 2010 r. wzrost liczby rodzin o 15%). Warto również uwzględnić, iż w latach następował spadek liczby świadczeniobiorców pomocy. Tym większe znaczenie należy przypisywać tendencji wzrostowej tego typu świadczeń. Usługi opiekuńcze Ze względu na zjawisko starzenia się społeczeństwa warto szczególnie zwracać uwagę na inicjatywy realizowane przez jednostki organizacyjne pomocy społecznej na rzecz osób starszych. Wkrótce problem seniorów, często osób samotnych, potrzebujących pomocy i wsparcia będzie konkretnym wyzwaniem, przed którym staną instytucje pomocowe w naszym województwie. Mając powyższe na uwadze istotnym jest przyjrzeć się realizacji zadań w formie usług opiekuńczych oraz kierowania do DPS w latach Na przestrzeni lat w ponad 100 gminach (tj. ponad 70%) realizowane były usługi opiekuńcze. Pomoc w formie usług przysługuje zwłaszcza osobom samotnym, które z powodu wieku, choroby, niepełnosprawności lub innej przyczyny wymagają pomocy innych osób w wykonywaniu czynności dnia codziennego. Ośrodek pomocy społecznej ustala zakres usług, okres ich świadczenia oraz miejsce. Zazwyczaj usługi są świadczone w mieszkaniu osoby. W swym zakresie dotyczą głównie pomocy związanej z wykonywaniem takich czynności jak: utrzymywanie higieny osobistej, zrobienie zakupów, posprzątanie, ugotowanie posiłku, czy zrobienie prania. 21

23 Realizacja usług opiekuńczych w województwie kujawsko-pomorskim w latach ŚLIWICE Legenda JANOWIEC WIELKOPOLSKI TUCHOLA CEKCYN OSIE NOWE WARLUBIE KAMIEŃ KĘSOWO ROGÓŹNO KRAJEŃSKI JEŻEWO ŁASIN GOSTYCYN LNIANO DRZYCIM DRAGACZ SĘPÓLNO LUBIEWO GRUDZIĄDZ GRUTA ŚWIECIE KRAJEŃSKIE BUKOWIEC NAD Osą SOŚNO ŚWIEKATOWO ŚWIECIE RADZYŃ CHEŁMNO CHEŁMIŃSKI JABŁONOWO WIĘCBORK KORONOWO POMORSKIE PRUSZCZ PŁUŻNICA ZBICZNO STOLNO KSIĄŻKI KIJEWO LISEWO BRZOZIE BOBROWO KRÓLEWSKIE MROCZA DOBRCZ PAPOWO BARTNICZKA BISKUPIE DĘBOWA BRODNICA SICIENKO UNISŁAW OSIELSKO WĄBRZEŹNO ŁĄKA GÓRZNO SADKI DĄBROWA CHEŁMIŃSKA CHEŁMŻA KOWALEWO NAKŁO GOLUB BYDGOSZCZ ŁUBIANKA POMORSKIEDOBRZYŃ WĄPIELSKOSIEK NAD NOTECIĄ ŚWIEDZIEBNIA ZŁAWIEŚ WIELKA BIAŁE ŁYSOMICE RADOMIN BŁOTA CIECHOCIN SOLEC LUBICZ RYPIN KCYNIA SZUBIN KUJAWSKI TORUŃ BRZUZE SKRWILNO NOWA WIEŚ ZBÓJNO WIELKA OBROWO ROGOWO ŁABISZYN WIELKA NIESZAWKA ROJEWO ZŁOTNIKI KIKÓŁ CHROSTKOWO KUJAWSKIE CZERNIKOWO SKĘPE ŻNIN BARCIN CIECHOCINEK GNIEWKOWO ALEKSANDRÓW RACIĄŻEK NIESZAWA KUJAWSKI INOWROCŁAW WAGANIEC LIPNO PAKOŚĆ DĄBROWA KONECK BOBROWNIKI BISKUPIA WIELGIE TŁUCHOWO ZAKRZEWO LUBANIE JANIKOWO BĄDKOWO FABIANKI DOBRE DOBRZYŃ MOGILNO KRUSZWICA NAD WISŁĄ RADZIEJÓW OSIĘCINY STRZELNO BRZEŚĆ WŁOCŁAWEK KUJAWSKI GĄSAWA DĄBROWA ROGOWO JEZIORA WIELKIE brak realizacji przez OPS usług opiekuńczych w gminie (30 gmin) PIOTRKÓW KUJAWSKI BYTOŃ KOWAL LUBRANIEC CHOCEŃ TOPÓLKA BARUCHOWO BONIEWO IZBICA KUJAWSKA usługami opiekuńczymi objętych jest mniej niż 1% 1-osobowych gospodarstw domowych korzystających z pomocy społecznej (8 gmin) usługami opiekuńczymi objętych jest mniej niż 1-9,99% 1-osobowych gospodarstw domowych korzystających z pomocy społecznej1-9,99 (32 gminy) CHODECZ LUBIEŃ KUJAWSKI usługami opiekuńczymi objętych jest mniej niż 10-19,99% 1-osobowych gospodarstw domowych korzystających z pomocy społecznej10-19,99 (36 gmin) usługami opiekuńczymi objętych jest mniej niż 20-39,99% 1-osobowych gospodarstw domowych korzystających z pomocy społecznej20-39,99 (30 gmin) usługami opiekuńczymi objętych jest więcej niż 40% 1-osobowych gospodarstw domowych korzystających z pomocy społecznej (8 gmin) Dane MPiPS-03 za lata

24 Kierowanie do DPS Zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej: Osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. Finansowanie (w całości lub częściowo) odpłatności za pobyt osoby w DPS jest jednym z zadań własnych gminy. Umieszczenie w domu pomocy społecznej jest rozwiązaniem ostatecznym i poprzedza je ocena możliwości udzielenia pomocy osobie potrzebującej w miejscu jej zamieszkania oraz zbadanie jej sytuacji rodzinnej. W konsekwencji skierowanie do DPS wymaga oceny stanu zdrowia oraz uprzedniego ustalenia zakresu możliwości korzystania przez daną osobę z pomocy środowiskowej, w szczególności zaś zbadania możliwości zorganizowania usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania. Zgodnie z zapisami ustawy o pomocy społecznej opłata za pobyt w DPS zostaje ustalona w decyzji wydanej przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) gminy kierującej do domu pomocy społecznej. Zgodnie z zasadą pomocniczości zobowiązania finansowe w ostatniej kolejności spoczywają na gminie, tj. jednostce samorządowej najbliższej osobie skierowanej do domu, a więc gminie jej miejsca zamieszkania. w latach następował systematyczny wzrost liczby ośrodków pomocy społecznej, które ponosiły odpłatność za swoich mieszkańców skierowanych do domów pomocy społecznej; jednocześnie w latach następował systematyczny wzrost liczby osób, za które gminy w województwie kujawsko-pomorskim ponosiły odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej; Odpłatność za kierowanie do DPS liczba OPS realizujących zadanie liczba osób, którym przyznano decyzją świadczenia w ciągu trzech ostatnich lat 17 niżej wymienionych ośrodków pomocy społecznej nie ponosiło odpłatność związanej z kierowaniem do DPS: 23

25 z powiatu aleksandrowskiego: Bądkowo, Nieszawa, Raciążek, Waganiec; z powiatu brodnickiego: Osiek; z powiatu golubsko-dobrzyńskiego: Radomin; z powiatu lipnowskiego: Bobrowniki, Chrostkowo, Wielgie; z powiatu radziejowskiego: Dobre, Topólka; z powiatu rypińskiego: Rogowo; z powiatu sępoleńskiego: Sośno; z powiatu świeckiego: Świekatowo; z powiatu włocławskiego: Boniewo, Kowal miasto, Włocławek gmina. Rodzicielstwo zastępcze Organizowanie opieki w rodzinach zastępczych dla dzieci całkowicie lub częściowo pozbawionej pieczy rodzicielskiej należy do zadań własnych powiatu. Starosta za pośrednictwem powiatowego centrum pomocy rodzinie sprawuje nadzór nad funkcjonowaniem rodzinnej opieki zastępczej. Rodziny zastępcze dzielą się na: spokrewnione z dzieckiem (opiekę i wychowanie nad dzieckiem przejmują członkowie rodziny dziecka np. dziadkowie, wujostwo lub rodzeństwo), niespokrewnione z dzieckiem (z punktu widzenia prawa są obce dla dziecka), zawodowe niespokrewnione z dzieckiem: wielodzietne (rodziny, w których umieszcza się w tym samym czasie nie mniej niż troje i nie więcej niż sześcioro dzieci; w razie konieczności umieszczenia w rodzinie licznego rodzeństwa określona powyżej liczba dzieci może się zwiększyć), specjalistyczne (w tych rodzinach umieszcza się dzieci niedostosowane społecznie albo dzieci z różnymi dysfunkcjami lub problemami zdrowotnymi wymagającymi szczególnej opieki i pielęgnacji; w tym samym czasie w tego typu rodzinie może przebywać nie więcej niż troje dzieci), o charakterze pogotowia rodzinnego (w takiej rodzinie umieszcza się nie więcej niż troje dzieci na pobyt okresowy do czasu unormowania sytuacji życiowej dziecka, nie dłużej niż na 12 miesięcy; w szczególnie uzasadnionych przypadkach pobyt dziecka może być przedłużony, 24

26 jednak nie więcej niż o kolejne 3 miesiące; rodzina ta nie może odmówić przyjęcia dziecka w wieku do 10 lat, jeżeli zostało doprowadzone przez policję - w tej sytuacji dziecko przebywa w tej rodzinie do czasu wydania orzeczenia przez sąd opiekuńczy). Rodzinie zastępczej udziela się pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania każdego umieszczonego w niej dziecka. Wysokość pomocy pieniężnej ustalana jest zgodnie z ustawowymi zapisami w odniesieniu do podstawy, która od r. wynosi zł. Świadczenie jest zwiększane w zależności od wieku dziecka, stanu zdrowia, stopnia niedostosowania społecznego. W latach wysokość pomocy pieniężnej miesięcznie na każde umieszczone w rodzinie dziecko wynosiła: w przypadku rodzin spokrewnionych z dzieckiem: 40% podstawy (tj. 658,80 zł) dla dzieci 7-18 lat, 60% podstawy (tj. 988,20 zł) - dla dzieci do 7 lat, dla dzieci 7 18 lat posiadających orzeczenie o niepełnosprawności, dla dzieci 7 18 lat umieszczonych na podstawie ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich, 80% podstawy (tj. 1317,60 zł) - dla dzieci do 7 lat posiadających orzeczenie o niepełnosprawności, dla dzieci 7 18 lat umieszczonych na podstawie ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich i posiadających orzeczenie o niepełnosprawności; w przypadku rodzin niespokrewnionych z dzieckiem - dodatkowo 10% podstawy, tj. 164,70 zł; niespokrewnione z dzieckiem zawodowe wielodzietne i specjalistyczne rodziny zastępcze obok świadczeń dla dzieci otrzymywały wynagrodzenie w wysokości do 120% podstawy, tj. do 1.976,40 zł (od r. do 160%, tj. do 2.635,20 zł); niespokrewnione z dzieckiem zawodowe rodziny zastępcze o charakterze pogotowia rodzinnego obok świadczeń dla dzieci otrzymywały wynagrodzenie: za sprawowaną opiekę i wychowanie w wysokości 120% podstawy, tj ,40 zł (od r. 160%, tj ,20 zł), za pozostawanie w gotowości w wysokości 80% podstawy, tj ,60 zł (od r. 95%, tj ,65 zł); 25

27 RODZINY ZASTĘPCZE, KTÓRYM PRZYZNANO ŚWIADCZENIA rodziny spokrewnione z dzieckiem rodziny niespokrewnione z dzieckiem liczba rodzin zastępczych liczba dzieci umieszczonych w tych rodzinach w województwie kujawsko-pomorskim odnotowano zarówno wzrost, jak i spadek liczby osób, którym przyznano decyzją świadczenie w formie pomocy pieniężnej dla dziecka umieszczonego w spokrewnionej/ rodzinie zastępczej, liczby rodzin korzystających z tego rodzaju świadczenia oraz liczby dzieci umieszczonych w tych rodzinach; spokrewnione rodziny zastępcze stanowiły ok. 85% ogółu rodzin zastępczych; 26

28 ZAWODOWE RODZINY NIESPOKREWNIONE Z DZIECKIEM, KTÓRYM PRZYZNANO ŚWIADCZENIA wielodzietne specjalistyczne o chrakterze pogotowia rodzinnego liczba rodzin zastępczych liczba dzieci umieszczonych w tych rodzinach w latach następował systematyczny wzrost liczby zawodowych rodzin zastępczych (w przypadku rodzin specjalistycznych i o charakterze pogotowia rodzinnego wzrost ten był jednak niewielki); największy wzrost liczby dzieci umieszczonych w zawodowych rodzinach zastępczych dotyczył rodzin wielodzietnych (w pozostałych kategoriach można było zaobserwować wzrosty i spadki liczby umieszczonych dzieci). 3.3 Nowe formy pracy z klientami pomocy społecznej Poradnictwo specjalistyczne Poradnictwo specjalistyczne jest działalnością zawodową skierowaną na odzyskanie lub wzmocnienie zdolności osób i rodzin do funkcjonowania w społeczeństwie oraz na tworzenie warunków sprzyjających temu celowi. Tego rodzaju inicjatywa jest podejmowana również w ramach działalności ośrodków pomocy społecznej. Przy ośrodkach organizowane jest poradnictwo specjalistyczne, w szczególności prawne, psychologiczne i rodzinne, świadczone osobom oraz rodzinom, które mają trudności lub wykazują potrzebę wsparcia w rozwiązywaniu swoich problemów życiowych, bez względu na posiadany 27

29 dochód. W ramach możliwości finansowych zatrudniani są specjaliści (m.in. radca prawny, psycholog, psychoterapeuta, terapeuta uzależnień, pedagog), którzy: w ramach poradnictwa prawnego udzielają informacji o obowiązujących przepisach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego, zabezpieczenia społecznego, ochrony praw lokatorów.; w ramach poradnictwa psychologicznego realizują procesy diagnozowania, profilaktyki i terapii; w ramach poradnictwa rodzinnego pomagają rozwiązywać szeroko rozumiane problemy funkcjonowania rodziny, w tym problemy wychowawcze w rodzinach naturalnych i zastępczych oraz problemy opieki nad osobą niepełnosprawną, a także prowadzą terapię rodzinną. Dzięki prowadzeniu poradnictwa specjalistycznego realizowany jest cały szereg zadań: działania w kierunku wzmocnienia więzi rodzinnych i integracji osób oraz rodzin ze środowiskiem, pobudzanie aktywności osób oraz rodzin w samodzielnym zaspokajaniu potrzeb życiowych, wspieranie działalności służb socjalnych, propagowanie wiedzy prawniczej i psychologicznej, wspieranie działań prorodzinnych. Prowadzenie poradnictwa specjalistycznego przez OPS w woj. kujawsko-pomorskim w latach następował rozwój tej formy działalności ośrodków pomocy społecznej; w 2008 r. poradnictwo specjalistyczne prowadziło 33% ośrodków, a rok później już 44%; systematycznie wzrastała liczba rodzin i osób, którym zostało udzielone poradnictwo; Poradnictwo specjalistyczne liczba OPS realizujących zadanie liczba rodzin korzystających z poradnictwa liczba osób w tych rodzinach jedynym powiatem, w którym żaden z ośrodków nie prowadzi poradnictwa specjalistycznego jest powiat wąbrzeski; największa liczba OPS realizujących poradnictwo specjalistyczne jest w powiatach: bydgoskim (6), inowrocławskim (5), toruńskim (5), tucholskim (5), włocławskim (5). 28

30 Kontrakt socjalny Stosowany w działaniach ośrodków pomocy społecznej kontrakt socjalny ma na celu poprawę skuteczności udzielanej pomocy poprzez mobilizowanie osób i rodzin do podejmowania działań usamodzielniających. Możliwość zawierania kontraktów socjalnych wprowadziła ustawa z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Jest to pisemna umowa zawierana z osobą ubiegającą się o pomoc, określająca uprawnienia i zobowiązania stron, tj. klienta i pracownika socjalnego, które mają doprowadzić do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej osoby lub rodziny. Dzięki realizacji projektów systemowych w ramach Priorytetu VII Promocja integracji społecznej PO KL wykorzystanie tego narzędzia w pracy socjalnej zyskało większe znaczenie. Środki płynące z Europejskiego Funduszu Społecznego do gmin i powiatów pozwoliły na realizację przedsięwzięć, na które do tej pory brakowało pieniędzy. Kalkulowany koszt wsparcia na osobę w kontrakcie socjalnym realizowanym w ramach projektów systemowych wynosi zł. Realizacja takich kontraktów polega na sfinansowaniu zestawu instrumentów o charakterze aktywizacyjnym, mających doprowadzić do przywrócenia osób wykluczonych na rynek pracy oraz do ich integracji ze społeczeństwem. Realizacja kontraktów socjalnych w ramach PO KL w województwie kujawsko-pomorskim OPS w 2009 r. 133 ośrodki pomocy społecznej (92%) w ramach projektów systemowych PO KL zrealizowały kontraktów socjalnych, kontraktami socjalnymi objętych zostało osób, średnia wartość kontraktu socjalnego (bez wkładu własnego) wyniosła ok zł PCPR 16 powiatowych centrów pomocy rodzinie zrealizowało 203 kontrakty socjalne w 2009 r.; kontraktami objętych zostało 260 osób, średnia wartość kontraktu socjalnego (bez wkładu własnego) wyniosła ok zł. 29

31 Program Aktywności Lokalnej W związku z realizacją projektów systemowych w ramach PO KL zaczęto posługiwać się narzędziem Programem Aktywności Lokalnej, który ma na celu m.in. integrację społeczną. PAL to program realizowany przez animatorów lokalnych, skierowany jest do osób z konkretnego środowiska lub członków danej społeczności. Oznacza to, że można prowadzić działania aktywizacyjne adresowane do osób mieszkających na pewnej przestrzeni, obejmującej np. dzielnicę, osiedle, sołectwo, wieś, czy środowisko danej grupy zawodowej lub społecznej (np. niepełnosprawnych, osoby wychodzące z placówek opiekuńczo-wychowawczych, mieszkańców bloku, a nawet kilku rodzin mieszkających w okolicy). Program aktywności lokalnej może być częścią lub rozwinięciem już wdrażanych programów lokalnych, jednak musi być przyjęty odpowiednio przez radę gminy, powiatu, czy miasta. W ramach tego programu podejmowane działania aktywizacyjne służą rozwiązywaniu problemów społeczności lokalnej. PAL opracowuje się na podstawie dokładnej analizy środowiska lokalnego, przeprowadzonej przez pracowników socjalnych, diagnozującej problemy mieszkańców oraz możliwości zmiany ich sytuacji życiowej. Na tej podstawie przygotowywany jest dokument, który zawiera szczegółowe informacje o założonych celach i rezultatach, planowanych działaniach, budżecie i prezentacji uzasadnienia dla realizacji Programu. Uczestnikom PAL udzielane jest wsparcie w formie: środowiskowej pracy socjalnej (realizowanej przez pracownika socjalnego lub inną osobę), instrumentów aktywnej integracji, działań o charakterze środowiskowym. Realizacja PAL w województwie kujawsko-pomorskim OPS w 2009 roku 17 ośrodków pomocy społecznej (12%) zrealizowało 54 Programy Aktywności lokalnej; w ramach PAL działaniami aktywizacyjnymi objętych zostało 481 osób; średni koszt podejmowanych działań w przeliczeniu na 1 osobę aktywizowaną (bez wkładu własnego) wynosił blisko zł 30

32 PCPR w 2009 r. wśród powiatowych centrów pomocy rodzinie 3 placówki, tj. 16% (PCPR w Aleksandrowie Kujawskim, PCPR w Inowrocławiu, PCPR w Tucholi) zrealizowało 11 Programów Aktywności Lokalnej; Programami objętych zostało 27 osób; średni koszt podejmowanych działań w przeliczeniu na 1 osobę aktywizowaną (bez wkładu własnego) wynosił blisko zł. Program integracji społecznej i zawodowej osób niepełnosprawnych W ramach tego narzędzia można sfinansować działania na rzecz integracji społecznej i zawodowej osób niepełnosprawnych. Zadanie opracowania programu jest powierzone powiatowym centrom pomocy rodzinie. Wskazane formy wsparcia dla osób niepełnosprawnych do zastosowania w ramach programu to: zasiłki i pomoc w naturze, środowiskowa praca socjalna, instrumenty aktywnej integracji, działania o charakterze środowiskowym. Realizacja Programów w województwie kujawsko-pomorskim w 2009 r. wśród powiatowych centrów pomocy rodzinie 7 placówek, tj. 37% zrealizowało 7 Programów integracji społecznej i zawodowej osób niepełnosprawnych; Programami objęte zostały 132 osoby; średni koszt podejmowanych działań w przeliczeniu na 1 osobę aktywizowaną (bez wkładu własnego) wynosił zł Efekty realizowanych form wsparcia w ramach projektów systemowych W ramach realizacji poddziałania (projekty systemowe ośrodków pomocy społecznej) w 2009 r. projektami objętych zostało osób (wraz z otoczeniem osób): 10,4 % uczestników projektów podjęło zatrudnienie, 6,5 % podjęło inny rodzaj aktywności zawodowej 31

33 Inny rodzaj aktywności zawodowej podjętej przez uczestników projektów w 2009 r. inny 44% staż 38% rozpoczęcie działalności gospodarczej 4% przygotowanie zawodowe 14% 8 % podjęło inny rodzaj aktywności m.in. w sferze społecznej Inny rodzaj aktywności społecznej podjętej przez uczestników w 2009 r. podjęcie nauki 36% inny 14% wolontariat 5% członkowstwo w organizacji pozarządowej 3% udział w grupie wsparcia 42% 14,2 % dzięki udziałowi w projekcie zaprzestało korzystania z pomocy społecznej. W ramach realizacji poddziałania (projekty systemowe powiatowych centrów pomocy rodzinie) w 2009 r. projektami objętych zostało 419 osób (wraz z otoczeniem 647 osób): 8,8 % uczestników projektów podjęło zatrudnienie, 5,3 % podjęło inny rodzaj aktywności zawodowej 21,2 % podjęło inny rodzaj aktywności m.in. w sferze społecznej 4,3 % dzięki udziałowi w projekcie zaprzestało korzystania z pomocy społecznej. 32

34 Aktywna integracja W ramach realizacji kontraktów socjalnych, programów aktywności lokalnej oraz programów integracji społecznej i zawodowej osób niepełnosprawnych stosowany jest i finansowany ze środków EFS zestaw instrumentów o charakterze aktywizacyjnym, które mają na celu przywrócenie osób wykluczonych społecznie na rynek pracy oraz ich integrację ze środowiskiem. Taki zestaw tzw. instrumenty aktywnej integracji został podzielony na 4 grupy: instrumenty aktywizacji zawodowej, instrumenty aktywizacji edukacyjnej, instrumenty aktywizacji zdrowotnej, instrumenty aktywizacji społecznej. Instrumenty aktywnej integracji realizowane w ramach projektów systemowych w 2009 instrumenty aktyw izacji społecznej 48,18% Instrumenty aktywnej integracji wykorzystywane w projektach systemowych w 2009 roku instrumenty aktyw izacji edukacyjnej 18,29% instrumenty aktyw izacji zdrow otnej 1 3,88% instrumenty aktyw izacji zaw odow ej 19,65% Najpopularniejsze instrumenty aktywnej integracji, którymi objętych było ok. 60% uczestników wszystkich projektów systemowych: organizacja i sfinansowanie usług wspierających aktywizację zawodową (m.in. trenera pracy, doradcy zawodowego); skierowanie i sfinansowanie zajęć w ramach podnoszenia kluczowych kompetencji o charakterze zawodowym lub zdobywania nowych kompetencji i umiejętności zawodowych, umożliwiających aktywizację zawodową; organizacja i finansowanie treningów kompetencji i umiejętności społecznych; 33

35 organizacja i finansowanie poradnictwa i wsparcia indywidualnego oraz grupowego w zakresie podniesienia kompetencji życiowych i umiejętności społeczno-zawodowych umożliwiających docelowo powrót do życia społecznego. 3.3 Infrastruktura pomocy społecznej Jednostki realizujące zadania z zakresu pomocy społecznej W latach obserwuje się zmiany w infrastrukturze pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim. Rodzaj placówki Liczba domy pomocy społecznej dzienne domy pomocy społecznej 8 11 kluby seniora 63 92* środowiskowe domy samopomocy warsztaty terapii zajęciowej placówki opiekuńczo-wychowawcze wsparcia dziennego (świetlice środowiskowe) * ośrodki adopcyjno-wychowawcze 4 6 całodobowe placówki opiekuńczo-wychowawcze schroniska, noclegownie, miejsca wydzielone na nocleg jadłodajnie ośrodki interwencji kryzysowej 6 20 ośrodki wsparcia ekonomii społecznej - 7 kluby integracji społecznej - 26 spółdzielnie socjalne - 17 * Według danych z ankiet sprawozdawczych przesłanych przez OPS za 2009 rok. 34

WYKAZ DOTACJI UDZIELONYCH INNYM JEDNOSTKOM SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO W 2005 ROKU. Miasta Ogółem 3 465 647

WYKAZ DOTACJI UDZIELONYCH INNYM JEDNOSTKOM SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO W 2005 ROKU. Miasta Ogółem 3 465 647 Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr / / 06 Zarządu Województwa Kujawsko - Pomorskiego z dnia 25.05.2006 r. WYKAZ DOTACJI UDZIELONYCH INNYM JEDNOSTKOM SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO W 2005 ROKU Podstawa prawna - art.

Bardziej szczegółowo

GMINY WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO

GMINY WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO GMINY WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO Egzamin gimnazjalny'2008 Procent uczniów, którzy uzyskali wynik pomiędzy staninem najwyższym a kolejnymi niższymi włącznie Część humanistyczna 1 gm. Lipno 0,0 2,8

Bardziej szczegółowo

Średnie wyniki egzaminu gimnazjalnego w 2014 roku w gminach województwa kujawsko-pomorskiego (zestawy standardowe)

Średnie wyniki egzaminu gimnazjalnego w 2014 roku w gminach województwa kujawsko-pomorskiego (zestawy standardowe) Średnie wyniki egzaminu gimnazjalnego w 2014 roku w gminach województwa kujawsko-pomorskiego (zestawy standardowe) Powiat aleksandrowski brodnicki bydgoski chełmiński golubsko- -dobrzyński Gmina Typ gminy

Bardziej szczegółowo

Gm 60 55 15 60 57 17 M 189 63 15 189 65 16 Kijewo Królewskie

Gm 60 55 15 60 57 17 M 189 63 15 189 65 16 Kijewo Królewskie Średnie wyniki egzaminu gimnazjalnego w 2015 roku w gminach województwa kujawsko-pomorskiego (zestawy ) aleksandrowski brodnicki bydgoski chełmiński Gmina Język polski Część humanistyczna Historia i wiedza

Bardziej szczegółowo

Wykaz ośrodków pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim. Lp. OŚRODEK Adres Numer telefonu Adres e-mail. Powiat aleksandrowski

Wykaz ośrodków pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim. Lp. OŚRODEK Adres Numer telefonu Adres e-mail. Powiat aleksandrowski 1 2 3 4 5 6 7 Aleksandrów Kujawski Słowackiego 12 Powiat aleksandrowski 87-700 Aleksandrów Kujawski 54 282-61-48 mopsalk@poczta.onet.pl Ciechocinek Kopernika 14 87-720 Ciechocinek 54 416-10-17 mops@inetia.pl

Bardziej szczegółowo

KUJAWSKO POMORSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W BYDGOSZCZY W O J E W Ó D Z T W A K U J A W S K O P O M O R S K I E G O N A 2 0 1 4 R O K BYDGOSZCZ

KUJAWSKO POMORSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W BYDGOSZCZY W O J E W Ó D Z T W A K U J A W S K O P O M O R S K I E G O N A 2 0 1 4 R O K BYDGOSZCZ KUJAWSKO POMORSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W BYDGOSZCZY WYDZIAŁ BEZPIECZEŃSTWA I ZARZĄDZANIA KRYZYSOWEGO HARMONOGRAM S Z K O L EŃ Z ZAKRESU OCHRONY LUDNOŚCI I OBRONY CYWILNEJ W O J E W Ó D Z T W A K U J A W S

Bardziej szczegółowo

Pomoc społeczna planowanie i realizacja wydatków 2014r. Założenia do wysokości dotacji prezentowanych w projekcie budżetu na 2015r.

Pomoc społeczna planowanie i realizacja wydatków 2014r. Założenia do wysokości dotacji prezentowanych w projekcie budżetu na 2015r. Pomoc społeczna planowanie i realizacja wydatków 2014r. Założenia do wysokości dotacji prezentowanych w projekcie budżetu na 2015r. Opracowanie: Dorota Hass Dyrektor Wydziału Polityki Społecznej Kujawsko-Pomorskiego

Bardziej szczegółowo

1. Zespoły ratownictwa medycznego - liczba, rodzaje, rejony operacyjne, obszary działania, dysponenci.

1. Zespoły ratownictwa medycznego - liczba, rodzaje, rejony operacyjne, obszary działania, dysponenci. II. INFORMACJE O LICZBIE I ROZMIESZCZENIU NA OBSZARZE WOJEWÓDZTWA JEDNOSTEK SYSTEMU ORAZ CENTRÓW URAZOWYCH, JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH SZPITALI WYSPECJALIZOWANYCH W ZAKRESIE UDZIELANIA ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH

Bardziej szczegółowo

Bydgoszcz, dnia 3 października 2012 r. Poz. 2028. UCHWAŁA Nr XXVI/435/12 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO. z dnia 24 września 2012 r.

Bydgoszcz, dnia 3 października 2012 r. Poz. 2028. UCHWAŁA Nr XXVI/435/12 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO. z dnia 24 września 2012 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO Bydgoszcz, dnia 3 października 2012 r. Poz. 2028 UCHWAŁA Nr XXVI/435/12 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO z dnia 24 września 2012 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Toruń, 2013. Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Toruniu. Toruń, 2013 r.

Toruń, 2013. Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Toruniu. Toruń, 2013 r. STAN REALIZACJI PORADNICTWA SPECJALISTYCZNEGO W GMINACH WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO W ROKU 2012 Toruń, 2013 Regionalny Ośrodek Polityki w Toruniu Toruń, 2013 r. Opracowanie sporządzone przez: Regionalny

Bardziej szczegółowo

System gospodarowania odpadami komunalnymi w województwie kujawsko-pomorskim

System gospodarowania odpadami komunalnymi w województwie kujawsko-pomorskim Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko Pomorskiego w Toruniu Departament Środowiska System gospodarowania odpadami komunalnymi w województwie kujawsko-pomorskim Październik 2015 r. URZĄD MARSZAŁKOWSKI

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 7 do SIWZ. Wykaz miejsc ubezpieczenia. nr działki

Załącznik Nr 7 do SIWZ. Wykaz miejsc ubezpieczenia. nr działki Załącznik Nr 7 do SIWZ Wykaz miejsc ubezpieczenia Lp. Węzeł miejscowość ulica nr 1 ZPR Ciechocinek Ciechocinek Bema gen. Józefa 60 2 ZPR Budkrusz Aleksandrów Kujawski Narutowicza Gabriela 16 3 WG Aleksandrów

Bardziej szczegółowo

Energia wiatru a ochrona wartości kulturowych i przyrodniczych na przykładzie województwa kujawsko pomorskiego. Górzno 9-10 grudnia 2010 r.

Energia wiatru a ochrona wartości kulturowych i przyrodniczych na przykładzie województwa kujawsko pomorskiego. Górzno 9-10 grudnia 2010 r. Energia wiatru a ochrona wartości kulturowych i przyrodniczych na przykładzie województwa kujawsko pomorskiego Górzno 9-10 grudnia 2010 r. Zawartość opracowania 1. Wprowadzenie 2. Założenia metodyczne

Bardziej szczegółowo

P LAN WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO POMORSKIEGO NA 2013 ROK KUJAWSKO POMORSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W BYDGOSZCZY. BYDGOSZCZ 2013 r.

P LAN WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO POMORSKIEGO NA 2013 ROK KUJAWSKO POMORSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W BYDGOSZCZY. BYDGOSZCZ 2013 r. KUJAWSKO POMORSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W BYDGOSZCZY WYDZIAŁ BEZPIECZEŃSTWA I ZARZĄDZANIA KRYZYSOWEGO P LAN S ZKOLENIA OBRONNEGO WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO POMORSKIEGO NA 2013 ROK BYDGOSZCZ 2013 r. CZĘŚĆ I - Opisowa

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO - POMORSKIEGO NA 2014 ROK

WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO - POMORSKIEGO NA 2014 ROK KUJAWSKO POMORSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W BYDGOSZCZY WYDZIAŁ BEZPIECZEŃSTWA I ZARZĄDZANIA KRYZYSOWEGO PLAN S ZKOLENIA OBRONNEGO WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO - POMORSKIEGO NA 2014 ROK BYDGOSZCZ 2013 r. CZĘŚĆ I - Opisowa

Bardziej szczegółowo

1. Zespoły ratownictwa medycznego - liczba, rodzaje, rejony operacyjne, obszary działania, dysponenci.

1. Zespoły ratownictwa medycznego - liczba, rodzaje, rejony operacyjne, obszary działania, dysponenci. II. INFORMACJE O LICZBIE I ROZMIESZCZENIU NA OBSZARZE WOJEWÓDZTWA JEDNOSTEK SYSTEMU ORAZ CENTRÓW URAZOWYCH, JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH SZPITALI WYSPECJALIZOWANYCH W ZAKRESIE UDZIELANIA ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH

Bardziej szczegółowo

REJESTR POWIERZCHNIOWY OBWODÓW ŁOWIECKICH WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO

REJESTR POWIERZCHNIOWY OBWODÓW ŁOWIECKICH WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO 1 Rosochatka 2 Kozielec Załącznik nr 2 do uchwały Nr XLV/739/14 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 27 stycznia 2014 r. REJESTR POWIERZCHNIOWY OBWODÓW ŁOWIECKICH WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO

Bardziej szczegółowo

http://bydgoszcz.stat.gov.pl/

http://bydgoszcz.stat.gov.pl/ Niniejsze opracowanie ma na celu ukazanie zmian w spełnianiu obowiązku szkolnego w województwie kujawsko-pomorskim na poziomie szkoły podstawowej w roku szkolnym 2014/2015 oraz zróżnicowanie w spełnianiu

Bardziej szczegółowo

Pomoc społeczna w województwie kujawsko pomorskim w latach 2008 2010 wybrane elementy

Pomoc społeczna w województwie kujawsko pomorskim w latach 2008 2010 wybrane elementy Pomoc społeczna w województwie kujawsko pomorskim w latach 2008 2010 wybrane elementy Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Toruniu Toruń 2011 r. Źródła danych: Sprawozdania MPiPS-03 za rok 2008, 2009,

Bardziej szczegółowo

Zakup urządzeń na wyposaŝenie placu zabaw przy Szkole Podstawowej w Ustroniu

Zakup urządzeń na wyposaŝenie placu zabaw przy Szkole Podstawowej w Ustroniu Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 53/847/09 Zarządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 9 lipca 2009 roku Wykaz złoŝonych wniosków o udzielenie dotacji celowej dla gmin w ramach realizacji zadania "Place

Bardziej szczegółowo

II. INFORMACJE LICZBIE

II. INFORMACJE LICZBIE II. INFORMACJE O LICZBIE I ROZMIESZCZENIU NA OBSZARZE WOJEWÓDZTWA JEDNOSTEK SYSTEMU, CENTRÓW URAZOWYCH ORAZ JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH SZPITALI WYSPECJALIZOWANYCH W ZAKRESIE UDZIELANIA ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH

Bardziej szczegółowo

Nazwa Programu Nr i nazwa działania Termin naboru Nabór będzie prowadzony od dnia 27.01.2014 r. do dnia 07.02.2014 r. Alokacja.

Nazwa Programu Nr i nazwa działania Termin naboru Nabór będzie prowadzony od dnia 27.01.2014 r. do dnia 07.02.2014 r. Alokacja. Nazwa Programu Nr i nazwa działania Termin naboru Nabór będzie prowadzony od dnia 27.01.2014 r. do dnia 07.02.2014 r. Alokacja 1 000 000,00 EURO Regionalny Program Operacyjny Województwa Kujawsko-Pomorskiego

Bardziej szczegółowo

kujawsko-pomorskie Aleksandrów Kujawski Słowackiego 73 kujawsko-pomorskie Bądkowo ul. Włocławska 35 kujawsko-pomorskie Brodnica ul. Kamionka 27 kujawsko-pomorskie Brodnica Duży Rynek 24 kujawsko-pomorskie

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Program Przeciwdziałanie wykluczeniu cyfrowemu osób najuboższych oraz niepełnosprawnych DEPARTAMENT SPRAW SPOŁECZNYCH

Wojewódzki Program Przeciwdziałanie wykluczeniu cyfrowemu osób najuboższych oraz niepełnosprawnych DEPARTAMENT SPRAW SPOŁECZNYCH Wojewódzki Program Przeciwdziałanie wykluczeniu cyfrowemu osób najuboższych oraz niepełnosprawnych DEPARTAMENT SPRAW SPOŁECZNYCH WOJEWÓDZKI PROGRAM PN. PRZECIWDZIAŁANIE WYKLUCZENIU CYFROWEMU OSÓB NAJUBOŻSZYCH

Bardziej szczegółowo

Województwo kujawsko-pomorskie. Strona 1

Województwo kujawsko-pomorskie. Strona 1 Lp. nazwa JST Osoba do kontaktu email telefon Województwo kujawsko pomorskie gminy miejskie 1 Aleksandrów Kujawski-miasto Dorota Piekarska gr@aleksandrowkujawski.pl 54 2826828 2 Ciechocinek Michał Szczepanowski

Bardziej szczegółowo

Miejscowość Ulica Bankomat. Aleksandrów Kujawski ul. Szkolna 13 SGB. Aleksandrów Kujawski ul. Ogrodowa 1-3 SGB

Miejscowość Ulica Bankomat. Aleksandrów Kujawski ul. Szkolna 13 SGB. Aleksandrów Kujawski ul. Ogrodowa 1-3 SGB Miejscowość Ulica Bankomat Aleksandrów Kujawski ul. Szkolna 13 SGB Aleksandrów Kujawski ul. Ogrodowa 1-3 SGB Aleksandrów Kujawski ul. Słowackiego 28 BGŻ Barcin ul. Lotników 13 BPS Barcin ul. 4 Stycznia

Bardziej szczegółowo

DODATEK WIEJSKI I MIESZKANIOWY W LATACH 2005 DO 2011

DODATEK WIEJSKI I MIESZKANIOWY W LATACH 2005 DO 2011 DODATEK WIEJSKI I MIESZKANIOWY W LATACH 2005 DO 2011 dla gmin wiejskich posiadających szkoły zlokalizowane wyłącznie w obszarach wiejskich woj. kujawsko-pomorskiego autor: Bogdan Stępień W razie pytań

Bardziej szczegółowo

SPRAWDZIAN 2014 Wyniki uczniów w szkołach, gminach, powiatach i województwie kujawsko-pomorskim

SPRAWDZIAN 2014 Wyniki uczniów w szkołach, gminach, powiatach i województwie kujawsko-pomorskim SPRAWDZIAN 2014 Wyniki uczniów w szkołach, gminach, powiatach i województwie kujawsko-pomorskim arkusz standardowy Powiat Gmina Szkoła Adres szkoły W szkole W gminie W powiecie W województwie aleksandrowski

Bardziej szczegółowo

Wybrane elementy pomocy społecznej i pieczy zastępczej w województwie kujawsko-pomorskim

Wybrane elementy pomocy społecznej i pieczy zastępczej w województwie kujawsko-pomorskim Wybrane elementy pomocy społecznej i pieczy zastępczej w województwie kujawsko-pomorskim w latach 2009-2011 - analiza porównawcza na tle innych województw Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Toruniu

Bardziej szczegółowo

BEZROBOCIE NA WSI W WOJEWÓDZTWIE W I PÓŁROCZU 2004 ROKU

BEZROBOCIE NA WSI W WOJEWÓDZTWIE W I PÓŁROCZU 2004 ROKU BEZROBOCIE NA WSI W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO POMORSKIM W I PÓŁROCZU 2004 ROKU TORUŃ SIERPIEŃ 2004 SPIS TREŚCI strona: 1. Struktura bezrobocia na wsi... 1 2. Aktywizacja bezrobotnych zamieszkałych na wsi...

Bardziej szczegółowo

MPiPS - 03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach

MPiPS - 03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej ( pieczęć) MPiPS - 03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy

Bardziej szczegółowo

Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko - Pomorskiego. aleksandrowski. aleksandrowski. aleksandrowski. aleksandrowski Ciechocinek.

Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko - Pomorskiego. aleksandrowski. aleksandrowski. aleksandrowski. aleksandrowski Ciechocinek. Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko - go LISTA SZKÓŁ GIMNAZJALNYCH ZAKWALIFIKOWANYCH DO PROJEKTU "ĆWICZĘ, UCZĘ SIĘ, WYGRYWAM" Lp. Nazwa gimnazjum Powiat Miejscowość Adres 1. w Zbrachlinie 2. Specjalne

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI

WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI Powierzchnia geodezyjna województwa kujawsko-pomorskiego według stanu w dniu 1 I 2010 r. wyniosła 1797,1 tys. ha, co stanowiło 5,7 % ogólnej powierzchni

Bardziej szczegółowo

WYKAZ OKRĘGÓW WYBORCZYCH, UTWORZONYCH do PRZEPROWADZENIA WYBORÓW DO RAD POWIATOWYCH KUJAWSKO POMORSKIEJ IZBY ROLNICZEJ ZARZĄDZONYCH na 03-04-2011 r.

WYKAZ OKRĘGÓW WYBORCZYCH, UTWORZONYCH do PRZEPROWADZENIA WYBORÓW DO RAD POWIATOWYCH KUJAWSKO POMORSKIEJ IZBY ROLNICZEJ ZARZĄDZONYCH na 03-04-2011 r. WYKAZ OKRĘGÓW WYBORCZYCH, UTWORZONYCH do PRZEPROWADZENIA WYBORÓW DO RAD POWIATOWYCH KUJAWSKO POMORSKIEJ IZBY ROLNICZEJ ZARZĄDZONYCH na 03-04-2011 r. 1. Wybory do Rad Powiatowych Kujawsko-Pomorskiej Izby

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa

Ministerstwo Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Ministerstwo Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej ( pieczęć) MPiPS - 03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej

Bardziej szczegółowo

26 w wieku 50+, 50 osób bezdomnych, nieaktywnych zawodowych 01.10.2012-31.01.2015

26 w wieku 50+, 50 osób bezdomnych, nieaktywnych zawodowych 01.10.2012-31.01.2015 Lista projektów realizowanych w ramach Poddziałania 7.2.1 Aktywizacja zawodowa i społeczna osób zagrożonych wykluczeniem społecznym (konkurs 1/POKL/7.2.1/2012) Lp. Beneficjent Tytuł projektu Obszar realizacji

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych,

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, MINISTERSTWO PRACY i POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej Tel:. Fax:. Numer identyfikacyjny - REGON MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne

Bardziej szczegółowo

OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO-POMORSKIM ZA 2013 ROK

OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO-POMORSKIM ZA 2013 ROK OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO-POMORSKIM ZA 2013 ROK TORUŃ, 2014 ROK Wstęp... 4 1. Charakterystyka demograficzna województwa kujawsko-pomorskiego... 5 1.1. Infrastruktura społeczna...

Bardziej szczegółowo

Bydgoszcz, 7 sierpnia 2012 r.

Bydgoszcz, 7 sierpnia 2012 r. Wyniki sprawdzianu w klasie VI szkoły podstawowej w staninach (1-9) w województwie kujawsko-pomorskim zestaw egzaminacyjny A1, A4, A5 standardowy lata 2007-2012 Opracowanie na podstawie wyników Okręgowej

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03. Adresat MGOPS Nowe. Sprawozdanie półroczne i roczne. WPS Woj. Kujawsko - Pomorskie ul. Plac Św. Rocha 5, 86-170 NOWE

MPiPS-03. Adresat MGOPS Nowe. Sprawozdanie półroczne i roczne. WPS Woj. Kujawsko - Pomorskie ul. Plac Św. Rocha 5, 86-170 NOWE MINISTERSTWO PRACY i POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej MPiPS-03 Adresat MGOPS Nowe Sprawozdanie półroczne i roczne WPS Woj. Kujawsko - Pomorskie

Bardziej szczegółowo

Całkowity koszt operacji (w zł z VAT) Koszty kwalifikowalne operacji (w zł)

Całkowity koszt operacji (w zł z VAT) Koszty kwalifikowalne operacji (w zł) Załącznik do uchwały Nr 27/87212 Zarządzu Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 11 lipca 2012 r. Lista operacji zakwalifikowanych do współfinansowania dla działania 321 "Podstawowe usługi dla gospodarki

Bardziej szczegółowo

OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO-POMORSKIM ZA 2014 ROK

OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO-POMORSKIM ZA 2014 ROK Załącznik do uchwały Nr 21/662/15 Zarządu Województwa Kujawsko- -Pomorskiego z dnia 27 maja 2015 r. OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO-POMORSKIM ZA 2014 ROK Spis treści Wstęp... 5

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa

Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej ( pieczęć) MPiPS - 03 Adresat Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych

Bardziej szczegółowo

GMINNY PROGRAM WSPIERANIA RODZINY W GMINIE LUBAWA NA LATA 2012 2014

GMINNY PROGRAM WSPIERANIA RODZINY W GMINIE LUBAWA NA LATA 2012 2014 Załącznik do uchwały Nr XIX/119/12 Rady Gminy Lubawa z dnia 31 października 2012r. GMINNY PROGRAM WSPIERANIA RODZINY W GMINIE LUBAWA NA LATA 2012 2014 1 Spis treści Wstęp. 3 1. Diagnoza środowiska lokalnego..

Bardziej szczegółowo

Termomodernizacja budynków Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego przy ul. Powstańców Wielkopolskich 2 oraz ul. Ogińskiego 16 w Bydgoszczy.

Termomodernizacja budynków Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego przy ul. Powstańców Wielkopolskich 2 oraz ul. Ogińskiego 16 w Bydgoszczy. Lista rezerwowa projektów do dofinansowania w ramach konkursu nr RPOWKP 124/II/2.3/2014, Działanie 2.3 Rozwój infrastruktury w zakresie ochrony powietrza. Załącznik nr 2 do uchwały Nr 8/253/15 Zarządu

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa. MPiPS-03

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa. MPiPS-03 MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: Ośrodek Pomocy Społecznej Mickiewicza 40/ 63-100 Śrem Tel. 0612836107 Fax 0612833989

Bardziej szczegółowo

Targi AGRO-TECH 2005. Konsul Honorowy Niemiec u Wojewody.

Targi AGRO-TECH 2005. Konsul Honorowy Niemiec u Wojewody. Targi AGRO-TECH 2005 XXVIII Targi Rolno-Przemysłowe AGRO-TECH 2005 i VI Regionalna Wystawa Zwierząt Hodowlanych odbyły się w miniony weekend w Minikowie. Tegoroczne targi, współorganizowane przez Wojewodę

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych w naturze i usługach

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych w naturze i usługach Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: PCPR Powiat miejski Grudziądz Tel. 56 46 269 9 Fax 56 46 286 9 86-3 GRUDZIĄDZ ul. HALLERA 1 MPiPS-3-P MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5,

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: Tel. Fax MOPS Rzeszów 35-25 Rzeszów Jagiellońska 26 MPiPS-3-R MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, -513 Warszawa MPiPS-3 Sprawozdanie

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej. Autorzy: Jakub Brzeziński

Ocena zasobów pomocy społecznej. Autorzy: Jakub Brzeziński Ocena zasobów pomocy społecznej Autorzy: Jakub Brzeziński SPIS TREŚCI STRONA 1 Wprowadzenie 3 2 Dane o sytuacji demograficznej i społecznej 3 3 Dane o korzystających z pomocy i wsparcia 4 3.1 GMINA - ZADANIA

Bardziej szczegółowo

Planowanie przestrzenne na obszarach wiejskich w kontekście zrównoważonego rozwoju

Planowanie przestrzenne na obszarach wiejskich w kontekście zrównoważonego rozwoju Planowanie przestrzenne na obszarach wiejskich w kontekście zrównoważonego rozwoju (wybrane ustalenia dotyczące rozwoju obszarów wiejskich w aktualizowanym planie zagospodarowania przestrzennego województwa

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: Tel. (32) 422 Fax PMOPS Powiat miejski Rybnik 44-2 Rybnik Żużlowa 25 MPiPS-3-R MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka /3/5, -53 Warszawa MPiPS-3

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej w Gminie Pilica 2014 r

Ocena zasobów pomocy społecznej w Gminie Pilica 2014 r Ocena zasobów pomocy społecznej w Gminie Pilica 2014 r Autorzy: Elżbieta Szymusik SPIS TREŚCI STRONA 1 Wprowadzenie 3 2 Dane o sytuacji demograficznej i społecznej 3 3 Dane o korzystających z pomocy i

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej. Autorzy: Marta Cichowicz

Ocena zasobów pomocy społecznej. Autorzy: Marta Cichowicz Ocena zasobów pomocy społecznej Autorzy: Marta Cichowicz SPIS TREŚCI STRONA 1 Wprowadzenie 3 2 Dane o sytuacji demograficznej i społecznej 3 3 Dane o korzystających z pomocy i wsparcia 4 3.1 GMINA - ZADANIA

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa

Ministerstwo Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Ministerstwo Polityki Społecznej, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej ( pieczęć) MPiPS - 03 Adresat Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach MPiPS-3 Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej Radomsko Tel. 44 6832885 Fax 97-5 RADOMSKO ul. KOŚCIUSZKI 12A MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach MPiPS-3-R Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: WPS Woj. Lubuskie 66-4 Gorzów Wlkp. ul. Jagiellończyka 8 Tel. 95 7115-248 Fax 95 7115-374 MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5,

Bardziej szczegółowo

Lista szkół zakwalifikowanych do udziału w projekcie Eko-Skrzat z przyrodą Pomorza i Kujaw za pan brat

Lista szkół zakwalifikowanych do udziału w projekcie Eko-Skrzat z przyrodą Pomorza i Kujaw za pan brat Lista szkół zakwalifikowanych do udziału w projekcie Eko-Skrzat z przyrodą Pomorza i Kujaw za pan brat Nazwa powiatu Nazwa placówki Data zgłoszenia Uwagi Powiat grodzki Bydgoszcz Powiat grodzki Bydgoszcz

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach MPiPS-3-P MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, -513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: Tel. 774835949 Fax 774835949 MOPS Kędzierzyn-Koźle 47-224 Kędzierzyn-Koźle

Bardziej szczegółowo

Wykaz uniwersytetów trzeciego wieku w województwie kujawsko-pomorskim. LP. Adres Numer telefonu

Wykaz uniwersytetów trzeciego wieku w województwie kujawsko-pomorskim. LP. Adres Numer telefonu 1 Kazimierzowski Uniwersytet Trzeciego Wieku Uniwersytet Kazimierza Wielkiego ul. J.K. Chodkiewicza 30 85-064 Bydgoszcz 52 341-91-00 2 Uniwersytet Trzeciego Wieku przy Uniwersytecie Technologiczno-Przyrodniczym

Bardziej szczegółowo

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach

MPiPS-03 Sprawozdanie półroczne i roczne z udzielonych świadczeń pomocy społecznej - pieniężnych, w naturze i usługach MINISTERSTWO PRACY i POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej MOPS Świdnik Wyszyńskiego 12, 21-040 ŚWIDNIK Tel:. Fax:. Numer identyfikacyjny -

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00 513 Warszawa. MPiPS 03

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00 513 Warszawa. MPiPS 03 MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00 513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: MOPS Wodzisław Śląski ul. Płk. Ks. W. Kubsza 28 44 300 WODZISŁAW ŚLĄSKI Tel. 324556200

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej

Ocena zasobów pomocy społecznej Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie 05-300 Mińsk Mazowiecki, ul. Konstytucji 3-go Maja 16 Ocena zasobów pomocy społecznej na rok 2012 dla powiatu mińskiego Autorzy: Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Mińsku

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA NA RYNKU PRACY W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO- POMORSKIM

SYTUACJA NA RYNKU PRACY W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO- POMORSKIM SYTUACJA NA RYNKU PRACY W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO- POMORSKIM (wybrane zagadnienia) Toruń,15 grudnia 2010 r. TŁO SYTUACJI W REGIONIE EUROPA KRAJ REGION PROGRAMY RYNKU PRACY STRUKTURA POPYTU TENDENCJE ZMIAN

Bardziej szczegółowo

Kielce, dnia 14 lutego 2013 r. Poz. 899 UCHWAŁA NR XXIV/268/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA. z dnia 19 grudnia 2012 r.

Kielce, dnia 14 lutego 2013 r. Poz. 899 UCHWAŁA NR XXIV/268/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA. z dnia 19 grudnia 2012 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Kielce, dnia 14 lutego 2013 r. Poz. 899 UCHWAŁA NR XXIV/268/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA z dnia 19 grudnia 2012 r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu

Bardziej szczegółowo

kujawsko-pomorskiego stanowili 7,1 % wszystkich zarejestrowanych w Stan w dniu 31 XII 2007 r.

kujawsko-pomorskiego stanowili 7,1 % wszystkich zarejestrowanych w Stan w dniu 31 XII 2007 r. W województwie kujawsko-pomorskim, tak jak i w całym kraju, nastąpiła w ostatnim roku poprawa sytuacji na rynku pracy. Od kilku lat zmniejsza się liczba zarejestrowanych bezrobotnych w końcu grudnia 2007

Bardziej szczegółowo

Aneks do sprawozdania z egzaminu gimnazjalnego przeprowadzonego w województwie kujawsko-pomorskim w roku 2014

Aneks do sprawozdania z egzaminu gimnazjalnego przeprowadzonego w województwie kujawsko-pomorskim w roku 2014 Aneks do sprawozdania z egzaminu gimnazjalnego przeprowadzonego w województwie kujawsko-pomorskim w roku 2014 Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Gdańsku ul. Na Stoku 49, 00-874 Gdańsk tel. 58 320 55 61,

Bardziej szczegółowo

Ludziom na ratunek - zakup sprzętu specjalistycznego dla jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych z terenu województwa kujawsko-pomorskiego - etap IV

Ludziom na ratunek - zakup sprzętu specjalistycznego dla jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych z terenu województwa kujawsko-pomorskiego - etap IV Ludziom na ratunek - zakup sprzętu specjalistycznego dla jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych z terenu województwa kujawsko-pomorskiego - etap IV Boniewo 17.09.2015r. Ilość Dąbrowa Chełmińska bydgoski

Bardziej szczegółowo

Zadania wynikające z ustawy o pomocy społecznej: 1. Zadania własne gminy:

Zadania wynikające z ustawy o pomocy społecznej: 1. Zadania własne gminy: Ośrodek Pomocy Społecznej w Łambinowicach realizuje zadania wynikające z ustawy z dnia 12 marca 2004r.o pomocy społecznej, która weszła w życie od 1 maja 2004r. Do podstawowych zadań pomocy społecznej

Bardziej szczegółowo

O społecznym ratowaniu cmentarzy projekt Lapidaria zapomniane cmentarze Pomorza i Kujaw.

O społecznym ratowaniu cmentarzy projekt Lapidaria zapomniane cmentarze Pomorza i Kujaw. Michał Wiśniewski (Toruń) O społecznym ratowaniu cmentarzy projekt Lapidaria zapomniane cmentarze Pomorza i Kujaw. Impulsem do stworzenia strony Lapidaria zapomniane cmentarze Pomorza i Kujaw dostępnej

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej

Ocena zasobów pomocy społecznej GOPS Jordanów Ocena zasobów pomocy społecznej na rok 2011 dla gminy Jordanów Autorzy: Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Jordanowie Stachurski Marek SPIS TREŚCI STRONA 1 WPROWADZENIE 4 2 OCENA

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa. MPiPS-03

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa. MPiPS-03 MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej: Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej ul. Kolejowa 2 62-200 Gniezno Tel. 061 4262582

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej

Ocena zasobów pomocy społecznej GOPS Brody Ocena zasobów pomocy społecznej na rok 2011 dla gminy Brody Autorzy: Jolanta Grudnicka SPIS TREŚCI STRONA 1 WPROWADZENIE 4 2 OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W GMINIE 8 2.1 Dane o sytuacji demograficznej

Bardziej szczegółowo

Jak zostać rodzicem zastępczym?

Jak zostać rodzicem zastępczym? Jak zostać rodzicem zastępczym? AKTY PRAWNE Problematyka dotycząca rodzin zastępczych rozproszona została w kilku aktach prawnych poczynając od Konwencji o prawach dziecka, a na aktach wykonawczych kończąc.

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej i potrzeb Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Sopocie

Ocena zasobów pomocy społecznej i potrzeb Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Sopocie Ocena zasobów pomocy społecznej i potrzeb Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Sopocie Sopot, 18 czerwca 2014 Populacja Powiat m.sopot ZA: NARODOWE SPISY POWSZECHNE 2002, 2011 wartość liczba mieszkańców

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej

Ocena zasobów pomocy społecznej OŚRODEK POMOCY SPOŁECZNEJ W GRYFINIE Ocena zasobów pomocy społecznej za 2015 rok Autorzy: Bożena Stawiarska Renata Rosińska SPIS TREŚCI STRONA 1 Wprowadzenie 3 2 Dane o sytuacji demograficznej i społecznej

Bardziej szczegółowo

Program Integracji Społecznej i Zawodowej Osób Niepełnosprawnych dla Powiatu Zamojskiego na 2014 rok SPIS TREŚCI

Program Integracji Społecznej i Zawodowej Osób Niepełnosprawnych dla Powiatu Zamojskiego na 2014 rok SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI 1. Wprowadzenie 2. Cele oraz przewidywane rezultaty Programu 3. Odbiorcy Programu 4. Metody realizacji Programu, działania i źródła ich finansowania 5. Sposób finansowania realizacji Programu

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej

Ocena zasobów pomocy społecznej MOPS Mońki Ocena zasobów pomocy społecznej na rok 2011 dla gminy Mońki Autorzy: MOPS Mońki SPIS TREŚCI STRONA 1 WPROWADZENIE 4 2 OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W GMINIE 5 2.1 Dane o sytuacji demograficznej

Bardziej szczegółowo

OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W POWIECIE

OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W POWIECIE Projekt OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W POWIECIE Warszawa, lipiec 2011 r. I. WPROWADZENIE Nowelizacja z 2011 r. ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362,

Bardziej szczegółowo

KONTRAKT SOCJALNY narzędziem w realizacji projektów systemowych

KONTRAKT SOCJALNY narzędziem w realizacji projektów systemowych KONTRAKT SOCJALNY narzędziem w realizacji projektów systemowych Podstawa prawna Ustawa o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004r. (Dz. U. Nr 64, poz. 593, z późn. zm.) Rozporządzenie Ministra Polityki

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej

Ocena zasobów pomocy społecznej MGOPS Radzymin Ocena zasobów pomocy społecznej na rok 2011 dla gminy Radzymin Autorzy: Artur Kołodziejczyk SPIS TREŚCI STRONA 1 WPROWADZENIE 4 2 OCENA ZASOBÓW POMOCY SPOŁECZNEJ W GMINIE 5 2.1 Dane o sytuacji

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DOTYCZĄCA ZADAŃ REALIZOWANYCH PRZEZ OŚRODEK POMOCY SPOŁECZNEJ W 2009 ROKU

INFORMACJA DOTYCZĄCA ZADAŃ REALIZOWANYCH PRZEZ OŚRODEK POMOCY SPOŁECZNEJ W 2009 ROKU INFORMACJA DOTYCZĄCA ZADAŃ REALIZOWANYCH PRZEZ OŚRODEK POMOCY SPOŁECZNEJ W 2009 ROKU W okresie sprawozdawczym Ośrodek realizował zadania zlecone i własne, w ramach których udzielana była pomoc pieniężna,

Bardziej szczegółowo

Miejsco wość. Szosa Chełmińska 83 Toruń 9,87 16,83 13,35. Bydgoszc. Bolta 12 Toruń 6,89 12,13 9,51 Bydgoszc. Storczykowa 66A Toruń 9,47 8,41 8,94

Miejsco wość. Szosa Chełmińska 83 Toruń 9,87 16,83 13,35. Bydgoszc. Bolta 12 Toruń 6,89 12,13 9,51 Bydgoszc. Storczykowa 66A Toruń 9,47 8,41 8,94 Miejsce Nazwa Adres Miejsco wość EWD wsk. humanis tyczny EWD wsk. mat.- przyr. Średnia EWD 1 Akademickie Szosa Chełmińska 83 Toruń 9,87 16,83 13,35 2 11 Listopada 4 z 8,64 10,95 9,795 3 4 Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

Całkowita wartość projektu w PLN. Tytuł projektu. Kompleksowa termomodernizacja placówek oświatowych w Bydgoszczy Etap I.

Całkowita wartość projektu w PLN. Tytuł projektu. Kompleksowa termomodernizacja placówek oświatowych w Bydgoszczy Etap I. Załącznik nr 2 do uchwały Nr 16/488/15 Zarządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 22 kwietnia 2015 r. Lista rezerwowa projektów do dofinansowania w ramach konkursu nr RPOWKP 124/II/2.3/2014, Działanie

Bardziej szczegółowo

w województwie kujawsko pomorskim

w województwie kujawsko pomorskim Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Toruniu Pomoc społeczna w województwie kujawsko pomorskim w latach 2005 2007 Wybrane elementy Toruń, 2008 r. W przypadku korzystania z danych zawartych w niniejszej

Bardziej szczegółowo

Bilans potrzeb na rok 2005

Bilans potrzeb na rok 2005 Bilans potrzeb na rok 2005 w zakresie środowiskowej i instytucjonalnej pomocy społecznej województwa kujawsko-pomorskiego Toruń, luty 2005 rok Potrzeby pomocy społecznej w województwie kujawsko pomorskim

Bardziej szczegółowo

Ocena zasobów pomocy społecznej

Ocena zasobów pomocy społecznej MOPS Sławków Ocena zasobów pomocy społecznej na rok 2012 dla gminy Sławków Autorzy: Ewa Niewiara Maria Paradowska Kuc Justyna Ewa Brzezińska SPIS TREŚCI STRONA 1 Wprowadzenie 3 2 Dane o sytuacji demograficznej

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VII/49/15 RADY GMINY ŁAGIEWNIKI. z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie zatwierdzenia oceny zasobów pomocy społecznej w Gminie Łagiewniki

UCHWAŁA NR VII/49/15 RADY GMINY ŁAGIEWNIKI. z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie zatwierdzenia oceny zasobów pomocy społecznej w Gminie Łagiewniki UCHWAŁA NR VII/49/15 RADY GMINY ŁAGIEWNIKI z dnia 28 maja r. w sprawie zatwierdzenia oceny zasobów pomocy społecznej w Gminie Łagiewniki Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 08 marca 1990 r.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXIV/268/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA. z dnia 19 grudnia 2012 r.

UCHWAŁA NR XXIV/268/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA. z dnia 19 grudnia 2012 r. UCHWAŁA NR XXIV/268/2012 RADY MIASTA SANDOMIERZA z dnia 19 grudnia 2012 r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Wspierania Rodziny na lata 2013-2015 w Gminie Sandomierz Na podstawie art. 18 ust.2 pkt.15

Bardziej szczegółowo

W pierwszym półroczu 2008 r., podobnie jak w latach. TABL. 1. Bezrobocie rejestrowane. poprzednich, większą część zbiorowości bezrobotnych,

W pierwszym półroczu 2008 r., podobnie jak w latach. TABL. 1. Bezrobocie rejestrowane. poprzednich, większą część zbiorowości bezrobotnych, W ostatnim półroczu w województwie kujawsko-pomorskim, podobnie jak w całym kraju, nastąpiła poprawa sytuacji na rynku pracy. Od kilku lat zmniejsza się liczba zarejestrowanych bezrobotnych w końcu czerwca

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR../../2012 RADY MIEJSKIEJ W TŁUSZCZU z dnia 2012

UCHWAŁA NR../../2012 RADY MIEJSKIEJ W TŁUSZCZU z dnia 2012 Projekt Burmistrza UCHWAŁA NR../../2012 RADY MIEJSKIEJ W TŁUSZCZU z dnia 2012 w sprawie przyjęcia lokalnego programu pomocy społecznej pt.: Programu Aktywności Lokalnej AKADEMIA MĄDREGO RODZICA Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Program aktywizacji społecznej w powiecie rzeszowskim

Program aktywizacji społecznej w powiecie rzeszowskim Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Rzeszowie Program aktywizacji społecznej w powiecie rzeszowskim P O W I A T O W E C E N T R U M P O M O C Y R O D Z I N I E W R Z E S Z O W I E ul. Grunwaldzka 15, 35-959

Bardziej szczegółowo

Wykaz domów pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim. Adres e-mail. 52 372-91-51 dps@sloneczko.bydgoszcz.pl

Wykaz domów pomocy społecznej w województwie kujawsko-pomorskim. Adres e-mail. 52 372-91-51 dps@sloneczko.bydgoszcz.pl e-mail 1 2 Bydgoszcz 3 4 Grudziądz Słoneczko w Bydgoszczy ul. Gałczyńskiego 2 85-322 Bydgoszcz "Promień Życia" w Bydgoszczy ul. Łomżyńska 54 85-836 Bydgoszcz "Jesień Życia" w Bydgoszczy ul. Mińska 15a

Bardziej szczegółowo

www.stat.gov.pl/bydgosz

www.stat.gov.pl/bydgosz W niniejszym opracowaniu zaprezentowano informacje o ludności faktycznie zamieszkałej według grup wieku w powiatach, miastach na prawach powiatu oraz całym województwie w 2012 r. w odniesieniu do 2005

Bardziej szczegółowo

Zadania realizowane przez gminy

Zadania realizowane przez gminy Zadania realizowane przez gminy Zadania własne gminy o charakterze obowiązkowym : opracowanie i realizacja gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych ze szczególnym uwzględnieniem programów

Bardziej szczegółowo

WYKAZ PLACÓWEK POMOCOWYCH I JEDNOSTEK POLICJI ZNAJDUJĄCYCH SIĘ NA TERENIE WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO

WYKAZ PLACÓWEK POMOCOWYCH I JEDNOSTEK POLICJI ZNAJDUJĄCYCH SIĘ NA TERENIE WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO WYKAZ PLACÓWEK POMOCOWYCH I JEDNOSTEK POLICJI ZNAJDUJĄCYCH SIĘ NA TERENIE WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO Lp. Nazwa instytucji/organizacji 1. Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie 2. Ośrodki Pomocy Społecznej

Bardziej szczegółowo

ZADANIA WŁASNE GMINY Z ZAKRESU POMOCY SPOŁECZNEJ (OBLIGATORYJNE)

ZADANIA WŁASNE GMINY Z ZAKRESU POMOCY SPOŁECZNEJ (OBLIGATORYJNE) ZADANIA WŁASNE GMINY Z ZAKRESU POMOCY SPOŁECZNEJ (OBLIGATORYJNE) ART. 17 ust. 1 1) opracowanie i realizacja gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych ze szczególnym uwzględnieniem programów

Bardziej szczegółowo

Kto i kiedy może otrzymać zasiłek z pomocy społecznej

Kto i kiedy może otrzymać zasiłek z pomocy społecznej Kto i kiedy może otrzymać zasiłek z pomocy społecznej stan prawny na dzień 1 lipca 2009 r. Podstawa prawna: - ustawa z dn. 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r., Nr 115,

Bardziej szczegółowo