Anestezjologia i Intensywna terapia WYKŁAD nr 3 (monitorowanie pacjenta; znieczulenie przewodowe)

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Anestezjologia i Intensywna terapia WYKŁAD nr 3 (monitorowanie pacjenta; znieczulenie przewodowe)"

Transkrypt

1 Waldemar Machała Anestezjologia i Intensywna terapia WYKŁAD nr 3 (monitorowanie pacjenta; znieczulenie przewodowe) II Zakład Anestezjologii i Intensywnej Terapii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi Uniwersytecki Szpital Kliniczny nr 2

2 Proszę wyłączyć telefony komórkowe

3 Monitorowanie w sali operacyjnej

4 Monitorowanie w sali operacyjnej

5 Monitorowanie w sali operacyjnej

6 Monitorowanie w sali operacyjnej wysycenie tlenem Hgb

7 Monitorowanie w sali operacyjnej układ oddechowy

8 Monitorowanie w sali operacyjnej układ oddechowy

9 Monitorowanie w sali operacyjnej układ oddechowy

10 Monitorowanie w sali operacyjnej OUN

11 Monitorowanie w sali operacyjnej OUN

12 Monitorowanie w sali operacyjnej OUN

13 Monitorowanie w sali operacyjnej pnm

14 Znieczulenie przewodowe to kontrolowane odwracalne hamowanie (blokowanie) impulsów nerwowych przez środki znieczulenia przewodowego.

15 PODZIAŁ zależy od miejsca podania leku i przerwania drogi przewodzenia bólu: Powierzchniowe (środek o dużym stężeniu, podawany na błonę śluzową narządu, lub spojówkę oka). Nasiękowe (duże objętości leku przy małym jego stężeniu). Nerwów obwodowych (podawanie leków o średnim stężeniu w bezpośrednie otoczenie nerwów). Splotów i zwojów nerwowych (podawanie leków o dużym stężeniu w okolice anatomicznych punktów orientacyjnych, w których przebiegają nerwy).

16 PODZIAŁ zależy od miejsca podania leku i przerwania drogi przewodzenia bólu: Zewnątrzoponowe (podawanie leków o dużym stężeniu pomiędzy dwie blaszki opony twardej, w której lek rozprzestrzenia się swobodnie). Podpajęczynówkowe (podawanie leku o dużym stężeniu, a małej objętości, bezpośrednio do płynu mózgowo rdzeniowego). Odcinkowe dożylne (lek o niewielkim stężeniu podaje się do naczynia żylnego operowanej kończyny, po uprzednim opróżnieniu kończyny z krwi i zaciśnięcia jej opaską). Doopłucnowe (podawanie leku w wysokim stężeniu do jamy opłucnowej). Dotrzewnowe (podawanie leku w wysokim stężeniu do jamy otrzewnej).

17 Znieczulenie przewodowe To efekt podania substancji chemicznych (środków analgezji miejscowej), mających zdolność hamowania (blokowania) impulsów nerwowych w sposób kontrolowany. Dzięki nim znieczulenie obejmuje jedynie operowaną okolicę, bez konieczności farmakologicznego prowokowania snu.

18 Znieczulenie przewodowe Podanie środka analgezji miejscowej w okolicę nerwu powoduje: Osłabienie lub zanik czucia (temperatury, bólu, dotyku obwodowo od miejsca podania Zachowanie świadomości. Długi (zależny od rodzaju środka czas działania (rozciągający się często na okres pooperacyjny. Brak wpływu na ważne dla życia narządy

19 Znieczulenie przewodowe Sposób i miejsce działania Środki - słabe zasady o wysokim współczynniku pka. Słabo rozpuszczalne w wodzie. Przechowywane w postaci chlorowodorków Sole silnych kwasów - duży stopień zdysocjowania, dobrze rozpuszczalne w wodzie

20 Znieczulenie przewodowe 3-10% przechodzi w formę niezdysocjowaną (rozpuszczalna w tłuszczach zasada) - tylko ta część będzie przenikać do środka komórki nerwowej. Dochodzi do wtórnej dysocjacji rozpuszczalne w tłuszczach zasady. Ta część ponownie zjonizowanego środka wnika do wewnętrznej części kanału sodowego błony aksonu i powoduje jego zatkanie. Stan ten uniemożliwia jonom sodowym wniknięcie do wnętrza błony i powstanie potencjału czynnościowego. Po podaniu środka do tkanek

21 Znieczulenie przewodowe Mechanizm i miejsce działania środków analgezji miejscowej: Blokowanie przewodzenie poprzez zmianę ładunku powierzchniowego błony komórkowej. Rozszerzenie błony komórkowej. Receptorowa Miejsce działania: przewężenia Ranviera

22 Znieczulenie przewodowe Minimalne stężenie środka analgezji przewodowej (Cm): ilość leku, która powoduje przerwanie przewodzenia impulsów nerwowych we włóknie o danym przekroju. Włókna autonomiczne Włókna czuciowe Włókna ruchowe Kolejność występowania blokady

23 Znieczulenie przewodowe Teorie mechanizmu działania środków analgezji miejscowej: Środek analgezji miejscowej blokuje przewodzenie przez zmianę ładunku powierzchniowego błony komórkowej. Środek znieczulenia przewodowego powoduje rozszerzenie błony komórkowej. Obecność swoistych receptorów w obrębie błony komórkowej.

24 Znieczulenie przewodowe Środki znieczulenia przewodowego należą do dwóch grup: pochodne estrów (grupa aromatyczna - łańcuch pośredni (ester) - grupa aminowa) pochodne amidów (grupa aromatyczna - łańcuch pośredni (amid) - grupa aminowa) Ugrupowanie lipofilne Ugrupowanie hydrofilne

25 Znieczulenie przewodowe Część aromatyczna łączy się z lipidami błony; a naładowane dodatnio ugrupowania aminowe znajdują się na powierzchni, lub w obrębie fazy hydrofilnej. Miejsce działania środka znieczulenia przewodowego przewężenia Ranviera - do zablokowania impulsów muszą być zablokowane 2-3 (6-10 mm) przewężenia.

26 Znieczulenie przewodowe MINIMALNE STĘŻENIE ŚRODKA ZNIECZULENIA PRZEWODOWEGO Cm jest ilość leku, która powoduje przerwanie impulsów nerwowych we włóknie nerwowym o danym przekroju. Im włókno grubsze, tym większego wymagają stężenia środka.

27 Znieczulenie przewodowe Włókna nerwowe: A (włókna z osłonką mielinową zarówno aferentne przewodzące czucie, jak i eferentne - somatyczne): alfa średnica m beta średnica 5-12 m gamma średnica 3-6 m delta średnica 2-5 m B (z osłonką mielinową, należące do układu autonomicznego, na zakończeniach nerwowych uwalnia się Ach) - należą włókna przywspółczulne oraz współczulne przedzwojowe (gałęzie łączące białe).

28 Znieczulenie przewodowe Włókna nerwowe: Cs (włókna współczulne zazwojowe bez osłonki mielinowej (gałęzie łączące szare); na zakończeniach tych włókien uwalnia się NA). Cdr (włókana aferentne bez osłonki mielinowej wstępujące do rdzenia kręgowego przez korzenie grzbietowe).

29 Znieczulenie przewodowe Czynniki decydujące o jakości środka zniecz. przewodowego: Siła działania (rozpuszczalność leku w tłuszczach i zdolność do penetracji przez błony komórkowe). Czas działania (wydłuża się w miarę większej rozpuszczalności w tłuszczach i powinowactwa do białek). Czas latencji.

30 Znieczulenie przewodowe Metabolizm: Pochodne estrów - cholinoesteraza osoczowa. Pochodne amidów wątroba. Wiązanie z białkami: białka osoczowe: kwas -1-glikoproteinowy albuminy

31 Znieczulenie przewodowe Pożądane właściwości środka analgezji przewodowej: Szybki początek działania. Długi czas działania. Silne działanie w małych stężeniach. Dobra penetracja tkanek. Mała toksyczność. Niedrażnienie tkanek. Dobra rozpuszczalność w wodzie i w 0.9% NaCl. Stabilność w roztworach. Możliwość wyjaławiania w roztworze. Brak wywoływania uzależnień.

32 Znieczulenie przewodowe Środki obkurczające naczynia krwionośne: Zmniejszenie absorpcji leku z miejsca wstrzyknięcia i zmniejszenie jego stężenia w osoczu - zmniejszenie ryzyka wystąpienia objawów toksycznych. Przedłużenie działania i opóźnienie wchłaniania. Zmniejszenie krwawienia. Adrenalina: 1: : Felypresyna: 1:80000

33 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne estrów) Kokaina 1884 r. z liści Erythroxylon coca (okulistyka). Duża toksyczność. Pobudzanie OUN i układu współczulnego. Działanie alergizujące. Ryzyko uzależnienia się. laryngologia 5-10% roztwory. Okulistyka 1-5% roztwory. Obkurcza naczynia krwionośne.

34 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne estrów) Prokaina (ester kwasu paraaminobenzoesowego) 1904 rok Einhorn Szybka hydroliza- mała toksyczność. Nie przenika przez błony śluzowe - wykluczona do zn. powierzchniowego. Rozszerza naczynia krwionośne %- znieczulenia nasiękowe. 1-2% blokady pni nerwowych i zn. zewnątrzoponowego. 5%- znieczulenie podpajęczynówkowe. Dawka maksymalna- 20 mg/ kg mc.

35 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne amidów) Lidokaina Synteza Lunquist i Lofgren 1946 r r. - Gordh (klinicznie) Najbardziej trwała Może być wyjaławiana. Zasady i kwasy nie powodują jej rozkładu. Szybkie i długie działanie. Czas działania 1 godzina % - znieczulenie nasiękowe. 1-2% blokady pni nerwowych % znieczulenie zewnątrzoponowe. 4% - znieczulenie powierzchniowe. 5% znieczulenie podpajęczynówkowe. Dawka maksymalna - 3 mg/ kg mc. Dawka maksymalna z adrenaliną - 7 mg/ kg mc.

36 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne amidów) Bupiwakaina 1957 r. Eckenstam r. zastosowanie kliniczne. Siła działania i toksyczność - 4x większa niż lidokainy. Trwała. Znaczne działanie kardiotoksyczne. Hipoksja i hiperkarbia nasilają kardiotoksyczność. Czas działania od 5-20 godzin. Dodanie adrenaliny - zmniejsza toksyczność (opóźnia wchłanianie). Znieczulenie nasiękowe %. Znieczulenie pni nerwowych %. Znieczulenie podpajęczynówkowe - 0.5%.

37 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne amidów) Mepiwakaina (Scandicaine, Carbocaine, Mepivacaine) Synteza Ekenstam 1956 r. Zastosowanie 1956 r. Dawka maksymalna 5 mg/ kg mc. Czas latencji 3-5 minut. Czas działania godziny.

38 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne amidów) Etidokaina (Etidocaine, Duranest) Synteza 1972 r. Latencja krótka. Czas działania zbliżony do bupiwakainy. Duża rozpuszczalność w tłuszczach. Prawie całkowite łączenie się z białkami. Wczesny i dłuższy (w stosunku do czuciowego) blok ruchowy. Nieprzydatna w położnictwie. Dawka maksymalna 4 mg/ kg mc.

39 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne amidów) Prylokaina (Prilocaine, Citanest, Xylonest) Synteza Lofgren i Tegner. Zastosowanie Gordh 1959 r. Mała toksyczność. Metabolizm wątroba, płuca, nerki. Szybki metabolizm może być przyczyną powstawania methemoglobiny, jeżeli więcej niż 1% leku pojawi się we krwi. Wystąpienie sinicy świadczy, że więcej niż 1.5% hemoglobiny stanowi methemoglobina. Methamoglobina pojawia się po podaniu 600 mg prylokainy Szczyt stężenia po 6 godzinach od chwili podania. dawka maksymalna 400 mg 600 mg (z adrenaliną).

40 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne amidów) Cinchokaina (Nupercaine, Dibucaine) Synteza 1925 r. Najsilniejszy analgetyk miejscowy. Stabilny. Toksyczny. Jedynie znieczulenie powierzchniowe i podpajęczynówkowe.

41 Znieczulenie przewodowe Charakterystyka środków analgezji przewodowej (pochodne amidów) Ropiwakaina (Nubain) Toksyczność niższa od bupiwakainy. Czas działania ok. 90 minut. Mniejsza blokada ruchowa przy porównywalnej blokadzie czuciowej w stosunku do bupiwakainy Mniejsza toksyczność (o 25%) w stosunku do bupiwakainy. Sterowna.

42 Znieczulenie przewodowe OBJAWY ZATRUCIA Ośrodkowy układ nerwowy Pobudzenie kory mózgu Pobudzenie rdzenia przedłużonego ośrodek naczynioruchowy ośrodek oddechowy ośrodek wymiotny Układ krążenia objawy sercowo- naczyniowe objawy dotyczące serca objawy dotyczące naczyń krwionośnych

43 Znieczulenie przewodowe OBJAWY ZATRUCIA Objawy uczuleniowe: Skóra. Układ oddechowy. Układ sercowo naczyniowy. Różne: Objawy psychoruchowe. Objawy wywołane zastosowaniem środków obkurczających.

44 Znieczulenie przewodowe Powikłania znieczulenia przewodowego Reakcje toksyczne: Hipotensja. Niewydolność oddechowa. Ból w czasie podawania. Powikłania późne: Uszkodzenie neurologiczne. Odma opłucnowa. Popunkcyjne bóle głowy. Powikłania pośrednie: Blokada ruchowa. Zatrzymanie moczu.

45 Znieczulenie przewodowe Metody identyfikacji prawidłowego położenia urządzeń służących do wykonania znieczulenia przewodowego: Wywołanie parestezji. Wykorzystywanie stymulatora nerwów. Wykorzystanie ultradźwięków. Ruchoma igła. Kontrola radiologiczna.

46 Znieczulenie przewodowe Znieczulenie powierzchniowe polega na nałożeniu środka miejscowo znieczulającego na powierzchnię skóry lub błony śluzowej Środki znieczulenia przewodowego: przewodowego Lidokaina roztw. 4%; w spray u (maksymalna dawka 0.2). Lidokaina w stężeniu 10% wyzwala w czasie spryskania z atomizera 10 mg leku (maksymalnie 0.2). Lidokaina w żelu 2% (żel urologiczny); maksymalna dawka ml ( mg). Kokaina jest niekiedy bardziej preferowana z powodu obkurczającego wpływu na naczynia krwionośne (jedyny lek zn. przewodowego powodujący obkurczenie naczyń).

47 Znieczulenie przewodowe - powierzchniowe

48 Znieczulenie przewodowe - powierzchniowe

49 Znieczulenie przewodowe - nasiękowe

50 Znieczulenie przewodowe pni nerwowych Blokada nerwów w obrębie nadgarstka: nadgarstka nerw pośrodkowy (C5 - Th1). nerw łokciowy (C7 - Th1). nerw promieniowy (C5 - Th1). Blokada nerwów w obrębie łokcia: nerw pośrodkowy (C5 - Th1). nerw łokciowy (C7 - Th1). nerw promieniowy (C5 - Th1) i nerw skórny boczny przedramienia (C5 - C7).

51 Znieczulenie przewodowe pni nerwowych

52 Znieczulenie przewodowe pni nerwowych

53 Znieczulenie przewodowe pni nerwowych Nerw pośrodkowy Nerw promieniowy Nerw łokciowy

54 Znieczulenie przewodowe pni nerwowych; k. dolna, dostęp przedni

55 Znieczulenie przewodowe pni nerwowych; k. dolna, dostęp przedni

56 Znieczulenie przewodowe pni nerwowych Blokada nerwu zasłonowego, udowego i skórnego bocznego uda

57 Znieczulenie przewodowe Splot ramienny; ramienny utworzony przez gałęzie brzuszne nerwów rdzeniowych od C5 - Th1 (niekiedy C4 i Th2) Rozciąga się na bocznej powierzchni odcinka szyjnego kręgosłupa, biegnąc w dół i ku bokowi razem z tętnicą podobojczykową pomiędzy mięśniem pochyłym przednim a środkowym. Przebiega między obojczykiem w połowie odległości a I żebrem i dalej do jamy pachowej oddając nerwy do kończyny górnej.

58 Znieczulenie przewodowe Tworzy trzy główne pęczki: Przyśrodkowy. Boczny. Tylny. Metody znieczulenia splotu ramiennego (dojścia): Między mięśniami pochyłymi (Winniego). Nadobojczykowe (MacIntosha i Mushina). Pachowe (de Jonga).

59 Znieczulenie przewodowe splot ramienny dojście Winniego Dojście do najwyższego odcinka splotu. Środek znieczulający podaje się do pochewki splotu na wysokości Vi kręgu szyjnego. Powikłania: Wyłączenie nerwu przeponowego (25-30% przypadków). Zespół Hornera (30-50% przypadków). Przypadkowe podanie leku do tętnicy kręgowej. Przypadkowe podanie środka do przestrzeni podpajęczynówkowej lub zewnątrzoponowej. Porażenie nerwu krtaniowego wstecznego.

60 Znieczulenie przewodowe splot ramienny dojście Winniego

61 splot ramienny dojście Znieczulenie przewodowe nadobojczykowe

62 Znieczulenie przewodowe splot ramienny dojście pachowe

63 Znieczulenie przewodowe splot ramienny dojście pachowe

64 Znieczulenie przewodowe kończyna dolna Blokada nerwów w obrębie stawu skokowego Nerw piszczelowy (L4- S3). Nerw łydkowy (L5- S1 i S2). Nerw strzałkowy głęboki (S1 i S2). Nerw strzałkowy powierzchowny (n. mięśniowo- skórny; S1 i S2). Nerw udowo- goleniowy (L3 i L4). Blokada nerwów okolicy stawu biodrowego i górnej części uda: Nerw kulszowy (L4, L5 - S1, S2, S3). Nerw udowy (L2, L3, L4). Nerw skórny uda boczny (L2- L3). Nerw zasłonowy (L2, L3, L4).

65 Znieczulenie przewodowe kończyna dolna

66 Znieczulenie przewodowe znieczulenie przykręgowe

67 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe 1885 r. Corning (psy) r. Sicard i Cathelin (dostęp krzyżowy) r. Pages (ZOP z dost. lędźwiowego) r. Dogliotti (zniknięcie oporu) r. Gutierrez (wisząca kropla) r. Curbello (zniecz. ZOP ciągłe).

68 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe Przestrzeń zewnątrzoponowa zawarta jest pomiędzy: Dwiema blaszkami opony twardej rdzenia kręgowego (wewn. łącząca się z pajęczynówką i zewnętrzna wyściełająca kanał kręgowy). Od otworu potylicznego wielkiego. Do zamknięcia otworu krzyżowego przez więzadło krzyżowo- guziczne. Worek opony twardej; koniec w połowie długości kanału kości krzyżowej na dolnej krawędzi S2.

69 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe Rdzeń kręgowy pokryty jest: 1. Oponą miękką. 2. Oponą pajęczą. Z rdzenia kręgowego wychodzą: 3. Oponą twardą. 8 nerwów szyjnych. 12 nerwów piersiowych. 5 lędźwiowych. 5 krzyżowych. 1-2 nerwy guziczne.

70 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe Każdy nerw rdzeniowy zespala się z rdzeniem kręgowym dwoma korzeniami: Przednim (włókna ruchowe; impulsy odśrodkowe). Tylnym (włókna czuciowe; impulsy dośrodkowe): Część boczna (małe niezmielinizowane włókna; ból i temperatura). Część przyśrodkowa (silnie zmielinizowana; dotyk i czucie głębokie).

71 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe Zakres znieczulenia: C3 połowa obojczyków. Th4 sutki. Th7 wyrostek mieczykowaty. Th10 pępek. L1 spojenie łonowe.

72 Znieczulenie zewnątrzoponowe w odcinku lędźwiowym (WC) vs znieczulenie ogólne stres chirurgiczny Parametr LEA vs GA Stres Czynniki Odpowiedź ACTH, wazopresyna (ADH), hormon Stężenie w osoczu nie zmienia neuroendokrynna wzrostu, kortyzol, renina, glukagon, się, lub zmniejsza w odpowiedzi katecholaminy, insulina, mleczany. na stres. Metabolizm glukozy Zmniejszona insulinooporność, Prawidłowy test tolerancji glukozy, Zmniejszenie hiperglikemii w odpowiedzi na stres wywołany prawidłowe stężenie glukozy w surowicy zabiegiem operacyjnym. Bilans azotowy Modyfikacja odpowiedzi Zmniejszona utrata związków neuroendokrynnej. azotowych. Równowaga wodno- Zwiększone wydalanie sodu, zmniejszone Zmniejszona retencja wody i elektrolitowa wydalanie potasu. wahań elektrolitowych. Koagulacja/ Brak hamowania fibrynolizy, hamowanie Zmniejszenie nadkrzepliwości i fibrynoliza agregacji płytek krwi. tworzenia zakrzepów.

73 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe Przeciwwskazania do blokady zewnątrzoponowej: Brak zgody chorego. Zakażenia skóry w okolicy miejsca wkłucia. Wstrząs hipowolemiczny. Zaburzenia krzepnięcia. Leczenie środkami przeciwzakrzepowymi. Czynne i przebyte choroby układu nerwowego. Przerost gruczołu krokowego. Brak współpracy ze strony chorego.

74 Znieczulenie przewodowe blokady centralne

75 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe

76 Znieczulenie przewodowe blokady centralne

77 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe

78 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe

79 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe

80 Znieczulenie przewodowe znieczulenie zewnątrzoponowe

81 Znieczulenie przewodowe znieczulenie podpajęczynówkowe Wstrzyknięcie środków znieczulenia miejscowego do płynu mózgowo - rdzeniowego Zalety: Szybki początek działania. Dobre zwiotczenie mięśni. Mała ilość zastosowanych do znieczulenia środków.

82 Znieczulenie przewodowe znieczulenie podpajęczynówkowe 1898 r. August Bier (0.5% r. kokainy) r. Labat (prokaina) Pitkin i Sise r. Lemon (znieczulenie podpajęczynówkowe ciągłe). Powikłania: Popunkcyjne bóle głowy. Zespół ogona końskiego (zatrzymanie moczu, nietrzymanie stolca, utrata czucia).

83 Znieczulenie przewodowe znieczulenie podpajęczynówkowe

84 Znieczulenie przewodowe znieczulenie podpajęczynówkowe

85 Znieczulenie przewodowe znieczulenie podpajęczynówkowe

86 Znieczulenie przewodowe znieczulenie podpajęczynówkowe Osmolarność roztworu: Izobaryczne. Hipobaryczne. Hiperbaryczne.

87 Znieczulenie przewodowe Znieczulenie łączone (CEA+SA=TNT)

88 Znieczulenie przewodowe Znieczulenie łączone (CEA+SA=TNT)

89 Znieczulenie przewodowe Znieczulenie łączone (CEA+SA=TNT)

90 Znieczulenie przewodowe znieczulenie podpajęczynówkowe

91 Znieczulenie przewodowe znieczulenie odcinkowe dożylne 1908 r. August Bier Operowana kończyna: Kaniula założona dystalnie. Wyciśnięcie krwi z kończyny. Dwumankietowa opaska uciskowa na części proksymalnej kończyny. Ciśnienie w mankiecie o mm Hg powyżej ciśnienia skurczowego pacjenta. Podanie o kaniuli na operowanej kończynie 2-3 mg/ kg mc (kończyna górna) i 5-6 mg/ kg mc (kończyna dolna) 0.5% r. Lignokainy, Prylokainy, lub Mepiwakainy. Zwolnienie opaski etapowo (nie wcześniej niż po 20 minutach od podania środka): zwolnienie 15 sek. I ponowne zaciskanie powtarzane 2-4 razy.

92 Znieczulenie przewodowe znieczulenie odcinkowe dożylne Wskazania: Zabiegi wykonywane w trybie ambulatoryjnym. W obrębie dłoni, przedramienia, stopy, podudzia. Maksymalny czas zabiegu 90 minut.

93 Znieczulenie przewodowe znieczulenie odcinkowe dożylne

94 Znieczulenie przewodowe znieczulenie doopłucnowe 1984 r. Kvalheim i Reiestad Wskazania: Półpasiec międzyżebrowy. Stany po operacjach sutka. Stany po operacjach nadbrzusza. Stany po operacjach nerek. Technika: V, VI, VII międzyżebrze w linii pachowej środkowej lub pachowej tylnej. Górna krawędź żebra ml 0.5% r. Bupiwakainy, lub 2% r. Lignokainy.

95 Znieczulenie przewodowe znieczulenie doopłucnowe

96 Znieczulenie ogólne vs przewodowe zalety znieczulenia przewodowego Poprawa układowego przepływu krwi, zmniejszona agregacja płytek krwi, zahamowanie fibrynolizy. Zmniejszona okołooperacyjna utrata krwi. Poprawa przepływu przez tętnice wieńcowe. Zmniejszone zapotrzebowanie mięśnie sercowego na tlen. Skrócony czas trwania niedrożności porażennej jelit. Zmniejszone ryzyko depresji ośrodka oddechowego, lepsza wentylacja płuc.

97 Znieczulenie ogólne vs przewodowe zalety znieczulenia przewodowego Zmniejszenie incydentów zakrzepicy żył głębokich. Zmniejszone ryzyko zatoru płucnego. Zmniejszenie liczby przetoczenia krwi. Zmniejszone ryzyko niedokrwienia mięśnia sercowego. Zmniejszona częstość występowania pooperacyjnych nudności i wymiotów (PONV), wczesny powrót prawidłowej funkcji jelit. Wyższa prężność tlenu we krwi tętniczej (PaO2), wczesna ekstubacja, zmniejszenie liczby infekcji płucnych.

98 Znieczulenie ogólne opioidy podawane układowo vs przewodowe zalety znieczulenia przewodowego Niższa punktacja w skalach oceny bólu (skala VAS i ocena słowna VRS). Krótszy czas spędzany na sali wybudzeń (PACU). Dłuższy czas do podania pierwszej dawki leku przeciwbólowego na żądanie. Mniejsza częstość analgezji na ratunek i mniejsza całkowita dawka analgetyku. Mniej czasu poświęconego przez pielęgniarki i mniejsza zależność od pielęgniarek na sali wybudzeń (PACU).

99 Znieczulenie ogólne opioidy podawane układowo vs przewodowe zalety znieczulenia przewodowego Mniejsza liczba objawów ubocznych po opioidach: Senność/ dysforia. Depresja ośrodka oddechowego. Nudności i wymioty. Niedrożność jelit. Wcześniejsze wypisanie do domu z oddziałów chirurgii jednego dnia. Zmniejszenie liczby nieplanowych przyjęć pacjentów na oddział chirurgii jednego dnia. Satysfakcja pacjentów.

100 Znieczulenie miejscowe w porównaniu z opioidami podawanymi parenteralnie na żądanie, lub dożylną analgezją kontrolowaną przez pacjenta (PCA). Technika znieczulenia Zabieg operacyjny Korzyści w porównaniu z analgezją układową Znieczulenie splotu ramiennego Niższa punktacja w skali odczuwania bólu, Wymiana stawu wcześniejsze zwolnienie ze szpitala/ wypis, lepsza ramiennego albo rozległe artroskopia. rehabilitacja. Znieczulenie przykręgowe Operacje piersi Mniej dolegliwości bólowych, wcześniejszy wypis, mniej wyrażone objawy pooperacyjnych nudności i wymiotów (PONV). Torakotomia Mniej dolegliwości bólowych, lepsza wentylacja, mniej powikłań hemodynamicznych (w porównaniu ze znieczuleniem zewnątrzoponowym), mniejsze ryzyko bólu przewlekłego. Operacje nerek Mniej dolegliwości bólowych, mniej powikłań hemodynamicznych (w porównaniu ze znieczuleniem zewnątrzoponowym).

101 Znieczulenie miejscowe w porównaniu z opioidami podawanymi parenteralnie na żądanie, lub dożylną analgezją kontrolowaną przez pacjenta (PCA). Korzyści w porównaniu z analgezją układową Technika znieczulenia Zabieg operacyjny Znieczulenie zewnątrzoponowe w odcinku piersiowym. Operacje płuc/ serca Mniej dolegliwości bólowych, lepsza wentylacja płuc, szybszy powrót do zdrowia, zmniejszone ryzyko niedokrwienia okołooperacyjnego. Operacje nadbrzusza Zmniejszenie bólu, niedrożności jelit, objawów pooperacyjnych nudności i wymiotów (PONV).

102 Znieczulenie miejscowe w porównaniu z opioidami podawanymi parenteralnie na żądanie, lub dożylną analgezją kontrolowaną przez pacjenta (PCA). Technika znieczulenia Zabieg operacyjny Korzyści w porównaniu z analgezją układową systemową. LEA i SA Operacje podbrzusza, urologiczne i ginekologiczne. Zmniejszenie bólu, niedrożności jelit, utraty krwi, ryzyka zakrzepicy żył głębokich, pooperacyjnych nudności i wymiotów (PONV). Operacje kończyn Zmniejszenie bólu i utraty krwi, dolnych (staw biodrowy i wcześniejsze uruchomienie, kolanowy). lepsza rehabilitacja. Mniej dolegliwości bólowych, Blokady kończyny Operacje kończyn dolnej dolnych (staw kolanowy wcześniejsze uruchomienie, stopa i kostka). lepsza rehabilitacja.

103 Nowoczesna anestezja wziewna Dziękuję za uwagę

Środki miejscowo znieczulające

Środki miejscowo znieczulające Środki miejscowo znieczulające Pożądane cechy środka do znieczulenia miejscowego: Dobra rozpuszczalność w wodzie (i w płynach ustrojowych) Stabilność struktury mimo procesu wyjaławiania Działanie neutralne

Bardziej szczegółowo

Środki miejscowo znieczulające

Środki miejscowo znieczulające Środki miejscowo znieczulające Dr Anna Wiktorowska-Owczarek Pożądane cechy środka do znieczulenia miejscowego: Dobra rozpuszczalność w wodzie (i w płynach ustrojowych) Stabilność struktury mimo procesu

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 1 ZARYS HISTORII ANESTEZJOLOGII I JEJ PRZYSZŁOŚĆ Janusz Andres, Bogdan Kamiński, Andrzej Nestorowicz... 13

ROZDZIAŁ 1 ZARYS HISTORII ANESTEZJOLOGII I JEJ PRZYSZŁOŚĆ Janusz Andres, Bogdan Kamiński, Andrzej Nestorowicz... 13 SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1 ZARYS HISTORII ANESTEZJOLOGII I JEJ PRZYSZŁOŚĆ Janusz Andres, Bogdan Kamiński, Andrzej Nestorowicz...... 13 ROZDZIAŁ 2 CELE ZNIECZULENIA I MOŻLIWOŚCI WSPÓŁCZESNEJ ANESTEZJOLOGII

Bardziej szczegółowo

Leki Miejscowo Znieczulające

Leki Miejscowo Znieczulające Leki Miejscowo Znieczulające V w n.e. Peruwiańscy Indianie odkrywają właściwości psychotropowe liści koki 1860 wyodrębnienie kokainy 1884 Zygmunt Freud odkrywa działanie miejscowo - znieczulające kokainy

Bardziej szczegółowo

Wykład I 01.10.2008. Znieczulenie przewodowe (miejscowe, regionalne)

Wykład I 01.10.2008. Znieczulenie przewodowe (miejscowe, regionalne) A N E S T E Z J O L O G I A Wykład I 01.10.2008. Znieczulenie przewodowe (miejscowe, regionalne) 1. Ryzyko znieczulenia. Pacjentowi, który przystępuje do zabiegu w dobrym ogólnym stanie zdrowia, niesłychanie

Bardziej szczegółowo

Leki Miejscowo Znieczulające

Leki Miejscowo Znieczulające Leki Miejscowo Znieczulające V w n.e. Peruwiańscy Indianie odkrywają właściwości psychotropowe liści koki 1860 wyodrębnienie kokainy 1884 Zygmunt Freud odkrywa działanie miejscowo - znieczulające kokainy

Bardziej szczegółowo

BLOKADY CENTRALNE. I Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii WUM

BLOKADY CENTRALNE. I Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii WUM BLOKADY CENTRALNE I Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii WUM S Blokady centralne Część anestezji regionalnej obejmująca metody bezpośredniego znieczulenia rdzenia kręgowego i korzeni nerwów rdzeniowych.

Bardziej szczegółowo

KIERUNEK: PIELEGNIARSTWO; I rok I ο PRZEDMIOT: ANATOMIA (ĆWICZENIA 45h) ĆWICZENIE 1 (01.10.2012) ĆWICZENIE 2 (04.10.2012) ĆWICZENIE 3 (08.10.

KIERUNEK: PIELEGNIARSTWO; I rok I ο PRZEDMIOT: ANATOMIA (ĆWICZENIA 45h) ĆWICZENIE 1 (01.10.2012) ĆWICZENIE 2 (04.10.2012) ĆWICZENIE 3 (08.10. KIERUNEK: PIELEGNIARSTWO; I rok I ο PRZEDMIOT: ANATOMIA (ĆWICZENIA 45h) ĆWICZENIE 1 (01.10.2012) - Zapoznanie się z regulaminem i przepisami BHP obowiązującymi na zajęciach. Podstawowe mianownictwo anatomiczne

Bardziej szczegółowo

Spis treści ZASADY WYKONYWANIA REGIONALNYCH BLOKAD NERWÓW. Przedmowa... Przedmowa do wydania polskiego... Wstęp... Autorzy...

Spis treści ZASADY WYKONYWANIA REGIONALNYCH BLOKAD NERWÓW. Przedmowa... Przedmowa do wydania polskiego... Wstęp... Autorzy... Spis treści Przedmowa................................................ Przedmowa do wydania polskiego.............................. Wstęp.................................................... Autorzy...................................................

Bardziej szczegółowo

Techniki anestezjologii regionalnej stosowane w ortopedii. Ewa Chabierska NZOZ Klinika Chirurgii Endoskopowej Sportklinika Żory

Techniki anestezjologii regionalnej stosowane w ortopedii. Ewa Chabierska NZOZ Klinika Chirurgii Endoskopowej Sportklinika Żory Techniki anestezjologii regionalnej stosowane w ortopedii Ewa Chabierska NZOZ Klinika Chirurgii Endoskopowej Sportklinika Żory CSE - połączone znieczulenie podpajęczynówkowozewnątrzoponowe Pionierem tej

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE I POSTĘPOWANIE Z CEWNIKAMI ZEWNĄTRZOPONOWYMI W CENTRUM ONKOLOGII W WARSZAWIE

ZASTOSOWANIE I POSTĘPOWANIE Z CEWNIKAMI ZEWNĄTRZOPONOWYMI W CENTRUM ONKOLOGII W WARSZAWIE ZASTOSOWANIE I POSTĘPOWANIE Z CEWNIKAMI ZEWNĄTRZOPONOWYMI W CENTRUM ONKOLOGII W WARSZAWIE Tabela nr 1 UNERWIENIE NARZĄDÓW narząd nerwy rdzeniowe ilość segmentów płuco Th2 Th10 9 przełyk Th4 Th5 2 żołądek

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN I ZASADY BHP OSTEOLOGIA OSTEOLOGIA (CIĄG DALSZY) SYNDESMOLOGIA I ARTROLOGIA

REGULAMIN I ZASADY BHP OSTEOLOGIA OSTEOLOGIA (CIĄG DALSZY) SYNDESMOLOGIA I ARTROLOGIA TEMATYKA ĆWICZEŃ Z PRZEDMIOTU "ANATOMIA CZŁOWIEKA" REALIZOWANA PRZEZ STUDENTÓW I ROKU WYDZIAŁU NAUK MEDYCZNYCH KIERUNEK DIETETYKA W SEMESTRZE ZIMOWYM 2010/2011 I 04. 10. 2010 05. 10. 2010 II 11. 10. 2010

Bardziej szczegółowo

ZNIECZULENIE REGIONALNE. Dariusz Kosson

ZNIECZULENIE REGIONALNE. Dariusz Kosson ZNIECZULENIE REGIONALNE Dariusz Kosson Znieczulenie regionalne odwracalna blokada (czuciowa, ruchowa) przewodnictwa w zakończeniach nerwowych, włóknach nerwowych i korzeniach nerwowych. Mechanizm działania

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wprowadzenie do anestezji geriatrycznej Biologiczne uwarunkowania procesu starzenia Starzenie na poziomie narządowym

Spis treści Wprowadzenie do anestezji geriatrycznej Biologiczne uwarunkowania procesu starzenia Starzenie na poziomie narządowym Spis treści CZĘŚĆ OGÓLNA 11. Wprowadzenie do anestezji geriatrycznej Laura Wołowicka... 3 Wybrane informacje demograficzne... 3 Światowe tendencje demograficzne... 4 Europejskie badania demograficzne...

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 7

Spis treści. Wstęp... 7 Wstęp.............................................................. 7 I. Plan budowy ciała ludzkiego... 9 Okolice ciała ludzkiego........................................................................

Bardziej szczegółowo

Nitraty -nitrogliceryna

Nitraty -nitrogliceryna Nitraty -nitrogliceryna Poniżej wpis dotyczący nitrogliceryny. - jest trójazotanem glicerolu. Nitrogliceryna podawana w dożylnym wlewie: - zaczyna działać po 1-2 minutach od rozpoczęcia jej podawania,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz najczęściej używanych skrótów 10 ANESTEZJOLOGIA POŁOŻNICZA 13

Spis treści. Wykaz najczęściej używanych skrótów 10 ANESTEZJOLOGIA POŁOŻNICZA 13 Spis treści Wykaz najczęściej używanych skrótów 10 ANESTEZJOLOGIA POŁOŻNICZA 13 1. Ogólne problemy anestezji położniczej 15 1.1. Zmiany fizjologiczne spowodowane ciążą 15 1.1.1. Zmiany ogólne 15 1.1.2.

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp. I. Plan budowy ciała ludzkiego 9 Okolice ciata ludzkiego Układy narządów *P. Określenie orientacyjne w przestrzeni

Spis treści. Wstęp. I. Plan budowy ciała ludzkiego 9 Okolice ciata ludzkiego Układy narządów *P. Określenie orientacyjne w przestrzeni Wstęp 7 I. Plan budowy ciała ludzkiego 9 Okolice ciata ludzkiego Układy narządów *P Określenie orientacyjne w przestrzeni Płaszczyzny ciała Osie ciała II. Układ bierny i czynny ruchu (osteologia, syndesmołogia,

Bardziej szczegółowo

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II MÓZGOWE MECHANIZMY FUNKCJI PSYCHICZNYCH 1.1. ZMYSŁY CHEMICZNE (R.7.3) 1.2. REGULACJA WEWNĘTRZNA (R.10) Zakład Psychofizjologii UJ ZMYSŁY CHEMICZNE Chemorecepcja: smak,

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika> Marcaine Spinal 0,5% Heavy, 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Bupivacaini hydrochloridum

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika> Marcaine Spinal 0,5% Heavy, 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Bupivacaini hydrochloridum Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika> Marcaine Spinal 0,5% Heavy, 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań Bupivacaini hydrochloridum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:...

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... FORMULARZ ZGODY I Informacje o osobach uprawnionych do wyrażenia zgody Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... II Nazwa procedury medycznej

Bardziej szczegółowo

Układ nerwowy. /Systema nervosum/

Układ nerwowy. /Systema nervosum/ Układ nerwowy /Systema nervosum/ Autonomiczny układ nerwowy Autonomiczny układ nerwowy = = wegetatywny -jest częścią UN kontrolującą i wpływającą na czynności narządów wewnętrznych, w tym mięśni gładkich,

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:...

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... FORMULARZ ZGODY I Informacje o osobach uprawnionych do wyrażenia zgody Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... II Nazwa procedury medycznej

Bardziej szczegółowo

Obowiązuje mianownictwo w języku łacińskim.

Obowiązuje mianownictwo w języku łacińskim. PROGRAM ĆWICZEŃ WYDZIAŁ LEKARSKI 2011/2012 Ćwiczenie 1 03 05.10.2011 Wprowadzenie do zajęć prosektoryjnych. Obowiązuje mianownictwo w języku łacińskim. Ogólne miana anatomiczne. Płaszczyzny, osie i kierunki

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:..

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:.. FORMULARZ ZGODY I Informacje o osobach uprawnionych do wyrażenia zgody Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:.. PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... II Nazwa procedury medycznej

Bardziej szczegółowo

Miejski Szpital Zespolony w Olsztynie INFORMACJA DLA PACJENTA W ZAKRESIE UDZIELENIA ŚWIADOMEJ ZGODY NA ZNIECZULENIE

Miejski Szpital Zespolony w Olsztynie INFORMACJA DLA PACJENTA W ZAKRESIE UDZIELENIA ŚWIADOMEJ ZGODY NA ZNIECZULENIE Miejski Szpital Zespolony w Olsztynie INFORMACJA DLA PACJENTA W ZAKRESIE UDZIELENIA ŚWIADOMEJ ZGODY NA ZNIECZULENIE HCh 56a/W Miejski Szpital Zespolony 10-045 Olsztyn Ul. Niepodległości 44 Jak pacjent

Bardziej szczegółowo

Odrębności znieczulenia pacjentów otyłych do zabiegów laparoskopowych

Odrębności znieczulenia pacjentów otyłych do zabiegów laparoskopowych 66 Zasady postępowania anestezjologicznego Odrębności znieczulenia pacjentów otyłych do zabiegów laparoskopowych Coraz więcej zabiegów u osób otyłych jest wykonywanych metodą laparoskopową. Jest to związane

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:...

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... FORMULARZ ZGODY I Informacje o osobach uprawnionych do wyrażenia zgody Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... II Nazwa procedury medycznej

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYKŁADÓW I ĆWICZEŃ ODDZIAŁ FIZJOTERAPII

PROGRAM WYKŁADÓW I ĆWICZEŃ ODDZIAŁ FIZJOTERAPII 07.10.2015 PROGRAM WYKŁADÓW I ĆWICZEŃ OSTEOLOGIA, ANATOMIA JAM CIAŁA Wykład Inauguracyjny. Anatomia budowa ciała ludzkiego. Reguły opisu anatomicznego. Ogólna budowa kości i ich połączeń. 14.10.2015 Biomechanika

Bardziej szczegółowo

Wanda Siemiątkowska - Stengert

Wanda Siemiątkowska - Stengert Wanda Siemiątkowska - Stengert Wpływ zabiegu odsysania z tchawicy na ciśnienie śródczaszkowe i układ krążenia noworodków wymagających wentylacji zastępczej, po zastosowaniu różnej premedykacji farmakologicznej.

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie neuromobilizacji w leczeniu uszkodzeń nerwów obwodowych. Piotr Pietras Michał Dwornik

Zastosowanie neuromobilizacji w leczeniu uszkodzeń nerwów obwodowych. Piotr Pietras Michał Dwornik Zastosowanie neuromobilizacji w leczeniu uszkodzeń nerwów obwodowych Piotr Pietras Michał Dwornik Terapia manualna - wstęp Medycyna manualna jest nauką o diagnozowaniu i leczeniu odwracalnych zaburzeń

Bardziej szczegółowo

- mózgowie i rdzeń kręgowy

- mózgowie i rdzeń kręgowy Układ nerwowy obwodowy Systema nervosum periphericum JTB Podział układu nerwowego Układ nerwowy ośrodkowy - mózgowie i rdzeń kręgowy Układ nerwowy obwodowy - 12 par nerwów czaszkowych i ich zwojów, - 31

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

Drodzy Rodzice! Przygotowanie dziecka do znieczulenia

Drodzy Rodzice! Przygotowanie dziecka do znieczulenia Drodzy Rodzice! Wasze dziecko zostało zakwalifikowane przez chirurga do zabiegu operacyjnego. Jako anestezjolodzy będziemy uczestniczyć w zaplanowanym zabiegu, aby zadbać o bezbolesność oraz bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko Pacjenta: PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY

Imię i nazwisko Pacjenta: PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY FORMULARZ ZGODY I Informacje o osobach uprawnionych do wyrażenia zgody Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:..... PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... II Nazwa procedury

Bardziej szczegółowo

Środki stosowane do znieczulenia ogólnego

Środki stosowane do znieczulenia ogólnego Środki stosowane do znieczulenia ogólnego Znieczulenie ogólne - elementy Anestezia głęboki sen (Hypnosis-sen) Analgesio-zniesienie bólu Areflexio-zniesienie odruchów Atonia - Relaxatio musculorumzwiotczenie

Bardziej szczegółowo

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

CENNIK USŁUG MEDYCZNYCH ZAKŁADU DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ I RADIOLOGII INTERWENCYJNEJ NA ROK 2017

CENNIK USŁUG MEDYCZNYCH ZAKŁADU DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ I RADIOLOGII INTERWENCYJNEJ NA ROK 2017 Lp. CENNIK USŁUG MEDYCZNYCH ZAKŁADU DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ I RADIOLOGII INTERWENCYJNEJ NA ROK 2017 Nazwa usługi ZDJĘCIA KONWENCJONALNE Cena w PLN 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYKŁADÓW I ĆWICZEŃ ODDZIAŁ FIZJOTERAPII

PROGRAM WYKŁADÓW I ĆWICZEŃ ODDZIAŁ FIZJOTERAPII 12.10.2016 PROGRAM WYKŁADÓW I ĆWICZEŃ OSTEOLOGIA, ANATOMIA JAM CIAŁA Wykład Inauguracyjny. Anatomia budowa ciała ludzkiego. Reguły opisu anatomicznego. Ogólna budowa kości i ich połączeń. 19.10.2016 Biomechanika

Bardziej szczegółowo

układu krążenia Paweł Piwowarczyk

układu krążenia Paweł Piwowarczyk Monitorowanie układu krążenia Paweł Piwowarczyk Monitorowanie Badanie przedmiotowe EKG Pomiar ciśnienia tętniczego Pomiar ciśnienia w tętnicy płucnej Pomiar ośrodkowego ciśnienia żylnego Echokardiografia

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. Krzysztof Turowski. Morfologia układu nerwowego

Prof. dr hab. Krzysztof Turowski. Morfologia układu nerwowego Prof. dr hab. Krzysztof Turowski Morfologia układu nerwowego Budowa mózgu Mózg kobiety waży 1 240 gramów Mózg mężczyzny waży 1 375 gramów Mózg ludzki jest bardzo duży, jego masa u przeciętnego dorosłego

Bardziej szczegółowo

Znieczulenie w laparoskopii

Znieczulenie w laparoskopii Journal of Clinical Anesthesia, 2006 Anesthesia for laparoscopy: a reviev Znieczulenie w laparoskopii Frederick J.Gerges, Ghassan E. Kenazi, Samar I. Jabbour Khoury Szpital Uniwersytecki w Bejrucie Opracował:

Bardziej szczegółowo

Hipoglikemia. przyczyny, objawy, leczenie. Beata Telejko

Hipoglikemia. przyczyny, objawy, leczenie. Beata Telejko Hipoglikemia przyczyny, objawy, leczenie Beata Telejko Klinika Endokrynologii, Diabetologii i Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku Definicja hipoglikemii w cukrzycy Zespół objawów

Bardziej szczegółowo

Układ krzepnięcia a znieczulenia przewodowe

Układ krzepnięcia a znieczulenia przewodowe Układ krzepnięcia a znieczulenia przewodowe We wszystkich obecnie dyscyplinach zabiegowych obowiązuje standard profilaktyki przeciwzakrzepowej z zastosowaniem heparyn (zwłaszcza drobnocząsteczkowych).

Bardziej szczegółowo

Grzegorz Lewandowski. Wydanie poprawione

Grzegorz Lewandowski. Wydanie poprawione Grzegorz Lewandowski O Wydanie poprawione GRZEGORZ LEWANDOWSKI Masaż leczniczy Wydanie poprawione i uzupełnione Łódź 2012 4 Spis treści W prowadzenie... 3 Rozdział I. Okolice ciała ludzkiego... 11 Rozdział

Bardziej szczegółowo

ZOFIA IGNASIAK WYDANIE II ELSEYIER URBAN&PARTNER

ZOFIA IGNASIAK WYDANIE II ELSEYIER URBAN&PARTNER ZOFIA IGNASIAK ELSEYIER URBAN&PARTNER WYDANIE II Zofia Ignasiak Anatomia układu ruchu Wydanie II Elsevier Urban & Partner Wrocław \ Spis treści J Wstęp... I. Plan budowy ciała ludzkiego... Okolice ciała

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika. Marcaine-Adrenaline 0,5%, (5 mg + 0,005 mg)/ml, roztwór do wstrzykiwań

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika. Marcaine-Adrenaline 0,5%, (5 mg + 0,005 mg)/ml, roztwór do wstrzykiwań Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika Marcaine-Adrenaline 0,5%, (5 mg + 0,005 mg)/ml, roztwór do wstrzykiwań Bupivacaini hydrochloridum + Epinephrinum Należy uważnie zapoznać się z

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Marcaine Spinal 0,5% Heavy, 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 1 ml roztworu zawiera 5 mg bupiwakainy chlorowodorku

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:. PESEL/Data urodzenia Pacjenta:...

FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:. PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... FORMULARZ ZGODY I Informacje o osobach uprawnionych do wyrażenia zgody Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:. PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... II Nazwa procedury medycznej

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ CHIRURGII URAZOWO-ORTOPEDYCZNEJ

WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ CHIRURGII URAZOWO-ORTOPEDYCZNEJ WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ CHIRURGII URAZOWO-ORTOPEDYCZNEJ Kod usługi Nazwa usługi A01 ZABIEGI WEWNĄTRZCZASZKOWE Z POWODU POWAŻNEGO 5.51.01.0001001 URAZU

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie narządu ruchu. Kinga Matczak

Funkcjonowanie narządu ruchu. Kinga Matczak Funkcjonowanie narządu ruchu Kinga Matczak Narząd ruchu zapewnia człowiekowi utrzymanie prawidłowej postawy ciała, dowolne zmiany pozycji i przemieszczanie się w przestrzeni. Ze względu na budowę i właściwości

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka różnicowa omdleń

Diagnostyka różnicowa omdleń Diagnostyka różnicowa omdleń II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 Omdlenie - definicja Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

Monitorowanie w Anestezjologii i Intensywnej Terapii Intensywny nadzór w stanach zagrożenia życia udział pielęgniarki.

Monitorowanie w Anestezjologii i Intensywnej Terapii Intensywny nadzór w stanach zagrożenia życia udział pielęgniarki. Monitorowanie w Anestezjologii i Intensywnej Terapii Intensywny nadzór w stanach zagrożenia życia udział pielęgniarki. Monitorowanie Rozpoznawanie i ocena zjawisk fizjologicznych i patologicznych towarzyszących

Bardziej szczegółowo

2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16

2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16 INTENSYWNA TERAPIA STANU ASTMATYCZNEGO 1. Definicja... 13 2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16 3. Obraz kliniczny... 17 3.1. Rozpoznanie... 17 3.2. Diagnostyka

Bardziej szczegółowo

Hemodynamic optimization fo sepsis- induced tissue hypoperfusion.

Hemodynamic optimization fo sepsis- induced tissue hypoperfusion. Hemodynamic optimization fo sepsis- induced tissue hypoperfusion. Sergio L, Cavazzoni Z, Delinger RP Critical Care 2006 Opracował: lek. Michał Orczykowski II Zakład Anestezjologii i Intensywnej Terapii

Bardziej szczegółowo

Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki. Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa

Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki. Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa Nefrektomia Nefrektomia jest metodą umożliwiającą całkowite wyleczenie

Bardziej szczegółowo

KO v1 SZPITAL WILANÓW SZPITAL BEZ BÓLU. Informacje o ofercie:

KO v1 SZPITAL WILANÓW SZPITAL BEZ BÓLU. Informacje o ofercie: KO 2016-01 v1 SZPITAL WILANÓW SZPITAL BEZ BÓLU Informacje o ofercie: www.medicover.pl/szpital 500 900 900 DO ZNIECZULENIE ZABIEGU Pragniemy, by operacje i zabiegi przeprowadzane w Szpitalu Medicover odznaczały

Bardziej szczegółowo

Rodzaje omdleń. Stan przedomdleniowy. Omdlenie - definicja. Diagnostyka różnicowa omdleń

Rodzaje omdleń. Stan przedomdleniowy. Omdlenie - definicja. Diagnostyka różnicowa omdleń Omdlenie - definicja Diagnostyka różnicowa omdleń Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie ilości tlenu dostarczonego

Bardziej szczegółowo

MEDYCZNE SZKOLENIA PODYPLOMOWE PAKT ul. Kopernika 8/ Katowice tel

MEDYCZNE SZKOLENIA PODYPLOMOWE PAKT ul. Kopernika 8/ Katowice tel WIELOSPECJALISTYCZNY KURS MEDYCYNY MANUALNEJ - Zintegrowane metody terapii manualnej w tym osteopatyczne i chiropraktyczne, techniki części miękkich (mięśniowo-powięziowe, terapia punktów spustowych),

Bardziej szczegółowo

TABELA NORM USZCZERBKU NA ZDROWIU EDU PLUS

TABELA NORM USZCZERBKU NA ZDROWIU EDU PLUS Załącznik nr do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Edu Plus zatwierdzonych uchwałą 0/04/03/204 Zarządu InterRisk TU S.A. Vienna Insurance Group z dnia 04.03.204 r. I. USZKODZENIA GŁOWY. ZŁAMANIE KOŚCI POKRYWY

Bardziej szczegółowo

znieczulenie zewnątrzoponowe znieczulenie podpajęczynówkowe połączone znieczulenie zewnątrzoponowe i podpajęczynówkowe blokady nerwów obwodowych i

znieczulenie zewnątrzoponowe znieczulenie podpajęczynówkowe połączone znieczulenie zewnątrzoponowe i podpajęczynówkowe blokady nerwów obwodowych i Leki przeciwkrzepliwe a anestezja regionalna Anestezja regionalna znieczulenie zewnątrzoponowe znieczulenie podpajęczynówkowe połączone znieczulenie zewnątrzoponowe i podpajęczynówkowe blokady nerwów obwodowych

Bardziej szczegółowo

Informator dla pacjentów. Szpital bez bólu. Znieczulenie do zabiegów

Informator dla pacjentów. Szpital bez bólu. Znieczulenie do zabiegów Informator dla pacjentów Szpital bez bólu Znieczulenie do zabiegów Pragniemy, by operacje i zabiegi przeprowadzane w Szpitalu Medicover odznaczały się nie tylko bezpieczeństwem i profesjonalizmem, ale

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Rehabilitacja w chirurgii zagadnienia ogólne... 13 Marek Woźniewski, Jerzy Kołodziej, Maciej Mraz

Spis treści. 1. Rehabilitacja w chirurgii zagadnienia ogólne... 13 Marek Woźniewski, Jerzy Kołodziej, Maciej Mraz Spis treści 1. Rehabilitacja w chirurgii zagadnienia ogólne... 13 Marek Woźniewski, Jerzy Kołodziej, Maciej Mraz 1.1. Wstęp.... 13 Marek Woźniewski, Jerzy Kołodziej 1.2. Znaczenie rehabilitacji w chirurgii...

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. BUPIVACAINE WZF SPINAL 0,5% HEAVY, 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. BUPIVACAINE WZF SPINAL 0,5% HEAVY, 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta BUPIVACAINE WZF SPINAL 0,5% HEAVY, 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań Bupivacaini hydrochloridum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Podstawowa wiedza z zakresu biologii ogólnej na poziomie szkoły średniej. Poznanie podstawowych układów budowy anatomicznej człowieka

Zaawansowany. Podstawowa wiedza z zakresu biologii ogólnej na poziomie szkoły średniej. Poznanie podstawowych układów budowy anatomicznej człowieka Kierunek PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Anatomia Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy Wymagania wstępne Zaawansowany

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział 1 Bark 1. Rozdział 2 Kość ramienna 73. Rozdział 3 Staw łokciowy 111. Słowo wstępne XXV

Spis treści. Rozdział 1 Bark 1. Rozdział 2 Kość ramienna 73. Rozdział 3 Staw łokciowy 111. Słowo wstępne XXV Spis treści Słowo wstępne XXV Rozdział 1 Bark 1 Dostęp przedni do obojczyka 2 Dostęp przedni do stawu ramiennego 4 Anatomia praktyczna dostępu przedniego do stawu ramiennego 17 Dostęp przednio-boczny do

Bardziej szczegółowo

TO SIĘ ZDARZYŁO W CENTRUM ONKOLOGII

TO SIĘ ZDARZYŁO W CENTRUM ONKOLOGII TO SIĘ ZDARZYŁO W CENTRUM ONKOLOGII Witold Lepieszko Centrum Onkologii Instytut im Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie Irmina Śmietańska Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii Gdański Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka elektrofizjologiczna neuropatii cukrzycowej

Diagnostyka elektrofizjologiczna neuropatii cukrzycowej Diagnostyka elektrofizjologiczna neuropatii cukrzycowej Monika Ostrowska Oddział Neurologii z Pododdziałem Udarowym i Pododdziałem Rehabilitacyjnym Szpital im. Jana Pawła II w Krakowie II Warszawskie Dni

Bardziej szczegółowo

Podstawy anatomii i fizjologii

Podstawy anatomii i fizjologii Kwalifikowana Pierwsza Pomoc Podstawy anatomii i fizjologii Mgr Jarosław Klaczak Definicje Anatomia Nauka o budowie ciała Fizjologia Nauka o czynnościach żywego organizmu, będąca zbiorem praw, wedle których

Bardziej szczegółowo

Inwazyjne monitorowanie hemodynamiczne u pacjentów w do operacji torakochirurgicznych z wysokim ążeniowych

Inwazyjne monitorowanie hemodynamiczne u pacjentów w do operacji torakochirurgicznych z wysokim ążeniowych Marcin Pachucki Inwazyjne monitorowanie hemodynamiczne u pacjentów w do operacji torakochirurgicznych z wysokim ryzykiem powikłań krąż ążeniowych Opiekun ITS: drr n. med. Waldemar Machała Studenckie Koło

Bardziej szczegółowo

57.94 Wprowadzenie na stałe cewnika do pęcherza moczowego

57.94 Wprowadzenie na stałe cewnika do pęcherza moczowego ICD9 kod Nazwa 03.31 Nakłucie lędźwiowe 03.311 Nakłucie lędźwiowe w celu pobrania płynu mózgowo-rdzeniowego 100.62 Założenie cewnika do żyły centralnej 23.0103 Porada lekarska 23.0105 Konsultacja specjalistyczna

Bardziej szczegółowo

Adam Zborowski. ATLAS anatomii człowieka

Adam Zborowski. ATLAS anatomii człowieka Adam Zborowski ATLAS anatomii człowieka Kraków 2007 SPIS TREŚCI schemat komórki ludzkiej...12 rodzaje komórek...13 składniki komórkowe krw i... 14 rodzaje komórek...15 rodzaje nabłonków jednowarstwowych...

Bardziej szczegółowo

Aneks III. Zmiany w odpowiednich punktach skróconej charakterystyki produktu leczniczego i ulotce dla pacjenta.

Aneks III. Zmiany w odpowiednich punktach skróconej charakterystyki produktu leczniczego i ulotce dla pacjenta. Aneks III Zmiany w odpowiednich punktach skróconej charakterystyki produktu leczniczego i ulotce dla pacjenta. Uwaga: Niniejsze zmiany w odpowiednich punktach skróconej charakterystyki produktu leczniczego

Bardziej szczegółowo

Chirurgia - opis przedmiotu

Chirurgia - opis przedmiotu Chirurgia - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Chirurgia Kod przedmiotu 12.0-WL-Lek-Ch Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Lekarski Profil praktyczny Rodzaj studiów jednolite

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ PRACOWNIA RTG 1. Czaszka twarzoczaszka 70,00 2. Czaszka oczodoły 70,00 3. Czaszka zatoki 70,00 4. Czaszka żuchwa PA boczna 100,00 5. Czaszka PA i prawoboczne 100,00 6. Czaszka

Bardziej szczegółowo

Układ nerwowy składa się z ośrodkowego (centralnego) i obwodowego układu nerwowego. Zapewnia on stały kontakt organizmu ze środowiskiem zewnętrznym

Układ nerwowy składa się z ośrodkowego (centralnego) i obwodowego układu nerwowego. Zapewnia on stały kontakt organizmu ze środowiskiem zewnętrznym Budowa i funkcje Układ nerwowy składa się z ośrodkowego (centralnego) i obwodowego układu nerwowego. Zapewnia on stały kontakt organizmu ze środowiskiem zewnętrznym oraz integrację narządów wewnętrznych.

Bardziej szczegółowo

SPECJALISTYCZNA OPIEKA LEKARSKA

SPECJALISTYCZNA OPIEKA LEKARSKA ŚWIADCZENIE MEDYCZNE SPECJALISTYCZNA OPIEKA LEKARSKA Wizyta Zabieg alergologiczny Zabieg dermatologiczny Zabieg ginekologiczny Alergolog Chirurg klatki piersiowej Chirurg naczyniowy Chirurg onkologiczny

Bardziej szczegółowo

Program zajęć z Anatomii kierunek: Położnictwo, studia stacjonarne

Program zajęć z Anatomii kierunek: Położnictwo, studia stacjonarne Program zajęć z Anatomii kierunek: Położnictwo, studia stacjonarne DATA Ćwiczenie 1 06.10.2016 Ćwiczenie 2 13.10.2016 Ćwiczenie 3 20.10.2016 SZCZEGÓŁY Regulamin zajęć. Podstawy anatomii. Mianownictwo anatomiczne.

Bardziej szczegółowo

grupa a Klasa 7. Zaznacz prawidłowe zakończenie zdania. (0 1)

grupa a Klasa 7. Zaznacz prawidłowe zakończenie zdania. (0 1) grupa a Regulacja nerwowo-hormonalna 37 pkt max... Imię i nazwisko Poniższy test składa się z 20 zadań. Przy każdym poleceniu podano liczbę punktów możliwą do uzyskania za prawidłową odpowiedź.... Za rozwiązanie

Bardziej szczegółowo

Spis Tabel i rycin. Spis tabel

Spis Tabel i rycin. Spis tabel Spis Tabel i rycin Spis tabel 1. Podział stawów ze względu na ilość osi ruchów i ukształtowanie powierzchni stawowych. 20 2. Nazwy ruchów w stawach człowieka w pozycji anatomicznej..... 21 3. Zestawienie

Bardziej szczegółowo

Ból w klatce piersiowej. Klinika Hipertensjologii i Chorób Wewnętrznych PUM

Ból w klatce piersiowej. Klinika Hipertensjologii i Chorób Wewnętrznych PUM Ból w klatce piersiowej Klinika Hipertensjologii i Chorób Wewnętrznych PUM Patomechanizm i przyczyny Źródłem bólu mogą być wszystkie struktury klatki piersiowej, z wyjątkiem miąższu płucnego: 1) serce

Bardziej szczegółowo

Ostra niewydolność serca

Ostra niewydolność serca Ostra niewydolność serca Prof. dr hab. Jacek Gajek, FESC Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Niewydolność serca Niewydolność rzutu minutowego dla pokrycia zapotrzebowania na tlen tkanek i narządów organizmu.

Bardziej szczegółowo

CZYNNOŚĆ BŁĘDNIKA, MECHANORECEPTORÓW I BÓL A D R I A N A S C H E T Z

CZYNNOŚĆ BŁĘDNIKA, MECHANORECEPTORÓW I BÓL A D R I A N A S C H E T Z CZYNNOŚĆ BŁĘDNIKA, MECHANORECEPTORÓW I BÓL A D R I A N A S C H E T Z NARZĄD CORTIEGO RZĘSKI ZEWNĘTRZNA KOMÓREK SŁUCHOWYCH JORASZ, U., WYKŁADY Z PSYCHOAKUSTYKI, WYDAWNICTWO NAUKOWE UAM, POZNAŃ 1998

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU. Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich

PROGRAM KURSU. Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich PROGRAM KURSU Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich MODUŁ I Koncepcja Terapii Manualnej Holistycznej. Miednica, stawy biodrowe, segmenty ruchowe kręgosłupa lędźwiowego i przejścia piersiowo-lędźwiowego.

Bardziej szczegółowo

spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16

spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16 spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16 1. Rozwój i podział układu nerwowego Janusz Moryś... 17 1.1. Rozwój rdzenia kręgowego... 17

Bardziej szczegółowo

DOSTĘP DO UKŁADU NACZYNIOWEGO W ŻYWIENIU POZAJELITOWYM

DOSTĘP DO UKŁADU NACZYNIOWEGO W ŻYWIENIU POZAJELITOWYM DOSTĘP DO UKŁADU NACZYNIOWEGO W ŻYWIENIU POZAJELITOWYM Kinga Szczepanek Szpital im. S. Dudricka w Skawinie Szpital Uniwersytecki w Krakowie KRYTERIA WYBORU DOSTĘPU ŻYLNEGO Odporność naczynia na działanie

Bardziej szczegółowo

LECZENIE OPERACYJNE METODĄ SELEKTYWNEGO PRZECIĘCIA KORZENI CZUCIOWYCH

LECZENIE OPERACYJNE METODĄ SELEKTYWNEGO PRZECIĘCIA KORZENI CZUCIOWYCH LECZENIE OPERACYJNE METODĄ SELEKTYWNEGO PRZECIĘCIA KORZENI CZUCIOWYCH Zabieg selektywnego przecięcia korzeni czuciowych jest bezpieczną i efektywną metodą zmniejszania spastyczności trwale i bez większych

Bardziej szczegółowo

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 Spis treści 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 2. Uraz, zaburzenia metaboliczne po urazie, fizjologia zrostu kostnego Henryk Guzik, Damian Kusz... 15 Uraz... 15 Zamknięte obrażenia tkanek miękkich... 15

Bardziej szczegółowo

Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu Wydziału Lekarskiego w Katowicach SUM Kierownik: prof. dr hab. n. med.

Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu Wydziału Lekarskiego w Katowicach SUM Kierownik: prof. dr hab. n. med. Katowice 2016 Jolanta Żak Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu Wydziału Lekarskiego w Katowicach SUM Kierownik: prof. dr hab. n. med. Damian Kusz W razie zaobserwowania niepokojących

Bardziej szczegółowo

TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA W KARDIOCHIRURGII

TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA W KARDIOCHIRURGII TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA W KARDIOCHIRURGII Prof. nadzw. dr hab. med. Marek Jemielity Klinika Kardiochirurgii UM w Poznaniu Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego TOMOGRAFIA KOMPUTEROWA W KARDIOCHIRURGII

Bardziej szczegółowo

Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 4 w Lublinie ul. Dr K. Jaczewskiego 8, Lublin, tel.: , fax: CENNIK

Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 4 w Lublinie ul. Dr K. Jaczewskiego 8, Lublin, tel.: , fax: CENNIK Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 4 w Lublinie ul. Dr K. Jaczewskiego 8, 20-954 Lublin, tel.: 81 724 42 26, fax: 81 747 57 10 2.2 CENNIK DLA PACJENTÓW NIEUPRAWNIONYCH DO BEZPŁATNYCH ŚWIADCZEŃ

Bardziej szczegółowo

I. Rentgenodiagnostyka

I. Rentgenodiagnostyka UNIWERSYTECKIE CENTRUM KLINICZNE Zakład Radiologii ul. Smoluchowskiego 17, 80-214 Gdańsk, tel. (058) 727 05 05 UWAGA: Jeżeli badanie nie jest z zakresu opieki medycznej, służącej profilaktyce, zachowaniu,

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:...

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... FORMULARZ ZGODY I Informacje o osobach uprawnionych do wyrażenia zgody Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... II Nazwa procedury medycznej

Bardziej szczegółowo

Wykaz mian anatomicznych obowiązujących na zaliczeniu praktycznym z Anatomii dla Kierunku Ratownictwo Medyczne i Pielęgniarstwo 2014/15

Wykaz mian anatomicznych obowiązujących na zaliczeniu praktycznym z Anatomii dla Kierunku Ratownictwo Medyczne i Pielęgniarstwo 2014/15 Wykaz mian anatomicznych obowiązujących na zaliczeniu praktycznym z Anatomii dla Kierunku Ratownictwo Medyczne i Pielęgniarstwo 2014/15 Kolokwium I: Klatka piersiowa, grzbiet i kończyna górna Typowy kręg

Bardziej szczegółowo

TERAPIA FALĄ UDERZENIOWĄ

TERAPIA FALĄ UDERZENIOWĄ TERAPIA FALĄ UDERZENIOWĄ Jest nowoczesną, wysoce efektywną metodą leczenia. Fale uderzeniowe przyspieszają proces zdrowienia poprzez stymulację metabolizmu i pobudzenie cyrkulacji krwi, rozpuszczenie zwapniałych

Bardziej szczegółowo

Zespół S u d e cka /

Zespół S u d e cka / ANDRZEJ ZYLUK Zespół S u d e cka / algodystrofia / CRPS DIAGNOSTYKA I LECZENIE prof. dr hab. n. med. A N D R Z E J Z Y L U K Zespół Sudecka / a lg o d y s tro fia / CRPS DIAGNOSTYKA I LECZENIE & PZWL Spis

Bardziej szczegółowo

Zakład Radiologii - Cennik usług ~ obowiązuje od 01 sierpnia 2014 r. ~

Zakład Radiologii - Cennik usług ~ obowiązuje od 01 sierpnia 2014 r. ~ Zakład Radiologii - Cennik usług ~ obowiązuje od 01 sierpnia 2014 r. ~ Lp. Nazwa badania Cena netto (PLN) badania wykonanego: w dniach i godzinach normalnej pracy w pozostałe dni i godziny 1. 2. 3. 4.

Bardziej szczegółowo

TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK

TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK Temat: Układ nerwowy i hormonalny Zadanie 1. Zaznacz poprawną odpowiedź. Co to są hormony? a) związki chemiczne wytwarzane w gruczołach łojowych, które regulują pracę

Bardziej szczegółowo

Informacja dla pacjentów

Informacja dla pacjentów info Informacja dla pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych bortezomibem Polineuropatia indukowana bortezomibem Konsultacja merytoryczna: Prof. dr hab. Lidia Usnarska-Zubkiewicz Katedra i Klinika Hematologii,

Bardziej szczegółowo

ReoPro - Specjalne ostrzeżenia

ReoPro - Specjalne ostrzeżenia ReoPro - Specjalne ostrzeżenia 4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Przed podaniem abciximabu należy dokonać dokładnej analizy zagrożeń i korzyści związanych z jego stosowaniem.

Bardziej szczegółowo