BADANIE ODWADNIALNOŚCI OSADÓW

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "BADANIE ODWADNIALNOŚCI OSADÓW"

Transkrypt

1 BADANIE ODWADNIALNOŚCI OSADÓW 1. Cel i zakres ćwiczenia Zbadanie zdolności do grawitacyjnego zagęszczania i odwadniania osadu pokoagulacyjnego oraz możliwości zwiększenia stopnia i szybkości zagęszczania oraz odwadniania poprzez kondycjonowanie osadu za pomocą polielektrolitów. 2. Podstawy teoretyczne W wielu procesach technologicznych w przemyśle rolnospożywczym, chemicznym, a także przy oczyszczaniu wody i ścieków powstają silnie uwodnione osady i odpady ciekłe. Skład chemiczny osadów i odpadów ciekłych jest bardzo zróżnicowany, zależnie od ich pochodzenia. Mogą one zawierać tylko związki organiczne (np. osady ze ścieków w rzeźniach) lub tylko związki nieorganiczne (np. osady po neutralizacji ścieków galwanicznych) lub mogą być mieszaniną związków organicznych i mineralnych (np. osady z płuczek surowców w przemyśle ziemniaczanym i cukrowniczym, owocowo warzywnym). Zawsze istnieje konieczność maksymalnego zmniejszenia ich objętości oraz zagospodarowania w sposób bezpieczny dla środowiska. Sposób postępowania z osadami zależy od ich składu chemicznego. Przez przeróbkę osadów rozumie się takie metody fizyczne i chemiczne, które powodują zmniejszenie objętości osadu oraz ich przemianę i stabilizację chemiczną. Każdy osad i odpad wymaga odrębnego potraktowania, uwzględniającego sprawność procesów i kosztów, co oznacza optymalizację gospodarki osadowej. Ponieważ problematyka jest bardzo rozległa, ograniczono się do jej omówienia na przykładzie osadów i odpadów ch w zakładach uzdatniania wody (ZUW). W ZUW mogą powstawać następujące osady: pokoagulacyjne, wodorotlenku żelazowego wytrąconego z wody podziemnej; powstające podczas strąceniowych metod oczyszczania, np. zmiękczania, oraz wydzielone ze ścieków powstających w ZUW popłuczyny z płukania złóż filtracyjnych, adsorpcyjnych, jonitowych i mikrosit, zużyte odczynniki służące do regeneracji jonitów oraz wody po płukaniu zbiorników i urządzeń. Średnio, ilość ścieków i osadów wynosi do 5% objętości oczyszczanej wody, przy czym objętościowo dominują popłuczyny. Osady i popłuczyny należą do odpadów nieorganicznych i są mieszaniną usuniętych z wody zanieczyszczeń. W związku z niewielkim udziałem substancji organicznych osady te rzadko zagniwają, natomiast poziom skażenia bakteriologicznego (bakterie, wirusy, pasożyty, glony) zależą głównie od poziomu skażenia oczyszczanej wody, oraz od tego czy stosowano wstępną dezynfekcję wody. Uwodnienie popłuczyn wynosi 99,9%, zaś osadów od 90,599,6%, zależnie od rodzaju osadnika, częstotliwości i sposobu usuwania osadów. Zagęszczenie i odwodnienie osadów powoduje znaczne zmniejszenie ich objętości, a tym samym objętości urządzeń do ich przeróbki, co obrazują dane w tabeli 15.1.

2 Tabela Zmiany względnej objętości osadów i pokoagulacyjnych w funkcji uwodnienia początkowego i końcowego [15.3] Względna *) objętość osadu Uwodnienie końcowe osadu Konsystencja osadu dla uwodnienia początkowego, % W e, % 99,5 99,0 95,0 90,0 99, pół pół ciastowaty mazisty, pasta wilgotny wilgotny powietrznie suchy powietrznie suchy 0,498 0,097 0,047 0,030 0,022 0,017 0,014 0,011 0,010 0,008 0,007 0,196 0,095 0,061 0,045 0,035 0,028 0,024 0,020 0,017 0,015 0,488 0,317 0,232 0,181 0,146 0,121 0,104 0,089 0,078 0,645 0,475 0,370 0,300 0,251 0,213 0,184 0,161 *) Względna objętość osadów równa jest stosunkowi objętości osadu odwodnionego V e do objętości początkowej V 0 Do zmniejszania uwodnienia osadów i popłuczyn z ZUW stosowane są następujące procesy jednostkowe: Zagęszczanie grawitacyjne, polegające na sedymentacji cząstek stałych oraz ich komprymacji pod wpływem działania sił ciężkości. Zagęszczanie realizowane jest w odstojnikach różnej konstrukcji. Zmniejszenie uwodnienia zależy od bardzo wielu czynników, do których można zaliczyć: rodzaj osadów i popłuczyn, podatność cząstek stałych do sedymentacji i zagęszczania, początkowe uwodnienie zagęszczanej mieszaniny, czas zagęszczania, rozwiązanie konstrukcyjne zagęszczacza, obciążenie zagęszczacza ładunkiem suchej masy, kondycjonowanie osadów lub popłuczyn. Uwodnienie zagęszczonych osadów w dobrze eksploatowanych odstojnikach przyjmuje się jako 96%. Zagęszczanie grawitacyjne zwykle poprzedza proces odwadniania osadów metodami mechanicznymi. Grawitacyjne odwadnianie i suszenie osadów na poletkach osadowych lub w lagunach. Flotacyjne zagęszczanie osadów, stosowane szczególnie dla osadów o niskiej podatności na zagęszczanie grawitacyjne. Odwadnianie mechaniczne na filtrach próżniowych, komorowych i taśmowych, prasach filtracyjnych i wirówkach sedymentacyjnych. Porównanie skuteczności różnych urządzeń odwadniających podano w tabeli 15.2.

3 Tabela Zawartość ciał stałych w osadach odwadnianych różnymi metodami [15.2] Zawartość ciał stałych w odwodnionym osadzie (%) Rodzaj urządzenia osad po koagulacji siarczanem glinowym osad po zmiękczaniu wody wapnem Zagęszczacze grawitacyjne Filtry próżniowe Wirówki Prasy filtracyjne Laguny osadowe odwadniającosuszące Często zdarza się, że osady cechuje niska podatność do zagęszczania i odwadniania. W takich przypadkach stosuje się wstępnie proces kondycjonowania osadów, głównie przed odwadnianiem mechanicznym, rzadziej przed procesami zagęszczania grawitacyjnego. Zwiększenie odwodnialności osadów można uzyskać dodając do nich polimery (polielektrolity) lub (rzadziej) wapno, ziemię okrzemkową, zamrażając lub rozmrażając osady lub ogrzewając odwadniane substancje. Dawki polielektrolitów wynoszą zwykle 0,05 0,5% suchej masy osadu. Właściwe zaprojektowanie urządzeń odwadniających, szczególnie do odwadniania mechanicznego, wymaga wcześniejszych badań odwadnialności konkretnych osadów a także możliwości ich kondycjonowania. 3. Opis stanowiska laboratoryjnego Aparatura: Suszarka, łaźnia wodna. waga analityczna, sekundomierz. Sprzęt i szkło: Cylindry miarowe o pojemności 100 i 250 cm 3. Eksykatory, parownice. Lejki analityczne, sączki analityczne o średniej twardości, sączki z włókniny hydrofobowej. Odczynniki: Roztwór polielektrolitu np, Zetag, Magnafloc. 4. Metodyka badań W przeznaczonym do badań osadzie oznaczyć uwodnienie w następujący sposób: Pobrać 50 cm 3 osadu, przenieść do wysuszonej i zważonej parownicy i zważyć na wadze analitycznej. Osad odparować w łaźni wodnej, wysuszyć przez 30 min w suszarce w temperaturze 105 C (378 K) i po ostudzeniu w eksykatorze ponownie zważyć. Uwodnienie osadu obliczyć w następujący sposób:

4 s.m.o. % m.p.o.w. m.p. = 100% m.p.o.s. m.p. gdzie: s.m.o. sucha masa osadu m.p.o.s. masa parownicy z osadem surowym m.p.o.w. masa parownicy z osadem wysuszonym m.p. masa parownicy u uwolnienie osadu (15.1) u = 100 % % s.m.o. (15.2) Oznaczenie szybkości grawitacyjnego zagęszczenia osadu: a) Do 4 cylindrów o pojemności 250 cm 3 wlać po 250 cm 3 uwodnionych osadów. b) Do osadów dodać podane przez prowadzącego zajęcia dawki polielektrolitu np. flokulantu Zetag 32. c) Osady łagodnie ale dokładnie wymieszać z flokulantem, odwracając cylinder kilkakrotnie dnem do góry. d) Cylinder odstawić i w regularnych odstępach czasu notować objętość osadu. Po zakończeniu procesu zagęszczania zlewarować wodę nadosadową a w wymieszanym osadzie oznaczyć uwodnienie. Określenie zdolności do odwadniania: a) Do 4 cylindrów o pojemności 100 cm 3 wlać po 100 cm 3 uwodnionych osadów. b) i c) Postępować tak, jak opisano przy grawitacyjnym zagęszczaniu osadu. d) Osad ostrożnie przelać na sączki umieszczone w lejkach. e) W cylindrach umieszczonych pod lejkami mierzyć objętość wypływającej wody osadowej w określonych odstępach czasu. Po zakończeniu odwadniania oznaczyć zawartość wody w osadzie na sączku. 5. Analiza wyników i wnioski Tabela Oznaczenie szybkości grawitacyjnego zagęszczania osadu Osad Oznaczenie Jednostka z polielektrolitem w mg/dm 3 surowy 0 2, Objętość warstwy osadu po czasie: 5, 10, 15, 25, 30, 45, 60, 90, 120 min Uwodnienie osadu przed i po zagęszczeniu cm 3 % Wykonać wykres zależności objętości warstwy osadu cm 3 od czasu min., w przeliczeniu na 1 dm 3 badanego osadu.

5 Tabela Oznaczanie zdolności do odwadniania osadu zależnie od dawki polielektrolitu Osad Oznaczenie Jednostka z polielektrolitem w mg/dm 3 surowy 0 2,5 5,0 10 Objętość wody po czasie: 5, 10, 15, cm 3 30, 60, 120 min Uwodnienie osadu przed i po filtracji % Wykonać wykres zależności objętości filtratu cm 3 od czasu filtracji min., w przeliczeniu na 1 dm 3 osadu. 6. Literatura [15.1] Granops M., Tomaszek J.: Oczyszczanie wody i ścieków. Politechnika Rzeszowska. Rzeszów 1982 [15.2] Kowal L.A., ŚwiderskaBróż M.: Oczyszczanie wody. PWN. WarszawaWrocław 1996 [15.3] Praca zbiorowa pod red. L.A. Kowala. Odnowa wody. Politechnika Wrocławska. Wrocław 1996

GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW

GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW Ćwiczenie nr 4 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Ze względu na wysokie uwodnienie oraz niewielką ilość suchej masy, osady powstające w oczyszczalni ścieków należy poddawać procesowi

Bardziej szczegółowo

GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW

GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW UTYLIZACJA OSADÓW Ćwiczenie nr 4 GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU A. Grawitacyjne zagęszczanie osadów: Zagęszczać osady można na wiele różnych sposobów. Miedzy innymi grawitacyjnie

Bardziej szczegółowo

Grawitacyjne zagęszczanie osadu

Grawitacyjne zagęszczanie osadu Grawitacyjne zagęszczanie osadu Wprowadzenie Zagęszczanie grawitacyjne (samoistne) przebiega samorzutnie w np. osadnikach (wstępnych, wtórnych, pośrednich) lub może być prowadzone w oddzielnych urządzeniach

Bardziej szczegółowo

GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW

GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW PRZERÓBKA I UNIESZKODLIWIANIE OSADÓW ŚCIEKOWYCH Ćwiczenie nr 4 GRAWITACYJNE ZAGĘSZCZANIE OSADÓW 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Proces zagęszczania osadów, który polega na rozdziale fazy stałej od ciekłej przy

Bardziej szczegółowo

CHEMICZNE KONDYCJONOWANIE OSADÓW ŚCIEKOWYCH

CHEMICZNE KONDYCJONOWANIE OSADÓW ŚCIEKOWYCH CHEMICZNE KONDYCJONOWANIE OSADÓW ŚCIEKOWYCH Ćwiczenie nr 5 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Kondycjonowanie osadów ściekowych polega na zastosowaniu działań, które wpływają na poprawę efektów zagęszczania i

Bardziej szczegółowo

ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY FILTRA CIŚNIENIOWEGO

ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY FILTRA CIŚNIENIOWEGO ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY FILTRA CIŚNIENIOWEGO Ćwiczenie nr 2 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Odwadnianie osadów ściekowych polega na obniżeniu zawartości wody w takim stopniu, aby uwodnienie końcowe mieściło

Bardziej szczegółowo

Utylizacja osadów ściekowych

Utylizacja osadów ściekowych Utylizacja osadów ściekowych Ćwiczenie nr 3 ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY FILTRA CIŚNIENIOWEGO 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Odwadnianie osadów ściekowych polega na obniżeniu zawartości wody w takim stopniu,

Bardziej szczegółowo

ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY WIRÓWKI SEDYMENTACYJNEJ

ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY WIRÓWKI SEDYMENTACYJNEJ ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY WIRÓWKI SEDYMENTACYJNEJ Ćwiczenie nr 3 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Wirowanie jest procesem sedymentacji uwarunkowanej działaniem siły odśrodkowej przy przyspieszeniu 1500

Bardziej szczegółowo

ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY WIRÓWKI SEDYMENTACYJNEJ

ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY WIRÓWKI SEDYMENTACYJNEJ PRZERÓBKA I UNIESZKODLIWIANIE OSADÓW ŚCIEKOWYCH Ćwiczenie nr 3 ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY WIRÓWKI SEDYMENTACYJNEJ 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Odwadnianie osadów za pomocą odwirowania polega na wytworzeniu

Bardziej szczegółowo

Utylizacja osadów ściekowych

Utylizacja osadów ściekowych Utylizacja osadów ściekowych Ćwiczenie nr 4 ODWADNIANIE OSADÓW PRZY POMOCY WIRÓWKI SEDYMENTACYJNEJ 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Odwadnianie osadów za pomocą odwirowania polega na wytworzeniu odpowiednich

Bardziej szczegółowo

ODWADNIANIE OSADU NA FILTRZE PRÓŻNIOWYM

ODWADNIANIE OSADU NA FILTRZE PRÓŻNIOWYM UTYLIZACJA OSADÓW Ćwiczenie nr 1 ODWADNIANIE OSADU NA FILTRZE PRÓŻNIOWYM 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Jednym ze sposobów odwadniania osadów ściekowych jest ich filtracja przez różnego rodzaju tkaniny filtracyjne.

Bardziej szczegółowo

Utylizacja osadów ściekowych

Utylizacja osadów ściekowych Utylizacja osadów ściekowych Ćwiczenie nr 2 ODWADNIANIE OSADU NA FILTRZE PRÓŻNIOWYM 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Jednym ze sposobów odwadniania osadów ściekowych jest ich filtracja przez różnego rodzaju

Bardziej szczegółowo

Odwadnianie osadu na filtrze próżniowym

Odwadnianie osadu na filtrze próżniowym Odwadnianie osadu na filtrze próżniowym Wprowadzenie W filtrach próżniowych odwadnianie osadów polega na filtracji cieczy przez warstwę osadu utworzoną na przegrodzie filtracyjnej (tkanina filtracyjna).

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie wody - A. L. Kowal, M. Świderska-BróŜ

Oczyszczanie wody - A. L. Kowal, M. Świderska-BróŜ Oczyszczanie wody - A. L. Kowal, M. Świderska-BróŜ Spis treści Przedmowa 1. Woda w przyrodzie 1.1. Wprowadzenie 1.2. Fizyczne właściwości wody 1.3. Ogólna charakterystyka roztworów wodnych 1.3.1. Roztwory

Bardziej szczegółowo

Filtracja ciśnieniowa osadu

Filtracja ciśnieniowa osadu Filtracja ciśnieniowa osadu Wprowadzenie Proces filtracji ciśnieniowej ma zastosowanie przede wszystkim do osadów trudno odwadniających się, charakteryzujących się dużym oporem filtracji. Najczęściej są

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 5 WŁAŚCIWOŚCI FILTRACYJNE OSADÓW ŚCIEKOWYCH - DOBÓR DAWKI POLIELEKTROLITU

Ćwiczenie nr 5 WŁAŚCIWOŚCI FILTRACYJNE OSADÓW ŚCIEKOWYCH - DOBÓR DAWKI POLIELEKTROLITU Ćwiczenie nr 5 WŁAŚCIWOŚCI FILTRACYJNE OSADÓW ŚCIEKOWYCH - DOBÓR DAWKI POLIELEKTROLITU Uwaga! W ramach niniejszego ćwiczenia obowiązuje również wiedza teoretyczna zawarta we wstępie OSADY ŚCIEKOWE. Opór

Bardziej szczegółowo

SEDYMENTACJA ODŚRODKOWA

SEDYMENTACJA ODŚRODKOWA KATEDRA TECHNIKI WODNO-MUŁOWEJ I UTYLIZACJI ODPADÓW INSTRUKCJA DO LABORATORIUM INŻYNIERIA PORCESOWA SEDYMENTACJA ODŚRODKOWA BADANIE WPŁYWU CZASU ORAZ PRĘDKOŚCI WIROWANIA NA STOPIEŃ ODWODNIENIA OSADU KOSZALIN

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA WROCŁAWSKA INSTYTUT TECHNOLOGII NIEORGANICZNEJ I NAWOZÓW MINERALNYCH. Ćwiczenie nr 6. Adam Pawełczyk

POLITECHNIKA WROCŁAWSKA INSTYTUT TECHNOLOGII NIEORGANICZNEJ I NAWOZÓW MINERALNYCH. Ćwiczenie nr 6. Adam Pawełczyk POLITECHNIKA WROCŁAWSKA INSTYTUT TECHNOLOGII NIEORGANICZNEJ I NAWOZÓW MINERALNYCH Ćwiczenie nr 6 Adam Pawełczyk Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych USUWANIE SUBSTANCJI POŻYWKOWYCH ZE ŚCIEKÓW PRZEMYSŁOWYCH

Bardziej szczegółowo

PORÓWNANIE PODATNOŚCI NA PORCJOWE ZAGĘSZCZANIE GRAWITACYJNE OSADÓW POWSTAJĄCYCH W RÓŻNYCH UKŁADACH OCZYSZCZANIA WODY

PORÓWNANIE PODATNOŚCI NA PORCJOWE ZAGĘSZCZANIE GRAWITACYJNE OSADÓW POWSTAJĄCYCH W RÓŻNYCH UKŁADACH OCZYSZCZANIA WODY zagęszczanie osadów, oczyszczanie wody Sławomir SZERZYNA * PORÓWNANIE PODATNOŚCI NA PORCJOWE ZAGĘSZCZANIE GRAWITACYJNE OSADÓW POWSTAJĄCYCH W RÓŻNYCH UKŁADACH OCZYSZCZANIA WODY Rosnące w ostatnich latach

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Biotechnologia Rodzaj przedmiotu: Obieralny, moduł 5.1 Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium Profil kształcenia: ogólnoakademicki Technologie wody i ścieków Water and wastewater

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Apolinary L. Kowal, Maria Świderska-Bróż - Oczyszczanie wody

Księgarnia PWN: Apolinary L. Kowal, Maria Świderska-Bróż - Oczyszczanie wody Księgarnia PWN: Apolinary L. Kowal, Maria Świderska-Bróż - Oczyszczanie wody Przedmowa................................................ XIII 1. Woda w przyrodzie.........................................

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA OSADAMI Zajęcia II usuwanie wody z osadów (zagęszczanie)

GOSPODARKA OSADAMI Zajęcia II usuwanie wody z osadów (zagęszczanie) GOSPODARKA OSADAMI Zajęcia II usuwanie wody z osadów (zagęszczanie) dr inż. Stanisław Miodoński Usuwanie wody z osadów Formy wody w osadzie Zmiany zawartości wody w osadzie Wprowadzenie Osady składają

Bardziej szczegółowo

11.01.2009 r. GRANULACJA OSADÓW W TEMPERATURZE 140 O C

11.01.2009 r. GRANULACJA OSADÓW W TEMPERATURZE 140 O C 11.01.2009 r. GRANULACJA OSADÓW W TEMPERATURZE 140 O C * Firma TUZAL Sp. z o.o. jako współautor i koordynator międzynarodowego Projektu pt.: SOILSTABSORBENT w programie europejskim EUREKA, Numer Projektu:

Bardziej szczegółowo

Produkcja asortymentów mleczarskich a jakość odcieków z wirówki. Alicja Kamińska Spółdzielnia Mleczarska MLEKPOL w Grajewie

Produkcja asortymentów mleczarskich a jakość odcieków z wirówki. Alicja Kamińska Spółdzielnia Mleczarska MLEKPOL w Grajewie Produkcja asortymentów mleczarskich a jakość odcieków z wirówki Alicja Kamińska Spółdzielnia Mleczarska MLEKPOL w Grajewie Zakłady SM MLEKPOL Przerób mleka w poszczególnych zakładach SM "MLEKPOL" ZPM Zambrów

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA WROCŁAWSKA INSTYTUT INśYNIERII OCHRONY ŚRODOWISKA

POLITECHNIKA WROCŁAWSKA INSTYTUT INśYNIERII OCHRONY ŚRODOWISKA POLITECHNIKA WROCŁAWSKA INSTYTUT INśYNIERII OCHRONY ŚRODOWISKA Porcjowe grawitacyjne zagęszczanie osadów powstających w róŝnych układach oczyszczania wody Sławomir Szerzyna Promotor prof. dr hab. inŝ.

Bardziej szczegółowo

Utylizacja osadów ściekowych

Utylizacja osadów ściekowych Utylizacja osadów ściekowych Ćwiczenie nr 1 BADANIE PROCESU FERMENTACJI OSADÓW ŚCIEKOWYCH 1. CHARAKTERYSTYKA PROCESU Fermentacją nazywamy proces przemiany biomasy bez dostępu tlenu. Znalazł on zastosowanie

Bardziej szczegółowo

MEMBRANY CERAMICZNE CO-MAG - KOMPAKTOWY SYSTEM SZYBKIEJ KOAGULACJI, FLOKULACJI I SEDYMENTACJI

MEMBRANY CERAMICZNE CO-MAG - KOMPAKTOWY SYSTEM SZYBKIEJ KOAGULACJI, FLOKULACJI I SEDYMENTACJI Najnowsze technologie MEMBRANY CERAMICZNE CO-MAG - KOMPAKTOWY SYSTEM SZYBKIEJ KOAGULACJI, FLOKULACJI I SEDYMENTACJI Materiał ceramiczny jest bardzo odporny na ciśnienie, ciepło, i korozją, ceramiczny element

Bardziej szczegółowo

Odpady ciekłe z zakładowej regeneracji srebra inne niż wymienione w 09 01 06. 29 10 01 09* Kwas siarkowy. 30 10 01 22*

Odpady ciekłe z zakładowej regeneracji srebra inne niż wymienione w 09 01 06. 29 10 01 09* Kwas siarkowy. 30 10 01 22* Odpady 01 06 01 01* Kwas siarkawy i siarkowy. 02 06 01 02* Kwas chlorowodorowy. 03 06 01 04* Kwas fosforowy i fosforawy. 04 06 01 06* Inne kwasy. 05 06 02 01* Wodorotlenek wapniowy. 06 06 02 03* Wodorotlenek

Bardziej szczegółowo

Oferta firmy AF Projects w dziedzinie oczyszczania ścieków" mgr inż. Grzegorz Kaczyński

Oferta firmy AF Projects w dziedzinie oczyszczania ścieków mgr inż. Grzegorz Kaczyński VI Konferencja Energia - Woda Środowisko Bronisławów 11-13 kwietnia 2016 r. Oferta firmy AF Projects w dziedzinie oczyszczania ścieków" mgr inż. Grzegorz Kaczyński Czym zajmuje się firma AF Projects Sp

Bardziej szczegółowo

FILTRACJA CIŚNIENIOWA

FILTRACJA CIŚNIENIOWA KATEDRA TECHNIKI WODNO-MUŁOWEJ I UTYLIZACJI ODPADÓW INSTRUKCJA DO LABORATORIUM INŻYNIERIA PORCESOWA FILTRACJA CIŚNIENIOWA BADANIE WPŁYWU CIŚNIENIA NA STOPIEŃ ODWODNIENIA PLACKA FILTRACYJNEGO KOSZALIN 2014

Bardziej szczegółowo

Gospodarka osadami ściekowymi. Sewage sludge management

Gospodarka osadami ściekowymi. Sewage sludge management Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod Nazwa Gospodarka osadami ściekowymi Nazwa w języku angielskim Sewage sludge management Obowiązuje

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE TECHNIKI PRACY LABORATORYJNEJ: WAŻENIE, SUSZENIE, STRĄCANIE OSADÓW, SĄCZENIE

PODSTAWOWE TECHNIKI PRACY LABORATORYJNEJ: WAŻENIE, SUSZENIE, STRĄCANIE OSADÓW, SĄCZENIE PODSTAWOWE TECHNIKI PRACY LABORATORYJNEJ: WAŻENIE, SUSZENIE, STRĄCANIE OSADÓW, SĄCZENIE CEL ĆWICZENIA Zapoznanie studenta z podstawowymi technikami pracy laboratoryjnej: ważeniem, strącaniem osadu, sączeniem

Bardziej szczegółowo

Instytut Inżynierii Lotniczej, Procesowej i Maszyn Energetycznych Zakład Aparatury Procesowej

Instytut Inżynierii Lotniczej, Procesowej i Maszyn Energetycznych Zakład Aparatury Procesowej Instytut Inżynierii Lotniczej, Procesowej i Maszyn Energetycznych Zakład Aparatury Procesowej Seminarium z cyklu "Rozwiązania dla przemysłu" 23 września 2010 r. Filtracja ciśnieniowa i odwadnianie zawiesin

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 4. Oczyszczanie ścieków ze związków fosforu

ĆWICZENIE 4. Oczyszczanie ścieków ze związków fosforu ĆWICZENIE 4 Oczyszczanie ścieków ze związków fosforu 1. Wprowadzenie Zbyt wysokie stężenia fosforu w wodach powierzchniowych stojących, spiętrzonych lub wolno płynących prowadzą do zwiększonego przyrostu

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2015/2016 Kod: RBM-2-107-SE-s Punkty ECTS: 4. Poziom studiów: Studia II stopnia Forma i tryb studiów: Stacjonarne

Rok akademicki: 2015/2016 Kod: RBM-2-107-SE-s Punkty ECTS: 4. Poziom studiów: Studia II stopnia Forma i tryb studiów: Stacjonarne Nazwa modułu: Inżynieria oczyszczania wody Rok akademicki: 2015/2016 Kod: RBM-2-107-SE-s Punkty ECTS: 4 Wydział: Inżynierii Mechanicznej i Robotyki Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Specjalność: Inżynieria

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: GIS-1-318-s Punkty ECTS: 4. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: -

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: GIS-1-318-s Punkty ECTS: 4. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: - Nazwa modułu: Technologie oczyszczania wody i ścieków Rok akademicki: 2014/2015 Kod: GIS-1-318-s Punkty ECTS: 4 Wydział: Górnictwa i Geoinżynierii Kierunek: Inżynieria Środowiska Specjalność: - Poziom

Bardziej szczegółowo

Energia i ścieki w przemyśle spożywczym NOWOCZESNY SYSTEM OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW MLECZARSKICH Z GOSPODARKĄ OSADOWĄ

Energia i ścieki w przemyśle spożywczym NOWOCZESNY SYSTEM OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW MLECZARSKICH Z GOSPODARKĄ OSADOWĄ IV Konferencja Naukowo Techniczna Energia Woda Środowisko Energia i ścieki w przemyśle spożywczym NOWOCZESNY SYSTEM OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW MLECZARSKICH Z GOSPODARKĄ OSADOWĄ KORZYŚCI I ZAGROŻENIA Firma AF

Bardziej szczegółowo

Dezintegracja osadów planowane wdrożenia i oczekiwane efekty

Dezintegracja osadów planowane wdrożenia i oczekiwane efekty Dezintegracja osadów planowane wdrożenia i oczekiwane efekty Poznań, 23-24.10.2012r. Plan prezentacji I. Wstęp II. III. IV. Schemat Wrocławskiej Oczyszczalni Ścieków Gospodarka osadowa Lokalizacja urządzeń

Bardziej szczegółowo

OTRZYMYWANIE ZWIĄZKÓW CHEMICZNYCH: PREPARATYKA TLENKÓW MIEDZI

OTRZYMYWANIE ZWIĄZKÓW CHEMICZNYCH: PREPARATYKA TLENKÓW MIEDZI 15 OTRZYMYWANIE ZWIĄZKÓW CHEMICZNYCH: PREPARATYKA TLENKÓW MIEDZI CEL ĆWICZENIA Zapoznanie studenta z prostymi metodami syntezy związków chemicznych i chemią związków miedzi Zakres obowiązującego materiału

Bardziej szczegółowo

Instytut Biotechnologii Przemysłu Rolno-Spożywczego. Oddział Cukrownictwa. Działalność naukowa. Oddziału Cukrownictwa IBPRS. dr inż.

Instytut Biotechnologii Przemysłu Rolno-Spożywczego. Oddział Cukrownictwa. Działalność naukowa. Oddziału Cukrownictwa IBPRS. dr inż. Instytut Biotechnologii Przemysłu Rolno-Spożywczego Oddział Cukrownictwa Działalność naukowa Oddziału Cukrownictwa IBPRS dr inż. Andrzej Baryga ODDZIAŁ CUKROWNICTWA W 2011r. Oddział Cukrownictwa zrealizował

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE RÓWNOWAŻNIKA CHEMICZNEGO ORAZ MASY ATOMOWEJ MAGNEZU I CYNY

WYZNACZANIE RÓWNOWAŻNIKA CHEMICZNEGO ORAZ MASY ATOMOWEJ MAGNEZU I CYNY 14 WYZNACZANIE RÓWNOWAŻNIKA CHEMICZNEGO ORAZ MASY ATOMOWEJ MAGNEZU I CYNY CEL ĆWICZENIA: Wyznaczanie równoważnika chemicznego oraz masy atomowej magnezu i cyny na podstawie pomiaru objętości wodoru wydzielonego

Bardziej szczegółowo

OTRZYMYWANIE ZWIĄZKÓW CHEMICZNYCH: PREPARATYKA TLENKÓW MIEDZI

OTRZYMYWANIE ZWIĄZKÓW CHEMICZNYCH: PREPARATYKA TLENKÓW MIEDZI 15 OTRZYMYWANIE ZWIĄZKÓW CHEMICZNYCH: PREPARATYKA TLENKÓW MIEDZI CEL ĆWICZENIA Zapoznanie studenta z prostymi metodami syntezy związków chemicznych i chemią związków miedzi Zakres obowiązującego materiału

Bardziej szczegółowo

PRZERÓBKA OSADÓW ŚCIEKOWYCH

PRZERÓBKA OSADÓW ŚCIEKOWYCH PRZERÓBKA OSADÓW ŚCIEKOWYCH Przeróbka osadów ściekowych traktowana jeszcze niedawno jako zadanie drugorzędne w stosunku do oczyszczania ścieków szybko nabiera znaczenia równorzędnego. W krajach Unii i

Bardziej szczegółowo

Uzdatnianie wód powierzchniowych Surface water treatment

Uzdatnianie wód powierzchniowych Surface water treatment Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/13

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 5. KOPOLIMERYZACJA STYRENU Z BEZWODNIKIEM MALEINOWYM (polimeryzacja w roztworze)

ĆWICZENIE 5. KOPOLIMERYZACJA STYRENU Z BEZWODNIKIEM MALEINOWYM (polimeryzacja w roztworze) ĆWICZENIE 5 KOPOLIMERYZACJA STYRENU Z BEZWODNIKIEM MALEINOWYM (polimeryzacja w roztworze) Celem ćwiczenia jest zapoznanie studentów z metodą polimeryzacji w roztworze oraz badaniem składu powstałego kopolimeru.

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie ścieków

Oczyszczanie ścieków Oczyszczanie ścieków Stosuje się cztery stopnie oczyszczania ścieków: I. Oczyszczanie mechaniczne i chemiczne (kraty, piaskowniki, osadniki wstępne, odolejanie, koagulacja, zobojętnianie)-

Bardziej szczegółowo

II. ODŻELAZIANIE LITERATURA. Zakres wiadomości obowiązujących do zaliczenia przed przystąpieniem do wykonania. ćwiczenia:

II. ODŻELAZIANIE LITERATURA. Zakres wiadomości obowiązujących do zaliczenia przed przystąpieniem do wykonania. ćwiczenia: II. ODŻELAZIANIE LITERATURA 1. Akty prawne: Aktualne rozporządzenie dotyczące jakości wody do picia i na potrzeby gospodarcze. 2. Chojnacki A.: Technologia wody i ścieków. PWN, Warszawa 1972. 3. Hermanowicz

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA OSADAMI Zajęcia VI Usuwanie wody z osadów (odwadnianie)

GOSPODARKA OSADAMI Zajęcia VI Usuwanie wody z osadów (odwadnianie) GOSPODARKA OSADAMI Zajęcia VI Usuwanie wody z osadów (odwadnianie) dr inż. Stanisław Miodoński Sprawy organizacyjne terminy zaliczenia Odwadniane Suszenie Spalanie Monitoring osadów Sprawy organizacyjne

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW METODAMI MECHANICZNO-CHEMICZNYMI

TECHNOLOGIA OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW METODAMI MECHANICZNO-CHEMICZNYMI TECHNOLOGIA OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW METODAMI MECHANICZNO-CHEMICZNYMI 1. Cel i zakres ćwiczenia Celem ćwiczenia jest określenie optymalnych warunków prowadzenia procesu oczyszczania ścieków metodą koagulacji

Bardziej szczegółowo

VI. ZMIĘKCZANIE WODY METODĄ JONOWYMIENNĄ

VI. ZMIĘKCZANIE WODY METODĄ JONOWYMIENNĄ I. ZMIĘKCZANIE WODY METODĄ JONOWYMIENNĄ LITERATURA 1. Akty prawne: Aktualne rozporządzenie dotyczące jakości wody do picia i na potrzeby gospodarcze. 2. Chojnacki A.: Technologia wody i ścieków. PWN, Warszawa

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1. Technika ważenia oraz wyznaczanie błędów pomiarowych. Ćwiczenie 2. Sprawdzanie pojemności pipety

Ćwiczenie 1. Technika ważenia oraz wyznaczanie błędów pomiarowych. Ćwiczenie 2. Sprawdzanie pojemności pipety II. Wagi i ważenie. Roztwory. Emulsje i koloidy Zagadnienia Rodzaje wag laboratoryjnych i technika ważenia Niepewność pomiarowa. Błąd względny i bezwzględny Roztwory właściwe Stężenie procentowe i molowe.

Bardziej szczegółowo

Koncepcja przebudowy i rozbudowy

Koncepcja przebudowy i rozbudowy Koncepcja przebudowy i rozbudowy Oczyszczalnia mechaniczno-biologiczna Cześć mechaniczna: Kraty Piaskownik poziomy podłużny bez usuwania tłuszczu Osadniki wstępne Imhoffa Część biologiczna: Złoża biologiczne

Bardziej szczegółowo

Katedra Chemii Fizycznej Uniwersytetu Łódzkiego. Izoterma rozpuszczalności w układzie trójskładnikowym

Katedra Chemii Fizycznej Uniwersytetu Łódzkiego. Izoterma rozpuszczalności w układzie trójskładnikowym Katedra Chemii Fizycznej Uniwersytetu Łódzkiego Izoterma rozpuszczalności w układzie trójskładnikowym ćwiczenie nr 28 Zakres zagadnień obowiązujących do ćwiczenia 1. Stan równowagi układu i rodzaje równowag

Bardziej szczegółowo

INSTALACJA DEMONSTRACYJNA WYTWARZANIA KRUSZYW LEKKICH Z OSADÓW ŚCIEKOWYCH I KRZEMIONKI ODPADOWEJ PROJEKT LIFE+

INSTALACJA DEMONSTRACYJNA WYTWARZANIA KRUSZYW LEKKICH Z OSADÓW ŚCIEKOWYCH I KRZEMIONKI ODPADOWEJ PROJEKT LIFE+ INSTALACJA DEMONSTRACYJNA WYTWARZANIA KRUSZYW LEKKICH Z OSADÓW ŚCIEKOWYCH I KRZEMIONKI ODPADOWEJ PROJEKT LIFE+ CELE PROJEKTU 1. Wdrożenie metody utylizacji osadów ściekowych w postać kruszyw sztucznych

Bardziej szczegółowo

Energetyczne wykorzystanie odpadów z biogazowni

Energetyczne wykorzystanie odpadów z biogazowni Energetyczne wykorzystanie odpadów z biogazowni Odpady z biogazowni - poferment Poferment obecnie nie spełnia kryterium nawozu organicznego. Spełnia natomiast definicję środka polepszającego właściwości

Bardziej szczegółowo

Oszczędności płynące z odzysku wody i cennych surowców

Oszczędności płynące z odzysku wody i cennych surowców Oszczędności płynące z odzysku wody i cennych surowców NIJHUIS PODSTAWOWE LICZBY Ponad 80 lat doświadczenia Ponad 2400 instalacji na świecie Ponad 130 instalacji w Polsce w tym blisko 80% w branży spożywczej

Bardziej szczegółowo

KOMPUTEROWE WSPOMAGANIE PROCESU PROJEKTOWANIA ODSTOJNIKA

KOMPUTEROWE WSPOMAGANIE PROCESU PROJEKTOWANIA ODSTOJNIKA Piotr KOWALIK Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie Studenckie Koło Naukowe Informatyków KOMPUTEROWE WSPOMAGANIE PROCESU PROJEKTOWANIA ODSTOJNIKA 1. Ciekłe układy niejednorodne Ciekły układ niejednorodny

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie ścieków

Oczyszczanie ścieków Oczyszczanie ścieków Stosuje się cztery stopnie oczyszczania ścieków: I. Oczyszczanie mechaniczne i chemiczne (kraty, piaskowniki, osadniki wstępne, odolejanie, koagulacja, zobojętnianie)-

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 1. Numer sprawy: TOŚ/61-56/2014

Załącznik Nr 1. Numer sprawy: TOŚ/61-56/2014 Numer sprawy: TOŚ/61-56/2014 Załącznik Nr 1 Opis techniczny przedmiotu zamówienia Dla zadania: SUKCESYWNA DOSTAWA POLIELEKTROLITU DLA OCZYSZCZALNI ŚCIEKÓW RUPTAWA 1. Część A: Przedmiotem zamówienia w części

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: inżynieria środowiska Rodzaj przedmiotu: obieralny, moduł 5. Rodzaj zajęć: wykład, projekt Profil kształcenia: ogólnoakademicki Urządzenia do Water treatment devices Poziom

Bardziej szczegółowo

Temat: Badanie Proctora wg PN EN

Temat: Badanie Proctora wg PN EN Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Technologia robót drogowych Temat: Badanie wg PN EN 13286-2 Celem ćwiczenia jest oznaczenie maksymalnej gęstości objętościowej szkieletu gruntowego i wilgotności optymalnej

Bardziej szczegółowo

BIOLOGICZNE OCZYSZCZALNIE ŚCIEKÓW PROJEKTOWANIE BUDOWA SERWIS

BIOLOGICZNE OCZYSZCZALNIE ŚCIEKÓW PROJEKTOWANIE BUDOWA SERWIS BIOLOGICZNE OCZYSZCZALNIE ŚCIEKÓW PROJEKTOWANIE BUDOWA SERWIS Tak się to zaczęło... Firma BIOVAC Sp. z o.o. powstała w sierpniu 1995 roku na bazie połączenia kapitałowego norweskiej firmy BIOVAC AS z polską

Bardziej szczegółowo

MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA OSADÓW POWSTAJĄCYCH PODCZAS OCZYSZCZANIA WODY

MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA OSADÓW POWSTAJĄCYCH PODCZAS OCZYSZCZANIA WODY osady z oczyszczania wody, popłuczyny, zagęszczanie osadów, wykorzystanie osadów Sławomir SZERZYNA* MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA OSADÓW POWSTAJĄCYCH PODCZAS OCZYSZCZANIA WODY Osady powstające podczas oczyszczania

Bardziej szczegółowo

PROGRAM POPRAWY WODY PITNEJ DLA AGLOMERACJI RZESZOWSKIEJ 2003/PL/16/P/PE/040

PROGRAM POPRAWY WODY PITNEJ DLA AGLOMERACJI RZESZOWSKIEJ 2003/PL/16/P/PE/040 Unia Europejska PROGRAM POPRAWY WODY PITNEJ DLA 2003/PL/16/P/PE/040 Projekt ten, współfinansowany przez Unię Europejską przyczynia się do zmniejszania róŝnic społecznych i gospodarczych pomiędzy obywatelami

Bardziej szczegółowo

Prasa śrubowa do odwadniania osadów. Karta katalogowa

Prasa śrubowa do odwadniania osadów. Karta katalogowa Prasa śrubowa do odwadniania osadów Karta katalogowa Woda osadowa jest produktem mechanicznego, biologicznego i chemicznego uzdatniania wody odpływowej w oczyszczalniach ścieków. Nasza prasa śrubowa do

Bardziej szczegółowo

CHLOROWANIE WODY DO PUNKTU PRZEŁAMANIA

CHLOROWANIE WODY DO PUNKTU PRZEŁAMANIA CHLOROWANIE WODY DO PUNKTU PRZEŁAMANIA WYKREŚLANIE KRZYWYCH PRZEBIEGU CHLOROWANIA DLA WODY ZAWIERAJĄCEJ AZOT AMONOWY. 1. WPROWADZENIE Chlor i niektóre jego związki po wprowadzeniu do wody działają silnie

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2016/2017 Kod: GIS n Punkty ECTS: 4. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: -

Rok akademicki: 2016/2017 Kod: GIS n Punkty ECTS: 4. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: - Nazwa modułu: Technologie oczyszczania wody i ścieków Rok akademicki: 2016/2017 Kod: GIS-1-501-n Punkty ECTS: 4 Wydział: Górnictwa i Geoinżynierii Kierunek: Inżynieria Środowiska Specjalność: - Poziom

Bardziej szczegółowo

Synteza eteru allilowo-cykloheksylowego w reakcji alkilowania cykloheksanolu bromkiem allilu w warunkach PTC.

Synteza eteru allilowo-cykloheksylowego w reakcji alkilowania cykloheksanolu bromkiem allilu w warunkach PTC. Synteza eteru allilowo-cykloheksylowego w reakcji alkilowania cykloheksanolu bromkiem allilu w warunkach PTC. OH + Br NaOH aq. Bu 4 NHSO 4 O Zastosowanie produktu: półprodukt w syntezie organicznej, monomer.

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2030/2031 Kod: STC OS-s Punkty ECTS: 4. Poziom studiów: Studia II stopnia Forma i tryb studiów: Stacjonarne

Rok akademicki: 2030/2031 Kod: STC OS-s Punkty ECTS: 4. Poziom studiów: Studia II stopnia Forma i tryb studiów: Stacjonarne Nazwa modułu: Technologia oczyszczania wód Rok akademicki: 2030/2031 Kod: STC-2-211-OS-s Punkty ECTS: 4 Wydział: Energetyki i Paliw Kierunek: Technologia Chemiczna Specjalność: Ochrona środowiska w energetyce

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA BIAŁOSTOCKA

POLITECHNIKA BIAŁOSTOCKA POLITECHNIKA BIAŁOSTOCKA KATEDRA ZARZĄDZANIA PRODUKCJĄ Instrukcja do zajęć laboratoryjnych z przedmiotu: Towaroznawstwo Kod przedmiotu: LS03282; LN03282 Ćwiczenie 1 WYZNACZANIE GĘSTOSCI CIECZY Autorzy:

Bardziej szczegółowo

III A. Roztwory i reakcje zachodzące w roztworach wodnych

III A. Roztwory i reakcje zachodzące w roztworach wodnych III A. Roztwory i reakcje zachodzące w roztworach wodnych III-A Przygotowywanie roztworów o różnym stężeniu III-A.1. Przygotowanie naważki substancji III-A.2. Przygotowanie 70 g 10% roztworu NaCl III-A.3.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3. Woda w substancjach stałych

Ćwiczenie 3. Woda w substancjach stałych Ćwiczenie 3 Oznaczenie zawartości wody krystalizacyjnej w CuSO 4 5H 2 O z wykorzystaniem analizatora wilgoci (częściowe odwodnienie) oraz suszarki laboratoryjnej (częściowe i całkowite odwodnienie) Literatura

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 3 Toksykologia żywności

Laboratorium 3 Toksykologia żywności Laboratorium 3 Toksykologia żywności Literatura zalecana: Orzeł D., Biernat J. (red.) 2012. Wybrane zagadnienia z toksykologii żywności. Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu. Wrocław. Str.:

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2012/2013 Kod: DIS-1-702-n Punkty ECTS: 5. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: -

Rok akademicki: 2012/2013 Kod: DIS-1-702-n Punkty ECTS: 5. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: - Nazwa modułu: Systemy zaopatrzenia w wodę i usuwania ścieków Rok akademicki: 2012/2013 Kod: DIS-1-702-n Punkty ECTS: 5 Wydział: Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Kierunek: Inżynieria Środowiska

Bardziej szczegółowo

Regulamin BHP pracowni chemicznej. Pokaz szkła. Technika pracy laboratoryjnej

Regulamin BHP pracowni chemicznej. Pokaz szkła. Technika pracy laboratoryjnej I. Regulamin BHP pracowni chemicznej. Pokaz szkła. Technika pracy laboratoryjnej Zagadnienia Regulamin bezpieczeństwa i higiena pracy w laboratorium chemicznym Organizacja stanowiska pracy Ochrona przeciwpożarowa

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA OCZYSZCZANIA WÓD I ŚCIEKÓW. laboratorium Wydział Chemiczny, Studia Niestacjonarne II

TECHNOLOGIA OCZYSZCZANIA WÓD I ŚCIEKÓW. laboratorium Wydział Chemiczny, Studia Niestacjonarne II TECHNOLOGIA OCZYSZCZANIA WÓD I ŚCIEKÓW. laboratorium Wydział Chemiczny, Studia Niestacjonarne II opracowała dr inż. Dorota Jermakowicz-Bartkowiak Wymiana jonowa w podstawowych procesach technologicznych

Bardziej szczegółowo

Komentarz technik analityk 311[02]-01 Czerwiec 2009

Komentarz technik analityk 311[02]-01 Czerwiec 2009 Strona 1 z 18 Strona 2 z 18 Strona 3 z 18 Strona 4 z 18 Strona 5 z 18 W pracach egzaminacyjnych ocenie podlegały następujące elementy: I. Tytuł pracy egzaminacyjnej. II. Założenia. III. Opis metody oznaczania

Bardziej szczegółowo

PROCESY JEDNOSTKOWE W TECHNOLOGIACH ŚRODOWISKOWYCH WYMIANA JONOWA

PROCESY JEDNOSTKOWE W TECHNOLOGIACH ŚRODOWISKOWYCH WYMIANA JONOWA KIiChŚ PROCESY JEDNOSTKOWE W TECHNOLOGIACH ŚRODOWISKOWYCH Ćwiczenie nr 2 WYMIANA JONOWA Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest określenie roboczej zdolności wymiennej jonitu na podstawie eksperymentalnie wyznaczonej

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 6 listopada 2002 r. w sprawie metodyk referencyjnych badania stopnia biodegradacji substancji powierzchniowoczynnych zawartych w produktach, których stosowanie

Bardziej szczegółowo

UKŁADY WIELOFAZOWE ROZDZIELANIE MIESZANINY CHLORKÓW SODU I POTASU

UKŁADY WIELOFAZOWE ROZDZIELANIE MIESZANINY CHLORKÓW SODU I POTASU POLITECHNIKA GDAŃSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA TECHNOLOGII CHEMICZNEJ PODSTAWY TECHNOLOGII NIEORGANICZNEJ UKŁADY WIELOFAZOWE ROZDZIELANIE MIESZANINY CHLORKÓW SODU I POTASU Dr inż. Maria Pertkiewicz-Piszcz

Bardziej szczegółowo

Chemia nieorganiczna Zadanie Poziom: podstawowy

Chemia nieorganiczna Zadanie Poziom: podstawowy Zadanie 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 (Nazwisko i imię) Punkty Razem pkt % Chemia nieorganiczna Zadanie 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 Poziom: podstawowy Punkty Zadanie 1. (1 pkt.) W podanym

Bardziej szczegółowo

PL B1. KOMAROWSKI LESZEK, Łódź, PL BUP 14/12. LESZEK KOMAROWSKI, Łódź, PL WUP 06/14. rzecz. pat.

PL B1. KOMAROWSKI LESZEK, Łódź, PL BUP 14/12. LESZEK KOMAROWSKI, Łódź, PL WUP 06/14. rzecz. pat. PL 217056 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 217056 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 393371 (22) Data zgłoszenia: 20.12.2010 (51) Int.Cl.

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1 Woda w przemyśle... 13. 2 Wymieniacze jonowe budowa chemiczna, właściwości i zastosowanie... 49

Spis treści. 1 Woda w przemyśle... 13. 2 Wymieniacze jonowe budowa chemiczna, właściwości i zastosowanie... 49 Spis treści Wstęp... 11 1 Woda w przemyśle... 13 1.1. Zasoby i rodzaje wód naturalnych... 13 1.2. Wskaźniki jakości wód naturalnych... 15 1.3. Właściwości wody chemicznie czystej... 17 1.4. Zastosowanie

Bardziej szczegółowo

ZMIANA UZGODNIENIA USYTUOWANIA PROJEKTOWANYCH SIECI UZBROJENIA NA TERENIE STACJI UZDATNIANIA W PIEŃSKU

ZMIANA UZGODNIENIA USYTUOWANIA PROJEKTOWANYCH SIECI UZBROJENIA NA TERENIE STACJI UZDATNIANIA W PIEŃSKU Projekt: ZMIANA UZGODNIENIA USYTUOWANIA PROJEKTOWANYCH SIECI UZBROJENIA NA TERENIE STACJI UZDATNIANIA W PIEŃSKU ZMIANA OPINII NR 134/2010 z dnia 19.05.2010r. Projekt dotyczy zmiany w zakresie tras prowadzenia

Bardziej szczegółowo

Specyfikacja Techniczna na : dostawę flokulantu kationowego do zagęszczania osadu nadmiernego w Oczyszczalni Ścieków w Otwocku

Specyfikacja Techniczna na : dostawę flokulantu kationowego do zagęszczania osadu nadmiernego w Oczyszczalni Ścieków w Otwocku Specyfikacja Techniczna na : dostawę flokulantu kationowego do zagęszczania osadu nadmiernego w Oczyszczalni Ścieków w Otwocku OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Przedmiotem zamówienia jest dostawa flokulantów

Bardziej szczegółowo

Tabela 1. Rodzaje odpadów niebezpiecznych. Kod wg katalogu odpadów. w zamykanych szczelnych paletopojemnikach o pojemności 1 m 3 z tworzywa sztucznego

Tabela 1. Rodzaje odpadów niebezpiecznych. Kod wg katalogu odpadów. w zamykanych szczelnych paletopojemnikach o pojemności 1 m 3 z tworzywa sztucznego Załącznik nr 2 do zapytania ofertowego Wykaz odpadów powstających w Głównym Instytucie Górnictwa objętych przedmiotowym zamówieniem wraz z określeniem sposobu ich gromadzenia, odbioru oraz transportu Tabela

Bardziej szczegółowo

BIODEGRADACJA TŁUSZCZÓW W ŚCIEKACH, ODPADACH I GRUNCIE

BIODEGRADACJA TŁUSZCZÓW W ŚCIEKACH, ODPADACH I GRUNCIE Jacek Kiepurski BIODEGRADACJA TŁUSZCZÓW W ŚCIEKACH, ODPADACH I GRUNCIE Wprowadzenie Tłuszcze odprowadzane do kanalizacji dopłyną do oczyszczalni ścieków lub w przypadku braku systemu oczyszczającego bezpośrednio

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Charakterystyka ścieków miejskich... 29

Spis treści. 1. Charakterystyka ścieków miejskich... 29 Spis treści 1. Charakterystyka ścieków miejskich............ 29 1.1. Rodzaje ścieków................. 31 1.2. Rodzaje kanalizacji................ 32 1.3. Ilość ścieków miejskich............... 35 1.3.1.

Bardziej szczegółowo

Pytania do egzaminu z przedmiotu Gospodarka wodno ściekowa w sektorze paliwowo energetycznym

Pytania do egzaminu z przedmiotu Gospodarka wodno ściekowa w sektorze paliwowo energetycznym I Budowa i właściwości fizykochemiczne wody 1. Budowa cząsteczki H 2 O a) klasyczny model budowy cząsteczki H 2 O, b) budowa cząsteczki H 2 O na gruncie teorii kwantowej, c) cząsteczka H 2 O jako dipol,

Bardziej szczegółowo

OPTYMALIZACJA PROCESU UZDATNIANIA WODY POWIERZCHNIOWEJ Z WYKORZYSTANIEM SZTUCZNEJ INFILTRACJI NA PRZYKŁADZIE ZUW W STARYM SĄCZU

OPTYMALIZACJA PROCESU UZDATNIANIA WODY POWIERZCHNIOWEJ Z WYKORZYSTANIEM SZTUCZNEJ INFILTRACJI NA PRZYKŁADZIE ZUW W STARYM SĄCZU UNIWERSYTET ROLNICZY W KRAKOWIE SĄDECKIE WODOCIĄGI Sp. z o. o. dr hab. inż. Tomasz Bergel, mgr inż. Iwona Wiewiórska OPTYMALIZACJA PROCESU UZDATNIANIA WODY POWIERZCHNIOWEJ Z WYKORZYSTANIEM SZTUCZNEJ INFILTRACJI

Bardziej szczegółowo

OZNACZANIE ZAWARTOŚCI MANGANU W GLEBIE

OZNACZANIE ZAWARTOŚCI MANGANU W GLEBIE OZNACZANIE ZAWARTOŚCI MANGANU W GLEBIE WPROWADZENIE Przyswajalność pierwiastków przez rośliny zależy od procesów zachodzących między fazą stałą i ciekłą gleby oraz korzeniami roślin. Pod względem stopnia

Bardziej szczegółowo

Skąd bierze się woda w kranie?

Skąd bierze się woda w kranie? Skąd bierze się woda w kranie? Stacje uzdatniania wody pobierają wodę z rzek, aby następnie dostarczyć do naszych domów. Woda wcześniej trafia do stawów infiltracyjnych z których przesiąka do studni. W

Bardziej szczegółowo

Adsorpcja błękitu metylenowego na węglu aktywnym w obecności acetonu

Adsorpcja błękitu metylenowego na węglu aktywnym w obecności acetonu Adsorpcja błękitu metylenowego na węglu aktywnym w obecności acetonu Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zbadanie procesu adsorpcji barwnika z roztworu, wyznaczenie równania izotermy Freundlicha oraz wpływu

Bardziej szczegółowo

BADANIE SKUTECZNOŚCI USUWANIA ZANIECZYSZCZEŃ KOLOIDALNYCH I ZAWIESIN Z WODY

BADANIE SKUTECZNOŚCI USUWANIA ZANIECZYSZCZEŃ KOLOIDALNYCH I ZAWIESIN Z WODY BADANIE SKUTECZNOŚCI USUWANIA ZANIECZYSZCZEŃ KOLOIDALNYCH I ZAWIESIN Z WODY 1. Cel i zakres Proces koagulacji w technologii uzdatniania wody stosowany jest wówczas, gdy dwu-, trzygodzinna sedymentacja

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 4 OTRZYMYWANIE PREPARATÓW RADIOCHEMICZNIE CZYSTYCH.

ĆWICZENIE NR 4 OTRZYMYWANIE PREPARATÓW RADIOCHEMICZNIE CZYSTYCH. ĆWICZENIE NR 4 OTRZYMYWANIE PREPARATÓW RADIOCHEMICZNIE CZYSTYCH. Nośnikowe metody wydzielania izotopów promieniotwórczych W badaniach radiochemicznych ma się zwykle do czynienia z bardzo małymi ilościami

Bardziej szczegółowo

OPIS DZIAŁANIA URZĄDZEŃ Oczyszczana woda podawana będzie do osadnika wielostrumieniowego, lamellowego o powierzchni sedymentacji 60 m 2 (np. DF SLAF 60). Woda surowa wprowadzana będzie do zbiornika reakcyjnego

Bardziej szczegółowo

WYKRYWANIE ZANIECZYSZCZEŃ WODY POWIERZA I GLEBY

WYKRYWANIE ZANIECZYSZCZEŃ WODY POWIERZA I GLEBY WYKRYWANIE ZANIECZYSZCZEŃ WODY POWIERZA I GLEBY Instrukcja przygotowana w Pracowni Dydaktyki Chemii Zakładu Fizykochemii Roztworów. 1. Zanieczyszczenie wody. Polska nie należy do krajów posiadających znaczne

Bardziej szczegółowo

Wykaz promotorów i tematów prac dyplomowych przewidzianych do obrony w roku akademickim 2016/2017 (uzupełnienie) Inżynieria środowiska

Wykaz promotorów i tematów prac dyplomowych przewidzianych do obrony w roku akademickim 2016/2017 (uzupełnienie) Inżynieria środowiska Załącznik nr 1 do Uchwały RW nr 725/230/2015/2016 z dnia 17 maja 2016 r. Wykaz promotorów i tematów prac dyplomowych przewidzianych do obrony w roku akademickim 2016/2017 (uzupełnienie) Promotor pracy

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM CHEMII ORGANICZNEJ PROGRAM ĆWICZEŃ

LABORATORIUM CHEMII ORGANICZNEJ PROGRAM ĆWICZEŃ LABORATORIUM CHEMII ORGANICZNEJ Rok studiów: II CC-DI semestr III Liczba godzin: 15 (5 spotkań 3h co 2 tygodnie, zajęcia rozpoczynają się w 3 tygodniu semestru) PROGRAM ĆWICZEŃ Ćwiczenie nr 1 Ćwiczenie

Bardziej szczegółowo

BADANIA PODATNOŚCI ŚCIEKÓW Z ZAKŁADU CUKIERNICZEGO NA OCZYSZCZANIE METODĄ OSADU CZYNNEGO

BADANIA PODATNOŚCI ŚCIEKÓW Z ZAKŁADU CUKIERNICZEGO NA OCZYSZCZANIE METODĄ OSADU CZYNNEGO oczyszczanie, ścieki przemysłowe, przemysł cukierniczy Katarzyna RUCKA, Piotr BALBIERZ, Michał MAŃCZAK** BADANIA PODATNOŚCI ŚCIEKÓW Z ZAKŁADU CUKIERNICZEGO NA OCZYSZCZANIE METODĄ OSADU CZYNNEGO Przedstawiono

Bardziej szczegółowo