Zmiany w zarządzaniu jakością w polskich szpitalach

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zmiany w zarządzaniu jakością w polskich szpitalach"

Transkrypt

1 Łopacińska Hygeia Public I, Tokarski Health 2014, Z, Deys 49(2): A Zmiay w zarządzaiu jakością w polskich szpitalach 343 Zmiay w zarządzaiu jakością w polskich szpitalach Quality maagemet chages i Polish hospitals Iwoa Łopacińska, Zbigiew Tokarski, Adrzej Deys Akademia Humaistyczo-Ekoomicza w Łodzi Wprowadzeie. Usługi medycze ależą do grupy usług spersoifikowaych o szczególym charakterze, dotyczą relacji, w której odbiorca czyie uczesticzy w procesie jej powstawaia. Publicze i iepublicze zakłady opieki zdrowotej oferują swoje produkty. Cel badań. Aaliza pływu zmia, które w wyiku implemetacji systemu zarządzaia jakością wpłyęły a pracę persoelu medyczego. Materiał i metody. Dae zebrao wśród persoelu medyczego pracującego przed wdrożeiem systemu zarządzaia jakością wg ormy ISO w dwóch szpitalach a tereie Polski. Posłużoo się metodą sodażu diagostyczego z wykorzystaiem techiki akiety dla pacjetów i arzędzia badawczego w postaci autorskiego kwestioariusza akiety. Wyiki. Większą aprobatę wyrazili respodeci szpitala Publiczego, którzy istotie częściej uważali, że procedury, stadardy i moitorowaie pracą pomaga w leczeiu i opiece pielęgiarskiej 96,00. Tylko 75,00 (p=0,00002) akietowaych ze szpitala Niepubliczego miało takie samo zdaie a te temat. Wiosek. Pracowicy szpitala Publiczego i Niepubliczego w podoby sposób odczuli zmiay w jakości zarządzaia po wprowadzeiu ormalizacji. Słowa kluczowe: zarządzaie jakością w ochroie zdrowia, satysfakcja pacjeta Hygeia Public Health 2014, 49(2): Nadesłao: Zakwalifikowao do druku: Itroductio. Medical service is a persoified service of a specific ature. It cocers a relatio i which the recipiet participates actively i the creatio of the service. Both public ad o-public health care istitutios offer their product. Aim. To aalyze the chages which iflueced the work of medical staff as a result of the implemetatio of quality maagemet system. Materials & Methods. The data were gathered amog the medical staff of two Polish hospitals, who worked there before the itroductio of ISO 9001:0 quality maagemet systems. The method of a diagostic survey was used, together with the techique of the patiet survey. The research tool was the author s questioaire. Results. The respodets from the public hospital expressed more approval, as they more frequetly (96) cosidered the procedures, stadards ad the moitorig of their work helpful i treatmet ad ursig care. Oly (p= ) of the o-public hospital respodets had such a opiio o this subject. Coclusio. The employees of both the public ad the o-public hospitals similarly ackowledged the maagemet quality chages after the itroductio of ormalizatio. Key words: quality maagemet i health care, patiet satisfactio Adres do korespodecji / Address for correspodece dr. med. Iwoa Łopacińska Akademia Humaistyczo-Ekoomicza w Łodzi ul. Rewolucji 1905 r. r 64, Łódź tel , fax Wstęp Jedym z problemów dotyczących zdrowia publiczego w krajach UE jest jakość opieki zdrowotej, dostęp do świadczeń zdrowotych, relacje kosztów do efektów, ocea jakości świadczeń zdrowotych ale także kadra i jej kwalifikacje [1]. Usługi medycze ależą do grupy usług spersoifikowaych o szczególym charakterze, dotyczą relacji, w której odbiorca czyie uczesticzy w procesie jej powstawaia. Publicze i iepublicze zakłady opieki zdrowotej oferują swoje produkty. Te pierwsze utworzoe są przez orgay admiistracji publiczej, iepublicze zaś utworzoe są przez różych pracodawców. W obecych czasach jede i drugie stały się firmami oferującymi swój produkt usługę medyczą. Zdolość przetrwaia a ryku firm oferujących usługę medyczą zależy od umiejętości dostosowaia procesów wewątrz orgaizacji do środowiska zewętrzego. Wdrażaie systemu zarządzaia jakością wg ormy ISO ma związek z mechaizmami rykowymi. Woly ryek tego specyficzego sektora usług wymusza wprowadzeie zmia, które w obliczu ieudolych prób reform zaowocować mogą poprawą jakości świadczeń medyczych. Orgaizacje medycze w wyiku wdrożeia systemu zarządzaia jakością zaburzyły istiejącą dotychczasową rówowagę, która polegała a relacji zależości: szef podwłady. Normalizacja stworzyła ową metodę kierowaia kocetrującą się a takich działaiach, by pracowicy mogli swoją pracę wykoywać lepiej, coraz lepiej.

2 344 Hygeia Public Health 2014, 49(2): Nowoczese zarządzaie zmieia relacje między kierowikiem a podwładym; kierowik powiie stać się doradcą i kolegą, powiie wspierać iicjatywę pracowika, wyrażać uzaie oraz kostruktywie krytykować. i aspekt zarządzaia powiie zaowocować większą autoomią pracowika, umożliwić pracowikom dostrzec wizję rozwoju placówki. Czy tak się stało w tych placówkach, w których wdrożoo system zarządzaia jakością według ormy ISO ? Niiejsza praca jest skierowaa do osób pracujących w placówkach medyczych spotykających się z implemetacją ormalizacji, jak rówież do tych, którzy ormalizację kojarzą z admierą biurokracją. System zarządzaia jakością Hamrol i Matura defiiują jako całość wyodrębioą z systemu zarządzaia orgaizacji [2]. Zarządzaie jakością określa: strukturę orgaizacyją, działaia czyli procedury, procesy, stadardy, istrukcje, zasoby materiale i iemateriale. Określa rówież uprawieia do wykoywaia określoych czyości, sposób przepływu iformacji, dokumetacji [3]. Jakość ie posiada jedolitej iterpretacji, każdy odbiera ją iaczej, we właściwy dla siebie sposób. Treść jakości wyika z kotekstu, z jakiego dokoywaa jest aaliza. Jakość ma iewątpliwie charakter iterdyscypliary. Moża o iej mówić z perspektywy techiczej, humaistyczej, ekoomiczej, rozpatrywaa jest także w ujęciu medyczym [4]. Rodzia orm ISO 9000 defiiuje jakość jako stopień, w którym iherete właściwości produktu spełiają wymagaia. Iherety jako przeciwy do przypisay ozacza istiejący sam w sobie, szczególie tak istiejący jako stała właściwość [3]. Jakość to ogół cech produktu lub usług staowiących o jego lub jej zdolości do zaspokojeia jaso określoych bądź przewidywalych potrzeb [5]. Światowa Orgaizacja Zdrowia (WHO) defiiuje jakość w obszarze ochroy zdrowia jako rezultat połączeia jakości techiczej, czyli sposób użycia środków i orgaizacji usług [6]. Aalizując powyższe defiicje, moża stwierdzić, iż jakość ie jest staem idealym, lecz obiektywym celem, do którego ależy dążyć a każdym etapie pracy. O jakości w owoczesej ochroie zdrowia powiie decydować całokształt. Bezwzględe przestrzegaie stadardów medyczych, właściwa opieka, estetyka pomieszczeń i komfort przebywaia pacjeta oraz rodziy w szpitalu [7]. W placówkach ochroy zdrowia jakość usług podlega oceie pacjetów i ich rodzi. Potrzeby pacjeta moża zidetyfikować w oparciu o badaia rykowe, p. pomiary satysfakcji. Cel badań Autorzy oczekują, iż podejmowae zagadieia oraz doświadczeia persoelu z implemetacji systemu będą pomoce w zrozumieiu istoty jakości w placówkach ochroy zdrowia. Niiejsza praca ma zatem a celu ukazaie istotych zmia, które w wyiku implemetacji systemu zarządzaia jakością wpłyęły a pracę persoelu medyczego. Metody W celu przeprowadzeia badań posłużoo się metodą sodażu diagostyczego z wykorzystaiem techiki akiety dla pacjetów i arzędzia badawczego w postaci autorskiego kwestioariusza akiety. Akieta składała się z 37 pytań dotyczących zagadień zarządzaia jakością w ochroie zdrowia a miaowicie ukazaie zmia, które zaszły w wyiku implemetacji systemu zarządzaia jakością według ormy ISO , w wybraych placówkach ochroy zdrowia. Uzyskae wyiki badań poddao aalizie statystyczej. Wartości aalizowaych parametrów mierzalych przedstawioo przy pomocy wartości średiej, mediay i odchyleia stadardowego a dla iemierzalych przy pomocy liczości i odsetka [8]. Materiał Badaia akietowe przeprowadzoo wśród persoelu medyczego pracującego przed wdrożeiem systemu zarządzaia jakością wg ormy ISO w dwóch szpitalach a tereie Polski. Jede fukcjouje jako Samodziely Publiczy Zakład Opieki Zdrowotej drugi jako Niepubliczy. Badaiami objęto grupę respodetów będących pracowikami: szpitala Niepubliczego 100 osób (50) i szpitala Publiczego 100 osób (50). W grupie badaych ze szpitala Niepubliczego 92 staowiły kobiety, zaś 8 mężczyźi. Wśród badaych ze szpitala Publiczego 91 to kobiety, a 9 mężczyźi. Wśród akietowaych ze szpitala Niepubliczego ajlicziejszą grupę staowili badai w wieku do 35 lat (37) i w przedziale wiekowym lat (33), atomiast w grupie ze szpitala Publiczego ajlicziejszą grupę staowili akietowai w wieku lat (32) i lat (32). Średi staż pracy akietowaych ze szpitala Niepubliczego wyosił 9,36±8,50 lat, atomiast ze szpitala Publiczego,09±7,78 lat. Badai z placówki Niepubliczej ajczęściej mieli staż pracy do 5 lat (46), zaś z placówki Publiczej od lat, (41). Całkowity staż pracy w zawodzie wśród respodetów ze szpitala Niepubliczego wyosił 14,67±10,55 lat, zaś wśród badaych ze szpitala Publiczego 18,64±8,03 lata. Akietowai w placówce Niepubliczej ajczęściej pracowali w zawodzie poad 20 lat (31), atomiast w placówce Publiczej od 11 do 20 lat (47). Zarówo

3 Łopacińska I, Tokarski Z, Deys A. Zmiay w zarządzaiu jakością w polskich szpitalach 345 w grupie ze szpitala Niepubliczego jak i Publiczego akietowai ajczęściej pracowali a staowisku pielęgiarki (82 vs. 80). Akietowai ze szpitala Niepubliczego ajczęściej posiadali wykształceie średie (50), 31 badaych wykazało się wykształceiem wyższym, 19 wyższym zawodowym. W grupie akietowaych ze szpitala Publiczego 66 badaych legitymowało się wykształceiem średim, 28 wyższym i 6 wyższym zawodowym. Wyiki Respodeci w większości uważali, że procedury, stadardy i moitorowaie pracą pomagają w leczeiu i pielęgowaiu (=1; 85,50), atomiast 9,50, (=19) badaych stwierdziło, że ie i 5 (=10) ie miało zdaia. Akietowai ze szpitala Publiczego istotie częściej uważali (tab. I), że procedury, stadardy i moitorowaie pracą pomagają w leczeiu i pielęgowaiu (96) w porówaiu z akietowaymi ze szpitala Niepubliczego (75), (p=0,00002). Akietowae pielęgiarki i ratowicy medyczi istotie częściej uważali, że procedury, stadardy i moitorowaie pracy pomagają w leczeiu i pielęgowaiu (90,06), iż akietowai lekarze (58,62). Stwierdzoe różice były istote statystyczie (p=0,00001); (tab. II). Akietowai z wykształceiem średim istotie częściej uważali (tab. III), że procedury, stadardy i moitorowaie pracy pomagają w leczeiu i pielęgowaiu (89,66), iż respodeci z wykształceiem wyższym (79,76), (p=0,04). Kobiety istotie częściej uważały, że procedury, stadardy i moitorowaie pracy pomagają w leczeiu i pielęgowaiu (87,98), iż mężczyźi (58,82), (p=0,004); (tab. IV). Akietowai ze szpitala Niepubliczego twierdzili ajczęściej, że w wyiku wdrożeia ormalizacji uległa zmiaie dokumetacja (93), przepływ iformacji między komórkami szpitala (71), orgaizacja pracy (86) oraz sposób dokumetowaia czyości (86), atomiast ajrzadziej zmiaom uległy waruki fiasowe (28) i lokalowe (23). Respodeci ze szpitala Publiczego przyzali, że w wyiku ormalizacji ajczęściej zmiaom uległa dokumetacja (99), przepływ iformacji między komórkami orgaizacji (90), sposób dokumetowaia czyości (97) i orgaizacja pracy (90), atomiast rzadko waruki fiasowe (24) i lokalowe (16). W wyiku przeprowadzoej aalizy statystyczej stwierdzoo, że po wdrożeiu ormalizacji w szpitalu Publiczym istotie częściej zmiay dotyczyły dokumetacji (p=0,03), przepływu iformacji miedzy komórkami orgaizacji (p=0,0007) oraz sposobu Tabela I. Opiia a temat, czy procedury, stadardy i moitorowaie pracą pomagają w leczeiu i pielęgowaiu z uwzględieiem miejsca pracy Table I. Opiios o whether procedures, stadards ad work moitorig help treatmet ad care by place of work Szpital Niepubliczy 75 75,00 Publiczy 96 96, ,50 Aaliza statystycza: χ 2 =,79; p=0,00002* Nie/ie wiem 25 25,00 4 4,00 14, , ,00 100,00 Tabela II. Opiia a temat, czy procedury, stadardy i moitorowaie pracy pomagają w leczeiu i pielęgowaiu z uwzględieiem staowiska pracy Table II. Opiios o whether procedures, stadards ad work moitorig help treatmet ad care by work statio Staowisko Pielęgiarka /ratowik medyczy ,06 Lekarz 58, ,50 Aaliza statystycza: χ 2 =19,77; p=0,00001* Nie/ie wiem 9, ,38 14, ,00 100,00 100,00 Tabela III. Opiia a temat, czy procedury, stadardy i moitorowaie pracy pomagają w leczeiu i pielęgowaiu z uwzględieiem wykształceia Table III. Opiios o whether procedures, stadards ad work moitorig help treatmet ad care by educatio Wykształceie Wyższe 67 79,76 Średie , ,50 Aaliza statystycza: χ 2 =3,85; p=0,05* Nie/ie wiem 20, ,34 14, , ,00 100,00 Tabela IV. Opiia a temat, czy procedury, stadardy i moitorowaie pracy pomagają w leczeiu i pielęgowaiu z uwzględieiem płci Table IV. Opiios o whether procedures, stadards ad work moitorig help treatmet ad care by geder Płeć Kobiety ,98 Mężczyźi 10 58, ,50 Aaliza statystycza: χ 2 =8,44; p=0,004* Nie/ie wiem 22 12, ,18 14, ,00 100,00 100,00 dokumetowaia czyości (p=0,005), atomiast w pozostałych zakresach ie stwierdzoo istotych statystyczie różic pomiędzy szpitalami (p>0,05); (tab. V).

4 346 Hygeia Public Health 2014, 49(2): Tabela V. Opiia akietowaych a temat, zmia jakie wystąpiły po wdrożeiu ormalizacji w Szpitalu Publiczym i Szpitalu Niepubliczym Table V. Respodets opiios o chages after the itroductio of ormalizatio Zmiay Szpital Niepubliczy Szpital Publiczy Nie Nie Aaliza statystycza dokumetacja 93 93,0 7 7, ,0 1 1,0 χ 2 =4,69 p=0,03 systemy szkoleń i kursów 52 52, , , ,0 χ 2 =2,48 p=0,12 przepływ iformacji między komórkami orgaizacji 71 71,0, , ,0 χ 2 =11,50 p=0,0007 orgaizacja pracy 86 86, , , ,0 χ 2 =0,76 p=0,38 waruki sprzętowe 57 57, , , ,0 χ 2 =0,18 p=0,67 waruki fiasowe 28 28, , , ,0 χ 2 =0,42 p=0,52 waruki lokalowe 23 23, , , ,0 χ 2 =1,56 p=0,21 sposób dokumetowaia czyości 86 86, , ,0 3 3,0 χ 2 =7,77 p=0,005 Dyskusja Na temat wpływu ormalizacji a proces leczeia i opieki pielęgiarskiej respodeci mieli podobe zdaie. Większą aprobatę wyrazili respodeci szpitala Publiczego, którzy istotie częściej uważali, że procedury, stadardy i moitorowaie pracą pomaga w leczeiu i opiece pielęgiarskiej (96). Tylko 75 (p=0,00002) akietowaych ze szpitala Niepubliczego miało takie samo zdaie a te temat. Przeprowadzoe badaia wykazały, że 90,06 akietowaych pielęgiarek i ratowików medyczych istotie częściej iż akietowai lekarze, tylko 58,62 uważa, że procedury, stadardy i moitorowaie pracy pomaga w leczeiu i pielęgowaiu. Stwierdzoe różice były istote statystyczie (p=0,00001). Ozacza to, iż do wykoaia czyości persoel pielęgiarski oraz ratowicy medyczi potrzebują wskazówki, wzorca. Waży jest fakt, iż większą pomoc w postaci stadardów i procedur zauważyli akietowai z wykształceiem średim. Częściej iż respodeci z wykształceiem wyższym 79,76 (p=0,04) sądzili, że procedury, stadardy i moitorowaie pracą pomaga w leczeiu i pielęgowaiu 89,66. Kobiety (87,98) istotie częściej iż mężczyźi (58,82; p=0,004) uważały, że procedury, stadardy i moitorowaie pracą pomaga w leczeiu i pielęgowaiu. Dlaczego? Przypuszczać moża, iż istote są tutaj różice w postrzegaiu tej problematyki przez mężczyz i kobiety. Z badań, których celem było ukazaie zmia wyikających z wdrożeia ormalizacji wyika, że w szpitalu Niepubliczym uległa zmiaie dokumetacja (93), przepływ iformacji między komórkami szpitala (71), orgaizacja pracy (86) oraz sposób dokumetowaia czyości (86). Natomiast iewielkim zmiaom uległy waruki lokalowe (23) a także fiasowe (28), które biorąc pod uwagę tedecję kryzysu ekoomiczego ie wzrastały. Respodeci ze szpitala Publiczego przyzali rówież, lecz w większym asileiu, że w wyiku ormalizacji ajczęściej zmiaom uległa dokumetacja (99), przepływ iformacji między komórkami orgaizacji (90), sposób dokumetowaia czyości (97) i orgaizacja pracy (90). Jedak waruki fiasowe iezbyt często uległy wzrostowi w badaej grupie (24). Nie poprawiły się też waruki lokalowe zdaiem 16 akietowaych. Jak podaje M. Harriso, iektóre zmiay w placówkach medyczych mogą dotyczyć pewego obszaru i wymagają przeprojektowaia [9]. Te proces w większym asileiu iż w szpitalu Niepubliczym moża zaobserwować w obszarze dokumetacji i w sposobie dokumetowaia czyości w szpitalu Publiczym (tab. V). Wymiaa dokumetacji powia stworzyć bezpieczeństwo dla pacjeta, co przekłada się bezpośredio a satysfakcję [10]. Stwierdzoo, że po wdrożeiu ormalizacji w szpitalu Publiczym istotie częściej zmiay dotyczyły dokumetacji (p=0,03), przepływu iformacji pomiędzy komórkami orgaizacji (p=0,0007) oraz sposobu dokumetowaia czyości (p=0,005). Natomiast w pozostałych zakresach ie stwierdzoo istotych statystyczie różic pomiędzy szpitalami (p>0,05). Sposób świadczeia usług medyczych ewoluuje a całym świecie. Zgodie z tym, co zauważył Co-

5 Łopacińska I, Tokarski Z, Deys A. Zmiay w zarządzaiu jakością w polskich szpitalach 347 olly, osoby potrzebujące pomocy medyczej (w tym miejscu ależy wyjaśić, że podstawą profesjoalego sprzedawaia usług, ie tylko z zakresu medycyy, jest wiedza) szukają jej ie tylko w swoim miejscu zamieszkaia [11]. Prawo do ochroy zdrowia i życia zawarte w Kostytucji WHO, gwaratują także kostytucje współczesych państw. Dobrosta ludzi jest często podstawą pokoju i bezpieczeństwa, zależy od szerokiej współpracy wszystkich podmiotów jedostek, a także całych arodów [12]. Wioski Pracowicy szpitala Publiczego i Niepubliczego w podoby sposób odczuli zmiay w jakości zarządzaia po wprowadzeiu ormalizacji: a. w szpitalu Publiczym szczególą uwagę zwrócoo a wymiaę dokumetacji oraz sposób dokumetowaia wszystkich czyości wykoywaych podczas leczeia pielęgowaia i rehabilitacji pacjetów; b. w szpitalu Niepubliczym ie zwraca się istotej uwagi a szkoleia persoelu. Piśmieictwo / Refereces 1. Goryński P, Wojtyiak B. Polityka zdrowota w krajach Europy, Uii Europejskiej i w Polsce. Prob Hig Epidemiol 5, 86(1): Hamrol A, Matura W. Zarządzaie jakością. Teoria i praktyka. PWN, Warszawa Opolski K, Dykowska G, Możdzoek M. Zarządzaie przez jakość w usługach zdrowotych. CeDeWu, Warszawa Dobska M, Dobski P. Zarządzaie jakością w podmiotach lecziczych. Wolters Kluwer Bukowska-Piestrzyńska A. Marketig usług zdrowotych. Od budowaia wizeruku placówki do zadowoleia klietów. CeDeWu, Warszawa Włodarczyk WC. Problemy zdrowia w Narodowym Plaie Rozwoju Zdrow Publ Zarządz 6, 1(IV): Guald R. Pricipal-aget theory ad orgaizatioal chage. Lessos from New Zealad health iformatio maagemet. Policy Stud 7, 28(1): Nowak S. Metodologia badań społeczych. PWN, Warszawa Harriso MJ, Kimai J. Buildig capacity for a trasformatio iitiative. System redesig at Dever Health. Health Care Maag Rev 9, 34(1): Hosford S. Hospital Progress i Reducig Error: The Impact of Exteral Itervetios. Hosp Top 8, 86(1). 11. Coolly S, O Reilly D, Rosato M. Icreasig iequalities i health. Is it a artifact caused by the selective movemet of people? Soc Sci Med 7, 64: World Health Orgaizatio. Safe surgery saves life. WHO Guidelies for Safe Surgery (First Ed), Geewa 8.

Wpływ religijności na ukształtowanie postawy wobec eutanazji The impact of religiosity on the formation of attitudes toward euthanasia

Wpływ religijności na ukształtowanie postawy wobec eutanazji The impact of religiosity on the formation of attitudes toward euthanasia Ewelia Majka, Katarzya Kociuba-Adamczuk, Mariola Bałos Wpływ religijości a ukształtowaie postawy wobec eutaazji The impact of religiosity o the formatio of attitudes toward euthaasia Ewelia Majka 1, Katarzya

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA NR 06-2 POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ

INSTRUKCJA NR 06-2 POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ LABORATORIUM OCHRONY ŚRODOWISKA - SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ - INSTRUKCJA NR 06- POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ 1. Cel istrukcji Celem istrukcji jest określeie metodyki postępowaia w celu

Bardziej szczegółowo

AN ANALYSIS OF KINDERGARDEN TEACHERS` PREPARATION TO PROVIDE FIRST AID

AN ANALYSIS OF KINDERGARDEN TEACHERS` PREPARATION TO PROVIDE FIRST AID PRZEGL EPIDEMIOL 2011; 65: 663-667 Zdrowie publicze Jadwiga Woźiak, Grzegorz Nowicki, Mariusz Goiewicz, Katarzya Zieloka, Marek Górecki, Alia Dzirba, Ewa Chemperek ANALIZA PRZYGOTOWANIA NAUCZYCIELI WYCHOWANIA

Bardziej szczegółowo

Występowanie depresji poporodowej wśród położnic

Występowanie depresji poporodowej wśród położnic Występowaie depresji poporodowej wśród położic The occurrece of postpartum depressio amog wome i childbirth Mgr Emilia Iracka1, dr. med. Magdalea Lewicka2 1 SPZOZ w Kraśiku, Polska 2 Zakład Położictwa,

Bardziej szczegółowo

Ocena wpływu wybranych czynników socjodemograficznych na jakość życia osób chorujących na stwardnienie rozsiane

Ocena wpływu wybranych czynników socjodemograficznych na jakość życia osób chorujących na stwardnienie rozsiane ANNALES ACADEMIAE MEDICAE STETINENSIS ROCZNIKI POMORSKIEJ AKADEMII MEDYCZNEJ W SZCZECINIE 2010, 56, 3, 107 112 Beata Karakiewicz, Celia Stala 1, Elżbieta Grochas 2, Iwoa Rotter, Bożea Mroczek, Liliaa Zaremba-Pechma,

Bardziej szczegółowo

Metrologia: miary dokładności. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie

Metrologia: miary dokładności. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Metrologia: miary dokładości dr iż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczeciie Miary dokładości: Najczęściej rozkład pomiarów w serii wokół wartości średiej X jest rozkładem Gaussa: Prawdopodobieństwem,

Bardziej szczegółowo

Analiza potencjału energetycznego depozytów mułów węglowych

Analiza potencjału energetycznego depozytów mułów węglowych zaiteresowaia wykorzystaiem tej metody w odiesieiu do iych droboziaristych materiałów odpadowych ze wzbogacaia węgla kamieego ależy poszukiwać owych, skutecziej działających odczyików. Zdecydowaie miej

Bardziej szczegółowo

ELEKTROTECHNIKA I ELEKTRONIKA

ELEKTROTECHNIKA I ELEKTRONIKA UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNO-PRZYRODNICZY W BYDGOSZCZY WYDZIAŁ INŻYNIERII MECHANICZNEJ INSTYTUT EKSPLOATACJI MASZYN I TRANSPORTU ZAKŁAD STEROWANIA ELEKTROTECHNIKA I ELEKTRONIKA ĆWICZENIE: E20 BADANIE UKŁADU

Bardziej szczegółowo

Jak skutecznie reklamować towary konsumpcyjne

Jak skutecznie reklamować towary konsumpcyjne K Stowarzyszeie Kosumetów Polskich Jak skuteczie reklamować towary kosumpcyje HALO, KONSUMENT! Chcesz pozać swoje praw a? Szukasz pomoc y? ZADZWOŃ DO INFOLINII KONSUMENCKIEJ BEZPŁATNY TELEFON 0 800 800

Bardziej szczegółowo

Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami

Współpraca instytucji pomocy społecznej z innymi instytucjami Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway przez Uię Europejską w ramach Europejskiego Fu duszu Społeczego Współpraca istytucji pomocy społeczej z iymi istytucjami a tereie gmiy,

Bardziej szczegółowo

WARUNKI PRACY PIELĘGNIAREK ŚRODOWISKOWO-RODZINNYCH

WARUNKI PRACY PIELĘGNIAREK ŚRODOWISKOWO-RODZINNYCH Medycya Pracy 2010;61(6):641 647 Istytut Medycyy Pracy im. prof. J. Nofera w Łodzi http://medpr.imp.lodz.pl Ewa Kułagowska 1 Maria Kosińska 2 PRACA ORYGINALNA WARUNKI PRACY PIELĘGNIAREK ŚRODOWISKOWO-RODZINNYCH

Bardziej szczegółowo

SafeTest 60 Prosty, solidny i ekonomiczny tester bezpieczeństwa elektrycznego urządzeń medycznych.

SafeTest 60 Prosty, solidny i ekonomiczny tester bezpieczeństwa elektrycznego urządzeń medycznych. SafeTest 60 Prosty, solidy i ekoomiczy tester bezpieczeństwa elektryczego urządzeń medyczych. Rigel SafeTest 60 to solidy, iezawody, medyczy aalizator bezpieczeństwa elektryczego. Idealy do testowaia dużej

Bardziej szczegółowo

Zastosowania w transporcie pasażerskim. Podzespoły i systemy HMI

Zastosowania w transporcie pasażerskim. Podzespoły i systemy HMI EAO Ekspert w dziedziie iterfejsów człowiek-maszya Zastosowaia w trasporcie pasażerskim Podzespoły i systemy HMI www. eao.com/catalogues EAO Parter dla przemysłu trasportowego Foto: SBB Systemy operacyje

Bardziej szczegółowo

Konica Minolta Optimized Print Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywność. Stabilizuj koszty. OPS firmy Konica Minolta

Konica Minolta Optimized Print Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywność. Stabilizuj koszty. OPS firmy Konica Minolta Koica Miolta Optimized Prit Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywość. Stabilizuj koszty. OPS firmy Koica Miolta Optimized Prit Services OPS Najlepszą metodą przewidywaia przyszłości jest jej

Bardziej szczegółowo

STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD 1 i 2

STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD 1 i 2 STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD i 2 Literatura: Marek Cieciura, Jausz Zacharski, Metody probabilistycze w ujęciu praktyczym, L. Kowalski, Statystyka, 2005 2 Statystyka to dyscyplia aukowa, której zadaiem jest

Bardziej szczegółowo

Mapowanie rozkładu temperatury w przestrzeniach magazynowych praktyczne podejście

Mapowanie rozkładu temperatury w przestrzeniach magazynowych praktyczne podejście Fa r m a c j a p r z e m y s ł o wa Mapowaie rozkładu temperatury w przestrzeiach magazyowych praktycze podejście Michał Kucharczyk, Bartłomiej Slusarski LSMW Sp. z o.o. Total Life Sciece Solutios Oddział

Bardziej szczegółowo

Rachunek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystyczna analiza danych jakościowych. Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu.

Rachunek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystyczna analiza danych jakościowych. Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu. Rachuek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystycza aaliza daych jakościowych Dr Aa ADRIAN Paw B5, pok 407 ada@agh.edu.pl Wprowadzeie Rozróżia się dwa typy daych jakościowych: Nomiale jeśli opisują

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ

DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ Warszawa, dia 19 maja 2015 r. Poz. 41 Zarządzeie Nr 12 Prezesa Urzędu Komuikacji Elektroiczej z dia 18 maja 2015 r. 1) w sprawie plau zagospodarowaia

Bardziej szczegółowo

Higiena jamy ustnej dzieci leczonych ortodontycznie z terenu miasta i wsi

Higiena jamy ustnej dzieci leczonych ortodontycznie z terenu miasta i wsi Medycya Ogóla i Nauki o Zdrowiu, 05, Tom, Nr, 5 57 www.moz.pl PRACA ORYGINALNA Higiea jamy ustej dzieci leczoych ortodotyczie z tereu miasta i wsi Joaa Słomska, Aeta Kamińska, Leszek Szalewski, Haa Skórzyńska,

Bardziej szczegółowo

Jak obliczać podstawowe wskaźniki statystyczne?

Jak obliczać podstawowe wskaźniki statystyczne? Jak obliczać podstawowe wskaźiki statystycze? Przeprowadzoe egzamiy zewętrze dostarczają iformacji o tym, jak ucziowie w poszczególych latach opaowali umiejętości i wiadomości określoe w stadardach wymagań

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka instytucjonalna

Profilaktyka instytucjonalna RAPORT Z BADANIA: Profilaktyka istytucjoala W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM Katowice, 9 wrzesień 2014 r. Projekt 1.16 Koordyacja a rzecz aktywej itegracji jest współfiasoway ze środków Uii Europejskiej w ramach

Bardziej szczegółowo

BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI

BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI StatSoft Polska, tel. () 484300, (60) 445, ifo@statsoft.pl, www.statsoft.pl BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI ZA POMOCĄ ANALIZY ROZKŁADÓW Agieszka Pasztyła Akademia Ekoomicza w Krakowie, Katedra Statystyki;

Bardziej szczegółowo

Wykład. Inwestycja. Inwestycje. Inwestowanie. Działalność inwestycyjna. Inwestycja

Wykład. Inwestycja. Inwestycje. Inwestowanie. Działalność inwestycyjna. Inwestycja Iwestycja Wykład Celowo wydatkowae środki firmy skierowae a powiększeie jej dochodów w przyszłości. Iwestycje w wyiku użycia środków fiasowych tworzą lub powiększają majątek rzeczowy, majątek fiasowy i

Bardziej szczegółowo

Niepewności pomiarowe

Niepewności pomiarowe Niepewości pomiarowe Obserwacja, doświadczeie, pomiar Obserwacja zjawisk fizyczych polega a badaiu ych zjawisk w warukach auralych oraz a aalizie czyików i waruków, od kórych zjawiska e zależą. Waruki

Bardziej szczegółowo

Opinie mieszkańców Warszawy i otuliny Kampinoskiego Parku Narodowego o przygotowaniu parku do turystyki

Opinie mieszkańców Warszawy i otuliny Kampinoskiego Parku Narodowego o przygotowaniu parku do turystyki Katarzya Dzioba Istytut Turystyki i Rekreacji Akademia Wychowaia Fizyczego w Warszawie Atoi K. Gajewski Akademia Wychowaia Fizyczego w Warszawie Katarzya Kuraszyk Akademia Wychowaia Fizyczego w Warszawie

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. Solifenacin PMCS, 5 mg: każda tabletka zawiera 5 mg solifenacyny bursztynianu, co odpowiada 3,8 mg solifenacyny.

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. Solifenacin PMCS, 5 mg: każda tabletka zawiera 5 mg solifenacyny bursztynianu, co odpowiada 3,8 mg solifenacyny. CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Solifeaci PMCS, 5 mg, tabletki powlekae Solifeaci PMCS, 10 mg, tabletki powlekae 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Solifeaci PMCS, 5 mg:

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO

ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO Agieszka Jakubowska ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO. Wstęp Skąplikowaie współczesego życia gospodarczego powoduje, iż do sterowaia procesem zarządzaia

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Analiza dokładności wskazań obiektów nawodnych. Accuracy Analysis of Sea Objects

ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Analiza dokładności wskazań obiektów nawodnych. Accuracy Analysis of Sea Objects ISSN 1733-8670 ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE IV MIĘDZYNARODOWA KONFERENCJA NAUKOWO-TECHNICZNA E X P L O - S H I P 2 0 0 6 Adrzej Burzyński Aaliza dokładości wskazań obiektów

Bardziej szczegółowo

INWESTYCJE MATERIALNE

INWESTYCJE MATERIALNE OCENA EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI INWESTCJE: proces wydatkowaia środków a aktywa, z których moża oczekiwać dochodów pieiężych w późiejszym okresie. Każde przedsiębiorstwo posiada pewą liczbę możliwych projektów

Bardziej szczegółowo

Wytwarzanie energii odnawialnej

Wytwarzanie energii odnawialnej Adrzej Nocuñ Waldemar Ostrowski Adrzej Rabszty Miros³aw bik Eugeiusz Miklas B³a ej yp Wytwarzaie eergii odawialej poprzez współspalaie biomasy z paliwami podstawowymi w PKE SA W celu osi¹giêcia zawartego

Bardziej szczegółowo

Jak kontrolować tkowzroczność? CHIRURGIA LASEROWA. Wady wzroku u dzieci. Krótkowzroczność Nadwzroczność Astygmatyzm. dr n. med. Anna M.

Jak kontrolować tkowzroczność? CHIRURGIA LASEROWA. Wady wzroku u dzieci. Krótkowzroczność Nadwzroczność Astygmatyzm. dr n. med. Anna M. Program wczesego wykrywaia wad wzroku u dzieci klas II szkół podstawowych m. st. Warszawy prof. dr hab.. med. Jerzy Szaflik Kliika Okulistyki II WL AM w Warszawie ie, Samodziely Publiczy Kliiczy Szpital

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA 1. ZAMAWIAJĄCY TALEX S.A., ul. Karpia 27 d, 61 619 Pozań, e mail: cetrumit@talex.pl 2. INFORMACJE OGÓLNE 2.1. Talex S.A. zaprasza do udziału w postępowaiu przetargowym,

Bardziej szczegółowo

Dopuszczalne wahania eksploatacyjnych i fizyczno-chemicznych parametrów wód leczniczych

Dopuszczalne wahania eksploatacyjnych i fizyczno-chemicznych parametrów wód leczniczych Dopuszczale wahaia eksploatacyjych i fizyczo-chemiczych parametrów wód lecziczych Zasady ustalaia Miisterstwo Środowiska Wykoao a zamówieie Miistra Środowiska za środki fiasowe wypłacoe przez Narodowy

Bardziej szczegółowo

SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI BITUMICZNYCH W SYSTEMIE OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN

SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI BITUMICZNYCH W SYSTEMIE OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZAŁĄCZNIK B GENERALNA DYREKCJA DRÓG PUBLICZNYCH Biuro Studiów Sieci Drogowej SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN WYTYCZNE STOSOWANIA - ZAŁĄCZNIK B ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI

Bardziej szczegółowo

SUPLEMENTY MAGNEZU I POTRZEBA ICH STOSOWANIA W DIETACH DZIECI ZDROWYCH I Z CELIAKIĄ

SUPLEMENTY MAGNEZU I POTRZEBA ICH STOSOWANIA W DIETACH DZIECI ZDROWYCH I Z CELIAKIĄ ŻYWNOŚĆ. Nauka. Techologia. Jakość, 29, 4 (65), 295 32 ANNA WOJTASIK, HANNA KUNACHOWICZ, JERZY SOCHA 1 SUPLEMENTY MAGNEZU I POTRZEBA ICH STOSOWANIA W DIETACH DZIECI ZDROWYCH I Z CELIAKIĄ Streszczeie Na

Bardziej szczegółowo

KOMPETENCJE EKSPERTÓW W INFORMATYCZNYM SYSTEMIE WSPOMAGANIA DECYZJI

KOMPETENCJE EKSPERTÓW W INFORMATYCZNYM SYSTEMIE WSPOMAGANIA DECYZJI KOMPETENCJE EKSPERTÓW W INFORMATYCZNYM SYSTEMIE WSPOMAGANIA DECYZJI Ryszard Budziński, Marta Fukacz, Jarosław Becker, Uiwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekoomiczych i Zarządzaia, Istytut Iformatyki w

Bardziej szczegółowo

prace oryginalne Anna Sobieszczańska 1, Maria Kozioł-Montewka 2, Jarosław Sobieszczański 3 Streszczenie Abstract

prace oryginalne Anna Sobieszczańska 1, Maria Kozioł-Montewka 2, Jarosław Sobieszczański 3 Streszczenie Abstract prace orygiale Det. Med. Probl. 0,,, ISS -7X Copyright by Wroclaw Medical Uiversity ad Polish Detal Society Aa Sobieszczańska, Maria Kozioł-Motewka, Jarosław Sobieszczański Potecjale czyiki etiologicze

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzieb!

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzieb! Projekt wsp,ł.iasoway ze 4rodk,w Uii Europejskiej w ramach Europejskiego Fuduszu Społeczego Materiał pomociczy dla auczycieli kształcących w zawodzieb "#$%&'( ")*+,"+(' -'#.,('#. przygotoway w ramach projektu

Bardziej szczegółowo

Leczenie zachowawcze kobiet po menopauzie z wysiłkowym nietrzymaniem moczu

Leczenie zachowawcze kobiet po menopauzie z wysiłkowym nietrzymaniem moczu Jausz Mirończuk, Artur Nowak, Marek Kulikowski Leczeie zachowawcze kobiet po meopauzie z wysiłkowym ietrzymaiem moczu Kliika Giekologii i Położictwa Septyczego Akademii Medyczej w Białymstoku Kierowik

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY OPRACOWANIA WYNIKÓW POMIARÓW Z ELEMENTAMI ANALIZY NIEPEWNOŚCI POMIAROWYCH

PODSTAWY OPRACOWANIA WYNIKÓW POMIARÓW Z ELEMENTAMI ANALIZY NIEPEWNOŚCI POMIAROWYCH PODSTAWY OPRACOWANIA WYNIKÓW POMIARÓW Z ELEMENTAMI ANALIZY NIEPEWNOŚCI POMIAROWYCH POMIAR FIZYCZNY Pomiar bezpośredi to doświadczeie, w którym przy pomocy odpowiedich przyrządów mierzymy (tj. porówujemy

Bardziej szczegółowo

Wpływ warunków eksploatacji pojazdu na charakterystyki zewnętrzne silnika

Wpływ warunków eksploatacji pojazdu na charakterystyki zewnętrzne silnika POLITECHNIKA BIAŁOSTOCKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Budowy i Eksploatacji Maszy Istrukcja do zajęć laboratoryjych z przedmiotu: EKSPLOATACJA MASZYN Wpływ waruków eksploatacji pojazdu a charakterystyki

Bardziej szczegółowo

STATYSTYCZNA OCENA WYNIKÓW POMIARÓW.

STATYSTYCZNA OCENA WYNIKÓW POMIARÓW. Statytycza ocea wyików pomiaru STATYSTYCZNA OCENA WYNIKÓW POMIARÓW CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczeia jet: uświadomieie tudetom, że każdy wyik pomiaru obarczoy jet błędem o ie zawze zaej przyczyie i wartości,

Bardziej szczegółowo

KATEDRA ENERGOELEKTRONIKI I ELEKTROENERGETYKI

KATEDRA ENERGOELEKTRONIKI I ELEKTROENERGETYKI KATEDRA ENERGOELEKTRONIKI I ELEKTROENERGETYKI Grupa: 1. 2. 3. 4. 5. LABORATORIUM ELEKTROENERGETYKI Data: Ocea: ĆWICZENIE 3 BADANIE WYŁĄCZNIKÓW RÓŻNICOWOPRĄDOWYCH 3.1. Cel ćwiczeia Celem ćwiczeia jest:

Bardziej szczegółowo

Dlaczego potrzebna jest reforma ochrony danych w UE?

Dlaczego potrzebna jest reforma ochrony danych w UE? Dlaczego potrzeba jest reforma ochroy daych w UE? Uija dyrektywa o ochroie daych z 1995 r. staowiła kamień milowy w historii ochroy daych osobowych. Jej podstawowe zasady, zapewiające fukcjoowaie ryku

Bardziej szczegółowo

I STRUKTURA ORGANIZACYJNA OŚRODKA ADOPCYJNO-OPIEKUŃCZEGO W ŁOMŻY I REALIZOWANE ZADANIA

I STRUKTURA ORGANIZACYJNA OŚRODKA ADOPCYJNO-OPIEKUŃCZEGO W ŁOMŻY I REALIZOWANE ZADANIA Rada Miejska Łomży Komisja Rodziy, Opieki Społeczej i Zdrowia Działalość Ośrodka Adopcyjo Opiekuńczego w Łomży w roku 007 r. zakresie zabezpieczaia zastępczego środowiska ego dzieciom społeczie osierocoym.

Bardziej szczegółowo

PODCZAS ZDARZEŃ Z UDZIAŁEM

PODCZAS ZDARZEŃ Z UDZIAŁEM d St. bryg. mgr iż. Tadeusz Jopek jest absolwetem Szkoły Główej Służby Pożariczej w arszawie (1988). Ukończył rówież studia podyplomowe F ^ ^ ^ ^ l z zakresu bezpieczeństwa i higiey pracy w PSŚ w Radomiu.

Bardziej szczegółowo

Niezbędnik dla ucznia, rodzica i nauczyciela na rok szkolny 2015/2016. Zanim pójdziemy do szkoły

Niezbędnik dla ucznia, rodzica i nauczyciela na rok szkolny 2015/2016. Zanim pójdziemy do szkoły Niezbędik dla uia, rodzica i auyciela a rok szkoly 0/0 Zaim pójdziemy do szkoły Spis treści. Ueń ajmłodszy. Ueń iepełosprawy. Ueń w przyjazej i bezpieej szkole. Szkolictwo zawodowe. Prawa rodziców. Rodzicu,

Bardziej szczegółowo

Struktura czasowa stóp procentowych (term structure of interest rates)

Struktura czasowa stóp procentowych (term structure of interest rates) Struktura czasowa stóp procetowych (term structure of iterest rates) Wysokość rykowych stóp procetowych Na ryku istieje wiele różorodych stóp procetowych. Poziom rykowej stopy procetowej (lub omialej stopy,

Bardziej szczegółowo

Metoda analizy hierarchii Saaty ego Ważnym problemem podejmowania decyzji optymalizowanej jest często występująca hierarchiczność zagadnień.

Metoda analizy hierarchii Saaty ego Ważnym problemem podejmowania decyzji optymalizowanej jest często występująca hierarchiczność zagadnień. Metoda aalizy hierarchii Saaty ego Ważym problemem podejmowaia decyzji optymalizowaej jest często występująca hierarchiczość zagadień. Istieje wiele heurystyczych podejść do rozwiązaia tego problemu, jedak

Bardziej szczegółowo

L.Kowalski zadania ze statystyki matematycznej-zestaw 3 ZADANIA - ZESTAW 3

L.Kowalski zadania ze statystyki matematycznej-zestaw 3 ZADANIA - ZESTAW 3 L.Kowalski zadaia ze statystyki matematyczej-zestaw 3 ZADANIA - ZESTAW 3 Zadaie 3. Cecha X populacji ma rozkład N m,. Z populacji tej pobrao próbę 7 elemetową i otrzymao wyiki x7 = 9, 3, s7 =, 5 a Na poziomie

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia oddychania w populacji noworodków z ciąż bliźniaczych

Zaburzenia oddychania w populacji noworodków z ciąż bliźniaczych Periatologia, Neoatologia i Giekologia, tom 2, zeszyt 1, 62-66, 2009 w populacji oworodków z ciąż bliźiaczych ANNA KOT 1, MAŁGORZATA MIRONIUK 1, WŁODZIMIERZ SAWICKI 2, BARBARA PIĘKOSZ-ORZECHOWSKA 1, MAGDALENA

Bardziej szczegółowo

Kluczowy aspekt wyszukiwania informacji:

Kluczowy aspekt wyszukiwania informacji: Wyszukiwaieiformacjitoproceswyszukiwaiawpewymzbiorze tychwszystkichdokumetów,którepoświęcoesąwskazaemuw kweredzietematowi(przedmiotowi)lubzawierająiezbędedla Wg M. A. Kłopotka: użytkowikafaktyiiformacje.

Bardziej szczegółowo

STATYSTYKA I ANALIZA DANYCH

STATYSTYKA I ANALIZA DANYCH TATYTYKA I ANALIZA DANYCH Zad. Z pewej partii włókie weły wylosowao dwie próbki włókie, a w każdej z ich zmierzoo średicę włókie różymi metodami. Otrzymao astępujące wyiki: I próbka: 50; średia średica

Bardziej szczegółowo

MINIMALIZACJA PUSTYCH PRZEBIEGÓW PRZEZ ŚRODKI TRANSPORTU

MINIMALIZACJA PUSTYCH PRZEBIEGÓW PRZEZ ŚRODKI TRANSPORTU Przedmiot: Iformatyka w logistyce Forma: Laboratorium Temat: Zadaie 2. Automatyzacja obsługi usług logistyczych z wykorzystaiem zaawasowaych fukcji oprogramowaia Excel. Miimalizacja pustych przebiegów

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Sensorów i Pomiarów Wielkości Nieelektrycznych. Ćwiczenie nr 1

Laboratorium Sensorów i Pomiarów Wielkości Nieelektrycznych. Ćwiczenie nr 1 1. Cel ćwiczeia: Laboratorium Sesorów i Pomiarów Wielkości Nieelektryczych Ćwiczeie r 1 Pomiary ciśieia Celem ćwiczeia jest zapozaie się z kostrukcją i działaiem czujików ciśieia. W trakcie zajęć laboratoryjych

Bardziej szczegółowo

Ma³opolska RKCh OG OSZENIE. w sprawie konkursów ofert na zawieranie przez kasy chorych umów o udzielanie œwiadczeñ zdrowotnych. Nr 3 (16) 2003 r.

Ma³opolska RKCh OG OSZENIE. w sprawie konkursów ofert na zawieranie przez kasy chorych umów o udzielanie œwiadczeñ zdrowotnych. Nr 3 (16) 2003 r. Nr 3 (16) 2003 r. Ma³opolska RKCh OG OSZENIE w sprawie kokursów ofert a zawieraie przez kasy chorych umów o udzielaie œwiadczeñ zdrowotych MA OPOLSKA REGIONALNA KASA CHORYCH Z SIEDZIB W KRAKOWIE ul. Ciema

Bardziej szczegółowo

ANALIZA SKORELOWANIA WYNIKÓW POMIAROWYCH W OCENACH STANU ZAGROŻEŃ HAŁASOWYCH ŚRODOWISKA

ANALIZA SKORELOWANIA WYNIKÓW POMIAROWYCH W OCENACH STANU ZAGROŻEŃ HAŁASOWYCH ŚRODOWISKA SYSTEMY WSPOMAGANIA W INŻYNIERII PRODUKCJI Środowisko i Bezpieczeństwo w Iżyierii Produkcji 2013 5 ANALIZA SKORELOWANIA WYNIKÓW POMIAROWYCH W OCENACH STANU ZAGROŻEŃ HAŁASOWYCH ŚRODOWISKA 5.1 WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

Harmonogramowanie linii montażowej jako element projektowania cyfrowej fabryki

Harmonogramowanie linii montażowej jako element projektowania cyfrowej fabryki 52 Sławomir Herma Sławomir HERMA atedra Iżyierii Produkcji, ATH w Bielsku-Białej E mail: slawomir.herma@gmail.com Harmoogramowaie liii motażowej jako elemet projektowaia cyfrowej fabryki Streszczeie: W

Bardziej szczegółowo

Analiza dokładności pomiaru, względnego rozkładu egzytancji widmowej źródeł światła, dokonanego przy użyciu spektroradiometru kompaktowego

Analiza dokładności pomiaru, względnego rozkładu egzytancji widmowej źródeł światła, dokonanego przy użyciu spektroradiometru kompaktowego doi:1.15199/48.215.4.38 Eugeiusz CZECH 1, Zbigiew JAROZEWCZ 2,3, Przemysław TABAKA 4, rea FRYC 5 Politechika Białostocka, Wydział Elektryczy, Katedra Elektrotechiki Teoretyczej i Metrologii (1), stytut

Bardziej szczegółowo

EFEKTY ORTODONTYCZNE ROZSUWANIA SZWU PODNIEBIENNEGO* ORTHODONTIC EFFECTS OF PALATAL SUTURE EXPANSION*

EFEKTY ORTODONTYCZNE ROZSUWANIA SZWU PODNIEBIENNEGO* ORTHODONTIC EFFECTS OF PALATAL SUTURE EXPANSION* ANNALES ACADEMIAE MEDICAE STETINENSIS ROCZNIKI POMORSKIEJ AKADEMII MEDYCZNEJ W SZCZECINIE 2008, 54, 1, 94 105 IWONA KAMIŃSKA EFEKTY ORTODONTYCZNE ROZSUWANIA SZWU PODNIEBIENNEGO* ORTHODONTIC EFFECTS OF

Bardziej szczegółowo

Elementy modelowania matematycznego

Elementy modelowania matematycznego Elemety modelowaia matematyczego Wstęp Jakub Wróblewski jakubw@pjwstk.edu.pl http://zajecia.jakubw.pl/ TEMATYKA PRZEDMIOTU Modelowaie daych (ilościowe): Metody statystycze: estymacja parametrów modelu,

Bardziej szczegółowo

Opracowanie i analiza materiału statystycznego 419[01].O1.04

Opracowanie i analiza materiału statystycznego 419[01].O1.04 MINISTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ Ewa Kawczyńska-Kiełbasa Opracowaie i aaliza materiału statystyczego 419[01].O1.04 Poradik dla uczia Wydawca Istytut Techologii Eksploatacji Państwowy Istytut Badawczy Radom

Bardziej szczegółowo

*Q019* Deklaracja przystąpienia do grupowego ubezpieczenia na życie z rozszerzoną ankietą medyczną. Ubezpieczający. Ubezpieczony

*Q019* Deklaracja przystąpienia do grupowego ubezpieczenia na życie z rozszerzoną ankietą medyczną. Ubezpieczający. Ubezpieczony *Q019* Deklaracja przystąpieia do grupowego ubezpieczeia a życie z rozszerzoą akietą medyczą Nr polisy ubezpieczeia Nr podgrupy Ubezpieczający Nazwa firmy Ubezpieczoy Pracowik Małżoek Pełoletie Dziecko

Bardziej szczegółowo

Computer Aided Cooperation (CAC) Systemy wspomagania kooperacji i innowacji w procesach produkcji

Computer Aided Cooperation (CAC) Systemy wspomagania kooperacji i innowacji w procesach produkcji AKADEMIA TECHNICZNO-HUMANISTYCZNA W BIELSKU-BIAŁEJ dr iż. Aleksader MOCZAŁA Computer Aided Cooperatio (CAC) Systemy wspomagaia kooperacji i iowacji w procesach produkcji PLAN Wprowadzeie Wprowadzeie Uwarukowaia

Bardziej szczegółowo

euro info Planujemy fundusze europejskie Usługa PRO-INN dla małych i średnich przedsiębiorstw Międzynarodowy rynek obuwniczy ISSN 1505-781X

euro info Planujemy fundusze europejskie Usługa PRO-INN dla małych i średnich przedsiębiorstw Międzynarodowy rynek obuwniczy ISSN 1505-781X wrzesień (144) 2013 ISSN 1505-781X euro ifo Plaujemy fudusze europejskie dla małych i średich przedsiębiorstw www.ee.org.pl Usługa PRO-INN Międzyarodowy ryek obuwiczy Zachodiopomorskie Stowarzyszeie Rozwoju

Bardziej szczegółowo

*Q019* Wniosek o przystąpienie do grupowego ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi z rozszerzoną ankietą medyczną

*Q019* Wniosek o przystąpienie do grupowego ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi z rozszerzoną ankietą medyczną *Q019* Wiosek o przystąpieie do grupowego ubezpieczeia a życie z ubezpieczeiowymi fuduszami kapitałowymi z rozszerzoą akietą medyczą Nr polisy ubezpieczeia Nr podgrupy Ubezpieczający Nazwa firmy Ubezpieczoy

Bardziej szczegółowo

Metody oceny projektów inwestycyjnych

Metody oceny projektów inwestycyjnych Metody ocey projektów iwestycyjych PRZEDMIIOT : EFEKTYWNOŚĆ SYSTEMÓW IINFORMATYCZNYCH Pla wykładu Temat: Metody ocey projektów iwestycyjych 5 FINANSOWE METODY OCENY PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH... 4 5.1. WPROWADZENIE...

Bardziej szczegółowo

SIGMA KWADRAT LUBELSKI KONKURS STATYSTYCZNO- DEMOGRAFICZNY

SIGMA KWADRAT LUBELSKI KONKURS STATYSTYCZNO- DEMOGRAFICZNY SIGMA KWADRAT LUBELSKI KONKURS STATYSTYCZNO- DEMOGRAFICZNY Weryfikacja hipotez statystyczych WNIOSKOWANIE STATYSTYCZNE Wioskowaie statystycze, to proces uogóliaia wyików uzyskaych a podstawie próby a całą

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z WYTRZYMAŁOŚCI MATERIAŁÓW

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z WYTRZYMAŁOŚCI MATERIAŁÓW INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH Politechika Śląska w Gliwicach INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z WYTRZYMAŁOŚCI MATERIAŁÓW BADANIE ODKSZTAŁCEŃ SPRĘŻYNY ŚRUBOWEJ Opracował: Dr iż. Grzegorz

Bardziej szczegółowo

1. Metoda zdyskontowanych przyszłych przepływów pieniężnych

1. Metoda zdyskontowanych przyszłych przepływów pieniężnych Iwetta Budzik-Nowodzińska SZACOWANIE WARTOŚCI DOCHODOWEJ PRZEDSIĘBIORSTWA STUDIUM PRZYPADKU Wprowadzeie Dochodowe metody wycey wartości przedsiębiorstw są postrzegae, jako ajbardziej efektywe sposoby określaia

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ nr XLI/05 Z XLI SESJI RADY POWIATU OBORNICKIEGO

PROTOKÓŁ nr XLI/05 Z XLI SESJI RADY POWIATU OBORNICKIEGO PROTOKÓŁ r XLI/05 Z XLI SESJI RADY POWIATU OBORNICKIEGO która odbyła się w diu 11 paździerika 2005r. o godz. 10.00 w sali sesyjej Starostwa Powiatowego w Obor ikach, ul. 11 Listopada 2a. Obrady rozpoczęto

Bardziej szczegółowo

o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw.

o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw. SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA Warszawa, dia 12 listopada 2013 r. Druk r 487 MARSZAŁEK SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Pa Bogda BORUSEWICZ MARSZAŁEK SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Zgodie

Bardziej szczegółowo

PERSPECTIVES OF STATISTICAL METHODS IN DESIGN OF TRADING STRATEGIES FOR FINANCIAL MARKETS USING HIERARCHICAL STRUCTURES AND REGULARIZATION

PERSPECTIVES OF STATISTICAL METHODS IN DESIGN OF TRADING STRATEGIES FOR FINANCIAL MARKETS USING HIERARCHICAL STRUCTURES AND REGULARIZATION STUDIA INFORMATICA 2013 Volume 34 Number 2A (111) Alia MOMOT Politechika Śląska, Istytut Iformatyki Michał MOMOT Istytut Techiki i Aparatury Medyczej ITAM PERSPEKTYWY ZASTOSOWAŃ METOD STATYSTYCZNYCH W

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia: Receptory (c.d.)

Zagadnienia: Receptory (c.d.) Receptory (c.d.) Gabriel Nowak, Małgorzata Dybała Zakład Cytobiologii i Histochemii, Pracowia Farmakobiologii Collegium Medicum Uiwersytet Jagielloński Zagadieia: Co zaczy Radioligad bidig assay? Działaie

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK W SPRAWIE ZMIAN:

WNIOSEK W SPRAWIE ZMIAN: Załączik r do uchwały r 309 Zarządu Dzielicy Ursyów m.st. Warszawy z dia 25 paździerika 20 r WNIOSEK W SPRAWIE ZMIAN: ) WIELOLETNIEJ PROGNOZY BUDŻETÓW *, W TYM: b) WYDATKÓW BIEŻĄCYCH w tym UE* Obszar Staowisko

Bardziej szczegółowo

Czas wolny dziecka przed telewizorem w opinii rodziców

Czas wolny dziecka przed telewizorem w opinii rodziców Z teorii artykuły recezowae/theory Peer-Reviewed Articles EETP 35(2015)1, ISSN 1896-2327 Patrycja Kotaba Ewa Miśkowiec Akademia Igatiaum w Krakowie Czas woly dziecka przed telewizorem w opiii rodziców

Bardziej szczegółowo

Estymacja przedziałowa

Estymacja przedziałowa Metody probabilistycze i statystyka Estymacja przedziałowa Dr Joaa Baaś Zakład Badań Systemowych Istytut Sztuczej Iteligecji i Metod Matematyczych Wydział Iformatyki Politechiki Szczecińskiej Metody probabilistycze

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania rozwojowe województw w Polsce analiza statystyczno-ekonometryczna

Uwarunkowania rozwojowe województw w Polsce analiza statystyczno-ekonometryczna 3 MAŁGORZATA STEC Dr Małgorzata Stec Zakład Statystyki i Ekoometrii Uiwersytet Rzeszowski Uwarukowaia rozwojowe województw w Polsce aaliza statystyczo-ekoometrycza WPROWADZENIE Rozwój społeczo-gospodarczy

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 18 października 2012 r.

Warszawa, dnia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 18 października 2012 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dia 18 paździerika 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków uzyskaia

Bardziej szczegółowo

Rola nauczycieli i rodziców w organizacji czasu wolnego dzieci w wieku wczesnoszkolnym

Rola nauczycieli i rodziców w organizacji czasu wolnego dzieci w wieku wczesnoszkolnym Z teorii artykuły recezowae/theory Peer-Reviewed Articles Aa Kowalczyk Rola auczycieli i rodziców w orgaizacji czasu wolego dzieci w wieku wczesoszkolym The Role of Teachers ad Parets i Orgaizatio of Free

Bardziej szczegółowo

Przemysław Jaśko Wydział Ekonomii i Stosunków Międzynarodowych, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

Przemysław Jaśko Wydział Ekonomii i Stosunków Międzynarodowych, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie MODELE SCORINGU KREDYTOWEGO Z WYKORZYSTANIEM NARZĘDZI DATA MINING ANALIZA PORÓWNAWCZA Przemysław Jaśko Wydział Ekoomii i Stosuków Międzyarodowych, Uiwersytet Ekoomiczy w Krakowie 1 WROWADZENIE Modele aplikacyjego

Bardziej szczegółowo

Analiza stanu wiedzy z zakresu udzielania pierwszej pomocy wśród nauczycieli wychowania przedszkolnego

Analiza stanu wiedzy z zakresu udzielania pierwszej pomocy wśród nauczycieli wychowania przedszkolnego PRACE ORYGINALNE ORIGINAL PAPERS Grzegorz Józef NOWICKI 1 Jadwiga WOŹNIAK 2 Barbara ŚLUSARSKA 1 Hoorata PIASECKA 3 Ewa CHEMPEREK 2 Magdalea MŁYNARSKA 2 Katarzya NAYLOR 2 Aaliza stau wiedzy z zakresu udzielaia

Bardziej szczegółowo

Metody analizy długozasięgowej

Metody analizy długozasięgowej Copyright (c) 999-00 by Hugo Steihaus Ceter Metody aalizy długozasięgowej Adrzej Zacharewicz Warsztat aalizy zależości długotermiowej jest wciąż rozwijay i udoskoalay. Od czasów Hursta (95) i jego aalizy

Bardziej szczegółowo

ANALIZA KSZTAŁTU SEGMENTU UBIORU TERMOOCHRONNEGO PRZY NIEUSTALONYM PRZEWODZENIU CIEPŁA

ANALIZA KSZTAŁTU SEGMENTU UBIORU TERMOOCHRONNEGO PRZY NIEUSTALONYM PRZEWODZENIU CIEPŁA MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISNN 1896-771X 32, s. 255-26, Gliwice 26 ANALIZA KSZTAŁTU SEGMENTU UBIORU TERMOOCHRONNEGO PRZY NIEUSTALONYM PRZEWODZENIU CIEPŁA RYSZARD KORYCKI DARIUSZ WITCZAK Katedra Mechaiki

Bardziej szczegółowo

Analiza popytu na alkohol w Polsce z zastosowaniem modelu korekty błędem AIDS

Analiza popytu na alkohol w Polsce z zastosowaniem modelu korekty błędem AIDS Ekoomia Meedżerska 2011, r 10, s. 161 172 Jacek Wolak *, Grzegorz Pociejewski ** Aaliza popytu a alkohol w Polsce z zastosowaiem modelu korekty błędem AIDS 1. Wprowadzeie Okres trasformacji, zapoczątkoway

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ WOJEWÓDZKICH OŚRODKÓW MEDYCYNY PRACY W ZAKRESIE PROMOCJI ZDROWIA W MIEJSCU PRACY W 2008 ROKU

DZIAŁALNOŚĆ WOJEWÓDZKICH OŚRODKÓW MEDYCYNY PRACY W ZAKRESIE PROMOCJI ZDROWIA W MIEJSCU PRACY W 2008 ROKU Medycya Pracy 2010;61(3):353 365 Istytut Medycyy Pracy im. prof. J. Nofera w Łodzi http://medpr.imp.lodz.pl Eliza Goszczyńska PRACA POGLĄDOWA DZIAŁALNOŚĆ WOJEWÓDZKICH OŚRODKÓW MEDYCYNY PRACY W ZAKRESIE

Bardziej szczegółowo

Zacznij oszczędzać na emeryturę

Zacznij oszczędzać na emeryturę Zaczij oszczędzać a emeryturę - to TWOJA sprawa! ZAPEWNIJ SOBIE FINANSOWĄ PRZYSZŁOŚĆ! Kto się będzie Tobą opiekował, gdy przejdziesz a emeryturę? Aktualie państwowa emerytura wyosi EUR 193,30 tygodiowo

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekoomiczy Uiwersytet Dziecięcy Dlaczego jede kraje są biede a ie bogate? dr Baha Kaliowska-Sufiowicz Uiwersytet Ekoomiczy w Pozaiu 23 maja 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Projekt z dnia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia..

Projekt z dnia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia.. Projekt z dia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dia.. w sprawie szczegółowego zakresu obowiązku uzyskaia i przedstawieia do umorzeia świadectw efektywości eergetyczej i uiszczaia

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ

WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ LABORATORIUM RACHUNEK EKONOMICZNY W ELEKTROENERGETYCE INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA

Bardziej szczegółowo

System finansowy gospodarki

System finansowy gospodarki System fiasowy gospodarki Zajęcia r 5 Matematyka fiasowa Wartość pieiądza w czasie 1 złoty posiaday dzisiaj jest wart więcej iż 1 złoty posiaday w przyszłości, p. za rok. Powody: Suma posiadaa dzisiaj

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art. 55a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409) zarządza się, co następuje:

Na podstawie art. 55a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409) zarządza się, co następuje: Projekt z dia 16.12.2013 r. Rozporządzeie Miistra Ifrastruktury i Rozwoju 1) z dia.. 2013 r. w sprawie metodologii obliczaia charakterystyki eergetyczej budyku i lokalu mieszkalego lub części budyku staowiącej

Bardziej szczegółowo

Załącznik 5. do Umowy nr EPS/[ ]/2016 sprzedaży energii elektrycznej na pokrywanie strat powstałych w sieci przesyłowej. zawartej pomiędzy [ ]

Załącznik 5. do Umowy nr EPS/[ ]/2016 sprzedaży energii elektrycznej na pokrywanie strat powstałych w sieci przesyłowej. zawartej pomiędzy [ ] Załączik 5 do Umowy r EPS/[ ]/ sprzedaży eergii elektryczej a pokrywaie strat powstałych w sieci przesyłowej zawartej pomiędzy Polskie Sieci Elektroeergetycze Spółka Akcyja [ ] a WARUNKI ZABEZPIECZENIA

Bardziej szczegółowo

euro info dla małych i średnich przedsiębiorstw Perspektywy Wschód ISSN 1505-781X znaków towarowych? Program Zmiany w LIFE przepisach celnych

euro info dla małych i średnich przedsiębiorstw Perspektywy Wschód ISSN 1505-781X znaków towarowych? Program Zmiany w LIFE przepisach celnych lipiec (165) 2016 ISSN 1505-781X euro ifo dla małych i średich przedsiębiorstw www.ee.org.pl Marketig Co owego w iteretowy uijym prawie zaków towarowych? Program Zmiay w LIFE przepisach celych Perspektywy

Bardziej szczegółowo

Siłownie ORC sposobem na wykorzystanie energii ze źródeł niskotemperaturowych.

Siłownie ORC sposobem na wykorzystanie energii ze źródeł niskotemperaturowych. Siłowie ORC sposobem a wykorzystaie eergii ze źródeł iskotemperaturowych. Autor: prof. dr hab. Władysław Nowak, Aleksadra Borsukiewicz-Gozdur, Zachodiopomorski Uiwersytet Techologiczy w Szczeciie, Katedra

Bardziej szczegółowo

ISSN 1898-6447. Zeszyty Naukowe. Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie. Cracow Review of Economics and Management. Metody analizy danych.

ISSN 1898-6447. Zeszyty Naukowe. Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie. Cracow Review of Economics and Management. Metody analizy danych. ISSN 1898-6447 Uiwersytet Ekoomiczy w Krakowie Zeszyty Naukowe Cracow Review of Ecoomics ad Maagemet 93 Metody aalizy daych Kraków 013 Rada Naukowa Adrzej Atoszewski (Polska), Slavko Arsovski (Serbia),

Bardziej szczegółowo

PORADNIK DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROMUJ SWÓJ EKSPORT

PORADNIK DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROMUJ SWÓJ EKSPORT PORADNIK DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROMUJ SWÓJ EKSPORT URZĄD KOMITETU INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ Wydawca URZĄD KOMITETU INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ Al. Ujazdowskie 9, 00-918 Warszawa http://www.ukie.gov.pl e-mail:

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR DLA RADNYCH

INFORMATOR DLA RADNYCH ROZWIĄZYWANIE PROBLEMÓW ALKOHOLOWYCH W GMINIE INFORMATOR DLA RADNYCH Progozy WHO mówią, że jesteśmy jedym z pięciu państw w Europie, w których spożycie alkoholu będzie rosło. To bardzo iepokojąca progoza,

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE PROCESÓW WYTWARZANIA

PLANOWANIE PROCESÓW WYTWARZANIA Politechika Pozańska Zakład Zarządzaia i Iżyierii Jakości PLANOWANIE PROCESÓW WYTWARZANIA Materiały pomocicze do projektu z przedmiotu: Zarządzaie produkcją i usługami Opracował Krzysztof ŻYWICKI Pozań,

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ

ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ Nr 573 Ekoomia XXXIX 2001 BŁAŻEJ PRUSAK Katedra Ekoomii i Zarządzaia Przedsiębiorstwem METODY OCENY PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH Celem artykułu jest przedstawieie metod

Bardziej szczegółowo