dla Miasta i Gminy Szczytna

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "dla Miasta i Gminy Szczytna"

Transkrypt

1 Program Ochrony Środowiska dla Miasta i Gminy Szczytna Załącznik do uchwały Nr XXVII/225/05 Rady Miejskiej w Szczytnej z dnia 17 czerwca 2005 roku Szczytna,

2 INVESTMENT MANAGEMENT ENVIRONMENT CONSULTING ul. Racławicka 2/ Wrocław tel. +71/ Program Ochrony Środowiska Dla Miasta i Gminy Szczytna Zamawiający: Urząd Miasta i Gminy Szczytna Zespól autorski: dr inż. Maria Stanisławska inż. Janusz Marlinga mgr inż. Przemysław Nowak mgr inż. Ewa Exner mgr Radosław Kaniewski 2

3 Szczytna, 2004 Spis treści: 1.WPROWADZENIE METODYKA OPRACOWANIA PROGRAMU I GŁÓWNE UWARUNKOWANIA PROGRAMU CHARAKTERYSTYKA ANALIZOWANEGO OBSZARU INFORMACJE OGÓLNE POŁOŻENIE ADMINISTRACYJNE POŁOŻENIE GEOGRAFICZNE ŚRODOWISKO NATURALNE I GLEBY Budowa geologiczna Gleby KLIMAT Parowanie terenowe Wiatry OTOCZENIE TERYTORIALNE I POWIĄZANIA Z INNYMI OŚRODKAMI ANALIZA ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY Formy użytkowania terenów UWARUNKOWANIA DEMOGRAFICZNE UWARUNKOWANIA INFRASTRUKTURALNE Uwarunkowania gospodarcze STRUKTURA ROZWOJU PRZEMYSŁU INFRASTRUKTURA TECHNICZNO-INŻYNIERYJNA GMINY Układ kolejowy Infrastruktura drogowa Zaopatrzenie Gminy w energię elektryczną Zaopatrzenie gminy w gaz ziemny Gospodarka wodno-ściekowa Zaopatrzenie w wodę Gospodarka ściekowa Sieć sanitarna Sieć kanalizacji deszczowej GOSPODARKA NA TERENIE GMINY Rolnictwo Przemysł i usługi STAN ŚRODOWISKA NA OBSZARZE GMINY SZCZYTNA WODY POWIERZCHNIOWE Podsumowanie JAKOŚĆ WÓD Wody powierzchniowe Kryteria Ogólna charakterystyka jakości wód powierzchniowych Ocena stanu czystości wód zlewni Bystrzycy Dusznickiej Źródła zanieczyszczeń wód WODY PODZIEMNE Źródła skażenia wód podziemnych KORZYSTANIE Z WÓD GOSPODAROWANIE ODPADAMI POWIETRZE ATMOSFERYCZNE Stan aktualny HAŁAS Stan aktualny PROMIENIOWANIE ELEKTROMAGNETYCZNE str.

4 4.8.2Stan aktualny AWARIE PRZEMYSŁOWE Stan aktualny OCHRONA PRZYRODY I KRAJOBRAZU Charakterystyka chronionych zbiorowisk roślinnych Formy ochrony obszarowej Pomniki Przyrody Parki Użytki ekologiczne Wybrane elementy fauny LASY Stan aktualny Tendencje zmian OCHRONA GLEB Tendencje zmian OCHRONA ZASOBÓW KOPALIN Złoża kopalin MELIORACJE WODNE - OCHRONA PRZECIWPOWODZIOWA Melioracje wodne Ochrona przeciwpowodziowa ZAŁOŻENIA WYJŚCIOWE PROGRAMU UWARUNKOWANIA ZEWNĘTRZNE OPRACOWANIA PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA GMINY SZCZYTNA Polityka ekologiczna państwa Program Ochrony Środowiska województwa dolnośląskiego Dotychczasowe działania w zakresie ochrony środowiska w gminie Obowiązujące akty prawne w zakresie ochrony środowiska Powiatowy Program Ochrony Środowiska Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Szczytna POPRAWA JAKOŚCI ŚRODOWISKA WODY POWIERZCHNIOWE I PODZIEMNE Cele długoterminowe Realizacja programu ochrony wód Zaopatrzenie w wodę Ścieki komunalne Odprowadzanie i oczyszczanie ścieków Wody opadowe Ochrona wód przed zanieczyszczeniami z produkcji rolniczej Działania nieinwestycyjne GOSPODARKA ODPADAMI Cele długoterminowe POWIETRZE ATMOSFERYCZNE Cele długoterminowe HAŁAS Cele długoterminowe PROMIENIOWANIE ELEKTROMAGNETYCZNE Cele długoterminowe AWARIE PRZEMYSŁOWE Cele długoterminowe OCHRONA PRZYRODY Cele długoterminowe OCHRONA GLEB Cele długoterminowe LASY Cele długoterminowe: TERENY POPRZEMYSŁOWE Cele długoterminowe OCHRONA PRZED POWODZIĄ Cele długoterminowe: EDUKACJA PROEKOLOGICZNA Edukacja ekologiczna formalna (szkolna) i pozaszkolna ZADANIA KRÓTKOTERMINOWE

5 7.2OCHRONA WÓD GOSPODARKA ODPADAMI OCHRONA POWIETRZA HAŁAS AWARIE PRZEMYSŁOWE I ZDARZENIA KRYZYSOWE OCHRONA PRZYRODY TERENY POPRZEMYSŁOWE OCHRONA PRZECIWPOWODZIOWA ŹRÓDŁA FINANSOWANIA PROGRAMU FINANSOWANIE PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA MIASTA I GMINY SZCZYTNA WSTĘP OCENA WYBRANYCH PARAMETRÓW BUDŻETU MIASTA I GMINY SZCZYTNA KOSZTY REALIZACJI PRZEDSIĘWZIĘĆ PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA MIASTA I GMINY SZCZYTNA ZARZĄDZANIE I MONITOROWANIE W PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA ZARZĄDZANIE PROGRAMU MONITOROWANIE PROGRAMU MONITORING WEWNĘTRZNY MONITORING UCZESTNIKÓW PROGRAMU MONITORING ZEWNĘTRZNY WPŁYW REALIZACJI POŚ DLA GMINY SZCZYTNA NA STAN ŚRODOWISKA WPŁYW NA POWIERZCHNIĘ ZIEMI WPŁYW NA ŚRODOWISKO GRUNTOWO-WODNE WPŁYW NA POWIETRZE WPŁYW NA PRZYRODĘ WPŁYW NA POZOSTAŁE EKOSYSTEMY ZAGROŻENIA CYWILIZACYJNE STRESZCZENIE PROGRAMU LITERATURA

6 1. Wprowadzenie Konstytucja RP z dnia 2 kwietnia 1997 roku stanowi, że Rzeczpospolita Polska zapewnia ochronę środowiska, kierując się zasadą zrównoważonego rozwoju. Wskazane zostało również, że ochrona środowiska jest obowiązkiem administracji, która poprzez swoją politykę powinna zapewnić bezpieczeństwo ekologiczne współczesnym i przyszłym pokoleniom. Dodatkowym wyzwaniem jest członkostwo w Unii Europejskiej oraz związane z nim wymogi. Trudnym zadaniem, czekającym gminę jest wdrożenie tych przepisów i osiągnięcie standardów UE w zakresie m.in. ochrony środowiska. Efektywność działań w zakresie ochrony dziedzictwa przyrodniczego zależy od polityki i rozwiązań przyjętych na szczeblu lokalnym oraz przede wszystkim - pozyskania zainteresowania i zrozumienia ze strony społeczności lokalnych. Działania takie, aby były skuteczne, muszą być prowadzone zgodnie z opracowanym uprzednio programem, sporządzonym na podstawie wnikliwej analizy aktualnej sytuacji dla danego rejonu. Zadanie takie ma spełniać program ochrony środowiska. Ustawa Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 r.(art. 17.1) i ustawa o odpadach z 27 kwietnia 2001r. (art. 14.) obligują organ wykonawczy Gminy do sporządzenia gminnego programu ochrony środowiska, którego częścią składową jest gminny plan gospodarki odpadami. Program ochrony środowiska określa hierarchię niezbędnych działań, umożliwia koordynację decyzji administracyjnych oraz wybór decyzji inwestycyjnych podejmowanych przez różne podmioty i instytucje. Sam program nie jest dokumentem ingerującym w uprawnienia poszczególnych jednostek administracji rządowej i samorządowej oraz podmiotów użytkujących środowisko. Należy jednak oczekiwać, że poszczególne jego wytyczne i postanowienia będą respektowane i uwzględniane w planach szczegółowych i działaniach inwestycyjnych w zakresie ochrony środowiska. Cele i działania proponowane w programie ochrony środowiska posłużą do tworzenia warunków dla takich zachowań ogółu społeczeństwa Gminy Szczytna, które służyć będą poprawie stanu środowiska przyrodniczego na jego terenie. Realizacja celów wytyczonych w programie powinna spowodować polepszenie warunków życia mieszkańców przy zachowaniu walorów środowiska naturalnego na terenie Gminy. 2. Metodyka opracowania programu i główne uwarunkowania programu Źródłami informacji dla Programu były materiały uzyskane z Urzędu Gminy w Szczytnej, Starostwa Powiatowego w Kłodzku, Dolnośląskiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego, Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego, a także prace instytutów i placówek naukowo badawczych z zakresu ochrony środowiska oraz gospodarki odpadami, jak również dostępna literatura fachowa. Zgromadzone informacje zostały zweryfikowane poprzez wywiady i sondaże. Jako punkt odniesienia dla programu ochrony środowiska przyjęto aktualny stan środowiska oraz stan infrastruktury ochrony środowiska na dzień z uwzględnieniem dostępnych danych za okres 2003 roku, czasami gdy dane zostały oficjalnie opublikowane z roku Dla potrzeb Programu zostało wykorzystane Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Szczytna, a także inne dokumenty o charakterze planistycznym. Koncepcja Programu oparta jest o zapisy następujących dokumentów: 6

7 1. Prawo ochrony środowiska z 27 kwietnia 2001 roku. Definiuje ono ogólne wymagania w odniesieniu do programów ochrony środowiska opracowywanych dla potrzeb województw, powiatów i gmin. 2. Polityka ekologiczna państwa na lata z uwzględnieniem perspektywy na lata Zgodnie z zapisami tego dokumentu Program winien definiować: cele średniookresowe do 2010 roku zadania na lata monitoring realizacji Programu nakłady finansowe na wdrożenie Programu Cele i zadania ujęte w kilku blokach tematycznych, a mianowicie: cele i zadania o charakterze systemowym, ochrona dziedzictwa przyrodniczego i racjonalne użytkowanie zasobów przyrody, zrównoważone wykorzystanie surowców, jakość środowiska i bezpieczeństwo ekologiczne. 3. Program ochrony środowiska województwa dolnośląskiego do roku 2004 oraz cele długoterminowe do roku W dokumencie tym określono długoterminową politykę ochrony środowiska dla województwa dolnośląskiego, przedstawiono cele krótkoterminowe i sposób ich realizacji, określono sposoby zarządzania środowiskiem i aspekty finansowe realizacji programu. 4. Wytyczne do sporządzania programów ochrony środowiska na szczeblu regionalnym i lokalnym, które podają sposób i zakres uwzględniania polityki ekologicznej państwa w programach ochrony środowiska oraz wskazówki, co do zawartości programów. W gminnym programie powinny być uwzględnione: zadania własne gminy (pod zadaniami własnymi należy rozumieć te przedsięwzięcia, które będą finansowane w całości lub częściowo ze środków budżetowych i pozabudżetowych będących w dyspozycji gminy), zadania koordynowane (pod zadaniami koordynowanymi należy rozumieć pozostałe zadania związane z ochroną środowiska i racjonalnym wykorzystaniem zasobów naturalnych, które są finansowane ze środków przedsiębiorstw oraz ze środków zewnętrznych, będących w dyspozycji organów i instytucji szczebla centralnego, bądź instytucji działających na terenie powiatu, ale podległych bezpośrednio organom centralnym) Niniejszy dokument będzie uszczegóławiany, korygowany i koordynowany z projektowanymi obecnie aktami wykonawczymi do ustawy Prawo ochrony środowiska i do kilkunastu ustaw komplementarnych, których treść powinna być uwzględniana w Programie. 3. Charakterystyka analizowanego obszaru 3.1 Informacje ogólne Miasto i Gmina Szczytna należy do grupy gmin o charakterze miejsko-wiejskim, jest w tej kategorii jedną z większych gmin województwa dolnośląskiego. Obszar Gminy wynosi km 2 i jest zamieszkały przez mieszkańców ( r.), co plasuje gminę na 38 miejscu pod względem powierzchni oraz na 68 miejscu pod względem liczby mieszkańców w województwie dolnośląskim, spośród gmin wiejskich i miejsko-wiejskich. Gmina składa się jedynie z 8 wsi oraz centralnego ośrodka municypalnego miasta Szczytna, które jest największą i najliczniej zamieszkałą miejscowością gminy a zarazem siedzibą organów władzy samorządowej. Samo miasto liczy ok mieszkańców, tj. ok. 70 % ogółu ludności gminy. Miasto pełni funkcje 7

8 centrum gospodarczo-handlowo-administracyjnego. Obszar gminy Szczytna posiada wysoki stopień zalesienia. Kompleksy leśne występują przede wszystkim w wyższych partiach górskich. Są to głównie lasy szpilkowe i lasy mieszane. Wszystkie kompleksy leśne objęte są strefą ochronną natomiast reliktowe zespoły roślinne, występujące w obrębie torfowisk wysokich, zamknięte są granicami rezerwatu ścisłego (rezerwat: "Torfowisko Pod Zieleńcem"). Kompleksy leśne znajdujące się na południe od miasta Szczytna stanowią część Obszaru chronionego krajobrazu Góry Bystrzyckie i Orlickie, natomiast znajdujące się na północ od miasta stanowią część Parku Narodowego Gór Stołowych bądź jego otuliny. 3.2Położenie administracyjne Administracyjnie gmina Szczytna położona jest w województwie dolnośląskim, powiecie kłodzkim. Gmina jest jedną z większych terytorialnie w swoim powiecie ale zajmuje tylko 8 % obszaru tego dużego powiatu. Gmina należy do typowych gmin miejsko-wiejskich z wyraźnie wykształconym i zdecydowanie dominującym ośrodkiem stołecznym. Gmina liczy 8 miejscowości, zgrupowanych w 7 sołectwach oraz miasto Szczytna. Gmina zajmuje środkową i zachodnią część powiatu kłodzkiego leżącego w południowej części Dolnego Śląska. Gmina od wschodu graniczy z gminą Polanica Zdrój, gminą wiejską Kłodzko oraz z gminą Bystrzyca Kłodzka, od południa niewielki odcinek gminy stanowi również granicę z Republiką Czeską, od zachodu z gminami Duszniki Zdrój, Lewin Kłodzki i na bardzo niewielkim odcinku z gminą Kudowa Zdrój w okolicach Łężyc. Północną granicę stanowi granica z gminą Radków. Jak wspomniano gmina leży w Kotlinie Kłodzkiej, która wchodzi w skład południowej części Dolnego Śląska, który jest krainą historyczno-etnograficzną w południowo-zachodniej Polsce, obejmującą ziemie położone po obu stronach środkowej Odry, pomiędzy okolicami Brzegu Opolskiego a Nysą Łużycką. Dolny Śląsk wchodzi w obręb regionów fizyczno-geograficznych: Sudetów, Niziny Śląskiej, Nizin Śląsko-Łużyckich, Wału Trzebnickiego, Obniżenia Milicko-Głogowskiego, Wzniesień Zielonogórskich. 3.3Położenie geograficzne Omawiany obszar wg regionalizacji fizyczno - geograficznej J. Kondrackiego należy do: Strefy Lasów mieszanych => Prowincji Masywu Czeskiego => Podprowincji Sudety z Przedgórzem Sudeckim => Makroregionu Sudety Środkowe => zasięgiem swym obejmuje środkową część mezoregionów Góry Bystrzyckie i Góry Stołowe. W podziale tym wyróżnia się jeszcze mikroregion Obniżenie Dusznicko-Szczytnieńskie, którego znaczą część obejmuje gmina. Pod względem geograficznym teren gminy położony jest w Sudetach Środkowych i obejmuje fragmenty czterech jednostek: część północna gminy leży w obrębie Gór Stołowych, część zachodnia należy do Obniżenia Dusznicko-Szczytnieńskiego, część południowa leży w obrębie Gór Bystrzyckich, natomiast część wschodnia gminy położona jest w obrębie Kotliny Kłodzkiej. Przez obszar gminy przechodzi wododział - część jej terenu należy do zlewni Morza Bałtyckiego (95 % powierzchni) a część do zlewni Morza Północnego (rejon zachodniej części torfowiska: Torfowisko pod Zieleńcem"). Obniżenie Dusznickie to również część starego szlaku handlowego z rozwiniętym od historycznie osadnictwem. Rozwój cywilizacyjny poszczególnych terenów w dużej mierze uzależniony jest od wymiany gospodarczej i kulturalnej. Położenie geograficzne, szlaki 8

9 handlowe, drogi wodne warunkują wymianę towarów, przemieszczanie się ludności. Trasa pradawnego szlaku handlowego (bursztynowego) prowadziła przez Nachod, Kudowę, Kłodzko z odnogą na Międzylesie, Kłodzko do Wrocławia, Kalisza i nad Bałtyk. 3.4Środowisko naturalne i gleby. Około połowa obszaru gminy leży w obrębie północnej części Gór Bystrzyckich mających w tej części charakter płaskowyżu z mało urozmaiconą morfologią i z niewielkimi deniwelacjami: Ich północne i zachodnie zbocza są strome a doliny niewielkich potoków głęboko wcięte. Średnie wysokości bezwzględne wynoszą od około 750 m n.p.m. do ok. 800 m n.p.m.. Występują tutaj niewielkie kulminacje jak: Góra Wolarz (852,0 m n.p.m.), Kuźnicka Góra (816,2 m n.p.m.), Wilcza Góra (ok. 770,0 m n.p.m.); Zbójnicka Góra (828,3 m n.p.m.), Góra Ptasia (869,7 m n.p.m.), Góra Piekielnica (805,3 m n.p.m.) i Góra Biesiec (832,9 m n.p.m.). Południowo-zachodnia części wierzchowiny ma charakter podmokłego obniżenia, w którym znajduje się rozległe torfowisko-wysokie ( Torfowisko pod Zieleńcem"). Obszar torfowisk obejmuje ha przez co zaliczają się one do największych torfowisk wysokich w Sudetach. Obszar torfowisk objęty jest rezerwatem ze względu na występującą tutaj reliktową (tundrową) szatę roślinną. Doliny rzeczne występujące w obrębie masywu Gór Bystrzyckich są wąskie, głęboko wcięte, o stromych zboczach i nierównych spadkach. Większe deniwelacje widoczne są w obrębie przełomowych dolin Bystrzycy Dusznickiej i Szklanej Wody. Głęboka, przełomowa dolina Bystrzycy Dusznickiej oddziela Góry Bystrzyckie od masywu Gór Stołowych, charakteryzujących się bardzo urozmaiconą rzeźbą morfologiczną, z licznymi skałkami, rumowiskami skalnymi, ostańcami denudacyjnymi i rozcięciami erozyjnymi. Góry Stołowe; południowo - wschodnia część pasma, stanowiąca dolne i środkowe piętro gór, o wysokości bezwzględnej odpowiednio w granicach i m npm. Są to unikalne w Europie, jedyne w Polsce góry płytowe. Odcinek Gór Stołowych występujących na obszarze gminy ograniczony jest z obu stron wyraźnymi krawędziami: na północnym wschodzie krawędzią Radkowa, natomiast na południowym zachodzie krawędzią Batorowa. W obrębie wierzchowiny Gór Stołowych, stanowiącej trzeciorzędową powierzchnię zrównania, wysokości bezwzględne wynoszą średnio od 450 m n.p.m. do 700 m n.p.m. Kulminacje reprezentowane są przez pozostałości najstarszego poziomu zrównania w formie ostańców i grzbietów, często przybierających fantastyczne kształty. Zachodnia część gminy leży na pagórkowatym, mało zróżnicowanym morfologicznie obszarze Obniżenia Dusznickiego z wysokościami bezwzględnymi osiągającymi od ok. 450 m n.p.m. do ok. 580 m n.p.m. Niewielki północno-wschodni fragment obszaru gminy leży w obrębie Kotliny Kłodzkiej. Teren jest tu falisty, pocięty dolinami potoków, o ogólnym nachyleniu ku wschodowi. Współczesne zróżnicowanie morfologiczne terenu związane jest bezpośrednio z budową geologiczną, zarówno z odpornością skał na czynniki erozyjne jak też z tektoniką. Obecny obraz rzeźby terenu powstał w wyniku zachodzących procesów peneplenizacji i diastrofizmu trzeciorzędowego. Występuje mozaika łąk, pastwisk, lasów i w mniejszym stopniu pól uprawnych, przy czym zdecydowanie dominują obszary leśne. Według zasad regionalizacji przyrodniczo-leśnej obszar gminy należy do VII Krainy Sudeckiej, a w jej obrębie do Dzielnicy Sudetów Środkowych (VII.2) i mezoregionu Gór Stołowych i Bystrzyckich (VII.2.g). W mezoregionie tym największe powierzchnie zajmują siedliska BMG (ponad 53%), a także BG i LMG. W porównaniu z pozostałymi mezoregionami Dzielnicy Sudetów Środkowych mezoregion Gór Stołowych i Bystrzyckich charakteryzuje się najwyższą lesistością, wyraźnie uboższymi siedliskami, niższą potencjalną produkcyjnością siedlisk oraz wyraźnie wyższym udziałem drzewostanów świerkowych. 9

10 Według regionalizacji geobotanicznej (Pawłowski) Góry Stołowe wchodzą w skład Podokręgu Sudetów Środkowych, Okręgu Sudetów Zachodnich w Dziale Sudeckim Podprowincji Hercyńsko-Sudeckiej. Podokręg ten traktowany jest jako przejściowy między właściwymi Sudetami Zachodnimi i Sudetami Wschodnimi. O przejściowym charakterze terenu świadczy obecność kilku grup gatunków roślin mających tu swoje wschodnie lub zachodnie granice zasięgów. Zgodnie z najnowszym i najbardziej szczegółowym podziałem regionalnym opartym na kryteriach geobotanicznych (Matuszkiewicz 1993) część gminy leżąca na obszarze Gór Stołowych należy do Podokręgu (G.la.8a) w Okręgu Wewnętrznych Pasm Sudetów Środkowych, który wchodzi do Podkrainy Sudetów Zachodnich, Krainy Sudeckiej, Działu Sudeckiego, Podprowincji hercyńsko-czeskiej, Prowincji subatlantyckiej górskiej. Pod względem zróżnicowania roślinności potencjalnej w stosunku do podokręgów sąsiednich Góry Stołowe wyróżniają się: w stosunku do Gór Bystrzyckich i Orlickich (G.la.Sb) - brakiem grądu, łęgu, kwaśnej dąbrowy i dobrze wykształconego boru wysokogórskiego oraz obecnością specyficznych borów sosnowych. Region gminy w zależności od położenia pokrywają trzy podstawowe rodzaje gleb. Są to gleby górskie występujące jako: gleby brunatne wyługowane, brunatne kwaśne, rzadziej bielicowe, pochodzenia wietrzelinowego, gleby nizinne i wyżynne: bielicowe i brunatne, gleby dolinne, do których zalicza się mady, mady górskie, gleby murszowe, glejowe i mułowe-torfowe. Są to gleby ubogie, niskich klas bonitacyjnych. Ostatni rodzaj gleb występuję wzdłuż cieków powierzchniowych a także w rejonach licznie występujących na obszarze gminy mokradeł górskich o charakterze torfowisk wysokich lub przejściowych. Budowa morfologiczna obszaru gminy ma niewątpliwy wpływ na sposób zagospodarowania terenów gminy. Obszar Gminy generalnie opada z rejonu głównych pasm Gór Stołowych i Orlickich w kierunku wschodnim ku Kotlinie Kłodzkiej. Rejon zachodni gminy stanowi najwyższą część gminy i osiąga rzędne m npm - Rudnik, Wolarz w Górach Bystrzyckich czy Kopa Śmierci 830 m npm w Górach Stołowych. Najniższym punktem gminy są dolne partie miejscowości Wolany osiągające rzędną m npm. Głównym bogactwem gminy są jej siedliska leśne z przeważającym udziałem świerka, w mniejszym stopniu buka, brzozy brodawkowatej oraz niewielkie domieszki klonu, jawora, jesionu, wiązu, olszy czy jarzębiny. Lasy obecnie dość różnią się swym składem od stanu pierwotnego. Jedynie na obszarach rezerwatów przyrody, które znajdują się na obszarze gminy lub bezpośrednio przy jej granicach takich jak Rezerwat Wielkie Torfowisko Batorowskie w Górach Stołowych i Rezerwat Torfowisko pod Zieleńcem, które to rezerwaty florystyczno - leśne chronią różne typy lasów pierwotnych (bukowo-jodłowe) o cechach zespołów naturalnych Budowa geologiczna Szczegółowa budowa geologiczna obszaru gminy przedstawiona jest na arkuszach Szczegółowej Mapy Geologicznej Sudetów w skali l : wydanej przez Państwowy Instytut Geologiczny. Arkusze: Wambierzyce, Duszniki Zdrój, Polanica Zdrój, Szalejów Górny, Lewin Kłodzki, Mostownice, Jeleniów. Obszar gminy Szczytna położony jest w Sudetach w obrębie kilku jednostek geologicznych: -metamorfiku Gór Bystrzyckich i Orlickich, -depresji śródsudeckiej -oraz rowu górnej Nysy. Południowa część gminy leży w obrębie północnej części metamorfiku Gór Bystrzyckich i Orlickich, który budują dwie główne serie skalne: 10

11 -seria suprakrustalna zbudowana z łupków łyszczykowych z wkładkami marmurów, kwarcytów, erlanów i amfibolitów oraz paragnejsów; wiek tej serii określa się na górny proterozoik-starszy paleozoik, -seria infrakrustalna złożona z granitognejsów, występujących w różnych odmianach teksturalnych, najczęściej występują granitognejsy laminowo-oczkowe, pręcikowe i odmiany niewykazujące tekstur kierunkowych, wiek serii określony jest na przełom starszy paleozoik. Na seriach metamorficznych miejscami zalega osadowa pokrywa górnokredowa. Górny cenoman o zmiennej miąższości od 10 do 40 m reprezentowany jest przez utwory sekwencji transgresywnej. Są to zlepieńce podstawowe, piaskowce glaukonitowe, mułowce, wapniste mułowce. W stropowej części tej sekwencji spotyka się liczne skamieniałości małży gruboskorupowych. Piaskowce zaliczane do górnego cenomanu tworzą często kilkumetrowej miąższości, zwięzłe ławice o regularnej, prostopadłościennej bloczności. W związku z tym często określa się je jako dolne piaskowce ciosowe. Utwory turonu o łącznej miąższości kilkuset metrów dzielą się na kilka poziomów litofacjalnych. Najniżej w profilu występują margle krzemionkowo-ilaste poziomu Inoceramus labiatus o miąższości w granicach m. Są to skały drobnoziarniste, silnie skonsolidowane, na świeżych powierzchniach jasnoszare. Wykazują silne spękania pionowe i wyraźną oddzielność poziomą naśladującą uławicenie. Lokalnie występują w nich niewielkie wkładki i soczewki spongiolitów (M. Ziółkowska 1994, 1996). Wyżej leżą utwory drugiego poziomu litofacjalnego turonu. Są to przede wszystkim margle krzemionkowe, mułowce wapniste i piaskowce poziomu Inoceramus lamarcki, których miąższość określa się na około m. Margle i mułowce są ciemnoszare, zwięzłe, nielaminowane, o oddzielności płytowej, czasem silnie zaburzone przez bioturbacje. W obrębie piaskowców wyróżnia się piaskowce subarkozowe oraz arenity sublityczne. Piaskowce są zwięzłe, charakteryzują się pionowym, prostopadłym do uławicenia systemem spękań (ciosem), stąd też określane są jako środkowe piaskowce ciosowe. Piaskowce te zazębiają się z osadami marglistymi i mułowcowymi. W utworach turonu spotyka się liczne skamieniałości. Osady czwartorzędowe reprezentowane są przez utwory glin deluwialnych, często z domieszką rumoszu skalnego, tworzących się na stokach górskich od okresu zlodowacenia północno-polskiego do dzisiaj. Doliny rzeczne wypełnione są holoceńskimi utworami piaszczysto - żwirowymi z często występującymi w nich dużymi głazami i blokami. Obniżenia terenu z licznymi wysiękami i młakami, wypełnione są namułami torfiastymi i torfami. Największe wystąpienie torfów wysokich o powierzchni ok. 2 km 2 znajduje się w okolicy Zieleńca i objęte jest ścisłym rezerwatem ( Torfowisko pod Zieleńcem") Gleby Przydatność rolnicza gleb na terenie gminy nie jest wysoka i zaliczyć je można raczej do gleb mało zasobnych lub ubogich, co odbija się na jakości tak siedlisk leśnych jak i warunkach uprawowych. Są to gleby górskie występujące jako: gleby brunatne wyługowane, brunatne kwaśne, rzadziej bielicowe, pochodzenia wietrzelinowego, gleby nizinne i wyżynne: bielicowe i brunatne, oraz gleby dolinne, do których zalicza się mady, mady górskie, gleby murszowe, glejowe i mułowotorfowe - pokryte piaskami i żwirami lodowcowymi i glinami zwałowymi. W zasięgu masywów górskich obejmujących całą zachodnią część obszaru dominują gliny stokowe wytworzone ze zwietrzelin utworów metamorficznych, których granicę wyznacza obszar Kotliny Kłodzkiej. Mady rzeczne pokrywają obniżenia rzek głównie Bystrzycy Dusznickiej ale również Kamiennego Potoku, Czerwonej Wody i ich większych dopływów. W części obszaru głównie pod lasami występują też gleby słabo wykształcone na zwietrzelinach 11

12 kamienisto-szkieletowych skał metamorficznych Pod względem rolniczej przydatności występuje kompleks zbożowy górski oraz owsiano-ziemniaczany i owsiano-pastewny. Klasy gruntów ornych na obszarze gminy przedstawią się następująco: Przybliżony udział klas gruntów na terenie gminy w % I II III a III b I V a IV b V VI VI z Razem % Z powyższej tabeli wynika, że na obszarze gminy występuje niezbyt duży odsetek gruntów ornych. Dodatkowo przeważają grunty klas niskich co sprawia, że w gminie panują raczej słabe warunki dla rozwoju dużych gospodarstw rolnych nastawionych na uprawę. Przybliżony udział klas użytków zielonych na terenie gminy w % I II III IV V VI razem % Z powyższej tabeli wynika, że na obszarze gminy występuje stosunkowo znaczny odsetek użytków zielonych, wśród których przeważają grunty klas niższych. Duża powierzchnia użytków zielonych daje dobre warunki dla hodowli bydła. 3.5Klimat Klimat charakterystyczny dla Sudetów Środkowych wyraża się charakterem przejściowym między morskim a kontynentalnym, rozkład temperatur ściśle zależy od wysokości terenu oraz ekspozycji stoków. Zima trwa średnio tygodni, okres wegetacyjny ok. 27 tygodni. Opady w kotlinach wynoszą l 000 mm, na grzbietach górskich ponad l 100 mm. Zlewnia Bystrzycy Dusznickiej położona jest w strefie klimatu górskiego Sudetów, dzielnicy Subregionu Kotliny Kłodzkiej. Specyficzny jest tu topoklimat kotlin śródgórskich, charakteryzujący się złagodzeniem ostrych cech klimatu górskiego. Występują tu łagodne zimy i mniej upalne lata niż na przedgórzu Sudeckim. Najcieplejszym miesiącem jest lipiec (średnia T o C VII w Dusznikach 15,40 o C), zarazem obfitującym w największą ilość opadów. Najzimniejszym miesiącem w roku jest styczeń (średnia w Kłodzku - minus 3,20 o C). W styczniu notuje się największe opady śnieżne okresu zimowego. Liczba dni poniżej 0 o C wynosi 50 dni. Góry Stołowe charakteryzują się klimatem umiarkowanym wilgotnym i stanowią enklawę wśród obszarów z klimatem wilgotnym. Średnia wilgotność powietrza dla stacji Duszniki w okresach i wynosiła % prężności pary wodnej: 11,3 milibara. Warunki hydrologiczne zlewni uzależnione są od czynników klimatycznych: - wielkości zasilania meteorycznego (wszelkie formy opadów) - wielkości strat na parowanie i ewapotranspirację Istotnym elementem mającym wpływ na funkcjonowanie systemu hydrologicznego jest wododziałowe położenie. Fakt ten ma podstawowe znaczenie na zasoby odnawialne. Mogą one być odnawiane jedynie z opadów atmosferycznych. W rozkładzie opadu w ciągu roku wyraźnie przeważa zasilanie w okresie letnim (V-X) nad zasilaniem w okresie zimowym. Suma opadów w poszczególnych miesiącach letnich (maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień) często przekracza 100 mm. Najniższe sumy opadów notuje się w grudniu, styczniu i lutym, przy czym jest to w większości opad śnieżny, który w trakcie trwania ujemnych temperatur nie daje bezpośredniego zasilania wód podziemnych podłoża i wód powierzchniowych cieków. 12

13 Duże dysproporcje w opadach obserwuje się pomiędzy półroczami letnim i zimowym. Inną cechą opadów jest ich zróżnicowanie przestrzenne gdzie na stokach dowietrznych występują opady wyższe nawet o 200 mm w skali roku. Innym elementem są opady śnieżne, które mogą zatrzymywać się na obszarze zlewni kilka miesięcy (do kwietnia), następnie przy sprzyjających warunkach w wyniku powolnego topnienia odnawiają zasoby wodne wód podziemnych Tab. Średnie roczne temperatury powietrza na obszarze przylegającym do gminy Szczytna. Miejscowość I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII Rok Duszniki Zdr. -3,1-3,6 0,3 5,0 10,2 14,0 15,7 14,8 11,2 7,0 2,3-0,3 6,1 Kłodzko -2,2-2,9 1,4 6,5 11,6 15,4 17,0 16,1 12,4 8,1 3,4 0,8 7,3 Kudowa Zdr. -2,6-3,0 1,2 6,2 11,3 15,2 16,7 15,6 11,8 7,4 3,0 0,3 6,9 20 Średnie roczne temperatury powietrza stacja Duszniki Zdr. -2,3-3,0 1,1 6,0 11,2 15,1 16,8 15,8 12,1 7,6 3,2 0,6 7, I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII Tab. Sumy miesięczne (mm) opadów atmosferycznych ( ) Miejscowość I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII Rok Duszniki Zdr Kudowa Zdr Polanica Zdr Duszniki Zdr. Kudowa Zdr. Polanica Zdr I III V VII IX XI Powyższy wykres ilustruje znacznie wyższe sumy opadów miesięcznych występujących na obszarze Obniżenia Dusznickiego w porównaniu ze stacjami bezpośrednio graniczącymi z obszarem gminy Parowanie terenowe Istotnym zagadnieniem jest również w bilansie wodnym wielkość parowania terenowego. Parowanie wg Atlasu Hydrologicznego Polski określone metodą Konstatinowa przeciętnie w ciągu roku wynosi mm, przy czym na półrocze letnie przypada mm a na zimowe 110 mm. Są to wartości średnie tak więc wartości rzeczywiste w zależności od stanu pogody w danym roku mogą się zmieniać w dużym zakresie. 13

14 3.5.2Wiatry Bardzo istotnym elementem klimatu, wpływającym na rozprzestrzenianie się zanieczyszczeń jest wiatr. Dominującym kierunkiem dla Szczytnej i okolic jest sektor zachodni (SWW, W, SSW), na który przypada ok. 36 % ogólnej sumy wiatrów. Na wiatry z kierunków zachodnich przypada od 17% do 20%. Średnia roczna prędkość wiatru wynosi od 3 do 3,5 m/s. Bezwietrznych jest średnio 10 do 15% dni w roku. Tab. Częstość (%) kierunków wiatru i cisz w Dusznikach Zdr ( ) m-c N NE E SE S SW W NW C I 7,4 5,7 1,8 1,1 15,3 26,9 6,2 2,7 32,9 II 9,1 7,6 2,9 1,4 10,7 28,3 9,3 2,4 28,3 III 15,2 12,9 1,7 1,0 10,6 20,5 6,2 1,7 30,2 IV 13,0 8,1 1,2 1,5 9,9 24,5 6,0 3,1 32,7 V 15,3 10,1 1,3 0,8 8,8 19,6 6,6 1,8 35,7 VI 12,5 6,2 1,4 1,5 8,4 16,5 10,8 4,8 37,9 VII 8,7 4,7 1,3 0,8 7,0 21,7 11,3 2,5 42,0 VIII 5,3 2,7 1,3 0,9 7,4 23,7 11,1 3,9 43,7 IX 6,6 3,5 2,5 1,4 8,7 26,3 12,1 1,9 37,0 X 8,3 4,0 0,6 0,9 8,5 27,1 11,7 1,4 37,5 XI 9,2 6,6 2,0 0,9 9,4 24,6 9,2 1,3 36,8 XII 6,4 4,9 2,0 0,9 8,3 31,2 6,1 2,2 38,0 3.6Otoczenie terytorialne i powiązania z innymi ośrodkami Otoczenie terytorialne Gminy Szczytna istotnie wpływa na warunki jego funkcjonowania. Szczytna jest położona w południowej części województwa dolnośląskiego, w zachodniej części subregionu kłodzkiego. Od zachodu graniczy z miastem Duszniki Zdrój, gminą Lewin Kłodzki i na niewielkim odcinku z miastem Kudowa Zdrój, od północy z gminą Radków, od wschodu z gminą Kłodzko i miastem Polanicą Zdrój, od południa na krótkim odcinku z gminą Bystrzyca Kłodzka oraz z Republiką Czeską. Gmina Szczytna jest połączona dobrym układem komunikacyjnym (kolejowym i drogowym) z dużymi ośrodkami miejskimi przede wszystkim Kłodzkiem i Wrocławiem oraz sąsiednimi gminami poprzez sieć dróg lokalnych, co stwarza możliwości codziennego przemieszczania się ludności np. do szkół lub zakładów pracy położonych w miejscowościach sąsiednich. Miejscowości zwłaszcza w środkowej części gminy znajdują się w zasięgu stosunkowo dogodnych połączeń komunikacji międzymiastowej oraz drogowych i częściowo kolejowych. Wymienione wyżej ośrodki są stosunkowo łatwo osiągalne dobrą jak na warunki polskie siecią dróg, w tym niektóre z nich ponadregionalną drogą krajową nr 8 biegnącą z Wrocławia do Republiki Czeskiej poprzez drogowe przejście graniczne Kudowa Zdrój Słone. Transport kolejowy o charakterze lokalnym realizowany jest na przebiegającej symetrycznie przez gminę magistrali kolejowej II rzędu relacji Kłodzko Główne - Kudowa, przez co Szczytna posiada dobre i szybkie połączenia kolejowe ze wszystkimi liczącymi się ośrodkami miejskimi w kraju. Czynne są również w sąsiadujących gminach inne lokalne drogowe (Tłumaczów) i turystyczne przejścia graniczne (Cihalka, Czermna, Masarykova Chata, itp.). Poprzez układ dróg krajowych i linię kolejową PKP gmina Szczytna połączona jest dogodnie z sąsiednimi gminami, głównymi ośrodkami regionu jak Kłodzko, Nowa Ruda, Wałbrzych i stolicą całego makroregionu południowo - zachodniego Wrocławiem. 14

15 3.7Analiza zagospodarowania przestrzennego Gminy 3.7.1Formy użytkowania terenów Powierzchnia geodezyjna Gminy wynosi ha. Znaczny jest udział gruntów leśnych oraz zadrzewień i zakrzywień, ogółem obszary leśne stanowią aż 62.7 %, następny duży udział w zagospodarowaniu przestrzennym gminy mają użytki rolne ok. 32,2 %. Pozostałe obszary zajmują tereny zurbanizowane (m. Szczytna) drogi, obiekty infrastrukturalne. Zagospodarowanie przestrzenne gminy implikuje jej budowa morfologiczna. Lasy, które stanowią olbrzymi, jak na warunki krajowe, odsetek przestrzeni gminy zajmują rozległe górskie partie pasm gór Bystrzyckich i Stołowych. Kierunki użytkowania gruntów w Szczytnej szczegółowo przedstawia tabela. Tab. Użytkowanie gruntów według granic administracyjnych (ogółem w ha, wg SP w Kłodzku ). Wyszczególnienie Powierzchnia Razem Grunty orne Użytki rolne Sady Łąki Pastwiska Lasy i grunty leśne Pozostałe grunty i nieużytki W hektarach Województwo Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Wykres. Struktura użytkowania gruntów w gminie Szczytna Użytkowanie gruntów według granic administracyjnych (ogółem w ha). 32,21% 62,70% 5,09% Użytki rolne Pozostałe grunty i nieużytki lasy Po za tym Szczytna charakteryzuje się nieznacznym udziałem terenów zainwestowanych w ogólnej powierzchni Gminy. Grunty zabudowane, zurbanizowane i nieużytki stanowią 5 % powierzchni. Do najbardziej zainwestowanych jednostek należą największe miejscowości: Szczytna, w dużo mniejszym stopniu Wolany i Niwa. Miejscowości te należą również do najgęściej zaludnionych z pewną ilością usług i drobną wytwórczością. Tereny wytwórcze koncentrują się więc głównie w centralnym ośrodku regionu - mieście Szczytna. 15

16 W strukturze użytkowania terenów stosunkowo znaczącą pozycję zajmują tereny komunikacyjne około 3,2 % - głównie ze względu na tereny zajęte przez drogi i linię kolejową. Większość terenów niezainwestowanych koncentruje się na obszarach chronionych gminy, głównie PNGS i wysokich partii górskich. Użytki rolne zajmują ok. 32,2 %, w tym grunty orne stanowią 48.7 %, duży odsetek stanowią łąki 28,5 % i pastwiska 22,4 %, niewiele jest natomiast sadów ok. 0,3 % powierzchni. Wody powierzchniowe płynące i stojące, głównie Bystrzyca Dusznicka i jej dopływy zajmują ok. 0,2 %. Wykres. Struktura użytkowania gruntów rolnych Użytkowanie gruntów rolnych 48,74% 0,31% 22,41% 28,53% Grunty orne Sady Łąki Pastwiska Struktura użytkowania gruntów w gminie jest zdecydowanie odmienna do struktury ich użytkowania w całym województwie. Zauważyć można znacznie wyższy odsetek gruntów leśnych, znacznie wyższy jest odsetek gruntów pod łąkami i pastwiskami, niższy jest natomiast odsetek gruntów ornych, zainwestowanych jak i nieużytków. Tabela pośrednio uwidacznia wybitne turystyczne i krajoznawcze walory gminy. Wykorzystanie rolnicze gleb wskazuje, iż zdecydowanie priorytetowym kierunkiem powinna być hodowla przeważnie bydła i owiec na co wskazuje odsetek powierzchni pastwisk - 8,9 % i łąk - 7 %. Te zasoby środowiska przyrodniczego były trwałą podstawą rozwoju w przeszłości funkcji rolniczej obszaru oraz stwarzają możliwości znaczącej roli tej funkcji w perspektywie. W przeszłości głównym użytkownikiem areału były państwowe gospodarstwa rolne, reprezentowane przez Państwowy Ośrodek Hodowli Zarodowej w Szczytnej, spółdzielnie produkcyjne w Słoszowie, Niwie i Szczytnej. W gminie działały też 373 indywidualne gospodarstwa rolne. Obecną strukturę gospodarstw rolnych przedstawia tabela. Grupa obszarowa wg ilości ha Liczba gospodarstw Ogółem ha ha ha i więcej 11 16

17 3.8 Uwarunkowania demograficzne Dla całego środowiska naturalnego istotnym jest, jak kształtuje się sytuacja demograficzna na danym terenie. Ogólna ilość mieszkańców gminy, sytuacja gospodarcza i jej koniunktura, ilość podmiotów gospodarczych, zamożność mieszkańców itd. ma wpływ na pośrednią i bezpośrednią ilość wytwarzanych w danej społeczności odpadów, ilości generowanych ścieków czy obciążeń dotyczących powietrza atmosferycznego. Wg informacji z urzędu miasta i gminy Szczytna gminę zamieszkuje 7616 osób ( r.). Dla scharakteryzowania sytuacji demograficznej w gminie na tle powiatu i województwa posłużono się dostępnymi danymi zawartymi w roczniku statystycznym z 2003 roku (dane dotyczące gminy Szczytna uzyskane z UMiG nie pokrywają się z danymi Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego). Tabela. Ludność (WUS 2003) Wyszczególnienie Ogółem Mężczyźni Kobiety Na 1 km 2 Kobiety na 100 mężczyzn Ludność w wieku nieprodukcyjnym na 100 osób w wieku produkcyjnym Województwo ,6 108,1 56,9 Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Gęstość zaludnienia w gminie jest wyższa niż przeciętna na obszarach wiejskich i jest znacznie niższa od średniej ogólnokrajowej. Przeciętna ogólnokrajowa wynosi ok. 123 osoby na 1 km 2 powierzchni kraju, natomiast w gminie Szczytna wynosi 55 M/km 2. Jest to jedna z najniższych gęstości zaludnienia w całym województwie dolnośląskim, trzykrotnie niższa od średniej wojewódzkiej. Gęstość zaludnienia gmin przyległych różni się znacząco gdyż są to gminy o charterze miejskim. Pozostałe parametry charakterystyczne odpowiadają średniej w powiecie jak i województwie. Największą miejscowością gminy jest oczywiście miasto Szczytna (ok osób wg WUS) leżąca w centralnej części gminy, następnie wsie Wolany powyżej 500 mieszkańców, mieszkańców posiadają wsie Łężyce i Niwa, mieszkańców ma tylko 1 wieś. Pozostałe wsie to małe jednostki osadnicze liczące poniżej 200 mieszkańców, z tego 1 poniżej 20 mieszkańców. Tabela. Struktura ludności w przedziałach wiekowych na tle województwa i powiatu (WUS 2003) Wyszczególnienie Ogółem Przedprodukcyjny Razem Produkcyjny Poprodukcyjny Województwo Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Struktura ludnościowa w gminie różni się od struktury całego powiatu jak i województwa w niewielkim zakresie. Dość znaczne różnice można zauważyć w odsetku osób w wieku poprodukcyjnym gdzie udział tej kategorii 17

18 wiekowej jest niższy o ok. 1,5 % od średniej wojewódzkiej i niższy niemal o 2,5 % od średniej w powiecie. Korzystna jest również relacja liczby kobiet do liczby mężczyzn znacznie różniąca się od średniej wojewódzkiej i krajowej. Gęstość zaludnienia (średnia) jest dużo niższa niż średnia w województwie i również nieco niższa od średniej dla terenów wiejskich. Udział ludności w wieku produkcyjnym jest równy przeciętnej w województwie i nieco niższy niż w powiecie. Tabela. Migracje ludności (wg WUS 2003) Napływ Odpływ Saldo migracji Wyszczególnienie Razem Z miast Ze wsi Z zagranicy Razem Z miast Ze wsi Z zagranicy Ogółem Na 1000 ludności Województwo ,7 Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Migracje ludności przedstawiają się podobnie na tle całego województwa i powiatu, choć powiat ma tu mniej korzystnie relacje. Gmina ma niewielkie, ale ujemne saldo migracji, co nie pozwala wyciągać jakiś ogólniejszych wniosków. Ogólnie można stwierdzić, że gmina nie jest objęta szczególnymi migracjami a trwałość zasiedlenia pozostaje na niezmienionym poziomie. W zasadzie saldo migracji jest niższe, w porównaniu z powiatem ale wyższe od reszty województwa, świadczy to o względnie korzystnym postrzeganiu gminy Szczytna jako miejsca zamieszkania względem innych miejscowości w powiecie. Migracja ujemna jest niekorzystna, ponieważ z reguły większość osób migrujących na stałe z Gminy to osoby z wyższym i średnim wykształceniem lub zdobywające to wykształcenie Tabela. Ruch naturalny ludności (wg WUS 2003) Wyszczególnienie Małżeństwa Urodzenia żywe Zgony Przyrost naturalny Małżeństwa Urodzenia żywe Zgony Przyrost naturalny W liczbach bezwzględnych Na 1000 ludności Województwo ,7 8,4 9,5-1,1 Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Gmina charakteryzuje się, ujemnym przyrostem naturalnym oraz ujemnym (nieznacznym) saldem migracji. Przyrost naturalny jest stale ujemny co jest zjawiskiem ogólnopolskim z demograficznego punktu widzenia niekorzystnym. W ciągu dekady może ubyć ok. 200 osób co odpowiada wielkościowo przeciętnej wsi w gminie. Jest to zjawisko niekorzystne mogące mieć poważny wpływ na rozwój całego miasta i gminy, niemniej jednak jest to zależne od kondycji całego społeczeństwa. Według prognoz demograficznych regres będzie się pogłębiał w najbliższych 20 latach, zjawiska wyludniania się gmin będą więc się nasilać. Dla odwrócenia lub zahamowania tej tendencji potrzebny jest korzystny wizerunek gminy, który będzie przyciągał nowych mieszkańców. 18

19 3.9Uwarunkowania infrastrukturalne Uwarunkowania infrastrukturalne stanowią często o sposobie i standardzie życia. Podział ludności na miejską i wiejską wymusza m.in. sposoby ogrzewania mieszkań i indywidualnych gospodarstw. Taki układ decyduje też (oprócz uwarunkowań geograficznych związanych z dostępnością do wszystkich terenów zamieszkałych czy terenów przez, które prowadzone będą infrastrukturalne inwestycje liniowe) o sposobach rozwiązywania problemów dotyczących gospodarki ściekowej czy wodnej. Miasto to także nastawienie na większą konsumpcję, czyli powstanie większej ilości odpadów oraz ich inna morfologia. Warunki ogólnie nazywane cywilizacyjnymi, czyli dostęp do gazu, energii elektrycznej, sieci wodociągowej czy kanalizacyjnej składają się na szereg czynników warunkujących generowanie źródeł problemów w środowisku z jednej strony, a z drugiej przy pomocy tych samych mediów, pozwalają rozwiązywać problemy w sposób bardziej zorganizowany i bezpieczniejszy dla środowiska naturalnego. Dla prób uchwycenia tego rodzaju wskaźników ważnych w analizie zagadnienia, zebrano w tabelach charakterystyczne liczby dotyczące tych zagadnień. Tabela. Wodociągi i kanalizacja (wg WUS 2003) Wyszczególnienie Sieć w km Połączenia prowadzące do budynków mieszkalnych Wodociągowej Kanalizacji Wodociągowej Kanalizacji Woda dostarczona gospodarstwom domowym Ścieki odprowadzane siecią kanalizacyjną Województwo 12333,9 5573, Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Wodociągi: Liczba mieszkańców korzystających z wodociągu 5895 osoby co daje wskaźnik 76,63 % Długość sieci wodociągowej 66 km Ilość ujęć wody 8 Zużycie wody m 3 /rok Q śr = 1562,2 m 3 /d Q maks = 2213,0 m 3 /d przy maksimum godzinowym Q maksh =145,9 m 3 /h; Wydajność ujęć 1850 m 3 /d (bez ujęcia przy ul. Zacisze - Qd = 1850 m 3 /d) Średnie zużycie na mieszkańca 31,0 m 3 /rok Struktura zużycia wody: - gospodarstwa domowe m 3 /rok 76,78 % - przemysł m 3 /rok 5,69 % - inne m 3 /rok 17,63 % Stopień zwodociągowania miasto - 90 % wieś 43 % Kanalizacja: Długość sieci kanalizacyjnej 20,5 km Długość sieci kanalizacji ogólnospławnej 0,0 km Liczba oczyszczalni ścieków 0 (ścieki odprowadzane są do oczyszczalni w Polanicy) 19

20 Udział gospodarstw domowych i zakładów przemysłowych podłączonych do sieci - 35 % Wydajność oczyszczalni: - Polanica m 3 /d Tabela. Ludność korzystająca z energii elektrycznej i gazowej (wg WUS 2003). Wyszczególnienie Sieć rozdzielcza Gaz Energia elektryczna Połączenia Odbiorcy Zużycie w dam 3 Odbiorcy Zużycie w prowadzące MW do budynków mieszkalnych Województwo Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Niezbyt wysoki procent ludności korzystającej z gazu ziemnego do celów grzewczych na terenach o walorach wybitnie ekologicznych będzie decydował o dalszej konieczności rozwoju sieci przesyłowej gazu na obszarze gminy. Dotyczy to głównie samej Szczytnej oraz miejscowości Wolany, Złotno Uwarunkowania gospodarcze Każde przedsięwzięcie inwestycyjne wymaga znacznych nakładów finansowych. Przedsięwzięcia, które trzeba realizować w ochronie środowiska również ich wymagają, a jednocześnie nie jest dla nich widoczny efekt zwrotu, jak przy każdym przedsięwzięciu tzw. końca rury. Nie sposób realizować te przedsięwzięcia bez swoich środków finansowych, które w większości przypadków muszą stanowić wkład własny przy poszukiwaniu pieniędzy z różnych źródeł finansowania. Poniżej, w tabelach, przedstawiono sytuację, w jakiej znajduje się samorząd gminy. Korzystając z danych Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego uwidoczniono dochody i wydatki budżetu powiatu, dochody i wydatki budżetów gmin oraz zarejestrowane podmioty gospodarcze wg REGON w gminie i powiecie kłodzkim. Zasobność tych budżetów oraz ilość podmiotów gospodarczych prowadzących działalność, ich wielkość, a tym samym możliwość generowania nowych miejsc pracy, będzie decydowała o zasobności kieszeni podatnika indywidualnego. Ta z kolei ma bardzo duży wpływ na możliwość przeprowadzania reform społecznych mających na celu przeniesienie kosztów, np. zaopatrzenia w wodę, oczyszczania ścieków czy gospodarki odpadami, na jego faktycznego wytwórcę. Można, bowiem z dużą dozą prawdopodobieństwa, stwierdzić, że w obecnej sytuacji gospodarczej największym wytwórcą obciążeń dla środowiska nie jest anonimowe miasto czy powiat, ale każdy członek społeczności i to on w swojej działalności nie tylko w zakładzie pracy, ale też w swoim gospodarstwie domowym przysparza środowisku najwięcej problemów i obciążeń. Możliwość prowadzenia działalności gospodarczej z preferencjami związanymi z podatkami lokalnymi daje większą szansę na osiągnięcie przychodów, które można przeznaczyć na rozwiązywanie problemów środowiska naturalnego. Jak w poprzednich przypadkach poniżej zebrano dane mające odzwierciedlić potencjalne rozwiązywanie problemów finansowych przy poszukiwaniu środków na realizację Planu i Programu. Tabela. Dochody budżetu gminy na tle województwa i powiatu (wg WUS 2003) 20

21 Wyszczególnienie Ogółem W tym Razem Dochody własne W tym podatek Od Dochodowy nieruchomości od osób Subwencje ogólne Dotacje z budżetu państwa Ogółem na 1 mieszkańca w zł fizycznych W tysiącach złotych Województwo , , , , , ,6 1719,94 Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Dochody gminy w przeliczeniu na 1 mieszkańca są znacznie niższe od dochodów gmin na obszarze całego powiatu kłodzkiego i raczej niskie jak na gminy o stosunkowo dużym centralnym ośrodku administracyjno-usługowo-przemysłowym. Dochody te są też sporo niższe od dochodów uzyskiwanych przeciętnie w gminach województwa dolnośląskiego. Powoduje to, że ogólne dochody gminy są również stosunkowo niskie natomiast potrzeby w zakresie inwestycji infrastrukturalnych są duże. Tabela. Wydatki budżetowe (wg WUS 2003) Wyszczególnienie Ogółem W tym Dotacje Świadczenia na rzec osób fizycznych Wydatki bieżące jednostek budżetowych Razem W tysiącach złotych W tym wynagrodzenia Wydatki majątkowe Razem W tym inwestycje Województwo , , , , , , ,1 Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Tabela. Wydatki budżetów gmin według działów (wg WUS 2003) Wyszczególnienie Ogółem Gospodarka komunalna i ochrona środowiska Gospodarka mieszkaniowa W tym Oświata i wychowanie W tysiącach złotych Kultura i ochrona dziedzictwa narodowego Ochrona zdrowia i opieka społeczna Ogółem na 1 mieszkańca w zł Województwo , , , , , ,1 1817,93 Powiat Kłodzko Miasto i gmina Szczytna Tabela. Podmioty gospodarki narodowej zarejestrowane w KRUPGN REGON (wg WUS 2003) Wyszczególnienie Ogółem Przemysł Budownictwo Handel i Naprawy W tym Transport, gospodarka magazynowa i łączność Obsługa nieruchomości i firm, nauka Ochrona zdrowia i opieka społeczna Województwo Powiat Kłodzko

PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE

PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE Załącznik do Uchwały Rady Gminy nr XXII/170/2004, z dnia 24.06.2004 r. Gmina Michałowice PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA GMINY

Bardziej szczegółowo

Rozdział 03. Ogólny opis gminy

Rozdział 03. Ogólny opis gminy ZZAAŁŁO ŻŻEENNIIAA DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE MIIAASSTTAA DDĘĘBBIICCAA Rozdział 03 Ogólny opis gminy X-2796.03

Bardziej szczegółowo

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA SPIS TREŚCI Wstęp.. 8 I UWARUNKOWANIA PONADLOKALNE 9 1 UWARUNKOWANIA LOKALIZACYJNE GMINY. 9 1.1 Cechy położenia gminy 9 1.2 Regionalne uwarunkowania przyrodnicze 10 1.3 Historyczne przekształcenia na terenie

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka Gminy Prudnik

Charakterystyka Gminy Prudnik AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE W GMINIE PRUDNIK Część 03 Charakterystyka Gminy Prudnik W 835.03 2/8 SPIS TREŚCI 3.1 Charakterystyka Gminy

Bardziej szczegółowo

Rozdział 03. Ogólny opis gminy

Rozdział 03. Ogólny opis gminy ZZAAŁŁO śśeenniiaa DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE GMIINNYY SSTTRRZZEELLCCEE OPPOLLSSKIIEE Rozdział 03 Ogólny opis

Bardziej szczegółowo

AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE. Charakterystyka miasta

AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE. Charakterystyka miasta AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE Część 03 Charakterystyka miasta Katowice W-880.03 2/9 SPIS TREŚCI 3.1 Źródła informacji

Bardziej szczegółowo

PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO SPIS TABLIC:

PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO SPIS TABLIC: SPIS TABLIC: Tablica 1 Prognoza demograficzna dla województwa pomorskiego na lata 2005 2030... 76 Tablica 2 UŜytki rolne w województwie pomorskim wg klas bonitacyjnych gleb w 2000 r.... 90 Tablica 3 Warunki

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z geografii dla uczniów klasy III I semestr podręcznik Planeta Nowa 3

Wymagania edukacyjne z geografii dla uczniów klasy III I semestr podręcznik Planeta Nowa 3 Wymagania edukacyjne z geografii dla uczniów klasy III I semestr podręcznik Planeta Nowa 3 Na ocenę dostateczną uczeń powinien opanować następujące zagadnienia z działów: 1. Środowisko przyrodnicze Polski

Bardziej szczegółowo

7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA

7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA 7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA Porównanie gminy Krzeszyce z gminami ościennymi pod względem występowania zagrożeń środowiska (stan na 1996 r.) Lp. Gmina PA

Bardziej szczegółowo

DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ (1971-1995)

DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ (1971-1995) Słupskie Prace Geograficzne 2 2005 Dariusz Baranowski Instytut Geografii Pomorska Akademia Pedagogiczna Słupsk DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ

Bardziej szczegółowo

KONSULTACJE SPOŁECZNE Projekt nowej Lokalnej Strategii Rozwoju na lata 2014-2020 ANALIZA SWOT + CELE

KONSULTACJE SPOŁECZNE Projekt nowej Lokalnej Strategii Rozwoju na lata 2014-2020 ANALIZA SWOT + CELE Spotkania konsultacyjne współfinansowane są przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, Europa inwestująca w obszary wiejskie w ramach działania 19 Wsparcie dla Rozwoju Lokalnego

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY WE WROCŁAWIU Powierzchnia w km² 293 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 2167 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto WROCŁAW LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY W RZESZOWIE Powierzchnia w km² 46 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1374 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto PRZEMYŚL LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

Miasto ZIELONA GÓRA WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W ZIELONEJ GÓRZE. Powierzchnia w km² 58 2014. Województwo 2014 56,8

Miasto ZIELONA GÓRA WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W ZIELONEJ GÓRZE. Powierzchnia w km² 58 2014. Województwo 2014 56,8 URZĄD STATYSTYCZNY W ZIELONEJ GÓRZE Powierzchnia w km² 58 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 2038 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Miasto ZIELONA GÓRA Województwo 2014 LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY W BIAŁYMSTOKU Powierzchnia w km² 102 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 2893 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Miasto BIAŁYSTOK Województwo 2014 LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM. z dnia 28 sierpnia 2014 r.

UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM. z dnia 28 sierpnia 2014 r. UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM z dnia 28 sierpnia 2014 r. w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Grodzisk Wielkopolski

Bardziej szczegółowo

Miasto SIEDLCE WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W WARSZAWIE. Powierzchnia w km² 32 2014. Województwo 2014 61,4

Miasto SIEDLCE WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W WARSZAWIE. Powierzchnia w km² 32 2014. Województwo 2014 61,4 URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE Powierzchnia w km² 32 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 2404 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto SIEDLCE LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

Miasto BYTOM WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W KATOWICE. Powierzchnia w km² 69 2014. Województwo 2014 58,2

Miasto BYTOM WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W KATOWICE. Powierzchnia w km² 69 2014. Województwo 2014 58,2 URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICE Powierzchnia w km² 69 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 2481 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto BYTOM LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU W

Bardziej szczegółowo

Miasto TYCHY WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W KATOWICE. Powierzchnia w km² 82 2014. Województwo 2014 58,2

Miasto TYCHY WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W KATOWICE. Powierzchnia w km² 82 2014. Województwo 2014 58,2 URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICE Powierzchnia w km² 82 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1572 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto TYCHY LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU W

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY W GDAŃSKU Powierzchnia w km² 43 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 2160 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto SŁUPSK LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU W

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI

WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI Powierzchnia geodezyjna województwa kujawsko-pomorskiego według stanu w dniu 1 I 2011 r. wyniosła 1797,1 tys. ha, co stanowiło 5,7 % ogólnej powierzchni

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Piekary Śląskie Powierzchnia w km2 w 2013 r. 40 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1429 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 58022 57502 57148 Ludność w wieku

Bardziej szczegółowo

Budżety jednostek samorządu terytorialnego w województwie lubuskim w 2011 r.

Budżety jednostek samorządu terytorialnego w województwie lubuskim w 2011 r. UWAGI OGÓLNE Niniejsze opracowanie zawiera informacje o dochodach, wydatkach i wynikach budżetów jednostek samorządu terytorialnego w województwie lubuskim w 2011 r. przygotowane na podstawie sprawozdań

Bardziej szczegółowo

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012 r.

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012 r. mld zł GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Regionalnych i Środowiska Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012

Bardziej szczegółowo

Miasto: Zielona Góra. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 58. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1021470 55,4

Miasto: Zielona Góra. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 58. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1021470 55,4 Miasto: Zielona Góra Powierzchnia w km2 w 2013 r. 58 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 2030 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 118950 119023 118405 Ludność w wieku

Bardziej szczegółowo

Miasto: Kielce. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 110. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1268239 59,0 53,3 57,1 59,2

Miasto: Kielce. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 110. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1268239 59,0 53,3 57,1 59,2 Miasto: Kielce Powierzchnia w km2 w 2013 r. 110 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1823 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 202450 200938 199870 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Wrocław Powierzchnia w km2 w 2013 r. 293 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 2159 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 630691 631188 632067 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Łomża Powierzchnia w km2 w 2013 r. 33 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1920 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 63240 62812 62711 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Jelenia Góra. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 109. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 2909997 55,8

Miasto: Jelenia Góra. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 109. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 2909997 55,8 Miasto: Jelenia Góra Powierzchnia w km2 w 2013 r. 109 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 751 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 84015 82846 81985 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Dąbrowa Górnicza Powierzchnia w km2 w 2013 r. 189 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 657 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 126079 124701 123994 Ludność w

Bardziej szczegółowo

Miasto: Olsztyn. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 88. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1446915 54,6 48,8 51,9 53,7

Miasto: Olsztyn. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 88. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1446915 54,6 48,8 51,9 53,7 Miasto: Olsztyn Powierzchnia w km2 w 2013 r. 88 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1978 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 175388 174641 174675 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Rzeszów. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 117. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 2129294 57,1 50,1 52,6 54,6

Miasto: Rzeszów. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 117. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 2129294 57,1 50,1 52,6 54,6 Miasto: Rzeszów Powierzchnia w km2 w 2013 r. 117 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1574 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 179199 182028 183108 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Elbląg Powierzchnia w km2 w 2013 r. 80 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1540 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 124883 123659 122899 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Poznań Powierzchnia w km2 w 2013 r. 262 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 2092 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 555614 550742 548028 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Częstochowa Powierzchnia w km2 w 2013 r. 160 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1455 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 237203 234472 232318 Ludność w wieku

Bardziej szczegółowo

GMINA MICHÓW PAKIET INFORMACYJNY

GMINA MICHÓW PAKIET INFORMACYJNY GMINA MICHÓW PAKIET INFORMACYJNY Dragon Partners Sp. z o.o., Listopad 2013 1 Spis treści I. Podstawowe informacje... 3 A. Dane teleadresowe... 3 B. Charakterystyka Emitenta... 3 II. Program emisji obligacji...

Bardziej szczegółowo

Miasto: Katowice. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 165. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 4599447 56,7 54,7 56,7 58,4

Miasto: Katowice. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 165. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 4599447 56,7 54,7 56,7 58,4 Miasto: Katowice Powierzchnia w km2 w 2013 r. 165 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1849 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 311421 307233 304362 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Kraków. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 327. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 3360581 58,5 53,4 56,1 57,8

Miasto: Kraków. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 327. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 3360581 58,5 53,4 56,1 57,8 Miasto: Kraków Powierzchnia w km2 w 2013 r. 327 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 2322 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 757740 758334 758992 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Opole. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 97. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1004416 54,5 50,4 53,7 56,1

Miasto: Opole. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 97. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1004416 54,5 50,4 53,7 56,1 Miasto: Opole Powierzchnia w km2 w 2013 r. 97 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1244 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 122656 121576 120146 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Bydgoszcz. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 176. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 2092564 57,0 55,1 57,6 59,4

Miasto: Bydgoszcz. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 176. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 2092564 57,0 55,1 57,6 59,4 Miasto: Bydgoszcz Powierzchnia w km2 w 2013 r. 176 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 2042 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 364443 361254 359428 Ludność w wieku

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Toruń Powierzchnia w km2 w 2013 r. 116 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1758 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 205129 204299 203447 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Gliwice. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 134. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 4599447 56,7 52,2 54,9 56,5

Miasto: Gliwice. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 134. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 4599447 56,7 52,2 54,9 56,5 Miasto: Gliwice Powierzchnia w km2 w 2013 r. 134 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1385 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 187830 186210 185450 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Sopot. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 17. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 2295811 57,8 59,8 63,7 65,4

Miasto: Sopot. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 17. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 2295811 57,8 59,8 63,7 65,4 Miasto: Sopot Powierzchnia w km2 w 2013 r. 17 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 2193 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 38858 38217 37903 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Siedlce. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 32. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 5316840 60,1 51,7 54,7 57,6

Miasto: Siedlce. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 32. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 5316840 60,1 51,7 54,7 57,6 Miasto: Siedlce Powierzchnia w km2 w 2013 r. 32 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 2396 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 76303 76393 76347 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE 1. Mieszkania oddane do eksploatacji w 2007 r. 1 Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, w Polsce w 2007 r. oddano do użytku 133,8 tys. mieszkań, tj. o około 16% więcej

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2011 GEOGRAFIA

EGZAMIN MATURALNY 2011 GEOGRAFIA Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2011 GEOGRAFIA POZIOM PODSTAWOWY MAJ 2011 2 Egzamin maturalny z geografii poziom podstawowy Zadanie 1. (0 1) Obszar standardów Opis wymagań

Bardziej szczegółowo

Miasto: Jaworzno. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 153. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 4599447 56,7 50,9 52,8 53,6

Miasto: Jaworzno. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 153. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 4599447 56,7 50,9 52,8 53,6 Miasto: Jaworzno Powierzchnia w km2 w 2013 r. 153 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 614 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 94831 94305 93708 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Miasto: Warszawa. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 517. Miasto 2012 2013. Województwo 2013

Miasto: Warszawa. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 517. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 Miasto: Warszawa Powierzchnia w km2 w 2013 r. 517 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 3334 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 1700112 1715517 1724404 Ludność w wieku

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna

Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna Przyrodnicze uwarunkowania gospodarki przestrzennej Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna analiza uwarunkowań sozologicznych zagospodarowania i użytkowania terenu czyli stan i ochrona środowiska, formy, obiekty

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Bielsko-Biała Powierzchnia w km2 w 2013 r. 125 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1395 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 174755 174370 173699 Ludność w wieku

Bardziej szczegółowo

Mariusz Poznański. Związek Gmin Wiejskich RP Przewodniczący. Dotyczy ponad 1300 gmin i 32% terytorium Polski.

Mariusz Poznański. Związek Gmin Wiejskich RP Przewodniczący. Dotyczy ponad 1300 gmin i 32% terytorium Polski. Związek Gmin Wiejskich RP Przewodniczący Mariusz Poznański Dotyczy ponad 1300 gmin i 32% terytorium Polski. Powody wprowadzenia subwencji. Obszary chronione są ustalane przez administrację rządową na terenach

Bardziej szczegółowo

Miasto: Piotrków Trybunalski

Miasto: Piotrków Trybunalski Miasto: Piotrków Trybunalski Powierzchnia w km2 w 2013 r. 67 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1129 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 76881 76404 75903 Ludność w

Bardziej szczegółowo

Wójt Gminy Kwilcz ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY KWILCZ

Wójt Gminy Kwilcz ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY KWILCZ Załącznik nr 1 Wójt Gminy Kwilcz ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY KWILCZ DLA CZĘŚCI TERENU W MIEJSCOWOŚCI CHUDOBCZYCE (tekst i rysunek zmiany studium) Kwilcz,

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9

SPIS TREŚCI GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9 GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9 I PLANETA ZIEMIA. ZIEMIA JAKO CZĘŚĆ WSZECHŚWIATA 1. Pierwotne wyobrażenia o kształcie Ziemi i ich ewolucja 11 2. Wszechświat. Układ Słoneczny 12 3. Ruch obrotowy Ziemi i jego konsekwencje

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY W POZNANIU Powierzchnia w km² 262 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 2083 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto POZNAŃ LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

3. Warunki hydrometeorologiczne

3. Warunki hydrometeorologiczne 3. WARUNKI HYDROMETEOROLOGICZNE Monitoring zjawisk meteorologicznych i hydrologicznych jest jednym z najważniejszych zadań realizowanych w ramach ZMŚP. Właściwe rozpoznanie warunków hydrometeorologicznych

Bardziej szczegółowo

Miasto CHORZÓW WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W KATOWICE. Powierzchnia w km² 33 2014. Województwo 2014 58,2

Miasto CHORZÓW WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W KATOWICE. Powierzchnia w km² 33 2014. Województwo 2014 58,2 URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICE Powierzchnia w km² 33 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 3319 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto CHORZÓW LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICE Powierzchnia w km² 160 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1441 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Miasto CZĘSTOCHOWA Województwo 2014 LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I

Bardziej szczegółowo

Miasto OPOLE WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W OPOLU. Powierzchnia w km² 97 2014. Województwo 2014 55,6. w wieku produkcyjnym 53,7 56,1 58,4

Miasto OPOLE WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 W OPOLU. Powierzchnia w km² 97 2014. Województwo 2014 55,6. w wieku produkcyjnym 53,7 56,1 58,4 URZĄD STATYSTYCZNY W OPOLU Powierzchnia w km² 97 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1238 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto OPOLE LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU W 2014

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY W GDAŃSKU Powierzchnia w km² 262 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1762 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto GDAŃSK LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

Miasto GORZÓW WIELKOPOLSKI

Miasto GORZÓW WIELKOPOLSKI URZĄD STATYSTYCZNY W ZIELONEJ GÓRZE Powierzchnia w km² 86 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1448 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto GORZÓW WIELKOPOLSKI LUDNOŚĆ WEDŁUG

Bardziej szczegółowo

Miasto GDYNIA WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014. Powierzchnia w km² 135 2014. Województwo 2014. w wieku produkcyjnym 59,7 61,6 63,8 59,2

Miasto GDYNIA WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014. Powierzchnia w km² 135 2014. Województwo 2014. w wieku produkcyjnym 59,7 61,6 63,8 59,2 URZĄD STATYSTYCZNY W GDAŃSKU Powierzchnia w km² 135 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1834 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto GDYNIA LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY W BYDGOSZCZY Powierzchnia w km² 116 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1756 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Województwo 2014 Miasto TORUŃ LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014

WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 URZĄD STATYSTYCZNY W BYDGOSZCZY Powierzchnia w km² 84 2014 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km² 1351 WYBRANE DANE STATYSTYCZNE 2012 2013 2014 Miasto WŁOCŁAWEK Województwo 2014 LUDNOŚĆ WEDŁUG PŁCI I WIEKU

Bardziej szczegółowo

LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA

LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA Pole C Gospodarstwo, kapitał, kreatywność, technologie LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA przygotowana przez Warszawa, 25 lipca 2005 r. Wstęp Niniejszy dokument prezentuje listę wskaźników ogólnych

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa BUDŻETY JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2013 R.

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa BUDŻETY JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2013 R. URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa Informacja sygnalna Data opracowania 30.09.2014 r. Kontakt: e-mail: sekretariatuswaw@stat.gov.pl tel. 22 464 23 15 faks 22 846 76 67 Internet:

Bardziej szczegółowo

Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020

Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020 Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020 Augustów, 3-4 września 2015 r. 1 mgr Małgorzata Fiedorczuk mgr Maciej Muczyński Urząd Marszałkowski

Bardziej szczegółowo

I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE

I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE Załącznik 1 Oferta inwestycyjna jest przestawiona na podstawie istniejącego i obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody Dz. U. Nr 92, poz. 880; 3. Ustawa

Bardziej szczegółowo

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska 7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska Podstawową zasadą realizacji Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Pińczowskiego powinna być zasada wykonywania

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010

WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto: Suwałki Powierzchnia w km2 w 2013 r. 66 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1058 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 69245 69404 69317 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Oferta nieruchomości Działki na Mazurach- Jagodziny, gmina Dąbrówno

Oferta nieruchomości Działki na Mazurach- Jagodziny, gmina Dąbrówno Oferta nieruchomości Działki na Mazurach- Jagodziny, gmina Dąbrówno Plik wygenerowany przez generator ofert PDF przygotowany przez silnet.pl Oferta nieruchomości Lokalizacja: Mazury, gmina Dąbrówno, województwo

Bardziej szczegółowo

Informacje, o których mowa w 1 przedstawia się Radzie Miejskiej Kalisza oraz Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Poznaniu.

Informacje, o których mowa w 1 przedstawia się Radzie Miejskiej Kalisza oraz Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Poznaniu. Zarządzenie Nr 382/2015 Prezydenta Miasta Kalisza z dnia 31 sierpnia 2015 r. w sprawie przyjęcia informacji o przebiegu wykonania budżetu za I półrocze 2015 r. oraz informacji o kształtowaniu się wieloletniej

Bardziej szczegółowo

Plan odnowy miejscowości KRUCZYN

Plan odnowy miejscowości KRUCZYN Załącznik do uchwały nr XXXV/ 219 / 2010 Rady Gminy Nowe Miasto nad Wartą z dnia 14 stycznia 2010 r. Plan odnowy miejscowości KRUCZYN w ramach działania: Odnowa i rozwój wsi objętego Programem Rozwoju

Bardziej szczegółowo

OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO

OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO Jan Fryc, Zofia Płoszaj-Witkowicz Urząd Statystyczny w Katowicach, Śląski Ośrodek Badań Regionalnych Katarzyna Kimel, Barbara Zawada Urząd

Bardziej szczegółowo

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r.

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r. Lista przedsięwzięć priorytetowych Funduszu na rok 2013 została sporządzona w oparciu o hierarchię celów wynikającą z polityki ekologicznej państwa, Programu zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu www.sn-pl.eu Cele główne Ochrona i poprawa stanu środowiska, w tym: Poprawa ochrony przeciwpowodziowej Stworzenie ukierunkowanej

Bardziej szczegółowo

BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2014 R.

BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2014 R. URZĄD STATYSTYCZNY W POZNANIU ul. Wojska Polskiego 27/29, 60 624 Poznań Opracowania sygnalne Data opracowania: czerwiec 2015 Kontakt: e-mail: uspoz@stat.gov.pl tel. 61 27 98 200, fax 61 27 98 100 http://poznan.stat.gov.pl/

Bardziej szczegółowo

Miasto: Leszno. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 32. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 3467016 57,1 53,1 56,4 58,7

Miasto: Leszno. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 32. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 3467016 57,1 53,1 56,4 58,7 Miasto: Leszno Powierzchnia w km2 w 2013 r. 32 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 2027 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 64654 64722 64589 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania Bliżej Geografii Gimnazjum część 2

Przedmiotowy system oceniania Bliżej Geografii Gimnazjum część 2 Przedmiotowy system oceniania Bliżej Geografii Gimnazjum część 2 Tematy lekcji Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra Ocena bardzo dobra Ocena celująca DZIAŁ 1. POŁOŻENIE I ŚRODOWISKO PRZYRODNICZE

Bardziej szczegółowo

GMINA OBROWO PAKIET INFORMACYJNY

GMINA OBROWO PAKIET INFORMACYJNY GMINA OBROWO PAKIET INFORMACYJNY Dragon Partners Sp. z o.o., Lipiec 2013 1 Spis treści I. Podstawowe informacje...3 A. Dane teleadresowe...3 B. Charakterystyka Emitenta...3 II. Program emisji obligacji...5

Bardziej szczegółowo

Wsparcie na infrastrukturę wiejską w ramach PROW 2014-2020

Wsparcie na infrastrukturę wiejską w ramach PROW 2014-2020 Wsparcie na infrastrukturę wiejską w ramach PROW 2014-2020 Działania PROW 2014-2020 bezpośrednio ukierunkowane na rozwój infrastruktury: Podstawowe usługi i odnowa wsi na obszarach wiejskich Scalanie gruntów

Bardziej szczegółowo

Miasto: Szczecin. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 301. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1718861 55,2 52,7 55,8 57,7

Miasto: Szczecin. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 301. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 1718861 55,2 52,7 55,8 57,7 Miasto: Szczecin Powierzchnia w km2 w 2013 r. 301 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 1358 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 410245 408913 408172 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

Wsparcie na infrastrukturę wiejską w ramach PROW 2014-2020

Wsparcie na infrastrukturę wiejską w ramach PROW 2014-2020 Wsparcie na infrastrukturę wiejską w ramach PROW 2014-2020 Działania PROW 2014-2020 bezpośrednio ukierunkowane na rozwój infrastruktury: 1. Podstawowe usługi i odnowa wsi na obszarach wiejskich 2. Scalanie

Bardziej szczegółowo

Miasto: Rybnik. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 148. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 4599447 56,7 51,4 53,4 54,6

Miasto: Rybnik. WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010. Powierzchnia w km2 w 2013 r. 148. Miasto 2012 2013. Województwo 2013 4599447 56,7 51,4 53,4 54,6 Miasto: Rybnik Powierzchnia w km2 w 2013 r. 148 Gęstość zaludnienia w osobach na 1 km2 w 2013 r. 945 WYBRANE DANE(a) STATYSTYCZNE 2010 Miasto 2012 2013 Ludność 141036 140789 140173 Ludność w wieku nieprodukcyjnym

Bardziej szczegółowo

NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R.

NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R. NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R. Nakłady inwestycyjne a) są to nakłady finansowe lub rzeczowe, których celem jest stworzenie nowych środków trwałych lub ulepszenie (przebudowa,

Bardziej szczegółowo

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r.

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. Stan i główne g wyzwania rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. 1 Cele konferencji Ocena stanu i głównych wyzwań rozwoju obszarów wiejskich w Polsce Ocena wpływu reform

Bardziej szczegółowo

MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM

MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM Dr inż. Anna Żornaczuk-Łuba Zastępca dyrektora Departamentu Leśnictwa i Ochrony Przyrody Ministerstwo Środowiska Polanica Zdrój 23 maja 2014 r.

Bardziej szczegółowo

PROGNOZA SKUTKÓW FINANSOWYCH UCHWALENIA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA

PROGNOZA SKUTKÓW FINANSOWYCH UCHWALENIA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PROGNOZA SKUTKÓW FINANSOWYCH UCHWALENIA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO TERENÓW POD ZABUDOWĘ MIESZKANIOWĄ JEDNORODZINNĄ I LETNISKOWĄ w WILKOWYJI, dz. nr ewid. 110, 111, 168 gm. KŁECKO

Bardziej szczegółowo

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2011 r.

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2011 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Regionalnych i Środowiska Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Warszawa, 03.09.2012 Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XXVII/167/09 Rady Gminy Łaszczów z dnia 29 października 2009 roku

Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XXVII/167/09 Rady Gminy Łaszczów z dnia 29 października 2009 roku Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XXVII/167/09 Rady Gminy Łaszczów z dnia 29 października 2009 roku V. ANALIZA SWOT Biorąc pod uwagę uwarunkowania rozwoju gminy, problemy rozwojowe oraz analizę mocnych i słabych

Bardziej szczegółowo

BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2013 R.

BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2013 R. URZĄD STATYSTYCZNY W POZNANIU ul. Wojska Polskiego 27/29, 60 624 Poznań Opracowania sygnalne Data opracowania: maj 2014 Kontakt: e-mail: uspoz@stat.gov.pl tel. 61 27 98 200, fax 61 27 98 100 http://poznan.stat.gov.pl/

Bardziej szczegółowo

Zwiększa się plan dochodów o kwotę 357 021,-

Zwiększa się plan dochodów o kwotę 357 021,- BP.I.3021.1.15.2014 Druk Nr 13 Uchwała Nr 44/2014 Rady Miejskiej w Radomiu z dnia 29.12.2014 roku w sprawie: wprowadzenia zmian w budżecie Miasta Radomia na 2014 rok. Na podstawie art.18, ust.2, pkt.4

Bardziej szczegółowo

XIV Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Gdyni. Materiały dla klasy I rozszerzonej

XIV Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Gdyni. Materiały dla klasy I rozszerzonej XIV Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Gdyni Materiały dla klasy I rozszerzonej Zadania do mapy góry Stołowe 1.Uzupełnij zdania nazwami obiektów geograficznych położonych na obszarze Parku

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych ZZAAŁŁO ŻŻEENNIIAA DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE MIIAASSTTAA ŻŻAAGAAŃŃ Rozdział 4 Bilans potrzeb grzewczych W-588.04

Bardziej szczegółowo

Projekt badawczy Pracodawca Pracownik, inwestycja w kapitał ludzki

Projekt badawczy Pracodawca Pracownik, inwestycja w kapitał ludzki UNIA EUROPEJSKA Działanie 2.1 Rozwój umiejętności powiązany z potrzebami regionalnego rynku pracy i możliwości kształcenia ustawicznego w regionie ZPORR Pracodawca - Pracownik, inwestycja w kapitał ludzki

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XI/92/2015 RADY MIEJSKIEJ W ŻAROWIE. z dnia 2 lipca 2015 r.

UCHWAŁA NR XI/92/2015 RADY MIEJSKIEJ W ŻAROWIE. z dnia 2 lipca 2015 r. UCHWAŁA NR XI/92/2015 RADY MIEJSKIEJ W ŻAROWIE z dnia 2 lipca 2015 r. w sprawie: zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Żarów. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy

Bardziej szczegółowo

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PRZECISZÓW

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PRZECISZÓW GMINA PRZECISZÓW STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PRZECISZÓW Część I WPROWADZENIE Załącznik nr 1 do uchwały Nr V/39/15 Rady Gminy Przeciszów z dnia 26 marca 2015 r.

Bardziej szczegółowo

Lokalizacja. Oferta inwestycyjna Urząd Gminy w Kłodzku 57-300 Kłodzko, ul.okrzei 8a Biuro Promocji Gminy tel. (074) 867 25 55 \6 wew.

Lokalizacja. Oferta inwestycyjna Urząd Gminy w Kłodzku 57-300 Kłodzko, ul.okrzei 8a Biuro Promocji Gminy tel. (074) 867 25 55 \6 wew. Oferta inwestycyjna Urząd Gminy w Kłodzku 57300, ul.okrzei 8a Biuro Promocji Gminy tel. (074) 867 25 55 \6 wew.15 HTUwww.regionwalbrzych.org.pl./klodzkog/_UTH email:gmklod@netgate.com.pl Gmina KW Przeznaczenie

Bardziej szczegółowo