Ekonomia klasyczna po Smithie. Thomas Robert Malthus ( ) David Ricardo ( ) Jean-Baptiste Say ( ) John Stuart Mill ( )

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ekonomia klasyczna po Smithie. Thomas Robert Malthus (1776-1834) David Ricardo (1772-1823) Jean-Baptiste Say (1767-1832) John Stuart Mill (1806-1873)"

Transkrypt

1

2 Ekonomia klasyczna po Smithie Thomas Robert Malthus ( ) David Ricardo ( ) Jean-Baptiste Say ( ) John Stuart Mill ( )

3 Thomas R. Malthus Rozprawa o prawie ludności, 1798 Pierwsza teoria demograficzna Założenia: 1. Żywnośd jest niezbędna do egzystencji 2. Skłonnośd do reprodukcji jest niezmienna w czasie

4 Prawo ludnościowe Malthusa Konkluzja: Przy braku ograniczeo popędu płciowego ludzie rozmnażają się szybciej, niż wzrasta podaż żywności. Implikacja dla polityki gosp.: Nie można poprawid standardu życia szerokich mas (pracujących)

5 Prawo ludnościowe Malthusa Wady rozumowania: - Czy skłonnośd do reprodukcji jest niezmienna? - Czy decyzje co do posiadania potomstwa są nieracjonalne? - Czy postęp technologiczny w rolnictwie postępuje faktycznie tak wolno?

6 David Ricardo ( ) Zasady ekonomii politycznej i opodatkowania, 1817 Samouk i praktyk biznesu Analiza bezkontekstowa Prekursor abstrakcyjnego modelowania Przedmiot ekonomii: Zmiany funkcjonalnego podziału dochodu w czasie

7 D. Ricardo Teoria wartości Teoria renty gruntowej Teoria zmian podziału dochodu w czasie Teoria handlu zagranicznego (teoria przewag komparatywnych)

8 D. Ricardo teoria wartości Teoria wartości wymiennej dla dóbr pomnażalnych Przyjmuje teorię wartości opartą na (koszcie) pracy (także dla modelu gospodarki zaawansowanej) Względne ceny określa relatywna ilośd godzin zegarowych czasu (a 1 /a 2 ) pracy niezbędna do wyprodukowania dóbr: p 1 /p 2 = a 1 /a 2

9 Problemy teorii wartości Ricarda Jak ocenid wkład dóbr kapitałowych do produkcji? Utożsamia kapitał z nagromadzoną pracą Praca bezpośrednia a praca pośrednia Praca pośrednia - czasowy ekwiwalent amortyzacji dóbr kapitałowych

10 Przykład praca pośrednia Pracowy koszt wytworzenia maszyny = 100h Amortyzacja maszyny: 1 % kosztu wytworzenia na 1 wyprodukowanego towaru (np. łyżki) Praca bezpośrednia nad łyżką 2h Ile wynosi koszt 1 łyżki wg Ricardo? 2h (pracy bez.) + 1h (pracy pośredniej) = 3h

11 Dlaczego użycie pojęcia pracy pośredniej nie rozwiązuje problemu (teorii wartości)? Ricardo pomija procent od kapitału wydatkowanego na opłacenie pracy (pośredniej). Procent ten powinien byd liczony od momentu rozpoczęcia produkcji dobra kapitałowego do momentu sprzedaży dobra finalnego. Zasadniczy argument przeciwko każdej teorii wartości opartej na pracy

12 Teoria renty gruntowej Założenia: - Gospodarka: wielkie gospodarstwo rolne produkujące pszenicę - Ilośd ziemi ograniczona - Dawki kapitału i pracy jako jeden czynnik prod. - Występują malejące przychody z produkcji (kolejne dawki kapitału i pracy, przy stałej ilości ziemi, dają malejące wzrosty produkcji)

13 Teoria renty gruntowej Ricarda Działka A Działka B Działka C Wzrost produkcji z kolejnych dawek kapitału i pracy Renta gruntowa maksymalna suma jaką zapłaciłby rolnik pracujący na gorszej działce właścicielowi lepszej działki Ile wynosi renta gruntowa (w buszlach) w tym przykładzie? 30 na działce A 10 na działce B

14 Ile wynosi cena pszenicy w modelu? Niech 1 dawka kapitału i pracy kosztuje 100 zł Jaki jest koszt wyprodukowania 1 buszla pszenicy? Producenci w najgorszej sytuacji osiągają z 1 dawki kapitału i pracy wzrost produkcji równy 80 buszli. Czyli koszt wyprodukowania ostatniego buszla jest równy 100/80 = 1,25 zł Ricardo pokazuje, że cena będzie równa kosztowi produkcji najmniej efektywnego producenta, czyli p= 1,25.

15 Wnioski z teorii renty gruntowej Ricarda Cena produktu równa kosztowi produkcji najmniej efektywnego (koszty produkcji) producenta Właściciele bardziej żyznych działek otrzymują rentę gruntową Cena produktu jest określona na działce na której nie ma renty gruntowej (renta nie wpływa na cenę)

16 Teoria renty gruntowej Ricarda w praktyce Argument: wprowadzenie ceł (lub ich wzrost) na żywnośd w Anglii spowoduje spadek importu, zwiększenie inwestycji w ang. rolnictwo, wzrost rodzimej produkcji i spadek cen żywności. Kontrargument Ricarda: cła spowodują koniecznośd produkcji na mniej urodzajnych działkach, wzrost kosztów produkcji, wzrost rent i cen zboża. Wniosek: protekcjonizm jest szkodliwy dla konsumentów

17 Teoria podziału Ricarda Teoria funkcjonalnego podziału dochodu narodowego. Zmiany tego podziału w czasie Założenie 3 klasy społeczne: 1. Robotnicy. Płace robotników: w = fundusz płac / ilośd robotników Prawo ludnościowe Malthusa powoduje, że w jest stałe w czasie i utrzymuje się na poziomie minimum przetrwania (biologicznego)

18 Teoria podziału Ricarda Założenia cd.: właściciele ziemscy są pasożytami (renta jest w całości konsumowana, bez oszczędzania i inwestowania) Kapitaliści oszczędzają i inwestują zyski, akumulują kapitał, umożliwiają wzrost gospodarczy Łączna produkcja (dochód narodowy) = sumie płac, rent gruntowych i zysków

19 Teoria podziału dochodu Ricarda MP L i K Dla x 1 : B A C krzywa MP L i K ABC suma rent wacd suma zysków 0wDX 1 suma płac w D E 0 x 1 s dawki L i K MP (produkt kraocowy) przyrost całkowitej produkcji wynikający ze zwiększenia nakładu czynnika produkcji (u nas dawki kapitału i pracy) Gdy stopa zysków wysoka, ilośd kapitału rośnie, rośnie fundusz płac, rośnie liczba robotników, rośnie podaż żywności, rośnie koszt produkcji żywności, rosną renty gruntowe, rosną ceny żywności, stopa zysków spada, aż do S.

20 Wnioski z teorii podziału Ricarda W kapitalizmie nadejdzie stan stacjonarny Następuje redystrybucja dochodu od kapitalistów do właścicieli ziemskich (płace robotników nie zmieniają się) Ponura wizja rozwoju (stan stacjonarny zastój, brak wzrostu gospodarczego, stopa zysków zero, ogromne renty gruntowe) Wady teorii Ricarda

21 Teoria handlu zagranicznego Ricarda Przed Ricardem: Dominacja idei merkantylistycznych: ograniczaj import, maksymalizuj eksport, próbuj byd samowystarczalnym; popularne nakładanie ceł i innych ograniczeo w handlu Fizjokraci i Adam Smith: polityka leseferystyczna ale bez ogólnego i systematycznego uzasadnienia Ricardo dał teoretyczny argument na rzecz wolnego handlu (doktryna przewag komparatywnych)

22 Teoria handlu zagr. A. Smitha Wolny handel jest korzystny dla krajów jeżeli posiadają one absolutną przewagę w produkcji towarów Wino (galony) Sukno (jardy) Anglia 4 2 Portugalia 8 1 W tabeli przedstawiony jest produkt na jednostkę pracy Anglia ma absolutną przewagę w produkcji sukna, Portugalia wina Jeżeli Anglia specjalizuje się w prod. sukna, a Portugalia wina to łączna produkcja światowa wzrośnie (Wino 16 galonów, Sukno 4 galony) przy tej samej ilości pracy Wymiana doprowadzi do wzrostu dobrobytu obu krajów

23 Teoria przewag komparatywnych D. Ricardo Ale co w przypadku, gdy jeden kraj jest bardziej efektywny w produkcji każdego towaru? Wino (galony) Sukno (jardy) Anglia 12 6 Portugalia 8 1 Anglia ma absolutną przewagę w produkcji obu towarów. Czy handel międzynarodowy nie ma sensu? Ma, bowiem o korzystności wymiany międzynarodowej decyduje przewaga komparatywna a nie absolutna

24 Teoria przewag komparatywnych Ricarda Wino (galony) Anglia 12 6 Portugalia 8 1 Sukno (jardy) Przewaga komparatywna Anglii w produkcji sukna każda dodatkowa jednostka wyprodukowanego sukna oznacza stratę 2 galonów wina (w Portugalii 8) Przewaga komp. Portugalii w produkcji wina za dodatkową jednostkę wina traci się tylko 1/8 jarda sukna (w Anglii aż ½ jarda) Jeżeli kraje będą specjalizowały się w produkcji towarów w których mają przewagę komparatywną, to łączna produkcja światowa wzrośnie: 1) Jeżeli Anglia przesuwa jedną jednostkę pracy do produkcji sukna, to łączna produkcja wina spada o 12 g., a produkcja sukna rośnie o 6j. 2) Jeżeli Portugalia przesuwa dwie jednostki pracy do produkcji wina, to łączna produkcja wina rośnie o 16, a produkcja sukna spada o 2j. W sumie światowa produkcja: wino: (16-12)>0, sukno: (6-2)>0

25 Wnioski z teorii przewag komparatywnych Ricarda O korzyściach z handlu decydują przewagi względne produktywności w różnych gałęziach danej gospodarki, a nie przewagi absolutne pomiędzy produktywnością gałęzi w różnych krajach Ricardo nie dowiódł jaka cena na towary ustali się na rynku międzynarodowym, ani jak podzielą się korzyści z handlu Potężny argument na rzecz wolnego handlu międzynarodowego, przeciwko merkantylizmowi i protekcjonizmowi. Korzyści z handlu zagr. odnoszą wszystkie strony.

26 Ricardo, Malthus i Say o stabilności kapitalizmu Prawo Saya niemożliwa jest ogólna nadprodukcja dóbr w gospodarce (podaż stwarza swój własny popyt) Czynniki produkcji otrzymują wystarczające wynagrodzenie (siłę nabywczą) by wykupid wszystkie wyprodukowane towary (po cenach rynkowych) Implikuje, że w kapitalizmie nie ma kryzysów nadprodukcji lub niedoborów (stabilnośd kapitalizmu). Jest pełne zatrudnienie czynników produkcji. Zakłada, że wszystkie dochody czynników są wydawane.

27 T. Malthus (1820) o prawie Saya Co jeżeli faktyczny popyt na towary jest niewystarczający by wykupid wszystkie towary (i rosną zapasy)? Czy wtedy kapitaliści nie zmniejszą zatrudnienia, by wyprodukowad w przyszłym roku mniej? Czy nie pociągnie to za sobą kryzysu (czyli spadku produkcji, dochodu, wzrostu bezrobocia)? Argumenty Malthusa na rzecz niestabilności (możliwości kryzysu) w kapitalizmie: Naiwny: popyt siły roboczej nie wystarczy na wykupienie wszystkich towarów, a kapitaliści nie konsumują dużo (oszczędzają). (Malthus nie zauważył, że oszczędności kapitalistów są transformowane w popyt inwestycyjny (również uwzględniony w prawie Saya).

28 T. Malthus (1820) o prawie Saya Argument wyrafinowany: oszczędności nie zamieniają się w inwestycje w nieskooczonośd bez doprowadzenia w długim okresie do kryzysu. Zbyt duża stopa akumulacji kapitału może wywoład trudności nadmiar oszczędności i inwestycji (argument niesprecyzowany) Ricardo akceptował prawo Saya i wygrał XIX-wieczny spór z Malthusem Malthus prekursorem XX-wiecznych argumentów na rzecz możliwości kryzysu w kapitalizmie (John Maynard Keynes)

29 Podsumowanie ekonomii D. Ricardo Analiza bezkontekstowa, abstrakcyjne modelowanie Wnioski z teorii wartości, renty gruntowej, podziału dochodu i handlu zagranicznego

30 Socjalizm utopijny Kapitalizm (system wolnorynkowy) a socjalizm i komunizm Kapitalizm rynek mechanizmem alokacji i dystrybucji Socjalizm - system oparty na własności wspólnej (brak własności prywatnej), ale działają rynki (w pewnym zakresie) Komunizm własnośd kolektywna oraz brak rynków (paostwo decyduje o alokacji i podziale)

31 Socjalizm utopijny Pierwsze 3 dekady XIX wieku Reakcja na rozwijający się kapitalizm (warunki życia robotników) Etyczna krytyka kapitalizmu (niesprawiedliwy, nieludzki system) Socjalizm utopijny kontra socjalizm naukowy Główni przedstawiciele Robert Owen ( ), Claude de Saint Simon ( ), Charles Fourier ( )

32 Socjaliści utopijni Wprowadzenie własności wspólnej, uspołecznienie kapitału, spółdzielnie. Likwidacja ubóstwa, dochód minimalny gwarantowany, bezpłatne powszechne szkolnictwo C. Fourier wspólnoty oparte na kooperacji (falangi) prowadzą do wzrostu efektywności; płaca zależy od pracy R. Owen komuna New Harmony w USA (podział zysków, krótsze godziny pracy, szkoły dla dzieci, dobre warunki życia)

33 John Stuart Mill ( ) Zasady ekonomii politycznej, 1848 Oświeceniowe wychowanie Wpływ: Ekonomia D. Ricardo Filozofia utylitaryzmu Harriet Taylor (wpływ na poglądy co do praw kobiet i socjalizmu)

34 J. St. Mill a utylitaryzm Jeremy Bentham ( ) Użytecznośd = szczęście (suma przyjemności suma bólów ) Hedonizm psychologiczny Utylitaryzm etyczny maksymalizacja szczęścia jak największej liczby osób Polityka społeczno-gospodarcza wg utylitaryzmu Wpływ utylitaryzmu na ekonomię

35 Problemy utylitaryzmu Mierzalnośd użyteczności Rachunek szczęścia Benthama Porównywalnośd użyteczności pomiędzy osobami Mill: doświadczone osoby potrafią to zrobid dokładnie

36 Ekonomia J. St. Milla Metoda badawcza (kontekstowa polityka gospodarcza) Mill jako reformator społeczny Koncepcja homo oeconomicus: jeden motyw działao człowieka dążenie do maksymalizacji własnej korzyści Ekonomia jako (niedokładna) nauka dedukcyjna

37 Prawa produkcji a prawa dystrybucji Prawa produkcji są niezmienne i niezależne od woli człowieka Prawa podziału (dochodów osobistych) mogą byd zmienione przez człowieka (np. przez system podatków i transferów) Umożliwiło Millowi twierdzenie, że można ograniczad nierównośd i biedę w kapitalizmie (np. poprzez ograniczenie prawa do dziedziczenia wielkich majątków)

38 Mill a kapitalizm i socjalizm Pomiędzy socjalizmem a kapitalizmem Idealny socjalizm jest lepszy niż realny (ówczesny kapitalizm): większa równośd, brak ubóstwa, lepsze warunki życia itp. Ale, idealny (poprawiony) kapitalizm będzie lepszy nawet niż idealny socjalizm, bowiem daje większą wolnośd i różnorodnośd niż socjalizm.

39 Mill a kapitalizm i socjalizm Opowiadał się za reformami kapitalizmu: większa równośd dochodów i majątku, redystrybucja majątku (wysokie opodatkowanie nabywania spadków), skrócid godziny pracy, wprowadzid prawa wyborcze dla kobiet itp. Socjalizm warto wypróbowad na małą skalę Generalnie zwolennik usprawnionego kapitalizmu

40 Mill o roli paostwa w gospodarce W zasadzie polityka leseferystyczna jest optymalna, chyba że odstępstwo od niej da społeczeostwu większe korzyści Odstępstwa Milla od czystego laissez-faire: Ochrona młodych przemysłów Przymus szkolny Dostarczanie pewnych dóbr publicznych (edukacja na zasadzie komplementarności wobec edukacji prywatnej) Polityka w krajach biednych, zacofanych Regulacja monopoli Interwencja gdy osoby nie są w stanie przewidzied długookresowych skutków swoich czynów (np. długie kontrakty handlowe) Działania prywatne są nieskoordynowane (np. redukcja godzin pracy)

41 Mill a stan stacjonarny D. Ricardo: kapitalizm zmierza do stanu stacjonarnego, stanu zastoju (wg Ricarda to pesymistyczna konkluzja) Mill: stan stacjonarny może prowadzid do lepszego życia dla większości ludzi wizja optymistyczna

Ekonomia klasyczna po Smithie. Thomas Robert Malthus ( ) David Ricardo ( ) Jean-Baptiste Say ( ) John Stuart Mill ( )

Ekonomia klasyczna po Smithie. Thomas Robert Malthus ( ) David Ricardo ( ) Jean-Baptiste Say ( ) John Stuart Mill ( ) Ekonomia klasyczna po Smithie Thomas Robert Malthus (1776-1834) David Ricardo (1772-1823) Jean-Baptiste Say (1767-1832) John Stuart Mill (1806-1873) Thomas R. Malthus Rozprawa o prawie ludności, 1798 Pierwsza

Bardziej szczegółowo

Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870)

Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870) Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870) Sens nazwy ekonomia klasyczna Główny przedmiot badania długookresowe tendencje rozwojowe kapitalizmu (wzrost gospodarczy, podział dochodu w czasie itp.) Optymistyczna

Bardziej szczegółowo

Ekonomia klasyczna po Smithie. Thomas Robert Malthus ( ) David Ricardo ( ) Jean-Baptiste Say ( ) John Stuart Mill ( )

Ekonomia klasyczna po Smithie. Thomas Robert Malthus ( ) David Ricardo ( ) Jean-Baptiste Say ( ) John Stuart Mill ( ) Ekonomia klasyczna po Smithie Thomas Robert Malthus (1776-1834) David Ricardo (1772-1823) Jean-Baptiste Say (1767-1832) John Stuart Mill (1806-1873) Socjalizm utopijny Kapitalizm (system wolnorynkowy)

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. David Ricardo, Thomas Malthus

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. David Ricardo, Thomas Malthus Historia ekonomii Mgr Robert Mróz David Ricardo, Thomas Malthus 25.10.2016 Thomas Robert Malthus (1766-1834) Obserwacje: Presja populacji Anglii na podaż żywności pod koniec XVIII wieku Większa widoczność

Bardziej szczegółowo

John Stuart Mill ( )

John Stuart Mill ( ) Socjalizm utopijny Kapitalizm (system wolnorynkowy) a socjalizm i komunizm Kapitalizm rynek mechanizmem alokacji i dystrybucji Socjalizm - system oparty na własności wspólnej (brak własności prywatnej),

Bardziej szczegółowo

Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870)

Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870) Ekonomia klasyczna (1776 ok. 1870) Sens nazwy ekonomia klasyczna Główny przedmiot badania długookresowe tendencje rozwojowe kapitalizmu (wzrost gospodarczy, podział dochodu w czasie itp.) Optymistyczna

Bardziej szczegółowo

Zarys historii myśli ekonomicznej

Zarys historii myśli ekonomicznej Zarys historii myśli ekonomicznej Ekonomia Rok akademicki 2009/2010 Literatura H. Landreth, D.C. Colander, Historia myśli ekonomicznej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005, cz. I: rozdz. 3; cz. II:

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. John Stuart Mill

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. John Stuart Mill Historia ekonomii Mgr Robert Mróz John Stuart Mill 08.11.2016 John Stuart Mill 1806-1873 Ojciec, James Mill, również był znanym myślicielem Dzieciństwo spędzone na edukacji, załamanie nerwowe w wieku 20

Bardziej szczegółowo

Handel międzynarodowy teoria, korzyści, ograniczenia. Jerzy Wilkin Wprowadzenie do ekonomii WNE UW

Handel międzynarodowy teoria, korzyści, ograniczenia. Jerzy Wilkin Wprowadzenie do ekonomii WNE UW Handel międzynarodowy teoria, korzyści, ograniczenia Jerzy Wilkin Wprowadzenie do ekonomii WNE UW Struktura wykładu Dlaczego istnieje handel międzynarodowy? Funkcja produkcji i możliwości produkcyjne gospodarki;

Bardziej szczegółowo

Handel międzynarodowy. Bilans płatniczy. Kurs walutowy

Handel międzynarodowy. Bilans płatniczy. Kurs walutowy Handel międzynarodowy. Bilans płatniczy. Kurs walutowy Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki Gospodarczej Przyczyny wymiany handlowej. Free trade is

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA. STRONA POPYTOWA (ZAGREGOWANY POPYT P a ): OGÓLNA RÓWNOWAGA RYNKU. STRONA PODAŻOWA (ZAGREGOWANA PODAŻ S a )

ZAŁOŻENIA. STRONA POPYTOWA (ZAGREGOWANY POPYT P a ): OGÓLNA RÓWNOWAGA RYNKU. STRONA PODAŻOWA (ZAGREGOWANA PODAŻ S a ) przeciętny poziom cen MODEL ZAGREGOWANEGO POPYTU I ZAGREGOWANEJ PODAŻY ZAŁOŻENIA Dochód narodowy (Y) jest równy produktowi krajowemu brutto (PKB). Y = K + I + G Neoklasycyzm a keynesizm Badamy zależność

Bardziej szczegółowo

Wykład VII. Równowaga ogólna

Wykład VII. Równowaga ogólna Wykład VII Równowaga ogólna Efektywnośd w produkcji Założenia: 2 czynniki produkcji: kapitał (K) i praca (L) Produkcja 2 dóbr: żywnośd (f) i ubrania (c) Doskonała konkurencja na rynku czynników produkcji,

Bardziej szczegółowo

Rewolucja marginalistyczna

Rewolucja marginalistyczna Rewolucja marginalistyczna Lata 70. XIX wieku Odrzucenie ekonomii klasycznej, ale zachowanie pewnej ciągłości Pomost do ekonomii neoklasycznej Rewolucja marginalistyczna, a nie marginalna Główna innowacja

Bardziej szczegółowo

WZROST GOSPODARCZY DEFINICJE CZYNNIKI WZROSTU ZRÓWNOWAŻONY WZROST WSKAŹNIKI WZROSTU GOSPODARCZEGO ROZWÓJ GOSPODARCZY. wewnętrzne: zewnętrzne:

WZROST GOSPODARCZY DEFINICJE CZYNNIKI WZROSTU ZRÓWNOWAŻONY WZROST WSKAŹNIKI WZROSTU GOSPODARCZEGO ROZWÓJ GOSPODARCZY. wewnętrzne: zewnętrzne: DEFINICJE WZROST GOSPODARCZY ROZWÓJ GOSPODARCZY 1. Wzrost gospodarczy zmiany ilościowe: powiększanie się z okresu na okres podstawowych wielkości makroekonomicznych takich jak czy konsumpcja, inwestycje

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej)

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego PKB jako miara dobrobytu Produkcja w gospodarce

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS EKONOMIA TOM 1 WYD.2 Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS Przedmowa CZĘŚĆ I. PODSTAWOWE POJĘCIA Rozdział 1. Podstawy ekonomii 1.1. Wprowadzenie Niedobór i efektywność: bliźniacze tematy ekonomii

Bardziej szczegółowo

OGÓLNA TEORIA ZATRUDNIENIA, PROCENTU I PIENIĄDZA JOHN MAYNARD KEYNES

OGÓLNA TEORIA ZATRUDNIENIA, PROCENTU I PIENIĄDZA JOHN MAYNARD KEYNES OGÓLNA TEORIA ZATRUDNIENIA, PROCENTU I PIENIĄDZA JOHN MAYNARD KEYNES Maciej Bloch Aleksandra Drewniak Iwona Rosa PLAN PREZENTACJI 1. John Maynard Keynes 2. Ogólna teoria zatrudnienia, procentu i pieniądza

Bardziej szczegółowo

Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego

Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego Dr inż. Piotr SZAJNER IERiGZ-PIB ul. Świętokrzyska 20 PL 00-002 Warszawa E-mail: szajner@ierigz.waw.pl Plan prezentacji Wyniki finansowe przemysłu cukrowniczego;

Bardziej szczegółowo

Dyskusja Ricardo i Malthusa

Dyskusja Ricardo i Malthusa Dyskusja Ricardo i Malthusa Prawo Saya Wnioski z prawa Saya Malthus i Ricardo Debata Malthusa i Ricardo na temat nadwyżki produkcji Jean Baptiste Say (1767-1832) Francuski przedsiębiorca i ekonomista Pieniądz

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Adam Smith

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Adam Smith Historia ekonomii Mgr Robert Mróz Adam Smith 18.10.2016 Adam Smith 1723-1790, Szkot Filozof, ekonomista badania na pograniczu wielu dziedzin (politologii, socjologii, filozofii, psychologii, ekonomii)

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Karol Marks

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Karol Marks Historia ekonomii Mgr Robert Mróz Karol Marks 10.11.2016 Karol Marks 1818-1883 Filozof, socjolog, ekonomista, dziennikarz Inspiracja Heglem (środowisko tzw. młodoheglistów), problemy z cenzurą pruską ze

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Leon Walras

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Leon Walras Historia ekonomii Mgr Robert Mróz Leon Walras 06.12.2016 Leon Walras (1834 1910) Jeden z dwóch ojców neoklasycznej mikroekonomii (drugim Marshall) Nie był tak dobrym matematykiem jak niektórzy inni ekonomiści

Bardziej szczegółowo

Literatura i egzamin. R. Milewski, E. Kwiatkowski, Podstawy ekonomii, Wydawnictwo PWN, Warszawa. r. ZALICZENIE: egzamin pisemny w formie testu.

Literatura i egzamin. R. Milewski, E. Kwiatkowski, Podstawy ekonomii, Wydawnictwo PWN, Warszawa. r. ZALICZENIE: egzamin pisemny w formie testu. MAKROEKONOMIA dr Andrzej Pieczewski Instytut Ekonomii Katedra Historii Myśli Ekonomicznej i Historii Gosp. apieczewski@uni.lodz.pl DYŻUR: wtorki godz. 18.00-19.30 pok. A410 Literatura i egzamin R. Milewski,

Bardziej szczegółowo

REWOLUCJA PRZEMYSŁOWA I HANDEL ŚWIATOWY. Poł. XVIII-poł. XIX w.

REWOLUCJA PRZEMYSŁOWA I HANDEL ŚWIATOWY. Poł. XVIII-poł. XIX w. REWOLUCJA PRZEMYSŁOWA I HANDEL ŚWIATOWY Poł. XVIII-poł. XIX w. ZNACZENIE REWOLUCJI PRZEMYSŁOWEJ Od pułapki maltuzjaoskiej do nowoczesnego wzrostu Społeczeostwo przemysłowe Nowe perspektywy gospodarki światowej

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Spis treści Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Wstępne określenie przedmiotu ekonomii 7 Ekonomia a inne nauki 9 Potrzeby ludzkie, produkcja i praca, środki produkcji i środki konsumpcji,

Bardziej szczegółowo

Oszczędzanie pieniędzy

Oszczędzanie pieniędzy SGGW Oszczędzanie pieniędzy PSYCHOLOGIA FINANSOWA 30.11.2013 Przygotowały: Katarzyna Witkowska Paulina Zadroga Emilia Woźnica ZAPRASZAMY Agenda: 1. Oszczędzanie - Definicja - Majątek - Wartośd netto -

Bardziej szczegółowo

Główne nurty ekonomii politycznej

Główne nurty ekonomii politycznej Główne nurty ekonomii politycznej Jerzy Wilkin WNE UW Ekonomia polityczna jako nauka i jako sztuka J. S. Mill (Principles of Political Economy - 1848): ekonomia polityczna jest zarówno nauką, jak i sztuką:

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 12: Naturalna stopa bezrobocia i krzywa AS

Makroekonomia 1 Wykład 12: Naturalna stopa bezrobocia i krzywa AS Makroekonomia 1 Wykład 12: Naturalna stopa bezrobocia i krzywa AS Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego NATURALNA STOPA BEZROBOCIA Naturalna stopa bezrobocia Ponieważ

Bardziej szczegółowo

Ekonomia wykład 03. dr Adam Salomon

Ekonomia wykład 03. dr Adam Salomon Ekonomia wykład 03 dr Adam Salomon Ekonomia: GOSPODARKA RYNKOWA. MAKROEKONOMICZNE PODSTAWY GOSPODAROWANIA Ekonomia dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki, WN AM w Gdyni 2 Rynki makroekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Negatywne skutki monopolu

Negatywne skutki monopolu Negatywne skutki monopolu Strata dobrobytu społecznego z tytułu: (1) mniejszej produkcji i wyższej ceny (2) kosztów poszukiwania renty, które ponoszą firmy w celu osiągnięcia monopolistycznej pozycji na

Bardziej szczegółowo

Karol Marks ( )

Karol Marks ( ) Karol Marks (1818-1883) Karol Marks Niemiecki filozof, ekonomista, rewolucjonista System wyjaśniający działanie przyrody i całego społeczeństwa Wpływ: Niemiecka filozofia historii Socjaliści utopijni David

Bardziej szczegółowo

Część I. Modele matematyczno-ekonomiczne a teoria wartości opartej na pracy

Część I. Modele matematyczno-ekonomiczne a teoria wartości opartej na pracy Przedmowa............................................... 11 Wprowadzenie............................................. 13 Część I. Modele matematyczno-ekonomiczne a teoria wartości opartej na pracy Rozdział

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp. CZĘŚĆ I. TEORIA WYMIANY MIĘDZYNARODOWEJ (Anna Zielińska-Głębocka)

Spis treści. Wstęp. CZĘŚĆ I. TEORIA WYMIANY MIĘDZYNARODOWEJ (Anna Zielińska-Głębocka) Spis treści Wstęp CZĘŚĆ I. TEORIA WYMIANY MIĘDZYNARODOWEJ (Anna Zielińska-Głębocka) Rozdział 1. Podstawy funkcjonowania rynków międzynarodowych 1. 1. Wprowadzenie 1. 2. Rodzaje rynków międzynarodowych

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia Konsumpcja i inwestycje

Makroekonomia Konsumpcja i inwestycje Makroekonomia Konsumpcja i inwestycje Przykładowe hipotezy dotyczące przyczyn wielkości wydatków konsumpcyjnych / oszczędzania 1. Hipoteza dochodu absolutnego (J.M. Keynes), 2. Hipoteza dochodu relatywnego

Bardziej szczegółowo

Globalizacja a nierówności

Globalizacja a nierówności Wykład 11 Globalizacja a nierówności Plan wykładu 1. Wpływ nierówności na wzrost 2. Ewolucja nierówności 3. Efekty globalizacji 4. Nierówności a kryzys i powolne ożywienie 1 1. Wpływ nierówności na wzrost

Bardziej szczegółowo

Centrum Europejskie Ekonomia. ćwiczenia 7

Centrum Europejskie Ekonomia. ćwiczenia 7 Centrum Europejskie Ekonomia ćwiczenia 7 Keynesian cross Tomasz Gajderowicz. Rozkład jazdy: Kartkówka Omówienie kartkówki Model Keynesowski Zadania Model Keynesa Produkcja długookresowa a krótkookresowa.

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia: rewolucja Keynesowska

Makroekonomia: rewolucja Keynesowska Makroekonomia: rewolucja Keynesowska Brak dużego zainteresowania makroekonomią (wzrostem gospodarczym, cyklami koniunktury, inflacją itp.) w okresie ca 1870- ca 1930. Trwało to do czasów wielkiego kryzysu

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia. Blok VIII Handel i finanse międzynarodowe. Zagadnienia podstawowe

Makroekonomia. Blok VIII Handel i finanse międzynarodowe. Zagadnienia podstawowe Makroekonomia Blok VIII Handel i finanse międzynarodowe. Zagadnienia podstawowe Międzynarodowy podział pracy (od autarkii do pełnego otwarcia) Powiązania międzynarodowe przepływy realne + przepływ informacji

Bardziej szczegółowo

Wyposażenie w czynniki produkcji a handel międzynarodowy WYKŁAD 3 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW

Wyposażenie w czynniki produkcji a handel międzynarodowy WYKŁAD 3 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW Wyposażenie w czynniki produkcji a handel międzynarodowy WYKŁAD 3 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW Wprowadzenie Handel można wyjaśnić poprzez zróżnicowanie wydajności pracy, jak w modelu

Bardziej szczegółowo

Podstawowa analiza rynku

Podstawowa analiza rynku Podstawowa analiza rynku Wykład 4 Jerzy Wilkin Co kryje się za pojęciem: rynek? Miejsce styku kupujących i sprzedających Miejsce przejawiania się popytu i podaży Złożony proces wzajemnego oddziaływania

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia. Rachunek dochodu narodowego Dr Gabriela Przesławska. Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych

Makroekonomia. Rachunek dochodu narodowego Dr Gabriela Przesławska. Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Makroekonomia. Rachunek dochodu narodowego Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Makroekonomia. Podstawowe zagadnienia makroekonomiczne Makroekonomia bada sposób działania

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 6: Model klasyczny gospodarki otwartej

Makroekonomia 1 Wykład 6: Model klasyczny gospodarki otwartej Makroekonomia 1 Wykład 6: Model klasyczny gospodarki otwartej Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego Plan wykładu Mała gospodarka otwarta Co znaczy mała gospodarka? Co

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Merkantyliści i fizjokraci

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Merkantyliści i fizjokraci Historia ekonomii Mgr Robert Mróz Merkantyliści i fizjokraci 13.10.2016 Kontekst Coraz szybszy rozwój gospodarczy, szczególnie od wieku XVII Rozwój handlu, zmierzch feudalizmu coraz większe rynki, np.

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 07.03.2008r

Makroekonomia 07.03.2008r Makroekonomia 07.03.2008r CREATED BY HooB Czynniki określające poziom konsumpcji i oszczędności Dochody dyspozycyjne gospodarstw domowych dzielą się na konsumpcję oraz oszczędności. Konsumpcja synonim

Bardziej szczegółowo

PREKURSORZY EKONOMII MATEMATYCZNEJ W POLSCE

PREKURSORZY EKONOMII MATEMATYCZNEJ W POLSCE UNIWERSYTET MIKOŁAJA KOPERNIKA ROZPRAWA HABILITACYJNA MIROSŁAW BOCHENEK PREKURSORZY EKONOMII MATEMATYCZNEJ W POLSCE WYDAWNICTWO NAUKOWE UNIWERSYTETU MIKOŁAJA KOPERNIKA TORUŃ 2008 SPIS TREŚCI Wstęp 9 Rozdział

Bardziej szczegółowo

MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA

MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA WYKŁAD XII WZROST GOSPODARCZY cd. Chiny i ich wzrost gospodarczy Podstawy endogenicznej teorii wzrostu Konsekwencje wzrostu endogenicznego Dwusektorowy model endogeniczny

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Makroekonomia w XX wieku

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Makroekonomia w XX wieku Historia ekonomii Mgr Robert Mróz Makroekonomia w XX wieku 17.01.2017 Keynes To od jego Ogólnej teorii możemy mówić o nowoczesnej makroekonomii Sprzeciw wobec twierdzenia poprzednich ekonomistów, że rynki

Bardziej szczegółowo

Model Davida Ricardo

Model Davida Ricardo Model Davida Ricardo mgr eszek incenciak 15 lutego 2005 r. 1 Założenia modelu Analiza w modelu Ricardo opiera się na następujących założeniach: istnieje doskonała konkurencja na rynku dóbr i rynku pracy;

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe stosunki gospodarcze. I.Teoria handlu międzynarodowego

Międzynarodowe stosunki gospodarcze. I.Teoria handlu międzynarodowego Adam Budnikowski Międzynarodowe stosunki gospodarcze 1 1. Wprowadzenie 1.1. Powstanie i rozwój gospodarki światowej 1.2. Pojęcie i zakres msg. I I.Teoria handlu międzynarodowego 2. Klasyczne teorie handlu

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej 1. Model Mundella Fleminga 2. Dylemat polityki gospodarczej małej gospodarki otwartej 3. Skuteczność polityki monetarnej i fiskalnej w warunkach

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 6: Model klasyczny gospodarki otwartej

Makroekonomia 1 Wykład 6: Model klasyczny gospodarki otwartej Makroekonomia 1 Wykład 6: Model klasyczny gospodarki otwartej Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego Plan wykładu Mała gospodarka otwarta Co znaczy mała gospodarka? Co

Bardziej szczegółowo

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin /

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin / PROPOZYCJA ROZKŁADU MATERIAŁU NAUCZANIA PRZEDMIOTU PODSTAWY EKONOMII dla zawodu: technik ekonomista-23,02,/mf/1991.08.09 liceum ekonomiczne, wszystkie specjalności, klasa I, semestr pierwszy I. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

POPYT KREUJE PODAŻ - KEYNESOWSKI MODEL GOSPODARKI

POPYT KREUJE PODAŻ - KEYNESOWSKI MODEL GOSPODARKI Wykład: POPYT KREUJE PODAŻ - KEYNESOWSKI MODEL GOSPODARKI Co zdarzyło się w czasie Wielkiej Depresji w USA? Rok Stopa bezrobocia (w %) Realny PNB (w mld USD z 1958 r.) Konsumpcja (w mld USD z 1958 r.)

Bardziej szczegółowo

WZROST GOSPODARCZY DEFINICJE CZYNNIKI WZROSTU ZRÓWNOWAŻONY WZROST WSKAŹNIKI WZROSTU GOSPODARCZEGO. Dynamika PKB w latach 2002-2010 ROZWÓJ GOSPODARCZY

WZROST GOSPODARCZY DEFINICJE CZYNNIKI WZROSTU ZRÓWNOWAŻONY WZROST WSKAŹNIKI WZROSTU GOSPODARCZEGO. Dynamika PKB w latach 2002-2010 ROZWÓJ GOSPODARCZY DEFINICJE WZROST GOSPODARCZY ROZWÓJ GOSPODARCZY 1. Wzrost gospodarczy zmiany ilościowe: powiększanie się z okresu na okres podstawowych wielkości makroekonomicznych takich jak czy konsumpcja, inwestycje

Bardziej szczegółowo

Ekonomia rozwoju wykład 5 Teorie rozwoju dokończenie. Teorie handlu

Ekonomia rozwoju wykład 5 Teorie rozwoju dokończenie. Teorie handlu Ekonomia rozwoju wykład 5 Teorie rozwoju dokończenie. Teorie handlu międzynarodowego. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I http://www.e-sgh.pl/piotr_bialowolski/er Uwaga!!! Dla osób, które przesłały

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Handel międzynarodowy korzyści dla przedsiębiorstw i gospodarki

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Handel międzynarodowy korzyści dla przedsiębiorstw i gospodarki Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Handel międzynarodowy korzyści dla przedsiębiorstw i gospodarki dr Iwona Pawlas Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 23 maja 2011 r. 1 Handel międzynarodowy/ handel zagraniczny

Bardziej szczegółowo

Ekonomia rozwoju wykład 2 Ubóstwo, nierówność i. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I

Ekonomia rozwoju wykład 2 Ubóstwo, nierówność i. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I Ekonomia rozwoju wykład 2 Ubóstwo, nierówność i niedorozwój dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I Plan wykładu Metody pomiaru nierówności i ubóstwa Ubóstwo i nierówności a dobrobyt i wzrost gospodarczy

Bardziej szczegółowo

Przeobrażenia ekonomiczne Europy (XVI-XVIII w.) Gospodarka Rzeczpospolitej Obojga Narodów, podobieństwa i różnice.

Przeobrażenia ekonomiczne Europy (XVI-XVIII w.) Gospodarka Rzeczpospolitej Obojga Narodów, podobieństwa i różnice. Wykład III Przeobrażenia ekonomiczne Europy (XVI-XVIII w.) Gospodarka Rzeczpospolitej Obojga Narodów, podobieństwa i różnice. 1 XVI rozkwit handlu, wzrost gospodarczy XVII stagnacja XVIII rozwój, rozpoczyna

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze. Agnieszka Pach-Gurgul

Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze. Agnieszka Pach-Gurgul Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze Agnieszka Pach-Gurgul Organizacja zajęć: Literatura Świerkocki J., Zarys ekonomii międzynarodowej, PWE, 2011. Budnikowski A., Międzynarodowe stosunki gospodarcze, PWE,

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch

Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch Makroekonomia jest najczęściej używanym podręcznikiem na pierwszych latach studiów ekonomicznych w większości polskich uczelni.

Bardziej szczegółowo

Ekonomia rozwoju wykład 11 Wzrost ludnościowy i jego powiązanie z rozwojem. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I

Ekonomia rozwoju wykład 11 Wzrost ludnościowy i jego powiązanie z rozwojem. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I Ekonomia rozwoju wykład 11 Wzrost ludnościowy i jego powiązanie z rozwojem gospodarczym. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I Plan wykładu Powiązanie rozwoju gospodarczego i zmian w poziomie ludności

Bardziej szczegółowo

ZAPEWNIENIE EKONOMICZNEJ SAMOWYSTARCZALNOŚCI ŻYWNOŚCIOWEJ GŁÓWNYM ZADANIEM POLSKIEGO ROLNICTWA NA CAŁY XXI w.

ZAPEWNIENIE EKONOMICZNEJ SAMOWYSTARCZALNOŚCI ŻYWNOŚCIOWEJ GŁÓWNYM ZADANIEM POLSKIEGO ROLNICTWA NA CAŁY XXI w. VI PROF. DR HAB. INŻ. WALDEMAR MICHNA MGRINŻ. DANUTA LIDKĘ DR INŻ. DOMINIK ZALEWSKI ZAPEWNIENIE EKONOMICZNEJ SAMOWYSTARCZALNOŚCI ŻYWNOŚCIOWEJ GŁÓWNYM ZADANIEM POLSKIEGO ROLNICTWA NA CAŁY XXI w. Redakcja

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia Gregory N. Mankiw, Mark P. Taylor

Makroekonomia Gregory N. Mankiw, Mark P. Taylor Makroekonomia Gregory N. Mankiw, Mark P. Taylor Popularny w USA i Europie Zachodniej podręcznik przeznaczony do studiowania makroekonomii na pierwszych latach studiów. Obejmuje takie zagadnienia, jak rachunek

Bardziej szczegółowo

Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej

Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Katedra Makroekonomii i Historii Myśli Ekonomicznej Terminy konsultacji: E-mail: magdalena.knapinska@ue.poznan.pl Inne przedmioty: Makroekonomia (wykłady i

Bardziej szczegółowo

4. Krańcowa skłonność do konsumpcji i krańcowa skłonność do oszczędzania.

4. Krańcowa skłonność do konsumpcji i krańcowa skłonność do oszczędzania. * Wykład nr 6 1. Składniki popytu globalnego. 2. Funkcja konsumpcji i krzywa skłonności do konsumpcji. 3. Funkcja oszczędności, a wydatki konsumpcyjne. 4. Krańcowa skłonność do konsumpcji i krańcowa skłonność

Bardziej szczegółowo

Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa

Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa Ujęcie popytowe Według Keynesa, dosyć częstą sytuacją w gospodarce rynkowej jest niepełne wykorzystanie czynników produkcji. W związku z tym produkcja

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 5: Firma, produkcja, koszty

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 5: Firma, produkcja, koszty Ekonomia Wykład dla studentów WPiA Wykład 5: Firma, produkcja, koszty Popyt i podaż kategorie rynkowe Popyt i podaż to dwa słowa najczęściej używane przez ekonomistów Popyt i podaż to siły, które regulują

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia: rewolucja Keynesowska

Makroekonomia: rewolucja Keynesowska Makroekonomia: rewolucja Keynesowska Brak dużego zainteresowania makroekonomią (wzrostem gospodarczym, cyklami koniunktury, inflacją itp.) w okresie ca 1870- ca 1930. Trwało to do czasów wielkiego kryzysu

Bardziej szczegółowo

Szkoła austriacka w ekonomii

Szkoła austriacka w ekonomii Szkoła austriacka w ekonomii Ekonomia głównego nurtu a ekonomia heterodoksyjna (instytucjonalizm, szkoła historyczna itp.) Istnieje od końca XIX wieku do dziś Założyciel Carl Menger (1840-1921) Ważni przedstawiciele:

Bardziej szczegółowo

6.4. Wieloczynnikowa funkcja podaży Podsumowanie RÓWNOWAGA RYNKOWA Równowaga rynkowa w ujęciu statycznym

6.4. Wieloczynnikowa funkcja podaży Podsumowanie RÓWNOWAGA RYNKOWA Równowaga rynkowa w ujęciu statycznym Spis treœci Przedmowa do wydania ósmego... 11 Przedmowa do wydania siódmego... 12 Przedmowa do wydania szóstego... 14 1. UWAGI WSTĘPNE... 17 1.1. Przedmiot i cel ekonomii... 17 1.2. Ekonomia pozytywna

Bardziej szczegółowo

Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania

Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Ekonomia dobrobytu Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Prezentacja oparta na materiałach z: http://www.swlearning.com/economics/mankiw/mankiw3e/powerpoint_micro.html

Bardziej szczegółowo

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów,

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów, WYMAGANIA EDUKACYJNE PRZEDMIOT: Podstawy ekonomii KLASA: I TH NUMER PROGRAMU NAUCZANIA: 2305/T-5 T-3,SP/MEN/1997.07.16 L.p. Dział programu 1. Człowiek - konsument -potrafi omówić podstawy ekonomii, - zna

Bardziej szczegółowo

Jak zmierzyć rozwoju? Standardowe wskaźniki. Tomasz Poskrobko

Jak zmierzyć rozwoju? Standardowe wskaźniki. Tomasz Poskrobko Jak zmierzyć rozwoju? Standardowe wskaźniki Tomasz Poskrobko Produkt krajowy brutto (PKB) wartość rynkową wszystkich finalnych dóbr i usług produkowanych w kraju w danym okresie PKB od strony popytowej

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu TEORIE EKONOMII KLASYCZNEJ 2011-10-14. Klasyczne i współczesne teorie handlu międzynarodowego

Plan wykładu TEORIE EKONOMII KLASYCZNEJ 2011-10-14. Klasyczne i współczesne teorie handlu międzynarodowego Klasyczne i współczesne teorie handlu międzynarodowego MSG wykład II Podyplomowe Studia Handlu Zagranicznego Plan wykładu Teoria przewagi absolutnej Teoria przewagi komparatywnej Teoria Heckschera-Ohlina

Bardziej szczegółowo

Słabość teorii klasycznej:

Słabość teorii klasycznej: Słabość teorii klasycznej: nie tłumaczy, dlaczego w jednych krajach wydajności pracy są wyższe, a w innych niższe; nie tłumaczy, dlaczego kraje produkujące drożej nie zastosują bardziej wydajnych metod

Bardziej szczegółowo

(b) Oblicz zmianę zasobu kapitału, jeżeli na początku okresu zasób kapitału wynosi kolejno: 4, 9 oraz 25.

(b) Oblicz zmianę zasobu kapitału, jeżeli na początku okresu zasób kapitału wynosi kolejno: 4, 9 oraz 25. Zadanie 1 W pewnej gospodarce funkcja produkcji może być opisana jako Y = AK 1/2 N 1/2, przy czym A oznacza poziom produktywności, K zasób kapitału, a N liczbę zatrudnionych. Stopa oszczędności s wynosi

Bardziej szczegółowo

Otwartość gospodarki a rynek pracy

Otwartość gospodarki a rynek pracy Wykład 10 Otwartość gospodarki a rynek pracy Plan wykładu 1. Migracje 2. Handel zagraniczny 1 1. Migracje 1/14 Kraje pochodzenia 1. Migracje 2/14 Stopa imigracji w Europie zbliża się do amerykańskiej (ale

Bardziej szczegółowo

Jerzy Osiatyński Kalecki a złota reguła akumulacji kapitału

Jerzy Osiatyński Kalecki a złota reguła akumulacji kapitału Jerzy Osiatyński Kalecki a złota reguła akumulacji kapitału Konferencja Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego i Le Monde diplomatique: Idee na kryzys: Michał Kalecki Warszawa, 2 grudnia 2014 r. ZRA: ujęcie

Bardziej szczegółowo

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU 1. POPYT Popyt (zapotrzebowanie) - ilość towaru, jaką jest skłonny kupić nabywca po ustalonej cenie rynkowej, dysponując do tego celu odpowiednim dochodem

Bardziej szczegółowo

John Stuart Mill. Janina Godłów-Legiędź

John Stuart Mill. Janina Godłów-Legiędź John Stuart Mill John Stuart Mill 1806 1873 klasyczny czy reformistyczny liberał? Dzieła: Zasady ekonomii politycznej i niektóre jej zastosowania do filozofii społecznej, 1848 O wolności, 1859 O rządzie

Bardziej szczegółowo

1 Inflacja. wzrost ceny jednego produktu nie musi prowadzić do inflacji; spadek ceny jednego produktu może wystąpić przy istnieniu inflacji;

1 Inflacja. wzrost ceny jednego produktu nie musi prowadzić do inflacji; spadek ceny jednego produktu może wystąpić przy istnieniu inflacji; 1 Inflacja Inflacja to wzrost ogólnego poziomu cen. Miarą inflacji jest indeks cen dóbr konsumpcyjnych, równy stosunkowi cen dóbr należących do reprezentatywnego koszyka w danym okresie czasu cen tych

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia Wzrost i rozwój gospodarczy

Makroekonomia Wzrost i rozwój gospodarczy Makroekonomia Wzrost i rozwój gospodarczy Zagadnienia 1. Wzrost gospodarczy i stopa wzrostu gospodarczego 2. Czynniki wzrostu gospodarczego 3. Hipoteza konwergencji 4. Teorie wzrostu gospodarczego i modele

Bardziej szczegółowo

Inflacja. Zgodnie z tym, co poznaliśmy już przy okazji modelu ISLM wiemy, że rynek pieniądza jest w stanie równowagi, gdy popyt jest równy podaży:

Inflacja. Zgodnie z tym, co poznaliśmy już przy okazji modelu ISLM wiemy, że rynek pieniądza jest w stanie równowagi, gdy popyt jest równy podaży: Inflacja Inflacja - wzrost przeciętnego poziomu cen dóbr w jakimś okresie. Jeśli ceny wszystkich dóbr i czynników produkcji wzrastają w takim samym tempie to mamy do czynienia z czystą inflacją. Zgodnie

Bardziej szczegółowo

Wzrost i rozwój gospodarczy. Edyta Ropuszyńska-Surma

Wzrost i rozwój gospodarczy. Edyta Ropuszyńska-Surma Wzrost i rozwój gospodarczy Edyta Ropuszyńska-Surma Zagadnienia Wzrost gospodarczy i stopa wzrostu gospodarczego. Teorie wzrostu gospodarczego. Granice wzrostu. Modele wzrostu. Wzrost gospodarczy i polityka

Bardziej szczegółowo

Instytucje gospodarki rynkowej

Instytucje gospodarki rynkowej Instytucje gospodarki rynkowej Teoria ewolucji techno-fizjologicznej i koncepcja kapitału fizjologicznego Roberta Fogla (Tabele i wykresy: J. Godłów-Legiędź, 2010) Blok 13 Bezustanny pesymizm, pomimo niekwestionowanych

Bardziej szczegółowo

MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA

MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA WYKŁAD VI: MODEL IS-LM/AS-AD OGÓLNE RAMY DLA ANALIZY MAKROEKONOMICZNEJ Linia FE: Równowaga na rynku pracy Krzywa IS: Równowaga na rynku dóbr Krzywa LM: Równowaga

Bardziej szczegółowo

Ekonomia rozwoju wykład 7 Rola instytucji w rozwoju ekonomicznym. Prawa własności, ryzyka ekonomiczne, polityczne i

Ekonomia rozwoju wykład 7 Rola instytucji w rozwoju ekonomicznym. Prawa własności, ryzyka ekonomiczne, polityczne i Ekonomia rozwoju wykład 7 Rola instytucji w rozwoju ekonomicznym. Prawa własności, ryzyka ekonomiczne, polityczne i prawne. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I http://www.e-sgh.pl/piotr_bialowolski/er

Bardziej szczegółowo

DAWID RICARDO 1772 1823 Zasady ekonomii politycznej i opodatkowania, 1817

DAWID RICARDO 1772 1823 Zasady ekonomii politycznej i opodatkowania, 1817 DAWID RICARDO 1772 1823 Zasady ekonomii politycznej i opodatkowania, 1817 Samouk Niezwykły dar do interesów Talent zdobywania bogactwa nie budzi wielkiego uznania. Nic jednak bardziej nie świadczy, być

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia I. Jan Baran

Makroekonomia I. Jan Baran Makroekonomia I Jan Baran Model klasyczny a keynesowski W prostym modelu klasycznym zakładamy, że produkt zależy jedynie od nakładów czynników produkcji i funkcji produkcji. Nie wpływają na niego wprowadzone

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWY EGZAMIN Z MAKROEKONOMII I

PRZYKŁADOWY EGZAMIN Z MAKROEKONOMII I PRZYKŁADOWY EGZAMIN Z MAKROEKONOMII I... Imię i nazwisko, nr albumu Egzamin składa się z dwóch części. W pierwszej części składającej się z 20 zamkniętych pytań testowych należy wybrać jedną z pięciu podanych

Bardziej szczegółowo

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA PODSTAWOWE POJĘCIA Przedsiębiorstwo - wyodrębniona jednostka gospodarcza wytwarzająca dobra lub świadcząca usługi. Cel przedsiębiorstwa - maksymalizacja zysku Nakład czynniki

Bardziej szczegółowo

Zagraniczna polityka handlowa. Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl

Zagraniczna polityka handlowa. Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Zagraniczna polityka handlowa Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Podstawowe definicje Zagraniczna polityka gospodarcza oddziaływanie państwa na stosunki wymiany

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa do wydania polskiego 15. Przedmowa 19

Spis treści. Przedmowa do wydania polskiego 15. Przedmowa 19 Spis treści Przedmowa do wydania polskiego 15 Przedmowa 19 Rozdział 1. Wstęp 23 Centralne zagadnienie nowoczesnej myśli ekonomicznej 23 Podziały nowoczesnej teorii ekonomicznej 25 Nasze podejście do historii

Bardziej szczegółowo

Wykład 2: Handel międzynarodowy w ujęciu klasycznym model ricardiański

Wykład 2: Handel międzynarodowy w ujęciu klasycznym model ricardiański Handel międzynarodowy Wykład 2: Handel międzynarodowy w ujęciu klasycznym model ricardiański Dr Gabriela Grotkowska Plan wykładu 2 1. Przewaga absolutna i komparatywna 2. Założenia ekonomii klasycznej

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zagadnienia

Podstawowe zagadnienia Podstawowe zagadnienia Każda społeczność staje przed koniecznością rozwiązania trzech podstawowych problemw codziennej egzystencji: - jakie dobra i usługi - co wytwarzać - dla kogo je wytwarzać Ekonomia

Bardziej szczegółowo

MODEL AS-AD. Dotąd zakładaliśmy (w modelu IS-LM oraz w krzyżu keynesowskim), że ceny w gospodarce są stałe. Model AS-AD uchyla to założenie.

MODEL AS-AD. Dotąd zakładaliśmy (w modelu IS-LM oraz w krzyżu keynesowskim), że ceny w gospodarce są stałe. Model AS-AD uchyla to założenie. MODEL AS-AD Dotąd zakładaliśmy (w modelu IS-LM oraz w krzyżu keynesowskim), że ceny w gospodarce są stałe. Model AS-AD uchyla to założenie. KRZYWA AD Krzywą AD wyprowadza się z modelu IS-LM Każdy punkt

Bardziej szczegółowo

Wzrost gospodarczy definicje

Wzrost gospodarczy definicje Wzrost gospodarczy Wzrost gospodarczy definicje Przez wzrost gospodarczy rozumiemy proces powiększania podstawowych wielkości makroekonomicznych w gospodarce, a w szczególności proces powiększania produkcji

Bardziej szczegółowo

Podstawy metodologiczne ekonomii

Podstawy metodologiczne ekonomii Jerzy Wilkin Wykład 2 Podstawy metodologiczne ekonomii Modele w ekonomii Rzeczywistość gospodarcza a jej teoretyczne odwzorowanie Model konstrukcja teoretyczna, będąca uproszczonym odwzorowaniem rzeczywistości

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia. Wykład 5

Mikroekonomia. Wykład 5 Mikroekonomia Wykład 5 Model czystej wymiany Brak produkcji, tylko zasoby początkowe, czyli nie wiadomo jak czynniki produkcji zostały przekształcone w produkt końcowy. Równowaga ogólna: wszystkie rynki

Bardziej szczegółowo

Ś W I A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH. Eugeniusz M. Pluciński

Ś W I A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH. Eugeniusz M. Pluciński Ś W I A E U R O P A P O L S K A TEORIA I PRAKTYKA Z PERSPEKTYW RACJONALNYCH WYBORÓW EKONOMICZNYCH Eugeniusz M. Pluciński BYDGOSZCZ - KRAKÓW 2008 SPIS TREŚCI WSTĘP 9 CZĘŚCI WPROWADZENIE DO EKONOMII GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo