Paweł Bachman, Piotr Gawłowicz, Marcin Chciuk. Możliwości wykorzystania Lego Mindstorms w nauczaniu mechatroniki

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Paweł Bachman, Piotr Gawłowicz, Marcin Chciuk. Możliwości wykorzystania Lego Mindstorms w nauczaniu mechatroniki"

Transkrypt

1 Paweł Bachman, Piotr Gawłowicz, Marcin Chciuk Możliwości wykorzystania Lego Mindstorms w nauczaniu mechatroniki W artykule przedstawiono historię rozwoju Lego MindStorms. Krótko opisano sterowniki RCX i NXT, urządzenia wejścia/wyjścia oraz interfejsy programistyczne. Następnie opisano konstrukcje robota, którego zadaniem jest poruszanie się po linii. Końcowa część artykułu stanowi zarys możliwości wykorzystania zestawów RIS i NXT przez studentów w badaniach do prac dyplomowych. 1. Wstęp Według definicji przyjętej przez International Federation for the Theory of Machines and Mechanism mechatronika jest synergiczną kombinacją mechaniki precyzyjnej, elektronicznego sterowania i systemowego myślenia przy projektowaniu produktów i procesów produkcyjnych. Mechatronika, jako inżynierskie połączenie i współdziałanie podstawowych nauk technicznych, wydzieliła się w latach osiemdziesiątych w celu wytworzenia wielofunkcyjnych produktów działających inteligentnie w zmieniającym się środowisku [1]. Postępująca ewolucja w dziedzinie mechatroniki wymusza kształcenie specjalistów o bardzo szerokich umiejętnościach. Nowoczesne maszyny coraz bardziej przypominają żywe organizmy, które dzięki zastosowaniu w ich budowie szeregu różnych czujników oraz sterowaniu nimi przy pomocy algorytmów zbliżonych strukturą do procesu myślenia człowieka potrafią dostosować się do warunków otaczającego je środowiska. Niniejszy artykuł ma na celu przybliżenie możliwości zestawów LEGO MindStorms Robotics Invention System 2.0 oraz NXT, które doskonale nadają się nie tylko do konstruowania zaawansowanych robotów, ale także do wykorzystania ich jako pomocy dydaktycznej na zajęciach związanych z nauczaniem mechatroniki 2. Historia rozwoju Lego MindStorms Firma LEGO, mylnie kojarzona wyłącznie z klockami dla dzieci posiada w swojej ofercie specjalną, najbardziej rozwiniętą serię MindStorms, a w niej zestawy Robotics Invention System 2.0 oraz NXT [4]. Historia Lego Mindstorms zaczęła się w roku 1985, kiedy to dr Papert, dr Resnick i Steve Ocko założyli Microworlds Learning Inc. i zaczęli pracę nad nowym typem zabawki. Chcieli oni stworzyć zestawy, które pozwoliłaby dzieciom budować różne maszyny, tak jak od lat to robiły z konstrukcjami Lego, z jedną dodatkową funkcją: mogłyby być one poruszane. Miało to umożliwić dzieciom budowę urządzeń i kontrolę nad nimi za pomocą programów komputerowych, które by same napisały. Pod koniec roku 1985 Papert i Resnick z zespołem zaczęli współpracować z Lego Company. Microworlds zaczęło wiązać kostki Lego z językiem programowania Logo w kombinacji, jak ją nazwali Lego/Logo. W roku 1986 Papert i Resnick przenieśli się do MIT (Massachusetts Institute of Technology) Media Laboratory, gdzie założyli The Epistomology and Learning Group, a Lego stało się ich sponsorem. Pierwszy sterownik, nazwany Programmable Brick 6502, został zbudowany w roku Od roku 1993 do 1995 pracowano też nad The Pocket Programmable Brick (Grey Programmable Brick). Ewolucja pierwszych sterowników doprowadziła w 1996 do stworzenia The Model 120 Programmable Brick (Red Programmable Brick), zwanego po prostu PB120 (rys.1a). Dzięki tej kostce Fred Martin uruchomił na MIT kurs, podczas którego studenci projektowali i budowali roboty z klocków.

2 Kurs ten w krótkim czasie zdobył taką sławę i popularność, że firma Lego postanowiła rozszerzyć swoją działalność w tym kierunku i wprowadziła na rynek komplety klocków do budowy robotów, nazwane zestawami Mindstorms [2]. W roku 1997 powstał czytnik kodów kreskowych zwany Code Pilot (rys. 1b.). Urządzenie posiadało obudowę z czytnikiem LED (ang. Light Emitting Diode), przyciski sterujące, głośnik oraz jedno wejście i jedno wyjście. W roku 1998 stworzono Programmable Brick RCX 1.0. Była to uproszczona wersja PB120. RCX 1.0 jest to klocek zawierający mikrosterownik, powstały z mikrokomputera jednoukładowego Hitachi H8/3292/16 MHz (rys. 2a). a) b) Rys. 1. Red Programmable Brick (a); Code Pilot (b) Pierwszy zestaw, który zawierał RCX 1.0 powstał w 1998 roku, a nazywał się 9719 Robotics Invention System 1.0. Składał się z 727 elementów, w tym między innymi różne klocki, koła zębate, przekładnie, kable, złącza, silniki, czujniki dotyku i światła, a także port komunikacyjny IR Tower. Do zestawu dołączono również płytę CD-ROM z oprogramowaniem, dzięki któremu można było tworzyć programy do RCX-a. a) b) c) d) Rys. 2. Klocki programowalne RCX (a), Scout (b), MicroScout (c), (d) NXT W 1999 roku powstało sporo nowości z serii Mindstorms. Pierwszą z nich był zestaw 9747 Robotics Invention System 1.5, który posiadał Programmable Brick RCX 1.5. Druga to rozszerzający zestaw 9736 Exploration Mars. Rok 2000 przyniósł kolejny rozszerzający zestaw nazwany 3801 Ultimate Accessory Set, a w 2001 powstał zestaw zawierający kostkę RCX 2.0. Nazywał się on 3804 Robotics Invention System 2.0. W 2001 roku wyszedł również zestaw rozszerzający o nazwie 3800 Ultimate Builders Set. Kolejny zestaw Lego MindStorms, Robotics Discovery Set 9735, który powstał w 1999 roku nie posiadał sterownika RCX. Zamiast niego, do zestawu załączono prostszy sterownik o nazwie Scout (rys. 2b). Miał on wbudowany czujnik światła, dwa porty na czujniki i dwa porty na silniki.

3 Kolejny zestaw, który wyszedł w roku 1999 nazywał się 9748 Droid Development Kit. Był to zestaw przygotowany głównie dla miłośników filmu Star Wars. Tym razem kostkę RCX zastąpiła kostka MicroScout (rys. 2c). Kostkę tę zawierał również następny zestaw o nazwie 9754 Dark Side Developer Kit, który wyszedł na rynek w roku W roku 1999 powstało też wiele dodatków, takich jak 3803 RIS 1.5 Upgrade Kit, 9757 Touch Sensor, 9755 Temperature Sensor, 9738 Remote Control oraz 9756 Rotation Sensor. Urządzenia te powstały w celu zwiększenia możliwości robotów. Czujniki te dostarczały nowych danych o świecie zewnętrznym, co umożliwiło pisanie bardziej skomplikowanych programów i budowanie mobilniejszych robotów. W roku 2000 wyszedł dodatek nazwany 9731 Vision Command, który zawierał kamerę USB z oprogramowaniem. Zwiększała ona możliwości rozbudowy robotów i innych konstrukcji, wzbogacając je o sensor wizyjny. W 2002 roku powstały zupełnie nowe produkty o nazwie Spybotics. Były to cztery modele, które miały ten sam sterownik o nazwie Electric Spybotic Brick. Programowalna kostka posiadała dwa silniki, czujnik dotyku, czujnik światła i emitery światła. Miała także zdolność wykrywania innych pojazdów Spybotic. Do zestawów dołączone były płyty CD, które zawierały dziesięć misji do zrealizowania. Spybotic programowało się za pomocą komputera, lecz nie miały one z nim łączności podczas działania. Można je było kontrolować za pomocą pilota, który łączył się z nimi przez port podczerwieni. Spybotic miały na celu przenieść gry komputerowe do świata realnego. a) b) c) d) Rys. 3. Spyboty: a) Gigamesh G40, b) Snaptrax S45, c) Shadowstrike S70, d) Technojaw T55 W lipcu 2006 roku na rynku ukazał się nowy zestaw nazwany Lego Mindstorms NXT (rys. 2d). Użyty w nim sterownik oparty był na 32-bitowym mikroprocesorze ARM7, z 256 KB pamięci FLASH, 64 KB RAM. Posiadał wyświetlacz LCD 100x64 pikseli, USB 2.0, Bluetooth, 4 porty wejścia i 3 porty wyjścia. 3. Opis zestawów RIS i NXT Choć klocki LEGO słyną ze swojej prostoty jednak zbudowanie działającego, rozbudowanego robota wciąż może się być bardzo poważnym wyzwaniem, przede wszystkim koncepcyjnym. Pomijając osoby, które mają w tym względzie specjalne przygotowanie, wyobrażenie sobie całej konstrukcji, a następnie jej szczegółowe zaplanowanie wymaga znacznego wysiłku intelektualnego.

4 Oprócz sterowników RCX lub NXT w zestawów skład wchodzi jeszcze cała gama czujników oraz silniki. Czujnik dotyku (rys. 4a RIS, 4g NXT) jest podstawowym czujnikiem wykorzystywanym przy konstruowaniu robotów z LEGO i jest to czujnik bierny, który do działania nie potrzebuje zasilania (zwarty posiada bardzo małą rezystancję, natomiast w stanie rozwarcia jego opór jest nieskończony). Klocek nadaje się do wykrywania i informowania sterownika o napotkanych przeszkodach. a) b) c) d) e) f) g) h) i) j) k) Rys. 4. Urządzenia zewnętrzne zestawów Mindstorms [3]: a do f RIS, g do k NXT: a, g) czujnik dotyku, B, h) czujnik natężenia światła, c) enkoder, d) czujnik temperatury, e) kamera, f) silnik, i) czujnik natężenia dźwięku, j) czujnik ultradźwiękowy, k) silnik z enkoderem Czujnik światła (rys. 4b RIS, 4h NXT) jest elementem aktywnym, chociaż można wykorzystać go także jako czujnik bierny. Z zewnątrz widoczne są dwa elementy elektroniczne: dioda i fototranzystor. Dioda wykorzystywana jest do oświetlania otoczenia czujnika. Fototranzystor rejestruje natężenie docierającego do niego światła. Zastosowany fototranzystor jest przede wszystkim wrażliwy na podczerwień. Czujnik światła znakomicie nadaje się więc do poszukiwania źródeł takiego promieniowania, jak aktywnych nadajników IR innych RCX. Wiedząc, że obiekty o ciemniejszej barwie pochłaniają więcej światła, możemy wykorzystać czujnik do rozróżniania kolorów. Czujnik obrotów firmy LEGO (rys. 4c) jest aktywnym czujnikiem umożliwiającym kontrolerowi pomiar obrotów z niewielką rozdzielczością, a dzięki temu pomiar drogi, jaką przebył robot. W zestawach NXT (rys. 4k) czujnik ten został umieszczony w jednej obudowie wraz z silnikiem. W skład LEGO MindStorms wchodzą dwa silniki elektryczne prądu stałego (rys. 4f RIS, 4k NXT) o napięciu nominalnym 9 V. Silniki te wyposażone są w wewnętrzną przekładnię zwiększającą jego moment napędowy. Sterowanie prędkością silnika odbywa się poprzez modulację szerokości wypełnienia fali prostokątnej (PWM). Modulacja tego typu polega na tym, że silnik jest bardzo szybko naprzemiennie włączany i wyłączany. Moc wytworzona w trakcie jednego cyklu pracy zależy od tego jak długo silnik był włączony. W zestawie RIS istnieje możliwość zamontowania kamery (rys. 4e). Łączy się ona komputerem za pośrednictwem USB i można dzięki niej oglądać na monitorze obrazy z otoczenia robota. Zestaw NXT został wyposażony jeszcze w dwa dodatkowe sensory: sensor natężenia dźwięku (rys. 4i), który może służyć np. do uruchamiania programu (gdy użytkownik głośno wypowie

5 np. słowo START), oraz czujnik ultradźwiękowy (rys. 4j), dzięki któremu robot może mierzyć odległość. a) b) c) Rys. 5. Interfejsy programowania: a) Robotnic Inventions System, b) NXT, c) RoboLab Programy dla RCX i NXT przygotowuje się na komputerach typu PC lub Mac. Aby napisać program, wystarczy sprawnie posługiwać się myszką. Gotowy program blokowy przekształcany jest w ciągi kodów operacyjnych związanych z poszczególnymi funkcjami systemowymi, a następnie przesyłany jest do sterownika za pomocą portu podczerwieni (RCX) lub USB (NXT). Ciągi kodów operacyjnych interpretowane są przez oprogramowanie firmowe i wywołują odpowiednie funkcje systemowe, a co za tym idzie, wykonywane są żądane czynności. Istnieje wiele różnych sposobów programowania robotów Lego MindStorms. Każdy zestaw ma też swój interfejs programistyczny. Do klocków RCX dołaczany jest Robotnic Invention System (rys. 5a). Oprogramowanie do kostki NXT jest stworzone na podstawie programu LabView przez firmę National Instruments (rys. 5b). Roboty można tez programować przy pomocy innych interfejsów (np. RoboLab rys. 5c), który często wykorzystywany jest na uczelniach USA i zachodniej Europy. 4. Opis wybranej konstrukcji robota Zadaniem robota jest znalezienie i podążanie wzdłuż czarnej linii (rys. 6a). Robot porusza się za pomocą napędu gąsienicowego. Wyposażony on jest w czujnik światła zamontowany z przodu (rys. 6b) i podłączony pod wejście 2 mikrokontrolera.

6 Rys. 6. Zasada działania robota poruszającego się po czarnej linii a) oraz widok robota b) [5] Graficzny obraz programu Linia oraz tekstowy kod źródłowy przedstawiony został na rys. 7. program test { a) b) #include <RCX2.h> #include <RCX2MLT.h> #include <RCX2Sounds.h> #include <RCX2Def.h> sensor rotation1 on 1 rotation1 is rotation as angle event greater_rotation1eventhigh when rotation1 > 32 event less_rotation1eventlow when rotation1 < -32 main { } ext InterfaceType "kfreestyle" rcx_cleartimers bbs_globalreset([a B C]) rcx_calibrate(4,7) clear Rotation1 repeat { bb_forward(a, C, 1) } until greater_rotation1eventhigh off [ A C ] rcx_calibrate(4,7) clear Rotation1 repeat { bb_backward(a, C, 1) } until less_rotation1eventlow off [ A C ] Rys. 7. Tekstowy kod źródłowy (a) oraz graficzny obraz programu (b) robota poruszającego się po czarnej linii [5] 5. Możliwości wykorzystania zestawów przez studentów w badaniach do prac dyplomowych W związku z tym, że sterowniki Lego MindStorms wykorzystują podobne sygnały jak profesjonalne sterowniki przemysłowe, można dzięki nim sprawdzać, jak wyglądają poszczególne przebiegi napięć. Poniżej przedstawiono przykładowe charakterystyki otrzymane podczas badania napędu z RIS 2.0. Wykonano je za pośrednictwem karty pomiarowej DaqBoard Pierwsze pomiary miały na celu zbadanie, jaki wpływ na szybkość zatrzymania silnika ma metoda hamowania (rys. 8). Badano silnik obciążony przy odłączeniu zasilania po wykonaniu ruchu ( Coast motors when off ), a następnie w czasie podczas zahamowania silnika ( Brake

7 motors when off ). Na wykresie widać, że zahamowanie silnika przyspieszyło zatrzymanie się wirnika o ponad 2 sekundy. Rys. 8. Dynamika silnika z obciążeniem w zależności od sposobu hamowania [5] Kolejnym zadaniem badawczym, jakie można wykonywać z wykorzystaniem Lego MindStorms jest badanie, jak na rozpędzanie i hamowanie silnika wpływa wielkość obciążenia (np. masa robota). Wykresy otrzymane na podstawie pomiarów (rys. 9) pokazują że przy największym obciążeniu czas rozpędzania był porównywalny do przypadku bez obciążenia, natomiast podczas hamowania czas wydłużył się kilkukrotnie. Rys. 9. Dynamika silnika w zależności od jego obciążenia [5] Następną rzeczą, jaką można sprawdzić jest kształt przebiegu sterującego silnikiem dla różnych współczynników wypełnienia (w sterowniku można je ustawiać od 1 do 8). Z otrzymanych charakterystyk (rys. 10) wynika, że dla współczynnika 1 sygnał składa się z krótkich pików, dla współczynnika 4 wypełnienie wynosi około 50% a dla 8 sygnał zasilania silnika to linia ciągła o wartości 9V.

8 U [V] 10 8 poz poz. 1 poz. 7 poz t [ms] Rys. 10. porównanie szerokości impulsów dla wybranych poziomów zasilania silnika [6] Zakończenie Możliwości dydaktyczne zestawów Lego MindStorms są zaskakujące. Możemy przy ich wykorzystaniu nauczać mechaniki, fizyki, elektroniki, projektowania robotów, automatyki i programowania, czyli praktycznie wszystkich składowych mechatroniki. Konstruowanie z klocków nie narzuca rozwiązania ani praktycznie żadnych innych ograniczeń pozwalając tym samym na wykazanie się kreatywnością konstruktora. Zajęcia z wykorzystaniem LEGO nie sprowadzają się jedynie do powielania rozwiązań prowadzącego, pozwalają też samemu studentowi wyszukać rozwiązania postawionego problemu. Rozwiązanie problemu zazwyczaj wymaga wykonania wielu różnych doświadczeń, wyciągania wniosków z przeprowadzonych eksperymentów oraz wprowadzania modyfikacji w kolejnych etapach pracy. Testowanie jest bowiem nieodłącznym elementem projektowania, a ponieważ żadne elementy nie są cięte, klejone czy wyginane, wykonanie kolejnych próbnych konstrukcji nic nie kosztuje, co sprawia, że zestawy MindStorms są idealne do tego typu prac. Również w zależności od zainteresowań uczestników, zajęcia mogą koncentrować się na elektronice (konstrukcja czujników, układów sterujących), programowaniu czy mechanice robota, natomiast interdyscyplinarność zajęć może pomóc studentom w rozwijaniu własnych zainteresowań. Oprogramowanie dostarczone z zestawem firmy LEGO jest bardzo funkcjonalne i pomimo prostego interfejsu pozwala na pisanie skomplikowanych programów. Współpracuje ono ponadto także z najnowszymi, 64-bitowymi systemami operacyjnymi Windows Vista firmy Microsoft. Wskazana jest jednak instalacja starszej wersji aplikacji Quick Time firmy Apple, która jest niezbędna do działania programu. Literatura [1] Grono Andrzej J., Mechatronika laboratorium, Wydawnictwo Politechniki Gdańskiej, Gdańsk [2] [3] Prace inżynierskie [4] Borsukiewicz M.: Ewolucja Lego MindStorms programowanie, urządzenia wejściawyjścia, Zielona Góra, 2008, promotor: dr inż. Piotr Gawłowicz. [5] Szyk A.: Wykorzystanie LEGO Robotics Invention System 2.0 w nauczaniu mechatroniki, Zielona Góra, 2008, promotor: dr inż. Piotr Gawłowicz.

9 [6] Żurawiński M.: Urządzenia wejścia/wyjścia stosowane w robocie MindStorms firmy LEGO, Zielona Góra, 2008, promotor: dr inż. Piotr Gawłowicz.

Porównanie RoboKitów:

Porównanie RoboKitów: Nazwa zestawu Opis RoboKit #1 Poziom: Początkujący Uwagi: Dokupując rozszerzenie #1-2 otrzymamy RoboKit #2. Wiek: 8+ (język Rogic) 12+ (język C++) RoboKit #2 (Zawiera Kit #1 + dodatki) Poziom: Średnio

Bardziej szczegółowo

Młody inżynier robotyki

Młody inżynier robotyki Młody inżynier robotyki Narzędzia pracy Klocki LEGO MINDSTORMS NXT Oprogramowanie służące do programowanie kostki programowalnej robora LEGO Mindstorms Nxt v2.0 LEGO Digital Designer - program przeznaczony

Bardziej szczegółowo

MCAR Robot mobilny z procesorem AVR Atmega32

MCAR Robot mobilny z procesorem AVR Atmega32 MCAR Robot mobilny z procesorem AVR Atmega32 Opis techniczny Jakub Kuryło kl. III Ti Zespół Szkół Zawodowych nr. 1 Ul. Tysiąclecia 3, 08-530 Dęblin e-mail: jkurylo92@gmail.com 1 Spis treści 1. Wstęp..

Bardziej szczegółowo

Przegląd rozwiązań z oferty firmy 4D Systems

Przegląd rozwiązań z oferty firmy 4D Systems 1 Przegląd rozwiązań z oferty firmy 4D Systems Przegląd rozwiązań z oferty firmy 4D Systems 4D Systems Pty Ltd jest firmą pochodzącą z Australii, która od ponad 25 lat specjalizuje się w opracowywaniu

Bardziej szczegółowo

Mechatronika Uniwersytet Rzeszowski

Mechatronika Uniwersytet Rzeszowski Mechatronika Uniwersytet Rzeszowski Plan studiów inżynierskich STUDIA INŻYNIERKSIE (7 semestrów) Studia stacjonarne i niestacjonarne Specjalności: Projektowanie systemów mechatronicznych Systemy wbudowane

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: CYFROWE UKŁADY STEROWANIA DIGITAL CONTROL SYSTEMS Kierunek: MECHATRONIKA Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na kierunku Mechatronika Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium Forma studiów: stacjonarne

Bardziej szczegółowo

Mechatronika i inteligentne systemy produkcyjne. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl

Mechatronika i inteligentne systemy produkcyjne. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl Mechatronika i inteligentne systemy produkcyjne Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl 1 Program przedmiotu Wprowadzenie definicja, cel i zastosowania mechatroniki Urządzenie mechatroniczne - przykłady

Bardziej szczegółowo

ZL8AVR. Płyta bazowa dla modułów dipavr

ZL8AVR. Płyta bazowa dla modułów dipavr ZL8AVR Płyta bazowa dla modułów dipavr Zestaw ZL8AVR to płyta bazowa dla modułów dipavr (np. ZL7AVR z mikrokontrolerem ATmega128 lub ZL12AVR z mikrokontrolerem ATmega16. Wyposażono ją w wiele klasycznych

Bardziej szczegółowo

STM32Butterfly2. Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107

STM32Butterfly2. Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107 Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107 STM32Butterfly2 Zestaw STM32Butterfly2 jest platformą sprzętową pozwalającą poznać i przetestować możliwości mikrokontrolerów z rodziny STM32 Connectivity

Bardziej szczegółowo

STM32 Butterfly. Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107

STM32 Butterfly. Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107 Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107 STM32 Butterfly Zestaw STM32 Butterfly jest platformą sprzętową pozwalającą poznać i przetestować możliwości mikrokontrolerów z rodziny STM32 Connectivity

Bardziej szczegółowo

dokument DOK 02-05-12 wersja 1.0 www.arskam.com

dokument DOK 02-05-12 wersja 1.0 www.arskam.com ARS3-RA v.1.0 mikro kod sterownika 8 Linii I/O ze zdalną transmisją kanałem radiowym lub poprzez port UART. Kod przeznaczony dla sprzętu opartego o projekt referencyjny DOK 01-05-12. Opis programowania

Bardziej szczegółowo

Politechnika Białostocka

Politechnika Białostocka Politechnika Białostocka Wydział Elektryczny Katedra Automatyki i Elektroniki Kod przedmiotu: TS1C 622 388 Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu: Elektronika samochodowa Temat: Programowanie

Bardziej szczegółowo

Słowo mechatronika powstało z połączenia części słów angielskich MECHAnism i electronics. Za datę powstania słowa mechatronika można przyjąć rok

Słowo mechatronika powstało z połączenia części słów angielskich MECHAnism i electronics. Za datę powstania słowa mechatronika można przyjąć rok Słowo mechatronika powstało z połączenia części słów angielskich MECHAnism i electronics. Za datę powstania słowa mechatronika można przyjąć rok 1969, gdy w firmie Yasakawa Electronic z Japonii wszczęto

Bardziej szczegółowo

PROGRAMOWALNE STEROWNIKI LOGICZNE

PROGRAMOWALNE STEROWNIKI LOGICZNE PROGRAMOWALNE STEROWNIKI LOGICZNE I. Wprowadzenie Klasyczna synteza kombinacyjnych i sekwencyjnych układów sterowania stosowana do automatyzacji dyskretnych procesów produkcyjnych polega na zaprojektowaniu

Bardziej szczegółowo

Zastosowania Robotów Mobilnych

Zastosowania Robotów Mobilnych Zastosowania Robotów Mobilnych Temat: Zapoznanie ze środowiskiem Microsoft Robotics Developer Studio na przykładzie prostych problemów nawigacji. 1) Wstęp: Microsoft Robotics Developer Studio jest popularnym

Bardziej szczegółowo

Kursy pozalekcyjne z budowy i programowania robotów dla dzieci i młodzieży

Kursy pozalekcyjne z budowy i programowania robotów dla dzieci i młodzieży Kursy pozalekcyjne z budowy i programowania robotów dla dzieci i młodzieży Budowanie robotów + Nauka Programowania + Dobra zabawa i konkursy Warsztaty TwojRobot.pl to nauka budowy i programowania robotów

Bardziej szczegółowo

ZL9AVR. Płyta bazowa dla modułów ZL7AVR (ATmega128) i ZL1ETH (RTL8019)

ZL9AVR. Płyta bazowa dla modułów ZL7AVR (ATmega128) i ZL1ETH (RTL8019) ZL9AVR Płyta bazowa dla modułów ZL7AVR (ATmega128) i ZL1ETH (RTL8019) ZL9AVR to płyta bazowa umożliwiająca wykonywanie różnorodnych eksperymentów związanych z zastosowaniem mikrokontrolerów AVR w aplikacjach

Bardziej szczegółowo

Lekcja budowania robotów na podstawie klocków LEGO Mindstorms NXT 2.0. Temat: GrabBot Budujemy robota, który przenosi przedmioty.

Lekcja budowania robotów na podstawie klocków LEGO Mindstorms NXT 2.0. Temat: GrabBot Budujemy robota, który przenosi przedmioty. Lekcja budowania robotów na podstawie klocków LEGO Mindstorms NXT 2.0 Temat: GrabBot Budujemy robota, który przenosi przedmioty. Działanie robota GrabBot to robot mobilny o napędzie gąsienicowym, co daje

Bardziej szczegółowo

kierunkowy (podstawowy / kierunkowy / inny HES) nieobowiązkowy (obowiązkowy / nieobowiązkowy) język polski VII semestr letni (semestr zimowy / letni)

kierunkowy (podstawowy / kierunkowy / inny HES) nieobowiązkowy (obowiązkowy / nieobowiązkowy) język polski VII semestr letni (semestr zimowy / letni) Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013

Bardziej szczegółowo

MindStorms SYMULACJE SPRZĘTOWE

MindStorms SYMULACJE SPRZĘTOWE MindStorms SYMULACJE SPRZĘTOWE Marek Kasperski 16 V 2004 Część I Umysł wcielony? Rewolucja kognitywna Klasyczna AI: (szachy, programy decyzyjne, dowodzenie twierdzeń). Lata 70.: pojawiają się nauki kognitywne

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ ELEKTRYCZNYCH NR

ZESPÓŁ SZKÓŁ ELEKTRYCZNYCH NR TECHNIK MECHATRONIK ZESPÓŁ SZKÓŁ ELEKTRYCZNYCH NR 2 os. SZKOLNE 26 31-977 KRAKÓW www.elektryk2.i365.pl Spis treści: 1. Charakterystyka zawodu 3 2. Dlaczego technik mechatronik? 5 3. Jakie warunki musisz

Bardziej szczegółowo

Zestaw Startowy EvB. Więcej informacji na stronie: http://and-tech.pl/zestaw-evb-5-1/

Zestaw Startowy EvB. Więcej informacji na stronie: http://and-tech.pl/zestaw-evb-5-1/ Zestaw Startowy EvB Zestaw startowy EvB 5.1 z mikrokontrolerem ATMega32 jest jednym z najbardziej rozbudowanych zestawów dostępnych na rynku. Został zaprojektowany nie tylko z myślą o początkujących adeptach

Bardziej szczegółowo

PRODUCT INFORMATION INTERROLL CONVEYORCONTROL NOWY WYMIAR W BEZDOTYKOWEJ AKUMULACJI TOWARU (ZPA)

PRODUCT INFORMATION INTERROLL CONVEYORCONTROL NOWY WYMIAR W BEZDOTYKOWEJ AKUMULACJI TOWARU (ZPA) PRODUCT INFORMATION INTERROLL CONVEYORCONTROL NOWY WYMIAR W BEZDOTYKOWEJ AKUMULACJI TOWARU (ZPA) INTERROLL CONVEYORCONTROL: STEROWANIA DLA SZYBKA INSTALACJA, ELASTYCZNA KONFIGURACJA I STOPIEŃ OCHRONY IP54

Bardziej szczegółowo

Biomonitoring system kontroli jakości wody

Biomonitoring system kontroli jakości wody FIRMA INNOWACYJNO -WDROŻENIOWA ul. Źródlana 8, Koszyce Małe 33-111 Koszyce Wielkie tel.: 0146210029, 0146360117, 608465631 faks: 0146210029, 0146360117 mail: biuro@elbit.edu.pl www.elbit.edu.pl Biomonitoring

Bardziej szczegółowo

ZL29ARM. Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107

ZL29ARM. Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107 ZL29ARM Zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów STM32F107 Zestaw ZL29ARM jest platformą sprzętową pozwalającą poznać i przetestować możliwości mikrokontrolerów z rodziny STM32 Connectivity Line (STM32F107).

Bardziej szczegółowo

PÓŁKOLONIE dla Dzieci w wieku 8-12 LAT MŁODY INŻYNIER

PÓŁKOLONIE dla Dzieci w wieku 8-12 LAT MŁODY INŻYNIER PÓŁKOLONIE dla Dzieci w wieku 8-12 LAT MŁODY INŻYNIER IDEA ZAJĘĆ Podczas zajęd dzieci w wieku 8 12 lat budują i programują roboty. Już na etapie podstawówki nasi podopieczni widzą naukę w kategoriach efektów

Bardziej szczegółowo

Oferta edukacyjna Uniwersytetu Rzeszowskiego. www.mechatronika.univ.rzeszow.pl

Oferta edukacyjna Uniwersytetu Rzeszowskiego. www.mechatronika.univ.rzeszow.pl Oferta edukacyjna Uniwersytetu Rzeszowskiego Czym jest Mechatronika? Mechatronika jest dynamicznie rozwijającą się interdyscyplinarną dziedziną wiedzy, stanowiącą synergiczne połączenie takich dyscyplin,

Bardziej szczegółowo

Programowanie sterowników PLC wprowadzenie

Programowanie sterowników PLC wprowadzenie Programowanie sterowników PLC wprowadzenie Zakład Teorii Maszyn i Automatyki Katedra Podstaw Techniki Felin p.110 http://ztmia.ar.lublin.pl/sips waldemar.samociuk@up.lublin,pl Sterowniki programowalne

Bardziej szczegółowo

Etap IV - Wprowadzenie pierwszego zestawu Etap V szkolnego Rozbudowa oferty o segmenty uzupełniające.

Etap IV - Wprowadzenie pierwszego zestawu Etap V szkolnego Rozbudowa oferty o segmenty uzupełniające. OPIS PROJEKTU El-Go: Projekt edukacyjny El-Go dotyczy prezentacji świata elektroniki z użyciem autorskiej i całkowicie nowatorskiej metody realizacji połączeń elektrycznych. Etapy projektu obejmują koncepcję,

Bardziej szczegółowo

SpeakUp click, czyli jak bezstresowo dogadać się z lampką?

SpeakUp click, czyli jak bezstresowo dogadać się z lampką? 1 SpeakUp click, czyli jak bezstresowo dogadać się z lampką?, mgr inż. Paweł Sióda SpeakUp click, czyli jak bezstresowo dogadać się z lampką? W ostatnich latach wszyscy obserwujemy ultraszybki rozwój elektroniki

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: CHWYTAKI, NAPĘDY I CZUJNIKI URZĄDZEŃ MECHATRONICZNYCH Grippers, driver and sensors of mechatronic devices Kierunek: MECHATRONIKA Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności: SYSTEMY

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Nr sprawy ZAŁĄCZNIK NR 1 BO-231-5/423/MM/11 do SIWZ SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA 1. Nazwa przedmiotu zamówienia Teraomomierz 2. Opis przedmiotu zamówienia Przedmiot zamówienia musi być skonfigurowany

Bardziej szczegółowo

Wizualizacja stanu czujników robota mobilnego. Sprawozdanie z wykonania projektu.

Wizualizacja stanu czujników robota mobilnego. Sprawozdanie z wykonania projektu. Wizualizacja stanu czujników robota mobilnego. Sprawozdanie z wykonania projektu. Maciek Słomka 4 czerwca 2006 1 Celprojektu. Celem projektu było zbudowanie modułu umożliwiającego wizualizację stanu czujników

Bardziej szczegółowo

W Laboratorium Robotyki znajdują się m.in.:

W Laboratorium Robotyki znajdują się m.in.: W Laboratorium Robotyki znajdują się m.in.: robot Kawasaki FS003N z komputerem Kawasaki, kamerą ueye (z oryginalnymi kluczami dostępu), kontrolerem, Teach Pendant, przewodem do komunikacji między kamerą,

Bardziej szczegółowo

Nowe stanowiska techniczno-dydaktyczne dla potrzeb edukacji mechatronicznej

Nowe stanowiska techniczno-dydaktyczne dla potrzeb edukacji mechatronicznej Witold Morawski FESTO DIDACTIC Nowe stanowiska techniczno-dydaktyczne dla potrzeb edukacji mechatronicznej Firma Festo Dział Dydaktyki oferuje placówkom dydaktycznym specjalistyczny sprzęt i oprogramowanie

Bardziej szczegółowo

Jak zbudować robota i nauczyć go fizyki

Jak zbudować robota i nauczyć go fizyki Jak zbudować robota i nauczyć go fizyki mgr inż. Paweł Karwat Instytut Fizyki, Wydział Podstawowych Problemów Techniki Politechnika Wrocławska Wrocław, 22. września 2014 Plan prezentacji 1 Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

CHŁOPCZYK Robot typu Line Follower

CHŁOPCZYK Robot typu Line Follower Politechnika Wrocławska CHŁOPCZYK Robot typu Line Follower Autor: Damian Trzeciak Mateusz Piszczek Koło Naukowe Robotyków KoNaR www.konar.pwr.wroc.pl Wrocław, 15 marca 2011 Spis treści 1 Wstęp 2 2 Konstrukcja

Bardziej szczegółowo

Katedra Systemów Decyzyjnych. Kierownik: prof. dr hab. inż. Zdzisław Kowalczuk ksd@eti.pg.gda.pl

Katedra Systemów Decyzyjnych. Kierownik: prof. dr hab. inż. Zdzisław Kowalczuk ksd@eti.pg.gda.pl Katedra Systemów Decyzyjnych Kierownik: prof. dr hab. inż. Zdzisław Kowalczuk ksd@eti.pg.gda.pl 2010 Kadra KSD profesor zwyczajny 6 adiunktów, w tym 1 z habilitacją 4 asystentów 7 doktorantów Wydział Elektroniki,

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: MECHANIKA I BUDOWA MASZYN Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na kierunku Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium ROBOTYKA Robotics Forma studiów: stacjonarne Poziom przedmiotu: I stopnia

Bardziej szczegółowo

E-TRONIX Sterownik Uniwersalny SU 1.2

E-TRONIX Sterownik Uniwersalny SU 1.2 Obudowa. Obudowa umożliwia montaż sterownika na szynie DIN. Na panelu sterownika znajduje się wyświetlacz LCD 16x2, sygnalizacja LED stanu wejść cyfrowych (LED IN) i wyjść logicznych (LED OUT) oraz klawiatura

Bardziej szczegółowo

Modułowy programowalny przekaźnik czasowy firmy Aniro.

Modułowy programowalny przekaźnik czasowy firmy Aniro. Modułowy programowalny przekaźnik czasowy firmy Aniro. Rynek sterowników programowalnych Sterowniki programowalne PLC od wielu lat są podstawowymi systemami stosowanymi w praktyce przemysłowej i stały

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie procesorów AVR firmy ATMEL w cyfrowych pomiarach częstotliwości

Zastosowanie procesorów AVR firmy ATMEL w cyfrowych pomiarach częstotliwości Politechnika Lubelska Wydział Elektrotechniki i Informatyki PRACA DYPLOMOWA MAGISTERSKA Zastosowanie procesorów AVR firmy ATMEL w cyfrowych pomiarach częstotliwości Marcin Narel Promotor: dr inż. Eligiusz

Bardziej szczegółowo

ROBOTYKA CO TO WŁAŚCIWIE JEST? 2 PIERWSZA KONSTRUKCJA I PROGRAMOWANIE 4 ROBOT SPRZĄTAJĄCY 6 ROBOT WYŚCIGÓWKA 8 LINEFOLLOWER 10 ROBOT PRZEMYSŁOWY 12

ROBOTYKA CO TO WŁAŚCIWIE JEST? 2 PIERWSZA KONSTRUKCJA I PROGRAMOWANIE 4 ROBOT SPRZĄTAJĄCY 6 ROBOT WYŚCIGÓWKA 8 LINEFOLLOWER 10 ROBOT PRZEMYSŁOWY 12 Robotyka Aut orpr ogr amuz aj ęć: mgrzbi gni ew Woj t kowi ak Pr oj ektwspół f i nansowanyześr odkówuni ieur opej ski ejwr amacheur opej ski egofunduszuspoł ecznego ROBOTYKA CO TO WŁAŚCIWIE JEST? 2 PIERWSZA

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności: Systemy sterowania Rodzaj zajęć: Projekt I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PROJEKT INŻYNIERSKI Engineer s project

Bardziej szczegółowo

EW1051 Czytnik kart inteligentnych ID USB 2.0

EW1051 Czytnik kart inteligentnych ID USB 2.0 EW1051 Czytnik kart inteligentnych ID USB 2.0 2 POLSKI EW1051 Czytnik kart inteligentnych ID USB 2.0 Spis treści 1.0 Wprowadzenie... 2 1.1 Funkcje i właściwości... 2 1.2 Zawartość opakowania... 2 2.0 Instalacja

Bardziej szczegółowo

Uniwersalny zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów AVR

Uniwersalny zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów AVR Uniwersalny zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów AVR ZL10AVR Zestaw ZL10AVR umożliwia wszechstronne przetestowanie aplikacji wykonanych z wykorzystaniem mikrokontrolerów z rodziny AVR (ATtiny, ATmega,

Bardziej szczegółowo

Rejestrator temperatury i wilgotności AX-DT100. Instrukcja obsługi

Rejestrator temperatury i wilgotności AX-DT100. Instrukcja obsługi Rejestrator temperatury i wilgotności AX-DT100 Instrukcja obsługi Wstęp Rejestrator temperatury i wilgotności wyposażony jest w bardzo dokładny czujnik temperatury i wilgotności. Głównymi zaletami rejestratora

Bardziej szczegółowo

Kontroler LED programowalny czasowo 12V 20A 5 kanałów

Kontroler LED programowalny czasowo 12V 20A 5 kanałów S t r o n a 1 Kontroler LED programowalny czasowo 12V 20A 5 kanałów Programowalny kontroler LED pozwala zaplanować pracę system świetlnego opartego o LED. Użytkownik może zaprogramować godziny włączenia,

Bardziej szczegółowo

Kamera termowizyjna MobIR M8. Dane Techniczne

Kamera termowizyjna MobIR M8. Dane Techniczne Kamera termowizyjna MobIR M8 Dane Techniczne Termowizyjny Typ detektora: Zakres spektralny: Czułość sensora: Pole widzenia/ Ogniskowa: Ostrzenie obrazu: Zbliżenie elektroniczne: Obraz Niechłodzony FPA

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi AP3.8.4 Adapter portu LPT

Instrukcja obsługi AP3.8.4 Adapter portu LPT Instrukcja obsługi AP3.8.4 Adapter portu LPT P.P.H. WObit E.K.J. Ober s.c. 62-045 Pniewy, Dęborzyce 16 tel.48 61 22 27 422, fax. 48 61 22 27 439 e-mail: wobit@wobit.com.pl www.wobit.com.pl SPIS TREŚCI

Bardziej szczegółowo

Załacznik nr 4 do SIWZ - OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA- załącznik do Formularza Oferty

Załacznik nr 4 do SIWZ - OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA- załącznik do Formularza Oferty . Urządzenie wielofunkcyjne laserowe. a Minimalne parametry urządzenia wymagane przez Zamawiającego Technologia Laserowa Funkcje drukowanie, skanowanie, kopiowanie, fax Podajnik papieru Minimum 200 arkuszy

Bardziej szczegółowo

BEZPRZEWODOWY VIDEODOMOFON XT-07 2.4GHz Cyfrowa transmisja

BEZPRZEWODOWY VIDEODOMOFON XT-07 2.4GHz Cyfrowa transmisja BEZPRZEWODOWY VIDEODOMOFON XT-07 2.4GHz Cyfrowa transmisja Dziękujemy za zakup videodomofonu firmy REER ELECTRONICS Prosimy o zapoznanie się z instrukcją przed podłączeniem videodomofonu Spis treści 1.

Bardziej szczegółowo

CONSUL BUSINESS TRANSFER MARKETING

CONSUL BUSINESS TRANSFER MARKETING Firma Consul Business Transfer Marketing jest autoryzowanym Przedstawicielem Niemieckiej Firmy HAUBER ELEKTRONIK w Polsce na zasadach wyłączności. Naszym Klientom pragniemy zapewnić wysoką jakość usług,

Bardziej szczegółowo

STEROWNIK ŚWIATEŁ i SZLABANÓW SWS-4/485K/UK

STEROWNIK ŚWIATEŁ i SZLABANÓW SWS-4/485K/UK STEROWNIK ŚWIATEŁ i SZLABANÓW SWS-4/485K/UK Dziękujemy za wybór naszego produktu. Niniejsza instrukcja pomoże państwu w prawidłowym podłączeniu urządzenia, uruchomieniu, oraz umożliwi prawidłowe z niego

Bardziej szczegółowo

Systemy wbudowane. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl

Systemy wbudowane. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl Systemy wbudowane Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl 1 Program przedmiotu Wprowadzenie definicja, zastosowania, projektowanie systemów wbudowanych Mikrokontrolery AVR Programowanie mikrokontrolerów

Bardziej szczegółowo

BF30 OCDLINK/USBASP ARM-JTAG/AVR-ISP Programmer-debugger Instrukcja obsługi

BF30 OCDLINK/USBASP ARM-JTAG/AVR-ISP Programmer-debugger Instrukcja obsługi BF30 OCDLINK/USBASP ARM-JTAG/AVR-ISP Programmer-debugger Instrukcja obsługi BoFF 2007 2009 Spis treści 1. Opis urządzenia...3 2. Instalacja oprogramowania w Windows...5 2.1 Instalacja oprogramowania dla

Bardziej szczegółowo

ZL4PIC uniwersalny zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów PIC (v.1.0) Uniwersalny zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów PIC

ZL4PIC uniwersalny zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów PIC (v.1.0) Uniwersalny zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów PIC 1 ZL4PIC Uniwersalny zestaw uruchomieniowy dla mikrokontrolerów PIC Zestaw jest przeznaczony dla elektroników zajmujących się aplikacjami mikrokontrolerów PIC. Jest on przystosowany do współpracy z mikrokontrolerami

Bardziej szczegółowo

Rys. 1. Schemat ideowy karty przekaźników. AVT 5250 Karta przekaźników z interfejsem Ethernet

Rys. 1. Schemat ideowy karty przekaźników. AVT 5250 Karta przekaźników z interfejsem Ethernet Głównym elementem jest mikrokontroler PIC18F67J60, który oprócz typowych modułów sprzętowych, jak port UART czy interfejs I2C, ma wbudowany kompletny moduł kontrolera Ethernet. Schemat blokowy modułu pokazano

Bardziej szczegółowo

Czujniki podczerwieni do bezkontaktowego pomiaru temperatury. Czujniki stacjonarne.

Czujniki podczerwieni do bezkontaktowego pomiaru temperatury. Czujniki stacjonarne. Czujniki podczerwieni do bezkontaktowego pomiaru temperatury Niemiecka firma Micro-Epsilon, której WObit jest wyłącznym przedstawicielem w Polsce, uzupełniła swoją ofertę sensorów o czujniki podczerwieni

Bardziej szczegółowo

IIPW_SML3_680 (Z80) przewodnik do ćwiczeń laboratoryjnych

IIPW_SML3_680 (Z80) przewodnik do ćwiczeń laboratoryjnych IIPW_SML3_680 (Z80) przewodnik do ćwiczeń laboratoryjnych wrzesieo 2010 UWAGA: Moduł jest zasilany napięciem do 3.3V i nie może współpracowad z wyjściami układów zasilanych z wyższych napięd. Do pracy

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Komputerowe Systemy Pomiarowe

Laboratorium Komputerowe Systemy Pomiarowe Jarosław Gliwiński, Łukasz Rogacz Laboratorium Komputerowe Systemy Pomiarowe ćw. Zastosowanie standardu VISA do obsługi interfejsu RS-232C Data wykonania: 03.04.08 Data oddania: 17.04.08 Celem ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Komputerowe Systemy Pomiarowe. 10 października 2014 Wojciech Kucewicz 1

Komputerowe Systemy Pomiarowe. 10 października 2014 Wojciech Kucewicz 1 Komputerowe Systemy Pomiarowe 10 października 2014 Wojciech Kucewicz 1 Komputerowe Systemy Pomiarowe Prof. dr hab. inż. Wojciech Kucewicz mgr inż. Piotr Dorosz Katedra Elektroniki AGH e-mail: kucewicz@agh.edu.pl

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: NAPĘDY I STEROWANIE PNEUMATYCZNE MASZYN PNEUMATIC DRIVE AND CONTROL OF MACHINES Kierunek: MECHATRONIKA Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności: PROJEKTOWANIE SYSTEMÓW MECHANICZNYCH

Bardziej szczegółowo

Płyta uruchomieniowa EBX51

Płyta uruchomieniowa EBX51 Dariusz Kozak ZESTAW URUCHOMIENIOWY MIKROKOMPUTERÓW JEDNOUKŁADOWYCH MCS-51 ZUX51 Płyta uruchomieniowa EBX51 INSTRUKCJA OBSŁUGI Wszystkie prawa zastrzeżone Kopiowanie, powielanie i rozpowszechnianie w jakiejkolwiek

Bardziej szczegółowo

Opracował: Jan Front

Opracował: Jan Front Opracował: Jan Front Sterownik PLC PLC (Programowalny Sterownik Logiczny) (ang. Programmable Logic Controller) mikroprocesorowe urządzenie sterujące układami automatyki. PLC wykonuje w sposób cykliczny

Bardziej szczegółowo

Budowa Komputera część teoretyczna

Budowa Komputera część teoretyczna Budowa Komputera część teoretyczna Komputer PC (pesonal computer) jest to komputer przeznaczony do użytku osobistego przeznaczony do pracy w domu lub w biurach. Wyróżniamy parę typów komputerów osobistych:

Bardziej szczegółowo

Wstęp...9. 1. Architektura... 13

Wstęp...9. 1. Architektura... 13 Spis treści 3 Wstęp...9 1. Architektura... 13 1.1. Schemat blokowy...14 1.2. Pamięć programu...15 1.3. Cykl maszynowy...16 1.4. Licznik rozkazów...17 1.5. Stos...18 1.6. Modyfikowanie i odtwarzanie zawartości

Bardziej szczegółowo

Laboratorium przez Internet w modelu studiów inżynierskich

Laboratorium przez Internet w modelu studiów inżynierskich Laboratorium przez Internet w modelu studiów inżynierskich Remigiusz Rak Marcin Godziemba-Maliszewski Andrzej Majkowski Adam Jóśko POLITECHNIKA WARSZAWSKA Ośrodek Kształcenia na Odległość Laboratorium

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia na kierunku AiR drugiego stopnia - Wiedza Wydziału Elektrotechniki, Automatyki i Informatyki Politechniki Opolskiej

Efekty kształcenia na kierunku AiR drugiego stopnia - Wiedza Wydziału Elektrotechniki, Automatyki i Informatyki Politechniki Opolskiej Efekty na kierunku AiR drugiego stopnia - Wiedza K_W01 K_W02 K_W03 K_W04 K_W05 K_W06 K_W07 K_W08 K_W09 K_W10 K_W11 K_W12 K_W13 K_W14 Ma rozszerzoną wiedzę dotyczącą dynamicznych modeli dyskretnych stosowanych

Bardziej szczegółowo

Robot Mobilny Mobot-Explorer

Robot Mobilny Mobot-Explorer Robot Mobilny Mobot-Explorer Możliwości sterowania i rozbudowy Automatyka Robot Mobilny i mechatronika Mobot-Explorer Mobilny Robot Explorer-A1 jest zbudowany w oparciu o stalową konstrukcję nośną i cztery

Bardziej szczegółowo

KOMPUTER. jaki jest, każdy widzi. Mówiąc komputer, mamy najczęściej na myśli zestaw... urządzeń podłączonych jednocześnie do jednostki centralnej.

KOMPUTER. jaki jest, każdy widzi. Mówiąc komputer, mamy najczęściej na myśli zestaw... urządzeń podłączonych jednocześnie do jednostki centralnej. Budowa komputera Budowa i peryferia Mówiąc komputer, mamy najczęściej na myśli zestaw... KOMPUTER jaki jest, każdy widzi. urządzeń podłączonych jednocześnie do jednostki centralnej. Komputer - budowa i

Bardziej szczegółowo

Stanisław SZABŁOWSKI ZASTOSOWANIE APLIKACJI POMIAROWYCH W NAUCZANIU METROLOGII THE USE OF MEASUREMENT APPLICATIONS IN THE TEACHING OF METROLOGY

Stanisław SZABŁOWSKI ZASTOSOWANIE APLIKACJI POMIAROWYCH W NAUCZANIU METROLOGII THE USE OF MEASUREMENT APPLICATIONS IN THE TEACHING OF METROLOGY Dydaktyka Informatyki 10(2015) ISSN 2083-3156 DOI: 10.15584/di.2015.10.12 http://www.di.univ.rzeszow.pl Wydział Matematyczno-Przyrodniczy UR Laboratorium Zagadnień Społeczeństwa Informacyjnego Stanisław

Bardziej szczegółowo

Jednostka centralna. Miejsca na napędy 5,25 :CD-ROM, DVD. Miejsca na napędy 3,5 : stacja dyskietek

Jednostka centralna. Miejsca na napędy 5,25 :CD-ROM, DVD. Miejsca na napędy 3,5 : stacja dyskietek Ćwiczenia 1 Budowa komputera PC Komputer osobisty (Personal Komputer PC) komputer (stacjonarny lub przenośny) przeznaczony dla pojedynczego użytkownika do użytku domowego lub biurowego. W skład podstawowego

Bardziej szczegółowo

Specyfikacja komputera w Zadaniu Nr 1 /AJ/

Specyfikacja komputera w Zadaniu Nr 1 /AJ/ Specyfikacja komputera w Zadaniu Nr 1 /AJ/ ZAŁĄCZNIK Nr 1 Zadanie Nr 1 /AJ/ obejmuje: 1) Dysk twardy: Dysk twardy: Procesor: Pamięć: Karta graficzna: Płyta główna: Obudowa: Minimum 120GB technologia SSD

Bardziej szczegółowo

Systemy Wbudowane. Założenia i cele przedmiotu: Określenie przedmiotów wprowadzających wraz z wymaganiami wstępnymi: Opis form zajęć

Systemy Wbudowane. Założenia i cele przedmiotu: Określenie przedmiotów wprowadzających wraz z wymaganiami wstępnymi: Opis form zajęć Systemy Wbudowane Kod przedmiotu: SW Rodzaj przedmiotu: kierunkowy ; obowiązkowy Wydział: Informatyki Kierunek: Informatyka Specjalność (specjalizacja): - Poziom studiów: pierwszego stopnia Profil studiów:

Bardziej szczegółowo

Komputerowe systemy pomiarowe. Dr Zbigniew Kozioł - wykład Mgr Mariusz Woźny - laboratorium

Komputerowe systemy pomiarowe. Dr Zbigniew Kozioł - wykład Mgr Mariusz Woźny - laboratorium Komputerowe systemy pomiarowe Dr Zbigniew Kozioł - wykład Mgr Mariusz Woźny - laboratorium 1 - Cel zajęć - Orientacyjny plan wykładu - Zasady zaliczania przedmiotu - Literatura Klasyfikacja systemów pomiarowych

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe Targi Spawalnicze ExpoWELDING 2012 16-18 października 2012 NOWOŚCI TARGOWE

Międzynarodowe Targi Spawalnicze ExpoWELDING 2012 16-18 października 2012 NOWOŚCI TARGOWE Międzynarodowe Targi Spawalnicze ExpoWELDING 2012 16-18 października 2012 NOWOŚCI TARGOWE FIRMA: SOMAR S.A. ul. Karoliny 4 40-186 Katowice tel. 32 359 71 00 fax. 32 359 71 11 e-mail: biuro@somar.com.pl

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Jednostki obliczeniowe w zastosowaniach mechatronicznych Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: dla specjalności Systemy Sterowania Rodzaj zajęć: Wykład, laboratorium Computational

Bardziej szczegółowo

Zakład Układów Elektronicznych i Termografii (www.thermo.p.lodz.pl) Prezentacja bloków i przedmiotów wybieralnych

Zakład Układów Elektronicznych i Termografii (www.thermo.p.lodz.pl) Prezentacja bloków i przedmiotów wybieralnych Zakład Układów Elektronicznych i Termografii (www.thermo.p.lodz.pl) Prezentacja bloków i przedmiotów wybieralnych Łódź, 21 kwietnia 2010r. Projektowanie układów analogowych i impulsowych Projektowanie

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 4: Eksploatacja systemu kontroli dostępu jednego Przejścia REGIONALNE CENTRUM EDUKACJI ZAWODOWEJ W BIŁGORAJU

Ćwiczenie 4: Eksploatacja systemu kontroli dostępu jednego Przejścia REGIONALNE CENTRUM EDUKACJI ZAWODOWEJ W BIŁGORAJU REGIONALNE CENTRUM EDUKACJI ZAWODOWEJ W BIŁGORAJU R C E Z w B I Ł G O R A J U Eksploatacja URZĄDZEŃ ELEKTRONICZNYCH Ćwiczenie 4: Eksploatacja systemu kontroli dostępu jednego Przejścia Opracował mgr inż.

Bardziej szczegółowo

KOMPUTER. Zestawy komputerowe podstawowe wiadomości

KOMPUTER. Zestawy komputerowe podstawowe wiadomości KOMPUTER Zestawy komputerowe podstawowe wiadomości Budowa zestawu komputerowego Monitor Jednostka centralna Klawiatura Mysz Urządzenia peryferyjne Monitor Monitor wchodzi w skład zestawu komputerowego

Bardziej szczegółowo

Sterownik PLC ELP11R32-BASIC Dokumentacja techniczna (ver. 1.0)

Sterownik PLC ELP11R32-BASIC Dokumentacja techniczna (ver. 1.0) Sterownik PLC ELP11R32-BASIC Dokumentacja techniczna (ver. 1.0) Spis treści 1.Informację ogólne...2 2.Podstawowe parametry...2 3.Wejścia / wyjścia...2 4.Schemat blokowy...5 5.Zegar czasu rzeczywistego...6

Bardziej szczegółowo

AP Automatyka: Sonda do pomiaru wilgotności i temperatury HygroClip2-S

AP Automatyka: Sonda do pomiaru wilgotności i temperatury HygroClip2-S AP Automatyka: Sonda do pomiaru wilgotności i temperatury HygroClip2-S Do aplikacji związanych z kontrolą wilgotności względnej i temperatury powietrza, w których liczy się dokładność pomiarów, proponujemy

Bardziej szczegółowo

TURBINA WIATROWA NXT. Rozpocznij

TURBINA WIATROWA NXT. Rozpocznij Turbina Wiatrowa NXT Turbina Wiatrowa NXT Opis Zadanie polega na badaniu możliwości generowania prądu przez turbinę wiatrową poprzez analizę mocy wyjściowej urządzenia [W]. Eksperymentalnie sprawdzony

Bardziej szczegółowo

1. Serwer. 2. Komputer desktop 9szt. Załącznik nr 1 do SIWZ

1. Serwer. 2. Komputer desktop 9szt. Załącznik nr 1 do SIWZ 1. Serwer Załącznik nr 1 do SIWZ Lp. Nazwa elementu, Opis wymagań parametru lub cechy 1 Obudowa RACK o wysokości max. 2U z szynami i elementami niezbędnymi do zabudowy w szafie 19" 2 Procesor Czterordzeniowy

Bardziej szczegółowo

WISPER 706 Alpino WISPER 806 Alpino

WISPER 706 Alpino WISPER 806 Alpino UZUPEŁNIENIE DO INSTRUKCJI UŻYTKOWANIA DOTYCZĄCE STEROWNIKA /z wyświetlaczem LCD/ DLA ROWERU ELEKTRYCZNEGO WISPER 706 Alpino WISPER 806 Alpino 1 Opis funkcji sterownika z wyświetlaczem LCD dla modeli rowerów

Bardziej szczegółowo

BEZPRZEWODOWA KAMERA INTERNETOWA USB 2.0

BEZPRZEWODOWA KAMERA INTERNETOWA USB 2.0 BEZPRZEWODOWA KAMERA INTERNETOWA USB 2.0 Instrukcja użytkownika DA-71814 Wstęp Dziękujemy za korzystanie z bezprzewodowej kamery nowej generacji. Z urządzenia można korzystać zaraz po jego podłączeniu.

Bardziej szczegółowo

EPPL 1-1. KOMUNIKACJA - Interfejs komunikacyjny RS 232 - Sieciowa Karta Zarządzająca SNMP/HTTP

EPPL 1-1. KOMUNIKACJA - Interfejs komunikacyjny RS 232 - Sieciowa Karta Zarządzająca SNMP/HTTP EPPL 1-1 Najnowsza seria zaawansowanych technologicznie zasilaczy klasy On-Line (VFI), przeznaczonych do współpracy z urządzeniami zasilanymi z jednofazowej sieci energetycznej ~230V: serwery, sieci komputerowe

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z PRZEDMIOTU DIAGNOZA I NAPRAWA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z PRZEDMIOTU DIAGNOZA I NAPRAWA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH WYMAGANIA EDUKACYJNE Z PRZEDMIOTU DIAGNOZA I NAPRAWA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH Klasa: 1TIR - Technik informatyk Program: 351203 Wymiar: 2 h tygodniowo Podręcznik: Kwalifikacja E.12. Montaż i eksploatacja

Bardziej szczegółowo

Stanowisko do badania współczynnika tarcia

Stanowisko do badania współczynnika tarcia Stanowisko do badania współczynnika tarcia Grzegorz Sejnota SKN Spektrum Zakład Pomiarów i Systemów Sterowania Wydział Automatyki, Elektroniki i Informatyki Politechnika Śląska, Gliwice 12 Kwietnia 2010

Bardziej szczegółowo

ROBOCAMP ZAPROGRAMUJ FIRMĘ NA SUKCES

ROBOCAMP ZAPROGRAMUJ FIRMĘ NA SUKCES ROBOCAMP ZAPROGRAMUJ FIRMĘ NA SUKCES Skorzystaj z nowych technologii i zainwestuj w rozwój pracowników Stwórz innowacyjną firmę i wyróżnij się na tle konkurencji Sprawdź naszą ofertę! Dlaczego warto organizować

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 7: WYKONANIE INSTALACJI kontroli dostępu jednego Przejścia REGIONALNE CENTRUM EDUKACJI ZAWODOWEJ W BIŁGORAJU

Ćwiczenie 7: WYKONANIE INSTALACJI kontroli dostępu jednego Przejścia REGIONALNE CENTRUM EDUKACJI ZAWODOWEJ W BIŁGORAJU REGIONALNE CENTRUM EDUKACJI ZAWODOWEJ W BIŁGORAJU R C E Z w B I Ł G O R A J U INSTALACJA URZĄDZEŃ ELEKTRONICZNYCH Ćwiczenie 7: WYKONANIE INSTALACJI kontroli dostępu jednego Przejścia Opracował mgr inż.

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI Przekaźnik na USB Nr katalogowy RELx-USB-00

INSTRUKCJA OBSŁUGI Przekaźnik na USB Nr katalogowy RELx-USB-00 INSTRUKCJA OBSŁUGI Przekaźnik na USB Nr katalogowy RELx-USB-00 data publikacji kwiecień 2010 Strona 2 z 8 SPIS TREŚCI 1. Charakterystyka ogólna... 3 1.1 Sygnalizacja... 3 1.2 Obudowa... 3 2. Zastosowanie...

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PROGRAMOWANIE SYSTEMÓW WBUDOWANYCH Kierunek: Informatyka Rodzaj przedmiotu: moduł specjalności obowiązkowy: Inżynieria o Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU

Bardziej szczegółowo

4 4-2 wewnętrzny 3 Czujnik dualny. 150 130-50 PIR/mikrofala 4 Czujnik zalania 20 5-5 5 Zewnętrzny sygnalizator świetlnoakustyczny

4 4-2 wewnętrzny 3 Czujnik dualny. 150 130-50 PIR/mikrofala 4 Czujnik zalania 20 5-5 5 Zewnętrzny sygnalizator świetlnoakustyczny Zał. Nr 5 do SIWZ/ nr 1 do umowy Postępowanie nr OI/UP/145/2014 SPECYFIKACJA TECHNICZNA SYSTEMU SYGNALIZACJI WŁAMANIA I NAPADU 2014 1. Założenia ogólne Instalacja systemu sygnalizacji włamania i napadu

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie usług chmurowych dla sterowania robotem mobilnym na przykładzie Amazon EC2

Wykorzystanie usług chmurowych dla sterowania robotem mobilnym na przykładzie Amazon EC2 Wykorzystanie usług chmurowych dla sterowania robotem mobilnym na przykładzie Amazon EC2 mgr Igor Ostrowski Instytut Maszyn Matematycznych, Warszawa Roboty badawcze charakteryzują się niewielkimi rozmiarami,

Bardziej szczegółowo

Interfejs RS485-TTL KOD: INTR. v.1.0. Zastępuje wydanie: 2 z dnia 19.12.2012

Interfejs RS485-TTL KOD: INTR. v.1.0. Zastępuje wydanie: 2 z dnia 19.12.2012 Interfejs RS485-TTL v.1.0 KOD: PL Wydanie: 3 z dnia 05.12.2013 Zastępuje wydanie: 2 z dnia 19.12.2012 SPIS TREŚCI 1. Opis ogólny.... 3 2. Rozmieszczenie elementów.... 3 3. Przyłączenie do magistrali RS485....

Bardziej szczegółowo

Programowalne Układy Cyfrowe Laboratorium

Programowalne Układy Cyfrowe Laboratorium Zdjęcie opracowanej na potrzeby prowadzenia laboratorium płytki przedstawiono na Rys.1. i oznaczono na nim najważniejsze elementy: 1) Zasilacz i programator. 2) Układ logiki programowalnej firmy XILINX

Bardziej szczegółowo