g Nale ymy do elity g Opieka w innych krajach g Lecznicza si³a drzew g Statuetki "Wielkiego Serca"

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "g Nale ymy do elity g Opieka w innych krajach g Lecznicza si³a drzew g Statuetki "Wielkiego Serca""

Transkrypt

1 ISSN Nr 18, listopad 2008 Miejski Szpital Zespolony w Olsztynie S³u ymy pacjentom zawsze wtedy, kiedy nas potrzebuj¹ g Nale ymy do elity g Opieka w innych krajach g Lecznicza si³a drzew g Statuetki "Wielkiego Serca" 1 Zdrowe ycie

2 POTWIERDZONA JAKOή Zdrowe ycie 2

3 POTWIERDZONA JAKOŒÆ Nale ymy do elity Fot. Archiwum Szpitala W sali sesyjnej olsztyñskiego ratusza odby³a siê roku uroczystoœæ wrêczenia certyfikatów jakoœci Miejskiemu Szpitalowi Zespolonemu w Olsztynie. Przyznane po raz trzeci certyfikaty potwierdzi³y przynale noœæ olsztyñskiej placówki do elitarnego klubu kilkudziesiêciu szpitali posiadaj¹cych Akredytacjê Ministra Zdrowia oraz spe³niaj¹cych wymogi Miêdzynarodowej Normy ISO 9001:2000. Wœród zaproszonych goœci znaleÿli siê m.in. wicewojewoda Jan Maœcianica, wiceprezydent Olsztyna Anna Wasilewska, senator Stanis³aw Gorczyca, zastêpca dyrektora departamentu zdrowia Urzêdu Marsza³kowskiego Janusz Pieñkowski, dziekan wydzia³u nauk medycznych UWM prof. Wojciech Maksymowicz, Przewodnicz¹cy Okrêgowej Warmiñsko-Mazurskiej Izby Lekarskiej Leszek Dudziñski oraz ksi¹dz pra³at Wojciech Ku³ak, diecezjalny duszpasterz s³u by zdrowia, chorych i osób z niepe³nosprawnoœci¹. Radni Rady Miasta a tak e dyrektorzy i przedstawiciele placówek ochrony Zdrowia oraz Uniwersytetu Warmiñsko-Mazurskiego i banków. Instytucje certyfikuj¹ce reprezentowali Katarzyna Frelek, zastêpca dyrektora ds. zasobów ludzkich DET NORSKE VERITAS POLAND oraz Jerzy Henning, dyrektor Centrum Monitorowania Jakoœci w Ochronie Zdrowia. Otrzymujemy po raz kolejny dokumenty potwierdzaj¹ce przynale noœæ naszej placówki do elitarnego klubu kilkudziesiêciu szpitali posiadaj¹cych Akredytacjê Ministra Zdrowia oraz spe³niaj¹cych wymogi Miêdzynarodowej Normy ISO 9001:2000. Warunkiem otrzymania tych Certyfikatów by³o wype³nienie niezwy- DOK. NA STR. 6 3 Zdrowe ycie

4 US UGI Szpital przyjazny pacjentowi Fot. Jacek Kowalski US UGI W ODDZIA ACH SZPITALA PRZY UL. NIEPODLEG OŒCI 44: <Izba Przyjêæ Ogólna tel. 089/ <Izba Przyjêæ Ginekologiczno-Po³o nicza tel. 089/ <Oddzia³ wewnêtrzny I tel. 089/ Ordynator lek. med. El bieta Domos³awska <Oddzia³ kardiologiczno-internistyczny z pododdzia³em intensywnej opieki kardiologicznej i szybkiej diagnostyki tel. 089/ Ordynator dr n. med. Ryszard Targoñski <Oddzia³ anestezjologii i intens. terapii tel. 089/ Ordynator lek. med. Janusz Stêpieñ <Oddzia³ chirurgii klatki piersiowej tel. 089/ Ordynator dr n. med. Aleksander Stankiewicz <Oddzia³ chirurgii ogólnej tel. 089/ Ordynator dr n. med. Tomasz Szewczyk <Oddzia³ chirurgii urazowo-ortopedycznej tel. 089/ Ordynator dr n. med. Krzysztof Bladowski <Oddzia³ chirurgii szczêkowej tel. 089/ Ordynator lek. med. Leszek Dudziñski <Oddzia³ okulistyczny tel. 089/ Ordynator dr n. med. S³awomir Zalewski <Oddzia³ laryngologiczny tel. 089/ Ordynator dr n. med. Lidia Zatorska <Oddzia³ ginekologiczno-po³o niczy Ordynator lek. med. Stanis³aw Mariak <Oddzia³ ginekologiczny tel. 089/ <Oddzia³ po³o niczy tel. 089/ <Oddzia³ noworodków i wczeœniaków z pododdzia³em intensywnego nadzoru tel. 089/ Ordynator lek. med. Gra yna Siwiec-Saternus <Oddzia³ urologii tel. 089/ Ordynator lek. med. Marek abiñski Zdrowe ycie 4

5 US UGI Fot. Jacek Kowalski US UGI SZPITALA PRZY AL. WOJSKA POLSKIEGO: <Oddzia³ reumatologii tel. 089/ Ordynator lek. med. Jadwiga Œwikszcz- <Oddzia³ dermatologiczny -Gniadek tel. 089/ Ordynator lek. med. Maria Welenc <Oddzia³ leczenia oty³oœci (komercyjny) tel US UGI PORADNI SPECJALISTYCZNYCH <PORADNIA DERMATOLOGICZNA KONSULTACYJNA Rejestracja osobista i telefoniczna tel <PORADNIA UROLOGICZNA Rejestracja osobista i telefoniczna tel <GABINET DERMATOLOGII ESTETYCZNEJ (KOMERCYJNY) tel US UGI DIAGNOSTYCZNE PRACOWNIE DIAGNOSTYCZNE PRZY UL. NIEPODLEG OŒCI 44: PORADNIE PRZY UL. MARIAÑSKIEJ 4: <PORADNIA OKULISTYCZNA KONSULTACYJNA, LECZENIA JASKRY I LASEROTERAPII Rejestracja osobista i telefoniczna tel <PORADNIA ENDOKRYNOLOGICZNA Rejestracja osobista i telefoniczna tel <PORADNIA NEUROLOGICZNA Rejestracja osobista i telefoniczna tel <PORADNIA KARDIOLOGICZNA Rejestracja osobista i telefoniczna tel <PORADNIA LECZENIA BÓLU Rejestracja osobista i telefoniczna tel <PORADNIA KONSULTACYJNA CHIRURGII KLATKI PIERSIOWEJ Rejestracja osobista i telefoniczna tel PORADNIE PRZY UL. NIEPODLEG OŒCI 44: <PORADNIA KONSULTACYJNA CHIRURGII SZCZÊKOWEJ Rejestracja osobista i telefoniczna tel <PORADNIA PATOLOGII CI Y Rejestracja osobista i telefoniczna tel <PORADNIA KONSULTACYJNA DLA NOWORODKÓW I WCZEŒNIAKÓW (porady laktacyjne) tel PORADNIE PRZY AL. WOJSKA POLSKIEGO 30: <PORADNIA REUMATOLOGICZNA I OSTEOPOROZY Rejestracja osobista i telefoniczna tel LABORATORIUM ANALITYCZNE Czynne ca³¹ dobê tel <PRACOWNIA RTG Czynna ca³¹ dobê tel <PRACOWNIE USG Wykonuj¹ badania po wczeœniejszym uzgodnieniu terminu. Badania ogólne tel , ginekologiczno-po³o nicze tel <PRACOWNIA NIEINWAZYJNYCH BADAÑ SERCA (Echo, Holter, badanie wysi³kowe) Wykonuje badania po wczeœniejszym uzgodnieniu terminu tel <PRACOWNIA ENDOSKOPOWA Wykonuje badania po wczeœniejszym uzgodnieniu terminu tel lub PRACOWNIE DIAGNOSTYCZNE PRZY AL. WOJ. POLSKIEGO 30: <PUNKT POBRAÑ DO BADAÑ LABORATORYJNYCH tel <TESTY SKÓRNE tel <PRACOWNIA FIZJOTERAPII tel PROMOCJA ZDROWIA <SZKO A RODZENIA Uzgodnienia telefoniczne tel <PROGRAM PROMOCJI KARMIENIA PIERSI Udzia³ ka dej pacjentki przychodz¹cej do porodu. Praktyczn¹ wiedzê uzupe³nia poradnia neonatologiczna z porad¹ laktacyjn¹. Uzgodnienia telefoniczne tel S³u ymy pacjentom zawsze wtedy, kiedy nas potrzebuj¹ 5 Zdrowe ycie

6 POTWIERDZONA JAKOŒÆ Nale ymy do elitydok. ZE STR. 3 Fot. Archiwum Szpitala kle szczegó³owo okreœlonych kryteriów, których badaniem zajmowa³y siê niezale ne grupy ekspertów auditorów. Jest to szczególna chwila, gdy mo emy uczciæ kolejny sukces w gronie osób, którym szpital i jego dzia³alnoœæ jest szczególnie bliska, którzy wspieraj¹ jego rozwój i dla których jest to po prostu nasz szpital powiedzia³a Dyrektor Joanna Szymankiewicz-Czu daniuk. Dlatego te serdecznie witam przede wszystkim pracowników, którym dziêkujê za wk³ad pracy w³o ony w systematyczn¹ poprawê jakoœci naszego szpitala. Bo na sukces Szpitala pracuj¹ wszyscy ludzie od kadry medycznej po pracowników obs³ugi. Mam wielk¹ przyjemnoœæ wrêczenia dwóch certyfikatów dla Miejskiego Szpitala Zespolonego w Olsztynie i laboratorium analitycznego tego szpitala, które poœwiadczaj¹ zgodnoœæ wdro onego i utrzymywanego systemu zarz¹dzania z norm¹ ISO 9001:2000 powiedzia³a Katarzyna Frelek. Okazja jest tym bardziej szczególna, e certyfikaty wrêczane s¹ ju po raz trzeci, a to oznacza, e ju od szeœciu lat szpital udowadnia nie tylko nam, ale przede wszystkim swoim pacjentom, e robi du o i robi co raz wiêcej, eby jakoœæ us³ug medycznych stale wzrasta³a. Katarzyna Frelek wrêczy³a pracownikom szpitala certyfikat na Us³ugi medyczne w oddzia³ach szpitalnych i poradniach przyszpitalnych.program promocji karmienia piersi¹. Laboratorium analityczne otrzyma³o certyfikat na Diagnostykê laboratoryjn¹ w zakresie analizy ogólnej, biochemii, hematologii z koagulologi¹, immunologii oraz serologii grup krwi. Mam wielki zaszczyt po raz kolejny w tym województwie wrêczaæ certyfikat akredytacyjny, tym razem dla Miejskiego Szpitala Zespolonego w Olsztynie powiedzia³ z kolei Jerzy Henning. Certyfikat obejmuje ca³okszta³t dzia³alnoœci szpitala, ze szczególnym nastawieniam na opiekê nad pacjentem, na bezpieczeñstwo pacjenta i ca³ego zespo³u pracowników szpitala. Przekazuj¹c ten certyfikat, uzyskany po raz trzeci z bardzo wysok¹ ocen¹, gratulujê Pani Dyrektor i wszystkim pracownikom szpitala za ten niew¹tpliwy sukces. Jestem dumna, e po raz kolejny najstarszy szpital w mieœcie, otrzyma³ dokumenty potwierdzaj¹ce najwy sz¹ jakoœæ Zdrowe ycie 6

7 POTWIERDZONA JAKOŒÆ Fot. Archiwum Szpitala œwiadczonych us³ug, a przy tym lekarze, pielêgniarki i administracja placówki ka dego dnia udowadniaj¹, e zdrowie cz³owieka jest najwa niejsze powiedzia³a podczas spotkania Anna Wasilewska, wiceprezydent miasta. Spotkanie w olsztyñskim ratuszu by³o okazj¹ do nagrodzenia wyró niaj¹cych siê pracowników szpitala. Na wniosek wojewody warmiñsko-mazurskiego Prezydent RP przyzna³ Medale za D³ugoletni¹ S³u bê: Z³ote: g Gra ynie Czubak, g Gra ynie Knop, g Aleksandrowi Stankiewiczowi, g Marii Welenc, Srebrne: g Leszkowi Cichowskiemu, g Krystynie Nêdzik, g Danucie Piskorz, Br¹zowy: g Iwonie Kacprzyk Aktu dekoracji wyró nionych osób dokona³ wicewojewoda Jan Maœcianica. By³y te szczególne podziêkowania za trud wniesiony w przygotowanie szpitala do recertyfikacji. Upominki z r¹k wiceprezydent Anny Wasilewskiej odebra³y: g Barbara Adamczyk, g Ma³gorzata Kaleczyc, g Lucyna Kie³basa, g Karina Murawska, g Jadwiga Œwiszcz-Gniadek g Gra yna Siwiec-Saternus. Ratuszow¹ uroczystoœæ zakoñczy³ koncert w wykonaniu zespo³u kameralnego PRO FORMA, który prowadzi Marcin Wawruk. (zespó³ powsta³ w 2000r. repertuar to wspó³czesne utwory chóralne, stylizacje folkloru Warmii i innych zak¹tków œwiata, a w nim l ejsze formy gospel, standardy muzyki rozrywkowej, kolêdy i pastora³ki. Zespó³ koncertowa³ z powodzeniem w kraju i za granic¹ odnosz¹c sukcesy). 7 Zdrowe ycie

8 MODELE ZMIAN Leczenie szpitalne w syst w wybranych krajach euro Szpital w ukraiñskim systemie ochrony zdrowia * Opracowano na podstawie: V. Lekhan, V. Rudiy, E. Nolte European Observatory on Health Systems and Policies Ukraine. Zainteresowanie ochron¹ zdrowia na Ukrainie, poœród decydentów polskiej ochrony zdrowia, bierze swoje Ÿród³o z prawdopodobnego przymusu poszukiwania w najbli szej przysz³oœci kadr medycznych w tym regionie. Migracja polskich lekarzy, zw³aszcza radiologów, chirurgów oraz pielêgniarek, mo e skutkowaæ oferowaniem miejsc pracy dla Ukraiñców. Dlatego te tak wa na jest wiedza w zakresie funkcjonowania ukraiñskiego systemu ochrony zdrowia. Zapewnienie ochrony zdrowia spo³eczeñstwu to oficjalnie jedna z g³ównych funkcji pañstwa zapisana w konstytucji Ukrainy z roku W art. 49: pañstwo tworzy warunki dla efektywnej opieki medycznej dostêpnej dla obywateli. Formalny system ochrony zdrowia jest zarz¹dzany przez pañstwo. W teorii minister zdrowia jest odpowiedzialny za politykê zdrowia, w praktyce jego wp³yw jest ograniczony bezpoœrednio do zarz¹dzania kilkoma specjalistycznymi jednostkami. Wiêkszoœæ opieki medycznej jest dostarczana i zarz¹dzana na poziomie regionalnym i finansowana przez odpowiednie organa rz¹du ze œrodków przekazywanych przez ministerstwo finansów, czy te z regionalnych bud etów. Dlatego w praktyce zakres odpowiedzialnoœci ministra zdrowia jest ograniczony do ustanawiania i przekazywania norm i wytycznych oraz do spraw narodowej polityki zdrowia. Od 1991 roku na Ukrainie obowi¹zuj¹ 3 pozabud etowe fundusze: Fundusz Emerytalny, Fundusz Ubezpieczeñ Spo³ecznych i Fundusz Zatrudnienia, które wype³niaj¹ wiêkszoœæ zadañ z zakresu zabezpieczenia spo³ecznego. Wszystkie s¹ finansowane z podatku od wynagrodzeñ. Szczebel centralny narodowej s³u by zdrowia (minister zdrowia) odpowiedzialny jest za ustanawianie narodowej polityki zdrowia i za kierowanie specjalistycznymi instytucjami opieki zdrowotnej bezpoœrednio zarz¹dzanymi i utworzonymi przez ministra zdrowia. Poziom regionalny Ukraina podzielona jest administracyjnie na 27 regionów, w tym 2 autonomiczne województwa (ob³asti): Kijów i Sewastopol. Ka dy z nich posiada administracjê opieki zdrowotnej (minister autonomicznej republiki), która podlega centralnemu ministerstwu zdrowia. Minister odpowiedzialny jest za realizacjê narodowej polityki zdrowotnej na jego terytorium. Regionalne ministerstwo zdrowia zarz¹dza jednostkami opieki medycznej. Poziom rejonowy i ni szy opieki zdrowotnej reprezentowany jest przez lokalne w³adze samorz¹dowe. Inni uczestnicy rynku us³ug medycznych: g parlament z komisj¹ opieki zdrowotnej, opiek¹ nad matk¹ i dzieckiem i pozosta³e komisje zwi¹zane z opiek¹ zdrowia (np. komisja ds. AIDS, komisja ds. zwalczania narkomanii). Wp³yw tych komisji na opiekê zdrowotn¹ jest strategiczny w ustanawianiu g³ównych zasad, które powinny byæ realizowane w narodowej polityce ochrony zdrowia. Pozosta³e komisje maj¹ bardziej bezpoœredni wp³yw na tworzenie zasad finansowania i œwiadczenia us³ug medycznych. g minister finansów, który jest odpowiedzialny za tworzenie planów bud etu pañstwa i przekazywanie œrodków finansowych do cia³ odpowiedzialnych za jednostki opieki medycznej na ka - dym szczeblu rz¹dowym i samorz¹dowym. Minister finansów odpowiedzialny jest równie za konfiguracjê ca³ego systemu bud etowania ochrony zdrowia. g minister spraw wewnêtrznych i administracji i minister transportu uruchamiaj¹ bran owe us³ugi medyczne, które dostarczaj¹ œwiadczenia medyczne bezpoœrednio do ich pracowników i ich rodzin. g minister pracy i polityki socjalnej jest odpowiedzialny za œwiadczenie us³ug zdrowotnych obywatelom przebywaj¹cym w domu opieki. On równie monitoruje wykonanie i funkcjonowanie pañstwowego funduszu ubezpieczeñ. g Ukraiñski Czerwony Krzy poprzez lokalne instytucje œwiadczy domow¹ opiekê pielêgniarsk¹. Zatrudnia obecnie oko³o 3200 pielêgniarek, które opiekuj¹ siê blisko 250 tysi¹cami podopiecznych rocznie. Instytucja ta finansowana jest przez pañstwo, dotacje osób prywatnych, a tak e dotacje zagraniczne. Za³o enia œwiadczenia ochrony zdrowia na Ukrainie nieznacznie uleg³y zmianie po odzyskaniu niepodleg³oœci tj. w 1999 roku (po rozpadzie ZSRR). Jednak wiêkszoœæ systemu wci¹ dzia³a w oparciu o tzw. model Siemaszki z alokacj¹ zasobów bazuj¹c¹ na mo liwoœciach, tj. iloœci ³ó ek i iloœci wizyt. Od r. opieka zdrowotna na Ukrainie realizowana jest przez jednostek œwiadcz¹cych us³ugi i œwiadczenia medyczne (niezale - ne polikliniki, ambulatoria i oddzia³ów po³o niczych). Oko³o 80% tych jednostek stanowi w³asnoœæ pañstwow¹, 2% w systemie bran owym. Prywatny sektor wprowadzany jest bardzo powoli. Dane liczbowe s¹ ró ne, w zale noœci od Ÿród³a. Od oko³o 1000 do 3500 prywatnych jednostek opieki zdrowotnej i oko³o licencji na prowadzenie indywidualnej praktyki lekarskiej. Wiêkszoœæ z indywidualnych praktyk lekarskich ma ograniczone pole dzia³ania (capacity) i ich rola w œwiadczeniu us³ug medycznych spo³eczeñstwu jest, póki co, bardzo nieznaczna i obejmuje mniej ni 1% spo³eczeñstwa. Struktura podstawowej opieki zdrowotnej funkcjonuj¹cej obecnie na Ukrainie jest pozosta³oœci¹ ery Zwi¹zku Radzieckiego. Organizacja podstawowej opieki zdrowotnej jest oparta na zasadach terytorialnej przynale noœci do lekarza. Podstawowe œwiadczenia medyczne podzielone s¹ pomiêdzy internistów, pediatrów i innych specjalistów. Podobnie jak w Polsce, na Ukrainie lekarz posiada ok podopiecznych (1700 doros³ych i 800 dzieci). Pierwotne plany wolnego wyboru lekarza, które pojawi³y siê ju w 1989 roku nigdy nie zosta³y zaimplementowane. Obecnie instytucja podstawowej opieki medycznej opiera siê na zasadach przyporz¹dkowania pacjentów do okreœlonego regionu (rejonizacja). Podobnie lekarz obs³uguje okreœlony z góry region wraz z przyporz¹dkowan¹ mu opiek¹ domow¹. Pogotowia ratunkowe œwiadcz¹ ca³odobow¹ opiekê medyczn¹. Posiadaj¹ 118 samodzielnych jednostek oraz 921 jednostek zlokalizowanych przy szpitalach i ambulatoriach. Obecnie prze- ywaj¹ one ca³y szereg problemów, pocz¹wszy od braku zabezpieczenia sprzêtowego do problemów zwi¹zanych z brakiem leków, paliwem etc. Specjalistyczna opieka medyczna œwiadczona jest w poliklinikach (outpatient), oddzia³ach szpitalnych i uzdrowiskach. Szpitale maj¹ œciœle okreœlon¹ specjalnoœæ. Polikliniki obs³uguj¹ na danym obszarze ok. 25 tys. ludzi i w swoich strukturach posiadaj¹ oddzia³y: chirurgiczny, ortopedyczny, neurologiczny, internistyczny i laryngologiczny. Wiêksze polikliniki posiadaj¹ specjalistów w zakresie kardiologii, reumatologii, gastrologii, urologii i innych. Na Ukrainie poœwiêca siê wiele uwagi kobietom w ci¹ y. Œwiadczy siê im us³ugi ginekologiczne w klinikach konsultacyjnych, które s¹ czêœci¹ szpitali po³o niczych i poliklinik. Kliniki konsultacyjne umo - liwiaj¹ wykonywanie niezbêdnych badañ diagnostycznych, w tym dwukrotne badanie ultrasonograficzne i badañ wenerycznych. Specjalistyczna opieka medyczna œwiadczona jest tak e przez gabinety prywatne, ale wiedza na ten temat jest ograniczona. System opieki szpitalnej i ambulatoryjnej na S³owacji * Opracowano na podstawie: V. Lekhan, V. Rudiy, E. Nolte European Observatory on Health Systems and Policies, Slovakia, Konstytucja Republiki S³owacji okreœla organizacjê, finansowanie i zarz¹dzanie krajowego systemu ochrony zdrowia. Zapewnia uniwersalny dostêp do bezp³atnej s³u by zdrowia bazuj¹cej na podstawowym ubezpieczeniu zdrowotnym zbudowanym na zasadach solidarnoœci i pluralizmu. Dodatkowo konstytucja Zdrowe ycie 8

9 MODELE ZMIAN mach ochrony zdrowia ejskich (c.d.) zapewnia wszystkim prawo do ochrony zdrowia. W latach lat Zgodnie z wypowiedzi¹ s³owackiego ministra zdrowia indywidualne ubezpieczenia zdrowotne decyduj¹, e s³u ba zdrowia 90tych ubieg³ego wieku zintegrowany system ochrony zdrowia zosta³ zast¹piony systemem socjalnego zabezpieczenia zdrowotnego z wieloma funduszami. czy nag³ych zachorowañ ani stanów krytycznych, to znaczy ta- jest bezp³atna, ale nie darmowa. Indywidualna polisa nie doty- Podstawowa opieka zdrowotna oparta jest na praktykach lekarzy specjalistów, poœród których czo³owe miejsce zajmuj¹ lekarze cjenta. Dodatkowe ubezpieczenie jest jednym ze sposobów elikich zabiegów, które s¹ drogie, a ich brak zagra a³by yciu pa- pierwszego kontaktu. W ramach wizyt domowych œwiadcz¹ us³ugi minowania ryzyka, a nie panaceum, które dofinansuje s³u bê zdrowotne i zabezpieczaj¹ pomoc w nag³ych zachorowaniach. zdrowia. Zakres bezp³atnej opieki zdrowotnej zosta³ zredukowany wszêdzie tam, gdzie by³o to mo liwe, ale w taki sposób, W s³owackim systemie podstawowej opieki medycznej wystêpuj¹ cztery typy lekarzy pierwszego kontaktu: aby nie zagroziæ bezpieczeñstwu pacjentów, albo tam, gdzie g praktyka podstawowa dla dzieci, bezp³atna opieka zdrowotna jest wprost szkodliwa na przyk³ad w stomatologii. Wa nym elementem w s³owackiej ochro- g praktyka ginekologiczna, g praktyka dla doros³ych, nie zdrowia, prócz indywidualnych ubezpieczeñ, jest wprowadzony cennik niektórych us³ug medycznych (np. za wypisanie g opieka stomatologiczna. Lekarze podstawowej opieki zdrowotnej dbaj¹ o elementarn¹ recepty, wizytê u specjalisty, wizytê ambulatoryjn¹ itp.). Podstawow¹ zasad¹ panuj¹c¹ w ochronie zdrowia na S³owacji jest diagnozê, podstawowe zabiegi ambulatoryjne i podstawowe leczenie. Lekarze ci nie mog¹ prowadziæ konsultacji specjalistycznych i leczyæ niektórych schorzeñ. W takich przypadkach zobligo p³atnika, a tym co obywatel zapewni sobie w ramach indywi- zasada wyboru miêdzy mo liwoœci¹ sfinansowania publicznegowani s¹ do wydawania skierowañ do specjalistów. Zgodnie z dualnego ubezpieczenia. wytycznymi Ministerstwa Zdrowia lekarze pierwszego kontaktu maj¹ œciœle okreœlony zakres us³ug (katalog). Pacjenci maj¹ prawo do bezp³atnej zmiany lekarza co pó³ roku. Wybór ten uzale - * Opracowano na podstawie: P.Barros, J. de Almeida Simoes, Euro- Organizacja szpitalnictwa w Portugalii niony jest od miejsca pracy i zatrudnienia. pean Observatory on Health Systems and Policies, Portugalia, Specjalistyczna i ambulatoryjna opieka medyczna. Na S³owacji obowi¹zuje kategoryzacja szpitali, która zmienia- Portugalski system ochrony zdrowia sk³ada siê z trzech ³a siê kilkakrotnie podczas reform ochrony zdrowia przeprowadzanych od 1995 roku. W 1995 roku system 3-stopniowej klasy- g Pañstwowa S³u ba Zdrowia (National Health Service - NHS) wzajemnie powi¹zanych systemów: fikacji zosta³ zmieniony na 5-stopniowy. Od 1997 roku szpitale g Dodatkowe, publiczne i prywatne programy ubezpieczeniowe podstawowe s¹ klasyfikowane wed³ug 4 grup ze wzrastaj¹c¹ skal¹ g Dobrowolny prywatny program ubezpieczeñ zdrowotnych specjalizacji zawieraj¹c¹ kategoriê IV zarezerwowan¹ dla szpitali akademickich. W 2004 roku by³o 25 szpitali typu I, 37 typu II, Wzorem innych pañstw unijnych, rz¹d Portugalii poprzez Mini- Ministerstwo Zdrowia 10 typu III, 13 typu akademickiego. Pierwszy typ szpitala zawiera podstawowe oddzia³y (chirurgia, interna, ginekologia, pediazorowanie i ocenê polityki zdrowotnej w pañstwie. Jest równie sterstwo Zdrowia odpowiedzialny jest za opracowywanie, nadtria). Ka dy kolejny typ oferuje dodatkowo inny rodzaj œwiadczeñ odpowiedzialny za koordynacjê dzia³añ zwi¹zanych z opiek¹ medycznych, w ten sposób poszerzaj¹c ofertê us³ug medycznych. Na uwagê zas³uguje fakt, e szpital ni szej instancji nie jest inicjowanie regulacji prawnych, planowanie i zarz¹dzanie zdrowotn¹ w innych ministerstwach. G³ówn¹ rol¹ tego urzêdu mo e wykonywaæ procedur szpitala wy szego typu. Szpitalom systemem opieki zdrowotnej. typu III i IV nie p³aci siê za procedury medyczne, które mog³yby Regionalne Administracje Zdrowotne (RAZ) byæ wykonane w szpitalach podstawowych. RAZ s¹ odpowiedzialne za terenowe implementacje rz¹dowej S³owacki system ochrony zdrowia nale y do najbardziej nowoczesnych systemów w Europie. Proces dostosowania wymogów ki medycznej. Funkcjonuj¹ one w oparciu o zasady i dyrektywy polityki ochrony zdrowia i koordynacje wszystkich poziomów opie- do mo liwoœci finansowych pañstwa i obywateli trwa nieprzerwanie od 2003 roku, tj. od czasu wprowadzenia planu stabilizacyjceptowane przez Ministerstwo Zdrowia. RAZ s¹ tak e odpowie- ustanowione w regionalnych planach opieki zdrowotnej i zaaknego. Powo³ane do ycia fundusze ubezpieczeniowe s¹ Ÿród³em dzialne za opracowywanie strategicznych planów, koordynacje finansowania us³ug medycznych. Na terenie S³owacji istnieje ich wszystkich aspektów zaspokojenia potrzeb medycznych, kontrole piêæ, dwa pañstwowe, a trzy sprywatyzowane, które s¹ tak e dysponentami œrodków publicznych. nistracje Zdrowotne s¹ podzielone na 8 podregionów, a ka dym zarz¹dów szpitali i centrów opieki medycznej. Regionalne Admi- A. Kuszewski w raporcie na temat ochrony zdrowia w S³owacji okreœla jej system, jako: Samorz¹dy z nich kieruje koordynator danego podregionu. g otwart¹ mo liwoœæ podchodzenia do systemu kolejnych ubezpieczycieli i kupowania przez nich œwiadczeñ na podstawie ne- miejskie. Zarz¹dzanie opiek¹ medyczn¹ na tym poziomie znaj- Poni ej regionu i subregionu znajduj¹ siê samorz¹dy i w³adze gocjacji warunków i cen; duje siê w gestii Samorz¹dowych Komisji Zdrowotnych. Samorz¹dy odpowiedzialne s¹ równie za promocje zdrowia na swo- g konkurowanie œwiadczeniodawców (a tak e ubezpieczycieli) nie liczb¹ oferowanych us³ug, ale ich jakoœci¹, im terenie, wdra anie programów prozdrowotnych. Do pozostag funkcjonowanie jasnych regu³ obowi¹zuj¹cych wszystkich ³ych ogniw struktury organizacyjnej portugalskiego systemu opieki graczy na rynku us³ug medycznych. zdrowotnej zaliczyæ nale y: W celu wyznaczenia œwiadczeñ, które powinny znaleÿæ siê w g podsystemy opieki zdrowotnej, do których dostêp maj¹ wybrane grupy zawodowe (m.in.: wojsko, policja, pracownicy pocz- koszyku œwiadczeñ medycznych przeprowadzono na S³owacji referendum. Pacjenci okreœlili listê schorzeñ, które winny byæ finansowane ze œrodków publicznych. S¹ to: g prywatne szpitale i inne prywatne jednostki opieki medyczty i wybranych banków pañstwowych oraz cz³onkowie ich rodzin); g choroby uk³adu kr¹ enia, nej w 1999 roku 41% szpitali by³o szpitalami prywatnymi. Prywatne jednostki opieki medycznej specjalizuj¹ siê g³ównie w wy- g nowotwory, g cukrzyca, konywaniu badañ krwi, diagnostyki rtg, fizykoterapii, stomatologii i stacji dializ; g urazy ortopedyczne, g choroby psychiczne. DOK. NA STR Zdrowe ycie

10 MODELE ZMIAN Leczenie szpitalne w systemach ochrony zdrowia w wybranych krajach europejskich DOK. ZE STR. 9 g prywatne firmy ubezpieczeñ medycznych oko³o 10% populacji jest objête prywatnym ubezpieczeniem medycznym z czego wiêkszoœæ to grupowe polisy ubezpieczenia zdrowotnego oferowane przez zak³ady pracy; g zwi¹zki zawodowe i stowarzyszenia. Podstawowa publiczna opieka medyczna Podstawowa opieka medyczna w Portugalii jest œwiadczona zarówno przez pañstwowe, jak i prywatne jednostki opieki medycznej. W sektorze pañstwowym realizowana jest przez centra opieki zdrowotnej. Ka de centrum œwiadczy swoje us³ugi œrednio dla oko³o 28 tys. pacjentów. W zale noœci od regionu zdarzaj¹ siê centra, które obejmuj¹ swoim zasiêgiem 100 tys. pacjentów oraz takie, które na swoich listach posiadaj¹ znacznie ni sz¹ liczbê populacji. W centrach opieki medycznej zatrudnia siê zmienn¹ liczbê pracowników w zale noœci od liczby przypadaj¹cych pacjentów. Zazwyczaj œrednia liczba zatrudnionych lekarzy wynosi 20 osób, pielêgniarek natomiast od Zakres oferowanych us³ug ma charakter podstawowy. Centra nie œwiadcz¹ specjalistycznych us³ug medycznych, nie zatrudniaj¹ lekarzy specjalistów. Do zakresu us³ug œwiadczonych przez lekarzy pierwszego kontaktu zaliczyæ nale y: g podstawow¹ opiekê medyczn¹ dla doros³ych i dzieci; g prenataln¹ opiekê medyczn¹; g opiekê nad zdrowiem kobiet; g planowanie rodziny; g pierwsz¹ pomoc; g wydawanie zaœwiadczeñ o zdolnoœci do pracy; g wizyty domowe; g dzia³ania prewencyjne. Centra opieki medycznej pozbawione s¹ finansowej i zarz¹dczej autonomii s¹ bezpoœrednio zarz¹dzane przez Regionalne Administracje Zdrowotne. Ministerstwo Zdrowia alokuje œrodki finansowe do ka dej z RAZ, a te z kolei przekazuj¹ je centrom opieki zdrowotnej, bazuj¹c na wydatkach historycznych i kosztach zwi¹zanych z wykonaniem jednej procedury medycznej. Pacjent musi siê zarejestrowaæ u wybranego lekarza rodzinnego, którego mo e wybraæ poœród wszystkich lekarzy zatrudnionych w klinikach znajduj¹cych siê na danym obszarze geograficznym. Niektórzy pacjenci wybieraj¹ lekarzy w obszarach swojego zatrudnienia. Lekarze pierwszego kontaktu pracuj¹ w oparciu o listy pacjentów. Œrednia lista pacjentów wynosi osób. Pacjenci mog¹ zmieniæ lekarza pierwszego kontaktu sk³adaj¹c wniosek do zarz¹du RAZ z podaniem przyczyn. Nie ma ograniczeñ co do czêstotliwoœci zmian lekarza. Wielu pacjentów preferuje korzystanie bezpoœrednio z nag³ej opieki medycznej w szpitalach czy w prywatnych jednostkach opieki medycznej, gdzie pe³ny zakres badañ i porad wykonany jest zaledwie w kilka godzin. Do problemów podstawowej opieki medycznej zaliczyæ mo na: g niesprawiedliwy podzia³ zasobów opieki medycznej (braki personelu) ; g bardzo ograniczone zapewnienie opieki medycznej w przewlek³ych przypadkach i w opiece domowej; g brak motywacji lekarzy rodzinnych pracuj¹cych w izolacji i za sta³¹ pensjê; g ró ne opinie na temat publicznej s³u by zdrowia oraz brak zaufania pacjentów do tej e; g ograniczony dostêp do opieki zdrowotnej ubo szych i geograficznie odizolowanych grup spo³ecznych; g brak personelu pomocniczego w centrach opieki medycznej. W Portugalii wystêpuje równie du a liczba niezale nych prywatnych jednostek, które œwiadcz¹ diagnostyczne i terapeutyczne us³ugi dla pacjentów pañstwowego systemu opieki medycznej na podstawie zawartych kontraktów. S¹ to g³ównie badania ambulatoryjne, testy, dializy etc. Pañstwowy system opieki medycznej publicznie og³asza warunki œwiadczeñ i wysokoœæ kosztów, które jest w stanie pokryæ. Wszyscy prywatni œwiadczeniodawcy, którzy zgadzaj¹ siê na zaproponowan¹ cenê i spe³niaj¹ podstawowe wymogi jakoœciowe mog¹ zostaæ zarejestrowani. W zasadzie pacjent ma prawo wyboru spoœród wszystkich zarejestrowanych œwiadczeniodawców. Pierwszym punktem kontaktu z publiczn¹ s³u b¹ zdrowia jest lekarz pierwszego kontaktu lub lekarz rodzinny. Teoretycznie pacjenci nie maj¹ bezpoœredniego dostêpu do specjalistycznej opieki medycznej, a od lekarzy rodzinnych wymaga siê, aby byli stró- ami tego stanu rzeczy. W rzeczywistoœci wiele osób kieruje siê bezpoœrednio do punktów nag³ej opieki medycznej zlokalizowanych przy szpitalach. Specjalistyczna opieka medyczna jest œwiadczona g³ównie w szpitalach. Szpitale W roku 1999 w Portugalii by³o 205 szpitali, w tym 110 publicznych i 84 prywatnych. Prawie po³owa z prywatnych szpitali nale- a³a do organizacji nastawionych na osi¹ganie zysku. Trend w zmianie iloœci szpitali by³ podobny do tego, który pojawi³ siê w innych krajach europejskich. Na przestrzeni ostatnich 30 lat nast¹pi³ znaczny spadek iloœci tych e placówek opieki medycznej - z 634 w roku 1970 do 205 w roku 1999 (redukcja o 67%). G³ówne zasoby szpitalne zlokalizowane s¹ w stolicy Portugalii - Lizbonie i w jej niedalekim s¹siedztwie. Wiele ze szpitali znajduj¹cych siê na prowincji cierpi na brak kadry medycznej i obiektów szpitalnych w porównaniu z zasobami w Lizbonie i w Porto. Jednym z g³ównych problemów portugalskich szpitali jest ³atwoœæ dostêpu do oddzia³ów nag³ej opieki medycznej. W 1999 roku, w celu zmniejszenia tego zjawiska, wprowadzono system skierowañ wydawanych przez lekarza rodzinnego. Bud ety szpitali sporz¹dzane s¹ w Ministerstwie Zdrowia poprzez Instytut Zarz¹dzania Finansami i Informatyki. Jeszcze pod koniec lat 90. ubieg³ego stulecia bud et na rok nastêony sporz¹dzany by³ w oparciu o bud et z roku poprzedniego i rewaloryzowany o wskaÿnik inflacji. Od roku 1997 sporz¹dzany jest on na podstawie otrzymanych informacji o iloœci grup diagnostycznych i iloœci pacjentów. Ten nowy model tworzenia bud etu w oparciu o liczbê aktywnoœci œwiadczeñ zosta³ stworzony w roku Nowe podejœcie do jego sporz¹dzania spowodowa³o koniecznoœæ wprowadzenia nowego systemu informatycznego, który mia³ za zadanie dostarczaæ wszelkich informacji na temat funkcjonowania szpitali i iloœci przyjêtych pacjentów (wykonanych œwiadczeñ). System taki jest sukcesywnie wprowadzany od roku 1989 i informacje uzyskiwane przy jego pomocy stanowi¹ podstawê do sporz¹dzania bud etu na rok przysz³y. Poza œrodkami otrzymywanymi z bud etu pañstwa, publiczne szpitale generuj¹ swoje w³asne Ÿród³a przychodów, do których nale y zaliczyæ m.in.: op³aty pacjentów za specjalne us³ugi (np. indywidualne pokoje), op³aty uzyskane od beneficjentów podsystemów opieki zdrowotnej i od prywatnych ubezpieczycieli. W³asne Ÿród³a przychodów stanowi¹ od 15 do 20% ogólnego bud etu szpitali. Wiêkszoœæ us³ug szpitalnych jest œwiadczona zgodnie z integrowanym modelem, który zosta³ stworzony przez Pañstwowy System Opieki Medycznej. Wiêkszoœæ ambulatoryjnych, diagnostycznych i terapeutycznych us³ug zosta³o przekazanych sektorowi prywatnemu w oparciu o zawarte kontrakty. Szpitale w Portugalii klasyfikowane s¹ zgodnie z rodzajem us³ug, które œwiadcz¹: g szpitale centralne œwiadcz¹ce wysokowyspecjalizowane us³ugi medyczne (kliniczne); g wyspecjalizowane szpitale œwiadcz¹ce szerokie specjalistyczne us³ugi medyczne; g szpitale okrêgowe zlokalizowane w g³ównych okrêgach administracyjnych i œwiadcz¹ce pewien zakres specjalistycznych us³ug medycznych; g szpitale okrêgowe pierwszego poziomu œwiadcz¹ce zabiegi obra eñ wewnêtrznych, chirurgiczne i jedn¹ lub dwie inne podstawowe specjalizacje. Zbigniew Marcinkiewicz z-ca dyr. ds. ekonom.-administracyjnych DOK. W NASTÊPNYM NUMERZE Zdrowe ycie 10

11 POTWIERDZONA JAKOŒÆ Nagrody i wyró nienia Fot. Jacek Kowalski 1994 Z³oty bocian, nagroda w konkursie tygodnika Twoje Dziecko miejsce w konkursie Rodziæ po ludzku miejsce w konkursie Rodziæ po ludzku 1996 tytu³ Szpital przyjazny dziecku WHO i UNICEF miejsce w plebiscycie Najlepsza placówka medyczna w regionie m. w województwie oddzia³ wewnêtrzny I w rankingu Newsweeka m. w plebiscycie Najlepsza placówka medyczna w regionie m. w kraju oraz 1. m. w regionie w ogólnopolskim rankingu Z³ota setka szpitali publicznych 2002 Zintegrowany System Zarz¹dzania Jakoœci¹ na wszystkie us³ugi medyczne: Akredytacja Szpitala oraz Certyfikat ISO m. w II Edycji Warmiñsko-Mazurskiej Nagrody Jakoœci m. w kraju oddzia³u chirurgii ogólnej I w rankingu Newsweeka m. w kraju oddzia³u chirurgii ogólnej II w rankingu Newsweeka m. w konkursie Czy dobrze s³yszy WOŒP 2003 Grafika Or³a bia³ego wyró nienie od Rzeczpospolitej m. w plebiscycie Najlepsza placówka medyczna w regionie m. w kraju oddzia³u okulistyki w rankingu Wprost m. w kraju oddzia³u chirurgii ogólnej, ranking Wprost m. w kraju oddzia³u ginekologii w rankingu Wprost m. w kraju oddzia³u ortopedyczno-urazowego w rankingu Wprost m. w kraju oddzia³u urologii w rankingu Wprost 2003 Wyró nienie w IX edycji Polskiej Nagrody Jakoœci 2003 Wyró nienie w III Edycji Warmiñsko-Mazurskiej Nagrody Jakoœci m. w kraju dla oddz. okulistyki i chirurgii ogólnej wg Newsweeka m. w plebiscycie Najlepsza placówka medyczna województwa warmiñsko-mazurskiego Wielkie Serce m. w regionie w kategorii Najlepszy szpital publiczny w regionie oraz 33. w kat. Najlepszy szpital publiczny w Polsce 2004 wyró nienie w IV Edycji Warmiñsko-Mazurskiej Nagrody Jakoœci m. w ogólnopolskim rankingu na Najlepszy Szpital w kategorii Chirurgia tygodnik Wprost m. w rankingu Gazety Olsztyñskiej na najlepsz¹ placówkê Warmii i Mazur m. w kraju w kat. Najlepszy Szpital Publiczny w Polsce oraz 2. m. w regionie w kat. Najlepszy Szpital Publiczny w woj. warmiñsko-mazurskim w ogólnopolskim rankingu Rzeczpospolitej 2005 nominacja oddzia³u okulistyki w konkursie Najlepszy produkt i us³uga Warmii i Mazur w kategorii us³ugi medyczne 2005 Certyfikat Akredytacja Szpitala do r Certyfikat SZJ ISO 90001:2000 na wszystkie us³ugi medyczne w oddzia³ach szpitalnych, poradniach przyszpitalnych i promocji karmienia piersi¹ do r Certyfikat SZJ ISO 9001:2000 dla Laboratorium analitycznego Miejskiego Szpitala Zespolonego na us³ugi diagnostyczne do r m. w kat. Najlepszy szpital w woj. warmiñsko-mazurskim w Ogólnopolskim Rankingu Rzeczypospolitej i Medical Rating S.A m. w kraju w kategorii Z³ota Setka Szpitali Publicznych w Ogólnopolskim rankingu Rzeczypospolitej i Medical Rating S.A Wyró nienie w IV Edycji Warmiñsko Mazurskiej Nagrody Jakoœci 2005 Wyró nienie w XI Edycji Polskiej Nagrody Jakoœci 2005 Ranking na najlepsze szpitale w Polsce Wprost : 19. m. ortopedii w wszczepianiu endoprotezy stawu biodrowego 2005 Ranking na najlepsze szpitale w Polsce Wprost : 19. m. okulistyki w leczeniu jaskry; 11. m. okulistyki w wyciêciu cia³a szklistego (odwarstwianie siatkówki lub retinopatii cukrzycowej); 13. m. okulistyki w leczeniu odwarstwienia siatkówki; 9. m. ginekologii w rankingu ogólnym; 10. m. ginekologii w usuwaniu miêœniaków i innych zmian macicy; 10. m. ginekologii w rekonstrukcjach przepony moczowo-p³ciowej i mocowaniu narz¹dów rodnych miednicy mniejszej przy wypadaniu narz¹dów p³ciowych i nieotrzymaniu moczu; 13. m. ginekologii w usuwaniu zmian szyjki macicy 2005 Ranking na najlepsze szpitale w Polsce WPROST : 8. m. urologii w rankingu ogólnym; 10. m. urologii w du ych operacjach urologicznych; 10. m. urologii w leczeniu kamicy uk³adu moczowego; 3. m. urologii w zabiegach endoskopowych m. w rankingu 100 najwiêkszych firm Warmii i Mazur 2006 Wyró nienie Prezydenta Miasta Olsztyn za osiagniêcia w realizacji zadañ zarz¹dzania kryzysowego obrony cywilnej m. w kraju w kategorii: Z³ota Setka Szpitali Publicznych, w Ogólnopolskim rankingu Rzeczypospolitej m. w kategorii: Najlepszy szpital w województwie warmiñsko-mazurskim w Ogólnopolskim rankingu Rzeczypospolitej 2006 Wyró nienie Prezydenta Miasta Olsztyn za osi¹gniêcia w realizacji zadañ zarz¹dzania kryzysowego, spraw obronnych i obrony cywilnej 2006 Laureat XII Edycji Polskiej Nagrody Jakoœci w kategorii organizacje publiczne s³u ba zdrowia 2006 Certyfikat ISO 22000:2005 Zarz¹dzanie Bezpieczeñstwem ywnoœci w zakresie przygotowywanie i dystrybucja posi³ków 2007 Ranking na najlepsze szpitale w Polsce WPROST : 10. m. oddzia³u chirurgii urazowo-rtopedycznej w kategorii najlepsze Szpitale ; 5. m. w kategorii wszczepianie endoprotezy stawu biodrowego; 9. m. w kategorii wszczepianie endoprotezy stawu kolanowego; 11. m. w kategorii artroskopie, czyli endoskopowe badanie i operowanie stawów; 11. m. oddzia³u ginekologicznego w kategorii Najlepsze Szpitale Ginekologiczne ; 11. m. oddzia³u ginekologicznego w kategorii usuwanie zmian w szyjce macicy ; 18. m. oddzia³u ginekologicznego w kategorii operacyjne rekonstrukcje przepony moczowo-p³ciowej i mocowanie narz¹dów rodnych przy wypadaniu narz¹dów p³ciowych i nietrzymaniu moczu ; 9. m. oddzia³u ginekologicznego w kategorii usuwanie miêœniaków i innych zmian w trzonie macicy ; 14. m. oddzia³u urologii w kategorii Najlepsze Szpitale ; 12. m. oddzia³u urologii w kategorii leczenie kamicy uk³adu moczowego ; 12. m. oddzia³u urologii w kategorii zabiegi endoskopowe ; 10. m. oddzia³u urologii w kategorii du e operacje urologiczne 2007 Nagroda marsza³ka Najlepsi z najlepszych" 2007 Certyfikat PN-N-18001:2004 w zakresie zarz¹dzania bezpieczeñstwem i higien¹ pracy 2007 Certyfikat ISO 14001:2004 w zakresie zarz¹dzania œrodowiskowego m. w kraju w kategorii Najlepszy Szpital Publiczny w Polsce oraz 2. m. w regionie w kategorii Najlepszy Szpital Publiczny w woj. warmiñsko-mazurskim w ogólnopolskim rankingu Rzeczpospolitej m. w ogólnopolskim konkursie Per³y medycyny listopad Kategoria Najpopularniejsza po³o na konkursu Wielkie serce zosta³a zdominowana przez po³o ne naszego szpitala 1. m. Danuta Gamdzyk, 2. m. Katarzyna Gleszczyñska, 3. m. Danuta Piskorz oraz 2 m. Gra yny Knop w kategorii najpopularniejsza pielêgniarka Certyfikat Dobry Szpital m. w kraju w kategorii Z³ota Setka Szpitali Publicznych" w rankingu Rzeczypospolitej" m. w województwie w rankingu Rzeczypospolitej" 2008 konkurs Wielkie Serce": 1. m. Danuta Gamdzyk, 2. m. Danuta Piskorz w kat. najpopularniejsze po³o ne 11 Zdrowe ycie

12 NASZE ZDROWIE Lecznicza si³a drzew Kilka wieków temu Jan Kochanowski w swojej fraszce pisa³ stawiaj¹c zalety lipy Goœciu si¹dÿ pod mym liœciem, a odpocznij sobie Fot. El bieta Mierzyñska Tajemnic¹ drzew jest ich zdolnoœæ do jonizacji powietrza. Wspó³czeœnie w œrodowisku cz³owieka dominuj¹ jony dodatnie. Ich zwiêkszona zawartoœæ w powietrzu mo e nieœæ za sob¹ skutki w postaci rozdra nienia, agresywnoœci czy os³abienia uk³adu odpornoœciowego. G³ównie jesteœmy na nie nara eni, gdy pracujemy w zamkniêtych pomieszczeniach. Komputery, telewizory, czy radia obecne w naszych domach, równie s¹ sprawcami zachwiania jonowej równowagi. Zawartoœæ jonów ujemnych powinna utrzymywaæ siê na poziomie cz¹steczek/cm 3, gdy tymczasem w biurach, zw³aszcza pozbawionych roœlin doniczkowych, wynosi ona 200 cz¹steczek/cm 3, a w miejskim powietrzu 100 cz¹steczek/cm 3. To, e las wp³ywa zbawiennie na zdrowie, lekarze wiedz¹ od dawna. Drzewa wytwarzaj¹ jony ujemne, neutralizuj¹ce niekorzystne dla ludzi jony dodatnie. Os³aniaj¹ nas te przed szkodliwym promieniowaniem kosmicznym, s¹ naturalnym Ÿród³em i zbiornikiem tlenu, zatrzymuj¹ bakterie i uniemo liwiaj¹ ich dalsze rozprzestrzenianie siê. Drzewa oddzia³uj¹ na cz³owieka nie tylko poprzez w³asne piêkno lub zawartoœæ sporz¹dzanych z kory czy liœci fitoterapeutycznych naparów. Lecznicza si³a drzew tkwi w ich sk³adzie chemicznym. Ka de drzewo ma inny sk³ad, emanacjê i biopr¹dy. Ich wzajemne oddzia³ywanie sprawia, e cz³owiek w leœnym otoczeniu szybciej regeneruje si³y fizyczne i odzyskuje wewnêtrzn¹ równowagê. Drzewa emanuj¹ zdrow¹ energiê i dzia³aj¹ równie skutecznie, jak bioenergoterapeuci. Pole energetyczne zdrowych drzew dzia³a korzystnie na ludzi chorych i zestresowanych. Energia drzew jest tak silna, e mo e przyczyniæ siê do poprawy stanu zdrowia. Dawno temu zauwa yli to ludzie tworz¹c œwi¹tynie w lasach i gajach, stawiaj¹c o³tarze pod œwiêtymi drzewami, odpoczywaj¹c w ich dobroczynnej bliskoœci. W cieniu ga³êzi ustawiano sto³y weselne, wierz¹c, e roztaczaæ bêd¹ one opiekê nad nowo eñcami. Na drzewach zawieszano ko³yski z niemowlêtami, pozwalaj¹c by wiatr szumi¹c w liœciach i ko³ysz¹c ga³êziami buja³ dziecko do snu. Zwolennicy drzewo-terapii dodaj¹ jednak, e sam spacer po lesie nie wystarczy. Trzeba siê nauczyæ korzystaæ z jego dobrodziejstw. Wybraæ odpowiednie gatunki drzew, dotykaæ ich odkrytymi czêœciami cia³a najlepiej czo³em, d³oñmi, bosymi stopami i plecami. Codzienne kontakty z drzewem daj¹ odpowiednie rezultaty. Taka swoista kuracja powinna trwaæ, co najmniej 2 tygodnie, a ka dorazowy kontakt z drzewem minut. Bardzo wa ny jest rodzaj drzewostanu, w którym przebywamy. Najkorzystniej na ludzki organizm wp³ywaj¹ drzewa szpilkowe jak œwierk, jod³a czy sosna. Stwierdzono, e drzewa o sto - kowatym zakoñczeniu koron (cyprys, tuja, brzoza, topola) podwy szaj¹ aktywnoœæ sytemu nerwowego cz³owieka. Nale y pamiêtaæ o innych czynnikach wp³ywaj¹cych na lecznicz¹ si³ê drzew: g pora roku g pora dnia g wilgotnoœæ powietrza g gêstoœæ lasu (w gêstym lesie wzrasta wilgotnoœæ powietrza takie warunki nie s¹ wskazane dla astmatyków, chorych na gruÿlicê p³uc, osób maj¹cych choroby serca) Najprostsz¹ drzewn¹ terapi¹ jest spacer po lesie. Najlepsz¹ por¹ roku: wiosna Jak drzewa wp³ywaj¹ na organizm, oto kilka przyk³adów: g Œwierk, oddzia³uje korzystnie na stawy, uwalniaj¹c je od bólów reumatycznych, oraz wp³ywa na szybsze gojenie siê ró - nych stanów zapalnych. g Sosna, która pog³êbia oddech, uspokaja, ³agodzi kaszel. Poprawia koncentracjê. g Jod³a dobroczynnie dzia³a na nasze p³uca, uzupe³niaj¹c je w tlen i olejki eteryczne. agodzi stres. Nie tylko drzewa iglaste maj¹ wp³yw na nasze zdrowie i samopoczucie. Godne uwagi s¹ zw³aszcza: g D¹b wzmacnia koncentracjê, oraz przyspiesza kr¹ enie krwi w organizmie. g Buk likwiduje napiêcia i stres, poprawia kr¹ enie krwi i koncentracjê, a liœcie eliminuj¹ ból g³owy g Lipa uznawano to drzewo za œwiête i sadzono w dniu urodzin dziecka, by przynosi³a mu szczêœcie i yciowe powodzenie. Przebywanie w jej otoczeniu pomaga wzmacniaæ pozytywny stosunek do ludzi, sprzyja trzeÿwoœci umys³u oraz przywraca harmoniê w naszych myœlach. Istniej¹ równie drzewa, które wp³ywaj¹ szkodliwie na nasz ca³y ustrój. S¹ to: olcha, topola, osika i dziki bez. Pozosta³e s¹ dla organizmu ludzkiego obojêtne ze wzglêdu na ich wyraÿnie s³absze oddzia³ywanie. Najprostsz¹ metod¹ dostêpu do tych naturalnych dobrodziejstw jest spacer po lesie. Dzisiaj w dobie degeneracji œrodowiska naturalnego, nabra³y one jeszcze wiêkszego znaczenia i tak jak dawniej, obecnie lasy s¹ uwa ane za znakomite œrodowisko dla cz³owieka. Nie zapomnij podziêkowaæ drzewu za okazan¹ pomoc. Na podstawie Encyklopedii Medycyny Naturalnej Karoliny JóŸwiak opracowa³: Lek. med. mgr W. Wojtczak SOR ZOZ MSWiA Poznañ Zdrowe ycie 12

13 POTWIERDZONA JAKOŒÆ Statuetki Wielkiego Serca trafi³y do po³o nych Szpitala Miejskiego 6 paÿdziernika 2008 roku w olsztyñskim zamku ju po raz dziesi¹ty. Dziennik Elbl¹ski i Gazeta Olsztyñska wrêczy³a nagrody laureatom plebiscytu Wielkie Serce. Nagrody wrêczono w szeœciu kategoriach: najpopularniejszy lekarz rodzinny, najpopularniejszy lekarz specjalista, najpopularniejsza pielêgniarka, najpopularniejsza po³o na, najpopularniejsza apteka, najpopularniejsza placówka medyczna. Kategoria Najpopularniejsza po³o na podobnie jak w ubieg³ym roku zosta³a zdominowana przez po³o ne naszego Szpitala. I miejsce zajê³a Danuta Gamdzyk, a wyró nienie trafi³o do Danuty Piskorz. GRATULUJEMY Fot. Archiwum Szpitala 13 Zdrowe ycie

14 BÓLE G OWY Gdy dokucza migrena Fot. Archiwum Szpitala Z lekarskich obserwacji wynika, e oko³o procent doros³ych skar- y siê co najmniej raz w roku na bóle g³owy, a oko³o 1/3 kobiet i 1/5 mê czyzn cierpi z powodu nawracaj¹cych bólów g³owy. Z uwagi na du ¹ ró norodnoœæ bólów g³owy, Miêdzynarodowe Towarzystwo Bólu G³owy opracowa³o klasyfikacjê bólów obejmuj¹c¹ ponad 80 postaci bólów g³owy. Do najczêstszych z nich nale y migrena. Oprócz niej mo e byæ jeszcze: g ból g³owy typu napiêciowego g klasterowy ból g³owy g bóle g³owy pourazowe g bóle g³owy zwi¹zane z chorobami naczyniowymi g bóle g³owy zwi¹zane z ró nymi chorobami mózgu g bóle g³owy zwi¹zane z dzia³aniem substancji chemicznych np. leków lub ich odstawieniem g bóle g³owy zwi¹zane z zaka eniami g bóle g³owy zwi¹zane z uszkodzeniami nerwów g bóle g³owy zwi¹zane z chorobami w obrêbie czaszki, szyi, oczu, uszu, nosa, zatok przynosowych, jamy ustnej i in. g g g Jaka to choroba Migrena charakteryzuje siê najczêœciej jednostronnym têtni¹cym bólem g³owy o du ym nasileniu, który utrzymuje siê od 4 godzin do 3 dni. Bólowi czêsto towarzysz¹ nudnoœci i wymioty, œwiat³owstrêt i nadwra liwoœæ na dÿwiêki, z³e tolerowanie ha³asów i zapachów czy te : dreszcze, ko³atania serca, dusznoœæ, poty, ziewanie, biegunka, gor¹czka, zawroty g³owy, omdlenia. Nudnoœci i wymioty nierzadko bardziej dokuczaj¹ ni sam ból. Migrena czêœci chorych przysparza du o cierpienia i pogarsza im znacznie jakoœæ ycia. Ale nie zagra a yciu i z regu³y nie daje trwa³ych nastêpstw. Czêstoœæ napadów jest ró na: od pojedynczych w roku do dwóch tygodniowo. U ok. 15 proc. chorych napad migrenowego bólu g³owy poprzedzaj¹ zwiastuny zwane aur¹, która mo e przyjmowaæ postaæ: g wzrokow¹ inaczej klasyczn¹ jako migocz¹cy mroczek przed oczami, ubytki w polu widzenia lub zniekszta³cenia albo zmiany barwy otoczenia. g parestetyczn¹ z drêtwieniami lub mrowieniami ust i rêki albo palców i jêzyka po jednej stronie cia³a. Czasem drêtwienia obejmuj¹ ca³a po³owê cia³a. g z niedow³adem po³owiczym, który pojawia siê na krótko w czasie aury. g z zaburzeniami mowy Migrena bez aury zaczyna siê objawami, które mog¹ wyprzedzaæ ból g³owy o kilkanaœcie godzin lub nawet dni. S¹ to np. zmiany nastroju, niepokój, dra liwoœæ, zaburzenia wzroku lub s³uchu, wra liwoœæ na zapachy, pragnienie, utrata apetytu lub jego wzmo enie, œlinotok, biegunka, zaparcia. Po napadzie migrenowego bólu g³owy ukojeniem jest sen, z którego chory budzi siê ju bez tej dolegliwoœci. Miêdzy atakami migreny samopoczucie jest z regu³y dobre chyba, e migrenik cierpi na inne choroby. g g g Diagnoza i leczenie Migrena wystêpuje 3 razy czêœciej u kobiet ni u mê czyzn. Istnieje kilka teorii wyst¹pienia napadu bólowego w migrenie. Ale ich elementem wspólnym jest skurcz naczyñ krwionoœnych i niedokrwienie mózgu, a nastêpnie ich nadmierne rozszerzenie, co wywo³uje wra enie bólu i têtnienia w g³owie. Rozpoznanie migreny musi opieraæ siê na dok³adnie zebranym wywiadzie chorobowym. Jednoczeœnie nale y wykonaæ dodatkowe badania w celu wykluczenia innych przyczyn bólu g³owy (np. guz, têtniak, krwotok podpajêczynówkowym). Szczególnie, jeœli pierwsze napady bólu g³owy o typie migrenowego pojawiaj¹ siê po 30 czy 40 roku ycia. Kompleksowe leczenie migreny obejmuje zarówno przerwanie ostrego napadu bólu g³owy, jak i póÿniejsze zapobieganie kolejnym atakom. Niestety, do tej pory nie dysponujemy lekami, które podane w okresie zwiastunów, zapobiega³yby napadowi. W napadzie migreny lek przeciwbólowy nale y podaæ najlepiej w czopku, domiêœniowo, do ylnie lub podskórnie. Zaleca siê równie podanie leku przeciwwymiotnego. Oczywiœcie chory musi mieæ zapewniony spokój w ciemnym pomieszczeniu, czasem pomocne s¹ zimne ok³ady na czo³o. Najczêœciej stosowane wówczas leki to: g leki selektywnie pobudzaj¹ce receptor serotoninowy np. sumatriptan, zolmitriptan stanowi¹ce du y postêp w przerywaniu migreny. Dzia³aj¹ równie przeciwwymiotnie i zmniejszaj¹ œwiat³owstrêt. Podaje siê je w iniekcji, czopku lub doustnie. g alkaloidy sporyszu np. ergotamina i jej pochodne. Wywo³uj¹ one skurcz naczyñ. Czêsto s¹ w po³¹czeniu z kofein¹. g leki przeciwbólowe i przeciwzapalne np. paracetamol, kwas acetylosalicylowy, naproksen, pyralgina, diklofenak, ibuprofen, ketoprofen, indometacyna. Skuteczniejsze s¹ w postaci czopków. g leki przeciwwymiotne np. metoklopramid, domperydon. g leki uspokajaj¹ce maj¹ na celu u³atwienie zaœniêcia. Leczenie zapobiegawcze migreny stosuje siê wtedy, gdy chory ma co najmniej dwa ciê kie napady bólu g³owy w miesi¹cu lub gdy bóle s¹ bardzo ciê kie i oporne na leczenie doraÿne. Terapia ta powinna byæ kontynuowana przez d³ugi czas i obejmuje alkaloidy sporyszu, leki antyserotoninowe, beta-blokery, leki przeciwpadaczkowe, blokery kana³u wapniowego oraz leki selektywnie pobudzaj¹ce receptor serotoninowy. Profilaktyka W profilaktyce migreny bardzo wa n¹ rolê odgrywaj¹ czynniki psychologiczne i zmiana stylu ycia, gdy istniej¹ czynniki wyzwalaj¹ce napad migreny. Dlatego: 1. przestrzegaj regularnego rytmu pracy i odpoczynku. 2. W dni wolne od pracy nie œpij d³u ej ni w pozosta³e dni tygodnia. 3. Unikaj nadmiernych wysi³ków fizycznych i psychicznych. 4. Posi³ki spo ywaj o sta³ych porach dnia, usuwaj¹c z diety produkty potencjalnie prowokuj¹ce napady migreny np. czekolada, kakao, mleko, ser, orzechy, jaja, pomidory, selery, owoce cytrusowe, marynaty, t³uste potrawy, czerwone wino. 5. Ogranicz iloœæ wypijanej dziennie kawy, herbaty oraz za ywanych leków przeciwbólowych. 6. Dbaj o prawid³ow¹ postawê cia³a, unikaj¹c pochylania g³owy ku przodowi. 7. W czasie intensywnej pracy rób przerwy dla rozluÿnienia miêœni. 8. Unikaj intensywnego lub pulsuj¹cego oœwietlenia, ha³asu (kino, telewizja) i silnych zapachów. 9. Kobietom, u których wystêpuje migrena z aur¹, warto zaleciæ ostro noœæ w stosowaniu doustnych leków antykoncepcyjnych, aby zapobiec ewentualnym powik³aniom zakrzepowym, które mog¹ groziæ udarem mózgu. 10. Unikaj sytuacji pobudzaj¹cych twój b³êdnik np. d³ugotrwa³a jazda samochodem lub poci¹giem, podró statkiem, taniec wirowy, karuzela, huœtawka. Opracowanie: lek. med. Ewa Paku³a Dbam o zdrowie. Zdrowe ycie 14

15 REKLAMA Laureat Polskiej Nagrody Jakoœci XII edycji 2006 Wyró nienie w IX i XI edycji PNJ ISO 9001 : 2000 ISO : 2005 ISO : 2004 PN-N : Zdrowe ycie

16 SZPITAL AKREDYTOWANY Wydawca: Miejski Szpital Zespolony w Olsztynie Redakcja: El bieta Mierzyñska Projekt graficzny: Andrzej Mierzyñski; Fot. Jacek Kowalski, archiwum Szpitala Diapozytywy: AVALON; Druk: MG Unieszewo Zdrowe ycie 16

VADEMECUM. Rehabilitacja. Rehabilitacja w warunkach ambulatoryjnych. Rehabilitacja w warunkach domowych

VADEMECUM. Rehabilitacja. Rehabilitacja w warunkach ambulatoryjnych. Rehabilitacja w warunkach domowych Rehabilitacja Rehabilitacja to kompleksowe post powanie, które ma na celu przywrócenie pe nej lub mo liwej do osi gni cia sprawno ci zycznej i psychicznej, zdolno ci do pracy i zarobkowania oraz zdolno

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 6 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zmieniające zarządzenie

Zarządzenie nr 6 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zmieniające zarządzenie Zarządzenie nr 6 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zmieniające zarządzenie w sprawie nadania statutu Zakładowi Opieki Zdrowotnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Rzeszowie z

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO Łódź, dnia 24 lutego 2015 r. Poz. 597 UCHWAŁA NR 152/15 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO z dnia 17 lutego 2015 r. w sprawie zmiany Statutu Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego

Bardziej szczegółowo

SPIS TELEFONÓW Miejskiego Szpitala Zespolonego w Olsztynie 10-045 Olsztyn ul. Niepodległości 44 INFORMACJA: (89) 532 62 30

SPIS TELEFONÓW Miejskiego Szpitala Zespolonego w Olsztynie 10-045 Olsztyn ul. Niepodległości 44 INFORMACJA: (89) 532 62 30 SPIS TELEFONÓW Miejskiego Szpitala Zespolonego w Olsztynie 10-045 Olsztyn ul. Niepodległości 44 INFORMACJA: (89) 532 62 30 ADMINISTRACJA Dyrektor Naczelny 527 25 42 wew. Sekretariat 532 62 63 263 Zastępca

Bardziej szczegółowo

Propozycja prywatnego ubezpieczenia zdrowotnego

Propozycja prywatnego ubezpieczenia zdrowotnego Propozycja prywatnego ubezpieczenia zdrowotnego PZU to niekwestionowany lider na rynku ubezpieczeń w Polsce. Według danych Komisji Nadzoru Finansowego udział rynkowy PZU na koniec 2010 r. kształtował się

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Lesznie w 2007 r.

Sprawozdanie z działalności Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Lesznie w 2007 r. Sprawozdanie z działalności Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Lesznie w 27 r. Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności realizuje zadania z zakresu administracji rządowej

Bardziej szczegółowo

Szczegółowa organizacja i zakres zadań poszczególnych jednostek oraz komórek organizacyjnych II Szpitala Miejskiego im. dr Ludwika Rydygiera w Łodzi

Szczegółowa organizacja i zakres zadań poszczególnych jednostek oraz komórek organizacyjnych II Szpitala Miejskiego im. dr Ludwika Rydygiera w Łodzi Załącznik nr 1 do Regulaminu Organizacyjnego II Szpitala Miejskiego im. dr Ludwika Rydygiera w Łodzi z dnia 17.12.2012r Szczegółowa organizacja i zakres zadań poszczególnych jednostek oraz komórek organizacyjnych

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 17 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI. z dnia 1 lutego 2008 r.

ZARZĄDZENIE Nr 17 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI. z dnia 1 lutego 2008 r. ZARZĄDZENIE Nr 17 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI z dnia 1 lutego 2008 r. zmieniające zarządzenie w sprawie nadania statutu Zakładowi Opieki Zdrowotnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO Łódź, dnia 25 września 2014 r. Poz. 3388 UCHWAŁA NR 1125/14 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO z dnia 15 września 2014 r. w sprawie zmiany Statutu Wojewódzkiego Szpitala

Bardziej szczegółowo

Rozp. w sprawie pobierania, przechowywania i przeszczepiania

Rozp. w sprawie pobierania, przechowywania i przeszczepiania Rozp. w sprawie pobierania, przechowywania i przeszczepiania Dz. U. 2009 nr 213. Data publikacji: 16 grudnia 2009 r.poz. 1656 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 4 grudnia 2009 r. w sprawie szczegółowych

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET MIKOŁAJA KOPERNIKA W TORUNIU. UCHWAŁA Nr 123. Senatu Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. z dnia 23 września 2014 r.

UNIWERSYTET MIKOŁAJA KOPERNIKA W TORUNIU. UCHWAŁA Nr 123. Senatu Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. z dnia 23 września 2014 r. UNIWERSYTET MIKOŁAJA KOPERNIKA W TORUNIU UCHWAŁA Nr 123 Senatu Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu z dnia 23 września 2014 r. w sprawie zatwierdzenia zmian w Załączniku Nr 1 do Statutu Szpitala Uniwersyteckiego

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzêdowy. zawodników amatorów osi¹gaj¹cych wysokie wyniki sportowe we wspó³zawodnictwie miêdzynarodowym lub krajowym

Dziennik Urzêdowy. zawodników amatorów osi¹gaj¹cych wysokie wyniki sportowe we wspó³zawodnictwie miêdzynarodowym lub krajowym Województwa Wielkopolskiego Nr 127 13535 2351 UCHWA A Nr XVIII/152/08 RADY POWIATU GOSTYÑSKIEGO z dnia 26 czerwca 2008 r. w sprawie: zasad i trybu przyznawania, wstrzymywania i cofania oraz wysokoœci stypendiów

Bardziej szczegółowo

DOPALACZE. - nowa kategoria substancji psychoaktywnych

DOPALACZE. - nowa kategoria substancji psychoaktywnych DOPALACZE - nowa kategoria substancji psychoaktywnych CZYM SĄ DOPALACZE? Dopalacze stosowana w Polsce, potoczna nazwa różnego rodzaju produktów zawierających substancje psychoaktywne, które nie znajdują

Bardziej szczegółowo

II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia

II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia Odporność wzmacniamy, bo o zdrowe żywienie i higienę dbamy I tydzień: Uświadomienie dzieciom, co oznaczają pojęcia : zdrowie i choroba. Jakie są objawy choroby

Bardziej szczegółowo

MIEJSKI PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE NA LATA 2011-2015

MIEJSKI PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE NA LATA 2011-2015 Załącznik do Uchwały Nr 47/IX/11 Rady Miejskiej Łomży z dnia 27 kwietnia.2011 r. MIEJSKI PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE NA LATA 2011-2015 ROZDZIAŁ I

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu

UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu Na podstawie art. 18 ust 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej

Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej biblioteczka zamówień publicznych Agata Hryc-Ląd Małgorzata Skóra Zakupy poniżej 30.000 euro Zamówienia w procedurze krajowej i unijnej Nowe progi w zamówieniach publicznych 2014 Agata Hryc-Ląd Małgorzata

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA 296/11 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Z DNIA 18 MAJA 2011 ROKU

UCHWAŁA 296/11 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Z DNIA 18 MAJA 2011 ROKU UCHWAŁA 296/11 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Z DNIA 18 MAJA 2011 ROKU W SPRAWIE: zatwierdzenia zmian w Statucie Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w Kielcach. NA PODSTAWIE: Na podstawie art. 41

Bardziej szczegółowo

Pracownia Fizjoterapii w Żarach

Pracownia Fizjoterapii w Żarach Pracownia Fizjoterapii w Żarach 105 SzWzP SP ZOZ Pracownia Fizjoterapii / Żary Budynek nr 4 Podparter tel. 68 470 78 98 Rejestracja pon-pt 7:00-15:00 tel. 68 470 78 98 Godziny przyjęć poniedziałek 8:00-18:00

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorstwo Nr 1. Szpital 24-320 Poniatowa, ul. Fabryczna 18. Szpital 24-320 Poniatowa, ul. Fabryczna 18

Przedsiębiorstwo Nr 1. Szpital 24-320 Poniatowa, ul. Fabryczna 18. Szpital 24-320 Poniatowa, ul. Fabryczna 18 Załącznik do Uchwały nr XXXI/233/2013 Rady Powiatu w Opolu Lubelskim z dnia 5 listopada 2013 r. Załącznik nr 1 do Statutu SP ZOZ w Opolu Lubelskim WEWNĘTRZNA STRUKTURA ORGANIZACYJNA SAMODZIELNEGO PUBLICZNEGO

Bardziej szczegółowo

. Wiceprzewodniczący

. Wiceprzewodniczący Uchwała Nr 542/LVI/2014 Rady Miasta Ostrołęki z dnia 30 stycznia 2014 r. w sprawie przyjęcia Wieloletniego Programu Osłonowego w zakresie pomocy społecznej Pomoc w zakresie dożywiania w mieście Ostrołęka

Bardziej szczegółowo

zywania Problemów Alkoholowych

zywania Problemów Alkoholowych Państwowa Agencja Rozwiązywania zywania Problemów Alkoholowych Konferencja Koszty przemocy wobec kobiet w Polsce 2013 Warszawa, 27 maja 2013 r. www.parpa.pl 1 Podstawy prawne Ustawa o wychowaniu w trzeźwości

Bardziej szczegółowo

Kraków, dnia 13 stycznia 2014 r. Poz. 211 UCHWAŁA NR 0007/XXXIV/247/2013 RADY POWIATU SUSKIEGO. z dnia 30 grudnia 2013 roku

Kraków, dnia 13 stycznia 2014 r. Poz. 211 UCHWAŁA NR 0007/XXXIV/247/2013 RADY POWIATU SUSKIEGO. z dnia 30 grudnia 2013 roku DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO Kraków, dnia 13 stycznia 2014 r. Poz. 211 UCHWAŁA NR 0007/XXXIV/247/2013 RADY POWIATU SUSKIEGO z dnia 30 grudnia 2013 roku w sprawie zmian w Statucie Zespołu

Bardziej szczegółowo

Licencję Lekarską PZPN mogą uzyskać osoby spełniające następujące wymagania:

Licencję Lekarską PZPN mogą uzyskać osoby spełniające następujące wymagania: Uchwała nr III/46 z dnia 19 marca 2014 roku Zarządu Polskiego Związku Piłki Nożnej w sprawie zasad przyznawania licencji dla lekarzy pracujących w klubach Ekstraklasy, I i II ligi oraz reprezentacjach

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ LEKARSKI Z ODDZIAŁEM NAUCZANIA W JĘZYKU ANGIELSKIM Oddział Nauczania w Języku Angielskim Katedra Biochemii i Chemii Medycznej: Zakład

WYDZIAŁ LEKARSKI Z ODDZIAŁEM NAUCZANIA W JĘZYKU ANGIELSKIM Oddział Nauczania w Języku Angielskim Katedra Biochemii i Chemii Medycznej: Zakład WYDZIAŁ LEKARSKI Z ODDZIAŁEM NAUCZANIA W JĘZYKU ANGIELSKIM Oddział Nauczania w Języku Angielskim Katedra Biochemii i Chemii Medycznej: Zakład Biochemii Zakład Biochemii i Żywienia Człowieka (WNoZ) Zakład

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr VI/17/2015 Rady Gminy w Jedlińsku z dnia 27 marca 2015 roku

UCHWAŁA Nr VI/17/2015 Rady Gminy w Jedlińsku z dnia 27 marca 2015 roku UCHWAŁA Nr VI/17/2015 Rady Gminy w Jedlińsku z dnia 27 marca 2015 roku w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałaniu Narkomanii na lata 2015-2018 Na podstawie art. 10 ust 2 i 3 ustawy z dnia 29

Bardziej szczegółowo

STATUT. SAMODZIELNEGO PUBLICZNEGO ZAKŁADU OPIEKI ZDROWOTNEJ GMINNEGO OŚRODKA ZDROWIA W MARKUSZOWIE Rozdział I Postanowienia ogólne

STATUT. SAMODZIELNEGO PUBLICZNEGO ZAKŁADU OPIEKI ZDROWOTNEJ GMINNEGO OŚRODKA ZDROWIA W MARKUSZOWIE Rozdział I Postanowienia ogólne STATUT SAMODZIELNEGO PUBLICZNEGO ZAKŁADU OPIEKI ZDROWOTNEJ GMINNEGO OŚRODKA ZDROWIA W MARKUSZOWIE Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Podstawowym celem powołania Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 2 do Uchwały Nr XV/90/2015 Rady Gminy Lipusz z dn. 28 grudnia 2015 r. Gminny Program Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2016

Załącznik Nr 2 do Uchwały Nr XV/90/2015 Rady Gminy Lipusz z dn. 28 grudnia 2015 r. Gminny Program Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2016 Załącznik Nr 2 do Uchwały Nr XV/90/2015 Rady Gminy Lipusz z dn. 28 grudnia 2015 r. Gminny Program Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2016 Wstęp I. Podstawy prawne II. Diagnoza problemu III. Cel i zadania

Bardziej szczegółowo

DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności

DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności WOJEWODA ŁÓDZKI ZK-III.9611.14.2014 Łódź, dnia 01 lipca 2014 r. DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności Na podstawie art. 34 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz.

Bardziej szczegółowo

Pani Janina Kula Przewodnicząca Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Garwolinie. ul. Sportowa 5 08-400 Garwolin

Pani Janina Kula Przewodnicząca Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Garwolinie. ul. Sportowa 5 08-400 Garwolin WOJEWODA MAZOWIECKI WPS-V.431.3.2015 Warszawa 19.05.2015r. Pani Janina Kula Przewodnicząca Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Garwolinie ul. Sportowa 5 08-400 Garwolin WYSTĄPIENIE

Bardziej szczegółowo

TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp

TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp 1. Informacja o pracownikach wyznaczonych do udzielania pierwszej pomocy oraz o pracownikach wyznaczonych do wykonywania działań w zakresie

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r. PROJEKT w sprawie sposobu prowadzenia dokumentacji obrotu detalicznego produktami leczniczymi weterynaryjnymi i wzoru tej dokumentacji

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XIV/119/2016 RADY MIEJSKIEJ W CHOSZCZNIE. z dnia 23 marca 2016 r.

UCHWAŁA NR XIV/119/2016 RADY MIEJSKIEJ W CHOSZCZNIE. z dnia 23 marca 2016 r. Rada Miejska w Choszcznie ul.wolności 24 73-200 CHOSZCZNO tel. 095 765 27 31 UCHWAŁA NR XIV/119/2016 RADY MIEJSKIEJ W CHOSZCZNIE z dnia 23 marca 2016 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Profilaktyki

Bardziej szczegółowo

HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs.

HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs. HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs.pl Wrocław, dnia 22.06.2015 r. OPINIA przedmiot data Praktyczne

Bardziej szczegółowo

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-17/10:16:18

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-17/10:16:18 Europejski Dzień Prostaty obchodzony jest od 2006 roku z inicjatywy Europejskiego Towarzystwa Urologicznego. Jego celem jest zwiększenie społecznej świadomości na temat chorób gruczołu krokowego. Gruczoł

Bardziej szczegółowo

Wniosek zgłaszający wpis do ewidencji. Wniosek

Wniosek zgłaszający wpis do ewidencji. Wniosek ... (miejscowość, data) Wniosek zgłaszający wpis do ewidencji.. (Zakład lecznictwa występujący o wpis) Do Naczelnego Lekarza Uzdrowiska Wniosek Zgodnie z art. 27 ust. 3 ustawy z dnia 4 marca 2011 r.o zmianie

Bardziej szczegółowo

LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE

LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE I. Dane identyfikacyjne kontroli Numer i tytuł kontroli Jednostka przeprowadzająca kontrolę P/13/151 Zapewnienie prawa do jednakowego wynagradzania

Bardziej szczegółowo

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek?

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? 1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Puławach. Wnioski będą przyjmowane od dnia

Bardziej szczegółowo

8 osób na 10 cierpi na choroby przyzębia!

8 osób na 10 cierpi na choroby przyzębia! 8 osób na 10 cierpi na choroby przyzębia! Wiemy jak Państwu pomóc Jesteśmy po to, aby Państwu doradzić! Czym jest zapalenie przyzębia (periodontitis)? Przyzębie to zespół tkanek otaczających ząb i utrzymujących

Bardziej szczegółowo

DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności

DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności WOJEWODA ŁÓDZKI ZK-III.9611.15.2015 Łódź, dnia 17 czerwca 2015 r. DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności Na podstawie art. 34 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY

REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY Program opieki stypendialnej Fundacji Na rzecz nauki i edukacji - talenty adresowany jest do młodzieży ponadgimnazjalnej uczącej się w

Bardziej szczegółowo

ROLA SZKOŁY W PROFILAKTYCE OTYŁOŚCI DZIECI I MŁODZIEŻY Barbara Woynarowska Kierownik Zakładu Biomedycznych i Psychologicznych Podstaw Edukacji, Wydział Pedagogiczny UW Przewodnicząca Rady Programowej ds.

Bardziej szczegółowo

FB.6.ZT.0932-25/2010 Szczecin, dnia lipca 2010 r. Wystąpienie pokontrolne

FB.6.ZT.0932-25/2010 Szczecin, dnia lipca 2010 r. Wystąpienie pokontrolne WOJEWODA ZACHODNIOPOMORSKI FB.6.ZT.0932-25/2010 Szczecin, dnia lipca 2010 r. Pan Jan Owsiak Burmistrz Świdwina Wystąpienie pokontrolne Na podstawie art. 36 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie

Bardziej szczegółowo

Program Poprawy Opieki Perinatalnej w Województwie Lubuskim 2014-2016

Program Poprawy Opieki Perinatalnej w Województwie Lubuskim 2014-2016 Program Poprawy Opieki Perinatalnej w Województwie Lubuskim 2014-2016 Współczynnik umieralności okołoporodowej na terenie województwa lubuskiego w roku 2013 wg GUS wyniósł 7,3 i uplasował województwo lubuskie

Bardziej szczegółowo

SEKCJA I: ZAMAWIAJĄCY SEKCJA II: PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA. 1 z 8 2015-04-14 12:59

SEKCJA I: ZAMAWIAJĄCY SEKCJA II: PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA. 1 z 8 2015-04-14 12:59 1 z 8 2015-04-14 12:59 Kraków: przeprowadzenie szkolenia w szpitalach na temat wymogów standardów akredytacyjnych w okresie od 05.05.2015r. do 30.06.2015r. w ramach projektu Bezpieczny Szpital - Bezpieczny

Bardziej szczegółowo

OC obowiązkowe. Lp. Opis Dane INSTYTUT MEDYCYNY WSI IM. WITOLDA CHODŹKI. 2 - Stacjonarne i całodobowe świadczenia szpitalne - inne niż szpitalne

OC obowiązkowe. Lp. Opis Dane INSTYTUT MEDYCYNY WSI IM. WITOLDA CHODŹKI. 2 - Stacjonarne i całodobowe świadczenia szpitalne - inne niż szpitalne Lp. Opis Dane Podmiot leczniczy INSTYTUT MEDYCYNY WSI IM. WITOLDA CHODŹKI Przedsiębiorstwa podmiotu leczniczego Zakład usług szpitalnych IMW Rodzaj działalności leczniczej 1 - Stacjonarne i całodobowe

Bardziej szczegółowo

STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE. Rozdział I

STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE. Rozdział I STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE Rozdział I Postanowienia Ogólne. 1. Stowarzyszenie nosi nazwę Polskie Stowarzyszenie Dyrektorów Szpitali w Krakowie w dalszej części określone

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM?

SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM? SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM? Cele: - rozpoznawanie oznak stresu, - rozwijanie umiejętności radzenia sobie ze stresem, - dostarczenie wiedzy na temat sposobów

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII GMINY SĘDZISZÓW NA ROK 2012

PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII GMINY SĘDZISZÓW NA ROK 2012 PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII GMINY SĘDZISZÓW NA ROK 2012 I. Wstęp Narkomania jest zjawiskiem ogólnoświatowym. Powstaje na podłożu przeobrażeń zachodzących we współczesnym cywilizowanym świecie i

Bardziej szczegółowo

PRO VOBIS Niepubliczna Poradnia

PRO VOBIS Niepubliczna Poradnia ", ul. Rynek 19, Starogard Gdañski `www.provobis.com.pl Niepubliczna Poradnia Psychologiczno - Pedagogiczna INFORMATOR ", ul. Rynek 19, Starogard Gdañski `www.provobis.com.pl 1.HISTORIA PORADNI. Poradnia

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 17 grudnia 2015 r. Poz. 11431 UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY CIECHANÓW. z dnia 20 listopada 2015 r.

Warszawa, dnia 17 grudnia 2015 r. Poz. 11431 UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY CIECHANÓW. z dnia 20 listopada 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO Warszawa, dnia 17 grudnia 2015 r. Poz. 11431 UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY CIECHANÓW z dnia 20 listopada 2015 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 2667/2013 PREZYDENTA MIASTA KRAKOWA Z DNIA 2013-09-16

ZARZĄDZENIE NR 2667/2013 PREZYDENTA MIASTA KRAKOWA Z DNIA 2013-09-16 ZARZĄDZENIE NR 2667/2013 PREZYDENTA MIASTA KRAKOWA Z DNIA 2013-09-16 w sprawie zmiany zarządzenia Nr 1112/2013 Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 22 kwietnia 2013 r. w sprawie powołania Komisji konkursowej

Bardziej szczegółowo

MIEJSKI PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII W OSTROWI MAZOWIECKIEJ

MIEJSKI PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII W OSTROWI MAZOWIECKIEJ MIEJSKI PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII W OSTROWI MAZOWIECKIEJ Rozdział I ZałoŜenia wstępne 1. Narkomania jest jednym z najpowaŝniejszych problemów społecznych w Polsce. Stanowi wyzwanie cywilizacyjne

Bardziej szczegółowo

warsztató OMNM ar n medk oafał ptaszewskii mgr goanna tieczorekjmowiertowskai mgr Agnieszka jarkiewicz

warsztató OMNM ar n medk oafał ptaszewskii mgr goanna tieczorekjmowiertowskai mgr Agnieszka jarkiewicz warsztató OMNM ar n medk oafał ptaszewskii mgr goanna tieczorekjmowiertowskai mgr Agnieszka jarkiewicz } Pacjent w badaniu klinicznym a NFZ } Kalkulacja kosztów } Współpraca z zespołem badawczym jak tworzyć

Bardziej szczegółowo

Warto wiedzieæ - nietypowe uzale nienia NIETYPOWE UZALE NIENIA - uzale nienie od facebooka narkotyków czy leków. Czêœæ odciêtych od niego osób wykazuje objawy zespo³u abstynenckiego. Czuj¹ niepokój, gorzej

Bardziej szczegółowo

Kielce, dnia 21 lutego 2013 r. Poz. 1037 UCHWAŁA NR XXXVIII/2/13 RADY POWIATU W STASZOWIE. z dnia 31 stycznia 2013 r.

Kielce, dnia 21 lutego 2013 r. Poz. 1037 UCHWAŁA NR XXXVIII/2/13 RADY POWIATU W STASZOWIE. z dnia 31 stycznia 2013 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Kielce, dnia 21 lutego 2013 r. Poz. 1037 UCHWAŁA NR XXXVIII/2/13 RADY POWIATU W STASZOWIE z dnia 31 stycznia 2013 r. w sprawie nadania Statutu Samodzielnemu

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO. w Urzędzie Gminy Mściwojów

PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO. w Urzędzie Gminy Mściwojów I. Postanowienia ogólne 1.Cel PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO w Urzędzie Gminy Mściwojów Przeprowadzenie oceny ryzyka zawodowego ma na celu: Załącznik A Zarządzenia oceny ryzyka zawodowego monitorowanie

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE Legnica, dnia 22.05.2015r. ZAPYTANIE OFERTOWE na przeprowadzenie audytu zewnętrznego projektu wraz z opracowaniem raportu końcowego audytu w ramach projektu, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz - wizyta wstępna

Kwestionariusz - wizyta wstępna Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego - PZH 00-791 Warszawa, ul. Chocimska 24 Tel: (22) 542-13-72, E-mail: beki@pzh.gov.pl Badanie Epidemiologii Krztuśca Kwestionariusz - wizyta wstępna 1.1. Data wizyty

Bardziej szczegółowo

Twoje zdrowie w rękach światowych ekspertów

Twoje zdrowie w rękach światowych ekspertów ubezpieczenia Twoje zdrowie w rękach światowych ekspertów Medycyna bez granic Best Doctors W poważnej chorobie najważniejsze jest, aby być pod opieką najlepszych lekarzy i mieć dostęp do zaplecza medycznego

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl Warszawa: Dostawa materiałów i wypełnień stomatologicznych dla Mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr XLVIII/ 311 /10 Rady Gminy Wijewo z dnia 15 października 2010 r.

UCHWAŁA Nr XLVIII/ 311 /10 Rady Gminy Wijewo z dnia 15 października 2010 r. UCHWAŁA Nr XLVIII/ 311 /10 Rady Gminy Wijewo z dnia 15 października 2010 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Przeciwdziałania Narkomani na

Bardziej szczegółowo

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników poradnik dla bezpoêredniego prze o onego wprowadzanego pracownika WZMOCNIENIE ZDOLNOÂCI ADMINISTRACYJNYCH PROJEKT BLIèNIACZY PHARE PL03/IB/OT/06 Proces

Bardziej szczegółowo

Regionalna Karta Du ej Rodziny

Regionalna Karta Du ej Rodziny Szanowni Pañstwo! Wspieranie rodziny jest jednym z priorytetów polityki spo³ecznej zarówno kraju, jak i województwa lubelskiego. To zadanie szczególnie istotne w obliczu zachodz¹cych procesów demograficznych

Bardziej szczegółowo

Wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności

Wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Miejscowość:...dnia..r. DO POWIATOWEGO ZESPOŁU DO SPRAW ORZEKANIA O NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI W GOSTYNINIE Wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Nr sprawy:... Dane osoby zainteresowanej: Imię

Bardziej szczegółowo

Kraków, dnia 22 października 2012 r. Poz. 5178 UCHWAŁA NR XVIII/127/12 RADY GMINY MOSZCZENICA. z dnia 5 października 2012 r.

Kraków, dnia 22 października 2012 r. Poz. 5178 UCHWAŁA NR XVIII/127/12 RADY GMINY MOSZCZENICA. z dnia 5 października 2012 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO Kraków, dnia 22 października 2012 r. Poz. 5178 UCHWAŁA NR XVIII/127/12 RADY GMINY MOSZCZENICA w sprawie zmian budżetu Gminy Moszczenica na rok 2012 oraz zmian

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 269/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 22 marca 2013 roku

Uchwała Nr 269/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 22 marca 2013 roku Uchwała Nr 269/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 22 marca 2013 roku w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Miasta Józefowa w

Bardziej szczegółowo

UCHWA A Nr V/45/07 RADY MIEJSKIEJ W TRZEBNICY z dnia 20 marca 20007 roku

UCHWA A Nr V/45/07 RADY MIEJSKIEJ W TRZEBNICY z dnia 20 marca 20007 roku UCHWA A Nr V/45/07 RADY MIEJSKIEJ W TRZEBNICY z dnia 20 marca 20007 roku W sprawie przyj cia Statutu Zespo u Administracyjnego Placówek O wiatowych w Trzebnicy Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt.15 w zwi

Bardziej szczegółowo

Temat badania: Badanie systemu monitorowania realizacji P FIO 2014-2020

Temat badania: Badanie systemu monitorowania realizacji P FIO 2014-2020 Temat badania: Badanie systemu monitorowania realizacji P FIO 2014-2020 Charakterystyka przedmiotu badania W dniu 27 listopada 2013 r. Rada Ministrów przyjęła Program Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ. Kontrolę przeprowadzono w dniach : 24, 25, 31.05. 2005 roku oraz 10. 06. 2005 roku,

PROTOKÓŁ. Kontrolę przeprowadzono w dniach : 24, 25, 31.05. 2005 roku oraz 10. 06. 2005 roku, PROTOKÓŁ z kontroli w Warsztatach Terapii Zajęciowej Polskiego Stowarzyszenia na Rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym Koło w Słupsku przeprowadzonej przez Głównego Specjalistę Wydziału Audytu i Kontroli

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY POSTĘPOWANIA W SYTUACJACH TRUDNYCH WYCHOWAWCZO Zespół Szkół im. Henryka Sienkiewicza w Końskowoli

PROCEDURY POSTĘPOWANIA W SYTUACJACH TRUDNYCH WYCHOWAWCZO Zespół Szkół im. Henryka Sienkiewicza w Końskowoli PROCEDURY POSTĘPOWANIA W SYTUACJACH TRUDNYCH WYCHOWAWCZO Zespół Szkół im. Henryka Sienkiewicza w Końskowoli POZIOMY PRACY WYCHOWAWCZEJ I. PRACA WYCHOWAWCZA WYCHOWAWCY KLASY 1. Zapoznanie rodziców z obowiązującymi

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXXII/784/2013 RADY MIEJSKIEJ W BIELSKU-BIAŁEJ. z dnia 25 czerwca 2013 r.

UCHWAŁA NR XXXII/784/2013 RADY MIEJSKIEJ W BIELSKU-BIAŁEJ. z dnia 25 czerwca 2013 r. UCHWAŁA NR XXXII/784/2013 RADY MIEJSKIEJ W BIELSKU-BIAŁEJ z dnia 25 czerwca 2013 r. w sprawie utworzenia Zespołu Poradni Psychologiczno-Pedagogicznych w Bielsku-Białej Na podstawie art. 62 ust. 1 i ust.

Bardziej szczegółowo

WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r.

WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r. Do uczestników postępowania o udzielenie zamówienia publicznego WZP.DZ.3410/35/1456/2011 Wrocław, 26 maja 2011 r. ZP/PO/45/2011/WED/8 Dotyczy: postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na: Przygotowanie

Bardziej szczegółowo

terapeutycznych w ramach projektu systemowego Szansa na rozwój realizowanego przez Miejski Ośrodek

terapeutycznych w ramach projektu systemowego Szansa na rozwój realizowanego przez Miejski Ośrodek 1 z 5 2012-08-01 14:24 Ogłoszenie powiązane: Ogłoszenie nr 163056-2010 z dnia 2010-06-10 r. Ogłoszenie o udzieleniu zamówienia - Darłowo Zadanie I- terapia społeczna i zawodowa osób niepełnosprawnych z

Bardziej szczegółowo

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy Agnieszka Miler Departament Rynku Pracy Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Spo³ecznej Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy W 2000 roku, zosta³o wprowadzone rozporz¹dzeniem Prezesa

Bardziej szczegółowo

drugiej strony do osób oraz podmiotów świadczących usługi lub potrzebujących określonych usług.

drugiej strony do osób oraz podmiotów świadczących usługi lub potrzebujących określonych usług. Fundacja Jeden Drugiemu i Portal KtoPomoze.pl pod Patronatem Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej oraz Pracodawców Rzeczpospolitej Polskiej zapraszają do udziału w Programie Pomoc Wzajemna. Inicjatywa

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW. OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA NIEPEŁNOSPRAWNEGO LUB PRZEWLEKLE CHOREGO

REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW. OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA NIEPEŁNOSPRAWNEGO LUB PRZEWLEKLE CHOREGO Załącznik nr 1 do Uchwały Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Opolu Nr 786/VI/2014 z dnia 29.09.2014 r. REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA

Bardziej szczegółowo

Wypełniają je wszystkie jednostki samorządu terytorialnego, tj. gminy, powiaty, województwa, miasta na prawach powiatu oraz związki komunalne.

Wypełniają je wszystkie jednostki samorządu terytorialnego, tj. gminy, powiaty, województwa, miasta na prawach powiatu oraz związki komunalne. Wypełniają je wszystkie jednostki samorządu terytorialnego, tj. gminy, powiaty, województwa, miasta na prawach powiatu oraz związki komunalne. 1. Komentarz Sprawozdanie przedstawia pełną szczegółowość

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr IV/22/2015 Rady Miejskiej w Tyszowcach z dnia 28 stycznia 2015 r.

UCHWAŁA Nr IV/22/2015 Rady Miejskiej w Tyszowcach z dnia 28 stycznia 2015 r. UCHWAŁA Nr IV/22/2015 Rady Miejskiej w Tyszowcach z dnia 28 stycznia 2015 r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na rok 2015 Na podstawie art. 18

Bardziej szczegółowo

RZECZPOSPOLITA POLSKA. Prezydent Miasta na Prawach Powiatu Zarząd Powiatu. wszystkie

RZECZPOSPOLITA POLSKA. Prezydent Miasta na Prawach Powiatu Zarząd Powiatu. wszystkie RZECZPOSPOLITA POLSKA Warszawa, dnia 11 lutego 2011 r. MINISTER FINANSÓW ST4-4820/109/2011 Prezydent Miasta na Prawach Powiatu Zarząd Powiatu wszystkie Zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada

Bardziej szczegółowo

STATUT ZESPOŁU OBSŁUGI PLACÓWEK OŚWIATOWYCH W LESZNOWOLI I. POSTANOWIENIA OGÓLNE.

STATUT ZESPOŁU OBSŁUGI PLACÓWEK OŚWIATOWYCH W LESZNOWOLI I. POSTANOWIENIA OGÓLNE. Załącznik nr 1 do uchwały Nr.. Rady Gminy Lesznowola z dnia.. STATUT ZESPOŁU OBSŁUGI PLACÓWEK OŚWIATOWYCH W LESZNOWOLI I. POSTANOWIENIA OGÓLNE. 1. Zespół Obsługi Placówek Oświatowych w Lesznowoli z siedzibą

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r 1. ZAMAWIAJĄCY HYDROPRESS Wojciech Górzny ul. Rawska 19B, 82-300 Elbląg 2. PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA Przedmiotem Zamówienia jest przeprowadzenie usługi indywidualnego audytu

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Bruksela, dnia 13.12.2006 KOM(2006) 796 wersja ostateczna Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przedłużenia okresu stosowania decyzji 2000/91/WE upoważniającej Królestwo Danii i

Bardziej szczegółowo

Regulamin studenckich praktyk zawodowych w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Nowym Sączu

Regulamin studenckich praktyk zawodowych w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Nowym Sączu Regulamin studenckich praktyk zawodowych w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Nowym Sączu 1 1. Uczelnia organizuje studenckie praktyki zawodowe, zwane dalej "praktykami", przewidziane w planach studiów

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr.. /.../.. Rady Miasta Nowego Sącza z dnia.. listopada 2011 roku

Uchwała Nr.. /.../.. Rady Miasta Nowego Sącza z dnia.. listopada 2011 roku Projekt Uchwała Nr / / Rady Miasta Nowego Sącza z dnia listopada 2011 roku w sprawie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych Na podstawie art 18 ust 2 pkt 8 i art 40 ust 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr l do Statutu Szpitala Uniwersyteckiego Nr 2 im. dr Jana Biziela w Bydgoszczy

Załącznik nr l do Statutu Szpitala Uniwersyteckiego Nr 2 im. dr Jana Biziela w Bydgoszczy Załącznik nr l do Statutu Szpitala Uniwersyteckiego Nr 2 im. dr Jana Biziela w Bydgoszczy I. Szpital Uniwersytecki Nr 2 im. dr Jana Biziela w Bydgoszczy SZPITAL BIZIELA stanowią: 1. Klinika Alergologii,

Bardziej szczegółowo

Możemy zapewnić pomoc z przeczytaniem lub zrozumieniem tych informacji. Numer dla telefonów tekstowych. boroughofpoole.

Możemy zapewnić pomoc z przeczytaniem lub zrozumieniem tych informacji. Numer dla telefonów tekstowych. boroughofpoole. Informacje na temat dodatku na podatek lokalny (Council Tax Support), które mogą mieć znaczenie dla PAŃSTWA Możemy zapewnić pomoc z przeczytaniem lub zrozumieniem tych informacji 01202 265212 Numer dla

Bardziej szczegółowo

Druk nr 1013 Warszawa, 9 lipca 2008 r.

Druk nr 1013 Warszawa, 9 lipca 2008 r. Druk nr 1013 Warszawa, 9 lipca 2008 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Komisja Nadzwyczajna "Przyjazne Państwo" do spraw związanych z ograniczaniem biurokracji NPP-020-51-2008 Pan Bronisław

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego.

ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego. ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu Wrocław, 31-07-2014 r. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego. Zamówienie jest planowane do realizacji z wyłączeniem

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXXVI/469/05 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 27 czerwca 2005 r.

Uchwała Nr XXXVI/469/05 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 27 czerwca 2005 r. Uchwała Nr XXXVI/469/05 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie zatwierdzenia zmian do Statutu Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Wojewódzkiej Przychodni

Bardziej szczegółowo

Nazwa zadania: Zapobieganie grypie i jej powikłaniom Rodzaj zadania: konkurs ofert Termin składania ofert: 2008/11/17 Ogłoszenie konkursu ofert

Nazwa zadania: Zapobieganie grypie i jej powikłaniom Rodzaj zadania: konkurs ofert Termin składania ofert: 2008/11/17 Ogłoszenie konkursu ofert Nr konkursu: WZiPS -IV/4/2008 Nazwa zadania: Zapobieganie grypie i jej powikłaniom Rodzaj zadania: konkurs ofert Termin składania ofert: 2008/11/17 Ogłoszenie konkursu ofert Prezydent Miasta Szczecin na

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 660/2005 RADY MIEJSKIEJ W RADOMIU. z dnia 27.06.2005roku

UCHWAŁA NR 660/2005 RADY MIEJSKIEJ W RADOMIU. z dnia 27.06.2005roku i Strona znajduje się w archiwum. Data publikacji : 30.06.2005 Uchwała nr 660 Druk Nr 687 UCHWAŁA NR 660/2005 RADY MIEJSKIEJ W RADOMIU z dnia 27.06.2005roku w sprawie: przyjęcia Regulaminu przyznawania

Bardziej szczegółowo

GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE W GMINIE CELESTYNÓW NA LATA 2013-2016

GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE W GMINIE CELESTYNÓW NA LATA 2013-2016 Załącznik do uchwały Nr 260/13 Rady Gminy Celestynów z dnia 26 marca 2013 r. GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE W GMINIE CELESTYNÓW NA LATA 2013-2016

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 13 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI. z dnia 9 marca 2006 r.

ZARZĄDZENIE Nr 13 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI. z dnia 9 marca 2006 r. ZARZĄDZENIE Nr 13 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI z dnia 9 marca 2006 r. zmieniające zarządzenie w sprawie nadania statutu Centralnemu Szpitalowi Klinicznemu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały Nr XLII/ 89 / 2006 z dnia15 września 2006 roku S T A T U T KUJAWSKO-POMORSKIEGO CENTRUM DZIECKA I MATKI W TORUNIU ROZDZIAŁ I

Załącznik do Uchwały Nr XLII/ 89 / 2006 z dnia15 września 2006 roku S T A T U T KUJAWSKO-POMORSKIEGO CENTRUM DZIECKA I MATKI W TORUNIU ROZDZIAŁ I Załącznik do Uchwały Nr XLII/ 89 / 2006 z dnia15 września 2006 roku S T A T U T KUJAWSKO-POMORSKIEGO CENTRUM DZIECKA I MATKI W TORUNIU ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne 1 Kujawsko-Pomorskie Centrum Dziecka

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE OCHRONY ZDROWIA PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA W POLSCE COTTBUS, 26 CZERWCA 2009 ROK

FINANSOWANIE OCHRONY ZDROWIA PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA W POLSCE COTTBUS, 26 CZERWCA 2009 ROK FINANSOWANIE OCHRONY ZDROWIA PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA W POLSCE COTTBUS, 26 CZERWCA 2009 ROK WSTĘP 1) Struktura systemu opieki zdrowotnej jak i koncepcja jego zarządzania wynika z rozwiązań zawartych

Bardziej szczegółowo

Gminny Ośrodek Zdrowa w Gózdzie 26-634 Gózd ul. Lekarska 4 tel.(048) 320-23-02 tel/fax (048) 320-20-19 NIP- 796-22-28-810 REGON 670221015

Gminny Ośrodek Zdrowa w Gózdzie 26-634 Gózd ul. Lekarska 4 tel.(048) 320-23-02 tel/fax (048) 320-20-19 NIP- 796-22-28-810 REGON 670221015 Gminny Ośrodek Zdrowa w Gózdzie 26-634 Gózd ul. Lekarska 4 tel.(048) 320-23-02 tel/fax (048) 320-20-19 NIP- 796-22-28-810 REGON 670221015 SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA PLANU FINANSOWEGO ZA 2014 ROK Załączniki

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PROGRAMU - NOWA JA

REGULAMIN PROGRAMU - NOWA JA REGULAMIN PROGRAMU - NOWA JA 1. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. Organizatorem Programu Nowa Ja, zwany dalej Programem, jest Klub Sportowy Centrum Sp. z o.o. al. Róż 5, 41-300 Dąbrowa Górnicza NIP: 629-241- 26-51

Bardziej szczegółowo

Koszty obciążenia społeczeństwa. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012

Koszty obciążenia społeczeństwa. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012 Koszty obciążenia społeczeństwa chorobami układu krążenia. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012 Badania kosztów chorób (COI Costof illnessstudies) Ekonomiczny ciężar choroby;

Bardziej szczegółowo

Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT. Departament Ceł, Ministerstwo Finansów

Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT. Departament Ceł, Ministerstwo Finansów Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT Departament Ceł, Ministerstwo Finansów Usługa e-tranzyt System NCTS 2 Aktualny stan wdrożenia Ogólnopolskie

Bardziej szczegółowo