Dobry. Komfort. Brak wyboru. zakorzenienia Prof. Kazimierz Rogoziński. start Marek Zefirian

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Dobry. Komfort. Brak wyboru. zakorzenienia Prof. Kazimierz Rogoziński. start Marek Zefirian"

Transkrypt

1 KWARTALNIK 10/13 UNIWERSYTETU EKONOMICZNEGO w Poznaniu Komfort zakorzenienia Prof. Kazimierz Rogoziński Dobry start Marek Zefirian Brak wyboru najlepszym rozwiązaniem Prof. Nicholas Barr Większość ludzi nie posiada informacji pozwalających wybrać właściwy fundusz emerytalny. i nie jest to tylko protekcjonalne stwierdzenie naukowca zajmującego się emeryturami.

2

3 WSTĘP 3 Szanowne Czytelniczki, Szanowni Czytelnicy! Nie zawsze uda się przejść uczelnianymi korytarzami niezauważenie. Mnie w każdym razie się nie udało. Szef dostrzegł mnie z daleka i zastrzelił prostym pytaniem: Jak to jest, że nasza gazeta nazywa się Forum, a nie ma w niej żadnych tematów do dyskusji, spraw kontrowersyjnych, odbicia sporów które prowadzi nasze środowisko i miejsca dla sprzecznych nurtów i opinii? Szefa trzeba słuchać. Obiecuję w imieniu redakcji, że bierzemy ostry kurs pod wiatr. Ale jeszcze nie w tym numerze. Hołdując dwóm zasadom: po pierwsze wyraźny temat główny, po drugie pokazywanie najlepszego oblicza uczelni przez pryzmat ludzi z nią związanych, proponuję bowiem mocno listopadowy temat, jakim jest wolność. To do niej nawiązuje nasz bohater okładki gość wrześniowej konferencji prof. Nicholas Barr mówiąc m.in. WYDAWCA: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu ul. Niepodległości 10, Poznań REDAKCJA: Redaktor naczelny: dr Jacek Trębecki Sekretarz redakcji: Karolina Zagata Rada programowa: prof. dr hab. Henryk Mruk, prof. zw. UEP, prof. dr hab. Maciej Żukowski, prof. zw. UEP, prof. dr hab. Szymon Cyfert, prof. nadzw. UEP, prof. dr hab. Małgorzata Doman, o wolności wyboru systemu emerytalnego. Odrobinę kontrowersji może wprowadzić temat strojów i standardów ubioru. Mam nadzieję, że dostrzeżecie Państwo prowokacyjny zamysł zespołu redakcyjnego, który zestawia sylwetkę jednego z największych ekstrawagantów w gronie profesorskim z tekstem dotyczącym standardów elegancji akademickiej. Wolność może być także postrzegana jako autonomia artystyczna. O niej i o samej sztuce mówi jeden z najciekawszych twórców wśród naszej profesury, pokazując zdjęcia tylko kilku z kilkuset dzieł, które stworzył. Z drugiej jednak strony wolność może być dla niektórych wolnością podróżowania i życia całą pełnią. Taką swobodę i roczne wakacje w najpiękniejszych regionach Australii i Azji opisuje bohater innego tekstu. Pamiętam zresztą genezę tego materiału. Podczas dyżuru w moich drzwiach stanął student, którego nie widziałem przez rok. Gdy usłyszałem, jak spędził ten rok, pierwsze moje słowa brzmiały: Nie mogę Panu pomóc. Albo to co Pan mówi, jest kłamstwem i wtedy mam ku temu powody moralne, albo jeśli prawdą to z czystej zazdrości. Koniec końców, pan Maciej pozostał na studiach. Tych, których porusza moja postawa, zapraszam do wnętrzna numeru gdzie czeka zrozumienie. Życzę, u progu nowego roku akademickiego i jesieni, jak największego poczucia wolności: jakkolwiek ją sobą Państwo zdefiniujecie. dr Jacek Trębecki Redaktor naczelny prof. nadzw. UEP, dr hab. Ewa Sikorska, prof. nadzw. UEP, mgr inż. Przemysław Grzeszczak, mgr Joanna Juśkiewicz. Zdjęcia na okładkę: Archiwum Zdjęcia: Archiwum UEP, Fotolia.pl Spis treści WolNoŚć 04 Brak wyboru najlepszym rozwiązaniem 08 On the job training 10 Szukaj tego, co chcesz robić 12 Dobry start 15 Dwurzędówka w kratę Prince of Wales 18 Blue de Genes, czyli malowany ptak 21 Mam Tajlandię na plecach 24 Komfort zakorzenienia 26 Paść z wycieńczenia, ale za linią mety DokToraT 28 Poznałam inną Polskę PomYsł 29 Zaczęło się od taty WYDarzENIa 30 Z Jerozolimy do Poznania po doktorat 30 Studenci triumfują w tegorocznym Google+ Social Media Marketing Awards 30 Światowe sławy polityki społecznej na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu WYDaWNICTWo 31 Migracje i delokalizacje przedsiębiorstw 31 Public Relations 31 Ryzyko w zarządzaniu strategicznym. Natura i uwarunkowania

4 4 WOLNOŚĆ Brak Rozmawiał wyboru Dr Piotr Michoń najlepszym rozwiązaniem W przypadku olbrzymiej większości ludzi najlepszy system emerytalny to taki, który albo wcale nie daje wyboru (np. obowiązkowy system prowadzony przez państwo), albo daje go w ograniczonym zakresie. mówi prof. Nicholas Barr z London School of Economics. // Profesorze, jakie są cele współczesnych systemów emerytalnych? Rozłożenie konsumpcji, co rozumiemy jako przenoszenie dochodów z okresu aktywności zawodowej na czas, gdy jesteśmy starsi. Ubezpieczenie zagwarantowanie ludziom, że nie będą pozbawieni środków do życia, nawet jeżeli dożyją bardzo sędziwego wieku oraz zapobieganie ubóstwu, tzn. sprawienie, że ludzie nie popadną w biedę, gdy się zestarzeją. // Co w takim razie stanowi przeszkodę dla osiągania tych celów? Fakt, że ludzie żyją długo i pozostają zdrowi to jedno z największych osiągnięć XX wieku. Prof. Nicholas Barr brytyjski ekonomista, wykładowca London School of Economics, autor wielu książek oraz opracowań dotyczących państwa dobrobytu i welfare economics. Był gościem organizowanej przez UEP międzynarodowej konferencji Social Policy and Economic Development. Pracował dla Banku Światowego nad projektem transferu dochodów i finansowania ochrony zdrowia w Europie Środkowo- Wschodniej i Rosji. Był doradcą rządów brytyjskich, chińskich i południowoafrykańskich. Wyzwaniem dla systemów emerytalnych nie jest to, że żyjemy zbyt długo, ale że zbyt szybko przechodzimy na emeryturę. Gdybyśmy w XIX wieku, gdy tworzone były systemy zabezpieczenia emerytalnego, zamiast określać wiek emerytalny na poziomie 65 lat powiązali go w jakiś rozsądny sposób z oczekiwaną długością życia, dziś nie mówilibyśmy o kryzysie. // W jaki sposób poradzić sobie z tymi problemami? Po pierwsze, jeżeli ludzie żyją długo i pozostają zdrowi, rozwiązaniem mogłoby być to, że pracują nieco dłużej. Po drugie, ludzie mają mniej dzieci, tutaj rozwiązaniem byłoby zwiększenie oszczędności, pod warunkiem jednak, że będą one wykorzystywane do zwiększania produkcji dóbr. Po trzecie, trend do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę już w pewnym stopniu udało się odwrócić; to musi być jednak kontynuowane i, przynajmniej w niektórych krajach, przyspieszone. // Czy istnieją jakieś uniwersalne, najlepsze rozwiązania, które mogą być wprowadzone we wszystkich krajach? Nie. System emerytalny ma wiele celów (walka z ubóstwem, ubezpieczenie, rozłożenie konsumpcji) i natrafia na wiele ograniczeń, takich jak: możliwości opodatkowywania, uwarunkowania instytucjonalne, zaszłości historyczne i polityczne. Wagi przypisywane poszczególnym celom mogą być zróżnicowane, a przy tym różne są też ograniczenia. Dla zobrazowania tej teoretycznej zależności można wskazać na fakt, że systemy emerytalne w wielu rozsądnie i demokratycznie zarządzanych krajach są istotnie zróżnicowane systemy w Holandii, Szwecji, Kanadzie, Nowej Zelandii. A to tylko niektóre z przykładów, które i tak bardzo różnią się od siebie. Tak właśnie powinno być. // Dość powszechnie winą za problemy systemów emerytalnych obciąża się pokolenie baby boomers. Są trzy powody tego, że dzisiaj skupiamy się głównie na tym, jak finansować wypłatę emerytur: fakt, że ludzie żyją dłużej; fakt, że mają mniej dzieci oraz fakt, że (przynajmniej do niedawna) dążyli do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Wszystkie te trzy trendy obserwujemy przez ostatnie 100 lat. Pokolenie baby boom sprawia, że wspomniane problemy stają się jeszcze bardziej wyraźne, ale to nie jest główny powód trudności w finansowaniu emerytur. Świadczy o tym to, że takie problemy obserwujemy w wielu krajach (np. Chiny i Indie), gdzie nie było pokolenia baby boom, czego przyczyną są długookresowe trendy. // Wcześniejsze dyskusje na temat zmian w systemach emerytalnych w dużej mierze zdominowane były przez zwolenników oraz przeciwników systemu repartycyjnego i kapitałowego. W czasie swojego wykładu na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu podkreślał Pan, że dziś wybór pomiędzy tymi dwoma rozwiązaniami ma charakter drugorzędny. Co Pan miał przez to na myśli? Są dwie i tylko dwie metody, którymi możemy się posłużyć, by zapewnić sobie środki do życia na okres starości. Pierwszy polega na gromadzeniu tego, co produkujemy dzisiaj (np.

5 WOLNOŚĆ 5 Są trzy powody tego, że dzisiaj skupiamy się głównie na tym, jak finansować wypłatę emerytur: fakt, że ludzie żyją dłużej; fakt, że mają mniej dzieci oraz fakt, że (przynajmniej do niedawna) dążyli do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę.

6 6 WOLNOŚĆ robienie dużych zapasów żywności w okresie, gdy zarabiamy pieniądze po to, by spożywać je, gdy przejdziemy na emeryturę). Z wielu powodów ta metoda jest zła. Dlatego zwykle stosuje się drugą metodę, polegającą na wypracowywaniu sobie prawa do przyszłej produkcji, wtedy na starość konsumujemy dobra i usługi produkowane przez pokolenia ludzi młodszych od nas, tworzących siłę roboczą. Prawo do przyszłej produkcji możemy uzyskać poprzez obietnicę (np. rząd obiecuje nam wypłatę emerytur to w ten sposób działa system repartycyjny) lub poprzez gromadzenie środków finansowych (to z kolei zasada działania systemu kapitałowego), które mogą zostać sprzedane po to, by sfinansować konsumpcję na starość. System kapitałowy, jak i repartycyjny to po prostu dwa różne mechanizmy zaspokajania praw do przyszłej produkcji. Bo tym,co naprawdę się liczy, jest właśnie produkcja sposób finansowania świadczeń emerytalnych jest mniej istotny. // Jednakże zwolennicy systemu kapitałowego podkreślają, że poprzez swój wpływ na oszczędności i rynki kapitałowe prowadzi on do wzrostu gospodarczego. Istnieją dwa powody, dla których stosowanie systemu kapitałowego może nie prowadzić do wzrostu oszczędności. Po pierwsze, gdy rząd wymaga ode mnie oszczędzania 100 Euro na miesiąc na koncie emerytalnym, zmniejszam sumę moich dobrowolnych oszczędności o 100 Euro. Po drugie, 100 Euro moich oszczędności nie może zostać wykorzystane do wypłacenia świadczeń osobom starszym, które już dzisiaj są na emeryturze. A wtedy rząd musi pożyczyć pieniądze, które są mu potrzebne na wypłaty Ponieważ zarówno system kapitałowy, jak i repartycyjny to po prostu dwa różne mechanizmy zaspokajania praw do przyszłej produkcji, tym co naprawdę się liczy jest produkcja sposób finansowania świadczeń emerytalnych jest mniej istotny. emerytur a zatem to, co zaoszczędziłem ja, nie zostanie zaoszczędzone przez rząd. W efekcie ogólna wielkość oszczędności nie ulegnie zmianie. Stąd powstaje pytanie o to, w jakim stopniu zwiększenie obowiązkowych oszczędności emerytalnych będzie częściowo lub całko- wicie zrównoważone zmniejszeniem innych rodzajów oszczędności. W skrócie - przejście do systemu kapitałowego może, ale nie musi prowadzić do wzrostu oszczędności. Oddzielnym jest pytanie o to, czy większa aktywność na rynkach kapitałowych będzie prowadziła do wzrostu efektywności, z jaką oszczędności są wykorzystywane w inwestycjach produkcyjnych. Nie stanie się tak w krajach wysokorozwiniętych, gdzie rynki finansowe już są efektywne, więc możliwości podwyższenia efektywności są ograniczone. Nie stanie się tak również w krajach o bardzo niskim poziomie rozwoju, gdzie małe rynki finansowe mogłyby się zapaść na skutek dopływu olbrzymich środków z oszczędności emerytalnych. W krajach znajdujących się gdzieś pomiędzy tymi dwoma skrajnościami, dodatkowe środki na rynku kapitałowym mogą zwiększyć efektywność jego funkcjonowania. W skrócie: obydwa argumenty mogą być prawdziwe, ale nie zawsze takimi się okazują konieczne jest oddzielne zbadanie sytuacji w każdym kraju. // Wiele argumentów prezentowanych w dyskusjach nad polityką społeczną, a w szczególności nad systemem emerytalnym, jest głęboko zakorzenionych w ekonomicznej teorii wyboru jednostki. Jak Pan to

7 WOLNOŚĆ 7 ocenia? Ostatnie ustalenia ekonomii behawioralnej pomagają wyjaśnić ograniczenia racjonalności. Dwa problemy są szczególne ważne w przypadku emerytur. To co ekonomiści nazywają ograniczoną racjonalnością pojawia się wtedy, gdy problem jest dla człowieka zbyt skomplikowany, by mógł on podjąć dobrą decyzję (stąd, na przykład sprzedaż niektórych leków jest ściśle kontrolowana). Emerytury są zagadnieniem złożonym, wielu ludzi nie rozumie nawet najbardziej podstawowych pojęć, nie mówiąc już o tych trudniejszych, jak choćby wartość bieżąca. Naturalną reakcją człowieka postawionego wobec konieczności podjęcia decyzji w sytuacji, która jest dla niego zbyt skomplikowana, jest nierobienie niczego. Dlatego system emerytalny, który daje ludziom wybór, musi obejmować fundusz domyślny, tzn. taki, do którego ludzie trafiają, jeżeli sami wcześniej nie dokonali wyboru. Drugim problemem jest ograniczona siła woli, kiedy dana osoba wie, co chce zrobić, ale tego nie robi. Ludzie wiedzą, że powinni więcej oszczędzać na starość, ale nie oszczędzają lub oszczędzają za mało. Tego rodzaju problemy uzasadniają tworzenie prostych rozwiązań emerytalnych, które dają ludziom ograniczony wybór. Taki rodzaj rozwiązań jest obecnie wprowa- dzany w Wielkiej Brytanii. // W swoich książkach i artykułach akcentuje Pan złamanie klasycznych założeń ekonomicznych o pełnej informacji i racjonalnym zachowaniu. Jakie to ma konsekwencje dla tworzenia polityki państwa? Czy zwykli ludzie żyjący w rozwiniętych krajach są w stanie dobrze wybrać to, w jaki sposób oszczędzają na emeryturę? Większość ludzi nie posiada informacji pozwalających wybrać właściwy fundusz emerytalny. I nie jest to tylko protekcjonalne stwierdzenie naukowca zajmującego się emeryturami, ale generalna zasada, która tyczy się większości ludzi, a wśród nich i mnie. Niedawno rozmawiałem z wyższej rangi urzędnikiem państwowym w kraju, który daje swoim obywatelom możliwość wyboru, ale w którym istnieje również fundusz domyślny, do którego trafiają osoby, które same nie dokonały wyboru. Powiedziałem mu, że gdybym ja był w tym systemie, przystąpiłbym do funduszu domyślnego. Okazało się, że to było dokładnie to, co zrobił ten urzędnik. Jak wspomniałem wcześniej, w przypadku olbrzymiej większości ludzi najlepszy system to taki, który albo wcale nie daje wyboru (np. obowiązkowy system prowadzony przez państwo) albo daje wybór bardzo ograniczony. // ale przecież większość analityków podkreśla właśnie konieczność dawania wyboru. Tak jak wcześniej dyskutowaliśmy, zakres wyboru powinien być optymalizowany, a nie maksymalizowany. Duży zakres wyboru jest korzystny, gdy ludzie są wystarczająco dobrze poinformowani, gdy wybierają: restaurację, smartphone a czy ubrania. Gdy rzecz dotyczy zagadnień bardzo złożonych (np. opieki medycznej czy emerytur) nieograniczony wybór jest niepożądany. Większość ludzi nie posiada informacji pozwalających wybrać właściwy fundusz emerytalny. i nie jest to tylko protekcjonalne stwierdzenie naukowca zajmującego się emeryturami.

8 8 WOLNOŚĆ On the job training O wolności w korporacji, o szukaniu własnej ścieżki rozwoju i nauce zarządzania sobą z Maciejem Makuszewskim z EY, absolwentem Uniwersytetu Ekonomicznego, rozmawiał dr Jacek Trębecki. // korporacja, maszynka do mielenia, fabryka, kombinat to tylko niektóre określenia na pracę w dużej firmie. Czy naprawdę praca w międzynarodowej, renomowanej firmie jest odpowiednikiem dawnej fabryki z "Dzisiejszych czasów" Chaplina? Pewnie zależy, w której firmie. A tak poważnie, to gdyby naprawdę było tak źle, trzeba byłoby posądzać miliony młodych Polaków o masochizm. Przecież w corocznych rankingach pracodawców czołowe miejsca od lat zajmują międzynarodowe korporacje: Wielka Czwórka, Procter & Gamble, Google, Microsoft, itd. Z tego co wiem, aby stworzyć ranking idealnych pracodawców firma Uniwersum przepytuje ponad 10 tys. studentów każdego roku. Trudno więc odmówić rankingowi rzetelności. I to ci właśnie studenci wskazują między- MacieJ MaKUsZeWsKi narodowe, wielkie korporacje jako swoich idealnych pracodawców. Czyli albo mamy do czynienia z jakąś zbiorową halucynacją, albo te firmy mają jednak świetny wizerunek. Fabryk z "Dzisiejszych czasów" trzeba raczej szukać na Dalekim Wschodzie. Już raczej nie w Polsce. // Dlaczego stereotyp każe nam myśleć, że gdzie zaczyna się korporacja, tam kończy się wolność? Dobrze sformułowane pytanie. To właśnie jest stereotyp. Nie wiem dlaczego i komu ten stereotyp każe tak myśleć. Wszystko pewnie zależy od tego, jak pojmujemy wolność. Ludzie przychodzą do pracy i mówią "to teraz mnie rozwijajcie". Chcą by im zaplanować szkolenia na kilka lat do przodu. Nie zauważają, że najważniejszy jest tak naprawdę tzw. "on the job training" i informacja zwrotna, którą dostają na co dzień. przemęczanie się. Lenistwo. W tej sytuacji polecam wyjazd do jakiejś dziczy i polowania oraz zbieractwo. Chociaż, jakby nie było, to też ciężka robota. Kto inny powie, że czuje się zniewo- // Jest więc wolność w korporacji, czy też trzeba ją sobie wywalczyć? Dla jednego wolnością jest po prostu nielony kiedy otaczają go miliony procedur. Gwarantuję, że można spotkać małe i średnie firmy, które są naładowane większą liczbą procedur niż niejedna korporacja. Nie mówiąc już o tym, ile biurokracji kosztuje praca na swoim. A jeśli ktoś chce robić to co kocha, to niech to robi. Jeśli kocha teatr i chce się z tym wiązać zawodowo, to niech odpuści sobie EY. Poważnie nie polecam. Znam naprawdę wiele osób, które chciałyby robić co innego w życiu, a jednak idą do korporacji, bo na przykład ktoś od nich tego oczekuje. To jest bez sensu. Są też tacy ludzie, którzy czują się wolni kiedy jeżdżą na snowboardzie, grają na gitarze i pływają na desce surfingowej. A jednocześnie są całkiem nieźli w marketingu i lubią swoją pracę. Do tych zaliczam się ja. Pracuję przez wiele miesięcy i, częściej niż nie, lubię to co robię. A potem jadę gdzie chcę i robię to co chcę. I jest dobrze. // Ci, którzy odeszli z korporacji, mówią jednak o poczuciu wolności, który ich ogarnia? Widocznie od początku tak naprawdę nie chcieli pracować w korporacji. Albo po prostu nie wiedzieli, z czym to się wiąże. Mieli większe oczekiwania. Są na przykład tacy ludzie, którzy słyszeli, że w korporacji X są fajne możliwości rozwoju. Przychodzą do pracy i mówią to teraz mnie rozwijajcie. Chcą, żeby im zaplanować szkolenia na kilka lat do przodu. Nie zauważają, że najważniejszy jest tak naprawdę tzw. on the job training i informacja zwrotna, którą dostają za swoją pracę na co dzień. Kiedy chcę odbyć jakieś szkolenie, analizuję informacje zwrotne, które otrzymuję. Szukam luk w wiedzy. Następnie sam znajduję sobie szkolenia i konferencje. Po prostu idę do szefa mówiąc, że chcę jechać tu i tu, bo nauczę się tego i tego. Można to chyba nazwać jakąś wolnością? // a takie elementy jak strój, korporacyjne wymogi dotyczące standardów zachowania

9 WOLNOŚĆ 9 się, polityczna poprawność, itd., czy to nie są więzy krępujące indywidualizm? Mam wrażenie, że kwestia stroju jest często wyolbrzymiana. Na przykład w firmach, które zajmują się sprzedawaniem wiedzy takich jak EY nie powinno dziwić to, że kiedy idziemy na spotkanie z członkiem zarządu dużego banku, to należy założyć garnitur. Możemy się spodziewać, że na 99% ten człowiek będzie ubrany w strój oficjalny i powinniśmy mu okazać szacunek nie przychodząc do niego w japonkach i tank topie. A że takich spotkań dziennie jest kilka, bo po prostu na tym polega ta praca, trzeba chodzić do biura w garniturze. Nie dajmy się jednak zwariować. Osoby pracujące w EY np. w działach marketingu czy IT, nie mają obowiązku zakładania garnituru do pracy każdego dnia. A prywatnie uważam też, że dobrze dopasowany garnitur z dobrego materiału może być prawie tak wygodny jak dres. Warto odwiedzić krawca i zapłacić więcej, żeby mieć w pracy komfort nawet przychodząc pod krawatem. Co do politycznej poprawności nie wiem dokładnie o czym mowa, ale chyba o tym, że większość międzynarodowych korporacji ma w swoich wartościach coś takiego jak encourage diversity. Wynika to z ich zasięgu i tego, że spotykają się w nich bardzo różne kultury. Myślę, że korporacje w ten sposób uczą szacunku dla odmiennego wyglądu, poglądów, itd., i uważam to za bardzo pożyteczne. Poza tym akurat na bazie własnych doświadczeń myślę, że z trzech firm, w których pracowałem dotychczas, to właśnie w korporacji ludzie są ze sobą najbardziej szczerzy. Czasem do bólu, ale jest to bardzo ważne. W małej firmie często ludzie, z którymi pracujesz stają się Twoimi przyjaciółmi, co nie pozwala ci na pełną szczerość, bo nie chcesz urazić ich uczuć. W dłuższym okresie to bardzo szkodliwe. // Czy w dużej firmie i w rygorach jej standardów jest miejsce na kreatywność i nowatorstwo? A czy Apple jest małą firmą? Google? Nie wiem skąd wzięło się przekonanie, że to mały biznes jest innowacyjny. Wszystkie badania pokazują, że to w korporacjach rodzą się innowacje. Taki IBM patentuje kilka tysięcy rozwiązań rocznie. Prawdziwe innowacje rodzą się w wielkich firmach, bo to one mają pieniądze na to, by inwestować w innowacje. I dawać godziwe wynagrodzenie ludziom, którzy je tworzą. Znam naprawdę wiele osób, które chciałyby robić co innego w życiu, a jednak idą do korporacji, bo na przykład ktoś od nich tego oczekuje. To jest bez sensu. poracji, na przykład przed założeniem własnej firmy. Wtedy przekonujemy się, jak można organizować samego siebie, pracę zespołu, itd. W korporacji można się też nauczyć zarządzania ludźmi obserwując różne style przywództwa u różnych menedżerów. Można też oczekiwać dużej satysfakcji kiedy np. już zamkniemy projekt i dostaniemy dobry feedback. // Jakich ludzi poszukuje EY? Tu muszę po prostu odesłać do ogłoszeń rekrutacyjnych i naszej strony pl/kariera. Ale co do zasady to szukamy ludzi mądrych, ambitnych, zaangażowanych, kreatywnych. Takich, którzy potrafią wziąć sprawy w swoje ręce kiedy jest jakiś problem i poprowadzić zespół tak, aby znaleźć rozwiązanie i wdrożyć je jak najszybciej. Krótko mówiąc ogarniętych. // Jaka była Twoja droga z ław uczelnianych na stanowisko menedżera komunikacyjnego czołowej firmy doradczej na świecie? Zacząłem praktyki w mediach na trzecim roku studiów. Następnie pracowałem w niewielkiej, poznańskiej agencji PR przez prawie // Dla wielu młodych ludzi praca w znanej firmie jest celem i ważnym elementem kariery. Co mogą otrzymać i czego oczekiwać? Myślę, że wiele z tego co mogą otrzymać opisałem powyżej. Do tego dochodzi, w przypadku niektórych korporacji, dobre wynagrodzenie. Oczekiwać można na pewno ciężkiej pracy. Naprawdę warto zaliczyć epizod w kordwa lata. Potem spędziłem cztery lata w jednej z największych w Polsce agencji PR należącej do grupy komunikacji marketingowej Havas. A potem było 2,5 roku w EY na stanowisku koordynatora, a niedawno spotkał mnie awans menedżerski. // Co uczelnia dała Ci najcenniejszego? Tu mógłbym się rozgadać. Ale na pewno ważne jest to, że nigdy nie zboczyłem z raz obranej ścieżki. Chciałem pracować w marketingu i PR, i to robię. A specjalizacja na UE bardzo mi pomogła. Na PEiPR można się doskonale przygotować do zawodu PRowca. Po prostu. Wiele żmudnych ćwiczeń z tekstem (na takich przedmiotach jak stylistyka i kultura języka polskiego) oraz wiedza teoretyczna przekazana przez prof. Ławniczaka i wiele innych czynników, dają potem doskonałe efekty. // Czy widzisz jakieś różnice między młodymi rocznikami, a tymi sprzed kilku lat? Są ludzie, którzy chcą coś robić i coś osiągnąć i tacy, którzy całe życie czekają, aż coś im spadnie z nieba. To chyba nie ma nic wspólnego z rocznikiem.

10 10 WOLNOŚĆ Szukaj tego, co chcesz robić Jeśli coś jest twoją pasją, ale nie wiążesz swojej kariery zawodowej z tą dziedziną, wybierz ją jako drugi kierunek lub sam się dokształcaj w tym obszarze. Nie marnuj pięciu lat na to, żeby mieć wyłącznie tytuł magistra. Pracodawcy nie szukają dziś magistrów mówi Anna Wiatr, dyrektor zarządzająca polskiego oddziału Nicholson International. Rozmawiał Dr Jacek Trębecki // Ile CV, listów motywacyjnych i ludzi co roku przechodzi przez firmę Nicholson International? Specjalizujemy się w obsadzaniu stanowisk menedżerskich i specjalistycznych. Docieramy do kandydatów poprzez poszukiwania bezpośrednie. Nie prowadzimy masowych rekrutacji, Anna Wiatr Dyrektor zarządzająca w polskim oddziale Nicholson International, firmy konsultingowej świadczącej usługi głównie w obszarze Executive Search. Absolwentka Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. W roku 2008 ukończyła studia w Chartered Institute of Personnel and Development (CIPD) w Londynie z zakresu HR Management. zatem życiorysów nie jest tak dużo, jak w przypadku firm, które prowadzą rekrutacje na stanowiska niższego szczebla czy masowe. I tak jest ich dużo, coraz więcej. Wynika to z tego, że dziś łatwiej jest zaprezentować swój życiorys. Są to głównie e, coraz częściej kandydaci prezentują CV na portalach biznesowych, np. LinkedIn czy Goldenline. // Jakie błędy popełniają ich autorzy? Nie widać w nich ciekawego człowieka, indywidualności. Biorę dwa życiorysy do ręki i jedyne, co je różni, to dane osobowe. Nawet forma graficzna jest taka sama, ściągnięta z internetu. A chcę zobaczyć w CV konkretnego człowieka. Weźmy zainteresowania standardowo widzę: literatura, sport, muzyka i psychologia. Przepytam takiego kandydata ze szwedzkiego kryminału (lubię), z pierwszej dziesiątki ATP (śledzę), muzyki Beatlesów (moja pasja) i sposobów motywowania pracowników (jedna z moich specjalizacji). Skoro się tym interesuje, to powinien odpowiedzieć. Ale nie odpowie. Chcę widzieć KOGOŚ w życiorysie. Kogoś ciekawego, konkretnego. Dostałam ostatnio CV, w którym w punkcie zainteresowania kandydat napisał: filmy pornograficzne z lat 70-tych. Pojawił się uśmiech, ale z drugiej strony... to jest coś konkretnego. Nie wiedziałam, co interesuje kandydata w tych filmach. Zaprosiłam go na spotkanie, bo się wyróżnił, bo zobaczyłam kogoś. // Na jakie czynniki zwraca się uwagę w pierwszej kolejności? Szukamy, czy kandydat spełnia twarde wymogi profilu idealnego kandydata: branża, obszar

11 Pokora się przydaje, a tej czasem brakuje współczesnym absolwentom. Są przebojowi, przedsiębiorczy, młodzi i szybcy, efekty chcą widzieć natychmiast. Nie wszystko przychodzi od razu. zawodowy, język obcy, rodzaj doświadczenia. Gdy się zgadzają, szukam, co go jeszcze wyróżnia na przykład zainteresowania. Lubię CV, w których kandydat spojrzał na swoją pracę/staż od strony tego, co dzięki niej osiągnął. Zazwyczaj wymienia zadania, które wykonywał, często skopiowane z opisu stanowiska. Ja chcę widzieć, czego go dana praca nauczyła. Co osiągnął, co rozwinął. Nie chodzi wyłącznie o twarde wskaźniki efektywności, ale też o kompetencje. // Czy są jakieś cechy odróżniające absolwentów od ich starszych kolegów? Dziś inaczej się studiuje. Inny jest dostęp do wiedzy, języków obcych, praktyk, informacji. Krąży taki obrazek w Internecie absolwent amerykańskiej uczelni po otrzymaniu dyplomu przemawia: I want to thank Google, Wikipedia and whoever invented the copy and paste. Przerysowany obraz współczesnego absolwenta, ale trochę w tym prawdy. On ma gdzie szukać i wie gdzie szukać. Potrafi szybciej odnajdywać się w gąszczu informacji, ale ta łatwość bywa zgubna w pracy. To, że umiesz połączyć informację A z informacją B, to za mało. W pracy są ważne też inne elementy. Pokora się przydaje, a tej czasem brakuje współczesnym absolwentom. Są przebojowi, przedsiębiorczy, młodzi i szybcy, efekty chcą widzieć natychmiast. Nie wszystko przychodzi od razu. Najpierw trzeba trochę popracować. // Jak zaplanować ścieżkę kariery? W czasach, kiedy jedyną stałą rzeczą jest zmiana, nie sposób planować. Przynajmniej, gdy myślimy o planowaniu w standardowy sposób. Pytanie: gdzie widzisz siebie za 5 lat, jest dziś pozbawione sensu. Dziś nie mówiłabym o planowaniu kariery, a bardziej o przygotowaniu się do niej. I tutaj wybór studiów, wiedzy, po którą sięgamy, jest kluczowy. Należałoby zacząć od zdefiniowania tego, co chcemy w przyszłości robić. W szybko zmieniającym się otoczeniu często trudno odpowiedzieć, jaki to będzie zawód. Jednak można się zastanowić, co jest dla nas cenne, wartościowe. Czy to jest praca w konkretnej branży? Czy chcemy zarządzać ludźmi? Czy lubimy pracować z liczbami? I wybrać takie studia, kursy, które pozwolą nam rozwijać wiedzę w danym kierunku. Niech to początkowo będzie wiedza, którą łatwo przenosić, bo decyzje też mamy prawo zmieniać. Zatem: określ swoje potrzeby, zrób krok w danym kierunku, a po jego zrobieniu zastanów się, czego się nauczyłeś. Wyciągnąwszy wnioski, zrób kolejny krok, itd. Etap refleksji jest bardzo ważny. // Na co zwrócić uwagę na etapie studiów? Bądź aktywny, korzystaj z praktyk, staży. Nawet najgorszy cię czegoś nauczy. Wyciągaj wnioski, zawieraj znajomości. Zrób wszystko, co pozwoli ci określić siebie w kontekście przyszłej, wymarzonej pracy. Rozwijaj kompetencje, które cię do tego celu przybliżą. Zdobywaj wiedzę, która jest transferable. Jeśli zmienisz decyzję, co do swojej przyszłości, łatwo ją przeniesiesz do innego obszaru. Jest takie powiedzenie: na zrobienie kariery nigdy nie jest za wcześnie, dopóki nie jest za późno. Studia to dobry czas, żeby zdefiniować Na zrobienie kariery nigdy nie jest za wcześnie, dopóki nie jest za późno. studia to dobry czas, żeby zdefiniować siebie i swoją wymarzoną karierę. Tylko będąc aktywnym jesteś w stanie to zrobić. siebie i swoją wymarzoną karierę. Tylko będąc aktywnym jesteś w stanie to zrobić. Znajdź swoją pasję, a jeśli już znalazłeś, rozwijaj ją. // Czy kariera musi oznaczać rezygnację z wolności osobistej? Każdy powinien zdefiniować, czym jest dla niego wolność. Dla jednego to dużo zer na koncie. Dla innego, to posiadanie czasu na własne pasje. Jeszcze inny powie, że chce być wolny od podejmowania decyzji, dokonywania wyborów, brania odpowiedzialności za innych. Od wolności powinniśmy wyjść, wybierając ścieżkę kariery. Jeśli dla kogoś wolnością jest możliwość podróżowania, niech zostanie rezydentem w biurze podróży. Jeśli realizacja hobby sportowego, niech zostanie menedżerem firmy sportowej. Jeśli chcesz być wolny od odpowiedzialności za innych, zostań ekspertem w dziedzinie, którą lubisz. Nie menedżerem, specjalistą. Nie każdy musi być menedżerem. WOLNOŚĆ // Czy nie jest za dużym ryzykiem wybieranie zawodu, który jest hobby? Nie ma wtedy odpoczynku, odskoczni, odreagowania. Jest powiedzenie: choose the job you love and you will never work a day in your life. Gdy twoja praca jest hobby, to ciągle odpoczywasz. A tak serio, jeśli masz pasję i chcesz zamienić ją w biznes, przygotuj się na ciężką pracę na początku, w weekendy, wieczorami. A jeśli pracujesz w zawodzie, który nie jest twoim hobby, a może nawet go nie lubisz... przygotuj się na ciężką pracę na początku, w weekendy, wieczorami. A po kilku latach? W pierwszym przypadku jesteś zapracowany i szczęśliwy. W drugim, zapracowany i sfrustrowany. Zaryzykowałabym. // Płynny czas pracy, komórka i laptop powodują, że gdziekolwiek i w dowolnym czasie jesteś w zasięgu, w pracy. zniknęło pojęcie godzin pracy i czasu wolnego. Na przykład tekst tego wywiadu pisałem w sobotę rano. Tekst pisałeś w sobotę, ale siedzimy teraz w kawiarni, rozmawiamy, śmiejemy, a jest wtorek, godz Nie narzekajmy więc. Rzeczywiście dziś mówi się więcej o zadaniowym podejściu do pracy, elastycznym czasie. Tyle, że to jest nasze oczekiwanie jako pracowników. Komórkę można łatwo wyłączyć, dobry pracodawca to zrozumie. A takiego przecież szukamy. // Jesteś szefem jednej z poważniejszych firm doradztwa personalnego. Czy hr to twoje hobby? HR lubię, nawet bardzo. Czy to już hobby, nie wiem. Znam się na tym, śledzę nowinki, staram się w tym obszarze rozwijać, zapytana odpowiem. Ale mam też inne pasje poza pracą, które są ze mną dłużej niż HR. To wszystko daje mi poczucie wolności. Podkreślę razem. Zdarza mi się przygotowywać coś dla klienta w weekendy lub późnymi wieczorami. Znajdę jednak czas na godzinę czy dwie tenisa w tygodniu. A pracować mogę słuchając Beatlesów. To jest moja wolność. Nie zapominam jednak, że okupiona ciężką pracą. Bywało, że i nocą. Let it be wielokrotnie pomagało. I spora grupa wspaniałych ludzi, których miałam szczęście poznać. // Jakaś recepta? żelazna rada? Czytałam kiedyś wywiad ze Stevem Jobsem dotyczący wiary we własną intuicję, ale w kontekście pracy, tej wymarzonej. Dwa zdania się tam przewijały: keep looking i don t settle. Ja się pod tym podpisuję. Nie przestawaj szukać wymarzonej, idealnej pracy. Jeśli robisz coś, co ci nie odpowiada, czego nie lubisz, szukaj dalej. Intuicja podpowie ci, kiedy już znajdziesz. Szukaj wymarzonej pracy, szukaj siebie i swojej wolności. Don t settle! 11

12 12 WOLNOŚĆ Dobry start Rozmawiał Dr Jacek Trębecki O swobodzie podejmowania decyzji i ponoszeniu odpowiedzialności za nie, z Markiem Zefirianem, Prezesem Zarządu Starter Sp. z o.o., lidera branży usług car assistance, absolwentem Uniwersytetu Ekonomicznego rozmawiał dr Jacek Trębecki. // Czy czujesz się wolnym człowiekiem? To bardzo filozoficzne i trudne pytanie, jak na początek rozmowy. Rozumiem, że to jak trzęsienie ziemi, po którym napięcie rośnie // Jak wygląda typowy dzień pracy prezesa dużej firmy sektora usług motoryzacyjnych? Zdecydowanie łatwiej Na mój plan dnia składają się zarówno zajęcia codzienne i cotygodniowe rutynowe, jak również te zaplanowane z pewnym wyprzedzeniem i umieszczone przeze mnie lub moją asystentkę w kalendarzu. Trudno zatem powiedzieć, że jest coś takiego jak typowy dzień pracy. Przynajmniej raz każdego dnia staram się przejść po całej firmie, przywitać się z wszystkimi pracownikami i zamienić kilka słów. Codziennie sprawdzam dokumenty do przeprocesowania na dany dzień, korespondencję papierową i korespondencję ową. Najważ- starter Firma powstała w 2000 r. Kapitał niemiecki, holenderski, belgijski i australijski. Głównym udziałowcem jest niemiecki automobilklub ADAC. Siedziba firmy znajduje się w Poznaniu, firma zatrudnia ok. 90 osób oraz współpracuje z siecią kilkuset partnerów w całej Polsce. Dostarcza kompleksowe usługi Assistance w przypadku awarii lub wypadku samochodu (naprawa na drodze, holowanie, samochód zastępczy, itd.). Współpracuje głównie z producentami samochodów, towarzystwami ubezpieczeń oraz branżą Car Fleet Management. Obecny udział w segmencie rynku Assistance samochodów na gwarancji wynosi ok. 45%. niejsze jednak jest zapoznanie się z kalendarzem i zadaniami wpisanymi na dany dzień. W kalendarzu są wpisane konkretne godziny spotkań, telekonferencji czy innych zadań, do których muszę się odpowiednio przygotować. Rytm moich zajęć wyznaczany jest raczej tygodniami. Przykładowo raz w tygodniu mam indywidualne spotkania z każdym z moich bezpośrednich współpracowników, czyli z moją asystentką i pozostałymi dyrektorami. To nie znaczy, że poza tym się nie spotykamy lub nie rozmawiamy, wręcz przeciwnie. Chodzi jednak o to, aby był wyznaczony stały i z góry określony termin, kiedy jestem do ich dyspozycji i kiedy możemy przedyskutować wszystkie realizowane na bieżąco zadania oraz plany na najbliższy czas. Dzięki temu możemy się do tych spotkań lepiej przygotować. Dla przykładu, z dyrektorem sprzedaży omawiamy przygotowywane przez nas oferty, toczące się procesy przetargowe, jak również relacje z klientami. Z dyrektorem finansowym analizujemy bieżące wyniki firmy, płynność finansową oraz sytuację na rynku walutowym z racji wykonywanych przez nas transakcji z zagranicznymi partnerami. Raz w tygodniu, ścisłe kierownictwo firmy spotyka się na management meetingu. Omawiamy na nim wszystkie bieżące sprawy dotyczące całej firmy lub kliku działów jednocześnie. W ciągu tygodnia mamy ponadto szereg spotkań związanych z realizowanymi projektami, w których uczestniczą zarówno nasi pracownicy, jak i partnerzy lub doradcy zewnętrzni. Przynajmniej jeden dzień w tygodniu przeznaczam na spotkania z obecnymi lub potencjalnymi klientami. To bardzo ważne dla mnie i dla firmy, gdyż ostatecznie to od naszych klientów zależy rozwój firmy. Jako jej szef muszę mieć z nimi kontakt i ich rozumieć.

13 WOLNOŚĆ 13 // Gdzie tu jest w takim razie miejsce na wolność? Zanim odpowiem na to pytanie muszę wyjaśnić, że zasadniczo menedżer pełni w firmie rolę zarządcy powierzonego mu przez udziałowców majątku, o który powinien jak najlepiej się troszczyć i który powinien pomnażać. Jako menedżer jestem świadom mojej roli w firmie, celów i odpowiedzialności zarówno wobec właścicieli, klientów, partnerów, jak i pracowników. Moja wolność ma zatem pewne granice, które wyznaczone są przez różne interesy, również przez względy formalne związane z funkcjonowaniem firmy (np. umowa spółki czy regulamin zarządu). Z jednej strony mam ogromną swobodę w podejmowaniu decyzji, z drugiej zaś muszę znać i rozumieć granice tej swobody. Prawdą jest jednak, że wolność i swoboda w podejmowaniu decyzji oraz działań zmienia się i wzrasta wraz z pokonywaniem kolejnych szczebli w strukturze firmy, czyli tzw. awansem. Początkujący pracownicy powinni liczyć się z tym, że często ich praca będzie odbywać się pod nadzorem i polegać będzie na realizowaniu dość precyzyjnie określonych zadań. Jeśli jednak posiadają odpowiednie umiejętności oraz wykazują się odpowiednim zaangażowaniem, mają szansę na przechodzenie na kolejne poziomy odpowiedzialności, które wiążą się najczęściej z większą swobodą oraz samodzielnością, czyli można powiedzieć: zawodową wolnością. Nie tylko zarządzanie całą firmą, ale również stopniowe pokonywanie tej drogi i dokonywane na niej postępy dają ogromną satysfakcję. // Jak zatem brzmi Twoja definicja wolności? Dla mnie wolność oznacza przede wszystkim swobodę w podejmowaniu decyzji. Zresztą Menedżer musi lubić podejmować decyzje i nie bać się związanej z tym odpowiedzialności. Osobiście staram się podejmować takie decyzje, z których skutkami sam będę mógł żyć za rok, dwa lub pięć. dla menedżera podejmowanie decyzji jest jedną z dwóch głównych, obok zarządzania ludźmi, charakterystycznych cech wykonywanego przez niego zawodu. Swobodne podejmowanie decyzji daje ogromne poczucie wolności, bez którego trudno wyobrazić sobie zawód menedżera. Jest jeszcze druga strona tego medalu, mianowicie odpowiedzialność. Menedżer musi lubić podejmować decyzje i nie bać się związanej z tym odpowiedzialności. Osobiście staram się podejmować takie decyzję, z których skutkami sam będę mógł żyć za rok, dwa lub pięć. Nigdy nie podejmuję decyzji zakładając, że jakoś to będzie. Dlatego też raczej sam wyznaczam sobie granice wolności kierując się swoją najlepszą wiedzą, doświadczeniem i zdrowym rozsądkiem. Mam przy tym to szczęście, że udziałowcy naszej firmy to bardzo renomowane i silne organizacje, dające mi szerokie pole do działania. Jest to niezwykle ważne, gdyż ich zaufanie i pozostawiona mi swoboda są bardzo motywujące. CO MOŻE ZROBIĆ UCZELNIA, by zwiększyć szanse absolwentów na rynku pracy /według Marka Zefiriana/ Uczelnia powinna stawiać na: wysoki poziom merytoryczny oraz praktyczny studiów, wysokie standardy etyczne, uczciwość i profesjonalizm w relacjach między wykładowcami i studentami, naukę języków obcych tak, aby absolwent faktycznie dobrze znał przynajmniej dwa języki obce, naukę właściwej komunikacji (umiejętność budowania wypowiedzi, dokonywania analiz logicznych, wnioskowania, umiejętność logicznej i interesującej prezentacji), bliskie relacje z biznesem i organizowanie wykładów praktyków, staży oraz praktyk dla najlepszych studentów, wspieranie inicjatyw studentów związanych z zakładaniem własnego biznesu, inicjowanie i utrzymywanie relacji między absolwentami, np. klub absolwentów. Drugi aspekt autonomii to dla mnie robienie tego, co się lubi. Zawsze kierowałem się zasadą, że nie pracuję dla pieniędzy, tylko robię to co lubię. To znaczy również, że byłem zaangażowany, nie oszczędzałem się i nie kalkulowałem. W ostatecznym rozrachunku taka postawa bardzo się opłaca. Przede wszystkim jednak jeśli robi się to, co się lubi, nie odczuwa się przymusu pracy, który ogranicza poczucie niezależności i wolności. Pasja i zaangażowanie wcześniej czy później dadzą efekty, w tym efekty finansowe. // masz prawo mówić o sobie w kategoriach człowieka sukcesu, na ile do tego sukcesu przyczyniła się nasza uczelnia? Dla mnie osobiście miarą sukcesu jest stopień realizacji założonych celów, tzn. na ile moje założenia i plany udało się zrealizować. Myślę tu o wymiarze mojej firmy. Absolutnie nie porównuję się do innych osób, moich kolegów czy innych menedżerów, których znam lub o których można przeczytać w gazecie. Staram się koncentrować na tym co robię i robić to najlepiej jak potrafię. Mogę powiedzieć, że dotąd wiele udało mi się osiągnąć, ale mam też na swoim koncie porażki. Dzięki nim sukcesy smakują lepiej.

14 14 WOLNOŚĆ ne w naszym kraju bardzo urosły przez ostatnie 20 lat i należą do europejskiej czołówki. Potrzebują inteligentnych i zaangażowanych pracowników, którzy mogą stać się prawdziwymi profesjonalistami, zdolnymi nimi w przyszłości kierować. Jest to szczególnie ważne w dobie szybkiego rozwoju nowoczesnych technologii. Właśnie ten rozwój stanowi wielkie wyzwanie i ogromną szansę dla młodego pokolenia. // Czy znasz przykłady tak szybkich karier wśród młodszego pokolenia? Akademia Ekonomiczna odegrała bardzo ważną rolę w mojej karierze zawodowej. Przede wszystkim moje studia przypadały na początek burzliwych przemian gospodarczych w Polsce na początku lat 90. W tym czasie AE wprowadziła do programu nowe dziedziny (np. mikroekonomia), które pomogły nam, studentom, odnaleźć się w nowej rzeczywistości. W tamtym czasie na uczelni pojawiły się również wykłady, kursy i programy prowadzone przez obcokrajowców. To był nasz pierwszy kontakt z prawdziwą gospodarką rynkową i, co by nie powiedzieć, z fachowym językiem angielskim w wydaniu native speakerów. Starałem się wykorzystać tę szansę najlepiej jak potrafiłem. Studiowanie na AE było również ważnym atutem dla zdobycia pierwszej pracy. Ważną rolę odegrała zgoda uczelni na studia w trybie indywidualnego toku studiów. Pozwoliło mi to już na trzecim roku studiów rozpocząć pracę w Ernst & Young. Kolejnym przełomowym dla mnie etapem były studia MBA, które AE realizowała wspólnie z EAP, berlińską szkołą biznesu. Myślę, że ukończenie tych studiów miało duży wpływ na możliwość pracy w Starterze, który w 49% należy do niemieckiego automobilklubu ADAC. // Wiesz, że młodsi z zazdrością mówią o nas, o pokoleniu 40-latków, że jesteśmy pokoleniem windziarzy. że weszliśmy na rynek pracy akurat wtedy, gdy znajomość języka i podstaw ekonomii wystarczyła do tego, by być prezesem, dyrektorem właściwie już na starcie. Czy dzisiaj możliwa jest taka ścieżka kariery? Słyszę to pytanie i uśmiecham się, bo myślę, że jest w tym trochę racji. Można bowiem powiedzieć, że moją pierwszą poważną pracę otrzymałem w windzie, którą przypadkowo jechałem razem z moim przyszłym szefem. Jadąc tych kilka pięter ucięliśmy sobie miłą pogawędkę, a następnego dnia on zaproponował mi pracę. Dziś, w erze rozmów kwalifikacyjnych, assessment center i testów psychologicznych, trudno sobie to wyobrazić. Wówczas, w nowej gospodarczej rzeczywistości, nasze młode pokolenie było jedynym, które mogło sprostać Jeśli się robi to co się lubi, nie odczuwa się przymusu pracy, który ogranicza poczucie niezależności i wolności. Pasja i zaangażowanie wcześniej czy później dadzą efekty, w tym fi nansowe. wyzwaniu. To była wspaniała szansa, którą wielu z nas udało się wykorzystać, jednakże okupiona była bardzo ciężką pracą. Dzisiejsi 40-latkowie to pokolenie ciężko pracujących profesjonalistów, często stawiających pracę na pierwszym miejscu. Krzywdzące zatem byłoby stwierdzenie, że osiągnięte sukcesy przyszły łatwo. Trzeba było sprostać ogromnym i błyskawicznym zmianom makroekonomicznym oraz rosnącym z dnia na dzień wymaganiom rynku. Z mojej perspektywy dzisiejsze tempo życia wydaje się zdecydowanie wolniejsze w porównaniu z tym, co działo się na początku lat 90. Dziś również możliwa jest taka kariera i takie sukcesy, choć droga do nich jest nieco inna. Zarówno polskie, jak i zagraniczne firmy obec- Oczywiście, są przykłady szybkich karier zarówno w rozumieniu korporacyjnym, jak i biznesowym. Co ciekawe, dzisiejsze młode pokolenia to często ludzie bardzo otwarci na podejmowanie ryzyka związanego z rozwojem własnego biznesu. Zwróciłbym szczególną uwagę na kariery młodych polskich biznesmenów, którzy odnieśli sukces tworząc własne firmy, głównie w obszarze IT, Internetu, mediów społecznościowych i nowoczesnych technologii. To znak szczególny naszych czasów, z którego powinniśmy się cieszyć. Kilka z tych firm ma swoje siedziby w Poznaniu // Trudno dziwić się ich frustracji. Czują się jednak od nas lepsi, znają więcej języków, mają międzynarodowe doświadczenia, a lądują na śmieciowych umowach i wiecznym stażu? Okres studiów to najlepszy czas, żeby zdobyć dobre teoretyczne podstawy i rzetelną wiedzę. Warto też mieć pozazawodowe pasje, które sprawiają, że zaciekawiamy innych ludzi. Bardzo ważny jest też wybór pierwszej pracy, gdyż często determinuje on dalszą ścieżkę zawodową. Chodzi o to, aby trafić do firmy posiadającej dobrą strategię rynkową i wysokie standardy zarządzania, dzięki czemu wiele można się w niej nauczyć. Z tego punktu widzenia cieszę się, że Starter jest firmą, do której trafiają zarówno studenci, jak i świeżo upieczeni absolwenci. Wierzę, że doświadczenia zdobyte w naszej firmie będą procentować w ich dalszej karierze zawodowej.

15 WOLNOŚĆ 15 Dwurzędówka w kratę Prince of Wales TEKST Tomasz miler, FoTo K. Łukowicz Kiedy mówię Jestem tłumaczem, wszyscy pytają: Przysięgłym?. Kiedy zaprzeczam, widzę szczery zawód. Na szczęście zawód ten znika już po chwili kiedy dodaję konferencyjnym. Jak zapewne się domyślacie, jest to praca, w której nosi się krawat. Chciałbym dzisiaj pokazać przykład zestawu, który założyłbym do pracy podczas konferencji. Na początku muszę jednak dodać, że tłumaczenie symultaniczne zawsze wykonuje się w zespole składającym się z dwóch osób. Pracuję razem z Agnieszką, która po jakimś czasie siedzenia ze mną w biurze dniami (i często nocami), również połknęła bakcyla elegancji i zaczęła szyć na miarę pod moim okiem. Dzień konferencyjny zwykle zaczynam tak: Patrząc z boku, tłumaczenie konferencyjne jest pociągające! Podróże, ciekawi ludzie, poważne obrady i potężne konferencje. Wszystko to zarezerwowane jest jednak wyłącznie dla tych, którzy oprócz wiedzy i umiejętności językowo-komunikacyjnych, potrafią trzymać nerwy na wodzy (i często język za zębami). Nie da się ukryć, że to stresujący zawód i osoby, które nie potrafią poradzić sobie z nim emocjonalnie, nie powinny w ogóle zbliżać się do kabiny tłumaczeniowej. Moja przygoda z tłumaczeniami zaczęła się w STiJO UAM. Wymieniam tę szkołę ponieważ tam też zaczęła się moja przygoda z elegancją. Otóż dyrektor tej placówki dr Witold Skowroński swoim niezwykłym i przemyślanym w każdym detalu stylem, uzmysłowił mi, że wizerunek ma kolosalne znaczenie w pracy tłumacza. Później dał mi numer telefonu do mojego pierwszego krawca i tak wszystko się zaczęło! Później myślę: Gdzie ona jest?!

16 16 WOLNOŚĆ...i zaczynam trenować minę, którą zrobię kiedy przyjdzie. Są momenty, w których ekstremalnie dandysowaty wygląd jest bardzo niekorzystny dla wizerunku. Są też takie, w których zasada orły są szare nie sprawdza się za dobrze. Jednak pomimo, że czasem się droczymy, Agnieszka nigdy jeszcze się nie spóźniła. Za to, kiedy już zmierzamy do kabiny, wyglądamy tak co czyni z nas jednym z najbardziej eleganckich i uśmiechniętych zespołów tłumaczeniowych w kraju. Garnitur Historia mojego dzisiejszego garnituru jest niesamowita! Otóż mój tata otrzymał go w prezencie od znajomego Holendra. Znajomy ten najwyraźniej myśli, że w Polsce czasy się jeszcze nie zeminiły ponieważ nieustannie, raz do roku, przysyła tacie dary, które najczęściej no cóż, nie przydają się. Jednak gdy zobaczyłem tę dwurzędówkę, postanowiłem przymierzyć ją dla picu. Garnitur był w opłakanym stanie, ale po wstępnych oględzinach dostrzegłem, że gdyby poświęcić mu trochę serca, mógłby wyglądać tak jak wygląda dzisiaj na zdjęciach! Postanowiłem zacząć działać! Rewitalizacja garnituru Plan rewitalizacji nie był prosty i zajął mi kilka tygodni. Najpierw oddałem garnitur do pralni chemicznej. Kiedy wrócił, z radością zauważyłem, że delikatna (około 220 g/m b.) włoska tkanina odmłodniała, jest czystsza i nie rozpadła się na kawałki, czego trochę się obawiałem. Garnitury RTW (ang. ready to wear), które są na mnie dobre w ramionach, z reguły są uszyte na kogoś wyższego niż ja dlatego natychmiast oddałem spodnie do skrócenia. Poprosiłem też o dodanie mankietów, których wcześniej nie było. Największym problemem związanym ze spodniami była dziura o wymiarach około 5 5 mm na udzie z przodu. Konieczna była naprawa spodni, która okazała się możliwa dzięki resztkom materiału zachowanym przez krawca po skracaniu spodni. Po krótkim badaniu rynku okazało się, że większość firm oferujących usługę artystycznego cerowania i tak wysyła swoje zlecenia do pracowni Pawlikowski w Łodzi. Zadzwoniłem tam zatem i dokładnie opisałem jak należy naprawić moje spodnie. Muszę powiedzieć, że zakład wykonał swoje zadanie wspaniale, odtwarzając manualnie zarówno splot jak i wzór (!) tkaniny. Upewniwszy się, że spodnie będzie można nosić, postanowiłem zabrać się za marynarkę. Wymieniłem w niej wszystko co można oprócz podszewki. Zmienione zostały guziki, w marynarce pojawiły się nowe, ręcznie robione obszycia dziurek, a także nowe powiększone butonierki. Marynarka została także wytaliowana. Muszę przyznać, że efekt przerósł moje oczekiwania, ponieważ garnitur, który odebrałem od krawca wyglądał z zewnątrz praktycznie jak nowy!

17 Zestaw WOLNOŚĆ 17 Kontrastujące połączenia krawata, koszuli i garnituru są łatwe do zestawienia, ale także oczywiste. Dlatego tym razem postanowiłem porwać się na nieco głębszą wodę i spróbować zestawu bardziej stonowanego, w którym charakteru nadaje gra wzorów i subtelny kontrast kolorów. Jestem bardzo zadowolony z efektu. Świetnie sprawdził się tutaj jasnozielony krawat Kaiser z Gentleman s Choice w drobną kratkę. Zestaw pozwala mi pełnić rolę tłumacza, który przecież jest tłem. Ubrania są po to, aby podkreślać rolę noszącego i pomagać mu ją pełnić. Są momenty, w których ekstremalnie dandysowaty wygląd jest bardo niekorzystny dla wizerunku. Są też takie, w których zasada orły są szare nie sprawdza się dobrze. Nie pomyl faktów! To włoski garnitur RTW, który świetnie wygląda na zdjęciach. Nie da się jednak ukryć, że nie został uszyty dla mnie. Nie chciałbym, doprowadzić nikogo do błędnej konkluzji, że można wyskoczyć sobie do second-handu i kupić ganritur, który jest równie dobry jak garnitur uszyty na miarę. Pokazuję dzisiaj ten garnitur ponieważ stoi za nim ciekawa historia. Warto jednak dodać, że nie jest on wolny od wad. Przede wszystkim ma on zdecydowanie zbyt mocno podbite ramiona. Oprócz tego rozporki z tyłu lekko rozchodzą się, ponieważ garnitur nie był dopasowany do moich bioder. Ubranie to sprawia mi pewien dyskomfort, gdyż spodnie to biodrówki, które już dawno temu zastąpiłem spodniami na szelki z wyższym stanem. Przydługa marynarka powinna także kierować wprawnego odbiorcę w stronę lat 90tych. No i w końcu, garnitur wykonany z około 220g wełny definitywnie i ostatecznie potwierdza tezę, że tego typu tkaniny nie są dla krępych mężczyzn - mogę go nosić zaledwie przez kilka godzin. Podsumowując, garnitur ten dał mi mnóstwo radości i dobrej zabawy z procesu renowacji, a także atmosfery, którą udało mi się nim wytworzyć podczas tych kilku okazji kiedy go nosiłem. Jeśli jednak chciałbym powiedzieć, że to ubranie luksusowe, skłamałbym. Backstage A teraz muszą mi Państwo wybaczyć, zaczyna się konferencja i muszę zamknąć drzwi od kabiny. Od teraz będę komunikować się z Agnieszką wyłącznie niewerbalnie.

18 18 WOLNOŚĆ Blue de Genes, czyli malowany ptak TEKST Monika Bogdał W opinii poznańskich środowisk akademickich, Uniwersytet Ekonomiczny słynie z nieco większego formalizmu, lekko korporacyjnego sznytu, przywiązania do klasycznej bankowej elegancji. O wyjątkach od tej reguły pisze Monika Bogdał. Uroczysta chwila w życiu Uczelni Aula zapełnia się zaproszonymi gośćmi. Wśród ceremonialnej czerni i granatów garniturów oraz garsonek, białych lub prążkowanych gorsów koszul, spinek i mankietów wyróżnia się jedna postać. Ci mniej obeznani z pracownikami Uniwersytetu Ekonomicznego zastanawiają się, kim może być osoba o długich włosach i lekko egzotycznych rysach. I dlaczego zdecydował się przyjść w dżinsowych spodniach i bluzie. Ci znający Uczelnię nie są zdziwieni. Wiedzą, że to nie egzystencjalny poeta lub muzyk. I jedni, i drudzy myślą o granicach swobody w ubiorze i o tym, jaki wpływ na wizerunek Uczelni mają osoby, które z różnych powodów można nazwać oryginałami. Jedyne, czego w życiu żałuję, to tego, że nie wymyśliłem dżinsów stwierdził projektant mody, Yves Saint Laurent. Konserwatyści, dla których garnitur to nie tylko standard, ale przede wszystkim oznaka stylu, szacunku czy kultury, patrząc na profesora Janusza Tomidajewicza mogą sparafrazować znanego kreatora i powiedzieć Jedyne czego żałuję, to że ktoś wymyślił dżins. Nietrudno się dziwić według autorytetów w zakresie kultury i savoir vivre`u, wyznacznikiem pewnych standardów jest właśnie strój. Bastionem klasycznej elegancji pozostaje ciemny garnitur, z białą koszulą i krawatem, które wraz z ciemnym obuwiem i paskiem do spodni wyznaczają ponadczasowy kanon elegancji na oficjalne okazje. Rzut oka na korytarze Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu pozwala stwierdzić, że dla większości pracowników naukowych również codzienne wykłady, ćwiczenia czy seminaria są taką oficjalną okazją. Uniwersytet nie ma oficjalnych regulacji dotyczących stroju pracowników. Ich wybór odzwierciedla zarówno potrzebę wyróżnienia się, ale również utrzymania pewnych standardów. Część osób strój traktuje również jako przejaw szacunku dla studentów i współpracowników. Sposób ubierania się zależy w dużej mierze od dziedziny nauki, którą się reprezentuje. Dlatego ekonomiści, którym blisko jest do świata polityki i biznesu, na ogół preferują bardziej formalny strój, w którym dominuje czerń i granat. Jest to w pewnym sensie kwestia dyscypliny. Chociaż trzeba przyznać, że Polacy

19 WOLNOŚĆ Przez ponad 130 lat nie powstał drugi tak plastyczny produkt, bez którego właściwie nie można się obejść. Chociaż na przestrzeni lat dżinsy zmieniały krój i kolor w zależności od aktualnych trendów i humoru właścicieli, fakt ich noszenia łączy ludzi niezależnie od wieku, płci czy zasobności portfela. 19 są w tej sprawie nieco bardziej sztywni niż inni Europejczycy potwierdza profesor Janusz Tomidajewicz, który z konsekwentnie noszonych dżinsów uczynił swój znak rozpoznawczy. Na swoją obronę mógłby dodać, że dżinsy są ponadczasowe i nieśmiertelne, a przez lata wywalczyły silną pozycję na rynku odzieżowym. W USA każdego roku kupuje się ich 450 mln par za około 12 mld dolarów. Podobnie jest w Europie. Dżinsy to jednak coś więcej niż materiał dla niektórych stały się symbolem buntu, niezależności i swobody, także tej ideowej. Wdzierając się w miejsca zarezerwowane dotąd dla strojów bardziej formalnych, akcentują zmianę w naszej mentalności i kulturze. Czy jednak Uniwersytet to dobre miejsce na akcentowanie zmian w mentalności i kulturze i jak daleko można zmiany akcentować? W PoszUkIWaNIU WzorCóW Chociaż dżinsy już dawno zagościły na światowych wybiegach i doczekały się stylizacji kreatorów mody, dla środowisk nauki i biznesu nadal standardem są przecież garnitury, białe koszule i krawaty. Para amerykańskich badaczy Terrence E. Deal oraz Allan A. Kennedy dokonała analizy dwóch charakterystycznych dla kultur korporacyjnych czynników: wielkości ryzyka, jakie wiąże się z podejmowanym w danej kulturze decyzjami i szybkości, z jaką to ryzyko następuje. Sklasyfikowali cztery typy kultur korporacyjnych: kultura macho, kultura chleba i igrzysk, analityczna kultura przedsięwzięć oraz kultura procesu. Elementami wyróżniającymi je są m.in. tzw. artefakty fizyczne, do których należy strój. W kulturze macho strój jest sposobem okazania sukcesu materialnego, tu spotykamy właścicieli garniturów z górnej półki, sygnowanych znakami najdroższych marek i uszytych z najwyższej jakości materiałów. W kulturze chleba i igrzysk strój ma budzić cieple uczucia, komunikować otwartość i życzliwość. W tej kulturze częściej występują sztruksy, tweedy, flanele, ciepłe zgaszone kolory, brązy zielenie, beże. Analityczna kultura przedsięwzięć jest kulturą inżynierską, w której dominuje konserwatywny i ponadczasowy kanon czarnych spodni i białej koszuli, na marynarkę często narzucony jest kitel symbol naukowej schludności. Kultura procesu jest charakterystyczna dla Chociaż dżinsy już dawno zagościły na światowych wybiegach i doczekały się stylizacji kreatorów mody, dla środowisk nauki i biznesu nadal standardem są garnitury, białe koszule i krawaty. dużych korporacji i to korporacyjne wartości określają często precyzyjnie szczegóły stroju. Jednak analiza uczelnianych korytarzy nie przynosi jednoznacznej odpowiedzi na temat typu kultury. W opinii poznańskich środowisk akademickich, a zwłaszcza studenckich, Uniwer- sytet Ekonomiczny słynie z nieco większego formalizmu, lekko korporacyjnego sznytu, przywiązania do klasycznej bankowej elegancji. Jednak i tu można spotkać wykładowców w sztruksowych marynarkach, zwłaszcza w okolicach towaroznawstwa zaznacza się przywiązanie do stroju sugerującego związki z analityczną kulturą przedsięwzięć. W opinii pracowników nie istnieje uniwersalny standard stroju uczelnianego, jego brak może wynikać również z braku jednoznacznego wymiaru politycznego uczelni. Przykłady ośrodków akademickich z Zachodu pokazują, że przywiązaniem do konserwatywnego, klasycznego i mocno sformalizowanego stroju charakteryzują się pracownicy ośrodków o wyraźnie prawicowym charakterze. Te zaś ośrodki, w których dominują ideały lewicowe, słyną ze swobody stroju i i oryginalności. W dyskusji o tym, czy Uniwersytet Ekonomiczny stworzył bądź tworzy jakiś kanon ubioru przydaje się postać, która przez swą indywidualność kontrastuje z ogółem, pokazując że jednak istnieje niepisana reguła dotycząca stroju. Uwaga, jaką zwraca swoim strojem profesor Tomidajewicz może sporo powiedzieć o tym, jakich norm przestrzegamy. Nie określiłby on siebie jako lewicowego wywrotowca. Chociaż pierwsze oryginalne dżinsy kupił na dwa lata przed maturą, w czasach studenckich na zajęciach pojawiał się przykładnie ubrany w garnitur i wykrochmaloną na sztywno koszulę. Zmiana w jego ubiorze nie była nagłym gestem odrzucenia i manifestacji, dokonała się na przestrzeni lat płynnie i bez planu. Poniekąd była naturalną konsekwencją kolejnych osiągnięć na polu nauki i pokazem rozszerzającego się pola niezależności. Jednak zaczęła

20 20 WOLNOŚĆ się ona nie od dżinsów tylko od zapuszczenia długich włosów. Strój nigdy nie miał być narzędziem ideowej manifestacji. Sam mówi o nim na luzie i na pierwszy rzut oka widać, że czuje się w nim bardzo swobodnie. Wynika to z wyznawanego przez Tomidajewicza systemu wartości. Ważne jest to, co człowiek sobą reprezentuje wiedza, poziom umiejętności, kultura osobista. Oczywiście pierwsze wrażenie ma wpływ na odbiór drugiej osoby, ale nie powinno się kogoś oceniać tylko ze względu na strój. A jednak długie włosy i dżinsy narzucają interpretację wiecznego opozycjonisty. Sam zainteresowany odżegnuje się od popularnego w ostatnich latach kombatanctwa. W deklaracjach jednak wyraźnie potwierdza się teza, że długie włosy i dżinsowy strój skrywają potencjalnego rewolucjonistę. Chciałbym, żeby w tym kraju było idealnie. Dlatego nie zgadzałem się z poprzednim systemem. Zawsze jednak były mi bliskie wartości lewicowe i mam poważne wątpliwości co do neoliberalnego kierunku i sposobu dokonanych przemian. Dlatego, mimo zachodzących zmian, cały czas jestem opozycjonistą. CENa WolNoŚCI Swobodne dżinsy mają niewątpliwie wiele zalet. Są komunikatem o niezależności. Argumentem nie do pogardzenia jest wygoda. Jednak za te elementy płaci się sporą cenę. Doradcy ds. wizerunku politycznego dostrzegli, że jest nią brak powagi, z jakim traktuje się polityka. Jacek Kuroń był popularny, lubiany i szanowany. Nie na tyle jednak, by traktowano go jako osobę mogącą pełnić najpoważniejsze funkcje w państwie. Dżins i głowa państwa? Czy połączenie dżins szanowany wykładowca ekonomii jest możliwe? Teoretycznie tak, jednak spojrzenia rzucane podczas imprez oficjalnych wiele mówią o granicach i tolerancji. Bo czy można traktować poważnie ekonomistę, który wyglądem bardziej przypomina artystę niż księgowego? Pocieszeniem jest fakt, że nie tylko w Polsce z pełnioną funkcją wiążą się oczekiwania co do stroju. Janusz Tomidajewicz szczególnie pamięta dwie sytuacje. Pierwszy raz gdy wykładał na Uniwersytecie w Algierii. Razem z koleżanką z pracy odbierał z lotniska jej mamę. Po wyjściu z samolotu kobieta rzuciła na niego okiem i przywitała córkę słowami To artysta? Niemal identyczna sytuacja zdarzyła się podczas rejsu na Islandię. Załoga statku, z którą znalazł wspólny język, nie chciała uwierzyć, że zajmuje się ekonomią. Stąd kompromisy, którym ulega nawet uczelniana dżinsowa legenda. Wprawdzie na co dzień profesor ubiera się na sportowo, najczęściej w dżinsowy mundurek, są okazje, Swobodne dżinsy mają niewątpliwie wiele zalet. Są komunikatem o niezależności. Argumentem nie do pogardzenia jest wygoda. Jednak za te elementy płaci się sporą cenę. Doradcy dostrzegli, że jest nią brak powagi, z jakim traktuje się polityka. gdy do dżinsowych spodni dokłada elegancką marynarkę i koszulę, czasem nawet krawat. Ale można wierzyć tym, którzy widzieli prof. Tomidajewicza w garniturze. Żeby delektować się tym widokiem, trzeba mieć szczęście w operze czy teatrze. Może jestem konserwatywny w tej kwestii, bo ludzie coraz częściej przychodzą na spektakl ubrani nieformalnie. Ja jednak nie czułbym się wygodnie, dlatego zamieniam dżins na coś bardziej eleganckiego wyjaśnia. Jednak i wtedy dorzuca element nonkorformizmu. Jest nim słabość do błyskotek. W klapie nawet najbardziej odświętnej marynarki zwykle pobłyskuje metalowy znaczek, czasami niejeden. Jest z czego wybierać, bo przez lata udało mu się uzbierać całkiem sporą kolekcję. Każdy z nich ma własną historię, która składa się po części na historię samego profesora. Co uczelniany nonkonformista sądzi o dzisiejszej modzie? Strasznie zabałaganiona, przeładowana i pełną sprzeczności. I chociaż można to nazwać konserwatyzmem, sam trwa uparcie przy wypracowanych rozwiązaniach, nie podążając za kaprysami projektantów. Znalazł swój własny styl ponadczasowy dżins, który pasuje praktycznie do wszystkiego i na większość okazji. I nie jest w tej decyzji osamotniony. Przez ponad 130 lat nie powstał drugi tak plastyczny produkt, bez którego właściwie nie można się obejść. Chociaż na przestrzeni lat dżinsy zmieniały krój i kolor w zależności od aktualnych trendów i humoru właścicieli, fakt ich noszenia łączy ludzi niezależnie od wieku, płci czy zasobności portfela. Warto jednak pamiętać, że w ogólnym rozrachunku liczy się przede wszystkim to, co mamy do powiedzenia, a nie to, w czym te słowa wypowiadamy. Jednak mając do wyboru różne opcje zdecydowanie stawia na dżins! A to, że jedna postać w dżinsach i z długimi włosami tak bardzo się wyróżnia świadczy jednak o tym, że Uniwersytet Ekonomiczny dopracował się pewnych standardów, kanonów stroju. I że pomimo tego, iż sami nawzajem postrzegamy siebie jako zróżnicowanych, w oczach osób postronnych jesteśmy jednorodni. Dlatego tak bardzo z masy ubranych w garnitury, jak malowany ptak, wyróżnia się postać dżinsach.

Jak zdobyć atrakcyjną pracę?

Jak zdobyć atrakcyjną pracę? Jak zdobyć atrakcyjną pracę? Cena szkolenia: za darmo Często spotykam kobiety, które mają swoje marzenia, mnóstwo pomysłów, energii i chęci realizacji swoich aspiracji w życiu zawodowym. Niestety w zderzeniu

Bardziej szczegółowo

Katedra Marketingu. Wydział Zarządzania. Koło Naukowe Komunikacji Marketingowej PRYZMAT

Katedra Marketingu. Wydział Zarządzania. Koło Naukowe Komunikacji Marketingowej PRYZMAT Katedra Marketingu Wydział Zarządzania Koło Naukowe Komunikacji Marketingowej PRYZMAT Drogi studencie! Dziękujemy, że zainteresowała Cię oferta Katedry Marketingu Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego!

Bardziej szczegółowo

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków.

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków. Cześć, Jak to jest, że rzeczywistość mamy tylko jedną i czy aby na pewno tak jest? I na ile to może przydać się Tobie, na ile to może zmienić Twoją perspektywę i pomóc Tobie w osiąganiu tego do czego dążysz?

Bardziej szczegółowo

Generacja Y o mediach społecznościowych w miejscu pracy

Generacja Y o mediach społecznościowych w miejscu pracy Generacja Y o mediach społecznościowych w miejscu pracy Raport z badania Szymon Góralski Wrocław, 2013 ul. Więzienna 21c/8, 50-118 Wrocław, tel. 71 343 70 15, fax: 71 343 70 13, e-mail: biuro@rrcc.pl,

Bardziej szczegółowo

Copyright 2015 Monika Górska

Copyright 2015 Monika Górska 1 Wiesz jaka jest różnica między produktem a marką? Produkt się kupuje a w markę się wierzy. Kiedy używasz opowieści, budujesz Twoją markę. A kiedy kupujesz cos markowego, nie zastanawiasz się specjalnie

Bardziej szczegółowo

Profesjonalne CV oto podstawy dobrego życiorysu

Profesjonalne CV oto podstawy dobrego życiorysu Profesjonalne CV oto podstawy dobrego życiorysu Czy zastanawiałeś się nad tym, jak powinno wyglądać profesjonalne CV? Przeczytałeś masę poradników dostępnych w internecie i nadal nie wiesz, jak zabrać

Bardziej szczegółowo

Jak zaprzyjaźnić się z rynkiem pracy?

Jak zaprzyjaźnić się z rynkiem pracy? Jaworzno, 20 października 2014r. Jak zaprzyjaźnić się z rynkiem pracy? Profil pracownika banku Marta Gałecka Dyrektor Placówki Bankowej Credit Agricole Bank Polska SA w Jaworznie Tel. 512 191 559 CA BP

Bardziej szczegółowo

Podstawy balonowych kreacji

Podstawy balonowych kreacji Strona1 Jakub B. Bączek Podstawy balonowych kreacji Wydawnictwo: STAGEMAN POLSKA Copyright: Jakub B. Bączek Warszawa 2011 www.stageman.pl Strona2 WPROWADZENIE Animacja czasu wolnego to jeszcze słabo rozpowszechniony

Bardziej szczegółowo

Marta Krawczyk mkrawczyk@infusion.com JAK DOSTAĆ WYMARZONĄ PRACĘ I NIE ZWARIOWAĆ?

Marta Krawczyk mkrawczyk@infusion.com JAK DOSTAĆ WYMARZONĄ PRACĘ I NIE ZWARIOWAĆ? Marta Krawczyk mkrawczyk@infusion.com JAK DOSTAĆ WYMARZONĄ PRACĘ I NIE ZWARIOWAĆ? Projekt praca jak zacząć? 3 zasadnicze pytania: Co chcę robić? Czy mogę się z tego utrzymać? Co potrafię robić? Konkretny

Bardziej szczegółowo

CZTERY KROKI DO KARIERY PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH W GRUPIE GUMUŁKA

CZTERY KROKI DO KARIERY PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH W GRUPIE GUMUŁKA CZTERY KROKI DO KARIERY PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH W GRUPIE GUMUŁKA KROK NR 1 Uwierz w swoje możliwości Twoja kariera zawodowa zależy tylko od Ciebie! Nie trać czasu i zdobądź praktyczne umiejętności.

Bardziej szczegółowo

List motywacyjny, który Cię wyróżni

List motywacyjny, który Cię wyróżni List motywacyjny, który Cię wyróżni Szukasz pracy i chcesz, żeby pracodawca wybrał właśnie Ciebie? Chcesz dobrze wypaść w jego oczach jeszcze przed rozmową? Chcesz napisać przekonujący list motywacyjny?

Bardziej szczegółowo

Wyniki badao kariery i planów zawodowych studentów Wyższej Szkoły Ekonomiczno-Humanistycznej. w badaniu wzięło udział 104 studentów WSEH

Wyniki badao kariery i planów zawodowych studentów Wyższej Szkoły Ekonomiczno-Humanistycznej. w badaniu wzięło udział 104 studentów WSEH Wyniki badao kariery i planów zawodowych studentów Wyższej Szkoły Ekonomiczno-Humanistycznej w badaniu wzięło udział 104 studentów WSEH Zakres badao: 1) kariera i wyobrażenie wymarzonej pracy 2) plany

Bardziej szczegółowo

ZASADY PISANIA CV. Co powinno się znaleźć w CV?

ZASADY PISANIA CV. Co powinno się znaleźć w CV? ZASADY PISANIA CV CV to Twoja zawodowa wizytówka. Ma w zwięzły sposób podawać wszystkie podstawowe informacje o Tobie, które mogą być istotne dla przyszłego pracodawcy. Po zapoznaniu się z CV powinien

Bardziej szczegółowo

raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu

raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu Odpowiedzialny biznes to przede wszystkim uczciwe postępowanie raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu Współcześnie coraz więcej mówi się na świecie

Bardziej szczegółowo

GOTOWI DO KARIERY. na Wydziale Gospodarki Międzynarodowej

GOTOWI DO KARIERY. na Wydziale Gospodarki Międzynarodowej GOTOWI DO KARIERY na Wydziale Gospodarki Międzynarodowej 1. KANDYDACI Masz otwarty umysł? Rynek Polski to dla Ciebie za mało i chcesz swobodnie poruszać się po gospodarce zglobalizowanego świata, odnosząc

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing ZARZĄDZANIE MARKĄ Doradztwo i outsourcing Pomagamy zwiększać wartość marek i maksymalizować zysk. Prowadzimy projekty w zakresie szeroko rozumianego doskonalenia organizacji i wzmacniania wartości marki:

Bardziej szczegółowo

Generacja Y o mediach społecznościowych w pracy

Generacja Y o mediach społecznościowych w pracy Generacja Y o mediach społecznościowych w pracy Raport z badania sierpień 2013 r. O badaniu Media społecznościowe powoli zmieniają organizacje. Nie dzieje się to tak szybko, jak się spodziewano kilka lat

Bardziej szczegółowo

Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce).

Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce). Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce). Od kilkunastu lat, kiedy Polska znalazła się w warunkach wolnorynkowych, liczba

Bardziej szczegółowo

30 Najskuteczniejszych Afirmacji Pieniędzy i Bogactwa. Mark Hubert Kamerton Skuteczne Afirmacje www.skuteczneafirmacje.com

30 Najskuteczniejszych Afirmacji Pieniędzy i Bogactwa. Mark Hubert Kamerton Skuteczne Afirmacje www.skuteczneafirmacje.com 30 Najskuteczniejszych Afirmacji Pieniędzy i Bogactwa Mark Hubert Kamerton Skuteczne Afirmacje www.skuteczneafirmacje.com Witaj. Chciałbym dzisiaj podzielić się z Tobą moim kilkunastoletnim doświadczeniem

Bardziej szczegółowo

Na drabinę wchodzi się szczebel po szczebelku. Powolutku aż do skutku... Przysłowie szkockie

Na drabinę wchodzi się szczebel po szczebelku. Powolutku aż do skutku... Przysłowie szkockie Na drabinę wchodzi się szczebel po szczebelku. Powolutku aż do skutku... Przysłowie szkockie Wiele osób marzy o własnym biznesie... Ale często brak im odwagi na rozpoczęcie własnej działalności gospodarczej.

Bardziej szczegółowo

1 Ojcostwo na co dzień. Czyli czego dziecko potrzebuje od ojca Krzysztof Pilch

1 Ojcostwo na co dzień. Czyli czego dziecko potrzebuje od ojca Krzysztof Pilch 1 2 Spis treści Wstęp......6 Rozdział I: Co wpływa na to, jakim jesteś ojcem?...... 8 Twoje korzenie......8 Stereotypy.... 10 1. Dziecku do prawidłowego rozwoju wystarczy matka.... 11 2. Wychowanie to

Bardziej szczegółowo

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001 LEARNIT KOBIETY W IT EMANUELA (IT) Ten projekt został zrealizowany przy wsparciu finansowym Komisji Europejskiej. Projekt lub publikacja odzwierciedlają jedynie stanowisko ich autora i Komisja Europejska

Bardziej szczegółowo

Młode kobiety i matki na rynku pracy

Młode kobiety i matki na rynku pracy OTTO POLSKA Młode kobiety i matki na rynku pracy Raport z badania OTTO Polska 2013-03-01 OTTO Polska przy wsparciu merytorycznym stowarzyszenia Aktywność Kobiet na Dolnym Śląsku przeprowadziła badanie

Bardziej szczegółowo

Goldenline oraz LinkedIn zakładanie konta i możliwości

Goldenline oraz LinkedIn zakładanie konta i możliwości Goldenline oraz LinkedIn zakładanie konta i możliwości Serwisy społecznościowe zdobyły ogromną popularność wśród polskich internautów. Sam tylko Facebook, który jest najpopularniejszym serwisem tego typu

Bardziej szczegółowo

Raport WSB 2014 www.wsb.pl

Raport WSB 2014 www.wsb.pl Studenci, Absolwenci, Pracodawcy. Raport WSB 2014 www.wsb.pl WPROWADZENIE prof. dr hab. Marian Noga Dyrektor Instytutu Współpracy z Biznesem WSB we Wrocławiu Z przyjemnością oddaję w Państwa ręce pierwszy

Bardziej szczegółowo

REKRUTACJA to proces polegający na zainteresowaniu pewnej grupy. SELEKCJA jest procesem zbierania informacji o kandydatach na uczestników

REKRUTACJA to proces polegający na zainteresowaniu pewnej grupy. SELEKCJA jest procesem zbierania informacji o kandydatach na uczestników SPOSOBY REKRUTACJII II SELEKCJII KANDYDATÓW DO PRACY STOSOWANE PRZEZ PRACODAWCÓW REKRUTACJA to proces polegający na zainteresowaniu pewnej grupy kandydatów wolnym stanowiskiem. SELEKCJA jest procesem zbierania

Bardziej szczegółowo

Historie polskich przedsiębiorców.

Historie polskich przedsiębiorców. Historie polskich przedsiębiorców. Netizens Digital Innowation House Nie Zrobiłem. Byłem. Mam, a Działamy. Damy radę. Uwierz, wspólnie zapewnimy sobie przyszłość. Firma Netizens Digital Innovation House

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBRYCH KANDYDATÓW?

PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBRYCH KANDYDATÓW? PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBRYCH KANDYDATÓW? www.nauka.gov.pl/praktyki SPIS TREŚCI 1. CZYM SĄ STUDENCKIE PRAKTYKI ZAWODOWE 2. CO ZYSKUJE PRACODAWCA 3. GDZIE SZUKAĆ STUDENTÓW NA PRAKTYKI 3.1 Portal

Bardziej szczegółowo

www.uniwersytet-dzieciecy.pl Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Przedsiębiorczość dla najmłodszych

www.uniwersytet-dzieciecy.pl Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Przedsiębiorczość dla najmłodszych www.uniwersytet-dzieciecy.pl Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Przedsiębiorczość dla najmłodszych Kim jesteśmy? Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy to ogólnopolski, nieodpłatny program edukacji ekonomicznej

Bardziej szczegółowo

Pierwsze kroki przed przystąpieniem do poszukiwania pracy 1. Analiza zawodu i branży.

Pierwsze kroki przed przystąpieniem do poszukiwania pracy 1. Analiza zawodu i branży. March 4, 2009 Pierwsze kroki przed przystąpieniem do poszukiwania pracy 1. Analiza zawodu i branży. Analiza twojego zawodu oraz branży pomaga w lepszym zrozumieniu rynku pracy, na którym 2. Ustalenie celu

Bardziej szczegółowo

Studia menedżerskie. Opis kierunku. WSB Opole - Studia podyplomowe. ,,Studia menedżerskie'' - studia podyplomowe w WSB w Opolu- edycja VI.

Studia menedżerskie. Opis kierunku. WSB Opole - Studia podyplomowe. ,,Studia menedżerskie'' - studia podyplomowe w WSB w Opolu- edycja VI. Studia menedżerskie WSB Opole - Studia podyplomowe Opis kierunku,,studia menedżerskie'' - studia podyplomowe w WSB w Opolu- edycja VI. Zarządzanie przedsiębiorstwem wymaga od menedżerów zdolności do osiągania

Bardziej szczegółowo

StratEX: zmieniamy pomysł w praktyczne działanie. www.stratex.pl

StratEX: zmieniamy pomysł w praktyczne działanie. www.stratex.pl StratEX: zmieniamy pomysł w praktyczne działanie profil firmy www.stratex.pl Nasza tożsamość Misja Zmieniamy pomysł w praktyczne działanie Założyliśmy StratEX Strategy Execution w 2008 roku jako konsultanci

Bardziej szczegółowo

Droga zawodowa absolwenta

Droga zawodowa absolwenta Wojewódzki Urząd Pracy w Białymstoku Podlaski Absolwent Droga zawodowa absolwenta możliwości i perspektywy Adam Walicki Białystok, 31 października 2012 1 Jeden cytat dziś największe sukcesy odnoszą firmy,

Bardziej szczegółowo

Autor: Przemysław Jóskowiak. Wydawca: Stratego24 Przemysław Jóskowiak ul. Piękna 20, 00-549 Warszawa. Kontakt: kontakt@stratego24.

Autor: Przemysław Jóskowiak. Wydawca: Stratego24 Przemysław Jóskowiak ul. Piękna 20, 00-549 Warszawa. Kontakt: kontakt@stratego24. Autor: Przemysław Jóskowiak 2 Wydawca: Stratego24 Przemysław Jóskowiak ul. Piękna 20, 00-549 Warszawa Kontakt: kontakt@stratego24.pl Treści prezentowane w ramach tej publikacji są subiektywną oceną autora

Bardziej szczegółowo

Wywiady. Pani Halina Glińska. Tancerka, właścicielka sklepu Just Dance z akcesoriami tanecznymi

Wywiady. Pani Halina Glińska. Tancerka, właścicielka sklepu Just Dance z akcesoriami tanecznymi Wywiady Pani Aleksandra Machnikowska Przedsiębiorca od 2009 roku, najpierw w spółce cywilnej prowadziła sklep Just Dance. Od 2012 roku prowadzi restaurację EL KAKTUS. W styczniu 2014 restauracja EL KAKTUS

Bardziej szczegółowo

MOCNE STRONY OSOBOWE:

MOCNE STRONY OSOBOWE: MOCNE STRONY OSOBOWE: To ja Kreatywność / pomysłowość Znajduję różne rozwiązania problemów Łatwo wpadam na nowe pomysły Mam wizjonerskie pomysły Szukam nowych możliwości i wypróbowuję je Potrafię coś zaprojektować

Bardziej szczegółowo

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 2016 CONSULTING DLA MŚP Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 1 O raporcie Wraz ze wzrostem świadomości polskich przedsiębiorców rośnie zapotrzebowanie na różnego rodzaju usługi doradcze. Jednakże

Bardziej szczegółowo

(NIE)REALNE Oczekiwania pracodawców. Jak wyglądają, skąd czerpać o nich wiedzę?

(NIE)REALNE Oczekiwania pracodawców. Jak wyglądają, skąd czerpać o nich wiedzę? (NIE)REALNE Oczekiwania pracodawców. Jak wyglądają, skąd czerpać o nich wiedzę? "Młodego twórczego absolwenta z przynajmniej 10 letnim stażem pracy, perfekcyjną znajomością minimum dwóch języków obcych,

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIA PR I KOMUNIKACJA BIZNESOWA. FUNDACJA ALL THAT ART! 26 i 27 października 2012 Wrocław

SZKOLENIA PR I KOMUNIKACJA BIZNESOWA. FUNDACJA ALL THAT ART! 26 i 27 października 2012 Wrocław 26 PAŹDZIERNIKA 2012 Od PR-owca do Konsultanta Komunikacji Biznesowej. Jak przekształcać PR w komunikację biznesową? HALINA FRAŃCZAK I TADEUSZ DULIAN DELOITTE Strategia komunikacji 1. Co to jest komunikacja

Bardziej szczegółowo

Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie

Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie Liczą się proste rozwiązania wizyta w warsztacie Szybciej poznaję ceny. To wszystko upraszcza. Mistrz konstrukcji metalowych, Martin Elsässer, w rozmowie o czasie. Liczą się proste rozwiązania wizyta w

Bardziej szczegółowo

Formularz aplikacyjny NESsT. Konkurs na Przedsiębiorstwo Społeczne

Formularz aplikacyjny NESsT. Konkurs na Przedsiębiorstwo Społeczne Formularz aplikacyjny NESsT Konkurs na Przedsiębiorstwo Społeczne Str. 1 z 5 Poniższy formularz aplikacyjny przeznaczony jest dla osób indywidualnych o zdolnościach przedsiębiorczych, które są zmotywowane

Bardziej szczegółowo

Outsourcing usług logistycznych komu się to opłaca?

Outsourcing usług logistycznych komu się to opłaca? Outsourcing usług logistycznych komu się to opłaca? Jeśli jest coś, czego nie potrafimy zrobić wydajniej, taniej i lepiej niż konkurenci, nie ma sensu, żebyśmy to robili i powinniśmy zatrudnić do wykonania

Bardziej szczegółowo

Jak dostać pracę i odnieść sukces w korporacji

Jak dostać pracę i odnieść sukces w korporacji Katarzyna Mazurek Jak dostać pracę i odnieść sukces w korporacji Konkretnik KorpoRacja Copyright by Katarzyna Mazurek & e-bookowo Grafika i projekt okładki: Katarzyna Mazurek ISBN 978-83-7859-142-9 Wydawca:

Bardziej szczegółowo

prezentacja wyników badanie studentów edycja III

prezentacja wyników badanie studentów edycja III prezentacja wyników badanie studentów edycja III Nic nie wzbudza we mnie takiego podziwu, jak praca ludzka. Mogę się jej przyglądać godzinami. J.K.Jerome Niniejsze badanie od początku jego istnienia ma

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Ciechanowie INFORMATYKA

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Ciechanowie INFORMATYKA Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Ciechanowie INFORMATYKA Zapotrzebowanie na informatyków rośnie szybciej niż liczba absolwentów IT jest jedną z najszybciej rozwijających się branż w Polsce. Perspektywy

Bardziej szczegółowo

Program Coachingu dla młodych osób

Program Coachingu dla młodych osób Program Coachingu dla młodych osób "Dziecku nie wlewaj wiedzy, ale zainspiruj je do działania " Przed rozpoczęciem modułu I wysyłamy do uczestników zajęć kwestionariusz 360 Moduł 1: Samoznanie jako część

Bardziej szczegółowo

23 sierpnia 2013 Teatr Capitol Warszawa Organizatorzy Stowarzyszenie Profesjonalnych Mówców w Polsce & speakerslair

23 sierpnia 2013 Teatr Capitol Warszawa Organizatorzy Stowarzyszenie Profesjonalnych Mówców w Polsce & speakerslair 23 sierpnia 2013 Teatr Capitol Warszawa Organizatorzy Stowarzyszenie Profesjonalnych Mówców w Polsce & speakerslair 23-08-2013 O nas Organizatorem u jest Stowarzyszenie Profesjonalnych Mówców wraz z firmą

Bardziej szczegółowo

Oferta dla uczelni. Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum. www.extremum.org.pl

Oferta dla uczelni. Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum. www.extremum.org.pl Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum Oferta dla uczelni Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum ul. Garncarska 2/9, 61-817 Poznań tel. 501 684 242 e-mail: extremum@extremum.org.pl

Bardziej szczegółowo

Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii

Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii Polska Szkoła Sobotnia im. Jana Pawla II w Worcester Opracował: Maciej Liegmann 30/03hj8988765 03/03/2012r. Wspólna decyzja? Anglia i co dalej? Ja i Anglia. Wielka

Bardziej szczegółowo

PREZENTACJA FIRMY BATES SUPPORT

PREZENTACJA FIRMY BATES SUPPORT PREZENTACJA FIRMY BATES SUPPORT - zarządzanie sprzedażą -reorganizacja i restrukturyzacja przedsiębiorstw - szkolenia i konsultacje - windykacja należności -ochrona pracodawcy w ramach Kodeksu Pracy Bogdan

Bardziej szczegółowo

Czynniki decydujące o zatrudnieniu studenta lub absolwenta

Czynniki decydujące o zatrudnieniu studenta lub absolwenta Badanie pracodawców Czynniki decydujące o zatrudnieniu studenta lub absolwenta O badaniu Badanie pracodawców zostało przeprowadzone w maju 2011 roku przez AIESEC POLSKA i. Opinie pracodawców uzyskano podczas

Bardziej szczegółowo

Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej.

Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej. Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej. 34-letnia Emilia Zielińska w dniu 11 kwietnia 2014 otrzymała nowe życie - nerkę

Bardziej szczegółowo

szkolenia dla biznesu

szkolenia dla biznesu szkolenia dla biznesu wszystkie warsztaty przygotowujemy pod kątem uczestników i dostosowujemy w 100% do potrzeb odbiorców dotyczy to zarówno czasu ich trwania jak i poruszanych na nich zagadnień 1. komunikacja

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe Collegium Civitas w partnerstwie z CSRinfo. Studia podyplomowe. Manager CSR. www.civitas.edu.pl/collegium/manager-csr

Studia podyplomowe Collegium Civitas w partnerstwie z CSRinfo. Studia podyplomowe. Manager CSR. www.civitas.edu.pl/collegium/manager-csr Studia podyplomowe Collegium Civitas w partnerstwie z CSRinfo Studia podyplomowe Manager CSR www.civitas.edu.pl/collegium/manager-csr NAJLEPSZY PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH CSR W POLSCE Cztery przemyślane

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA W TECHNIKACH I ZASADNICZYCH SZKOŁACH ZAWODOWYCH

DIAGNOSTYKA W TECHNIKACH I ZASADNICZYCH SZKOŁACH ZAWODOWYCH DIAGNOSTYKA W TECHNIKACH I ZASADNICZYCH SZKOŁACH ZAWODOWYCH dr Anna Wawrzonek Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Wydział Studiów Edukacyjnych Szkoły zawodowe Zasadnicze szkoły zawodowe Technika

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych dr Renata Maciejewska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Administracji w Lublinie Struktura próby według miasta i płci Lublin Puławy Włodawa Ogółem

Bardziej szczegółowo

Jeśli uważasz, że franczyza jest dla Ciebie szansą na udany biznes i chcesz zostać franczyzobiorcą, przeczytaj informacje w artykule.

Jeśli uważasz, że franczyza jest dla Ciebie szansą na udany biznes i chcesz zostać franczyzobiorcą, przeczytaj informacje w artykule. Jeśli uważasz, że franczyza jest dla Ciebie szansą na udany biznes i chcesz zostać franczyzobiorcą, przeczytaj informacje w artykule. Europejskie statystyki dowodzą, że prowadzenie działalności w ramach

Bardziej szczegółowo

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1)

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) CZYTANIE A. Mówi się, że człowiek uczy się całe życie. I jest to bez wątpienia prawda. Bo przecież wiedzę zdobywamy nie tylko w szkole, ale również w pracy, albo

Bardziej szczegółowo

Rozmowa kwalifikacyjna

Rozmowa kwalifikacyjna Rozmowa kwalifikacyjna Cele rozmowy kwalifikacyjnej: uzyskanie osobistego wrażenia dotyczącego kandydata; uzyskanie informacji o kandydacie ustalenie zdolności integracyjnych (pracy w grupie) przeanalizowanie

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 4.3 Temat zajęć: Analiza własnych predyspozycji zawodowych

Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 4.3 Temat zajęć: Analiza własnych predyspozycji zawodowych Strona1 Wioletta Kilar Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 4.3 Temat zajęć: Analiza własnych predyspozycji zawodowych 1. Cele lekcji: Uczeń: wymienia przykłady kompetencji miękkich i twardych, rozpoznaje

Bardziej szczegółowo

EMERYTURY KAPITAŁOWE WYPŁATY Z II FILARA

EMERYTURY KAPITAŁOWE WYPŁATY Z II FILARA EMERYTURY KAPITAŁOWE WYPŁATY Z II FILARA Emerytury indywidualne, renta rodzinna dla wdów i wdowców, waloryzacja według zysków takie emerytury kapitałowe proponuje rząd. Dlaczego? Dlatego, że taki system

Bardziej szczegółowo

Każdy może zostać fundraiserem wywiad z Becky Gilbert z Deutscher Fundraising Verband

Każdy może zostać fundraiserem wywiad z Becky Gilbert z Deutscher Fundraising Verband Centrum KLUCZ w ramach realizacji projektu PWP OWES INSPRO rozwiązania ponadnarodowe prezentuje wywiad z Becky Gilbert z Deutscher Fundraising Verband, przybliżający dobre praktyki z zakresu zachodniego

Bardziej szczegółowo

FILM - W INFORMACJI TURYSTYCZNEJ (A2 / B1)

FILM - W INFORMACJI TURYSTYCZNEJ (A2 / B1) FILM - W INFORMACJI TURYSTYCZNEJ (A2 / B1) Turysta: Dzień dobry! Kobieta: Dzień dobry panu. Słucham? Turysta: Jestem pierwszy raz w Krakowie i nie mam noclegu. Czy mogłaby mi Pani polecić jakiś hotel?

Bardziej szczegółowo

Motywowanie i angażowanie 3.0. Warszawa, 20.11.2013

Motywowanie i angażowanie 3.0. Warszawa, 20.11.2013 Motywowanie i angażowanie 3.0. Warszawa, 20.11.2013 Duży obrazek Pracodawcy WYBIERAM POZYSKUJĘ UTRZYMUJĘ ROZWIJAM Lojalność Komponenty zaangażowania Afektywne Poczucie przynależności, afiliacji. Normatywne

Bardziej szczegółowo

CASE STUDY. Przykład najlepszych odpowiedzi na. pytania na rozmowie kwalifikacyjnej. 2012 Przemysław Walter Group

CASE STUDY. Przykład najlepszych odpowiedzi na. pytania na rozmowie kwalifikacyjnej. 2012 Przemysław Walter Group CASE STUDY Przykład najlepszych odpowiedzi na pytania na rozmowie kwalifikacyjnej 2012 Przemysław Walter Group Droga Czytelniczko, Drogi Czytelniku Posiadasz pełne prawa do tej publikacji. Możesz rozdawać

Bardziej szczegółowo

Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji. Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie.

Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji. Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie. Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie. Przede wszystkim dziękuję Ci, że chciałeś zapoznać się z moją

Bardziej szczegółowo

Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego

Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego Psycholog biznesu, menadżer, coach, asesor, trener. W latach 2012-1013 Członek zarządu IIC Polska (International Institute of Coaching).

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBREGO PRACODAWCĘ?

PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBREGO PRACODAWCĘ? PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBREGO PRACODAWCĘ? www.nauka.gov.pl/praktyki SPIS TREŚCI 1. CZYM SĄ ZAWODOWE PRAKTYKI STUDENCKIE? 2. JAK ZNALEŹĆ PRACODAWCĘ OFERUJĄCEGO DOBRE PRAKTYKI STUDENCKIE? 2.1 Portal

Bardziej szczegółowo

Oferta dla biur karier

Oferta dla biur karier Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum Oferta dla biur karier Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum ul. Garncarska 2/9, 61-817 Poznań tel. 501 684 242 e-mail: extremum@extremum.org.pl

Bardziej szczegółowo

UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU

UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU KIERUNEK INSTRUMENTALISTYKA OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA DLA PROGRAMU KSZTAŁCENIA Nazwa kierunku studiów i kod programu Poziom kształcenia Profil kształcenia

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA KOMPETENCJI KLUCZOWYCH PROGRAM ROZWOJU UCZNIÓW SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH POLSKI WSCHODNIEJ PROJEKT REALIZOWANY PRZEZ:

AKADEMIA KOMPETENCJI KLUCZOWYCH PROGRAM ROZWOJU UCZNIÓW SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH POLSKI WSCHODNIEJ PROJEKT REALIZOWANY PRZEZ: AKADEMIA KOMPETENCJI KLUCZOWYCH PROGRAM ROZWOJU UCZNIÓW SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH POLSKI WSCHODNIEJ PROJEKT REALIZOWANY PRZEZ: Bezpłatne zajęcia dodatkowe w Twojej szkole dowiedz się więcej!!!! Projekt

Bardziej szczegółowo

Kurs online JAK ZOSTAĆ MAMĄ MOCY

Kurs online JAK ZOSTAĆ MAMĄ MOCY Często będę Ci mówić, że to ważna lekcja, ale ta jest naprawdę ważna! Bez niej i kolejnych trzech, czyli całego pierwszego tygodnia nie dasz rady zacząć drugiego. Jeżeli czytałaś wczorajszą lekcję o 4

Bardziej szczegółowo

Marzena Targońska, Agnieszka Banasik

Marzena Targońska, Agnieszka Banasik Marzena Targońska, Agnieszka Banasik SZUKASZ PRACY I CHCESZ DOBRZE WYPAŚĆ PRZED PRACODAWCĄ? Nie wiesz, jak zaprezentować swoje zalety i pokazać się z jak najlepszej strony? Przeczytaj nasz poradnik! 2

Bardziej szczegółowo

Wioletta Paciorek Mariusz Paciorek Konferencja sprawozdawcza 19 kwietnia 2013 r.

Wioletta Paciorek Mariusz Paciorek Konferencja sprawozdawcza 19 kwietnia 2013 r. Projekt Język Biznesu okiem informatyka Wioletta Paciorek Mariusz Paciorek Konferencja sprawozdawcza 19 kwietnia 2013 r. Projekt Język Biznesu okiem informatyka http://www.mojawyspa.co.uk/forum/78/44146/technik-informatyk-w-polsce-a-w-anglii,0

Bardziej szczegółowo

XXVI Spotkanie Zawodowe SAiP WEiTI PW Warszawa, 2015-11-05. Jeśli nie programista to kto? Ścieżki kariery po studiach informatycznych.

XXVI Spotkanie Zawodowe SAiP WEiTI PW Warszawa, 2015-11-05. Jeśli nie programista to kto? Ścieżki kariery po studiach informatycznych. XXVI Spotkanie Zawodowe SAiP WEiTI PW Warszawa, 2015-11-05 Jeśli nie programista to kto? Ścieżki kariery po studiach informatycznych. Marek Hewelke 2001-2007: studia na EiTI PW (Elektronika i Informatyka

Bardziej szczegółowo

Programy. pozytywnego rozwoju. dla uczniów. szkół ponadgimnazjalnych

Programy. pozytywnego rozwoju. dla uczniów. szkół ponadgimnazjalnych Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych 2015/2016 Drodzy Rodzice, Szanowni Pedagodzy, Nauczyciele oraz Wychowawcy! Pozytywny rozwój jest elementem tzw. pozytywnej profilaktyki.

Bardziej szczegółowo

Wiek w projekcie, czyli różnice pokoleniowe w zarządzaniu projektami

Wiek w projekcie, czyli różnice pokoleniowe w zarządzaniu projektami Wiek w projekcie, czyli różnice pokoleniowe w zarządzaniu projektami Janusz Sytek Konferencja IPMA Październik 2013 roku Badanie Wiek w projekcie, czyli różnice pokoleniowe w zarządzaniu projektami, DTI

Bardziej szczegółowo

Premium Licencjat w Wielkiej Brytanii. Pakiet

Premium Licencjat w Wielkiej Brytanii. Pakiet Pakiet Premium Licencjat w Wielkiej Brytanii Elab oferuje profesjonalne usługi konsultingowe dla osób zainteresowanych studiami w dowolnych krajach na kierunkach anglojęzycznych. Nasi eksperci pomogą Ci

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 6. Wzór formularza: Ankieta do wstępnej oceny motywacji pomysłodawców do komercjalizacji

Załącznik nr 6. Wzór formularza: Ankieta do wstępnej oceny motywacji pomysłodawców do komercjalizacji Załącznik nr 6 Wzór formularza: Ankieta do wstępnej oceny motywacji pomysłodawców do komercjalizacji Część 3 - Narzędzia służące rekrutacji i ocenie Pomysłodawców oraz pomysłów przeznaczone dla ośrodków

Bardziej szczegółowo

Pakiet Promocyjny dedykowanych kursów e-learningowych dla polskich piłkarzy

Pakiet Promocyjny dedykowanych kursów e-learningowych dla polskich piłkarzy Pakiet Promocyjny dedykowanych kursów e-learningowych dla polskich piłkarzy PARTNER O WSZiC WSZiC to uczelnia, której przewodnią ideą jest hasło Profesjonalizm w sporcie. Poprzez nasze działania staramy

Bardziej szczegółowo

MIKOŁAJ HERBST, ANETA SOBOTKA AWANS PRZEZ WYKSZTAŁCENIE? WYBORY I ŚCIEŻKI EDUKACYJNE ASPIRUJĄCYCH DO WYŻSZEGO STATUSU SPOŁECZNEGO

MIKOŁAJ HERBST, ANETA SOBOTKA AWANS PRZEZ WYKSZTAŁCENIE? WYBORY I ŚCIEŻKI EDUKACYJNE ASPIRUJĄCYCH DO WYŻSZEGO STATUSU SPOŁECZNEGO MIKOŁAJ HERBST, ANETA SOBOTKA AWANS PRZEZ WYKSZTAŁCENIE? WYBORY I ŚCIEŻKI EDUKACYJNE ASPIRUJĄCYCH DO WYŻSZEGO STATUSU SPOŁECZNEGO Szkolnictwo wyższe - przemiany lat 90-tych Spektakularny boom edukacyjny

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz dla :

Kwestionariusz dla : Wsparcie Przedsiębiorczości Społecznej w Europie Kwestionariusz dla : osób prowadzących przedsiębiorstwa społeczne ekspertów/trenerów z obszaru ekonomii społecznej, przedsiębiorczości i zarządzania osób

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE SKUTECZNE ZARZĄDZANIE - KOMPETENTNY MENEDŻER

SZKOLENIE SKUTECZNE ZARZĄDZANIE - KOMPETENTNY MENEDŻER SZKOLENIE SKUTECZNE ZARZĄDZANIE - KOMPETENTNY MENEDŻER Warsztaty dla menedżerów, przyszłych menedżerów oraz osób na co dzień pracujących w zespołach i napotykających na szereg związanych z tym wyzwań.

Bardziej szczegółowo

SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE

SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE Typy szkół ponadgimnazjalnych Do wyboru są trzy typy szkół ponadgimnazjalnych: 1. liceum ogólnokształcące (LO) 2. technikum (T) 3. zasadnicza szkoła zawodowa (ZSZ) Każdy typ szkoły

Bardziej szczegółowo

GOVERNESS LANE. Governess Lane to miejsce, w którym Wyjątkowe Rodziny poznają Wyjątkowe Guwernantki.

GOVERNESS LANE. Governess Lane to miejsce, w którym Wyjątkowe Rodziny poznają Wyjątkowe Guwernantki. GOVERNESS LANE Governess Lane to miejsce, w którym Wyjątkowe Rodziny poznają Wyjątkowe Guwernantki. Witamy w Governess Lane miejscu, w którym Wyjątkowe Rodziny znajdują Wyjątkowe Guwernantki. DLACZEGO

Bardziej szczegółowo

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001 LEARNIT KOBIETY W IT PETYA (BG) Ten projekt został zrealizowany przy wsparciu finansowym Komisji Europejskiej. Projekt lub publikacja odzwierciedlają jedynie stanowisko ich autora i Komisja Europejska

Bardziej szczegółowo

Test mocny stron. 1. Lubię myśleć o tym, jak można coś zmienić, ulepszyć. Ani pasuje, ani nie pasuje

Test mocny stron. 1. Lubię myśleć o tym, jak można coś zmienić, ulepszyć. Ani pasuje, ani nie pasuje Test mocny stron Poniżej znajduje się lista 55 stwierdzeń. Prosimy, abyś na skali pod każdym z nich określił, jak bardzo ono do Ciebie. Są to określenia, które wiele osób uznaje za korzystne i atrakcyjne.

Bardziej szczegółowo

Wydział Matematyki Stosowanej. Politechniki Śląskiej w Gliwicach

Wydział Matematyki Stosowanej. Politechniki Śląskiej w Gliwicach Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej w Gliwicach Wydział Matematyki Stosowanej jeden z 13 wydziałów Politechniki Śląskiej w Gliwicach. Od kilkunastu lat główną siedzibą Wydziału oraz Instytutu

Bardziej szczegółowo

STUDIA Z GWARANCJĄ SUKCESU

STUDIA Z GWARANCJĄ SUKCESU Wyższa Szkoła Administracji Publicznej im. Stanisława Staszica w Białymstoku Wyższa Szkoła Administracji Publicznej im. Stanisława Staszica w Białymstoku ul. Ks.Stanisława Suchowolca 6, 15-567 Białystok

Bardziej szczegółowo

Czym jest sportoryko?

Czym jest sportoryko? Czym jest sportoryko? Jest unikalnym portalem społeczno-informacyjnym skupiającym osoby pasjonujące się podróżami, sportami ekstremalnymi jednym słowem aktywnym życiem. System rezerwacyjny Oddajemy do

Bardziej szczegółowo

DOŁĄCZ DO NAS! pracuj w INTERIA.PL

DOŁĄCZ DO NAS! pracuj w INTERIA.PL DOŁĄCZ DO NAS! pracuj w INTERIA.PL O INTERIA.PL nasza firma O INTERIA.PL INTERIA.PL Sp. z o.o. powstała w sierpniu 1999 r. jako wspólne przedsięwzięcie lidera polskiego rynku informatycznego firmy Comarch

Bardziej szczegółowo

VC? Aniołem Biznesu. Przedsiębiorcą. Kim jestem? Marketingowcem

VC? Aniołem Biznesu. Przedsiębiorcą. Kim jestem? Marketingowcem Aniołem Biznesu VC? Przedsiębiorcą Kim jestem? Marketingowcem Dlaczego tutaj jestem? Fakty: 1997 30m2 powierzchni, brak wynagrodzenia, trzech cofounderów 1999 pierwsza ogólnoplska nagroda 2000 pierwsza

Bardziej szczegółowo

W Mordorze na Domaniewskiej. Raport TNS Polska. W Mordorze na Domaniewskiej

W Mordorze na Domaniewskiej. Raport TNS Polska. W Mordorze na Domaniewskiej Raport TNS Polska Gdzie, z kim i po co rozmawialiśmy? Mordor na Domaniewskiej to biurowe zagłębie na warszawskim Mokotowie. Popularność tego miejsca urasta już do rangi symbolu pracy korporacyjnej. Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

EDUKACJA FINANSOWA /WIEDZA I UMIEJĘTNOŚCI/ PARTNERSTWO KONSUMPCJA BIZNES

EDUKACJA FINANSOWA /WIEDZA I UMIEJĘTNOŚCI/ PARTNERSTWO KONSUMPCJA BIZNES EDUKACJA FINANSOWA /WIEDZA I UMIEJĘTNOŚCI/ PARTNERSTWO KONSUMPCJA BIZNES NASZE ŻYCIE NIE MAMY WPŁYWU NA TO, JAK SIĘ RODZIMY I JAK UMIERAMY (ZAZWYCZAJ) Dobry mąż, dobry ojciec, ale zły elektryk NASZE ŻYCIE

Bardziej szczegółowo

Uniwersytety i szkoły wyższe

Uniwersytety i szkoły wyższe Uniwersytety i szkoły wyższe Na uniwersytecie lub szkole wyższej można uczyć się na wielu kierunkach i kursach. Szkolnictwo wyższe oznacza większą swobodę i odpowiedzialność za samego siebie. Studia muszą

Bardziej szczegółowo

Angażowanie pracowników firmy w działania Employer Brandingowe.

Angażowanie pracowników firmy w działania Employer Brandingowe. Angażowanie pracowników firmy w działania Employer Brandingowe. Elżbieta Wenzel Senior Employer Branding Specialist Capgemini Polska Agenda Kilka słów o firmie Kilka słów o otoczeniu firmy Jacy są nasi

Bardziej szczegółowo

6 kroków do skutecznego planowania na postawie wskaźników KPI

6 kroków do skutecznego planowania na postawie wskaźników KPI 6 kroków do skutecznego planowania na postawie wskaźników KPI Urzeczywistnianie celów biznesowych w praktyce Planowanie i optymalizacja łańcucha dostaw Odkryj brakujące połączenie pomiędzy celami biznesowymi

Bardziej szczegółowo

Otwieramy firmę żeby więcej zarabiać

Otwieramy firmę żeby więcej zarabiać Otwieramy firmę żeby więcej zarabiać Mężczyzna, w wieku do 40 lat, wykształcony, chcący osiągać wyższe zarobki i być niezależny taki portret startującego polskiego przedsiębiorcy można nakreślić analizując

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRAKTYKACH Z AIESEC

PRZEWODNIK PO PRAKTYKACH Z AIESEC PRZEWODNIK PO PRAKTYKACH Z AIESEC Praktyki z AIESEC dają niepowtarzalną możliwość zdobycia doświadczenia zawodowego nie tylko studentom, ale także absolwentom uczelni wyższych. Praktyki AIESEC łączą przyjemne

Bardziej szczegółowo