Ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych 341[02].O1.05

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych 341[02].O1.05"

Transkrypt

1 MINISTERSTWO EDUKACJI i NAUKI Agnieszka Rozwadowska Ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych 341[02].O1.05 Poradnik dla ucznia Wydawca Instytut Technologii Eksploatacji Państwowy Instytut Badawczy Radom 2005

2 Recenzenci: mgr Barbara Wierzbowska mgr Violetta Witkowska Opracowanie redakcyjne: mgr inż. Katarzyna Maćkowska Konsultacja mgr Andrzej Zych Korekta: mgr Joanna Fundowicz Poradnik stanowi obudowę dydaktyczną programu jednostki modułowej 341[02] Ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych, zawartego w programie nauczania dla zawodu technik ekonomista. Wydawca Instytut Technologii Eksploatacji Państwowy Instytut Badawczy, Radom

3 SPIS TREŚCI 1. Wprowadzenie 4 2. Wymagania wstępne 6 3. Cele kształcenia 7 4. Materiał nauczania Podstawowe wiadomości z zakresu rachunkowości Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów 4.2. Typy operacji gospodarczych Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów 4.3. Dokumentacja księgowa Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów 4.4. Przychody i koszty w przedsiębiorstwie Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów 4.5. Kalkulacja kosztów Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów 4.6. Cel i zasady inwentaryzacji Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów 4.7. Rozliczenia dotyczące wynagrodzeń i ubezpieczeń społecznych Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów 4.8. Podatek dochodowy od osób fizycznych Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów 4.9. Podatkowa księga przychodów i rozchodów Materiał nauczania Pytania sprawdzające

4 Ćwiczenia Sprawdzian postępów Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów Podatek od towarów i usług (VAT ang. Value-Added Tax) Materiał nauczania Pytania sprawdzające Ćwiczenia Sprawdzian postępów Sprawdzian osiągnięć Literatura 58 3

5 1. WPROWADZENIE Poradnik ten będzie Ci pomocny w przyswajaniu wiedzy na temat ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych, a w szczególności prowadzenia uproszczonych form rachunkowości. Nauczysz się również sporządzać dokumenty księgowe, podręcznik ten pomoże Ci opanować umiejętność posługiwania się nimi w ewidencji i rozliczeniach z ZUS i urzędem skarbowym. Poradnik zawiera: wykaz literatury, z jakiej możesz korzystać podczas nauki, wykaz umiejętności, jakie powinieneś mieć przed przystąpieniem do nauki tej jednostki modułowej, wykaz umiejętności, jakie ukształtujesz podczas pracy z tym poradnikiem, materiał nauczania, czyli wiadomości teoretyczne niezbędne do opanowania treści jednostki modułowej, zestawy pytań, które pomogą Ci sprawdzić, czy już opanowałeś podane treści, ćwiczenia, które mają na celu wykształcenie Twoich umiejętności praktycznych, sprawdzian postępów, czyli przykładowy zestaw zadań i pytań, który umożliwi Ci sprawdzenie poziomu wiedzy po wykonaniu ćwiczeń. Pozytywny wynik sprawdzianu potwierdzi, że dobrze pracowałeś podczas lekcji i że nabrałeś wiedzy i umiejętności z zakresu tej jednostki modułowej, sprawdzian osiągnięć, który posłuży nauczycielowi do przeprowadzenia sprawdzianu poziomu przyswojonych przez Ciebie wiadomości i ukształtowanych umiejętności. W materiale nauczania zostały omówione zagadnienia dotyczące treści z obszaru ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych, w tym: podstawy prawne prowadzenia rachunkowości, typy operacji gospodarczych, dokumentacja księgowa, inwentaryzacja, źródła przychodów, podatek dochodowy od osób fizycznych, podatek VAT, rozliczenia dotyczące wynagrodzeń i ubezpieczeń społecznych, uproszczona ewidencja gospodarcza. Z rozdziałem Pytania sprawdzające możesz zapoznać się: przed przystąpieniem do rozdziału Materiał nauczania poznając przy tej okazji wymagania wynikające z potrzeb zawodu, a po przyswojeniu wskazanych treści, odpowiadając na te pytania, sprawdzisz stan swojej gotowości do wykonywania ćwiczeń, po zapoznaniu się z rozdziałem Materiał nauczania, aby sprawdzić stan swojej wiedzy, która będzie Ci potrzebna do wykonywania ćwiczeń. Kolejnym etapem poznawania zagadnień z dziedziny ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych będzie wykonywanie ćwiczeń, których celem jest uzupełnienie i utrwalenie informacji. Po wykonaniu ćwiczeń, sprawdź poziom swoich postępów, rozwiązując test Sprawdzian postępów, zamieszczony po ćwiczeniach. W tym celu: przeczytaj pytania i odpowiedz na nie, podaj odpowiedź, wstawiając X w odpowiednie miejsce, wpisz TAK jeśli Twoja odpowiedź na pytanie jest prawidłowa, wpisz NIE jeśli Twoja odpowiedź na pytanie jest niepoprawna. Odpowiedzi NIE wskazują na luki w Twojej wiedzy, informują Cię również, jakich zagadnień jeszcze dobrze nie opanowałeś. Oznacza to także powrót do treści, które nie są dostatecznie opanowane. Poznanie przez Ciebie wszystkich lub określonej części wiadomości z dziedziny ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych będzie stanowiło dla nauczyciela podstawę 4

6 przeprowadzenia sprawdzianu poziomu przyswojonych wiadomości i ukształtowanych umiejętności. W tym celu nauczyciel posłuży się Zestawem zadań testowych, który zawiera: instrukcję, w której omówiono tok postępowania podczas przeprowadzania sprawdzianu, przykładową kartę odpowiedzi, w której, w przeznaczonych miejscach, wpisz odpowiedzi na pytania, będzie to stanowić dla Ciebie trening przed sprawdzianem zaplanowanym przez nauczyciela. 5

7 2. WYMAGANIA WSTĘPNE Przystępując do nowego etapu nauki w zakresie programu jednostki modułowej Ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych powinieneś umieć: posługiwać się podstawowymi pojęciami ekonomicznymi, posługiwać się podstawowymi pojęciami prawnymi, korzystać z różnych źródeł prawa, posługiwać się technologią informacyjną. 6

8 3. CELE KSZTAŁCENIA W wyniku realizacji programu jednostki modułowej powinieneś umieć: określić uregulowania prawne dotyczące prowadzenia rachunkowości, określić zakres podmiotowy rachunkowości, posłużyć się podstawową terminologią z zakresu rachunkowości, określić nadrzędne zasady rachunkowości, zdefiniować pojęcie operacji gospodarczych, rozróżnić typy operacji gospodarczych, zastosować procedury przygotowania dowodów księgowych, dokonać archiwizacji dowodów księgowych, zdefiniować pojęcie przychodu, określić źródła przychodów, określić pojęcie kosztu, sklasyfikować koszty, określić, na czym polega kalkulacja kosztów, określić koszty jednostkowe, ustalić cenę sprzedaży, przedstawić pojęcie i przedmiot inwentaryzacji, przedstawić zasady przeprowadzania inwentaryzacji przez jednostki prowadzące podatkową księgę przychodów oraz opodatkowane w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, przeprowadzić inwentaryzację zapasów, omówić zasady wypełniania arkuszy spisowych, określić zadania inwentaryzacji, obliczyć wynagrodzenia pracowników, sporządzić listę płac, rozróżnić składki ZUS płacone przez pracodawcę i pracownika, określić przepisy regulujące podatek dochodowy od osób fizycznych, omówić zasady opłacania podatku dochodowego od osób fizycznych, ustalić podatek dochodowy od osób fizycznych, omówić zasady opodatkowania podatkiem liniowym, określić przepisy regulujące zasady prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, omówić zasady prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, zaewidencjonować przychody i koszty uzyskania przychodu w podatkowej księdze przychodów i rozchodów, scharakteryzować zasady prowadzenia Ewidencji nabycia i sprzedaży towarów i usług VAT, dokonać zapisów w Ewidencji nabycia i sprzedaży towarów i usług VAT, rozliczyć podatek VAT, scharakteryzować zasady prowadzenia Ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych oraz Ewidencji wyposażenia, scharakteryzować zasady prowadzenia Ewidencji przebiegu pojazdu, scharakteryzować zasady prowadzenia Ewidencji sprzedaży, określić przepisy regulujące zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów ewidencjonowanych, omówić zasady opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, określić przepisy regulujące podatek od towarów i usług, 7

9 omówić zasady opodatkowania podatkiem od towarów i usług, przeprowadzić ewidencję gospodarczą z zastosowaniem programu komputerowego do podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, sporządzić deklaracje ZUS i podatkowe za pomocą programów komputerowych. 8

10 4. MATERIAŁ NAUCZANIA 4.1. Podstawowe wiadomości z zakresu rachunkowości Materiał nauczania Uregulowania prawne rachunkowości Podstawowym aktem prawnym regulującym zasady prowadzenia rachunkowości w Polsce jest ustawa o rachunkowości z dnia 29 września1994 roku (jednolity tekst Dziennik Ustaw z 2002 roku nr 76 poz. 694 z późniejszymi zmianami). Ustawa zawiera regulacje w zakresie rachunkowości dla wszystkich jednostek objętych obowiązkiem prowadzenia ksiąg rachunkowych. Ustawa o rachunkowości określa obowiązki jednostek gospodarczych, które obejmują: opis przyjętych zasad rachunkowości, prowadzenie ksiąg rachunkowych, okresowe ustalanie lub sprawdzanie za pomocą inwentaryzacji rzeczywistego stanu aktywów i pasywów, wycenę aktywów i pasywów oraz ustalanie wyniku finansowego, sporządzanie sprawozdań finansowych i innych sprawozdań, których dane wynikają z ksiąg rachunkowych, gromadzenie i przechowywanie dokumentacji, poddanie badaniu i ogłoszenie sprawozdań finansowych. Regulacje prawne w dziedzinie rachunkowości są zgodne ze standardami opracowanymi przez Międzynarodowy Komitet Standardów Rachunkowości. Dostosowuje polskie rozwiązania w zakresie rachunkowości do rozwiązań obowiązujących w krajach Unii Europejskiej. Pozostałe źródła prawa dotyczące prowadzenia rachunkowości: 1. Ustawa z dnia 29 lipca 1997r. Ordynacja podatkowa (DzU 2005, Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) 2. Ustawa z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (DzU 2004, Nr 269, poz z późn. zm.) 3. Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (DzU 1998, Nr 144, poz. 930 z późn. zm.) 4. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU 2000, Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) 5. Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (DzU 2004, Nr 29, poz. 257 z późn. zm.) 6. Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (DzU 2004, Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) 7. Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (DzU 2003, Nr 119, poz z późn. zm.) Zakres podmiotowy rachunkowości Przepisy ustawy o rachunkowości obowiązują: 1) spółki handlowe (osobowe i kapitałowe, w tym również organizacje) oraz spółki cywilne, z wyjątkiem Skarbu Państwa i Narodowego Banku Polskiego, 2) osoby fizyczne, spółki cywilne osób fizycznych, spółki jawne osób fizycznych oraz spółki partnerskie, jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej równowartość w walucie polskiej euro, 9

11 3) jednostki organizacyjne działające na podstawie Prawa bankowego, Prawa o publicznym obrocie papierami wartościowymi, przepisów o funduszach inwestycyjnych, przepisów o działalności ubezpieczeniowej lub przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, bez względu na wielkość przychodów, 4) gminy, powiaty, województwa i ich związki, a także państwowe, gminne, powiatowe i wojewódzkie: a) jednostki budżetowe, b) gospodarstwa pomocnicze jednostek budżetowych, c) zakłady budżetowe, d) fundusze celowe niemające osobowości prawnej, 5) jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, z wyjątkiem spółek, o których mowa w pkt. 1 i 2, 6) zagraniczne osoby prawne, zagraniczne jednostki nie posiadające osobowości prawnej oraz zagraniczne osoby fizyczne, prowadzące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność osobiście, przez osobę upoważnioną, przy pomocy pracowników w odniesieniu do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bez względu na wielkość przychodów, 7) jednostki nie wymienione w pkt. 1 6, jeżeli otrzymują one na realizację zadań zleconych dotacje lub subwencje z budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego lub funduszów celowych od początku roku obrotowego, w którym dotacje lub subwencje zostały im przyznane. Nadrzędne zasady rachunkowości Rachunkowość powinna być prowadzona w taki sposób, aby dostarczone przez nią informacje były wiarygodne i zgodne z rzeczywistością, a także użyteczne dla odbiorców informacji, przekazywanych przez rachunkowość. Reguły prawidłowego prowadzenia rachunkowości, zwane zasadami rachunkowości, przedstawia tabela 1. Tabela 1. Nadrzędne zasady rachunkowości Zasada Opis zasada kontynuacji zakłada, że jednostka gospodarcza będzie kontynuowała, w dającej się działania przewidzieć przyszłości swoją działalność w tym samym zakresie lub bez istotnych zmian zasada memoriałowa zakłada, że osiągnięte przychody i poniesione koszty zalicza się do okresu, w którym faktycznie wystąpiły, niezależnie od wpływu należności i zapłaty zobowiązania zasada współmierności zakłada, że na wynik finansowy wpływają zrealizowane w danym roku obrotowym przychody i poniesione dla nich koszty przychodów i kosztów zasada ostrożności /ostrożnej wyceny/ zasada istotności zasada ciągłości mówi o tym, że wycena aktywów i pasywów jednostki musi być dokonana tak, aby nie został zniekształcony wynik finansowy wyodrębnia w ewidencji te operacje gospodarcze, które mają istotne znaczenie dla oceny sytuacji majątkowej, finansowej, rentowności jednostki i podejmowania decyzji przewiduje stałe stosowanie tych samych, przyjętych przez jednostkę metod, w celu zapewnienia porównywalności danych i informacji liczbowych zasada periodyzacji mówi o tym, że wszystkie operacje należy zapisywać w księgach rachunkowych Źródło: opracowanie własne na podstawie ustawy o rachunkowości. Podstawowa terminologia z zakresu rachunkowości 10

12 Wyjaśnienie podstawowych pojęć (rachunkowość, księgi rachunkowe, aktywa, pasywa, przychód, koszt, wynik finansowy, sprawozdanie finansowe, inwentaryzacja), odnoszących się do rachunkowości opisano w tabeli 2. Tabela 2. Podstawowa terminologia z zakresu rachunkowości Pojęcie Określenie Rachunkowość system ewidencji gospodarczej odzwierciedlającej w formie pieniężnej zjawiska i procesy gospodarcze oraz sytuację majątkową i wyniki działalności podmiotów gospodarczych Księgi rachunkowe dokumentacja księgowa obejmująca zbiory zapisów księgowych, obrotów (sum zapisów) i sald; odzwierciedlają aktywa, pasywa, przychody i koszty przedsiębiorstwa; stanowią podstawę do sporządzenia sprawozdania finansowego Aktywa zasoby majątkowe będące własnością przedsiębiorstwa, przeznaczone do wykorzystywania w jego działalności, są to: wartości niematerialne i prawne (prawa autorskie, licencje, znak towarowy, programy komputerowe, koncesje), środki trwałe (budynki, grunty, środki transportu, maszyny, urządzenia), inwestycje długo- i krótkoterminowe (udziały wniesione do innych jednostek, akcje posiadane przez daną jednostkę, udzielone pożyczki, środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych), należności długoi krótkoterminowe (kwoty pieniężne należne od kontrahentów odbiorców, urzędów itp.), zapasy (materiały, towary, produkty) Pasywa źródła finansowania aktywów, są to: kapitały własne (kapitał podstawowy, zapasowy, rezerwowy, wynik finansowy) oraz kapitał obcy (zobowiązania długo- i krótkoterminowe kredyty, pożyczki, zobowiązania wobec dostawców, zobowiązania publiczno-prawne zobowiązania z tytułu podatków, opłat, składek na ubezpieczenia społeczne, zobowiązania wobec pracowników i inne) Przychód wyrażona w pieniądzu wielkość sprzedaży produktów, towarów, materiałów, usług, wartość naliczonych odsetek, wielkość otrzymanych kar, grzywien Koszt wyrażone w pieniądzu zużycie rzeczowych składników majątku, wynagrodzenie za pracę, usługi obce, a także podatki, ubezpieczenie majątku, opłaty oraz inne elementy związane z prowadzeniem działalności gospodarczej Wynik finansowy wyrażony w pieniądzu rezultat działalności jednostki gospodarczej osiągnięty w pewnym okresie Sprawozdanie finansowe składa się z: bilansu, rachunku zysków i strat, informacji dodatkowej, sprawozdania ze zmian w kapitale własnym, sprawozdania z przepływu środków pieniężnych Inwentaryzacja działania obejmujące swoim zakresem ogół czynności, których celem jest ustalenie faktycznego stanu składników aktywów i pasywów przedsiębiorstwa, jak również składników własnych nieujmowanych w bilansie (ewidencja pozabilansowa) bądź też niestanowiących własności danej jednostki gospodarczej (np. dzierżawionych, przejętych w leasing) Źródło: opracowanie własne Pytania sprawdzające Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 1. Co jest podstawowym aktem prawnym regulującym zasady prowadzenia rachunkowości? 2. Co określa ustawa o rachunkowości? 3. Jakie znasz inne niż ustawa o rachunkowości źródła prawa dotyczące prowadzenia rachunkowości? 4. Co to jest rachunkowość? 5. Co to są księgi rachunkowe? 11

13 6. Co to są aktywa? 7. Co to są pasywa? 8. Co to jest przychód? 9. Co to jest koszt? 10. Jak definiuje się wynik finansowy? 11. Co obejmuje sprawozdanie finansowe? 12. Na czym polega inwentaryzacja? 13. Jaki jest zakres podmiotowy rachunkowości? 14. Jakimi zasadami kieruje się rachunkowość? Ćwiczenia Ćwiczenie 1 Znajdź w ustawie o rachunkowości artykuł, mówiący o terminie i częstotliwości sporządzania inwentaryzacji. Podaj nr artykułu i zapisz w zeszycie najważniejsze informacje. Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) prześledzić ustawę o rachunkowości, 2) odnaleźć rozdział dotyczący inwentaryzacji, 3) znaleźć artykuł odnoszący się do terminów i częstotliwości sporządzania inwentaryzacji, 4) zapisać w zeszycie, kiedy termin i częstotliwość inwentaryzacji uważa się za dotrzymane. Wyposażenie stanowiska pracy: ustawa o rachunkowości, literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia. Ćwiczenie 2 Wstaw w puste miejsca terminy i pojęcia: rachunkowość, księgi rachunkowe, aktywa, pasywa, przychód, koszt, wynik finansowy, sprawozdanie finansowe, inwentaryzacja. 1. Wyrażone w pieniądzu zużycie składników majątku to 2. Zobowiązania z tytułu dostaw należą do 3. to dokumentacja księgowa obejmująca zbiory zapisów księgowych, obrotów i sald. 4. Do zalicza się między innymi środki trwałe i materiały. 5. to wyrażony w pieniądzu rezultat działalności jednostki gospodarczej osiągnięty w pewnym okresie. 6. System ewidencji gospodarczej odzwierciedlającej w formie pieniężnej zjawiska i procesy gospodarcze oraz sytuację majątkową i wyniki działalności podmiotów gospodarczych to 7. polega na ustaleniu faktycznego stanu składników aktywów i pasywów przedsiębiorstwa. 8. Wyrażona w pieniądzu wielkość sprzedaży produktów, towarów i materiałów to 9. Bilans jest elementem Sposób wykonania ćwiczenia 12

14 Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) przypomnieć sobie podstawowe pojęcia i terminy z zakresu rachunkowości, 2) przeczytać uważnie zdania, 3) w miejsce kropek wpisać odpowiednie terminy i pojęcia. Wyposażenie stanowiska pracy: literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia, plansze Sprawdzian postępów Czy potrafisz: 1) wskazać podstawowy akt prawny regulujący zasady prowadzenia rachunkowości? 2) wyjaśnić, co określa ustawa o rachunkowości? 3) wyszukać w ustawie o rachunkowości interesujące cię informacje? 4) wskazać inne niż ustawa o rachunkowości, źródła prawa dotyczące prowadzenia rachunkowości? 5) posłużyć się podstawową terminologią z zakresu rachunkowości? 6) określić zakres podmiotowy rachunkowości? 7) omówić nadrzędne zasady rachunkowości? Tak Nie 13

15 4.2. Typy operacji gospodarczych Materiał nauczania Pojęcie operacji gospodarczych Operacje gospodarcze to te zdarzenia gospodarcze, które dają się wyrazić wartościowo i powodują zmiany w stanie środków gospodarczych oraz źródeł ich pochodzenia, np. zakup materiałów od dostawców, spłata kredytu bankowego, wypłata wynagrodzeń. Nie jest natomiast operacją gospodarczą np. wysłanie zamówienia do dostawcy, otrzymanie zawiadomienia o udzieleniu przez bank kredytu, zawarcie umowy o pracę z pracownikiem. Typy operacji gospodarczych Operacje gospodarcze można podzielić na: operacje bilansowe, które odzwierciedlają zmiany w bilansie: operacje aktywne, operacje pasywne, operacje aktywno-pasywne; operacje wynikowe, które wpływają na wynik finansowy przedsiębiorstwa. Typy operacji gospodarczych przedstawiono w tabeli 3. Tabela 3. Typy operacji gospodarczych Nazwa Typ Lp. operacji operacji Operacje aktywne 1 Operacje bilansowe (wywołują zmiany w składnikac h bilansu) Operacje pasywne Operacje aktywnopasywne Opis Wywołują zmiany tylko w składnikach aktywów, przy czym jeden ze składników zwiększa się, a drugi zmniejsza Wywołują zmiany tylko w składnikach pasywów, przy czym jeden ze składników zwiększa się, a drugi zmniejsza Wywołują zmiany jednocześnie w składnikach aktywów i pasywów, przy czym oba składniki jednocześnie zwiększają się, albo oba jednocześnie zmniejszają się 2 Operacje wynikowe Zmieniając wartość jednego składnika bilansu, wyrażają jednocześnie wartość zużytych środków w procesie produkcji (koszt) lub wielkość uzyskanych efektów z prowadzonej działalności (przychód) Źródło: opracowanie własne. Przykład Podjęto gotówkę z banku do kasy Ze specjalnie zaciągniętego kredytu spłacono zobowiązania wobec dostawców Wypłacono z kasy pracownikom wynagrodzenia Bank naliczył odsetki od wkładów na rachunku bankowym Pytania sprawdzające Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 1. Co to jest operacja gospodarcza? 2. Czym różni się operacja gospodarcza od zdarzenia gospodarczego? 3. Czym charakteryzują się operacje aktywne? 14

16 4. Czym charakteryzują się operacje pasywne? 5. Czym charakteryzują się operacje aktywno-pasywne? 6. Czym charakteryzują się operacje wynikowe? Ćwiczenia Ćwiczenie 1 Wskaż, czy podana operacja jest operacją bilansową, czy wynikową. Lp. Operacja gospodarcza 1 Zaciągnięto kredyt bankowy na spłatę zobowiązań 2 Zakupiono za gotówkę komputer 3 Sprzedano zbędny środek trwały 4 Otrzymano dotację do produkcji wyrobów 5 Naliczono pracownikom wynagrodzenia 6 Pobrano z rachunku bankowego pieniądze do kasy 7 Wypłacono z kasy pracownikom wynagrodzenia 8 Otrzymano odszkodowanie za kradzież pieniędzy z kasy 9 Zapłacono fakturę za wykonane usługi transportowe 10 Wystawiono fakturę odbiorcy za sprzedane towary Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) przeczytać uważnie podane operacje gospodarcze, 2) zaznaczyć znakiem X operację bilansową lub wynikową. Operacja bilansowa Operacja wynikowa Wyposażenie stanowiska pracy: literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia. Ćwiczenie 2 Zaznacz, czy podane zdarzenia gospodarcze są operacjami gospodarczymi. 1. Wysłanie oferty sprzedaży swoich wyrobów do odbiorcy X. TAK/NIE 2. Sprzedaż wyrobów odbiorcy X. TAK/NIE 3. Wystawienie faktury kontrahentowi X za sprzedaż wyrobów. TAK/NIE 4. Zapłata przez kontrahenta X należności z tytułu sprzedanych wyrobów. TAK/NIE 5. Otrzymanie wyciągu bankowego. TAK/NIE 6. Pobranie przez bank prowizji za prowadzenie rachunku. TAK/NIE 7. Otrzymanie faktury od kontrahenta Y za wykonane usługi remontowe. TAK/NIE 8. Zapłata kontrahentowi Y za wykonane usługi. TAK/NIE 9. Otrzymanie dowodu wpłaty KP, stwierdzającego zapłatę za wykonane usługi. TAK/NIE 10. Przekazanie swoich wyrobów w formie darowizny do domu dziecka. TAK/NIE 15

17 Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) przeczytać uważnie zdania, 2) skreślić TAK, jeżeli zdarzenie nie jest operacją gospodarczą lub NIE, jeżeli zdarzenie jest operacją gospodarczą. Wyposażenie stanowiska pracy: literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia, plansze Sprawdzian postępów Czy potrafisz: 1) wyjaśnić pojęcie operacji gospodarczej? 2) wyjaśnić różnicę między operacją gospodarczą a zdarzeniem gospodarczym? 3) określić, czym charakteryzują się operacje bilansowe? 4) określić, czym charakteryzują się operacje aktywne? 5) określić, czym charakteryzują się operacje pasywne? 6) określić, czym charakteryzują się operacje aktywno-pasywne? 7) określić, czym charakteryzują się operacje wynikowe? 8) rozróżnić operacje bilansowe i wynikowe? Tak Nie 16

18 4.3. Dokumentacja księgowa Materiał nauczania Sporządzanie dowodów księgowych Dokumentacją księgową nazywa się zbiór prawidłowo sporządzonych dokumentów księgowych, które przedstawiają treść operacji i zdarzeń gospodarczych oraz podlegają ewidencji księgowej. Dokumenty, które stwierdzają fakt zaistnienia operacji gospodarczej, nazywają się dowodami księgowymi. Dowód księgowy spełnia swoją funkcję, jeżeli jest prawidłowo wystawiony, tzn.: posiada swoją nazwę i symbol, stwierdza fakt dokonania operacji gospodarczej zgodnie z jej rzeczywistym przebiegiem, zawiera co najmniej następujące dane : określenie wystawcy i wskazanie stron (nazw i adresów) uczestniczących w operacji gospodarczej, a w odniesieniu do wewnętrznych operacji wskazanie uczestniczących komórek organizacyjnych, przedmiot oraz ilościowe i wartościowe określenie operacji gospodarczej, własnoręczne podpisy osób odpowiedzialnych za dokonanie operacji gospodarczej i jej udokumentowanie; sprawdzony jest pod względem: merytorycznym (celowości i gospodarczego uzasadnienia operacji), formalnym (zgodności z przepisami prawa), rachunkowym (czy nie zawiera błędów rachunkowych). Procedura przygotowania dowodów do księgowania 1. Sprawdzenie dokumentów pod względem merytorycznym oraz formalno-rachunkowym: Kontrola merytoryczna polega na zbadaniu, czy dane zawarte w dokumencie odpowiadają rzeczywistości, czy wyrażona w dokumencie operacja gospodarcza była celowa z punktu widzenia gospodarczego, czy jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa oraz zgodna z treścią umowy lub zlecenia. Kontrola formalno rachunkowa polega na sprawdzeniu, czy dokument został wystawiony poprawnie oraz czy jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa, a także, czy operacja gospodarcza została poddana kontroli merytorycznej oraz czy dowód jest pozbawiony błędów rachunkowych. 2. Dekretowanie dokumentów, które polega na ustaleniu i oznaczeniu na dokumencie sposobu jego ewidencji (czyli na podaniu kont, na których dana operacja powinna być zaksięgowana) zgodnie z zasadami ustalonymi w zakładowym planie kont. Czynności te wykonuje główny księgowy lub upoważniony przez niego kompetentny pracownik działu księgowości. 3. Segregowanie dokumentów, które polega na ułożeniu ich albo według grup rodzajowych (np. dokumenty kasowe, bankowe, materiałowe), albo według kont, wyznaczonych w zakładowym planie kont. Segregowania dokonują upoważnieni do nich pracownicy jednostek gospodarczych. Jeżeli określone operacje gospodarcze są udokumentowane dwoma lub więcej dowodami albo egzemplarzami tego samego dowodu, to kierownik jednostki ustala, który z dowodów (egzemplarzy dowodu) ma stanowić podstawę zapisów w księgach. Archiwizacja dowodów księgowych 17

19 Podmioty gospodarcze przekazują do archiwów państwowych te dokumenty, które stanowią materiały archiwalne, trwale przechowywane według ściśle określonych zasad. Pozostałe dokumenty przechowuje się: odcinki paragonowe lub inne dowody kasowe co najmniej przez okres, jaki upłynie do chwili rozliczenia osób, odpowiedzialnych za sprzedaż detaliczną, listy płac lub inne dowody potrzebne do ustalenia rent i emerytur przez okres ustalony w przepisach określających zasady wymiaru rent i emerytur, wszelkie inne dowody księgowe, dokumenty inwentaryzacyjne, księgi rachunkowe, sprawozdania finansowe za okresy nie kończące roku oraz inne akta przez okres 5 lat. Okresy przechowywania oblicza się od początku roku następującego po roku obrotowym, którego dane dokumenty księgowe dotyczą. Dowody księgowe dotyczące wieloletnich inwestycji, kredytów i pożyczek, kontraktów handlowych, spraw skierowanych na drogę postępowania sądowego, będących przedmiotem dochodzeń w sprawach karnych, należy przechowywać również po upływie wyznaczonych terminów do końca roku następującego po roku obrotowym, w którym objęte nimi inwestycje, roszczenia, kredyty i pożyczki, kontrakty i sprawy zostaną ostatecznie zakończone, spłacone, rozliczone i przedawnione. Elektroniczna archiwizacja dokumentów polega na przetwarzaniu informacji zapisanych na papierze (kliszy, bądź w formie rysunku czy pliku komputerowego) na tzw. nośniki trwałe jednokrotnego zapisu np. CD, DVD lub dyski optyczne. Taka archiwizacja dokumentów księgowych opiera się przede wszystkim na bardzo szybkim dostępie do przetworzonych danych oraz zabezpieczeniu firmowej dokumentacji przed niebezpieczeństwami związanymi z pożarem, powodzią albo jakąkolwiek dewastacją. Pozwala ono także w sposób znaczący zredukować koszty funkcjonowania przedsiębiorstwa Pytania sprawdzające Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 1. Co to jest dokumentacja księgowa? 2. Jaka jest różnica między dokumentem a dowodem księgowym? 3. Co oznacza, że dowód księgowy jest wystawiony prawidłowo? 4. Jak wygląda procedura przygotowania dowodów do księgowania? 5. Jak długo przechowuje się dokumenty księgowe? 6. Na czym polega elektroniczna archiwizacja dokumentów? Ćwiczenia Ćwiczenie 1 Wystaw fakturę, mając dane: Sprzedawca: ABC PHU, ul. Krótka 6, Szczecin, NIP: Nabywca: Malibu sp. z o.o., ul. Długa 15, Szczecin, NIP: Data wystawienia faktury: 10 XI 2005 r. Sposób zapłaty: gotówka Sprzedany towar (ceny netto, VAT = 22%): 15 kg cukru (1,20 zł/kg), 5 kg kawy (21 zł/kg), 5 opakowań herbaty (5,50 zł/szt.), 100 opakowań śmietanki do kawy (0,35 zł/szt.). 18

20 Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) sprawdzić, czy podane są wszystkie informacje, niezbędne do wystawienia faktury, 2) uzupełnić brakujące elementy, 3) wystawić fakturę VAT (oryginał i kopię), 4) zaznaczyć, która faktura powinna trafić do sprzedawcy, a która do nabywcy, 5) w razie wystąpienia błędów wystawić fakturę korygującą. Wyposażenie stanowiska pracy: faktura VAT, faktura VAT korygująca, literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia. Ćwiczenie 2 Wystaw dowolnie po 5 dowodów wpłaty KP i dowodów wypłaty KW, a następnie na ich podstawie sporządź raport kasowy. Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) zapisać w zeszycie 5 przykładowych osób, od których otrzymujesz pieniądze, za co i jaką kwotę (informacje potrzebne do wypełnienia KP), 2) zapisać w zeszycie 5 przykładowych osób, którym wypłacasz pieniądze z kasy, za co i jaką kwotę (informacje potrzebne do wypełnienia KW), 3) ustalić stan kasy z poprzedniego miesiąca (pozycja z przeniesienia RK), 4) wypełnić dokumenty. Wyposażenie stanowiska pracy: dowody wpłaty KP i wypłaty KW, raport kasowy, kalkulator, literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia Sprawdzian postępów Czy potrafisz: 1) wyjaśnić pojęcie dokumentacji księgowej? 2) wyjaśnić różnicę między dokumentem a dowodem księgowym? 3) określić, co oznacza, że dowód księgowy jest wystawiony prawidłowo? 4) określić warunki sporządzania dowodów księgowych? 5) poprawiać błędy w dowodach księgowych? 6) omówić procedurę przygotowania dowodów do księgowania? 7) określić czas przechowywania dokumentów księgowych? 8) omówić, na czym polega elektroniczna archiwizacja dokumentów? 9) sporządzić dokument księgowy? Tak Nie 19

21 4.4. Przychody i koszty w przedsiębiorstwie Materiał nauczania Źródła przychodów Przychód to wyrażona w pieniądzu wielkość sprzedaży produktów, towarów, materiałów, usług, wartość naliczonych odsetek, wielkość otrzymanych kar, grzywien. Źródła przychodów przedstawia tabela 4. Tabela 4. Źródła przychodów Przychody Przychody ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów Pozostałe przychody operacyjne Przychody finansowe Opis to wartość sprzedaży produktów, towarów i materiałów, którą oblicza się jako sumę iloczynów ilości sprzedanych produktów, towarów i materiałów oraz ich ceny sprzedaży to: przychody ze sprzedaży majątku trwałego, przychody z likwidacji środków trwałych, dotacje, otrzymane kary, grzywny, odszkodowania, darowizny, wartość odpisanych przedawnionych lub umorzonych zobowiązań to: wartość sprzedaży papierów wartościowych, otrzymane odsetki od lokat terminowych, środków na rachunkach bankowych lub udzielonych pożyczek, otrzymane dywidendy od akcji obcych, dyskonta od weksli obcych, przychody z udziałów w innych jednostkach, dodatnie różnice kursowe, otrzymane odsetki za nieterminową regulację należności Koszty w przedsiębiorstwie Koszt to wyrażone w pieniądzu zużycie rzeczowych składników majątku, wynagrodzenie za pracę, usługi obce, a także podatki, ubezpieczenie majątku, opłaty oraz inne elementy związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Koszty można klasyfikować według różnych kryteriów (poświęcony został temu moduł 341[02].Z5.01 Klasyfikowanie kosztów i przychodów). W niniejszym podręczniku przedstawimy klasyfikację kosztów rodzajowych (istotnych przy sporządzaniu kalkulacji). Klasyfikacja kosztów rodzajowych: amortyzacja koszty związane ze zużyciem środków trwałych, zużycie materiałów i energii zużycie materiałów podstawowych, pomocniczych, paliw, opakowań, odpadków, energii elektrycznej, usługi obce koszty związane z usługami remontowymi, transportowymi, budowlanomontażowymi, bankowymi, najmu i dzierżawy, podatki i opłaty podatek akcyzowy, podatek od nieruchomości, podatek od środków transportu, opłaty skarbowe, wynagrodzenia (brutto) za pracę, bez względu na rodzaj umowy, 20

22 ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia składki z tytułu ubezpieczeń społecznych, odpisy na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych, szkolenie pracowników, wydatki związane z bhp, pozostałe koszty rodzajowe koszty podróży służbowych, reprezentacji i reklamy, składki z tytułu ubezpieczeń majątkowych, Pytania sprawdzające Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 1. Co to jest przychód? 2. Co to są przychody ze sprzedaży? 3. Jakie przychody zalicza się do pozostałych przychodów operacyjnych? 4. Jakie przychody zalicza się do przychodów finansowych? 5. Co to jest koszt? 6. Jakie koszty zalicza się do kosztów rodzajowych? Ćwiczenia Ćwiczenie 1 Przyporządkuj podane przychody do pozostałych przychodów operacyjnych lub przychodów finansowych: dodatnie różnice kursowe, przychody z likwidacji środków trwałych, otrzymane dywidendy od akcji obcych, dotacje, dyskonta od weksli obcych, otrzymane kary, grzywny, odszkodowania, darowizny, wartość odpisanych przedawnionych lub umorzonych zobowiązań przychody ze sprzedaży majątku trwałego, wartość sprzedaży papierów wartościowych, przychody z udziałów w innych jednostkach, otrzymane odsetki od lokat terminowych, środków na rachunkach bankowych lub udzielonych pożyczek, otrzymane odsetki za nieterminową regulację należności. Pozostałe przychody operacyjne Przychody finansowe Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) przeczytaj uważnie wszystkie wymienione przychody, 2) wpisz do tabeli w odpowiednie miejsce pozostałe przychody operacyjne i przychody finansowe. 21

23 Wyposażenie stanowiska pracy: literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia. Ćwiczenie 2 Wpisz w puste miejsca brakujące pojęcia lub terminy: amortyzacja, zużycie materiałów i energii, usługi obce, podatki i opłaty, wynagrodzenia, ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia, pozostałe koszty rodzajowe. 1. to koszty związane z naliczeniem wynagrodzenia za pracę, 2. to koszty związane ze zużyciem środków trwałych, 3. to koszty związane ze zużyciem materiałów podstawowych, pomocniczych, paliw, opakowań, odpadków, energii elektrycznej, 4. to koszty związane z podatkiem akcyzowym, podatkiem od nieruchomości, podatkiem od środków transportu, opłatami skarbowymi, 5. to koszty związane z usługami remontowymi, transportowymi, budowlano-montażowymi, bankowymi, najmu i dzierżawy, 6. to koszty podróży służbowych, reprezentacji i reklamy, składki z tytułu ubezpieczeń majątkowych, 7. to składki z tytułu ubezpieczeń społecznych, odpisy na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych, szkolenie pracowników, wydatki związane z bhp, Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) przeczytać uważnie wyjaśnienie pojęć i terminów, 2) dopasować odpowiednie pojęcie lub termin do jego określenia, 3) wpisać je w puste miejsca. Wyposażenie stanowiska pracy: literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia Sprawdzian postępów Czy potrafisz: 1) wyjaśnić pojęcie przychodu? 2) wyjaśnić pojęcie przychodów ze sprzedaży? 3) sklasyfikować pozostałe przychody operacyjne? 4) sklasyfikować przychody finansowe? 5) wyjaśnić pojęcie kosztu? 6) wymienić i wyjaśnić znaczenie kosztów rodzajowych? Tak Nie 22

24 4.5. Kalkulacja kosztów Materiał nauczania Kalkulacja jest to czynność obliczeniowa, zmierzająca do ustalenia kwoty kosztów przypadających na przedmiot kalkulacji. Przedmiotem kalkulacji może być wyrób, usługa. Znajomość kosztu jednostkowego przez przedsiębiorców małych i średnich przedsiębiorstw umożliwia lepsze dostosowanie cen swoich produktów, do cen stosowanych przez inne przedsiębiorstwa. Jeżeli przedsiębiorca będzie znał koszt jednostkowy swojego wyrobu, usługi, to będzie mógł go porównać z cenami produktów oferowanych przez konkurencję i dzięki temu będzie mógł podjąć odpowiednie decyzje, co do ustalenia ceny. Jeżeli różnica między ceną sprzedaży a jednostkowym kosztem wytworzenia jest zbyt mała, to jest to sygnał, ze należy przyjrzeć się dokładniej ponoszonym kosztom i spróbować je ograniczyć. W tym celu należy przeprowadzić kalkulację kosztów. Przedsiębiorcy prowadzący uproszczone formy rachunkowości powinni przeprowadzać kalkulację danego wyrobu, usługi dwukrotnie: a) przed rozpoczęciem produkcji danego wyrobu (wykonaniem usługi) jest to kalkulacja wstępna, b) po zakończeniu produkcji (wykonaniu usługi) jest to kalkulacja wynikowa. Kalkulacja wstępna jest sporządzana przed rozpoczęciem działalności, opiera się na kosztach przewidywanych, planowanych (przewidywane wielkości produkcji, normy zużycia materiałów, spodziewane ceny materiałów, usług obcych, wynagrodzeń). Podstawą kalkulacji wstępnej są normy i wskaźniki techniczno-ekonomiczne, taryfikatory, taryfy cen, ceny średnie, koszty uznane za przeciętne dla danej branży czy produktu. Kalkulacja wynikowa oparta jest na danych rzeczywistych, ujętych w ewidencji księgowej. Odzwierciedla faktyczne zużycia składników majątku. Dzięki porównaniu kosztów jednostkowych ustalonych w kalkulacji wstępnej i wynikowej, przedsiębiorca może wyciągnąć odpowiednie wnioski i może przyczynić się do obniżenia kosztów prowadzonej działalności, a w konsekwencji do zwiększenia rentowności. Kalkulację kosztów, w przypadku firm, które prowadzą pełną rachunkowość opisano w module 341[02].Z5.02 Sporządzanie kalkulacji. W niniejszym module zajmiemy się kalkulacją kosztów w małych przedsiębiorstwach, prowadzących uproszczone formy rachunkowości. Koszty u ryczałtowca Przedsiębiorcy opodatkowani w formie zryczałtowanej (karta podatkowa, ryczałt od przychodów ewidencjonowanych) w ogóle nie prowadzą ewidencji kosztów. Dlatego ryczałtowcy, którzy chcieliby przeprowadzić kalkulację, powinni systematycznie (dla własnych potrzeb) prowadzić ewidencję ponoszonych kosztów. W ewidencji takiej przedsiębiorca rejestrowałby wszystkie ponoszone koszty w związku z prowadzoną działalnością. Tabela 6 przedstawia przykładowe zestawienie kosztów dotyczących produkcji wyrobów (usług). Koszty u podatnika prowadzącego podatkową księgę przychodów i rozchodów Osoby prowadzące podatkową księgę przychodów i rozchodów ewidencjonują w niej nie tylko przychody, ale także koszty, które zapisuje się w kolumnach: 10 Wartość zakupionych towarów handlowych, materiałów do produkcji, 11 Koszty uboczne zakupu towarów handlowych, materiałów, 23

25 12 Koszty reprezentacji i reklamy objęte limitem, 13 Wynagrodzenia, 14 Pozostałe koszty. Na podstawie tak zaewidencjonowanych kosztów, dość łatwo jest przeprowadzić ich kalkulację. Jeżeli jednak taka szczegółowość układu kosztów jest niewystarczająca, to przedsiębiorca może oddzielnie (własne potrzeby) ewidencjonować koszty według schematu, zaproponowanego w tabeli 6. W przypadku małych i średnich przedsiębiorstw w celu obliczenia kosztu jednostkowego, zastosowanie może znaleźć metoda podziałowa prosta. Ustalenie kosztu jednostkowego za pomocą metody podziałowej prostej ustala się przez podzielenie poniesionych kosztów w danym okresie przez ilość wytworzonego wyrobu w tym okresie. Jednostkowy koszt wytworzenia oblicza się według wzoru: Kc k j = q gdzie: k j jednostkowy koszt wytworzenia; K C całkowity koszt produkcji; q wielkość produkcji wyrobów (usług); Tabela 6. Zestawienie kosztów dotyczących produkcji wyrobów (usług) Lp. Koszty Wartość (zł) 1. Zużycie materiałów podstawowych a) Zużycie materiału A b) Zużycie materiału B c) Zużycie materiału C 2. Zużycie materiałów pomocniczych a) Zużycie materiału A b) Zużycie materiału B c) Zużycie materiału C 3. Zużycie energii elektrycznej 4. Zużycie wody 5. Usługi obce a) Usługi remontowe b) Usługi transportowe c) Rozmowy telefoniczne d) Czynsz e) Pozostałe usługi 6. Wynagrodzenia 7. Narzuty na wynagrodzenia 8. Amortyzacja 9. Podatki i opłaty 10. Pozostałe koszty a) delegacje 24

26 b) Koszty reprezentacji i reklamy c) Używanie prywatnego samochodu do celów służbowych d) Inne koszty 11. RAZEM KOSZTY Przykład Koszty w przedsiębiorstwie produkcyjnym na koniec miesiąca wynosiły: 1) zużycie materiałów podstawowych zł 2) zużycie materiałów pomocniczych zł 3) zużycie energii elektrycznej zł 4) zużycie wody zł 5) usługi obce zł 6) wynagrodzenia (z narzutami) zł 7) pozostałe koszty zł 8) koszty ogólne zarządu zł razem: zł Przedsiębiorstwo wyprodukowało w ciągu miesiąca szt. wyrobów gotowych. Ustalimy jednostkowy koszt wytworzenia, przez podzielenie każdej pozycji kosztów przez ilość wyrobów. Wyniki przedstawia tabela 7. Tabela 7. Obliczenie jednostkowego kosztu wytworzenia Koszt (K) Całkowite koszty produkcji w zł (K C ) Ilość w szt. (q) Jednostkowy koszt wytworzenia w zł (k j ) zużycie materiałów podstawowych zużycie materiałów pomocniczych zużycie energii elektrycznej zużycie wody usługi obce wynagrodzenia (z narzutami) pozostałe koszty techniczny koszt wytworzenia koszty ogólnego zarządu koszt własny wyrobu gotowego Należy sprawdzić poprawność dokonanych obliczeń: 165zł 1000szt = zł Pytania sprawdzające Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 1. Co to jest kalkulacja? 2. W jakim celu przeprowadza się kalkulację kosztów? 3. Co jest istotą kalkulacji wstępnej? 4. Co jest istotą kalkulacji wynikowej? 5. W jaki sposób przeprowadza się kalkulację kosztów w przypadku ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych? 25

27 6. W jaki sposób przeprowadza się kalkulację kosztów w przypadku prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów? 7. Na czym polega metoda podziałowa prosta kalkulacji kosztów? Ćwiczenia Ćwiczenie 1 Przeprowadź kalkulację kosztów dla zakładu fryzjerskiego. Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) opracować tabelę (na podstawie tabeli 6), 2) w pierwszej kolumnie wpisać, zaproponowane przez siebie koszty, w drugiej kolumnie ich wartość, 3) obliczyć koszty całkowite. Wyposażenie stanowiska pracy: kalkulator, literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia. Ćwiczenie 2 Ustal metodą podziałową prostą koszt jednostkowy usługi fryzjerskiej (na podstawie danych z ćwiczenia 1). Sposób wykonania ćwiczenia Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 1) ustalić ilość wykonanych usług fryzjerskich w ciągu miesiąca, 2) korzystając z danych z ćwiczenia 1 (gdzie ustaliłeś koszt całkowity), obliczyć koszt jednostkowy Wyposażenie stanowiska pracy: kalkulator, literatura zgodna z punktem 6 Poradnika dla ucznia Sprawdzian postępów Czy potrafisz: 1) wyjaśnić pojęcie kalkulacji? 2) wyjaśnić istotę kalkulacji wstępnej? 3) wyjaśnić istotę kalkulacji wynikowej? 4) omówić, w jaki sposób przeprowadza się kalkulację kosztów w przypadku ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych? 5) omówić, w jaki sposób przeprowadza się kalkulację kosztów w przypadku prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów? 6) omówić, na czym polega kalkulacja podziałowa prosta kosztów? 7) przeprowadzić kalkulację kosztów? Tak Nie 26

28 4.6. Cel i zasady inwentaryzacji Materiał nauczania Inwentaryzacja to zespół czynności związanych z ustaleniem faktycznego stanu majątku oraz źródeł ich pochodzenia na dany moment bilansowy. Sposób i terminy przeprowadzania inwentaryzacji zależą od rodzaju sprawdzanego składnika bilansowego i mogą przybrać formę: spisu z natury stosowana do składników dających się policzyć, zważyć, będących własnością jednostki i obcych, tj. środków pieniężnych (z wyjątkiem zgromadzonych na rachunkach bankowych), akcji, obligacji, bonów i innych papierów wartościowych, rzeczowych składników aktywów obrotowych, środków trwałych (z wyjątkiem gruntów i trudno dostępnych środków trwałych) oraz maszyn i urządzeń objętych inwestycją rozpoczętą; przeprowadzana na arkuszach spisowych, zgodnych z przepisami o dokumentacji księgowej; potwierdzenia prawidłowości sald księgowych stosowana do środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, aktywów własnych powierzonych kontrahentom oraz należności, pożyczek i zobowiązań z wyjątkiem należności spornych i wątpliwych, należności i zobowiązań wobec pracowników, z tytułów publicznoprawnych druki potwierdzenia salda ustala jednostka we własnym zakresie; porównania danych ewidencyjnych z dokumentami może być zastosowana do gruntów i trudno dostępnych oglądowi środków trwałych, należności spornych i wątpliwych, a w bankach również zagrożonych, należności i zobowiązań wobec pracowników, tytułów publicznoprawnych. Spis z natury polega na dokonaniu fizycznego pomiaru ilości składników majątkowych drogą ich przeliczenia, zważenia lub zmierzenia przez fachowy zespół, niezależny od osób sprawujących na co dzień pieczę nad tymi składnikami. Inwentaryzację rzeczowych i pieniężnych składników majątku przeprowadza komisja inwentaryzacyjna powołana przez kierownika jednostki. Przewodniczącym komisji inwentaryzacyjnej nie może być główny księgowy lub pracownik odpowiedzialny materialnie za składniki objęte inwentaryzacją. Przedsiębiorcy zobowiązani do prowadzenia ewidencji działalności za pomocą księgi przychodów i rozchodów lub opodatkowani w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych dokonują inwentaryzacji składników majątkowych na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i rozporządzeń wykonawczych. Inwentaryzację należy przeprowadzić i wpisać do księgi: przed zaprowadzeniem księgi, na koniec każdego roku podatkowego, w przypadku zmiany wspólnika, przy likwidacji działalności, w przypadku zarządzenia urzędu skarbowego, gdy ustala się zaliczki na podatek za okresy miesięczne. Podatnik może przeprowadzić spis z natury w innym terminie, ale o zamiarze musi powiadomić urząd skarbowy na 7 dni przed datą tego spisu. Spisem z natury należy objąć: towary handlowe, materiały podstawowe i pomocnicze, 27

29 półwyroby i wyroby gotowe, braki i odpadki. Spisem należy objąć także towary stanowiące własność podatnika, ale znajdujące się poza jednostką. Towary obce znajdujące się w zakładzie podatnika, które nie podlegają wycenie ujmujemy ilościowo w remanencie z podaniem czyją stanowią własność. Spis z natury przeprowadza się na arkuszach spisowych drukach ścisłego zarachowania, które wydaje się zespołom spisowym po uprzednim ponumerowaniu i zaparafowaniu przez upoważnioną osobę z komórki księgowości, za pokwitowaniem, do późniejszego rozliczenia po zakończeniu spisów. Wpisu do arkusza spisowego należy dokonać bezpośrednio po ustaleniu stanu składnika. Nie należy zostawiać wolnych wierszy. Należy stosować nazwy używane w księgowości lub symbole indeksu materiałowego oraz takie same jednostki miary, w jakich są ujmowane w ewidencji ilościowej i ilościowo-wartościowej. Ułatwia to rozliczenie inwentaryzacji i ustalenie różnic. Błędy popełnione w arkuszach spisu można poprawiać wyłącznie przez skreślenie błędnego zapisu, tak aby pozostał on czytelny, a następnie wpisaniu zapisu poprawnego. Obok tekstu poprawionego powinny się podpisać osoba odpowiedzialna materialnie i członek zespołu spisowego. Dokonanie poprawek powinno znaleźć swoje odbicie w protokole opisowym z przebiegu inwentaryzacji, gdzie należy zamieścić uwagę odnośnie dokonanej poprawki: pozycja spisowa, powód dokonania poprawki, przez kogo. Arkusze spisowe stanowią dowód księgowy i powinny zawierać: nazwę jednostki i pola spisowego (pieczęć firmowa), numer arkusza, skład komisji inwentaryzacyjnej, osób odpowiedzialnych materialnie oraz innych osób uczestniczących w spisie, datę i godzinę rozpoczęcia i zakończenia spisu, datę na jaką przypada termin spisu, dane dotyczące spisywanych składników, podsumowanie arkusza. Arkusze spisowe sporządza się w dwóch egzemplarzach, a przy inwentaryzacjach zdawczoodbiorczych w trzech. Oryginał otrzymuje księgowość, a kopię osoba materialnie odpowiedzialna, w której obecności winny być spisywane wszystkie składniki majątkowe. W niektórych podmiotach wykorzystywane powinny być inne arkusze spisowe niż uniwersalne. Po wpisaniu ostatniej inwentaryzowanej pozycji składnika następuje zakończenie arkusza spisowego poprzez wpisanie adnotacji poniżej ostatniej pozycji spis zakończono na pozycji nr.... Daty i podpisy członków komisji i osób odpowiedzialnych następują na końcu arkusza spisowego. Osoby materialnie odpowiedzialne powinny złożyć oświadczenie, że wszystkie składniki zostały objęte spisem i osoby te nie wnoszą zastrzeżeń do kompletności spisów i do pracy zespołu spisowego. Po zakończeniu spisu z natury zespoły spisowe powinny złożyć pisemną informację o nieprawidłowościach stwierdzonych w toku inwentaryzacji. Następną czynnością jest wycena składników majątku. Można zaniechać wyceny rzeczowych składników majątku bezpośrednio na arkuszach, jeżeli składniki te są ujmowane w urządzeniu ewidencyjnym zawierającym informację o ich ilości i wartości w dniu, na który przypadał termin inwentaryzacji. 28

1. Ogólne zasady prowadzenia ksiąg rachunkowych

1. Ogólne zasady prowadzenia ksiąg rachunkowych 1. Ogólne zasady prowadzenia ksiąg rachunkowych 1) Miejsce prowadzenia ksiąg rachunkowych Księgi rachunkowe w Urzędzie Miejskim w Sędziszowie prowadzone są w siedzibie w Urzędzie Miejskim w Sędziszowie

Bardziej szczegółowo

Dorota Kuchta. Rachunkowość finansowa. www.ioz.pwr.wroc.pl/pracownicy/kuchta/dydaktyka.htm

Dorota Kuchta. Rachunkowość finansowa. www.ioz.pwr.wroc.pl/pracownicy/kuchta/dydaktyka.htm Dorota Kuchta Rachunkowość finansowa www.ioz.pwr.wroc.pl/pracownicy/kuchta/dydaktyka.htm 1 Literatura podstawowa K. Czubakowska (red.), Rachunkowość w biznesie, PWE, Warszawa 2006 J. Matuszkiewicz, P.

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA ROZWOJU SZKOŁY FILMOWEJ W ŁODZI 90-323 ŁÓDŹ, UL.TARGOWA 61/63. Sprawozdanie finansowe za okres od 01.01.2014 do 31.12.

FUNDACJA ROZWOJU SZKOŁY FILMOWEJ W ŁODZI 90-323 ŁÓDŹ, UL.TARGOWA 61/63. Sprawozdanie finansowe za okres od 01.01.2014 do 31.12. FUNDACJA ROZWOJU SZKOŁY FILMOWEJ W ŁODZI 90-323 ŁÓDŹ, UL.TARGOWA 61/63 Sprawozdanie finansowe za okres od 01.01.2014 do 31.12.2014 SPIS TREŚCI: I. Wprowadzenie do sprawozdania finansowego.. str. 2 3 II.

Bardziej szczegółowo

Program - Kurs samodzielny księgowy II stopnia wraz z certyfikatem ECDL Base/Start (210h)

Program - Kurs samodzielny księgowy II stopnia wraz z certyfikatem ECDL Base/Start (210h) Program - Kurs samodzielny księgowy II stopnia wraz z certyfikatem ECDL Base/Start (210h) I Część finansowo-księgowa (150h) Część teoretyczna: (60h) Podatek od towarów i usług ( 5h) 1. Regulacje prawne

Bardziej szczegółowo

Lp. Temat zajęć Treść szkolenia 1 Prawne uwarunkowania działalności firmy Prawo pracy Umowa o pracę Podstawowe zasady prawa pracy Regulamin pracy Prawo cywilne Definicja i treść zobowiązania Wierzyciel

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu Wydział Ekonomiczny w Szczecinie Rachunkowość finansowa mgr Bartosz Pilecki

Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu Wydział Ekonomiczny w Szczecinie Rachunkowość finansowa mgr Bartosz Pilecki Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu Wydział Ekonomiczny w Szczecinie Rachunkowość finansowa mgr Bartosz Pilecki.. (Imię i nazwisko) Grupa Data Zadanie 1. Spółka z o. o. Moda produkuje odzież roboczą. Przedsiębiorstwo

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 59/2005 Burmistrza Miasta Szydłowca z dnia 29 września 2005 roku

Zarządzenie Nr 59/2005 Burmistrza Miasta Szydłowca z dnia 29 września 2005 roku Zarządzenie Nr 59/2005 Burmistrza Miasta Szydłowca z dnia 29 września 2005 roku w sprawie : wprowadzenia wykazu ksiąg rachunkowych i zakładowego planu kont Na podstawie Rozporządzenia Ministra Finansów

Bardziej szczegółowo

Operacje gospodarcze

Operacje gospodarcze Operacje gospodarcze Rachunkowość Operacje gospodarcze Operacja gospodarcza Każde udokumentowane i podlegające ewidencji księgowej zdarzenie gospodarcze, które wywiera wpływ na aktywa, pasywa, przychody

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA W SPRAWIE PRZEPROWADZANIA INWENTARYZACJI SKŁADNIKÓW MAJĄTKOWYCH W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 35 W RYBNIKU.

INSTRUKCJA W SPRAWIE PRZEPROWADZANIA INWENTARYZACJI SKŁADNIKÓW MAJĄTKOWYCH W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 35 W RYBNIKU. INSTRUKCJA W SPRAWIE PRZEPROWADZANIA INWENTARYZACJI SKŁADNIKÓW MAJĄTKOWYCH W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 35 W RYBNIKU. 1 Cel i podstawy prawne inwentaryzacji 1. Obowiązek okresowego ustalania lub sprawdzania

Bardziej szczegółowo

Grażyna Borowska, Irena Frymark Inwentaryzacja

Grażyna Borowska, Irena Frymark Inwentaryzacja Grażyna Borowska, Irena Frymark Inwentaryzacja SPIS TREŚCI Wstęp 1. Pojęcie, metody i rodzaje inwentaryzacji 2. Organizacja, przebieg i dokumentacja inwentaryzacji 3. Różnice inwentaryzacyjne i ich ewidencja

Bardziej szczegółowo

Operacje gospodarcze. Bilans spółki akcyjnej, prowadzącej działalność handlową, zawiera następujące składniki aktywów i pasywów: Wartość w zł

Operacje gospodarcze. Bilans spółki akcyjnej, prowadzącej działalność handlową, zawiera następujące składniki aktywów i pasywów: Wartość w zł SPIS TREŚCI Wstęp................................................................ 5 Rozdział 1 Ogólne zagadnienia rachunkowości.............................. 7 Rozdział 2 Aktywa i pasywa jednostek gospodarujących......................

Bardziej szczegółowo

Jak rozliczyć. księgi rachunkowe za rok obrotowy. Agnieszka Pokojska. BiBlioteka

Jak rozliczyć. księgi rachunkowe za rok obrotowy. Agnieszka Pokojska. BiBlioteka BiBlioteka Jak rozliczyć księgi rachunkowe za rok obrotowy Obowiązki sprawozdawcze Ujmowanie aktywów i pasywów w pozycjach bilansu Elementy tworzenia rachunku zysków i strat Inwentaryzacja Ustawa o rachunkowości

Bardziej szczegółowo

Kapitał zapasowy Udzielone pożyczki długoterminowe Materiały Towary 400 Zysk netto 300 Należności z tytułu 400

Kapitał zapasowy Udzielone pożyczki długoterminowe Materiały Towary 400 Zysk netto 300 Należności z tytułu 400 Polityka rachunkowości Łukasz Szydełko Lista 4 Zad.1 Bilans spółki Ewa na dzień 1 stycznia 2006 r. (w zł) Aktywa Pasywa Środki trwałe 4 000 Kapitał zapasowy 6 100 Udzielone pożyczki długoterminowe Materiały

Bardziej szczegółowo

Zasady (polityka) rachunkowości przyjęta do stosowania w stowarzyszeniu Projekt Tarnów

Zasady (polityka) rachunkowości przyjęta do stosowania w stowarzyszeniu Projekt Tarnów Zasady (polityka) rachunkowości przyjęta do stosowania w stowarzyszeniu Projekt Tarnów Na podstawie art. 10 ust. 2 znowelizowanej ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości (Dz. U. Nr 76 poz.

Bardziej szczegółowo

ZASADA UDOKUMENTOWANIA OPERACJE GOSPODARCZE ORGANIZACJA ZAJĘD RACHUNKOWOŚD (WYKŁAD 3)

ZASADA UDOKUMENTOWANIA OPERACJE GOSPODARCZE ORGANIZACJA ZAJĘD RACHUNKOWOŚD (WYKŁAD 3) Uniwersytet Szczecioski Instytut Rachunkowości Zakład Teorii Rachunkowości dr Stanisław Hooko RACHUNKOWOŚD (WYKŁAD 3) Szczecin, 29.10.2008 r. ORGANIZACJA ZAJĘD Lp. Data Realizowane zagadnienia 3. 29.10.2008

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT ZAJĘĆ Temat: Charakterystyka biznesplanu plan finansowy. Cel ogólny kształcenia: Cele szczegółowe zajęć:

KONSPEKT ZAJĘĆ Temat: Charakterystyka biznesplanu plan finansowy. Cel ogólny kształcenia: Cele szczegółowe zajęć: KONSPEKT ZAJĘĆ Temat: Charakterystyka biznesplanu plan finansowy. Cel ogólny kształcenia: zapoznanie z treściami planu finansowego. Cele szczegółowe zajęć: 1) uzasadnić znaczenie planu finansowego, 2)

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 351/2016 PREZYDENTA MIASTA KIELCE. z dnia 30 września 2016 r. w sprawie przeprowadzenia inwentaryzacji majątku Miasta Kielce za 2016 r.

ZARZĄDZENIE NR 351/2016 PREZYDENTA MIASTA KIELCE. z dnia 30 września 2016 r. w sprawie przeprowadzenia inwentaryzacji majątku Miasta Kielce za 2016 r. ZARZĄDZENIE NR 351/2016 PREZYDENTA MIASTA KIELCE z dnia 30 września 2016 r. w sprawie przeprowadzenia inwentaryzacji majątku Miasta Kielce za 2016 r. Na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 3, art. 33 ust. 3 ustawy

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość finansowa przykładowa praca kontrolna / zadania. Zadanie 1 / wprowadzenie do rachunkowości

Rachunkowość finansowa przykładowa praca kontrolna / zadania. Zadanie 1 / wprowadzenie do rachunkowości 1 Zadanie 1 / wprowadzenie do rachunkowości Firma X ma m.in. następujące składniki majątku i źródła ich finansowania: należności od odbiorców z tytułu sprzedanych produktów prawo do znaku towarowego zakupione

Bardziej szczegółowo

REGON 770682701. Kwota za rok poprzedni bieżący 2 3 1 131 303,49 zł 1 412 770,00 zł. Wyszczególnienie

REGON 770682701. Kwota za rok poprzedni bieżący 2 3 1 131 303,49 zł 1 412 770,00 zł. Wyszczególnienie "TEEN CHALLENGE" Chrześcijańska Misja Społeczna Broczyna 11 77-235 Trzebielino NIP 842-13-31-951 Rachunek wyników sporządzony za 2005 r. REGON 770682701 Wyszczególnienie 1 A. Przychody z działalności statutowej

Bardziej szczegółowo

Hurtowanie artykułów spożywczych na dzień 01.01.0Xr. posiada następujące aktywa trwałe:

Hurtowanie artykułów spożywczych na dzień 01.01.0Xr. posiada następujące aktywa trwałe: AKTYWA TRWAŁE Ćwiczenie 1: Hurtowanie artykułów spożywczych na dzień 01.01.0Xr. posiada następujące aktywa trwałe: 1. Rozpoczęta budowa magazynu, 2. Oprogramowanie komputera, 3. Udziały nabyte w innych

Bardziej szczegółowo

Przykładowe pytania testowe jednokrotnego wyboru

Przykładowe pytania testowe jednokrotnego wyboru Kurs: Samodzielny Księgowy na Księgach Handlowych- podstawy Przykładowe pytania testowe jednokrotnego wyboru 1 Zasada wzrastającej wymagalności dotyczy: a budowy pasywów b budowy aktywów c terminów płatności

Bardziej szczegółowo

Sp. z o.o., producent aktywnych formularzy,

Sp. z o.o., producent aktywnych formularzy, OBJAŚNIENIA DO PODATKOWEJ KSIĘGI PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW 1. Przy dokonywaniu zapisów w księdze, wynikających z prowadzonych przez podatnika: a) ewidencji sprzedaży, b) ewidencji kupna i sprzedaży wartości

Bardziej szczegółowo

I N S T R U K C J A W SPRAWIE GOSPODARKI MAJĄTKIEM GMINY, INWENTARYZACJI MAJĄTKU I ZASAD ODPOWIEDZIALNOŚCI ZA POWIERZONE MIENIE

I N S T R U K C J A W SPRAWIE GOSPODARKI MAJĄTKIEM GMINY, INWENTARYZACJI MAJĄTKU I ZASAD ODPOWIEDZIALNOŚCI ZA POWIERZONE MIENIE I N S T R U K C J A W SPRAWIE GOSPODARKI MAJĄTKIEM GMINY, INWENTARYZACJI MAJĄTKU I ZASAD ODPOWIEDZIALNOŚCI ZA POWIERZONE MIENIE Do użytku wewnętrznego 2 I.Przepisy ogólne 1.Przepisy prawne 1)Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

Barbara Gierusz ODDK Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.k. Gdańsk 2013

Barbara Gierusz ODDK Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.k. Gdańsk 2013 Barbara Gierusz ODDK Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.k. Gdańsk 2013 Spis treści Wstęp............................................. 7 Część I Podstawy rachunkowości 1. Rachunkowość jako część

Bardziej szczegółowo

Harmonogram zajęć Podstawy księgowości rozszerzony 60 g

Harmonogram zajęć Podstawy księgowości rozszerzony 60 g - 1 - Harmonogram zajęć Podstawy księgowości rozszerzony 60 g Moduł I - Podstawowe pojęcia i zakres rachunkowości regulacje prawne A. Zakres rachunkowości, w tym: zakładowe zasady (polityka) rachunkowości

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA STOSOWANYCH METOD WYCENY AKTYWÓW I PASYWÓW BILANSU ORAZ USTALANIA WYNIKU FINANSOWEGO. historycznych. BILANS AKTYWA

CHARAKTERYSTYKA STOSOWANYCH METOD WYCENY AKTYWÓW I PASYWÓW BILANSU ORAZ USTALANIA WYNIKU FINANSOWEGO. historycznych. BILANS AKTYWA DODATKOWE INFORMACJE I OBJAŚNIENIA CHARAKTERYSTYKA STOSOWANYCH METOD WYCENY AKTYWÓW I PASYWÓW BILANSU ORAZ USTALANIA WYNIKU FINANSOWEGO Zasady rachunkowości przyjęte przy sporządzaniu sprawozdania finansowego

Bardziej szczegółowo

Hurtowanie artykułów spożywczych na dzień 01.01.0Xr. posiada następujące aktywa trwałe:

Hurtowanie artykułów spożywczych na dzień 01.01.0Xr. posiada następujące aktywa trwałe: AKTYWA TRWAŁE Ćwiczenie 1: Hurtowanie artykułów spożywczych na dzień 01.01.0Xr. posiada następujące aktywa trwałe: 1. Rozpoczęta budowa magazynu, 2. Oprogramowanie komputera, 3. Udziały nabyte w innych

Bardziej szczegółowo

Informatyzacja przedsiębiorstw

Informatyzacja przedsiębiorstw Informatyzacja przedsiębiorstw Izabela Szczęch Politechnika Poznańska ZARZĄDZANIE I PROWADZENIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ Elementy rachunkowości Podstawowe zagadnienia kadrowo-płacowe Plan wykładów - Rachunkowość

Bardziej szczegółowo

Konto księgowe. Winien (Wn) Debet (Dt) Przeznaczenie pieniędzy, obciążenie konta, księgowanie w ciężar konta, księgowanie po stronie Wn

Konto księgowe. Winien (Wn) Debet (Dt) Przeznaczenie pieniędzy, obciążenie konta, księgowanie w ciężar konta, księgowanie po stronie Wn Konto księgowe Winien (Wn) Debet (Dt) Przeznaczenie pieniędzy, obciążenie konta, księgowanie w ciężar konta, księgowanie po stronie Wn Ma Credit (Ct) Źródło pieniędzy, zapisanie na dobro konta, księgowanie

Bardziej szczegółowo

Dane kontaktowe. Rodzaj ewidencji księgowej. Część 0. Podstawowe dane o przedsiębiorstwie (c.d.) Część I. Dział 1. Rachunek zysków i strat

Dane kontaktowe. Rodzaj ewidencji księgowej. Część 0. Podstawowe dane o przedsiębiorstwie (c.d.) Część I. Dział 1. Rachunek zysków i strat GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 00391131100000 F-01/I-01 PKD: 4931Z 31-060 KRAKÓW UL. ŚW. WAWRZYŃCA 13 Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym

Bardziej szczegółowo

Wykaz kont dla urzędu starostwa

Wykaz kont dla urzędu starostwa Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Wewnętrznego Nr 11/2012 Starosty Średzkiego z dnia 30 lipca 2012r. Wykaz kont dla urzędu starostwa Numer konta Nazwa konta 011 013 014 015 020 030 071 072 073 080 Środki trwałe

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie finansowe za 2014 r.

Sprawozdanie finansowe za 2014 r. Towarzystwo im. Witolda Lutosławskiego ul. Bracka 23 00-028 Warszawa NIP: 525-20-954-45 Sprawozdanie finansowe za 2014 r. Informacje ogólne Bilans Jednostki Rachunek Zysków i Strat Informacje dodatkowe

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie finansowe za 2011 r.

Sprawozdanie finansowe za 2011 r. Towarzystwo im. Witolda Lutosławskiego ul. Bracka 23 00-028 Warszawa NIP: 525-20-954-45 Sprawozdanie finansowe za 2011 r. Informacje ogólne Bilans Jednostki Rachunek Zysków i Strat Informacje dodatkowe

Bardziej szczegółowo

Zasady prowadzenia rachunkowości w Krajowym Biurze Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa

Zasady prowadzenia rachunkowości w Krajowym Biurze Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa Zasady prowadzenia rachunkowości w Krajowym Biurze Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa załącznik do uchwały 26/R/07 Na postawie art. 4 ust.1, ust.2 oraz art. 50 ustawy z dnia 29.09.1994 roku o rachunkowości

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA. programowo-organizacyjne studiów podyplomowych RACHUNKOWOŚĆ

ZAŁOŻENIA. programowo-organizacyjne studiów podyplomowych RACHUNKOWOŚĆ ZAŁOŻENIA programowo-organizacyjne studiów podyplomowych RACHUNKOWOŚĆ 1 I. Cele przedsięwzięcia: Podniesienie ogólnych kwalifikacji osób zajmujących się oraz zamierzających profesjonalnie zająć się rachunkowością

Bardziej szczegółowo

WZÓR. Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów. PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW... imię i nazwisko (firma)...

WZÓR. Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów. PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW... imię i nazwisko (firma)... ZAŁĄCZNIK Nr 1 WZÓR Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW... imię i nazwisko (firma)... adres Rodzaj działalności UWAGA: Przed rozpoczęciem zapisów

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA ZWIERZĘCA POLANA. 01-651 Warszawa Ul Gwiaździsta 15A lok 257

FUNDACJA ZWIERZĘCA POLANA. 01-651 Warszawa Ul Gwiaździsta 15A lok 257 FUNDACJA ZWIERZĘCA POLANA 01-651 Warszawa Ul Gwiaździsta 15A lok 257 Sprawozdanie finansowe za okres 06.09.2012 31.12.2013 SPIS TREŚCI: WSTĘP OŚWIADCZENIE KIEROWNICTWA I. BILANS II. RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja księgowa

Dokumentacja księgowa Dokumentacja księgowa 1. Dokumenty księgowe, ich znaczenie i klasyfikacja Podstawą zapisów w księgach rachunkowych są dowody księgowe stwierdzające dokonanie operacji gospodarczej. Nazywa się je dokumentami

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał II rok 2012

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał II rok 2012 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 81074339800000 F-01/I-01 PKD: 70-660 3811Z SZCZECIN Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał I rok 2012

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał I rok 2012 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 81074339800000 F-01/I-01 PKD: 70-660 3811Z SZCZECIN Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na

Bardziej szczegółowo

Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne S.A. ul. Św.Wawrzyńca Kraków BILANS

Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne S.A. ul. Św.Wawrzyńca Kraków BILANS Stan na Stan na Stan na Stan na T r e ś ć T r e ś ć 2012-12-31 2013-09-30 2012-12-31 2013-09-30 A K T Y W A BILANS P A S Y W A A Aktywa trwałe 01 723 342 699,93 764 659 962,67 A Kapitał (fundusz) własny

Bardziej szczegółowo

Powtórzenie materiału z Rachunkowości finansowej studia podyplomowe

Powtórzenie materiału z Rachunkowości finansowej studia podyplomowe Powtórzenie materiału z Rachunkowości finansowej studia podyplomowe Zadanie 1 Zadekretuj poniższe zdarzenia gospodarcze oraz określ rodzaj operacji. Przykład: 1) WB - Otrzymano 5-letni kredyt bankowy przelewem

Bardziej szczegółowo

Wykaz i zasady funkcjonowania kont jednostki budżetowej Gimnazjum Nr 1 w Pacanowie. Część I. Konta bilansowe

Wykaz i zasady funkcjonowania kont jednostki budżetowej Gimnazjum Nr 1 w Pacanowie. Część I. Konta bilansowe Konto 011 Środki trwałe Wykaz i zasady funkcjonowania kont jednostki budżetowej Gimnazjum Nr 1 w Pacanowie Część I. Konta bilansowe Załącznik Nr 1 do Zarządzenia nr 8/2010 z dnia 29 grudnia 2010 roku.

Bardziej szczegółowo

Bilans sporządzony na dzień roku (wersja pełna)

Bilans sporządzony na dzień roku (wersja pełna) ... (pieczątka jednostki) Bilans sporządzony na dzień 31.12.2011 roku (wersja pełna) AKTYWA PASYWA 31.12.2010 r. 31.12.2011 r. 31.12.2010 r. 31.12.2011 r. A. Aktywa trwałe 0 391.471,18 A. Kapitał (fundusz)

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 16/2012 WÓJTA GMINY SIEMIATYCZE. z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakładowego planu kont dla budżetu Gminy i Urzędu Gminy

ZARZĄDZENIE NR 16/2012 WÓJTA GMINY SIEMIATYCZE. z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakładowego planu kont dla budżetu Gminy i Urzędu Gminy ZARZĄDZENIE NR 16/2012 WÓJTA GMINY SIEMIATYCZE z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakładowego planu kont dla budżetu Gminy i Urzędu Gminy Na podstawie art. 10 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 29 września 1994r.

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 RACHUNKOWOŚĆ FINANSOWA W SYSTEMIE INFORMACJI EKONOMICZNEJ... 13

Rozdział 1 RACHUNKOWOŚĆ FINANSOWA W SYSTEMIE INFORMACJI EKONOMICZNEJ... 13 SPIS TREŚCI Rozdział 1 RACHUNKOWOŚĆ FINANSOWA W SYSTEMIE INFORMACJI EKONOMICZNEJ... 13 1.1. Istota i zakres systemu informacji ekonomicznej... 13 1.2. Rachunkowość jako podstawowy moduł w systemie informacji

Bardziej szczegółowo

'MIEJSKI ZAKŁAD OCZYSZCZANIA W PRUSZKOWIE' SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ

'MIEJSKI ZAKŁAD OCZYSZCZANIA W PRUSZKOWIE' SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 01613749400000 F-01/I-01 PKD: 3811 05-800 Pruszków ul. Stefana Bryły 6 Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa za 2010 rok

Informacja dodatkowa za 2010 rok Informacja dodatkowa za 2010 rok a. Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Wyszczególnienie rzeczowe składniki aktywów obrotowych Przyjęte metody wyceny w zasadach (polityce) rachunkowości według cen

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał III rok 2012

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał III rok 2012 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 29045198200000 F-01/I-01 PKD: 26-200 3811Z KOŃSKIE Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE

WYMAGANIA EDUKACYJNE Biuro rachunkowe Klasa: III TE Tematyka Dokumentacja księgowa WYMAGANIA EDUKACYJNE Poziom wymagań uczeń potrafi zna: Konieczny Podstawowy Rozszerzony Dopełniający -potrafi scharakteryzować podstawowe rodzaje

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał I rok 2013

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał I rok 2013 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 18027955400000 F-01/I-01 PKD: 35-233 4931Z RZESZÓW Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE FINANSOWE

SPRAWOZDANIE FINANSOWE Bydgoszcz dnia 30 marca 2015 roku SPRAWOZDANIE FINANSOWE Za okres: od 01 stycznia 2014 do 31 grudnia 2014 Nazwa podmiotu: Fundacja Dorośli Dzieciom Siedziba: 27-200 Starachowice ul. Staszica 10 Spis treści

Bardziej szczegółowo

Zadanie 3. Bilans nowo założonej jednostki gospodarczej na dzień 1 grudnia przedstawiał się następująco (w zł):

Zadanie 3. Bilans nowo założonej jednostki gospodarczej na dzień 1 grudnia przedstawiał się następująco (w zł): Zadanie 3. Bilans nowo założonej jednostki gospodarczej na dzień 1 grudnia przedstawiał się następująco (w zł): Aktywa trwałe AKTYWA Kapitał własny PASYWA Środki trwałe 40.000 Kapitał zakładowy 100.000

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za rok 2005

Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za rok 2005 Fundacja Ośrodka KARTA ul. Narbutta 9 0-536 Warszawa REGON: 00610388 Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za rok 005 1 a. Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Wyszczególnienie środki trwałe

Bardziej szczegółowo

III. GŁOS SAMORZĄDOWCÓW

III. GŁOS SAMORZĄDOWCÓW 42 III. GŁOS SAMORZĄDOWCÓW Artykuły prezentują wypowiedzi przedstawicieli samorządu terytorialnego, zachowując formę i treść jaka wpłynęła do redakcji Biuletynu Informacyjnego. INWENTARYZACJA MAJĄTKU W

Bardziej szczegółowo

I. WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO. 1. Forma prawna: Fundacja

I. WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO. 1. Forma prawna: Fundacja I. WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO 1. Forma prawna: Fundacja REGON: 277947710 NIP: 629-22-38-414 Firma: Fundacja Regionalnej Agencji Promocji Zatrudnienia Adres : 41-300 Dąbrowa Górnicza ul. Sienkiewicza

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał III rok 2010

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał III rok 2010 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 08039633000000 F-01/I-01 PKD: 66-530 8610Z DREZDENKO Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach

Bardziej szczegółowo

071. Umorzenie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych

071. Umorzenie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych Załącznik Nr 3 do Zarządzenia Burmistrza Kamienia Pomorskiego Nr 483/06 z dnia 24 października 2006 r. JEDNOLITY ZAKŁADOWY PLAN KONT DLA ZAKŁADÓW BUDŻETOWYCH GMINY ZESPÓŁ 0 - MAJĄTEK TRWAŁY 011. Środki

Bardziej szczegółowo

Zadanie egzaminacyjne etap praktyczny egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe Czerwiec 2013 r.

Zadanie egzaminacyjne etap praktyczny egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe Czerwiec 2013 r. Zadanie egzaminacyjne etap praktyczny egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe Czerwiec 2013 r. Przedsiębiorstwo produkcyjne FRYZ sp. z o.o. z Krakowa zajmuje się produkcją kosmetyków fryzjerskich.

Bardziej szczegółowo

WZÓR. Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW.... imię i nazwisko (firma)...

WZÓR. Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW.... imię i nazwisko (firma)... Załączniki do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia r. Załącznik nr 1 WZÓR Strona tytułowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów PODATKOWA KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW... imię i nazwisko (firma)...

Bardziej szczegółowo

WNIOSKODAWCA ... NAZWA/IMIĘ I NAZWISKO ... ADRES LP. NAZWA DŁUŻNIKA KWOTA NALEŻNOŚCI TERMIN SPŁATY

WNIOSKODAWCA ... NAZWA/IMIĘ I NAZWISKO ... ADRES LP. NAZWA DŁUŻNIKA KWOTA NALEŻNOŚCI TERMIN SPŁATY Załącznik nr I.4A do Instrukcji kredytowania działalności gospodarczej część I WNIOSKODAWCA... NAZWA/IMIĘ I NAZWISKO... ADRES NIP REGON... NALEŻNOŚCI (W ZŁ) LP. NAZWA DŁUŻNIKA KWOTA NALEŻNOŚCI TERMIN SPŁATY

Bardziej szczegółowo

Rachunek zysków i strat

Rachunek zysków i strat Rachunek zysków i strat Rachunek zysków i strat Rachunek zysków i strat informuje o strukturze wyniku finansowego netto oraz o źródłach jego powstawania. Pozwala ustalić 5 kategorii wyniku finansowego:

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 88/2010 BURMISTRZA MIASTA PIECHOWICE

ZARZĄDZENIE NR 88/2010 BURMISTRZA MIASTA PIECHOWICE ZARZĄDZENIE NR 88/2010 BURMISTRZA MIASTA PIECHOWICE z dnia 17 listopada 2010 roku w sprawie przeprowadzenia inwentaryzacji Zakładu Usług Komunalnych w Piechowicach w związku z przekształceniem zakładu

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA INFORMACJA DODATKOWA Informacja dodatkowa za 2011 r. 1. a. Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Wyszczególnienie Przyjęte metody wyceny w zasadach (polityce) rachunkowości b. Zmiany stosowanych metod

Bardziej szczegółowo

Wykaz kont dla jednostek stosujących ustawę o rachunkowości str. 29

Wykaz kont dla jednostek stosujących ustawę o rachunkowości str. 29 Spis treści Wprowadzenie str. 15 Układ i treść opracowania str. 15 Problemy do rozstrzygnięcia przy opracowywaniu lub aktualizowaniu dokumentacji opisującej przyjęte zasady (politykę) rachunkowości str.

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA (załącznik do bilansu oraz rachunku zysków i strat)

INFORMACJA DODATKOWA (załącznik do bilansu oraz rachunku zysków i strat) INFORMACJA DODATKOWA (załącznik do bilansu oraz rachunku zysków i strat) Fundacji Uniwersytetu Warszawskiego za 2007 rok 1. Charakterystyka stosowanych metod wyceny ( w tym amortyzacji) aktywów i pasywów

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa za 2005 r.

Informacja dodatkowa za 2005 r. POLSKA FUNDACJA IM. ROBERTA SCHUMANA Informacja dodatkowa za 2005 r. 1 Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Wyszczególnienie Środki trwałe Wartości niematerialne i prawne Należności i roszczenia Środki

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał II rok 2013

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał II rok 2013 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 10010384300000 F-01/I-01 PKD: 97-427 4120Z ROGOWIEC Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Finansowe Polskiej Fundacji im. Roberta Schumana. Al. Ujazdowskie 37/5 PL 00-540 Warszawa

Sprawozdanie Finansowe Polskiej Fundacji im. Roberta Schumana. Al. Ujazdowskie 37/5 PL 00-540 Warszawa Sprawozdanie Finansowe Polskiej Fundacji im. Roberta Schumana Al. Ujazdowskie 37/5 PL 00-540 Warszawa Za rok obrotowy 2011 WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO 1. Przedmiotem podstawowej działalności

Bardziej szczegółowo

2.3 Opis konta 139 - Inne rachunki bankowe otrzymuje brzmienie :

2.3 Opis konta 139 - Inne rachunki bankowe otrzymuje brzmienie : Załącznik Nr 2 do Zarządzenia Burmistrza Miasta Nr 0152-25/08 z dnia 28 lipca 2008 roku. Wprowadzone zmiany w Załączniku Nr 2 do Zarządzenia Burmistrza Miasta Nr 0152-46/2006 z dnia 31 października 2006

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów [Dziennik Ustaw Nr 152, Poz. 1475] OBJAŚNIENIA DO PODATKOWEJ KSIĘGI PRZYCHODÓW

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA INFORMACJA DODATKOWA a. Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Wyszczególnienie Przyjęte metody wyceny w zasadach (polityce) rachunkowości Wartości niematerialne i prawne w wartości nominalnej/cena

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych organizacja pożytku publicznego

WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych organizacja pożytku publicznego WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych organizacja pożytku publicznego sporządzonego na dzień 31.12.2009 r. Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych organizacja

Bardziej szczegółowo

Lista nr 2. zad. 1. zad. 2

Lista nr 2. zad. 1. zad. 2 Lista nr 2 zad. 1 Spółka X posiada następujące składniki majątkowe: 1. towary 4000 zł 2. materiały produkcyjne 8000 zł 3. samochód ciężarowy 45000 zł 4. należności od odbiorców 8000 zł5. samochód osobowy

Bardziej szczegółowo

MIEJSKIE PRZEDSIĘBIORSTWO OCZYSZCZANIA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ

MIEJSKIE PRZEDSIĘBIORSTWO OCZYSZCZANIA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 81074339800000 F-01/I-01 PKD: 3811 70-660 Szczecin ul. Gdańska 12B Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz

Bardziej szczegółowo

ZAKŁADOWY PLAN KONT prowadzony do celów spraw związanych z poborem dochodów z tytułu czynszu oraz ewidencjonowania wydatków w tym zakresie

ZAKŁADOWY PLAN KONT prowadzony do celów spraw związanych z poborem dochodów z tytułu czynszu oraz ewidencjonowania wydatków w tym zakresie Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr OR.120.14.2012 Burmistrza Białej z dnia 20.02.2012 r. ZAKŁADOWY PLAN KONT prowadzony do celów spraw związanych z poborem dochodów z tytułu czynszu oraz ewidencjonowania

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał III rok 2013

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał III rok 2013 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 30177867200000 F-01/I-01 PKD: 63-100 8610Z ŚREM Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA INFORMACJA DODATKOWA a. Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Wyszczególnienie Przyjęte metody wyceny w zasadach (polityce) rachunkowości Wartości niematerialne i prawne w wartości nominalnej/cena

Bardziej szczegółowo

Młodzieżowy Klub Koszykówki PYRA

Młodzieżowy Klub Koszykówki PYRA Młodzieżowy Klub Koszykówki PYRA Ul. Wielka 7/5 61-774 Poznań Sprawozdanie finansowe za okres 01.01.2011 31.12.2011 SPIS TREŚCI: WSTĘP OŚWIADCZENIE KIEROWNICTWA I. BILANS II. RACHUNEK WYNIKÓW III. INFORMACJA

Bardziej szczegółowo

N. Zysk (strata) netto (K-L-M) 48-1 129 134,12 365,00

N. Zysk (strata) netto (K-L-M) 48-1 129 134,12 365,00 Skonsolidowany Rachunek Zysków i Strat Rachunek Zysków i Strat ROK A. Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi, w tym 1 68 095,74 - od jednostek powiązanych 2 I. Przychody netto ze sprzedaży produktów,

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie finansowe dla jednostek mikro

Sprawozdanie finansowe dla jednostek mikro Sprawozdanie finansowe dla jednostek mikro Bilans sporządzony na dzień 31.12.2014 r. STOWARZYSZENIE WIKIMEDIA POLSKA UL. J.TUWIMA 95 lok.15, 90-031 ŁÓDŹ Wiersz AKTYWA Stan na koniec 1 2 poprzedniego bieżącego

Bardziej szczegółowo

PRZYCHODY Z DZIAŁALNOŚCI

PRZYCHODY Z DZIAŁALNOŚCI PRZYCHODY Z DZIAŁALNOŚCI Podstawowym założeniem prowadzenia działalności gospodarczej jest osiągnięcie zysków i przetrwania na konkurencyjnym rynku. Osiągnięcie zysków i przetrwanie jest możliwe między

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO. STOWARZYSZENIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEŻY ALF Ul Tyniecka 122 30-376 KRAKÓW

WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO. STOWARZYSZENIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEŻY ALF Ul Tyniecka 122 30-376 KRAKÓW WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO STOWARZYSZENIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEŻY ALF Ul Tyniecka 122 30-376 KRAKÓW 1. Informacje porządkowe. Sprawozdanie finansowe Stowarzyszenia Rozwoju Dzieci i Młodzieży

Bardziej szczegółowo

Definicja przedsiębiorcy i działalności gospodarczej / Wg. USTAWA z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności

Definicja przedsiębiorcy i działalności gospodarczej / Wg. USTAWA z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności Opracowanie: dr inż. Zofia Kmiecik-Kiszka Formy prowadzenia działalności gospodarczej Definicja przedsiębiorcy i działalności gospodarczej / Wg. USTAWA z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał II rok 2012

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał II rok 2012 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 02020623000000 F-01/I-01 PKD: 3811Z Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe

Bardziej szczegółowo

Koszty w przedsiębiorstwie

Koszty w przedsiębiorstwie Koszty w przedsiębiorstwie zużycie posiadanych zasobów Co to jest koszt? spadek aktywów bądź wzrost zobowiązań (zużycie obcych zasobów) poniesiony celowo dla osiągnięcia przychodu ujęty w mierniku pieniężnym

Bardziej szczegółowo

Rachunek Zysków i Strat ROK ROK 31-03-2013 31-03-2014

Rachunek Zysków i Strat ROK ROK 31-03-2013 31-03-2014 Rachunek Zysków i Strat ROK ROK A. Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi, w tym 1 365 000,00 12 589,30 - od jednostek powiązanych 2 I. Przychody netto ze sprzedaży produktów, usług 3 365 000,00

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa za 2012 r.

Informacja dodatkowa za 2012 r. Fundacja Już czas Informacja dodatkowa za 2012 r. 1 a. Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne Przyjęte metody wyceny w zasadach (polityce) rachunkowości

Bardziej szczegółowo

Należy obliczyć rzeczywista wartość środków trwałych oraz wartość środków pieniężnych na rachunku bankowym przedsiębiorstwa KAMA.

Należy obliczyć rzeczywista wartość środków trwałych oraz wartość środków pieniężnych na rachunku bankowym przedsiębiorstwa KAMA. Zadanie 1. Przedsiębiorstwo państwowe ENERGETYK nabyło urządzenie do produkcji przewodów elektrycznych za kwotę 300000 zł. Przewidywany okres użytkowania urządzenia to 5 lat. Szacowana wartość urządzenia

Bardziej szczegółowo

na dzień 31-12-2012 Rachunek zysków i strat wariant kalkulacyjny zgodnie z zał. Nr 1 do Ustawy o rachunkowości 0,00 0,00 I II B

na dzień 31-12-2012 Rachunek zysków i strat wariant kalkulacyjny zgodnie z zał. Nr 1 do Ustawy o rachunkowości 0,00 0,00 I II B ... REGON: 200640383 (Nazwa jednostki) Rachunek zysków i strat (Numer statystyczny) na dzień 31-12-2012 Rachunek zysków i strat wariant kalkulacyjny zgodnie z zał. Nr 1 do Ustawy o rachunkowości Pozycja

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ II Polityka rachunkowości w fundacji lub stowarzyszeniu

ROZDZIAŁ II Polityka rachunkowości w fundacji lub stowarzyszeniu ROZDZIAŁ II Polityka rachunkowości w fundacji lub stowarzyszeniu 1. Zasady polityki rachunkowości Zadaniem rachunkowości jest stosowanie zasad tak, aby w sposób prawidłowy, rzetelny, jasny przedstawić

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Sprawozdawczość finansowa według standardów krajowych i międzynarodowych Irena Olchowicz

Rozdział 1. Sprawozdawczość finansowa według standardów krajowych i międzynarodowych Irena Olchowicz Spis treści Wstęp Rozdział 1. Sprawozdawczość finansowa według standardów krajowych i międzynarodowych 1. Standaryzacja i harmonizacja sprawozdań finansowych 2. Cele sprawozdań finansowych 3. Użytkownicy

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA 2010. Stowarzyszenie Przyjaciół Osób Niepełnosprawnych z Drewnianej.

INFORMACJA DODATKOWA DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA 2010. Stowarzyszenie Przyjaciół Osób Niepełnosprawnych z Drewnianej. INFORMACJA DODATKOWA DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA 2010 Stowarzyszenie Przyjaciół Osób Niepełnosprawnych z Drewnianej. WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO 1. Nazwa Spółki: Stowarzyszenie Przyjaciół

Bardziej szczegółowo

BILANS sporządzony na dzień 31 grudnia 2009 roku.

BILANS sporządzony na dzień 31 grudnia 2009 roku. BILANS sporządzony na dzień 31 grudnia 2009 roku. Stan na dzień zamknięcia Wiersz Aktywa ksiąg rachunkowych A. Aktywa trwałe I. Wartości niematerialne i prawne 2008 2009 1. Koszty zakończonych prac rozwojowych

Bardziej szczegółowo

Zasady rachunkowości i planu kont dla prowadzenia ewidencji podatków i opłat.

Zasady rachunkowości i planu kont dla prowadzenia ewidencji podatków i opłat. Załącznik Nr 4 do Zarządzenia Nr 3/05 Burmistrza Gminy i Miasta w Lubrańcu z dnia 07.01.2005 r. Zasady rachunkowości i planu kont dla prowadzenia ewidencji podatków i opłat. 1. Zasady ogólne. Ustala się

Bardziej szczegółowo

Poziom wymagań uczeń potrafi zna: Konieczny Podstawowy Rozszerzony Dopełniający

Poziom wymagań uczeń potrafi zna: Konieczny Podstawowy Rozszerzony Dopełniający Rachunek zysków i strat. Konta wynikowe. WYMAGANIA EDUKACYJNE RACHUNKOWOŚĆ HANDLOWA KLASA: II TECHNIKUM HANDLOWE PROGRAM NAUCZANIA NUMER: 341[02]MEN/2009.02.03 Tematyka Poziom wymagań uczeń potrafi zna:

Bardziej szczegółowo

Konieczny Podstawowy Rozszerzony Dopełniający - potrafi podać definicję rachunkowości - Zna zakres rachunkowości - zna funkcje rachunkowości

Konieczny Podstawowy Rozszerzony Dopełniający - potrafi podać definicję rachunkowości - Zna zakres rachunkowości - zna funkcje rachunkowości Struktura. Wiadomości wstępne. Zasady. Wymagania edukacyjne PRZEDMIOT: RACHUNKOWKOŚĆ KLASA: I TECHNIKUM EKONOMICZNE NUMER PROGRAMU NAUCZANIA: 341[02]MEN/2008.05.03 - potrafi podać definicję - Zna zakres

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za rok 2011

Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za rok 2011 Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za rok 2011 Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za 2011 r. zawiera wszelkie istotne informacje określone w art. 48 ustawy o rachunkowości z

Bardziej szczegółowo

WYSTĄPIENIE POKONTROLNE

WYSTĄPIENIE POKONTROLNE Regionalna Izba Obrachunkowa w Zielonej Górze 65-261 Zielona Góra, ul. Chmielna 13; tel. 68 329 19 00; fax: 68 329 19 03 www.zielonagora.rio.gov.pl e-mail: zielonagora@rio.gov.pl RIO.I.092.8.1.2015 Zielona

Bardziej szczegółowo