SZTUKA WCZESNOCHRZEŚCIJAŃSKA

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "SZTUKA WCZESNOCHRZEŚCIJAŃSKA"

Transkrypt

1 SZTUKA WCZESNOCHRZEŚCIJAŃSKA ORNAMENT WCZESNOCHRZEŚCIJAŃSKI Z MONOGRAMEM CHRYSTUSA Ornament zawiera tzw. chrystogram, literowy symbol Chrystusa, składający się z dwóch liter greckiego imienia ΧΡΙΣΤΌΣ, nazywany symbolem Chi-Rho lub krzyżem Konstantyna. W zapisie greckim głoskom "Ch" i "R" odpowiadają litery identyczne z łacińskimi literami "X" i "P". POSTAĆ ORANTA Postać oranta (orare = łac. modlić się) to motyw ikonograficzny przedstawiający osobę modlącą się. Szeroko rozłożone, wzniesione ręce i otwarte ku niebu dłonie to charakterystyczne cechy motywu. Gest oranta symbolizuje otwartość, bezbronność i poddanie się boskim wyrokom, a także uwielbienie (nie jest jednak gestem pokory). Motyw typowy dla sztuki wczesnochrześcijańskiej. Ilustracja przedstawia oranta z fresku w Cubicolo della Velatio w katakumbach Priscilli przy Via Salaria w Rzymie z wczesnego III wieku. BAZYLIKI ŚW. PIOTRA W RZYMIE Dzisiejsza bazylika św. Piotra na Watykanie (kolor żółty) została zbudowana w miejscu tzw. Starej Bazyliki św. Piotra (kolor czerwony), wzniesionej w 324 r. przez cesarza Konstantyna Wielkiego na gruzach cyrku Nerona (kolor niebieski).

2 Oznaczenia: a. portyk, b. atrium, c. kolumnada, d. narteks, e. nawa główna, f. nawy boczne, g. bema, h. ołtarz, i. tron biskupa, k. zakrystia, l. grób Honoriusza, m. kaplica św. Andrzeja. Stara bazylika była orientowaną (wejście od wschodu) budowlą o wymiarach 110 x 30 m, z szeroką, doświetloną przez clerestorium (pas okien w ścianie wspieranej kolumnadą) nawą główną i czterema wąskimi nawami bocznymi, oraz transeptem i apsydą zlokalizowaną dokładnie nad grobem św. Piotra. Nawa główna przekryta była widocznym od wewnątrz drewnianym stropem. Nawy oddzielały rzędy korynckich kolumn, wspierających arkady (między nawami bocznymi) i architraw (między nawą główną i wewnętrznymi nawami bocznymi. Ołtarz bazyliki zdobiły spiralne kolumny "salomonowe", pochodzące ze świątyni Salomona i podarowane bazylice przez cesarza Konstantyna. W VI wieku dodano atrium nazywane Rajskim Ogrodem, z którego do wnętrza bazyliki prowadziło pięć par drzwi. Nawa główna zakończona była łukiem zdobionym mozaiką przedstawiającą cesarza Konstantyna i św. Piotra prezentującego model świątyni Chrystusowi. W latach w atrium wykonano mozaikę przypisywaną Giotto di Bondone, przedstawiającą św. Piotra idącego

3 po wodzie. Przekrój poprzeczny z widoczną konstrukcją oraz widok ściany szczytowej od strony atrium

4 XIX-weieczna rekonstrukcja bazyliki MAUZOLEUM SANTA COSTANZA W RZYMIE Mauzoleum Santa Costanza zbudował cesarz Konstantyn w latach dla upamiętnienia córki Konstancji. Budowla jest rotundą o średnicy 22,5 m z wewnętrzną, kolistą kolumnadą (12 podwojonych kolumn korynckich symbolizujących apostołów), otaczającą centralną, podwyższona część przekrytą betonową kopułą wzmocnioną żebrami. Nad kopuła znajduje sie ceglany dach. Obejście kryte sklepieniem kolebkowym. W bębnie wspierającym kopułę znajduje się 12 alabastrowych okien. Na środku kaplicy stoi sarkofag Konstancji. Wnętrze zdobione mozaikami. Pierwotnie mauzoleum poprzedzone było narteksem i otoczone kolumnadą. W ścianie zewnętrznej znajdują się nisze. Cztery z nich (na głównych osiach budowli) służą jako kaplice, tworząc jednocześnie plan krzyża greckiego. Mauzoleum należy do kompleksu obejmującego katakumby, ruiny bazyliki i zbudowany w VII w. kościół św. Agnieszki za Murami.

5 Ściana frontowa mauzoleum; widoczny bęben kopuły z oknami

6 Plan i przekrój mauzoleum

7 Wnętrze mauzoleum ze stojącym pośrodku sarkofagiem (kopia) i kręgiem zdwojonych kolumn korynckich KATAKUMBY Z MALOWIDŁAMI Katakumby to przesklepione, podziemne grobowce w formie korytarzy łączących pomieszczenia i nisze przeznaczone do pochówku zmarłych. Nazwa pochodzi od systemu grobowców zbudowanych między drugim i trzecim kamieniem milowym przy Via Appia w Rzymie i początkowo odnosiła się do katakumb rzymskich, z czasem objęła jednak wszystkie podziemne nekropolie. Katakumby budowano ze względu na rosnące zagęszczenie miast i brak terenów pod cmentarze, w okresie, gdy palenia zwłok zastępował obyczaj grzebania całych zwłok. Początkowo używane były zarówno przez pogan jak i chrześcijan, dla których stały sie miejscem spotkań w czasach prześladowań. Od VII w. zapomniane, odkryte ponownie w XVI w. Najsłynniejsze katakumby rzymskie to: Katakumby Priscilli (nazwane od właściciela terenów) przy Via Salaria, Katakumby Commodilla przy Via Ostiensis (najstarszy wizerunek brodatego Chrystusa), Katakumby Marcelinusa i Piotra przy Via Labicana, Katakumby św. Domicyllii z freskiem Ostatnia Wiecerza z II wieku, Katakumby św. Kaliksta przy Via Appia, zbudowane opk. 150 r. Katakumby św. Sebastiana przy bazylice św. Sebastiana za Murami, Katakumby św. Agnieszki, zbudowane dla pochówku szczątków św. Agnieszki z Rzymu. Katakumby chrześcijańskie są szczególnie ważne dla historii sztuki ze względu na zachowane przykłady sztuki wczesnochrześcijańskiej, przede wszystkim malowideł ściennych i (rzadziej) rzeźb.

8 Korytarz w katakumbach św. Kaliksta.

9 Brodaty Chrystys, Katakumby Conmodillii, IV w, Katakumby Priscilli: Ognie piekielne

10

11 Katakumby Priscilli: Madonna z Chrystusem i prorokiem Balaam, późny II w.; Dobry Pasterz, II połowa III w.

12 Katakumby Priscilli: Dzielenie chleba, Agape

13 Katakumby di via Latina, Wskrzeszenie Łazarza, IV w. Dobrzy Pasterz, Coemeterium Maius 1903 BAZYLIKA SANT'APOLLINARE NUOVO W RAWENNIE

14 Bazylika zbudowana w Rawennie na przełomie V i VI w. przez Teodeoryka Wielkiego jako świątynia ariańska. W 561 r. konsekrowana jako kościół katolicki pw. św. Marcina z Tours. Od IX w. poświęcony św. Apolinaremu (pierwszemu biskupowi Rawenny) w związku ze sprowadzeniem relikwii świętego. Ściany świątyni zdobią cykle mozaikowe z 526 r. przedstawiające sceny z Nowego Testamentu, poczet apostołów i proroków, oraz dwa orszaki królewskie (później przemalowane) - Teodoryka Wielkiego i królowej, a także słynne mozaiki Trzej Królowie i Pałac Teodoryka. Fasada bazyliki z narteksem i dzwonnicą (późniejszą - IX/X w.)

15

16 Dwie fotografie wnętrza bazyliki z różnie zabudowaną apsydą (przebudowa 1950)

17 Mozaika Trzej Królowie Mozaika "Chrystus z aniołami i świętymi", 526

18 Mozaika "Pałac Teodoryka" BAZYLIKA SANT'APOLLINARE IN CLASSE W RAWENNIE Bazylika zbudowana w Rawennie w 549 r., poświęcona św. Apolinaremu, założycielowi i pierwszemu biskupowi tamtejszej gminy chrześcijańskiej (przełom I/II w.). Zbudowana z czerwonej cegły z szerokim wapiennym fugowaniem. Nad wejściem trójarkadowe okno doświetlające nawę główną. Wnętrze o wymiarach 55,5 x 30,3 m ma trzy nawy oddzielone dwoma rzędami kolumn z bizantyjskimi głowicami. Do apsydy prowadzą schody, w ołtarzu znajdują się szczątki św. Apolinarego. Nawę główną zamyka wielki łuk triumfalny z medalionem przedstawiającym błogosławiącego Chrystusa. W tle symbole Ewangelistów (orzeł - Jan, skrzydlata postać - Mateusz, lew - Marek, byk - Łukasz). 12 baranków symbolizuje Apostołów.

19

20 Fasada bazyliki z późniejsza dzwonnicą (IX w.)

21 Nawa główna zamknięta łukiem z medalionem, za nim apsyda przekryta półkopułą, zdobiona mozaikami

22 Mozaika ze św. Apolinarym na sklepieniu apsydy

23 Mozaika przedstawiająca Melchizedecha, Abrahama i Abla KOŚCIÓŁ SAN VITALE W RAWENNIE Kościół San Vitale (św. Witalisa) w Rawennie zbudowano w latach w miejscu wcześniejszej, mniejszej, również centralnej budowli. Inicjatorem budowy był katolicki biskup Ecclesius, a głównym fundatorem bankier Argentarius. Główne prace budowlane przeprowadzono prawdopodobnie dopiero ok. 540 r. Trzon budowli stanowi ośmiokątne pomieszczenie przekryte kopułą (średnica 15,7 m) wspartą na filarach i ośmiobocznym bębnie przebitym oknami. Przestrzeń między filarami wypełniają półokrągłe nisze. Trzon otoczony jest dwukondygnacyjnym obejściem. Wejście do kościoła prowadzi przez narteks przesunięty na południowy-wschód od osi głównej i przylegający do narożnika ośmiokąta. Z narteksu do wnętrza prowadzą dwa pomieszczenia na planie trójkątów, do których przylegają wieże ze schodami prowadzącymi na empory. Ołtarz wydzielony jest z obejścia arkadami. Za ołtarzem znajduje się wielokątna apsyda flankowana dwiema kolistymi kaplicami. Podobny układ przestrzenny ma wybudowany w 536 r. w Konstantynopolu kościół św. Sergiusza i Bakchusa. Kościół San Vitale był najprawdopodobniej wzorem dla zbudowanej w Akwizgranie kaplicy pałacowej Karola Wielkiego.

24 Świątynia słynna jest ze wspaniałych bizantyjskich mozaik przedstawiających cesarza Justyniana i jego dwór. Bryła kościoła San Vitale. Z lewej strony kaplica przy apsydzie, z prawej okrągła wieża schodowa.

25 Plan kościoła San Vitale w Rawennie

26 Wnętrze kościoła San Vitale. Z peawej strony wydzielone z obejścia prezbiterium z ołtarzem

27 Nisze i okna w bębnie kopuły kościoła San Vitale

28 Sklepienie nad ołtarzem

29 Mozaika "Cesarz Justynian i biskup Maksymian z orszakiem" (za nimi fundator kościoła, Argentarius)

30 Orszak cesarzowej Teodory

31

32 Cesarzowa Teodora i cesarz Justynian

33

34 Biskup Maksymian i Belisarius - wódz wojsk Justyniana

35 Dama dworu z orszaku cesarzowej Teodory

36 Mozaika "Chrystus przekazuje koronę męczeńską kościołowi San Vitale, aniołowie przekazują makietę świątyni biskupowi Maksymianowi"

37 Mozaika "Pielgrzymi nakarmieni przez Abrahama" BAPTYSTERIUM ARIAŃSKIE W RAWENNIE Baptysterium ariańskie powstało w Rawennie pod koniec V w., za panowania króla Ostrogotów Teodoryka, gdy oficjalną religią dworu był arianizm. Budowla ma ośmioboczny plan i cztery zewnętrzne apsydy. Była wzorowana na wcześniejszym baptysterium katedralnym, tzw. "baptysterium ortodoksów". Baptysterium jest pogrążone o ponad dwa metry poniżej obecnego poziomu gruntu, ze względu na jego znaczne podwyższenie od czasów starożytności. Na kopule zachowały się mozaika, w technice i stylu przypominająca dekorację baptysterium katedralnego. Przedstawia chrzest Chrystusa w Jordanie na centralnym medalionie otoczonym wizerunkami Apostołów.

38 Bryła baptysterium ariańskiego w Rawennie

39 Mozaika przedstawiająca chrzest Chrystusa w Jordanie (gołąb - symbol Ducha Świętego, z prawej Jan Chrzciciel, a lewej personifikacja Jordanu) DOBRY PASTERZ Z MUZEUM WATYKAŃSKIEGO Dobry pasterz to motyw ikonograficzny w sztuce wczesnochrześcijańskiej przedstawiający Chrystusa jako troskliwego pasterza trzody symbolizującej Kościół powszechny. Motyw młodzieńca niosącego na ramionach odnalezionego baranka istniał w pogańskich kulturach antycznych, a jako pasterze trzód przedstawiani byli również wielcy przywódcy biblijni. Figura dobrego pasterza znajdująca się w Muzeum Watykańskim (kopie w rzymskim muzeum miejskim i w Muzeum Puszkina) powstała w III w. Ma 92 cm wysokości. Nie ma pewności, czy ta rzeźba, mimo czytelności motywu, wykonana została z zamiarem symbolicznego przedstawienia Chrystusa, czy też miała po prostu symbolizować ogólny ideał dobra i zapobiegliwości. Jeśli tak było, to artysta zapewne całkowicie świadomie przyjął pełną gracji konwencję "helleńską".

40 Rzeźba z Pio Cristiano Museum w Watykanie, 300 r. CHRYSTUS DOBRY PASTERZ Z MAUZOLEUM GALII PACYDII Motyw dobrego pasterza pojawia się często w całej sztuce wczesnochrześcijańskiej. Tkwiąca w nim postać zwierzęcia ma dwa znaczenia. Pierwsze to symbolizujące grzesznika zagubione jagnię, które odłączyło się od trzody i zostaje odnalezione przez troskliwego pasterza symbolizującego Chrystusa. Drugie, to symbolizujący Chrystusa niewinny baranek poświęcony w ofierze dla odkupienia cudzych grzechów. Jednym z przedstawień Dobrego Pasterza jest mozaika z mauzoleum Galii Placydii, zbudowanego w Rawennie dla cesarzowej Galii Placydii w latach Mauzoleum na planie greckiego krzyża dobudowano do narteksu kościoła Santa Croce, w bezpośrednim sąsiedztwie kościoła San Vitale. Podobnie jak w baptysterium ariańskim, podłoga mauzoleum znajduje się znacznie (1,5 m) poniżej poziomu gruntu. Mozaika z Rawenny wykonana została w okresie, gdy znana już w starożytności sztuka wykonywania mozaik przeżywała ponowny rozkwit dzięki docenieniu jej trwałości i zastosowaniu nowych technik nadających obrazom tajemniczy blask. W raweńskiej mozaice Dobry Pasterz zastosowano szkło powlekane cienką warstwa złota.

41 Mozaika przedstawiająca Chrystusa jako pasterza z Mauzeum Galii Placydii w Rawennie, pierwsza połowa V w. SARKOFAG IUNIUSA BASSUSA Iunius Bassus Theotecnius był rzymskim politykiem żyjącym w latach Jego kamienny sarkofag odnaleziono w 1559 r. w confessio (grób pod ołtarzem) starej bazyliki św. Piotra na Watykanie. Bassus był neofitą ochrzczonym na łożu śmierci. Na wspaniale rzeźbionym sarkofagu przedstawiono sceny: (szereg górny) (1) Ofiara Abrahama, (2) Uwięzienie Piotra, (3) Chrystus tronujący, (4) Pojmanie Chrystusa, (5) Poncjusz Piłat, oraz (szereg dolny) (6) Hiob, (7) Adam i Ewa, (8) Wjazd Chrystusa do Jerozolimy, (9) Daniel w jaskini lwa, (10) Droga Pawła na miejsce kaźni. Na ścianach szczytowych przedstawiono Erotów w scenach zbioru winogron, żniw i alegorii pór roku.

42 Sarkofag Iuniusa Bassusa CHRYSTUS PANTOKRATOR Z MONREALE NA SYCYLII Pantokrator to kolejny chrześcijański motyw ikonograficzny przedstawiający Chrystusa jako pana wszechświata. Cechuje go frontalnie przedstawiona postać Chrystusa, spojrzenie prosto w oczy widza, prawa ręka uniesiona w geście błogosławieństwa, trzymany w lewej ręce, otwarty Ewangeliarz. Początkowo tytuł przysługiwał wyłącznie Bogu Ojcu, na Chrystusa przeniesiony został w IV w. Pantokrator jest motywem typowym dla sztuki bizantyjskiej w ortodoksyjnych kościołach greckim i rosyjskim. Gruntowana złotem mozaika przedstawiająca Chrystusa Pantokratora z Monreale znajduje się w apsydzie głównej katedry zbudowanej w Monreale na Sycylii w latach

43

44 Zbliżenie i widok ogólny mozaiki w apsydzie głównej katedry w Monreale na Sycylii CHRYSTUS PANTOKRATOR Z CAPELLA PALATINA W PALERMO Capella Palatina (kaplica pałacowa) zbudowana została przez króla Rogera II w "normańsko-arabsko-bizantyjskim" stylu w Palazzo Reale w Palermo na Sycylii, w latach Styl obowiązujący ówcześnie na Sycylii łączył elementy rytu wschodniego z podjętym przez normańskich zdobywców rytem łacińskim. Różnica polegała przede wszystkim w organizacji dekoracji, której wątek narracyjny rozwijał się (na wschodzie) od góry do dołu lub (na zachodzie) od lewej do prawej.

45

46

47 Zbliżenie i widok ogólny mozaiki w Capella Palatina w Palermo

Architektura renesansu

Architektura renesansu Liceum Ogólnokształcące im. Jana Pawła II w Złotoryi Złotoryja 2008 Ulubioną formą architektów tego okresu był kościół na planie centralnym, chociaż oczywiście nie brakuje dzieł budowanych w układach podłużnych

Bardziej szczegółowo

To wieczne miasto. Powstało około 800-750 przed naszą erą. Mimo iż zmieniali się władcy, ustroje i granice, miasto przetrwało.

To wieczne miasto. Powstało około 800-750 przed naszą erą. Mimo iż zmieniali się władcy, ustroje i granice, miasto przetrwało. To wieczne miasto. Powstało około 800-750 przed naszą erą. Mimo iż zmieniali się władcy, ustroje i granice, miasto przetrwało. Pozostało znakiem czasu. Panteon w Rzymie to budowla poświęcona wszystkim

Bardziej szczegółowo

Kościół parafialny pod wezwaniem św. Marcina w Chojnacie

Kościół parafialny pod wezwaniem św. Marcina w Chojnacie Kościół parafialny pod wezwaniem św. Marcina w Chojnacie Chojnata jest starą wsią. Powstała nie później niż w XIII w. Niegdyś posiadała duże znaczenie dzięki zakonowi benedyktynów, którzy posiadali tutaj

Bardziej szczegółowo

SZTUKA. opracowała Elżbieta Anioła

SZTUKA. opracowała Elżbieta Anioła SZTUKA ŚREDNIOWIECZA opracowała Elżbieta Anioła ARCHITEKTURA architektura sakralna; bazyliki (m. in.hagia Sophia w Konstantynopolu, św. Apolinarego w Rawennie); katedra (m. in. Notre Dame w Paryżu, św.

Bardziej szczegółowo

SOŁECTWO KRZYWORZEKA I i KRZYWORZEKA II

SOŁECTWO KRZYWORZEKA I i KRZYWORZEKA II SOŁECTWO KRZYWORZEKA I i KRZYWORZEKA II INSTYTUCJE, ORGANIZACJE SPOŁECZNE INSTYTUCJE: 1. Publiczna Szkoła Podstawowa w Krzyworzece w roku szkolnym 2007/2008-6 oddziałów, 60 uczniów. 2. Publiczne Przedszkole

Bardziej szczegółowo

Renesans i Barok - style architektoniczne

Renesans i Barok - style architektoniczne Renesans i Barok - style architektoniczne Wykonali uczniowie: Jakub Smal, Jakub Bielecki, Bartosz Wieczorek, Kacper Niziołek. Opiekun: Jadwiga Sochacka Renesans w architekturze stanowił odzwierciedlenie

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI ELIMINACJE SZKOLNE DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ. w roku szkolnym 2013 / 2014

WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI ELIMINACJE SZKOLNE DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ. w roku szkolnym 2013 / 2014 WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI ELIMINACJE SZKOLNE DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ w roku szkolnym 2013 / 2014 KOD UCZNIA Liczba uzyskanych punktów (wypełnia komisja): Witamy Cię w eliminacjach szkolnych!

Bardziej szczegółowo

Maciej Tokarz, kl. VIa Zabytkowy kościół p.w. św. Mikołaja w Tabaszowej

Maciej Tokarz, kl. VIa Zabytkowy kościół p.w. św. Mikołaja w Tabaszowej Maciej Tokarz, kl. VIa Zabytkowy kościół p.w. św. Mikołaja w Tabaszowej Piękno rzeczy śmiertelnych mija, lecz nie piękno sztuki. Leonardo da Vinci 1 Tabaszowa - miejscowość w powiecie nowosądeckim (województwo

Bardziej szczegółowo

KATOLICKI CMENTARZ PARAFIALNY

KATOLICKI CMENTARZ PARAFIALNY KATOLICKI CMENTARZ PARAFIALNY przy ul. Opolskiej ( Oppelner Strasse ) na Księżu Małym ( Klein Tschansch ) we Wrocławiu Widok na aleję główną Cmentarza Parafialnego przy ul. Opolskiej ( Oppelner Strasse

Bardziej szczegółowo

POCZĄTKI CHRZEŚCIJAŃSTWA, HISTORIĄ KATEDR

POCZĄTKI CHRZEŚCIJAŃSTWA, HISTORIĄ KATEDR Pielgrzymka Rowerowa POCZĄTKI CHRZEŚCIJAŃSTWA, HISTORIĄ KATEDR Warszawa - Mediolan - Rzym wrzesień 2017 r. (37, 38 tydzień roku) Włochy to kolebka chrześcijańskiej architektury, stąd też w słonecznej Italii

Bardziej szczegółowo

Kościół Nôtre Dame w Poitiers

Kościół Nôtre Dame w Poitiers Romanizm w Europie Kościół Nôtre Dame w Poitiers Katedra w Spirze Budowę katedry rozpoczął w 1030 r. cesarz Konrad II z dynastii salickiej, a ukończył w 1061 r. jego wnuk Henryk IV. Katedra Konrada była

Bardziej szczegółowo

SZTUKA ŚREDNIOWIECZA

SZTUKA ŚREDNIOWIECZA SZTUKA ŚREDNIOWIECZA STYL ROMAŃSKI X XIII UWAGA! czerwoną gwiazdką oznaczyłam zabytki, które należy umieć rozpoznawać (nazwa, autor o ile jest podany, miejscowość o ile jest podana, epoka) Funkcje sakralnej

Bardziej szczegółowo

Wycieczka do Włoch. 13.11 18.11.2015r.

Wycieczka do Włoch. 13.11 18.11.2015r. Wycieczka do Włoch 13.11 18.11.2015r. I tak na początek zwiedziliśmy Florencję, tam zobaczcie co zobaczyliśmy Zabytkiem numer jeden we Florencji jest katedra Santa Maria del Fiore z wielką kopułą, największą

Bardziej szczegółowo

Ikona obraz sakralny, powstały w kręgu kultury bizantyńskiej wyobrażający postacie świętych, sceny z ich życia, sceny biblijne lub

Ikona obraz sakralny, powstały w kręgu kultury bizantyńskiej wyobrażający postacie świętych, sceny z ich życia, sceny biblijne lub Ikona obraz sakralny, powstały w kręgu kultury bizantyńskiej wyobrażający postacie świętych, sceny z ich życia, sceny biblijne lub liturgiczno-symboliczne. Charakterystyczna dla chrześcijańskich Kościołów

Bardziej szczegółowo

Chronologia sztuki rzymskiej

Chronologia sztuki rzymskiej SZTUKA RZYMSKA Chronologia sztuki rzymskiej 1.... 2.... 3.... 753 r p.n.e. -... Mityczne początki założenia Rzymu związane są z osobami... i... Według legendy do założenia miasta doszło w następujący sposób:......

Bardziej szczegółowo

SZTUKA STAROŻYTNEGO RZYMU

SZTUKA STAROŻYTNEGO RZYMU SZTUKA STAROŻYTNEGO RZYMU UWAGA! czerwoną gwiazdką oznaczyłam zabytki, które należy umieć rozpoznawać (nazwa, autor o ile jest podany, miejscowość o ile jest podana, epoka) Funkcje sztuki: - umocnienie

Bardziej szczegółowo

JAKIE SĄ NAJSTARSZE KOŚCIOŁY W BIELSKU BIAŁEJ?

JAKIE SĄ NAJSTARSZE KOŚCIOŁY W BIELSKU BIAŁEJ? JAKIE SĄ NAJSTARSZE KOŚCIOŁY W BIELSKU BIAŁEJ? MENU: 1.Bielsko-Biała 2. Kościół św. Stanisława 3. Katedra św. Mikołaja 4. Kościół Trójcy Przenajświętszej 5. Kościół św. Barbary Bielsko-Biała miasto na

Bardziej szczegółowo

Ikonostas w Cerkwi p.w. Św. Bazylego Wielkiego w Koniecznej

Ikonostas w Cerkwi p.w. Św. Bazylego Wielkiego w Koniecznej IKONOSTAS Ikonostas w Cerkwi p.w. Św. Bazylego Wielkiego w Koniecznej Ikonostas (gr. eikón oznaczające obraz oraz stásis czyli pozycja, umiejscowienie) ściana z ikonami, która w cerkwi oddziela miejsce

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK NR 2. KOŚCIàŁ P.W. ZWIASTOWANIA NMP "PRACE KONSERWATORSKIE - ADRES INWESTYCJI: CHOJNICE, PLAC KOŚCIELNY 5 INWESTOR:

ZAŁĄCZNIK NR 2. KOŚCIàŁ P.W. ZWIASTOWANIA NMP PRACE KONSERWATORSKIE - ADRES INWESTYCJI: CHOJNICE, PLAC KOŚCIELNY 5 INWESTOR: ZAŁĄCZNIK NR 2 PRZEDMIAR ROBÑT KONSERWATORSKICH PROJEKT: " Jezuici bez JezuitÅw - II etap restauracji obiektåw dziedzictwa kulturowego w Chojnicach NAZWA INWESTYCJI: KOŚCIàŁ P.W. ZWIASTOWANIA NMP "PRACE

Bardziej szczegółowo

Pieczęć Olsztyna IV WIEK

Pieczęć Olsztyna IV WIEK Pieczęć Olsztyna IV WIEK Pierwowzorem herbu Olsztyna była sekretna pieczęć, którą jeszcze w 1526 roku pieczętowano dokumenty. W drugiej połowie XVI w. na pieczęci pojawiła się postać wędrowca trzymającego

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI

WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI Pieczątka szkoły Kod ucznia Liczba punktów WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 STOPIEŃ REJONOWY 1. Test konkursowy zawiera 28 zadań, max. liczba punktów 30. Są

Bardziej szczegółowo

POCZĄTKI CHRZEŚCIJAŃSTWA, HISTORIĄ KATEDR

POCZĄTKI CHRZEŚCIJAŃSTWA, HISTORIĄ KATEDR Pielgrzymka Rowerowa POCZĄTKI CHRZEŚCIJAŃSTWA, HISTORIĄ KATEDR Warszawa - Mediolan - Rzym 9.09-24.09.2017 r. Włochy to kolebka chrześcijańskiej architektury, stąd też w słonecznej Italii znajduje się tak

Bardziej szczegółowo

Pielgrzymka do Włoch we wspomnieniach uczniów Pienińskiej Szkoły Zawodowej w Szczawnicy

Pielgrzymka do Włoch we wspomnieniach uczniów Pienińskiej Szkoły Zawodowej w Szczawnicy Pielgrzymka do Włoch we wspomnieniach uczniów Pienińskiej Szkoły Zawodowej w Szczawnicy 14 grudnia 2013 roku młodzież z Pienińskiej Szkoły Zawodowej w Szczawnicy wraz z opiekunką panią Katarzyną Ciesielką

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA 1. Karta informacyjna 2. Zawartość opracowania 3. Opis techniczny 4. Rysunki 1. plan sytuacyjny w skali 1:500 2. rzut piwnic 1:50 3. rzut parteru 1:50 4. rzut poddasza 1:50 5. przekrój

Bardziej szczegółowo

Loreto, wnętrze Domu z Nazaretu. Loreto, Bazylika Santa Casa. Loreto, Bazylika Santa Casa

Loreto, wnętrze Domu z Nazaretu. Loreto, Bazylika Santa Casa. Loreto, Bazylika Santa Casa Dnia 13 grudnia 2012 roku zwycięzcy VI edycji projektu Mieć wyobraźnię miłosierdzia wraz ze swoimi opiekunami wyruszyli na ośmiodniową wycieczkę do Włoch. Laureatami tegorocznego cyklu byli uczniowie następujących

Bardziej szczegółowo

Radom, 18 października 2012 roku. L. dz. 1040/12 DEKRET. o możliwości uzyskania łaski odpustu zupełnego w Roku Wiary. w Diecezji Radomskiej

Radom, 18 października 2012 roku. L. dz. 1040/12 DEKRET. o możliwości uzyskania łaski odpustu zupełnego w Roku Wiary. w Diecezji Radomskiej Bp Henryk Tomasik: Dekret o możliwości uzyskania łaski odpustu zupełnego w Roku Wiary w Diecezji Ra Radom, 18 października 2012 roku L. dz. 1040/12 DEKRET o możliwości uzyskania łaski odpustu zupełnego

Bardziej szczegółowo

Wiara w świecie bizantyńskim

Wiara w świecie bizantyńskim Wiara w świecie bizantyńskim Mary Cunningham przełożył Tadeusz Szafrański Instytut Wydawniczy Pax Warszawa Dla Richarda, Emily i Jamesa Mozaika nad głównym wejściem do narteksu kościoła Hagia Sophia w

Bardziej szczegółowo

PYTANIA POWTÓRZENIOWE Z PALSTYKI DLA KL.II I półrocze cz.3

PYTANIA POWTÓRZENIOWE Z PALSTYKI DLA KL.II I półrocze cz.3 PYTANIA POWTÓRZENIOWE Z PALSTYKI DLA KL.II I półrocze cz.3 57. Za początek sztuki bizantyjskiej przyjmuje się okres między V a VI w. n. e. Doszło wtedy do podziału cesarstwa rzymskiego na wschodzie i zachodzie.

Bardziej szczegółowo

POZIOM ROZSZERZONY 15 MAJA

POZIOM ROZSZERZONY 15 MAJA Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2013 KOD UZUPEŁNIA ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem EGZAMIN MATURALNY Z HISTORII SZTUKI POZIOM

Bardziej szczegółowo

DOKUMENTACJA FOTOGRAFICZNA

DOKUMENTACJA FOTOGRAFICZNA DOKUMENTACJA FOTOGRAFICZNA PRAC KONSERWATORSKICH PRZY KOŚCIELE P.W. NARODZENIA NAJŚWIĘTSZEJ MARII PANNY WRAZ Z KAPLICĄ MATKI BOSKIEJ SZKAPLERZNEJ W PIASECZNIE Obiekt: Gotycki, XIV- wieczny kościół p.w.

Bardziej szczegółowo

ROK Rok Z budżetu Gminy Strzegom udzielono dotacji celowej dla: Rzymskokatolickiej Parafii

ROK Rok Z budżetu Gminy Strzegom udzielono dotacji celowej dla: Rzymskokatolickiej Parafii WYKAZ UDZIELANYCH DOTACJI NA PRACE KONSERWATORSKIE, RESTAURATORSKIE ORAZ ROBOTY BUDOWLANE PRZY ZABYTKACH WPISANYCH DO REJESTRU ZABYTKÓW ZNAJDUJĄCYCH SIĘ NA TERENIE GMINY STRZEGOM. ROK 2008 1.Gmina Strzegom

Bardziej szczegółowo

Praca na konkurs pn. By czas nie zaćmił

Praca na konkurs pn. By czas nie zaćmił Praca na konkurs pn. By czas nie zaćmił Temat pracy: Historia i stan aktualny zabytków architektonicznych na terenie mojej miejscowości. Wykonanie: Ewelina Aftańska i Aleksandra Ambroziak Uczennice klasy

Bardziej szczegółowo

Barok Epokę tę cechuje:

Barok Epokę tę cechuje: Barok - definicja Barok epoka w dziejach kultury europejskiej, zapoczątkowana soborem trydenckim, która przypada na okres od połowy XVI do początku XVIII w. Epokę tę cechuje: odrzucenie renesansowego ładu

Bardziej szczegółowo

z cyklu: Spacerkiem po Warszawie

z cyklu: Spacerkiem po Warszawie z cyklu: Spacerkiem po Warszawie wyk.mateusz Maciński II i Archikatedra Świętego Jana Chrzciciela: Jest to najstarszy gotycki kościół w Warszawie. Katedra została wybudowana na przełomie XIV i XV wieku.

Bardziej szczegółowo

Święty Jakub Apostoł. Syn Zebedeusza i Salome. z bratem Janem nosili przydomek synowie gromu jeden z najbliższych apostołów Jezusa

Święty Jakub Apostoł. Syn Zebedeusza i Salome. z bratem Janem nosili przydomek synowie gromu jeden z najbliższych apostołów Jezusa Święty Jakub Apostoł Syn Zebedeusza i Salome z bratem Janem nosili przydomek synowie gromu jeden z najbliższych apostołów Jezusa poniósł męczeńską śmierć w 44 r. w Palestynie według tradycji wprowadzał

Bardziej szczegółowo

Lubasz Sanktuarium Matki Bożej Królowej Rodzin w Lubaszu.

Lubasz Sanktuarium Matki Bożej Królowej Rodzin w Lubaszu. Lubasz W kościele katolickim sanktuaria to miejsca święte, gdzie w sposób szczególny Bóg udziela swojej łaski. Takim miejscem, które pragniemy Państwu przedstawić jest Sanktuarium Matki Bożej Królowej

Bardziej szczegółowo

TEMAT 1: ZAPOZNANIE Z WYMAGANIAMI EDUKACYJNYMI I REGULAMINEM OCENIANIA. TEMAT 2: CHRONOLOGIA W SZTUCE. SZTUKA PREHISTORYCZNA.

TEMAT 1: ZAPOZNANIE Z WYMAGANIAMI EDUKACYJNYMI I REGULAMINEM OCENIANIA. TEMAT 2: CHRONOLOGIA W SZTUCE. SZTUKA PREHISTORYCZNA. TEMAT 1: ZAPOZNANIE Z WYMAGANIAMI EDUKACYJNYMI I REGULAMINEM OCENIANIA. 1. Skala ocen procentowo: niedostateczny - dopuszczający - dostateczny - dobry - bardzo dobry - celujący - TEMAT 2: CHRONOLOGIA W

Bardziej szczegółowo

5. Pisz starannie długopisem lub piórem, nie używaj korektora.

5. Pisz starannie długopisem lub piórem, nie używaj korektora. WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI STOPIEŃ WOJEWÓDZKI - GIMNAZJUM 2013/2014 KOD UCZNIA Liczba uzyskanych punktów: Witamy Cię w eliminacjach wojewódzkich. 1. Na rozwiązanie testu masz 45 minut, na opis 45 minut=

Bardziej szczegółowo

Szkolny konkurs. Historia a sztuka

Szkolny konkurs. Historia a sztuka Szkolny konkurs Historia a sztuka l. Uczeni zrekonstruowali pierwotny wygląd wielu budowli i miast starożytnych. Rozpoznaj niektóre z nich. Podpisz umieszczone poniżej ilustracje. A. Rekonstrukcja świątyni

Bardziej szczegółowo

Kościół p.w. Podwyższenia Krzyża w Lubiechni Małej

Kościół p.w. Podwyższenia Krzyża w Lubiechni Małej Kościół w Lubiechni Małej położony jest w niewielkiej wsi odległej o 7 km na północ od Rzepina. Jest to niewielki kościółek wzniesiony w konstrukcji ryglowej w drugiej połowie XVII wieku z drewnianą wieżą

Bardziej szczegółowo

KARTA GMINNEJ EWIDENCJI ZABYTKÓW

KARTA GMINNEJ EWIDENCJI ZABYTKÓW 1. OBIEKT BUDYNEK MIESZKALNY KARTA GMINNEJ EWIDENCJI ZABYTKÓW 2. OBECNA FUNKCJA MIESZKALNA 3. MATERIAŁ DREWNO, KAMIEŃ, BLACHA 4. DATOWANIE 1929 R 5. MIEJSCOWOŚĆ 22. FOTOGRAFIE 6. GMINA 7. POWIAT 8.WOJEWÓDZTWO

Bardziej szczegółowo

kultury katedr średniowieczne

kultury katedr średniowieczne W kręgu kultury katedr Świątynie średniowieczne Paryż Poznań Kolonia Symbolika średniowiecznej katedry katedra = biblia pauperum ( Biblia dla ubogich ) Biblia dla nie umiejących czytać, dla nie znających

Bardziej szczegółowo

Leszek Kotlewski Relikty studzienki rewizyjnej zdroju przy pomniku Mikołaja Kopernika w Toruniu odkryte podczas badań archeologicznych w 2002 roku

Leszek Kotlewski Relikty studzienki rewizyjnej zdroju przy pomniku Mikołaja Kopernika w Toruniu odkryte podczas badań archeologicznych w 2002 roku Leszek Kotlewski Relikty studzienki rewizyjnej zdroju przy pomniku Mikołaja Kopernika w Toruniu odkryte podczas badań archeologicznych w 2002 roku Rocznik Toruński 30, 209-216 2003 ROCZNIK TORUŃSKI TOM

Bardziej szczegółowo

Materiały z zajęć artystycznych dla klas II Klasowy quiz wiedzy o sztuce etap I test wyboru

Materiały z zajęć artystycznych dla klas II Klasowy quiz wiedzy o sztuce etap I test wyboru Materiały z zajęć artystycznych dla klas II Klasowy quiz wiedzy o sztuce etap I test wyboru 1.Jakiego koloru szatę miał na sobie Stefan Batory w obrazie Marcina Kobera pt.,,portret Stefana Batorego? a)

Bardziej szczegółowo

Sztuka Średniowiecza. Architektura: romańska i gotycka

Sztuka Średniowiecza. Architektura: romańska i gotycka Sztuka Średniowiecza Architektura: romańska i gotycka Sztuka romańska Styl romański styl w sztukach plastycznych IX XII w. pierwszy wielki styl dojrzałego średniowiecza; Sztuka romańska Architektura wznoszona

Bardziej szczegółowo

PIELGRZYMKA DO WŁOCH

PIELGRZYMKA DO WŁOCH I DZIEŃ Zbiórka o godzinie 22:10 na Placu Kościelnym Kościoła WNMP w Szczecinie Dąbiu Czynności organizacyjne Błogosławieństwo Ks. Proboszcza Wyjazd nocna jazda przez Niemcy, Austrię do Włoch WNĘTRZE KOŚCIOŁĄ

Bardziej szczegółowo

Lubisz historię? Znasz Włochy i Rzym? Tak? To spróbuj rozwiązać quiz. Możesz korzystać z pomocy całej rodziny, oraz wujka Google i ciotki Wikipedii,

Lubisz historię? Znasz Włochy i Rzym? Tak? To spróbuj rozwiązać quiz. Możesz korzystać z pomocy całej rodziny, oraz wujka Google i ciotki Wikipedii, QUIZ ROMA AETERNA Lubisz historię? Znasz Włochy i Rzym? Tak? To spróbuj rozwiązać quiz. Możesz korzystać z pomocy całej rodziny, oraz wujka Google i ciotki Wikipedii, jeśli sądzisz, że Ci pomogą :-) Obejrzyj

Bardziej szczegółowo

KULTURA STAROŻYTNEGO RZYMU PRAGMATYZM I REALIZM

KULTURA STAROŻYTNEGO RZYMU PRAGMATYZM I REALIZM KULTURA STAROŻYTNEGO RZYMU PRAGMATYZM I REALIZM CYWILIZACJA RZYMU Cywilizacja rozwijająca się w basenie Morza Śródziemnego i części Europy. Jej kolebką było miasto Rzym leżące w Italii, które w pewnym

Bardziej szczegółowo

Hiszpania trzech kultur

Hiszpania trzech kultur Hiszpania trzech kultur Charakterystyka pojęcia Hiszpania trzech kultur - pojęcie określające położenie polityczno-społeczne Półwyspu Iberyjskiego w okresie średniowiecza. - Akcentuje występowanie, hegemonię

Bardziej szczegółowo

Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne

Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne historie. Tą osobą jest Maryja, mama Pana Jezusa. Maryja opowiada

Bardziej szczegółowo

GMINNA EWIDENCJA ZABYTKÓW GMINA OSIECK

GMINNA EWIDENCJA ZABYTKÓW GMINA OSIECK ZATWIERDZIŁ WÓJT GMINY OSIECK Marek Lasocki GMINNA EWIDENCJA ZABYTKÓW GMINA OSIECK Opracował zespół w składzie: 1. Janina ŁĄCZYŃSKA 2. Teresa KUK czerwiec - 2010 GMINNA EWIDENCJA ZABYTKÓW Gminna ewidencja

Bardziej szczegółowo

Wykaz podmiotów objętych dofinansowaniem w ramach otwartego konkursu na zadania w zakresie ochrony i konserwacji zabytków w roku 2006

Wykaz podmiotów objętych dofinansowaniem w ramach otwartego konkursu na zadania w zakresie ochrony i konserwacji zabytków w roku 2006 Wykaz podmiotów objętych dofinansowaniem w ramach otwartego konkursu na zadania w zakresie ochrony i konserwacji zabytków w roku 2006 Lp Z dnia Wnioskodawca Zadanie Wnioskowana dotacja Przyznana dotacja

Bardziej szczegółowo

Test z plastyki. Małe olimpiady przedmiotowe

Test z plastyki. Małe olimpiady przedmiotowe Małe olimpiady przedmiotowe Test z plastyki Organizatorzy: Wydział Edukacji Urzędu Miasta Centrum Edukacji Nauczycieli Szkoła Podstawowa Nr 17 Szkoła Podstawowa Nr 18 Drogi uczniu, test składa się z 30

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z HISTORII SZTUKI MAJ 2013 POZIOM ROZSZERZONY. Czas pracy: 180 minut. Liczba punktów do uzyskania: 50. Miejsce na naklejkę z kodem

EGZAMIN MATURALNY Z HISTORII SZTUKI MAJ 2013 POZIOM ROZSZERZONY. Czas pracy: 180 minut. Liczba punktów do uzyskania: 50. Miejsce na naklejkę z kodem Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2010 KOD WPISUJE ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem EGZAMIN MATURALNY

Bardziej szczegółowo

Krzywa wieża w Pizie Wielki Sfinks w Gizie

Krzywa wieża w Pizie Wielki Sfinks w Gizie Krzywa wieża w Pizie to jedna z najbardziej znanych budowli świata. Krzywa Wieża w istocie jest kampanilą, czyli dzwonnicą przykatedralną, częścią zespołu złożonego z katedry, dzwonnicy, baptysterium i

Bardziej szczegółowo

1. Okres wczesnobizantyński: Okres średniobizantyński: Okres późnobizantyński:... Główne ośrodki:...

1. Okres wczesnobizantyński: Okres średniobizantyński: Okres późnobizantyński:... Główne ośrodki:... BIZANCJUM Chronologia sztuki: 1. Okres wczesnobizantyński:... 2. Okres średniobizantyński:... 3. Okres późnobizantyński:... Główne ośrodki:... Za początek sztuki bizantyjskiej uważa się założenie Konstantynopola

Bardziej szczegółowo

Przyjaźń. z Bogiem. Gimnazjum kl. I, Temat 60

Przyjaźń. z Bogiem. Gimnazjum kl. I, Temat 60 Przyjaźń z Bogiem Grzech pierworodny Zestaw 1 Liturgia światła A oto znów przemówił do nich Jezus tymi słowami: «Ja jestem światłością świata. Kto idzie za Mną, nie będzie chodził w ciemności, lecz będzie

Bardziej szczegółowo

11. Licheń. Bazylika górna. Modlitwa o powstanie Katolickiego Królestwa Narodu Polskiego

11. Licheń. Bazylika górna. Modlitwa o powstanie Katolickiego Królestwa Narodu Polskiego 11. Licheń. Bazylika górna. Modlitwa o powstanie Katolickiego Królestwa Narodu Polskiego MARIA REGINA POLONIAE NR 6 / 18 / 2015 Na naszą modlitwę w Bazylice górnej musieliśmy poczekać z powodu koncertu,

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR V/25/15/2016 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO. z dnia 27 czerwca 2016 r.

UCHWAŁA NR V/25/15/2016 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO. z dnia 27 czerwca 2016 r. UCHWAŁA NR V/25/15/2016 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO w sprawie przyznania dotacji na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane w roku 2016 przy zabytkach wpisanych do rejestru zabytków

Bardziej szczegółowo

WOJEWODZKI KONKURS Z PLASTYKI STOPIEŃ REJONOWY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH. rok szkolny 2016/2017

WOJEWODZKI KONKURS Z PLASTYKI STOPIEŃ REJONOWY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH. rok szkolny 2016/2017 WOJEWODZKI KONKURS Z PLASTYKI STOPIEŃ REJONOWY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH rok szkolny 2016/2017 Pieczątka szkoły Kod ucznia Liczba punktów WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH

Bardziej szczegółowo

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-12/16:51:26. Zabytki

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-12/16:51:26. Zabytki Zabytki Grodzisko w Starym Bielsku -pochodzące z XII wieku, pozostałość obronnej osady rolniczo-produkcyjnej. Wielka platforma - łąka (ok.3,2 ha) o kształcie zbliżonym do koła, otoczona podwójnym wałem

Bardziej szczegółowo

BIBLIA. Wielkie opowieści Starego i Nowego Testamentu

BIBLIA. Wielkie opowieści Starego i Nowego Testamentu BIBLIA Wielkie opowieści Starego i Nowego Testamentu Blandine Laurent we współpracy z François Brossierem, profesorem Katolickiego Uniwersytetu Paryskiego, i Benoit Marchonem Ilustracje: Claude i Denise

Bardziej szczegółowo

Dotacje przyznane w latach na remont zabytków w powiatach nakielskim, sępoleńskim, tucholskim

Dotacje przyznane w latach na remont zabytków w powiatach nakielskim, sępoleńskim, tucholskim Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego Dotacje przyznane w latach 2009-2012 na remont zabytków w powiatach m, m, tucholskim 2009 r. Wnioskodawca Gmina Nazwa obiektu Nazwa zadania Kwota udzielolnej

Bardziej szczegółowo

Budownictwo drewniane cz. II

Budownictwo drewniane cz. II Kurs Organizatora Turystyki PTTK 2007/2008 Budownictwo drewniane cz. II Partycja Naumczyk Studencki Klub Przodowników Turystyki Górskiej Koło nr 23 przy Oddziale Międzyuczelnianym PTTK w Warszawie Typy

Bardziej szczegółowo

Na prezentacje zaprasza Zosia Majkowska i Katarzyna Kostrzewa

Na prezentacje zaprasza Zosia Majkowska i Katarzyna Kostrzewa Na prezentacje zaprasza Zosia Majkowska i Katarzyna Kostrzewa Kraków Kraków położony jest w województwie małopolskim. Był siedzibą królów Polski. To król Kazimierz Odnowiciel przeniósł swoja siedzibę z

Bardziej szczegółowo

raniero cantalamessa w co wierzysz? rozwazania na kazdy dzien przelozyl Zbigniew Kasprzyk wydawnictwo wam

raniero cantalamessa w co wierzysz? rozwazania na kazdy dzien przelozyl Zbigniew Kasprzyk wydawnictwo wam raniero cantalamessa w co wierzysz? rozwazania na kazdy dzien przelozyl Zbigniew Kasprzyk wydawnictwo wam 3 Spis treści Przedmowa.... 5 CZĘŚĆ PIERWSZA Otwórzcie drzwi wiary! 1. Drzwi wiary są otwarte...

Bardziej szczegółowo

Patryk D. Garkowski. Repetytorium z historii ogólnej

Patryk D. Garkowski. Repetytorium z historii ogólnej Patryk D. Garkowski Repetytorium z historii ogólnej R e p e t y t o r i u m z h i s t o r i i o g ó l n e j 3 Copyright by Patryk Daniel Garkowski & e-bookowo 2010 ISBN 978-83-62480-21-0 Wydawca: Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Kod uczestnika: II Etap Konkursu dla Szkół Podstawowych Kultury Starożytne Kolebką Zjednoczonej Europy. Rok Szkolny 2010/2011.

Kod uczestnika: II Etap Konkursu dla Szkół Podstawowych Kultury Starożytne Kolebką Zjednoczonej Europy. Rok Szkolny 2010/2011. Kod uczestnika: II Etap Konkursu dla Szkół Podstawowych Kultury Starożytne Kolebką Zjednoczonej Europy Rok Szkolny 2010/2011 8 marca 2011 Konkurs Jest Objęty Honorowym Patronatem Łódzkiego Kuratora Oświaty

Bardziej szczegółowo

2006 rok. DATOWNIKI JEDNODNIOWE. rys. wizerunek Bazyliki w Watykanie, gołąbek pokoju i tekst : JAN PAWEŁ II I ROCZNICA ŚMIERCI.

2006 rok. DATOWNIKI JEDNODNIOWE. rys. wizerunek Bazyliki w Watykanie, gołąbek pokoju i tekst : JAN PAWEŁ II I ROCZNICA ŚMIERCI. 2006 rok. DATOWNIKI JEDNODNIOWE. 1. 20.02.2006 RZESZÓW 1 trzymającego kontur świata i tekst : TYTUŁ DOKTORA HONORIS CAUSA UNIWERSYTETU RZESZOWSKIEGO. 2. 02.04.2006 BIAŁA PODLASKA 1 rys. wizerunek twarzy

Bardziej szczegółowo

ŚREDNIOWIECZNE MALOWIDŁA ŚCIENNE KOŚCIOŁA W MARIANCE. Joanna M. Arszyńska 2016

ŚREDNIOWIECZNE MALOWIDŁA ŚCIENNE KOŚCIOŁA W MARIANCE. Joanna M. Arszyńska 2016 ŚREDNIOWIECZNE MALOWIDŁA ŚCIENNE KOŚCIOŁA W MARIANCE Joanna M. Arszyńska 2016 2007 2007 WSTĘPNE ROZPOZNANIE 2007 MALOWIDŁA ŚCIENNE - dekoracja ścian nawy (XV w.) - dekoracja ściany zachodniej (kotara XIX

Bardziej szczegółowo

free mini przewodnik ciekawe miejsca w okolicy Gminny Ośrodek Szkoleniowo-Wypoczynkowy

free mini przewodnik ciekawe miejsca w okolicy Gminny Ośrodek Szkoleniowo-Wypoczynkowy mini przewodnik free ciekawe miejsca w okolicy Gminny Ośrodek Szkoleniowo-Wypoczynkowy 2 Na mapie: A Swoboda: Przydrożny krzyż We wsi Swoboda niedaleko Zgierza, na skraju lasu stoi stalowy krzyż. Z opowiadań

Bardziej szczegółowo

Dotacje przyznane w latach na remont zabytków w powiatach brodnickim, golubsko-dobrzyńskim, rypińskim i wąbrzeskim

Dotacje przyznane w latach na remont zabytków w powiatach brodnickim, golubsko-dobrzyńskim, rypińskim i wąbrzeskim Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego Dotacje przyznane w latach 2008-2012 na remont zabytków w powiatach brodnickim, golubsko-dobrzyńskim, rypińskim i wąbrzeskim 2008 r. Kwota udzielolnej

Bardziej szczegółowo

ZAWARTE ZE ŚWIĘTOKRZYSKIM WOJEWÓDZKIM KONSERWATOREM ZABYTKÓW, FINANSOWANE BEZPOŚREDNIO PRZEZ ŚWIĘTOKRZYSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W KIELCACH I.

ZAWARTE ZE ŚWIĘTOKRZYSKIM WOJEWÓDZKIM KONSERWATOREM ZABYTKÓW, FINANSOWANE BEZPOŚREDNIO PRZEZ ŚWIĘTOKRZYSKI URZĄD WOJEWÓDZKI W KIELCACH I. ZESTAWIENIE zawartych umów w sprawie dotacji celowych udzielonych przez Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na realizację zadań konserwatorskich z budŝetu Wojewody Świętokrzyskiego - DZIAŁ

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ NR. 1 im. JANA PAWŁA II W BEŁŻYCACH. SZKOŁA PODSTAWOWA KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII

ZESPÓŁ SZKÓŁ NR. 1 im. JANA PAWŁA II W BEŁŻYCACH. SZKOŁA PODSTAWOWA KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII ZESPÓŁ SZKÓŁ NR. 1 im. JANA PAWŁA II W BEŁŻYCACH. SZKOŁA PODSTAWOWA KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KLASA IV Program AZ-2-01/10. Ocena dopuszczająca

Bardziej szczegółowo

Projekt edukacyjny. Wycieczka krajoznawczo-turystyczna. 04 07.05. 2014 r.

Projekt edukacyjny. Wycieczka krajoznawczo-turystyczna. 04 07.05. 2014 r. Projekt edukacyjny Wycieczka krajoznawczo-turystyczna 04 07.05. 2014 r. Votivkirche to inaczej Kościół Wotywny o budowli neogotyckiej. Strzeliste wieże Votivkirche mają po 99 m wysokości. Nazwa wotywny

Bardziej szczegółowo

Czytanie ze zrozumieniem - test dla kl VI

Czytanie ze zrozumieniem - test dla kl VI Literka.pl Czytanie ze zrozumieniem - test dla kl VI Data dodania: 2005-12-20 09:00:00 Sprawdzian tej zawiera test czytania ze zrozumieniem dla klas VI szkoły podstawowej. Jego poziom trudności jest średni.

Bardziej szczegółowo

Trasa wycieczki: Zabytki sakralne Łomży. czas trwania: 5 godzin, typ: piesza, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa

Trasa wycieczki: Zabytki sakralne Łomży. czas trwania: 5 godzin, typ: piesza, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa Trasa wycieczki: Zabytki sakralne Łomży czas trwania: 5 godzin, typ: piesza, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa Opis wycieczki to duże miasto w województwie podlaskim nad rzeką Narwią. Historia

Bardziej szczegółowo

KARTA GMINNEJ EWIDENCJI ZABTKÓW

KARTA GMINNEJ EWIDENCJI ZABTKÓW KARTA GMINNEJ EWIDENCJI ZABTKÓW 1. OBIEKT ZAGRODA KAMIEŃ WAPIENNY, DREWEANO, GONT Pocz. XIX w, lata 20-te XX w Naprzeciwko ruin zamku Zagroda składająca się z 3 wolnostojących drewnianych budynków, złożonych

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA I. CZĘŚĆ OPISOWA 1. Opis techniczny. II. DOKUMENTACJA FOTOGRAFICZNA III. CZĘŚĆ RYSUNKOWA A-1 Rzut lokalu 1:50 A-2 Detal okucia 1:1 A-3 Okno O1 widoki, przekroje 1:10 A-4 Okno O1 widoki,

Bardziej szczegółowo

Został zbudowany w XVIII wieku przez Filipa V Burbona. Obecnie jest to oficjalna rezydencja króla Hiszpanii, chociaż król Jan Karol I ani jego

Został zbudowany w XVIII wieku przez Filipa V Burbona. Obecnie jest to oficjalna rezydencja króla Hiszpanii, chociaż król Jan Karol I ani jego Został zbudowany w XVIII wieku przez Filipa V Burbona. Obecnie jest to oficjalna rezydencja króla Hiszpanii, chociaż król Jan Karol I ani jego rodzina nie mieszka w pałacu, a w mniejszym Palacio de la

Bardziej szczegółowo

Sanktuarium Maryjne Parafia NMP Matki Pocieszenia w Oławie

Sanktuarium Maryjne Parafia NMP Matki Pocieszenia w Oławie Sanktuarium Maryjne Parafia NMP Matki Pocieszenia w Oławie Historia Sanktuarium Kościół parafialny p.w. Matki Bożej Pocieszenia w Oławie pierwotnie nosił nazwę św. Błażeja i Andrzeja Świerada. Ze starego

Bardziej szczegółowo

EKSPERTYZA TECHNICZNA

EKSPERTYZA TECHNICZNA EKSPERTYZA TECHNICZNA 1. DANE EWIDENCYJNE 1.1 Obiekt: Kościół p.w. Wniebowzięcia NMP w Kępnicy. 1.2 Lokalizacja: 48-303 Nysa Kępnica 33. 1.3 Zakres ekspertyzy: Elewacje kościoła. 1.4 Nr ewidencji gruntu:

Bardziej szczegółowo

Oferta wycieczki dla uczniów Szkoły Podstawowej nr 11 w Płocku

Oferta wycieczki dla uczniów Szkoły Podstawowej nr 11 w Płocku Oferta wycieczki dla uczniów Szkoły Podstawowej nr 11 w Płocku Włochy Półwysep Apeniński zwany potocznie z racji swego wyglądu włoskim butem, to jedna z kolebek naszej cywilizacji oraz obszar o nieprzeciętnych

Bardziej szczegółowo

Chrześcijaństwo na Wschodzie i na Zachodzie. Medytacja na Łotwie

Chrześcijaństwo na Wschodzie i na Zachodzie. Medytacja na Łotwie Chrześcijaństwo na Wschodzie i na Zachodzie Medytacja na Łotwie Modlitwa Jezusowa, kamień węgielny i fundament mistycznej tradycji Kościoła prawosławnego, fascynowała mnie już od czasu jak skończyłem 16

Bardziej szczegółowo

Pracę wykonali: -Bryjak Mateusz -Chudziak Paweł -Palacz Angelika -Skorwider Dariusz

Pracę wykonali: -Bryjak Mateusz -Chudziak Paweł -Palacz Angelika -Skorwider Dariusz Pracę wykonali: -Bryjak Mateusz -Chudziak Paweł -Palacz Angelika -Skorwider Dariusz Symetria osiowa- przekształcenie płaszczyzny względem pewnej prostej, jest ona osią symetrii. Każdemu punktowi A przyporządkowujemy

Bardziej szczegółowo

2003 rok. DATOWNIKI JEDNODNIOWE.

2003 rok. DATOWNIKI JEDNODNIOWE. 2003 rok. DATOWNIKI JEDNODNIOWE. 1. 04.01.2003 SZCZECIN 1 rys. godło Apostolstwa Ludzi morza 10-LECIE KLUBU STELLA MARIS W SZCZECINIE LUDZIE MORZA OD DAWNA NAZYWAJĄ IMIENIEM STELLA MARIS /TĘ, W KTÓREJ

Bardziej szczegółowo

Szlak Rodowych Gniazd Lubomirskich II. Zamek Lubomirskich III IV. Rynek w Rozwadowie, kościół farny VI.

Szlak Rodowych Gniazd Lubomirskich II. Zamek Lubomirskich III IV. Rynek w Rozwadowie, kościół farny VI. Szlak Rodowych Gniazd Lubomirskich Park Charzewicki I. Wzdłuż obrzeża parku biegnie długa aleja. Drzewa jakiego gatunku rosną w większości po obu jej stronach? Zasugeruj jakim celom owa aleja mogła służyć?

Bardziej szczegółowo

WOJEWODZKI KONKURS Z PLASTYKI STOPIEŃ SZKOLNY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH. rok szkolny 2015/2016

WOJEWODZKI KONKURS Z PLASTYKI STOPIEŃ SZKOLNY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH. rok szkolny 2015/2016 WOJEWODZKI KONKURS Z PLASTYKI STOPIEŃ SZKOLNY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH rok szkolny 2015/2016 Pieczątka szkoły Kod ucznia Liczba punktów WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH

Bardziej szczegółowo

INWENTARYZACJA ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANA

INWENTARYZACJA ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANA USŁUGI PROJEKTOWE NADZORY BUDOWLANE Adam Szumniak 23-200 Kraśnik ul. Janowska 125a t.601815412 adamszumniak13_12 @ tlen.pl INWENTARYZACJA ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANA Nazwa inwestycji: Domek pod kasztanem

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI

WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI Pieczątka szkoły Kod ucznia Liczba punktów WOJEWÓDZKI KONKURS Z PLASTYKI DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW W ROKU SZKOLNYM 2016/2017 STOPIEŃ SZKOLNY 1. Test konkursowy zawiera 25 zadań, max. liczba punktów - 60 Są

Bardziej szczegółowo

PROJEKTOWANIE. Test z rysunku technicznego. 1. Linia punktowa gruba ma zastosowanie:

PROJEKTOWANIE. Test z rysunku technicznego. 1. Linia punktowa gruba ma zastosowanie: PROJEKTOWANIE Test z rysunku technicznego. 1. Linia punktowa gruba ma zastosowanie: a). linii modułowych dzielących osie b). skrajnych położeń ruchomych części przedmiotu c). linii koordynacyjnych modułowych

Bardziej szczegółowo

(12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO

(12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO (12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO (19) PL (11) 624 1 (21) Nume r zgłoszenia: 3998 (51) Klasyfikacja : 25-03 (22) Dat a zgłoszenia: 29.08.2003 (54) Altan a (45) O udzieleni u praw a z rejestracj

Bardziej szczegółowo

Uczeń spełnia wymagania na ocenę dopuszczającą, oraz: - wykazuje w jaki sposób powstała Biblia. - opisuje symbole Ewangelistów w sztuce sakralnej

Uczeń spełnia wymagania na ocenę dopuszczającą, oraz: - wykazuje w jaki sposób powstała Biblia. - opisuje symbole Ewangelistów w sztuce sakralnej WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Religia klasa 5 : oceny dopuszczająca i dostateczna : oceny dobra, bardzo dobra, celująca Uwaga dotycząca oceniania na każdym poziomie wymagań: Aby uzyskać kolejną,

Bardziej szczegółowo

GRA MIEJSKA ŚLADAMi LubLinA

GRA MIEJSKA ŚLADAMi LubLinA GRA MIEJSKA ŚLADAMi LubLinA Lublin Lublin od wieków stanowił polska bramę na wschód i przez cały okres swego istnienia wielokrotnie wpisywał się w polskie kroniki. Początki osadnictwa na wzgórzach, które

Bardziej szczegółowo

Trasa wycieczki: Zwiedzamy powiat wrzesiński - część II. czas trwania: 5 godzin, typ: samochodowa, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa

Trasa wycieczki: Zwiedzamy powiat wrzesiński - część II. czas trwania: 5 godzin, typ: samochodowa, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa Trasa wycieczki: Zwiedzamy powiat wrzesiński - część II czas trwania: 5 godzin, typ: samochodowa, liczba miejsc: 8, stopień trudności: bardzo łatwa Opis wycieczki Przedstawiam drugą część atrakcji powiatu

Bardziej szczegółowo

OCENA MOŻLIWOŚCI ODSŁONIĘCIA WĄTKÓW CEGLANYCH SPOD TYNKÓW NA ELEWACJACH NIERUCHOMOŚCI ZLOKALIZOWANEJ PRZY UL. OGRODOWEJ 24 W ŁODZI

OCENA MOŻLIWOŚCI ODSŁONIĘCIA WĄTKÓW CEGLANYCH SPOD TYNKÓW NA ELEWACJACH NIERUCHOMOŚCI ZLOKALIZOWANEJ PRZY UL. OGRODOWEJ 24 W ŁODZI OCENA MOŻLIWOŚCI ODSŁONIĘCIA WĄTKÓW CEGLANYCH SPOD TYNKÓW NA ELEWACJACH NIERUCHOMOŚCI ZLOKALIZOWANEJ PRZY UL. OGRODOWEJ 24 W ŁODZI 2013 R. 1 Przedmiot ekspertyzy: Nieruchomość zlokalizowana w Łodzi przy

Bardziej szczegółowo

Podróżnik zaprasza. Nysa śląski Rzym. Otmuchów letnia rezydencja biskupów

Podróżnik zaprasza. Nysa śląski Rzym. Otmuchów letnia rezydencja biskupów Podróżnik zaprasza Nysa śląski Rzym Otmuchów letnia rezydencja biskupów TERMIN: 22 październik 2016, sobota WYJAZD: godz.07:30 pl. Solidarności (duży parking przy placu Solidarności obok pl. Jana Pawła

Bardziej szczegółowo

świętością życia dawać dowód żywej wiary. W Niedzielę Palmową, Kościół obchodzi pamiątkę wjazdu Pana Jezusa do Jerozolimy, dla dokonania paschalnej

świętością życia dawać dowód żywej wiary. W Niedzielę Palmową, Kościół obchodzi pamiątkę wjazdu Pana Jezusa do Jerozolimy, dla dokonania paschalnej Wielki Tydzień Ostatnie dni Wielkiego Postu od Niedzieli Palmowej do wieczora Wielkiego Czwartku, a następnie Triduum Paschalne to Wielki Tydzień. Najstarsze świadectwa o liturgii Wielkiego Tygodnia pochodzą

Bardziej szczegółowo

DZIEŃ 1: Wyjazd z Polski

DZIEŃ 1: Wyjazd z Polski PADWA WENECJA LORETO MANOPELLO RZYM WATYKAN - MONTE CASSINO Lanciano CASCIA - ASYŻ- San Giowanni Rotondo Termin: do ustalenia DZIEŃ 1: Wyjazd z Polski O ustalonej godzinie wcześnie rano (ok. 04:00) spotykamy

Bardziej szczegółowo

Willa przy ulicy Sobieskiego 67

Willa przy ulicy Sobieskiego 67 Willa przy ulicy Sobieskiego 67 Oferta bezpośredniej sprzedaży lub wynajmu Szanowni Państwo oferujemy do bezpośredniej sprzedaży lub wynajmu zabytkową dwukondygnacyjną willę przy ul. Sobieskiego 67. Jest

Bardziej szczegółowo