EKOLOGIA I OCHRONA ŚRODOWISKA W TRANSPORCIE LABORATORIUM Ćwiczenie 5. Temat: Ocena skuteczności działania katalitycznego układu oczyszczania spalin.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "EKOLOGIA I OCHRONA ŚRODOWISKA W TRANSPORCIE LABORATORIUM Ćwiczenie 5. Temat: Ocena skuteczności działania katalitycznego układu oczyszczania spalin."

Transkrypt

1 EKOLOGIA I OCHRONA ŚRODOWISKA W TRANSPORCIE LABORATORIUM Ćwiczenie 5 Temat: Ocena skuteczności działania katalitycznego układu oczyszczania spalin. 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest ocena skuteczności działania katalitycznego układu oczyszczania spalin na podstawie pomiarów wykonanych na stanowisku do badań silnikowych. 2. Katalityczne układy oczyszczania spalin silnikowych. Katalityczny neutralizator spalin zwany inaczej konwertorem katalitycznym lub potocznie katalizatorem jest dzisiaj powszechnie uŝywany do oczyszczania spalin ze szkodliwych, toksycznych związków takich jak: tlenek węgla CO, tlenki azotu NOx i węglowodory (HC). Katalizatory umoŝliwiają spełnienie wymagań norm dotyczących dopuszczenia do ruchu pojazdów samochodowych, jak i innych maszyn napędzanych silnikami spalinowymi. Stosowanie katalitycznych neutralizatorów spalin rozpoczęto juŝ w latach 70-tych, a dynamiczny rozwój elektronicznych układów wytrysku paliwa, umoŝliwił powszechne stosowanie neutralizatorów w samochodach osobowych z silnikami o zapłonie iskrowym. Do współpracy z silnikiem spalinowym stosuje się następujące rodzaje neutralizatorów katalitycznych: -neutralizatory utleniające, -neutralizatory redukujące; -neutralizatory wielofunkcyjne: redukująco utleniające (tzw. trójdroŝne); Neutralizatory utleniające powodują utlenienie CO oraz węglowodorów wg następujących reakcji: 2 CO + O 2 2 CO 2 HnCm + (m + n/4) O2 m CO2 + (n/2) H2O

2 Reakcje te zachodzą przy obecności tlenu w spalinach, co odpowiada mieszance paliwowo- powietrznej o λ > 1, przy czym λ jest współczynnikiem nadmiaru powietrza. W przypadku silników pracujących przy składzie mieszanki z λ < 1, do neutralizatora trzeba dodatkowo doprowadzić powietrze. Katalizatory utleniające w zasadzie nie wpływają na zmianę stęŝenia NOx w spalinach. Drugą grupę stanowią neutralizatory redukujące. Neutralizator redukujący rozkłada tlenki azotu obecne w spalinach do wolnego azotu. Czynnikiem redukującym jest tlenek węgla CO: 2 NO + 2 CO N CO 2 Aby reakcje redukcji mogły nastąpić, w spalinach nie powinien występować tlen, a zatem silnik powinien pracować na mieszance bogatej ( λ < 1). Trzecią grupę stanowią układy wielofunkcyjne (utleniająco-redukujące). Zastosowanie neutralizatorów redukująco- utleniających, które na jednym złoŝu katalitycznym pozwalają przeprowadzić reakcje utleniania węglowodorów i tlenku węgla z równoczesną reakcją redukcji tlenków azotu, stało się moŝliwe dzięki zastosowaniu w silnikach o ZI wytrysku paliwa z elektroniczną regulacją składu mieszanki. Skład mieszanki regulowany jest na podstawie sygnałów z tzw. Sondy lambda, która jest miernikiem stęŝenia tlenu w spalinach. Układ taki pozwala w całym zakresie pracy silnika utrzymać zbliŝony do stechiometrycznego skład mieszanki paliwowo-powietrznej (λ = 1). Skład spalin mieszanki stechiometrycznej stwarza moŝliwość usunięcia szkodliwych zanieczyszczeń w jednym procesie bez rozdziału neutralizatora na częśc redukującą i utleniającą oraz bez doprowadzenia dodatkowego powietrza. Podstawowym elementem katalitycznego układu oczyszczania spalin jest ceramiczny lub metalowy nośnik monolityczny, na który naniesiona jest powłoka aktywna. Nośnik jest tak wykonany, aby zapewniał moŝliwie największą powierzchnię rozwiniętą, zawartą w danej objętości. W przekroju poprzecznym ma on często kształt plastra miodu. Materiał nośny powinien posiadać dobre własności mechaniczne oraz odporność na szok termiczny. Doskonałe własności plastyczne masy ceramicznej pozwalają tłoczyć monolity, które mają grubość ścianki ok. 0,15mm, a nawet poniŝej 0,1 mm. Nośniki metalowe katalizatorów wykonywane są ze zwiniętej fałdowanej folii stalowej, grubości ok. 0,05 mm. Po zwinięciu folii jest ona lutowana, co zapobiega

3 zniszczeniu nośnika przez strumień gazów wylotowych silnika. RównieŜ na powierzchnię nośnika metalowego nakłada się ceramiczną warstwę pośrednią, a następnie nanosi się fazę aktywną katalizatorów, podobnie jak w przypadku nośników ceramicznych. Przed naniesieniem na powierzchnię monolitu metali aktywnych, nanosi się warstwę pośrednią tlenku glinu Al 2 O 3 wraz z substancjami intensyfikującymi działania katalizatorów. Warstwa pośrednia posiada silnie rozwiniętą powierzchnię wewnętrzną ( pow. 100 cm 2 /cm 3 ) dzięki czemu po wprowadzeniu na nią metali aktywnych uzyskuje się bardzo dobre własności katalityczne tak przygotowanego monolitu. Najczęściej stosowane są katalizatory, w których faza aktywna składa się z platyny, palladu i rodu w odpowiednich proporcjach. Mogą być równieŝ stosowane związki miedzi, manganu, niklu i inne. Skład fazy aktywnej zaleŝy między innymi od tego, czy ma to być katalizator utleniający, redukujący czy teŝ redukująco- utleniający. Aby otrzymać neutralizator przydatny do zamontowania w układzie wylotowym silnika, nośnik z naniesioną substancją katalityczną umieszcza się w konwertorze wykonanym ze stali nierdzewnej (rys. 1). Kształt konwertora musi uwzględniać nie tylko kształt monolitu, ale równieŝ odpowiadać warunkom zabudowy w pojeździe, jak równieŝ właściwemu naprowadzaniu gazów spalinowych na powierzchnię czołową monolitu. Najlepsze pod tym względem są monolity o przekroju kołowym. 1- monolit ceramiczny 2- obudowa 3- kołnierz wlotowy 4- kołnierz wylotowy 5- stoŝek wlotowy 6- stoŝek wylotowy 7- mata ceramiczna Rys. 1. Schemat konwertora katalitycznego

4 W przypadku stosowania monolitów ceramicznych, nie moŝna umieszczać ich bezpośrednio w metalowej obudowie konwertora, gdyŝ groziłoby to zniszczeniem monolitu na skutek drgań. Monolit ceramiczny owija się zatem przed zabudową w specjalną, Ŝarowytrzymałą matę, która chroni go przed uszkodzeniami. Skuteczność działania katalitycznego układu oczyszczania spalin zaleŝy od: temperatury czasu kontaktu spalin z powierzchnią katalizatora koncentracji składników toksycznych w spalinach. Temperatura złoŝa katalitycznego jest trudna do określenia dlatego zamiast niej określa się temperaturę spalin w konwertorze, przy czym biorąc pod uwagę niewielką grubość ścianek nośnika, wynoszącą zaleŝnie od typu nośnika ok. 0,05 0,15 mm w ustalonych warunkach pomiaru róŝnica temperatur między przepływającymi spalinami a złoŝem katalitycznym jest mała. Czas kontaktu spalin z powierzchnią katalizatora zaleŝy od prędkości objętościowej a zatem głównie od prędkości obrotowej silnika. Koncentracja składników toksycznych w spalinach zaleŝy przede wszystkim od parametrów pracy silnika tzn. od obciąŝenia silnika i jego prędkości obrotowej. Ocena skuteczności działania neutralizatora polega na wyznaczeniu przebiegu zmian stopnia konwersji tlenku węgla (CO), tlenków azotu (NOx) i węglowodorów (HC), dla określenia obciąŝenia i określonej prędkości obrotowej silnika. W celu określenia stopnia konwersji toksycznych składników spalin dokonuje się pomiarów stęŝeń składników toksycznych przed i za konwertorem, a następnie oblicza się poszczególne stopnie konwersji wg wzoru: η = (C p - C z )/ C p gdzie: η stopień konwersji (sprawność katalizatora), C p stęŝenie danego składnika przed układem, C z stęŝenie danego składnika po przejściu przez układ.

5 3. Realizacja ćwiczenia 3.1. Przeszkolenie BHP Przed uruchomieniem stanowiska i rozpoczęciem pomiarów, prowadzący przeprowadza szkolenie BHP na stanowisku pracy Przygotowanie stanowiska pomiarowego Przed uruchomieniem stanowiska naleŝy: sprawdzić poziom oleju w silniku, sprawdzić poziom cieczy chłodzącej, sprawdzić podłączenie sąd pomiarowych z aparaturą pomiarową, usunąć wszystkie zbędne przedmioty ze stanowiska, sprawdzać układ zasilania paliwem miernica powinna być napełniona, paliwo podłączone Wykonanie pomiarów Przed przystąpieniem do pomiarów, w porozumieniu z prowadzącym zajęcia naleŝy ustalić plan pomiaru oraz wyznaczyć kierownika pomiarów i osoby obsługujące aparaturę. Rozruchu silnika dokonuje prowadzący zajęcia. Po rozruchu naleŝy włączyć aparaturę pomiarową i sprawdzić jej działanie. Po uruchomieniu stanowiska prowadzący zajęcia daje sygnał do rozpoczęcia pomiarów. Wyniki pomiarów naleŝy notować w dostarczonym przez prowadzącego arkuszu pomiarowym zgodnie z przyjętym planem pomiarów. Wszelkie zaobserwowane nieprawidłowości niezwłocznie zgłosić prowadzącemu Zakończenie pomiarów Zakończenie pomiarów naleŝy zgłosić prowadzącemu zajęcia. Wyłączenia aparatury dokonuje prowadzący zajęcia Opracowanie wyników badań Po zakończeniu pomiarów naleŝy opracować uzgodnione wyniki i przedstawić je na następnych zajęciach w formie sprawozdania.

LABORATORIUM PODSTAW SILNIKÓW I NAPĘDÓW SPALINOWYCH ĆWICZENIE NR 3: DIAGNOSTYCZNE POMIARY SKŁADNIKÓW TOKSYCZNYCH SPALIN WPROWADZENIE

LABORATORIUM PODSTAW SILNIKÓW I NAPĘDÓW SPALINOWYCH ĆWICZENIE NR 3: DIAGNOSTYCZNE POMIARY SKŁADNIKÓW TOKSYCZNYCH SPALIN WPROWADZENIE LABORATORIUM PODSTAW SILNIKÓW I NAPĘDÓW SPALINOWYCH ĆWICZENIE NR 3: DIAGNOSTYCZNE POMIARY SKŁADNIKÓW TOKSYCZNYCH SPALIN WPROWADZENIE Wzrost liczby eksploatowanych silników spalinowych spowodował konieczność

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM PODSTAW SILNIKÓW I NAPĘDÓW SPALINOWYCH. Ćwiczenie 6 DIAGNOSTYCZNE POMIARY TOKSYCZNYCH SKŁADNIKÓW SPALIN

LABORATORIUM PODSTAW SILNIKÓW I NAPĘDÓW SPALINOWYCH. Ćwiczenie 6 DIAGNOSTYCZNE POMIARY TOKSYCZNYCH SKŁADNIKÓW SPALIN Dr inż. Jacek Kropiwnicki WYDZIAŁ MECHANICZNY POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ KATEDRA SILNIKÓW SPALINOWYCH I SPRĘŻAREK Kierownik katedry: prof. dr hab. inż. Andrzej Balcerski, prof. zw. PG LABORATORIUM PODSTAW

Bardziej szczegółowo

Wpływ motoryzacji na jakość powietrza

Wpływ motoryzacji na jakość powietrza Instytut Pojazdów Samochodowych i Silników Spalinowych Marek Brzeżański Wpływ motoryzacji na jakość powietrza Spotkanie Grupy Roboczej ds. Ochrony Powietrza i Energetyki Urząd Marszałkowski Województwa

Bardziej szczegółowo

Opracował: Marcin Bąk

Opracował: Marcin Bąk PROEKOLOGICZNE TECHNIKI SPALANIA PALIW W ASPEKCIE OCHRONY POWIETRZA ATMOSFERYCZNEGO Opracował: Marcin Bąk Spalanie paliw... Przy produkcji energii elektrycznej oraz wtransporcie do atmosfery uwalnia się

Bardziej szczegółowo

Przy prawidłowej pracy silnika zapłon mieszaniny paliwowo-powietrznej następuje od iskry pomiędzy elektrodami świecy zapłonowej.

Przy prawidłowej pracy silnika zapłon mieszaniny paliwowo-powietrznej następuje od iskry pomiędzy elektrodami świecy zapłonowej. TEMAT: TEORIA SPALANIA Spalanie reakcja chemiczna przebiegająca między materiałem palnym lub paliwem a utleniaczem, z wydzieleniem ciepła i światła. Jeżeli w procesie spalania wszystkie składniki palne

Bardziej szczegółowo

4. ODAZOTOWANIE SPALIN

4. ODAZOTOWANIE SPALIN 4. DAZTWANIE SPALIN 4.1. Pochodzenie tlenków azotu w spalinach 4.2. Metody ograniczenia emisji tlenków azotu systematyka metod 4.3. Techniki ograniczania emisji tlenków azotu 4.4. Analiza porównawcza 1

Bardziej szczegółowo

RESEARCH OF OXYGEN SENSOR SIGNALS IN THREE WAY CATALITIC CONVERTER FOR OBD II NEEDS

RESEARCH OF OXYGEN SENSOR SIGNALS IN THREE WAY CATALITIC CONVERTER FOR OBD II NEEDS Journal of KONES Internal Combustion Engines 22 No. 3 4 ISSN 23 45 RESEARCH OF OXYGEN SENSOR SIGNALS IN THREE WAY CATALITIC CONVERTER FOR OBD II NEEDS Andrzej Ambrozik, Stanisław W. Kruczyński, Jacek Łączyński,

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie. 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych. 3. Paliwa stosowane do zasilania silników

1. Wprowadzenie. 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych. 3. Paliwa stosowane do zasilania silników Spis treści 3 1. Wprowadzenie 1.1 Krótka historia rozwoju silników spalinowych... 10 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych 2.1 Klasyfikacja silników.... 16

Bardziej szczegółowo

Kontrola procesu spalania

Kontrola procesu spalania Kontrola procesu spalania Spalanie paliw polega na gwałtownym utlenieniu składników palnych zawartych w paliwie przebiegającym z wydzieleniem ciepła i zjawiskami świetlnymi. Ostatecznymi produktami utleniania

Bardziej szczegółowo

Mieszanka paliwowo-powietrzna i składniki spalin

Mieszanka paliwowo-powietrzna i składniki spalin Mieszanka paliwowo-powietrzna i składniki spalin Rys,1 Powstanie mieszanki paliwowo - powietrznej Jeśli paliwo jest w formie płynnej (benzyna, gaz LPG lub LNG) to zanim będzie mogło utworzyć mieszankę

Bardziej szczegółowo

2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych

2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych SPIS TREŚCI 3 1. Wprowadzenie 1.1 Krótka historia rozwoju silników spalinowych... 10 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych 2.1 Klasyfikacja silników... 16 2.1.1.

Bardziej szczegółowo

Transport I stopień (I stopień / II stopień) Ogólnoakademicki (ogólno akademicki / praktyczny) Studia stacjonarne (stacjonarne / niestacjonarne)

Transport I stopień (I stopień / II stopień) Ogólnoakademicki (ogólno akademicki / praktyczny) Studia stacjonarne (stacjonarne / niestacjonarne) Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2013/2014

Bardziej szczegółowo

Charakterystyki prędkościowe silników spalinowych

Charakterystyki prędkościowe silników spalinowych Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych Instytut Pojazdów LABORATORIUM TEORII SILNIKÓW CIEPLNYCH Charakterystyki prędkościowe silników spalinowych Opracowanie Dr inż. Ewa Fudalej-Kostrzewa Warszawa 2015

Bardziej szczegółowo

STOCHOWSKA WYDZIAŁ IN

STOCHOWSKA WYDZIAŁ IN POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII MECHANICZNEJ I INFORMATYKI Instytut Maszyn Tłokowych i Techniki Sterowania Laboratorium: Motoryzacyjne skażenie środowiska Ćwiczenie nr 3 Imię i nazwisko Rok

Bardziej szczegółowo

Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej

Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej w Systemach Technicznych Symulacja prosta dyszy pomiarowej Bendemanna Opracował: dr inż. Andrzej J. Zmysłowski

Bardziej szczegółowo

Wpływ składu mieszanki gazu syntetycznego zasilającego silnik o zapłonie iskrowym na toksyczność spalin

Wpływ składu mieszanki gazu syntetycznego zasilającego silnik o zapłonie iskrowym na toksyczność spalin Wpływ składu mieszanki gazu syntetycznego zasilającego silnik o zapłonie iskrowym na toksyczność spalin Anna Janicka, Ewelina Kot, Maria Skrętowicz, Radosław Włostowski, Maciej Zawiślak Wydział Mechaniczny

Bardziej szczegółowo

KATALIZATOR DO PALIW

KATALIZATOR DO PALIW KATALIZATOR DO PALIW REDUXCO KATALIZATOR DO PALIW Katalizator REDUXCO jest stosowany jako dodatek do paliw węglowodorowych, jest substancją czynną zmniejszającą napięcie powierzchniowe węgla powodując

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: STC TP-s Punkty ECTS: 3. Kierunek: Technologia Chemiczna Specjalność: Technologia paliw

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: STC TP-s Punkty ECTS: 3. Kierunek: Technologia Chemiczna Specjalność: Technologia paliw Nazwa modułu: Procesy spalania w silnikach tłokowych Rok akademicki: 2014/2015 Kod: STC-2-206-TP-s Punkty ECTS: 3 Wydział: Energetyki i Paliw Kierunek: Technologia Chemiczna Specjalność: Technologia paliw

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie 1.1. Krótka historia rozwoju silników spalinowych

1. Wprowadzenie 1.1. Krótka historia rozwoju silników spalinowych 1. Wprowadzenie 1.1. Krótka historia rozwoju silników spalinowych 2. Klasyfikacja i podstawowe wskaźniki charakteryzujące pracę silników spalinowych 2.1. Klasyfikacja silników 2.1.1. Wprowadzenie 2.1.2.

Bardziej szczegółowo

Analiza spalin w silniku o zapłonie iskrowym (5)

Analiza spalin w silniku o zapłonie iskrowym (5) Analiza spalin w silniku o zapłonie iskrowym (5) data aktualizacji: 2015.12.08 Analiza spalin jest diagnostyczną metodą pomiarową (stosowaną w czasie badania silników o zapłonie iskrowym), która umożliwia

Bardziej szczegółowo

Katalityczne spalanie jako metoda oczyszczania gazów przemysłowych Instrukcja wykonania ćwiczenia nr 18

Katalityczne spalanie jako metoda oczyszczania gazów przemysłowych Instrukcja wykonania ćwiczenia nr 18 Katalityczne spalanie jako metoda oczyszczania gazów przemysłowych Instrukcja wykonania ćwiczenia nr 18 Celem ćwiczenia jest przedstawienie reakcji katalitycznego utleniania węglowodorów jako wysoce wydajnej

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ MECHANICZNY POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ KATEDRA SILNIKÓW SPALINOWYCH I SPRĘśAREK

WYDZIAŁ MECHANICZNY POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ KATEDRA SILNIKÓW SPALINOWYCH I SPRĘśAREK WYDZIAŁ MECHANICZNY POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ KATEDRA SILNIKÓW SPALINOWYCH I SPRĘśAREK LABORATORIUM PODSTAW SILNIKÓW I NAPĘDÓW SPALINOWYCH Dr inŝ. Sławomir Makowski Ćwiczenie 2 POMIARY PODSTAWOWYCH PARAMETRÓW

Bardziej szczegółowo

BADANIE WPŁYWU DODATKU PANTHER 2 NA TOKSYCZNOŚĆ SPALIN SILNIKA ZI

BADANIE WPŁYWU DODATKU PANTHER 2 NA TOKSYCZNOŚĆ SPALIN SILNIKA ZI POLITECHNIKA OPOLSKA ZAKŁAD SAMOCHODÓW BADANIE WPŁYWU DODATKU PANTHER 2 NA TOKSYCZNOŚĆ SPALIN SILNIKA ZI WNIOSKI W świetle przeprowadzonych badań oraz zróżnicowanych i nie zawsze rzetelnych opinii producentów

Bardziej szczegółowo

NGK na świecie WSPARCIE TECHNICZNE DLA KLIENTÓW

NGK na świecie WSPARCIE TECHNICZNE DLA KLIENTÓW λ Sondy lambda NGK na świecie WSPARCIE TECHNICZNE DLA KLIENTÓW NIEMCY Centrum techniczne w Centrali Centrum techniczne w Komaki Fabryka DETROIT JAPONIA Centrum techniczne w Europie Centrum techniczne w

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne Technologia napraw zespołów i podzespołów mechanicznych pojazdów samochodowych 723103

Wymagania edukacyjne Technologia napraw zespołów i podzespołów mechanicznych pojazdów samochodowych 723103 Wymagania edukacyjne PRZEDMIOT Technologia napraw zespołów i podzespołów mechanicznych pojazdów samochodowych KLASA II MPS NUMER PROGRAMU NAUCZANIA (ZAKRES) 723103 1. 2. Podstawowe wiadomości o ch spalinowych

Bardziej szczegółowo

Katalityczne spalanie jako metoda oczyszczania gazów przemysłowych Instrukcja wykonania ćwiczenia nr 18

Katalityczne spalanie jako metoda oczyszczania gazów przemysłowych Instrukcja wykonania ćwiczenia nr 18 Katalityczne spalanie jako metoda oczyszczania gazów przemysłowych Instrukcja wykonania ćwiczenia nr 18 Celem ćwiczenia jest przedstawienie reakcji katalitycznego utleniania węglowodorów jako wysoce wydajnej

Bardziej szczegółowo

WTÓRNE METODY OGRANICZANIA EMISJI SUBSTANCJI SZKODLIWYCH Z SILNIKÓW SPALINOWYCH

WTÓRNE METODY OGRANICZANIA EMISJI SUBSTANCJI SZKODLIWYCH Z SILNIKÓW SPALINOWYCH Politechnika Poznańska Wydział Elektryczny ul. Piotrowo 3A, 60-965 Poznań tel. 61-6652077, 6652077, fax. 61-6652548, 6652548, email: office_deef@put.poznan.pl www.ede.fee.put.poznan.pl projekt POKL-0002

Bardziej szczegółowo

Pozostałe systemy i diagnozy 5

Pozostałe systemy i diagnozy 5 5.2 Sondy lambda Sondy lambda mierzą udział tlenu w mieszance spalinowej. Są one częścią składową obwodu regulacyjnego, który zapewnia w sposób ciągły właściwy skład mieszanki paliwowo-powietrznej. Proporcja

Bardziej szczegółowo

WPŁYW KĄTA WYPRZEDZENIA WTRYSKU NA JEDNOSTKOWE ZUŻYCIE PALIWA ORAZ NA EMISJĘ SUBSTANCJI TOKSYCZNYCH W SILNIKU ZS ZASILANYM OLEJEM RZEPAKOWYM

WPŁYW KĄTA WYPRZEDZENIA WTRYSKU NA JEDNOSTKOWE ZUŻYCIE PALIWA ORAZ NA EMISJĘ SUBSTANCJI TOKSYCZNYCH W SILNIKU ZS ZASILANYM OLEJEM RZEPAKOWYM Tomasz OSIPOWICZ WPŁYW KĄTA WYPRZEDZENIA WTRYSKU NA JEDNOSTKOWE ZUŻYCIE PALIWA ORAZ NA EMISJĘ SUBSTANCJI TOKSYCZNYCH W SILNIKU ZS ZASILANYM OLEJEM RZEPAKOWYM Streszczenie Celem artykułu było omówienie

Bardziej szczegółowo

PROBLEMY EKSPLOATACJI 201

PROBLEMY EKSPLOATACJI 201 3-2006 PROBLEMY EKSPLOATACJI 201 Andrzej DARKOWSKI, Dominika DŁUHA, Małgorzata KSIĘŻOPOLSKA, Politechnika Warszawska BADANIA MAGAZYNOWANIA I REDUKCJI TLENKÓW AZOTU PRZY RÓŻNYCH CZASACH PODAWANIA MIESZANKI

Bardziej szczegółowo

Pytania na egzamin dyplomowy specjalność SiC

Pytania na egzamin dyplomowy specjalność SiC Pytania na egzamin dyplomowy specjalność SiC 1. Bilans cieplny silnika spalinowego. 2. Wpływ stopnia sprężania na sprawność teoretyczną obiegu cieplnego silnika spalinowego. 3. Rodzaje wykresów indykatorowych

Bardziej szczegółowo

STOCHOWSKA WYDZIAŁ IN

STOCHOWSKA WYDZIAŁ IN POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII MECHANICZNEJ I INFORMATYKI Instytut Maszyn Tłokowych i Techniki Sterowania Laboratorium: Motoryzacyjne skażenie środowiska Ćwiczenie nr 2 Imię i nazwisko Rok

Bardziej szczegółowo

Laboratorium z Konwersji Energii SILNIK SPALINOWY

Laboratorium z Konwersji Energii SILNIK SPALINOWY Laboratorium z Konwersji Energii SILNIK SPALINOWY 1. Wstęp teoretyczny Silnik spalinowy to maszyna, w której praca jest wykonywana przez gazy spalinowe, powstające w wyniku spalania paliwa w przestrzeni

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Badanie układu samodiagnostyki w silniku benzynowym typu 11. 1.1. Struktura systemu sterowania silnikiem benzynowym typu

Spis treści. 1. Badanie układu samodiagnostyki w silniku benzynowym typu 11. 1.1. Struktura systemu sterowania silnikiem benzynowym typu 3 1. Badanie układu samodiagnostyki w silniku benzynowym typu 11 Motronic... 1.1. Struktura systemu sterowania silnikiem benzynowym typu Motronic.. 11 1.2. Algorytm pracy sterownika w silniku benzynowym

Bardziej szczegółowo

Wydział Elektryczny. Katedra Automatyki i Elektroniki. Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu:

Wydział Elektryczny. Katedra Automatyki i Elektroniki. Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu: Politechnika Białostocka Wydział Elektryczny Katedra Automatyki i Elektroniki Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu: ELEKTROTECHNIKA I ELEKTRONIKA W POJAZDACH SAMOCHODOWYCH UKŁAD ZAPŁONOWY

Bardziej szczegółowo

Mechanika i Budowa Maszyn Studia pierwszego stopnia

Mechanika i Budowa Maszyn Studia pierwszego stopnia Mechanika i Budowa Maszyn Studia pierwszego stopnia Przedmiot: Diagnostyka silnika i osprzętu Rodzaj przedmiotu: specjalnościowy Kod przedmiotu: MBM 1 S 0 5 58-3_1 Rok: 3 Semestr: 5 Forma studiów: Studia

Bardziej szczegółowo

STECHIOMETRIA SPALANIA

STECHIOMETRIA SPALANIA STECHIOMETRIA SPALANIA Mole i kilomole Masa atomowa pierwiastka to średnia waŝona mas wszystkich jego naturalnych izotopów w stosunku do 1/12 masy izotopu węgla: 1/12 126 C ~ 1,66 10-27 kg Liczba Avogadra

Bardziej szczegółowo

Wpływ rodzaju paliwa gazowego oraz warunków w procesu spalania na parametry pracy silnika spalinowego mchp

Wpływ rodzaju paliwa gazowego oraz warunków w procesu spalania na parametry pracy silnika spalinowego mchp Wpływ rodzaju paliwa gazowego oraz warunków w procesu spalania na parametry pracy silnika spalinowego do zastosowań w układzie mchp G. Przybyła, A. Szlęk Politechnika Śląska w Gliwicach Instytut Techniki

Bardziej szczegółowo

Trójfunkcyjne konwertery katalityczne

Trójfunkcyjne konwertery katalityczne Kompendium praktycznej wiedzy Autor: mgr inż. Stefan Myszkowski Dodatek techniczny do WIADOMOŚCI Inter Cars SA nr 47/Grudzień 2012 Spis treści Dodatki techniczne dostępne w wersji elektronicznej na www.intercars.com.pl

Bardziej szczegółowo

Spalanie Emisja toksycznych zanieczyszczeń oraz metody jej ograniczania w nowoczesnych komorach spalania silników lotniczych

Spalanie Emisja toksycznych zanieczyszczeń oraz metody jej ograniczania w nowoczesnych komorach spalania silników lotniczych OCHRONA ŚRODOWISKA Spalanie Emisja toksycznych zanieczyszczeń oraz metody jej ograniczania w nowoczesnych komorach spalania silników lotniczych Dr inż. Robert JAKUBOWSKI Spalanie całkowite i zupełne paliwa

Bardziej szczegółowo

Problemy z silnikami spowodowane zaklejonymi wtryskiwaczami Wprowadzenie dodatku do paliwa DEUTZ Clean-Diesel InSyPro.

Problemy z silnikami spowodowane zaklejonymi wtryskiwaczami Wprowadzenie dodatku do paliwa DEUTZ Clean-Diesel InSyPro. 0199-99-1210/2 Problemy z silnikami spowodowane zaklejonymi wtryskiwaczami Wprowadzenie dodatku do paliwa DEUTZ Clean-Diesel InSyPro. Na podstawie wytycznych UE oraz wielu innych międzynarodowych przepisów,

Bardziej szczegółowo

Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16

Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16 Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16 Ćwiczenia 1 7.10.2015 1. Załóżmy, że balon ma kształt sfery o promieniu 3m. a. Jaka ilość wodoru potrzebna jest do jego wypełnienia, aby na poziomie morza

Bardziej szczegółowo

Jednostkowe stawki opłaty za gazy lub pyły wprowadzane do powietrza z procesów spalania paliw w silnikach spalinowych 1)

Jednostkowe stawki opłaty za gazy lub pyły wprowadzane do powietrza z procesów spalania paliw w silnikach spalinowych 1) Jednostkowe stawki opłaty za gazy lub pyły wprowadzane do powietrza z procesów spalania paliw w silnikach spalinowych 1) Jednostkowa stawka w zł za gazy i pyły wprowadzone do powietrza z jednostki spalonego

Bardziej szczegółowo

ISBN

ISBN Recenzent prof. dr hab. inż. dr h.c. JANUSZ MYSŁOWSKI Poszczególne rozdziały przygotowali: Wojciech SERDECKI: 1, 2, 3.1, 3.3, 3.5, 3.6, 3.7, 9 Paweł FUĆ: 15, Miłosław KOZAK: 13, Władysław KOZAK: 8 Anna

Bardziej szczegółowo

Kongres Innowacji Polskich KRAKÓW 10.03.2015

Kongres Innowacji Polskich KRAKÓW 10.03.2015 KRAKÓW 10.03.2015 Zrównoważona energetyka i gospodarka odpadami ZAGOSPODAROWANIE ODPADOWYCH GAZÓW POSTPROCESOWYCH Z PRZEMYSŁU CHEMICZNEGO DO CELÓW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ I CIEPŁA Marek Brzeżański

Bardziej szczegółowo

Pakiet cetanowo-detergentowy do uszlachetniania olejów napędowych przyjaznych środowisku

Pakiet cetanowo-detergentowy do uszlachetniania olejów napędowych przyjaznych środowisku ENERGOCET 76 WPROWADZENIE Energocet 76 jest wielofunkcyjnym dodatkiem do paliwa Diesel stosowanym w celu ulepszenia wydajności paliwa i poprawienia dynamiki pojazdów. Dodatek ten spełnia następujące wymagania:

Bardziej szczegółowo

SPOSÓB POMIARU EMISJI ZANIECZYSZCZEŃ GAZOWYCH ORAZ ZADYMIENIA SPALIN PODCZAS PRZEPROWADZANIA BADANIA TECHNICZNEGO POJAZDU

SPOSÓB POMIARU EMISJI ZANIECZYSZCZEŃ GAZOWYCH ORAZ ZADYMIENIA SPALIN PODCZAS PRZEPROWADZANIA BADANIA TECHNICZNEGO POJAZDU ZAŁĄCZNIK Nr 4 SPOSÓB POMIARU EMISJI ZANIECZYSZCZEŃ GAZOWYCH ORAZ ZADYMIENIA SPALIN PODCZAS PRZEPROWADZANIA BADANIA TECHNICZNEGO POJAZDU I. Pomiar emisji zanieczyszczeń gazowych spalin pojazdów z silnikiem

Bardziej szczegółowo

Ćw. 4. BADANIE I OCENA WPŁYWU ODDZIAŁYWANIA WYBRANYCH CZYNNIKÓW NA ROZKŁAD CIŚNIEŃ W ŁOśYSKU HYDRODYNAMICZNYMM

Ćw. 4. BADANIE I OCENA WPŁYWU ODDZIAŁYWANIA WYBRANYCH CZYNNIKÓW NA ROZKŁAD CIŚNIEŃ W ŁOśYSKU HYDRODYNAMICZNYMM Ćw. 4 BADANIE I OCENA WPŁYWU ODDZIAŁYWANIA WYBRANYCH CZYNNIKÓW NA ROZKŁAD CIŚNIEŃ W ŁOśYSKU HYDRODYNAMICZNYMM WYBRANA METODA BADAŃ. Badania hydrodynamicznego łoŝyska ślizgowego, realizowane na stanowisku

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH I SILNIKÓW SPALINOWYCH ZPSiSS WYDZIAŁ BUDOWY MASZYN I LOTNICTWA

ZAKŁAD POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH I SILNIKÓW SPALINOWYCH ZPSiSS WYDZIAŁ BUDOWY MASZYN I LOTNICTWA ZAKŁAD POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH I SILNIKÓW SPALINOWYCH ZPSiSS WYDZIAŁ BUDOWY MASZYN I LOTNICTWA POLITECHNIKA RZESZOWSKA im. IGNACEGO ŁUKASIEWICZA Al. Powstańców Warszawy 8, 35-959 Rzeszów, Tel: 854-31-1,

Bardziej szczegółowo

EKOLOGIA I OCHRONA ŚRODOWISKA W TRANSPORCIE LABORATORIUM Ćwiczenie 2 Temat: Urządzenia i metody pomiarowe toksycznych składników spalin.

EKOLOGIA I OCHRONA ŚRODOWISKA W TRANSPORCIE LABORATORIUM Ćwiczenie 2 Temat: Urządzenia i metody pomiarowe toksycznych składników spalin. EKOLOGIA I OCHRONA ŚRODOWISKA W TRANSPORCIE LABORATORIUM Ćwiczenie 2 Temat: Urządzenia i metody pomiarowe toksycznych składników spalin. 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z urządzeniami

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(87)/2012

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(87)/2012 ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(87)/12 Stanisław W. Kruczyński 1, Marcin K. Wojs 2, Piotr Orliński 3 OCENA PRZEMIAN TLENKÓW AZOTU W UTLENIAJĄCYCH REAKTORACH KATALITYCZNYCH SYSTEMU FILTRÓW CZĄSTEK

Bardziej szczegółowo

Mgr inŝ. Wojciech Kamela Mgr inŝ. Marcin Wojs

Mgr inŝ. Wojciech Kamela Mgr inŝ. Marcin Wojs Profesorowie Pracownicy Zakładu adu Silników w Spalinowych prof. dr hab. inŝ. Stanisław W. Kruczyński(kierownik Zakładu) prof. dr hab. inŝ. Zdzisław Chłopek Docenci Doc. dr inŝ. Maciej Tułodziecki Adiunkci

Bardziej szczegółowo

Polskie Normy opracowane przez Komitet Techniczny nr 277 ds. Gazownictwa

Polskie Normy opracowane przez Komitet Techniczny nr 277 ds. Gazownictwa Polskie Normy opracowane przez Komitet Techniczny nr 277 ds. Gazownictwa Podkomitet ds. Przesyłu Paliw Gazowych 1. 334+A1:2011 Reduktory ciśnienia gazu dla ciśnień wejściowych do 100 bar 2. 1594:2014-02

Bardziej szczegółowo

OZNACZENIE WILGOTNOSCI POWIETRZA 1

OZNACZENIE WILGOTNOSCI POWIETRZA 1 OZNACZENIE WILGOTNOSCI POWIETRZA 1 PODSTAWOWE POJĘCIA I OKREŚLENIA Powietrze atmosferyczne jest mieszaniną gazową zawierającą zawsze pewną ilość pary wodnej. Zawartość pary wodnej w powietrzu atmosferycznym

Bardziej szczegółowo

MAN Truck & Bus Ekologicznie i ekonomicznie w przyszłość. Napędy alternatywne, CNG, biogaz,hybryda

MAN Truck & Bus Ekologicznie i ekonomicznie w przyszłość. Napędy alternatywne, CNG, biogaz,hybryda MAN Truck & Bus Ekologicznie i ekonomicznie w przyszłość Napędy alternatywne, CNG, biogaz,hybryda Perspektywy rynku paliw Polityczne warunki ramowe dla Europy Zielona Księga Komisji Europejskiej w sprawie

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM SPALANIA I PALIW

LABORATORIUM SPALANIA I PALIW 1. Wprowadzenie 1.1.Podstawowe definicje Spalanie egzotermiczna reakcja chemiczna przebiegająca między paliwem a utleniaczem. Mieszanina palna mieszanina paliwa i utleniacza w której płomień rozprzestrzenia

Bardziej szczegółowo

PL B1. Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica,Kraków,PL BUP 18/03

PL B1. Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica,Kraków,PL BUP 18/03 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 199293 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 352444 (51) Int.Cl. F02M 27/04 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 25.02.2002

Bardziej szczegółowo

Spełnienie wymogów redukcja emisji zwiekszenie rentownosci. Warto wyposażyć swój pojazd w filtr cząstek stałych!

Spełnienie wymogów redukcja emisji zwiekszenie rentownosci. Warto wyposażyć swój pojazd w filtr cząstek stałych! Spełnienie wymogów redukcja emisji zwiekszenie rentownosci Warto wyposażyć swój pojazd w filtr cząstek stałych! Baumot już dziś spełnia wymogi, które będą obowiązywać w przyszłości Obecnie istnieje tylko

Bardziej szczegółowo

PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH

PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH AUTOR: Michał Folwarski PROMOTOR PRACY: Dr inż. Marcin Kot UCZELNIA: Akademia Górniczo-Hutnicza Im. Stanisława Staszica

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Elektroniki Katedra Elektroniki

AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Elektroniki Katedra Elektroniki AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Elektroniki Katedra Elektroniki Laboratorium Techniki Sensorowej Ćwiczenie nr 4 Półprzewodnikowe czujniki gazów OPIS STANOWISKA

Bardziej szczegółowo

PROFIL PRĘDKOŚCI W RURZE PROSTOLINIOWEJ

PROFIL PRĘDKOŚCI W RURZE PROSTOLINIOWEJ LABORATORIUM MECHANIKI PŁYNÓW Ćwiczenie N 7 PROFIL PRĘDKOŚCI W RURZE PROSTOLINIOWEJ . Cel ćwiczenia Doświadczalne i teoretyczne wyznaczenie profilu prędkości w rurze prostoosiowej 2. Podstawy teoretyczne:

Bardziej szczegółowo

Opisy kodów błędów. www.obd.net.pl

Opisy kodów błędów. www.obd.net.pl Opisy kodów błędów. P0010 Przestawiacz zmieniający kąt ustawienia wałka rozrządu A, wadliwe działanie układu dolotowego/lewego/przedniego (blok cylindrów nr 1) zmiany faz rozrządu P0011 Kąt ustawienia

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM SILNIKÓW SPALINOWYCH

LABORATORIUM SILNIKÓW SPALINOWYCH LABORATORIUM SILNIKÓW SPALINOWYCH Materiały pomocnicze Wykonywanie charakterystyk silnika wg BN-79/1374-03 Silniki samochodowe Badania stanowiskowe Wykonywanie charakterystyk Charakterystyka silnika -

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM PRZEMIAN ENERGII

LABORATORIUM PRZEMIAN ENERGII LABORATORIUM PRZEMIAN ENERGII BADANIE OGNIWA PALIWOWEGO TYPU PEM I. Wstęp Ćwiczenie polega na badaniu ogniwa paliwowego typu PEM. Urządzenia tego typy są obecnie rozwijane i przystosowywane do takich aplikacji

Bardziej szczegółowo

MODUŁ 3. WYMAGANIA EGZAMINACYJNE Z PRZYKŁADAMI ZADAŃ

MODUŁ 3. WYMAGANIA EGZAMINACYJNE Z PRZYKŁADAMI ZADAŃ MODUŁ 3. WYMAGANIA EGZAMINACYJNE Z PRZYKŁADAMI ZADAŃ E.22. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii cieplnej ZADANIE PRAKTYCZNE Opracuj dokumentację związaną z przeprowadzeniem

Bardziej szczegółowo

WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA Wydział Mechaniczny Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu LABORATORIUM TERMODYNAMIKI TECHNICZNEJ

WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA Wydział Mechaniczny Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu LABORATORIUM TERMODYNAMIKI TECHNICZNEJ WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA Wydział Mechaniczny Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu LABORATORIUM TERMODYNAMIKI TECHNICZNEJ Instrukcja do ćwiczenia T-06 Temat: Wyznaczanie zmiany entropii ciała

Bardziej szczegółowo

Karta katalogowa wentylatorów promieniowych

Karta katalogowa wentylatorów promieniowych Karta katalogowa wentylatorów promieniowych Zastosowanie Wentylatory MPB mają wiele zastosowań w systemach odciągania zanieczyszczonego powietrza i transportu pneumatycznego. Typowe zastosowania:? odciągi

Bardziej szczegółowo

Układ napędowy. Silnik spalinowy CAT C27 Typ silnika CAT C 27. Zespół prądnic synchronicznych. Znamionowa prędkość obrotowa

Układ napędowy. Silnik spalinowy CAT C27 Typ silnika CAT C 27. Zespół prądnic synchronicznych. Znamionowa prędkość obrotowa Układ napędowy Silnik spalinowy CAT C27 Typ silnika CAT C 27 Moc znamionowa Znamionowa prędkość obrotowa 708 kw 1800 obr/min Obroty biegu jałowego 600 obr/min Ilość i układ cylindrów V 12 Stopień sprężania

Bardziej szczegółowo

BADANIE WYMIENNIKÓW CIEPŁA

BADANIE WYMIENNIKÓW CIEPŁA 1.Wprowadzenie DNIE WYMIENNIKÓW CIEPŁ a) PŁSZCZOWO-RUROWEGO b) WĘŻOWNICOWEGO adanie wymiennika ciepła sprowadza się do pomiaru współczynników przenikania ciepła k w szerokim zakresie zmian parametrów ruchowych,

Bardziej szczegółowo

Laboratorium z Konwersji Energii. Ogniwo Paliwowe PEM

Laboratorium z Konwersji Energii. Ogniwo Paliwowe PEM Laboratorium z Konwersji Energii Ogniwo Paliwowe PEM 1.0 WSTĘP Ogniwo paliwowe typu PEM (ang. PEM FC) Ogniwa paliwowe są urządzeniami elektro chemicznymi, stanowiącymi przełom w dziedzinie źródeł energii,

Bardziej szczegółowo

NOWOCZESNE KOMORY SPALANIA BIOMASY - DREWNA DREWNO POLSKIE OZE 2016

NOWOCZESNE KOMORY SPALANIA BIOMASY - DREWNA DREWNO POLSKIE OZE 2016 NOWOCZESNE KOMORY SPALANIA BIOMASY - DREWNA 2016 OPAŁ STAŁY 2 08-09.12.2017 OPAŁ STAŁY 3 08-09.12.2017 Palenisko to przestrzeń, w której spalane jest paliwo. Jego kształt, konstrukcja i sposób przeprowadzania

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Samochodowych w Bydgoszczy

Zespół Szkół Samochodowych w Bydgoszczy Zespół Szkół Samochodowych w Bydgoszczy Ul. Powstańców Wielkopolskich 63 Praca Dyplomowa Temat: Pompowtryskiwacz z mechanicznym układem sterowania Wykonali: Mateusz Dąbrowski Radosław Świerczy wierczyński

Bardziej szczegółowo

STECHIOMETRIA SPALANIA

STECHIOMETRIA SPALANIA STECHIOMETRIA SPALANIA Mole i kilomole Masa atomowa pierwiastka to średnia ważona mas wszystkich jego naturalnych izotopów w stosunku do 1/12 masy izotopu węgla: 1/12 126 C ~ 1,66 10-27 kg Liczba Avogadra

Bardziej szczegółowo

Układy zasilania samochodowych silników spalinowych. Bartosz Ponczek AiR W10

Układy zasilania samochodowych silników spalinowych. Bartosz Ponczek AiR W10 Układy zasilania samochodowych silników spalinowych Bartosz Ponczek AiR W10 ECU (Engine Control Unit) Urządzenie elektroniczne zarządzające systemem zasilania silnika. Na podstawie informacji pobieranych

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Diagnostyki Pokładowej Pojazdów. Badania symulacyjne reaktora katalitycznego. Opracowanie: Marcin K. Wojs

Laboratorium Diagnostyki Pokładowej Pojazdów. Badania symulacyjne reaktora katalitycznego. Opracowanie: Marcin K. Wojs Laboratorium Diagnostyki Pokładowej Pojazdów Badania symulacyjne reaktora katalitycznego Opracowanie: Marcin K. Wojs Warszawa 2013 1. Wstęp Tematem ćwiczenia jest symulacja reaktora katalitycznego reprezentowanego

Bardziej szczegółowo

Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych. Adam Grochowalski Politechnika Krakowska

Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych. Adam Grochowalski Politechnika Krakowska Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych Adam Grochowalski Politechnika Krakowska Termiczne metody utylizacji odpadów Spalanie na ruchomym ruszcie

Bardziej szczegółowo

- 1 - Obrotomierz OBD-104 przeznaczony jest do pomiarów prędkości obrotowej silników wysokopręŝnych (ZS) oraz silników z zapłonem iskrowym (ZI).

- 1 - Obrotomierz OBD-104 przeznaczony jest do pomiarów prędkości obrotowej silników wysokopręŝnych (ZS) oraz silników z zapłonem iskrowym (ZI). - 1 - I. WPROWADZENIE Niniejsza instrukcja przeznaczona jest dla personelu warsztatowego uprawnionego do obsługi obrotomierza OBD-104. Przed podjęciem jakichkolwiek czynności związanych z obrotomierzem

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM SPALANIA I PALIW

LABORATORIUM SPALANIA I PALIW 1. Wprowadzenie 1.1. Skład węgla LABORATORIUM SPALANIA I PALIW Węgiel składa się z substancji organicznej, substancji mineralnej i wody (wilgoci). Substancja mineralna i wilgoć stanowią bezużyteczny balast.

Bardziej szczegółowo

Próby udarowe. Opracował: XXXXXXX studia inŝynierskie zaoczne wydział mechaniczny semestr V. Gdańsk 2002 r.

Próby udarowe. Opracował: XXXXXXX studia inŝynierskie zaoczne wydział mechaniczny semestr V. Gdańsk 2002 r. Próby udarowe Opracował: XXXXXXX studia inŝynierskie zaoczne wydział mechaniczny semestr V Gdańsk 00 r. 1. Cel ćwiczenia. Przeprowadzenie ćwiczenia ma na celu: 1. zapoznanie się z próbą udarności;. zapoznanie

Bardziej szczegółowo

WYKAZ CENOWY PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA I PARAMETRY

WYKAZ CENOWY PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA I PARAMETRY Załącznik Nr 3 WYKAZ CENOWY PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA I PARAMETRY 1. Aparat oddechowy (6 sztuk). Wyposażony co najmniej w: dwupunktowy system przycisków wypinających, reduktor wysokiego ciśnienia typu tłokowego,

Bardziej szczegółowo

Zn + S ZnS Utleniacz:... Reduktor:...

Zn + S ZnS Utleniacz:... Reduktor:... Zadanie: 1 Spaliny wydostające się z rur wydechowych samochodów zawierają znaczne ilości tlenku węgla(ii) i tlenku azotu(ii). Gazy te są bardzo toksyczne i dlatego w aktualnie produkowanych samochodach

Bardziej szczegółowo

Silniki pojazdów samochodowych : podręcznik do nauki zawodu Technik pojazdów samochodowych / aut. Richard Fischer [et al.].

Silniki pojazdów samochodowych : podręcznik do nauki zawodu Technik pojazdów samochodowych / aut. Richard Fischer [et al.]. Silniki pojazdów samochodowych : podręcznik do nauki zawodu Technik pojazdów samochodowych / aut. Richard Fischer [et al.]. Warszawa, 2013 Spis treści Wstęp 7 1. Podstawowe wiadomości o silnikach 9 1.1.

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ASPEKTY ANALIZY SKŁADU SPALIN AUTOBUSÓW ZASILANYCH CNG

WYBRANE ASPEKTY ANALIZY SKŁADU SPALIN AUTOBUSÓW ZASILANYCH CNG Piotr SZCZĘSNY, Grażyna ORLICZ-SZCZĘSNA WYBRANE ASPEKTY ANALIZY SKŁADU SPALIN AUTOBUSÓW ZASILANYCH CNG W artykule przedstawiono wyniki analiz składu spalin autobusów komunikacji miejskiej, przystosowanych

Bardziej szczegółowo

PL B1. Instalacja do oczyszczania spalin silników spalinowych i sposób oczyszczania spalin silników spalinowych. WYSOCKA ANNA, Kraków, PL

PL B1. Instalacja do oczyszczania spalin silników spalinowych i sposób oczyszczania spalin silników spalinowych. WYSOCKA ANNA, Kraków, PL RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 211235 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 369701 (51) Int.Cl. B01D 53/94 (2006.01) F01N 3/035 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22)

Bardziej szczegółowo

POWIETRZE. Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych.

POWIETRZE. Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych. WŁASNOŚCI GAZÓW POWIETRZE Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych. Składniki Masa w % (suche powietrze) Objętość

Bardziej szczegółowo

Badania porównawcze emisji toksycznych składników gazów wylotowych z silnika o zapłonie samoczynnym zasilanego ON i B10

Badania porównawcze emisji toksycznych składników gazów wylotowych z silnika o zapłonie samoczynnym zasilanego ON i B10 NAFTA-GAZ wrzesień 2010 ROK LXVI Aleksander Mazanek Instytut Nafty i Gazu, Kraków Badania porównawcze emisji toksycznych składników gazów wylotowych z silnika o zapłonie samoczynnym zasilanego ON i B10

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(92)/2013

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(92)/2013 ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 1(92)/2013 Piotr Szczęsny 1 WPŁYW WYBRANYCH PARAMETRÓW EKSPLOATACYJNYCH NA TOKSYCZNOŚĆ SPALIN POJAZDÓW Z SILNIKAMI O ZAPŁONIE ISKROWYM 1. Wprowadzenie Praca przedstawia

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: ENERGETYKA Rodzaj przedmiotu: specjalności obieralny Rodzaj zajęć: Wykład, ćwiczenia laboratoryjne I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE C1. Uzyskanie

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: SEN EW-s Punkty ECTS: 5. Kierunek: Energetyka Specjalność: Energetyka wodorowa

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: SEN EW-s Punkty ECTS: 5. Kierunek: Energetyka Specjalność: Energetyka wodorowa Nazwa modułu: Silniki spalinowe Rok akademicki: 2014/2015 Kod: SEN-2-307-EW-s Punkty ECTS: 5 Wydział: Energetyki i Paliw Kierunek: Energetyka Specjalność: Energetyka wodorowa Poziom studiów: Studia II

Bardziej szczegółowo

REDUXCO. Katalizator spalania. Leszek Borkowski DAGAS sp z.o.o. D/LB/6/13 GreenEvo

REDUXCO. Katalizator spalania. Leszek Borkowski DAGAS sp z.o.o. D/LB/6/13 GreenEvo Katalizator spalania DAGAS sp z.o.o Katalizator REDUXCO - wpływa na poprawę efektywności procesu spalania paliw stałych, ciekłych i gazowych w różnego rodzaju kotłach instalacji wytwarzających energie

Bardziej szczegółowo

Laboratorium z Konwersji Energii. Kolektor słoneczny

Laboratorium z Konwersji Energii. Kolektor słoneczny Laboratorium z Konwersji Energii Kolektor słoneczny 1.0 WSTĘP Kolektor słoneczny to urządzenie służące do bezpośredniej konwersji energii promieniowania słonecznego na ciepło użytkowe. Podział urządzeń

Bardziej szczegółowo

Analizując korzyści stosowania preparatu należy podkreślić:

Analizując korzyści stosowania preparatu należy podkreślić: PANTHER P2 MOLEKULARNY KATALIZATOR PALIW SILNIKOWYCH, CZYŚCI, SMARUJE I REGENERUJE UKŁAD WTRYSKOWY, REDUKUJE TOKSYCZNOŚĆ SPALIN, ZMNIEJSZA ZUŻYCIE PALIWA Molekularny katalizator paliw silnikowych Panther

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 25: Interferencja fal akustycznych

Ćwiczenie nr 25: Interferencja fal akustycznych Wydział PRACOWNIA FIZYCZNA WFiIS AGH Imię i nazwisko 1. 2. Temat: Rok Grupa Zespół Nr ćwiczenia Data wykonania Data oddania Zwrot do popr. Data oddania Data zaliczenia OCENA Ćwiczenie nr 25: Interferencja

Bardziej szczegółowo

SPRĘŻ WENTYLATORA stosunek ciśnienia statycznego bezwzględnego w płaszczyźnie

SPRĘŻ WENTYLATORA stosunek ciśnienia statycznego bezwzględnego w płaszczyźnie DEFINICJE OGÓLNE I WIELKOŚCI CHARAKTERYSTYCZNE WENTYLATORA WENTYLATOR maszyna wirnikowa, która otrzymuje energię mechaniczną za pomocą jednego wirnika lub kilku wirników zaopatrzonych w łopatki, użytkuje

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Budownictwa, Mechaniki i Petrochemii Instytut Inżynierii Mechanicznej

POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Budownictwa, Mechaniki i Petrochemii Instytut Inżynierii Mechanicznej PITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Budownictwa, Mechaniki i Petochemii Instytut Inżynieii Mechanicznej w Płocku Zakład Apaatuy Pzemysłowej ABRATRIUM TERMDYNAMIKI Instukcja stanowiskowa Temat: Analiza spalin

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM PODSTAW BUDOWY URZĄDZEŃ DLA PROCESÓW MECHANICZNYCH

LABORATORIUM PODSTAW BUDOWY URZĄDZEŃ DLA PROCESÓW MECHANICZNYCH LABORATORIUM PODSTAW BUDOWY URZĄDZEŃ DLA PROCESÓW MECHANICZNYCH Temat: Badanie cyklonu ZAKŁAD APARATURY PRZEMYSŁOWEJ POLITECHNIKA WARSZAWSKA WYDZIAŁ BMiP 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie

Bardziej szczegółowo

Treści wykraczające poza podstawę programową. Omawia technikę lotu balonem w kontekście zmian gęstości powietrza i temperatury.

Treści wykraczające poza podstawę programową. Omawia technikę lotu balonem w kontekście zmian gęstości powietrza i temperatury. 43 S t r o n a III. TREŚCI NAUCZANIA Przedmiot Treści nauczania z podstawy programowej 3.8. Analizuje i porównuje wartości sił wyporu dla ciał zanurzonych w cieczy lub gazie. Treści wykraczające poza podstawę

Bardziej szczegółowo

Zespół B-D Elektrotechniki. Laboratorium Silników i układów przeniesienia napędów

Zespół B-D Elektrotechniki. Laboratorium Silników i układów przeniesienia napędów Zespół B-D Elektrotechniki Laboratorium Silników i układów przeniesienia napędów Temat ćwiczenia: Badanie komputerowego układu zapłonowego w systemie MOTRONIC Opracowanie: dr hab. inż. S. DUER 2 3. Instrukcja

Bardziej szczegółowo

Zakład Pojazdów Samochodowych i Silników Spalinowych. LABORATORIUM SILNIKÓW SPALINOWYCH Instrukcje do ćwiczeń

Zakład Pojazdów Samochodowych i Silników Spalinowych. LABORATORIUM SILNIKÓW SPALINOWYCH Instrukcje do ćwiczeń Ćwiczenie nr: 2 Temat: Stanowisko badawcze spalinowego i cechowanie hamulca Cel ćwiczenia: Celem ćwiczenia jest zapoznanie się ze stanowiskiem badawczym spalinowego i jego standardowym wyposaŝeniem pomiarowym

Bardziej szczegółowo

Bilans cieplny silnika spalinowego

Bilans cieplny silnika spalinowego Układ zapłonowy Silniki Diesla nie wymagają dodatkowych urządzeń w celu wywołania zapłonu - powstaje on samoczynnie na skutek stworzonych warunków i odpowiedniego paliwa podatnego na samozapłon. Natomiast

Bardziej szczegółowo