Marek Oktawian Bulanowski Praca zawodowa i praca nad sobą. Refleksje o pokonywaniu choroby psychicznej

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Marek Oktawian Bulanowski Praca zawodowa i praca nad sobą. Refleksje o pokonywaniu choroby psychicznej"

Transkrypt

1 Marek Oktawian Bulanowski Praca zawodowa i praca nad sobą. Refleksje o pokonywaniu choroby psychicznej Praca to dla wielu osób chorujących psychicznie marzenie, które jest bardzo trudne do zrealizowania i jednocześnie dające ogromną nadzieję na lepsze życie zarówno w sferze materialnej, jak i zdrowotnej, co również znajduje potwierdzenie wśród psychiatrów i terapeutów, zachęcających swoich pacjentów do szukania zatrudnienia zarówno w obszarze tzw. gospodarki społecznej oraz, jeśli to możliwe, na wolnym rynku pracy. Tekst ten powstał z inicjatywy dr. Andrzeja Cechnickiego, który namówił mnie do podzielenia się z czytelnikami Dla Nas moimi przemyśleniami na temat funkcjonowania osób z diagnozą choroby psychicznej w sferze zawodowej. Oczywiście będzie to tylko garść praktycznych spostrzeżeń, które wyniosłem z własnych doświadczeń życiowych, i, jak mam nadzieję, które mogą się okazać interesujące zarówno dla poszukujących pracy, jak i tych, którzy z przyczyn zdrowotnych nie mogą jej utrzymać. By bardziej przybliżyć ideę tego artykułu, muszę powiedzieć, że mój staż pracy wynosi 17 lat, w tym u jednego pracodawcy 12 lat do chwili obecnej i nie znajduję się w okresie wypowiedzenia, mam umowę o pracę na czas nieokreślony oraz dodatkowo prowadzę działalność gospodarczą w zakresie tłumaczeń. Zatem myślę, że doświadczenie, jakie zyskałem w czasie chorowania i pracy (pierwszy raz zostałem zatrudniony będąc w psychozie i moje życie zawodowe było nierozerwalnie związane z procesem pokonywania choroby psychicznej) daje mi podstawę do przedstawienia tych kilku myśli, które może będą mogły okazać się pomocne dla tych, którzy pragną wyzdrowieć lub tylko porównać swoje doświadczenie z moim. Zarysowany na wstępie cel tego tekstu wymaga postawienia pytania, czy rzeczywiście praca pomaga w leczeniu choroby psychicznej, jak myślą psychiatrzy i wielu pacjentów? Moim zdaniem jest to bardzo złożony problem. Znalezienie pracy i utrzymanie się w niej jest połączone z wieloma czynnikami, które dotyczą całości problemów życiowych osób chorych psychicznie. W moim przypadku był to świadomy wybór, jak i konieczność, bo po zakończeniu długiej hospitalizacji i utracie skromnych źródeł utrzymania i stojąc w obliczu braku środków do życia jak i nie mogąc liczyć na wsparcie materialne rodziny, a zarazem odrzuciwszy perspektywę renty inwalidzkiej, zacząłem szukać pracy w charakterze nauczyciela języka polskiego i angielskiego w szkołach. I w końcu taką pracę znalazłem.

2 Dziś, kiedy o tym myślę, wydaje mi się, że praca sama w sobie nie wpływa ani pozytywnie, ani negatywnie na osoby chore psychicznie. Ważniejsze wydaje mi się to, co dzieje się w umyśle chorego i jego interakcja z otoczeniem, tzn. z członkami rodziny, przyjaciółmi, znajomymi pacjentami i innymi napotykanymi ludźmi czy kolegami z pracy. Chorzy psychicznie mają o wiele większe trudności w uzyskaniu zatrudnienia od innych grup społecznych ze względu na problemy, które istnieją w ich umysłach. Celowo używam pojęcia umysłu, a nie psychiki czy emocji, jak mają zwyczaj określać te zagadnienia psychiatrzy i psychologowie, gdyż jest to pojęcie szersze. Jest to bowiem obszar wszystkich sfer funkcjonowania umysłu człowieka, myślenia, odczuwania, wartości, które się wyznaje, wykształcenia, gustów, talentów, inteligencji, aspektów biologicznych, socjologicznych, cech charakteru, ambicji itp. Gdyby przyjąć tezę, że praca leczy, to odkrylibyśmy cudowny lek na problemy chorych psychicznie, a tak nie jest. Dla wielu chorych praca może okazać się cierpieniem z różnych powodów. Nie są zdolni do dużego wysiłku, nie satysfakcjonują ich zarobki, mają problem z odpowiednimi umiejętnościami, itd. Nie jest łatwo choremu psychicznie znaleźć pracę, jeszcze trudniej ją utrzymać, a cóż powiedzieć o samodzielnym funkcjonowaniu bez pomocy rodziny czy instytucji opieki społecznej, satysfakcji, itp. W moim przekonaniu praca m o ż e pomóc, po spełnieniu wielu warunków, takich jak przede wszystkim odkrycia przez chorego chęci do wyzdrowienia i podjęcia przez niego decyzji o rozpoczęciu walki o swoje zdrowie, w której mieści się między innymi jako jeden z ważnych celów znalezienie pracy. Wydaje się, że to nic trudnego, bo wystarczy chcieć. Jest to jednak powiązane z ogromnym wysiłkiem, walką ze swoim chorym umysłem, który w wyniku działania niesprzyjających czynników wypadł ze swojego normalnego funkcjonowania. Podkreślam jeszcze raz najważniejszy jest umysł chorego, to, jakie myśli w nim się pojawiają. To one ostatecznie według mnie decydują o sukcesie lub porażce samego chorego, terapii, jakiej jest poddawany, i wreszcie, czy będzie on mógł uzyskać zatrudnienie i je utrzymać, co jest tematem niniejszych rozważań. Nie jestem psychiatrą ani psychologiem, więc być może wyważam otwarte drzwi, ale z moich doświadczeń wynika, że tak właśnie jest. Gdy moje myśli były chore w sensie takim, że miałem urojenia, traciłem pracę. Wprawdzie byłem uparty i zdeterminowany i podejmowałem trud szukania kolejnej, lecz mechanizm się powtarzał. Dopiero, gdy udało mi się dostrzec moje chore myśli i zacząłem świadomie badać swój umysł i zmieniać go, przyszedł sukces. Znalazłem pracę, utrzymałem się w niej i zacząłem odnosić coraz więcej sukcesów w innych dziedzinach. Czy było to

3 wynikiem pracy zawodowej? Nie jest to oczywiste i chyba nawet psychiatrzy nie potwierdziliby tej tezy. Może profesjonaliści by powiedzieli, że to wpływ pracy na moją psychikę spowodował, że udało mi się funkcjonować w środowisku ludzi zdrowych, założyć szczęśliwą rodzinę, wychowywać dzieci, kupić mieszkanie, zajmować się swoimi pasjami literackimi i filozoficznymi. Ja mógłbym im przypomnieć, że po sześciu latach ciągłych kryzysów, stracili już nadzieję na możliwość efektywnej pomocy i że w tym czasie pracowałem. Zatem można się teraz zastanowić, co mi pomogło pokonać schizofrenię, bo tak zdiagnozował mnie wspomniany wyżej dr Andrzej Cechnicki. Otóż wydaje mi się, że były to przekonania filozoficzne i życiowe, które nabyłem przed zachorowaniem i konsekwentne ich realizowanie w życiu. Zacznę od mojej rodziny. Mój ojciec także był chory psychicznie. Miał manię prześladowczą. Ja widziałem jego chorobę i bardzo cierpiałem, że nie mogę mu pomóc. W opinii psychiatrów jest to czynnik obciążający. Ale czy rzeczywiście? Dziś myślę, że doświadczenie choroby ojca miało dla mnie skutki pozytywne, ponieważ stało się źródłem motywacji, by uniknąć jego losu. W momencie zachorowania, gdy dowiedziałem się, że muszę iść do szpitala i poddać się leczeniu, nie odczuwałem choroby. Była ona tylko tym, o czym mówili psychiatrzy i moja pierwsza żona z teściami. Słuchając różnych opinii nie wiedziałem, na czym to wszystko polega ani komu dać wiarę. Po sześciu latach jednak zobaczyłem swoją chorobę i potrafię odróżnić, co było chore a co nie. Jak to się stało? Z pewnością był to proces. Przez cały ten czas obserwowałem ludzi, którzy mnie otaczali, a w szczególności najbliższych, pacjentów oraz psychiatrów. Można powiedzieć, że przez wiele lat byłem obserwatorem rzeczywistości, która mnie otaczała oraz swojego umysłu. Miałem swoje przeświadczenia wynikające z choroby, a samą chorobę traktowałem jako pewną opcję, o której mówili psychiatrzy i terapeuci, bo pamiętałem, że mój ojciec traktował psychiatrów jako część mafii spiskującej przeciwko niemu, z czym się nie zgadzałem, bo byłem przekonany, że to jest jego błędna, chora interpretacja. Zatem pomaga OBSERWACJA I ANALIZA RZECZYWISTOŚCI. Niestety to nie jest wystarczające. Ważne jest, by podjąć decyzję, by działać. Szczerze mówiąc zacząłem podejmować decyzje chorobowe, o których nie chciałbym się tu rozwodzić. Było to jednak dla mnie nowe doświadczenie. Zacząłem działać i sprawdzać w działaniu swoje myśli. Zatem pomaga DZIAŁANIE. Jest to warunek konieczny, ale musi być powiązany z innymi funkcjami umysłu wyciąganiem wniosków, porzucaniem urojeń. Można powiedzieć, że to jest niemożliwe. Jak chory psychicznie może wyciągać wnioski,

4 skoro rozumuje paralogicznie, a na jego myślenie wpływa w ogromnym stopniu uczucie lęku? A jednak jest możliwe przejście do logicznego rozumowania ludzi zdrowych, choć jest to proces, który wymagał w moim przypadku badania przede wszystkim problemów filozoficznych i religijnych, które z tytułową pracą nie miały nic wspólnego, a jeśli coś miały to były to raczej same klęski życiowe i źródło stresu oraz lęku. Co zatem pomaga? BADAWCZE spojrzenie na rzeczywistość. Miałem przed chorobą pewne doświadczenie naukowe i ambicje filozoficzne. Zatem zetknąłem się z profesjonalną nauką i filozofią. Istnieją jednak inne czynniki, które istnieją w umyśle, które mi pomogły. SAMODZIELNE UCZENIE SIĘ. Jako student wybrałem indywidualny tok studiów i samodzielnie przygotowywałem się do egzaminów oraz zdobywałem wiedzę z dziedzin, które mnie interesowały. Zatem chęć uczenia się, którą wyniosłem z domu, zwłaszcza od ojca, także od nauczycieli, mimo że nie byłem dobrym uczniem i zaniedbywałem naukę szkolną. Chęć uczenia się i doskonalenia rozwijałem także w mistycznych szkołach medytacji buddyjskiej, z których bardzo na mnie wpłynęła nauka o pustce oraz o potrzebie pokonywania mechanizmu identyfikacji, jak i pragnienie doskonalenia się. Dałem im wiarę. Dałem wiarę również ks. Tischnerowi, który mówił na wykładach o konieczności zapominania starych prawd i poszukiwania prawdy własnej. Nauka o pustce pomogła mi pokonać lęk, gdy trzeba było w życiu wykazać się odwagą i stawić czoła przeciwnościom, dlatego że traktowała niebezpieczeństwo jako iluzję, którą umysł może pokonać. Ale to też trzeba było sprawdzić i nie od razu pokonałem mechanizm identyfikacji, bo lęk był bardzo silny, tak silny, że nawet nie mogłem go odczuwać. Nauka o iluzji wraz z potrzebą funkcjonowania w realności okazały się potrzebne. Trzeba było jednak je realizować i dostrzegać liczne problemy, jakie się z nimi wiążą, dzięki czemu łatwiej było pokonywać samego siebie. Sprawdzanie wszystkiego, co do mnie docierało, też nie jest wystarczające. Pomogło mi przekonanie filozoficzne, że źródłem wszystkich problemów jest umysł, myśli, a te można zmienić, jeśli okażą się złe. Zatem poszukiwanie rozwiązywania problemów wewnątrz mnie, a nie na zewnątrz. W tym sensie nauka o identyfikacji okazała się skuteczna. Nie identyfikowałem się z moim ojcem, który zło dostrzegał u innych, ani z nikim innym. Ja rozwiązania swoich problemów szukałem w sobie. Skuteczne okazało się przekonanie, że badanie umysłu trzeba przeprowadzić samemu. Bo naprawdę trzeba komuś zaufać, a w chorobie nie wiadomo kto manipuluje, kto mówi prawdę, co zrobić, by wyzdrowieć. W tym sensie szukanie drogi do wyzdrowienia jest twórczością i działaniem na własnym, chorym umyśle. Metoda prób i błędów jest chyba jedyną możliwą do zastosowania przez chorego.

5 W sferze emocji ogromną rolę pozytywną przypisuję mojej matce. Okazała mi w chorobie wiele uczucia, choć nie rozumiała moich problemów. Jej ciepło, akceptacja, życzliwość, które mi okazała w trudnym momencie porzucenia przez bliskich i samotności, były dla mnie bardzo ważne. Pomogła mi bardzo. Nie była to filozofia, a raczej zwykła (niezwykła?) matczyna miłość, dzięki której łatwiej mi było pokonać emocje wynikające z odrzucenia. Także założenie nowej rodziny wpłynęło na mnie w stopniu, który był bardzo doniosły, lecz trudno dający się zmierzyć, choć stwarzało nowe problemy, którym należało podołać, bo razem z żoną byliśmy zmuszeni korzystać z pomocy psychiatrycznej, a w życiu codziennym naturalny proces docierania się i stawiania czoła problemom, gdy pojawiły się dzieci, był znacznie głębszy niż w rodzinach bez podobnych doświadczeń. Powyższe czynniki okazały się zbawienne dla mojego życia, ale głównym ich skutkiem było olśnienie, jakiego doświadczyłem po sześciu latach ciągłych kryzysów, i o którym mówiłem, lecz psychiatrzy nie uwierzyli w moją przemianę. Było to doświadczenie ujrzenia rzeczywistości na nowo, w innym od olśnienia chorobowego, prawidłowym świetle, mimo że towarzyszyło mu uczucie kryzysu, tak silnego, że straciłem mowę, wyłem z bólu i sztywniałem, a nawet chciałem się starać o rentę inwalidzką i poczyniłem kroki w tym kierunku. Po tym olśnieniu w życiu stopniowo mi się poprawiało, także w pracy. Nauczyłem się kontaktować z ludźmi, asertywności, żartu, nawet opowiadania kawałów, niezależności sądów, pisałem coraz lepsze wiersze, zacząłem więcej zarabiać, pomagałem żonie w wyjściu z kryzysu i w wychowaniu dzieci, znalazłem szczęście, polubiłem ludzi i oni mnie również polubili, ustąpił lęk, itd. Pora teraz przejść do wniosków. W pracy jest różnie. Jest okropny szef, są żarty, są konflikty, stres, małe pieniądze, mniejsze lub większe idiotyzmy, chaos, rozczarowania, nuda, upragniony urlop, koleżanki i koledzy, czasem premia i dodatkowe zarobki ze zleceń, czyli samo życie, które wszyscy znają. Aby w tym wszystkim się odnaleźć, pomogła mi filozofia i praca nad umysłem. A jaka była rola psychiatrii? Myślę, że przydałoby mi się więcej informacji zwrotnej, o którą jest trudno. Postępy w psychiatrii odegrały w moim życiu ważną rolę, zwłaszcza, że to dzięki przekonaniu psychiatrów o potrzebie integracji chorych ze społeczeństwem mogłem wykorzystać daną mi szansę, w tym znaleźć pracę, założyć ponownie rodzinę i rozpocząć życie na nowo, bez popadania w zaklęty krąg błędnego koła urojeń i rozpaczy. Co nie znaczy, że nie zetknąłem się z problemami istniejącymi w funkcjonowaniu opieki psychiatrycznej, jakie niosło samo życie. Psychiatria również jest instytucją ludzką, zatem niedoskonałą.

6 Nie wiem, czy powyższe myśli mogą pomóc pacjentom, ich rodzinom czy profesjonalistom. Nie opisałem żadnych metod terapeutycznych, nie wiem, czy teza o konieczności podjęcia trudnej walki, w której trzeba wykorzystać wszelkie dostępne środki, aby osiągnąć sukces, jakim jest zdrowie, jest pożyteczna. Są to bowiem ogólniki, lecz wyciągając wnioski z obserwacji losu wielu chorych, myślę, że nie uświadamiają sobie oni tej prostej prawdy, o której pisałem wyżej w sposób bardzo skrótowy, i w skrajnych wypadkach popełniają samobójstwo lub bardzo cierpią, a terapeuci nie wiedzą jak im pomóc. W tym sensie moje myśli nie mogą być traktowane jako metoda, a raczej jako zachęta dla osób chorych do podjęcia walki wszystkimi dostępnymi środkami i wykorzystania możliwości, jakie istnieją. Doświadczenie bowiem uczy, że zwycięstwo jest możliwe, choć czasami wymaga ogromnego wysiłku i wsparcia sojuszników, których należy szukać w swoim otoczeniu i którzy na pewno okażą pomoc.

Wywiady z pracownikami Poczty Polskiej w Kleczewie

Wywiady z pracownikami Poczty Polskiej w Kleczewie Wywiady z pracownikami Poczty Polskiej w Kleczewie Dnia 22 października 2014 roku przeprowadziliśmy wywiad z naczelnik poczty w Kleczewie, panią Kulpińską, która pracuje na tym stanowisku ponad 30 lat.

Bardziej szczegółowo

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA Pochwała jest jednym z czynników decydujących o prawidłowym rozwoju psychicznym i motywacyjnym dziecka. Jest ona ogromnym bodźcem motywującym dzieci do działania oraz potężnym

Bardziej szczegółowo

Zmiana przekonań ograniczających. Opracowała Grażyna Gregorczyk

Zmiana przekonań ograniczających. Opracowała Grażyna Gregorczyk Zmiana przekonań ograniczających Opracowała Grażyna Gregorczyk Główny wpływ na nasze emocje mają nasze przekonania na temat zaistniałych faktów (np. przekonania na temat uprzedzenia do swojej osoby ze

Bardziej szczegółowo

Podziękowania naszych podopiecznych:

Podziękowania naszych podopiecznych: Podziękowania naszych podopiecznych: W imieniu swoim jak i moich rodziców składam ogromne podziękowanie Stowarzyszeniu za pomoc finansową. Dzięki działaniu właśnie tego Stowarzyszenia osoby niepełnosprawne

Bardziej szczegółowo

Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności

Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności Interpretacja wyników w skali standaryzowanej W okresie nauki w szkole podstawowej dziecko będzie pisało standaryzowane sprawdziany umiejętności

Bardziej szczegółowo

Danuta Sterna: Strategie dobrego nauczania

Danuta Sterna: Strategie dobrego nauczania : Strategie dobrego nauczania Strategie dobrego nauczania Strategie oceniania kształtującego I. Określanie i wyjaśnianie uczniom celów uczenia się i kryteriów sukcesu. II. Organizowanie w klasie dyskusji,

Bardziej szczegółowo

Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności

Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności Broszura informacyjna dla rodziców W okresie nauki w szkole podstawowej dziecko będzie pisało standaryzowane sprawdziany umiejętności czytania

Bardziej szczegółowo

nauczyciele, doceniając wartość programu i widząc jego efekty, realizują zajęcia z kolejnymi grupami dzieci.

nauczyciele, doceniając wartość programu i widząc jego efekty, realizują zajęcia z kolejnymi grupami dzieci. Program Przyjaciele Zippiego to międzynarodowy program promocji zdrowia psychicznego dla dzieci w wieku 5-8 lat, który kształtuje i rozwija umiejętności psychospołeczne u małych dzieci. Uczy różnych sposobów

Bardziej szczegółowo

Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki. Zespół Szkół w Rycerce Górnej

Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki. Zespół Szkół w Rycerce Górnej Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki Zespół Szkół w Rycerce Górnej CO TO JEST MOTYWACJA? Na słowo MOTYWACJA składają się dwa słówka: Motyw i Akcja. Czyli aby podjąć jakieś określone działanie

Bardziej szczegółowo

Znaczenie rozpoznania FASD dla rodziców i opiekunów dziecka. Krzysztof Liszcz

Znaczenie rozpoznania FASD dla rodziców i opiekunów dziecka. Krzysztof Liszcz Znaczenie rozpoznania FASD dla rodziców i opiekunów dziecka Krzysztof Liszcz Czym jest rozpoznanie choroby? nazwaniem wcześniej nienazwanego pomocą w rozumieniu związków między przyczynami (wczoraj) a

Bardziej szczegółowo

Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013

Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013 Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013 Materiały prasowe mogą być wykorzystane przez redakcję ze wskazaniem źródła: Fundacja Rosa / Rak. To się leczy! W naszym poradniku redagowanym przy

Bardziej szczegółowo

Jak uczyć uczniów efektywnego uczenia się

Jak uczyć uczniów efektywnego uczenia się Jak uczyć uczniów efektywnego uczenia się Ocenianie i jego cele Jednym z integralnych elementów współczesnego kształcenia jest ocenianie, które często jest postrzegane jako zbędne i kłopotliwe. Jednak

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych dr Renata Maciejewska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Administracji w Lublinie Struktura próby według miasta i płci Lublin Puławy Włodawa Ogółem

Bardziej szczegółowo

Szkolenia i warsztaty dla nauczycieli i wychowawców

Szkolenia i warsztaty dla nauczycieli i wychowawców Szkolenia i warsztaty dla nauczycieli i wychowawców 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. Temat Poskromienie złośnika Kiedy dziecko się złości? Jak rodzice/wychowawcy reagują na złość dziecka? Dlaczego niektóre sposoby

Bardziej szczegółowo

Łatwiej pomóc innym niż sobie

Łatwiej pomóc innym niż sobie Łatwiej pomóc innym niż sobie Spośród wszystkich chorób nowotwory wywierają najsilniejszy wpływ na psychikę człowieka. Fazy przeżywania, adaptacji do choroby, ich kolejność i intensywność zależy od wielu

Bardziej szczegółowo

CZTERY KROKI DO KARIERY PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH W GRUPIE GUMUŁKA

CZTERY KROKI DO KARIERY PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH W GRUPIE GUMUŁKA CZTERY KROKI DO KARIERY PROGRAM PRAKTYK STUDENCKICH W GRUPIE GUMUŁKA KROK NR 1 Uwierz w swoje możliwości Twoja kariera zawodowa zależy tylko od Ciebie! Nie trać czasu i zdobądź praktyczne umiejętności.

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA DLA MŁODYCH. Radzenie sobie ze stresem. moduł 4 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO. praca, życie, umiejętności. Akademia dla Młodych

AKADEMIA DLA MŁODYCH. Radzenie sobie ze stresem. moduł 4 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO. praca, życie, umiejętności. Akademia dla Młodych moduł 4 Temat 1, Poziom 2 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO Akademia dla Młodych Moduł 4 Temat 1 Poziom 2 Budowanie wytrwałości Podręcznik prowadzącego Cele szkolenia Każdy może czasem odczuwać stres lub być w słabszej

Bardziej szczegółowo

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków.

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków. Cześć, Jak to jest, że rzeczywistość mamy tylko jedną i czy aby na pewno tak jest? I na ile to może przydać się Tobie, na ile to może zmienić Twoją perspektywę i pomóc Tobie w osiąganiu tego do czego dążysz?

Bardziej szczegółowo

Ocenianie. kształtujące

Ocenianie. kształtujące Ocenianie kształtujące Ocenianie tradycyjne /sumujące/ Nastawione na wskazywanie uczniowi popełnionych przez niego błędów w myśl zasady: Człowiek uczy się na błędach Ocenianie tradycyjne Ocenianie to jedna

Bardziej szczegółowo

obiektywne subiektywne wypychające z rynku pracy wiążące z rynkiem pracy

obiektywne subiektywne wypychające z rynku pracy wiążące z rynkiem pracy Edward Dolny obiektywne subiektywne wypychające z rynku pracy wiążące z rynkiem pracy VII VI V IV III II I Czynniki zachęcające do przechodzenia na emeryturę/rentę 1. Zły stan zdrowia 21. Uzyskanie wieku

Bardziej szczegółowo

R A Z E M. Relacje Aktywność Zabawa Emocje Miejsce. Joanna Matejczuk. Instytut Psychologii Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

R A Z E M. Relacje Aktywność Zabawa Emocje Miejsce. Joanna Matejczuk. Instytut Psychologii Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu R A Z E M Relacje Aktywność Zabawa Emocje Miejsce czyli jak efektywnie ucząc dzieci mieć z tego przyjemność? Joanna Matejczuk Instytut Psychologii Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Uczelnie

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie projektu. Dobry zawód otwiera drzwi do Europy PL01-KA

Podsumowanie projektu. Dobry zawód otwiera drzwi do Europy PL01-KA Podsumowanie projektu Dobry zawód otwiera drzwi do Europy 2014-1-PL01-KA102-000428 Udział w projekcie zapewnił nam połączenie szkolnej teorii z praktyką, podczas pracy w firmach londyńskich poznanie zawodów

Bardziej szczegółowo

Witam Cię serdecznie,

Witam Cię serdecznie, Witam Cię serdecznie, Nie wiem, co Cię sprowadza, ale cieszę się, że tutaj jesteś. Na początek parę słów o mnie. Nazywam się Magdalena Warych i jestem certyfikowanym coachem ICC oraz Coachem Spełnionego

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA DLA MŁODYCH PRZEWODNIK TRENERA. PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI

AKADEMIA DLA MŁODYCH PRZEWODNIK TRENERA.  PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI PRACA ŻYCIE UMIEJĘTNOŚCI www.akademiadlamlodych.pl PODRĘCZNIK WPROWADZENIE Akademia dla Młodych to nowa inicjatywa mająca na celu wspieranie ludzi młodych w rozwijaniu umiejętności niezbędnych w ich miejscu

Bardziej szczegółowo

Granice. w procesie wychowania. Iwona Janeczek

Granice. w procesie wychowania. Iwona Janeczek Granice w procesie wychowania Iwona Janeczek Czym są granice? w świecie fizycznym są to płoty, szlabany, żywopłoty; informują o tym gdzie zaczyna się moja własność; w świecie duchowym są równie rzeczywiste,

Bardziej szczegółowo

SCHIZOFRENIA ROLA OPIEKUNÓW W KREOWANIU WSPÓŁPRACY DR MAREK BALICKI

SCHIZOFRENIA ROLA OPIEKUNÓW W KREOWANIU WSPÓŁPRACY DR MAREK BALICKI SCHIZOFRENIA ROLA OPIEKUNÓW W KREOWANIU WSPÓŁPRACY DR MAREK BALICKI PACJENT NA RYNKU PRACY 43 lata, stan wolny, wykształcenie średnie Pierwsze objawy w wieku 29 lat. Średnio 1 rok mija od momentu pierwszych

Bardziej szczegółowo

PRACA Z PRZEKONANIAMI W PROGRAMIE SIMONTONA INSTRUKCJE ROZWIJANIE I WZMACNIANIE KOMPETENCJI EMOCJONALNEJ

PRACA Z PRZEKONANIAMI W PROGRAMIE SIMONTONA INSTRUKCJE ROZWIJANIE I WZMACNIANIE KOMPETENCJI EMOCJONALNEJ PRACA Z PRZEKONANIAMI W PROGRAMIE SIMONTONA INSTRUKCJE ROZWIJANIE I WZMACNIANIE KOMPETENCJI EMOCJONALNEJ To nie rzeczy nas smucą, ale sposób w jaki je widzimy (Epiktet 55 135). Powyższe stwierdzenie wyjaśnia,

Bardziej szczegółowo

ERASMUS COVILHA, PORTUGALIA

ERASMUS COVILHA, PORTUGALIA ERASMUS COVILHA, PORTUGALIA UNIVERSIDADE DA BEIRA INTERIOR SEMESTR ZIMOWY 2014/2015 JOANNA ADAMSKA WSTĘP Cześć! Mam na imię Asia. Miałam przyjemność wziąć udział w programie Erasmus. Spędziłam 6 cudownych

Bardziej szczegółowo

www.prototo.pl MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO

www.prototo.pl MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO Wszystkie materiały tworzone i przekazywane przez Wykładowców NPDN PROTOTO są chronione prawem autorskim i przeznaczone wyłącznie do użytku prywatnego. MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO www.prototo.pl

Bardziej szczegółowo

Podnoszę swoje kwalifikacje

Podnoszę swoje kwalifikacje Podnoszę swoje kwalifikacje Dorota Marszałek Podejmując działania edukacyjne musisz brać pod uwagę fakt, iż współczesny rynek pracy wymaga ciągłego dokształcania i rozwoju od wszystkich poszukujących pracy,

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 3 wstępnej wersji produktu finalnego. Program zajęć szkoleniowych i superwizji dla Asystentów Osoby Niepełnosprawnej w CAS

Załącznik nr 3 wstępnej wersji produktu finalnego. Program zajęć szkoleniowych i superwizji dla Asystentów Osoby Niepełnosprawnej w CAS Załącznik nr 3 wstępnej wersji produktu finalnego Program zajęć szkoleniowych i superwizji dla Asystentów Osoby Niepełnosprawnej w CAS I. Założenia podstawowego modułu szkoleniowego dla AON 2 II. Warsztat

Bardziej szczegółowo

Hospicjum to też życie CZŁOWIEK JEST TYLE WART, ILE MOŻE POMÓC INNYM

Hospicjum to też życie CZŁOWIEK JEST TYLE WART, ILE MOŻE POMÓC INNYM Hospicjum to też życie CZŁOWIEK JEST TYLE WART, ILE MOŻE POMÓC INNYM LUBISZ POMAGAĆ? PRZYJDŹ DO HOSPICJUM Hospicjum jest przede wszystkim Domem, w którym czekamy na tych, którzy potrzebują opieki oraz

Bardziej szczegółowo

Atmosfera jasnego szczęścia, oto czego duszy dziecięcej potrzeba. W niej żyje i rozwija się dla Boga. św. Urszula Ledóchowska

Atmosfera jasnego szczęścia, oto czego duszy dziecięcej potrzeba. W niej żyje i rozwija się dla Boga. św. Urszula Ledóchowska Atmosfera jasnego szczęścia, oto czego duszy dziecięcej potrzeba. W niej żyje i rozwija się dla Boga. św. Urszula Ledóchowska ATMOSFERA: - klimat społeczny, psychospołeczny - dotyczy tego, jak członkowie

Bardziej szczegółowo

DROGA DO SIEBIE. Program edukacyjny dla osób chorych na schizofrenię i chorobę afektywną dwubiegunową, ich bliskich i terapeutów.

DROGA DO SIEBIE. Program edukacyjny dla osób chorych na schizofrenię i chorobę afektywną dwubiegunową, ich bliskich i terapeutów. DROGA DO SIEBIE Program edukacyjny dla osób chorych na schizofrenię i chorobę afektywną dwubiegunową, ich bliskich i terapeutów. CSR w branży farmaceutycznej CSR to dobrowolna strategia biznesowa uwzględniająca

Bardziej szczegółowo

POMOC W REALIZACJI CELÓW FINANSOWYCH

POMOC W REALIZACJI CELÓW FINANSOWYCH POMOC W REALIZACJI CELÓW FINANSOWYCH Szczegółową instrukcję znajdziesz tu: http://marciniwuc.com/ Miesiąc:. (np. Styczeń 2015) Punkt 1: Wyznacz Twoje 20 minut z finansami. Moje 20 minut na finanse to:

Bardziej szczegółowo

JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI

JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI Motywacja to: CO TO JEST MOTYWACJA? stan gotowości człowieka do podjęcia określonego działania, w tym przypadku chęć dziecka do uczenia się, dążenie do rozwoju, do zaspokajania

Bardziej szczegółowo

stajesz się szczuplejszy. Niestety zwykle na krótko. Zaczynasz powoli wracać do starych

stajesz się szczuplejszy. Niestety zwykle na krótko. Zaczynasz powoli wracać do starych Zwykle, kiedy przytyjesz lub zachorujesz, masz gorsze wyniki badań krwi i moczu, zaczynasz próbować różnych diet, udajesz się do lekarza, przyjmujesz różnego rodzaju środki odchudzające. Po pewnym czasie

Bardziej szczegółowo

1 Homeopatia Katarzyna Wiącek-Bielecka

1 Homeopatia Katarzyna Wiącek-Bielecka 1 2 Spis treści Bibliografia......5 Wstęp......6 1. Krótka historia homeopatii......9 2. Podział homeopatii.... 10 3. Produkcja leków homeopatycznych.... 11 4. Koncepcja medycyny w homeopatii.... 14 a)

Bardziej szczegółowo

Odzyskajcie kontrolę nad swoim losem

Odzyskajcie kontrolę nad swoim losem Odzyskajcie kontrolę nad swoim losem Mocno wierzę w szczęście i stwierdzam, że im bardziej nad nim pracuję, tym więcej go mam. Thomas Jefferson Czy zadaliście już sobie pytanie, jaki jest pierwszy warunek

Bardziej szczegółowo

projektu na wiedzę, umiejętności i postawy uczniów. Ankietę wypełniły 52 osoby: 27 dziewcząt i 25 chłopców.

projektu na wiedzę, umiejętności i postawy uczniów. Ankietę wypełniły 52 osoby: 27 dziewcząt i 25 chłopców. Wstęp RAPORT EWALUACYJNY Z ANKIET DOTYCZĄCY DŁUGOFALOWEGO WPŁYWU PROJEKTU Uczyć się, ale jak? współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Ankieta została przeprowadzona

Bardziej szczegółowo

Wybrać zawód i zaplanować dalszą drogę kształcenia. Rodzic doradca

Wybrać zawód i zaplanować dalszą drogę kształcenia. Rodzic doradca Wybrać zawód i zaplanować dalszą drogę kształcenia. Rodzic doradca mgr Aniela Kobusińska-Luty Pedagog i Doradca Zawodowy w Gimnazjum nr 56 im. J. Wybickiego w Poznaniu 3 kroki do wyboru zawodu 1. SAMOPOZNANIE

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA DLA MŁODYCH. Osiąganie celów. moduł 3 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO. praca, życie, umiejętności. Akademia dla Młodych

AKADEMIA DLA MŁODYCH. Osiąganie celów. moduł 3 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO. praca, życie, umiejętności. Akademia dla Młodych Osiąganie moduł 3 Temat 1, Poziom 2 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO Akademia dla Młodych Moduł 3 Temat 1 Poziom 2 Osiąganie Wyznaczanie, żeby osiągnąć sukces Cele szkolenia Zdolność identyfikowania właściwych

Bardziej szczegółowo

Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego

Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego Psycholog biznesu, menadżer, coach, asesor, trener. W latach 2012-1013 Członek zarządu IIC Polska (International Institute of Coaching).

Bardziej szczegółowo

Opracowanie profilu zawodowego, przygotowanie i przystosowanie

Opracowanie profilu zawodowego, przygotowanie i przystosowanie Strona 1 z 7 Opracowanie profilu zawodowego, przygotowanie i przystosowanie A. Opracowanie profilu zawodowego Wstęp Aby zapewnić osobom niepełnosprawnym lub pochodzącym z grup w niekorzystnej sytuacji

Bardziej szczegółowo

Rekrutacja w roku akademickim 2014/2015

Rekrutacja w roku akademickim 2014/2015 P L A N S T U D I Ó W S T A C J O N A R N Y C H Rekrutacja w roku akademickim 2014/2015 WYDZIAŁ PEDAGOGIKI, SOCJOLOGII I NAUK O ZDROWIU Nazwa kierunku studiów: PSYCHOLOGIA Forma studiów: stacjonarne MODUŁ

Bardziej szczegółowo

Biuro Karier i Monitorowania Losów Absolwentów SGGW w Warszawie. Badanie losów absolwentów. Warszawa, 2013

Biuro Karier i Monitorowania Losów Absolwentów SGGW w Warszawie. Badanie losów absolwentów. Warszawa, 2013 Biuro Karier i Monitorowania Losów Absolwentów SGGW w Warszawie Badanie losów absolwentów Warszawa, Cel badania Charakterystyka społeczno-demograficzna absolwentów Aktualny status zawodowy absolwentów

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WARSZTATÓW ROZWOJOWYCH DLA KOBIET PROGRAM WARSZTATÓW ROZWOJOWYCH DLA KOBIET

PROGRAM WARSZTATÓW ROZWOJOWYCH DLA KOBIET PROGRAM WARSZTATÓW ROZWOJOWYCH DLA KOBIET 1 / 1 1 PROGRAM WARSZTATÓW ROZWOJOWYCH DLA KOBIET 2 / 1 1 CZĘŚĆ PIERWSZA: OGARNIJ, CZEGO TY W OGÓLE CHCESZ?! Jaki jest Twój cel? Czy potrafisz sobie odpowiedzieć, czego dokładnie chcesz? Co jest dla Ciebie

Bardziej szczegółowo

Jak motywować dziecko by chciało się dobrze uczyć i zachowywać. Refleksje pedagoga

Jak motywować dziecko by chciało się dobrze uczyć i zachowywać. Refleksje pedagoga Jak motywować dziecko by chciało się dobrze uczyć i zachowywać. Refleksje pedagoga Nie da się sformułować gotowej recepty, jak pomagać dziecku. Do każdego należy podchodzić indywidualnie. Rodzice i nauczyciele

Bardziej szczegółowo

Depresja wyzwanie dla współczesnej medycyny

Depresja wyzwanie dla współczesnej medycyny Projekt jest współfinansowany ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na lata 2014 2020 Depresja wyzwanie dla współczesnej medycyny

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?...

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Spis treści Spis treści Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Koncentracja i spostrzeganie... Pamięć i wiedza... Myślenie... Kreatywność... Zadania, które pomogą

Bardziej szczegółowo

emind Coaching Co to jest emind Coaching?

emind Coaching Co to jest emind Coaching? Co to jest emind Coaching? emind Coaching to metoda, która zawiera w sobie zarówno elementy Coachingu, jak i Mentoringu. Metoda ta bazuje na prawidłowym i skutecznym wykorzystaniu zasobów podświadomości

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU Każde dziecko ma prawo do pełnego dostępu do edukacji bez względu na to, jaki prezentuje potencjał rozwojowy. Przedszkole daje szansę rozwoju dzieciom uczy tolerancji,

Bardziej szczegółowo

SPOSOBY NA DOBRY POCZĄTEK ROKU SZKOLNEGO

SPOSOBY NA DOBRY POCZĄTEK ROKU SZKOLNEGO SPOSOBY NA DOBRY POCZĄTEK ROKU SZKOLNEGO 1. Zadbanie, aby dziecko miało stałe miejsce do uczenia się, w którym znajdują się wszystkie potrzebne przedmioty. 2. Podczas odrabiania lekcji ważne jest stworzenie

Bardziej szczegółowo

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016 Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016 Drodzy Rodzice, Szanowni Pedagodzy, Nauczyciele oraz Wychowawcy! Pozytywny rozwój jest elementem tzw. pozytywnej profilaktyki. Idea ta nie

Bardziej szczegółowo

Ogólna charakterystyka kierunku studiów

Ogólna charakterystyka kierunku studiów Instytut Kultury Fizycznej Ogólna charakterystyka kierunku studiów 1. Nazwa kierunku studiów: Wychowanie fizyczne 2. Poziom kształcenia: studia I stopnia 3. Profil kształcenia: praktyczny 4. Forma studiów:

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Za czym tęsknię? Jak znajdę szczęście?

SPIS TREŚCI. Za czym tęsknię? Jak znajdę szczęście? SPIS TREŚCI Słowo wstępne 7 Za czym tęsknię? Jak znajdę szczęście? Czy szczęście jest zawsze tylko chwilowe? 12 Czy mam szukać swego szczęścia? A może szczęście samo mnie jakoś znajdzie? 15 Czy zadowolenie

Bardziej szczegółowo

Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I?

Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I? Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I? Magdalena Czub Zespół Wczesnej Edukacji Instytut Badań Edukacyjnych w Warszawie Uczelnie dla szkół Adaptacja w szkole Nauczyciel Dziecko Rodzic Rozpoznanie

Bardziej szczegółowo

KWESTIONARIUSZ ANKIETY

KWESTIONARIUSZ ANKIETY KWESTIONARIUSZ ANKIETY Płeć: Kobieta Mężczyzna Wiek: 18-25 lat 26-30 lat 31-35 lat 36-40 lat 41-40 lat powyżej 50 lat Wykształcenie: Staż pracy: podstawowe gimnazjalne zawodowe średnie techniczne średnie

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU

ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU JAN PAWEŁ II ORĘDOWNIK RODZINY NASZA SPOŁECZNOŚĆ SZKOLNA ŁĄCZY SIĘ Z TYMI SŁOWAMI PAMIĘTAMY 27 kwietnia 2015 roku odbył się w naszej

Bardziej szczegółowo

się do woli Bożej może być nieraz tak samo trudne jak samo jej pełnienie. Czasami bywa nawet trudniejsze.

się do woli Bożej może być nieraz tak samo trudne jak samo jej pełnienie. Czasami bywa nawet trudniejsze. WSTęP Pytanie zadane przez Autora w tytule może brzmieć jak obiecujące hasło reklamowe: przeczytaj książkę, a przekonasz się, że wszystkie trudności i problemy twojego życia duchowego i wspólnotowego zostaną

Bardziej szczegółowo

ANKIETA. rodziców/ opiekunów prawnych uczniów w sprawie KIERUNKU ROZWOJU SZKOŁY

ANKIETA. rodziców/ opiekunów prawnych uczniów w sprawie KIERUNKU ROZWOJU SZKOŁY ANKIETA rodziców/ opiekunów prawnych uczniów w sprawie KIERUNKU ROZWOJU SZKOŁY MOJE UWAGI DOTYCZĄCE SZKOŁY MOJE UWAGI DOTYCZĄCE SZKOŁY Szkoła i nauczyciele są bardzo życzliwi i pomagający, jestem zadowolona,

Bardziej szczegółowo

Czy potrafisz się uczyć? badanie ewaluacyjne

Czy potrafisz się uczyć? badanie ewaluacyjne Czy potrafisz się uczyć? badanie ewaluacyjne W celu zbadania efektywności uczenia się, przygotowałam i przeprowadziłam wśród uczniów mojej klasy ankietę na temat Czy potrafisz się uczyć?. Test przeprowadziłam

Bardziej szczegółowo

IMYC pomaga: Zrozumieć znaczenie procesu uczenia się. Odnaleźć relacje, które zachodzą między różnymi dziedzinami nauki. Rozwinąć swój umysł.

IMYC pomaga: Zrozumieć znaczenie procesu uczenia się. Odnaleźć relacje, które zachodzą między różnymi dziedzinami nauki. Rozwinąć swój umysł. IMYC w gimnazjum Sparka Czym jest IMYC? International Middle Years Curriculum to międzynarodowy program nauczania, który jest kontynuacją IPC (International Primary Curriculum) i daje wsparcie uczniom

Bardziej szczegółowo

RAPORT PO DOKONANIU EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ REALIZACJA PROGRAMU WYCHOWAWCZEGO ROK SZKOLNY 2012/2013

RAPORT PO DOKONANIU EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ REALIZACJA PROGRAMU WYCHOWAWCZEGO ROK SZKOLNY 2012/2013 RAPORT PO DOKONANIU EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ REALIZACJA PROGRAMU WYCHOWAWCZEGO ROK SZKOLNY 2012/2013 1 PRZEDMIOT EWALUACJI: Realizacja programu wychowawczego. Data sporządzenia raportu: 14.06.2013r. Opracowanie:

Bardziej szczegółowo

Efektem umiejętności zdobytych w trakcie warsztatów będzie:

Efektem umiejętności zdobytych w trakcie warsztatów będzie: W pracy z Pacjentami bardzo istotna jest komunikacja interpersonalna z elementami asertywności. Wzrost skuteczności obsługi Pacjenta jest ściśle związany z budowaniem dobrych relacji i efektywną komunikacją,

Bardziej szczegółowo

Zauważcie, że gdy rozmawiamy o szczęściu, zadajemy specyficzne pytania:

Zauważcie, że gdy rozmawiamy o szczęściu, zadajemy specyficzne pytania: Nie potrafimy być szczęśliwi tak sobie, po prostu dla samego faktu; żądamy spełnienia jakichś tam warunków. Mówiąc dosadnie - nie potrafimy wyobrazić sobie, że można być szczęśliwym bez spełnienia tych

Bardziej szczegółowo

Raport o kursie. Strona 0. www.oczyszczanieumyslu.pl www.czystyumysl.com

Raport o kursie. Strona 0. www.oczyszczanieumyslu.pl www.czystyumysl.com Raport o kursie Strona 0 Raport o kursie Marcin Tereszkiewicz Raport o kursie Strona 1 Oczyszczanie Umysłu Oczyść swój umysł aby myśleć pozytywnie i przyciągać to czego chcesz Raport o kursie Strona 2

Bardziej szczegółowo

Jak motywować uczniów do nauki

Jak motywować uczniów do nauki Jak motywować uczniów do nauki Właściwa nagroda/ pochwała zawiera konkretne i precyzyjne informacje, które dokładnie wskazują, co dziecko osiągnęło, w czym się poprawiło docenianie nie tylko końcowego

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2009 Redakcja: Wojciech Śliwerski Projekt okładki: Ewa Beniak-Haremska Korekta: Beata Bednarz Sylwia Kajdana ISBN ISBN 978-83-7850-377-4 978-83-7587-147-0

Bardziej szczegółowo

RADA SZKOLENIOWA. Temat: Dziecko z niską samooceną (z niskim poczuciem własnej wartości).

RADA SZKOLENIOWA. Temat: Dziecko z niską samooceną (z niskim poczuciem własnej wartości). RADA SZKOLENIOWA Temat: Dziecko z niską samooceną (z niskim poczuciem własnej wartości). Samoocena to wyobrażenienatemattego,kimiczymjesteśmy, a więc postrzeganie samego siebie. Poczucie własnej wartości

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH Wszystkiego, co naprawdę trzeba wiedzieć, nauczyłem się w przedszkolu- o tym jak żyć co robić, jak postępować, współżyć z innymi patrzeć, odczuwać,

Bardziej szczegółowo

DIAGNOZA WSTĘPNA. (Anna Michalska, Jak nakłonić dziecko do nauki)

DIAGNOZA WSTĘPNA. (Anna Michalska, Jak nakłonić dziecko do nauki) DIAGNOZA WSTĘPNA Motywacja do uczenia się definiowana jest jako znaczenie i wartość nauki dla danego człowieka, jaką ów człowiek jej przypisuje, i charakteryzowana przez długoterminowe zaangażowanie się

Bardziej szczegółowo

DROGOWSKAZY KRYZYS W TRAKCIE LECZENIA SCHIZOFRENII - JAK SOBIE RADZIĆ? Program psychoedukacji pacjentów i opiekunów osób chorych na schizofrenię

DROGOWSKAZY KRYZYS W TRAKCIE LECZENIA SCHIZOFRENII - JAK SOBIE RADZIĆ? Program psychoedukacji pacjentów i opiekunów osób chorych na schizofrenię DROGOWSKAZY Program psychoedukacji pacjentów i opiekunów osób chorych na schizofrenię KRYZYS W TRAKCIE LECZENIA SCHIZOFRENII - JAK SOBIE RADZIĆ? Materiały uzupełniające do zajęć psychoedukacyjnych dla

Bardziej szczegółowo

Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją?

Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją? Jaki jest poziom Twojej skuteczności i gotowości do życia z pasją? test, BONUS SPECJALNY dla czytelniczek i klientek Inkubatora Kobiecych Pasji Autorka testu: Grażyna Białopiotrowicz Jaki jest poziom Twojej

Bardziej szczegółowo

PROGRAM DORADCZO - COACHINGOWY

PROGRAM DORADCZO - COACHINGOWY PROGRAM DORADCZO - COACHINGOWY PI Model wielostronnej diagnozy kompetencji ON szansą na ich skuteczną aktywizacją zawodową w Wielkopolsce I. Testowanie ścieżki diagnostycznej Zalecenia: Podział grupy osób

Bardziej szczegółowo

Programy. pozytywnego rozwoju. dla uczniów. szkół ponadgimnazjalnych

Programy. pozytywnego rozwoju. dla uczniów. szkół ponadgimnazjalnych Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych 2015/2016 Drodzy Rodzice, Szanowni Pedagodzy, Nauczyciele oraz Wychowawcy! Pozytywny rozwój jest elementem tzw. pozytywnej profilaktyki.

Bardziej szczegółowo

Rekrutacja w roku akademickim 2015/2016

Rekrutacja w roku akademickim 2015/2016 P L A N S T U D I Ó W N I E S T A C J O N A R N Y C H Rekrutacja w roku akademickim 2015/2016 WYDZIAŁ PEDAGOGIKI, SOCJOLOGII I NAUK O ZDROWIU Nazwa kierunku studiów: PSYCHOLOGIA Forma studiów: niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

Pytania (zagadnienia) pomocnicze do scenariusza rozmowy nr 2

Pytania (zagadnienia) pomocnicze do scenariusza rozmowy nr 2 Pytania (zagadnienia) pomocnicze do scenariusza rozmowy nr 2 Etap I Przygotowanie doradcy zawodowego do przeprowadzenia rozmowy Pytania, które doradca powinien sobie zadać przed podjęciem pracy z klientem/klientką.

Bardziej szczegółowo

Osiąganie celów. moduł 3 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO. praca, życie, umiejętności. Akademia dla Młodych

Osiąganie celów. moduł 3 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO. praca, życie, umiejętności. Akademia dla Młodych Osiąganie moduł 3 Temat 1, Poziom 1 PODRĘCZNIK PROWADZĄCEGO Akademia dla Młodych Materiały dla uczestników i prezentacje znajdziesz na stronie www.akademiadlamlodych.pl w zakładce nauczyciele albo w załączonym

Bardziej szczegółowo

to umiejętność radzenia sobie z własnymi emocjami i zdolność rozumienia innych ludzi. Ma ona decydujące znaczenie w kwestii tworzenia dobrych relacji

to umiejętność radzenia sobie z własnymi emocjami i zdolność rozumienia innych ludzi. Ma ona decydujące znaczenie w kwestii tworzenia dobrych relacji to umiejętność radzenia sobie z własnymi emocjami i zdolność rozumienia innych ludzi. Ma ona decydujące znaczenie w kwestii tworzenia dobrych relacji ze swoim otoczeniem i poczucia spełnienia się w życiu.

Bardziej szczegółowo

Uczeń z trudnościami adaptacyjnymi związanymi z różnicami kulturowymi lub ze zmianą środowiska edukacyjnego, w tym związanymi z wcześniejszym

Uczeń z trudnościami adaptacyjnymi związanymi z różnicami kulturowymi lub ze zmianą środowiska edukacyjnego, w tym związanymi z wcześniejszym Uczeń z trudnościami adaptacyjnymi związanymi z różnicami kulturowymi lub ze zmianą środowiska edukacyjnego, w tym związanymi z wcześniejszym kształceniem za granicą Opis przypadku Wśród uczniów rozpoczynających

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ

PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ Tematy i zagadnienia (cele edukacyjne) 1. Wybór samorządu klasowego prawa i obowiązki ucznia -kształtowanie postaw patriotycznych i świadomości

Bardziej szczegółowo

Znajdź swoje mocne strony! Organizator: Partner główny: Partnerzy merytoryczni: Partner warsztatów:

Znajdź swoje mocne strony! Organizator: Partner główny: Partnerzy merytoryczni: Partner warsztatów: Znajdź swoje mocne strony! Młodzi na rynku pracy Projekt: Praca to akcja społeczna Gazety Wyborczej, której celem jest diagnoza i poprawa sytuacji młodych ludzi na rynku pracy. W ubiegłym roku w naszych

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Psychologia potrzeb. Dr Monika Wróblewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Psychologia potrzeb. Dr Monika Wróblewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Psychologia potrzeb Dr Monika Wróblewska Uniwersytet w Białymstoku 10 czerwca 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL 1. Specyfika potrzeb

Bardziej szczegółowo

WYBÓR ZAWODOWY GIMNAZJALISTY. wyboru szkoły i zawodu?

WYBÓR ZAWODOWY GIMNAZJALISTY. wyboru szkoły i zawodu? WYBÓR ZAWODOWY GIMNAZJALISTY Jak przygotować dziecko do właściwego Jak przygotować dziecko do właściwego wyboru szkoły i zawodu? RYNEK PRACY XXI WIEKU Wymagania rynku pracy: Kształtowanie u uczniów umiejętności

Bardziej szczegółowo

Białystok, 15 maja 2012 r.

Białystok, 15 maja 2012 r. Białystok, 15 maja 2012 r. W jaki sposób pisać komentarze do prac pisemnych uczniów, aby motywowały do dalszej pracy? OPRAC. Urszula Roman OCENIANIE jest to proces służący uzyskaniu i interpretacji danych

Bardziej szczegółowo

E-450. Jak wybrać aparat cyfrowy? 20 lat fotografii Gazety Wyborczej OLYMPUS. lustrzanka na miarę GUY GANGON WADEMEKUM KUPUJĄCEGO

E-450. Jak wybrać aparat cyfrowy? 20 lat fotografii Gazety Wyborczej OLYMPUS. lustrzanka na miarę GUY GANGON WADEMEKUM KUPUJĄCEGO miesięcznik wszystkich fotografujących numer 6/2009 INDEX 250597 CENA 14,90z³ (w tym 7% VAT) 20 lat fotografii Gazety Wyborczej PREZENTACJE GUY GANGON OLYMPUS E-450 lustrzanka na miarę WADEMEKUM KUPUJĄCEGO

Bardziej szczegółowo

Przyjaciele Zippiego

Przyjaciele Zippiego Międzynarodowy program promocji zdrowia psychicznego dzieci Trener programu: Bogumiła Ogrodowczyk nauczyciel konsultant MSCDN Wydział w Płocku Realizowany jest w 28 państwach świata, na różnych kontynentach,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLENIA Z ZAKRESU OBSŁUGI KLIENTA

PROGRAM SZKOLENIA Z ZAKRESU OBSŁUGI KLIENTA VAL Gee JEFF Gee PROGRAM SZKOLENIA Z ZAKRESU OBSŁUGI KLIENTA Ćwiczenia, formularze, wskazówki dla prowadzącego Zestaw z CD WARSZAWA 2011 Spis treści Zestawienie sesji szkoleniowych według celu szkolenia...............

Bardziej szczegółowo

POSTAWY RODZICIELSKIE

POSTAWY RODZICIELSKIE POSTAWY RODZICIELSKIE Wychowanie bez błędów jest mitem. Nic takiego nie istnieje. I nie tylko nie istnieje, ale wręcz nie powinno istnieć. Rodzice są ludźmi. Popełniają więc błędy i nie wiedzą wszystkiego.

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie projektu

Podsumowanie projektu Podsumowanie projektu ESF01-2013 1 PL1 LEO01 37042 Uczniowie z Malborka wybierają zawody z przyszłością Prezentacja: Michalina Mościszko Projekt: Staże i praktyki zagraniczne dla osób kształcących się

Bardziej szczegółowo

DZIECKO W SYTUACJI ROZWODU RODZICÓW

DZIECKO W SYTUACJI ROZWODU RODZICÓW DZIECKO W SYTUACJI ROZWODU RODZICÓW Rozwód to jedno z najtrudniejszych doświadczeń w każdej rodzinie. O tym jakie skutki będzie miał on dla dziecka w dużej mierze zależy od postawy rodziców. Decyzja o

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA SZKOŁY PROMUJĄCEJ ZDROWIE

KONCEPCJA SZKOŁY PROMUJĄCEJ ZDROWIE KONCEPCJA SZKOŁY PROMUJĄCEJ ZDROWIE Program Szkoła Promująca Zdrowie (SzPZ) realizowany jest obecnie w 47 krajach Europy w Polsce od 1991 r. Popularyzację idei SzPZ w Polsce rozpoczęto od trzyletniego

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Strona1 Monika Płaziak Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 1.2 Temat zajęć: Mój zawód moja przyszłość 1. Cele lekcji: Uczeń: formułuje czynniki właściwego wyboru zawodu, dostrzega zalety i wady wykonywania

Bardziej szczegółowo

Wsparcie rodziny w kontekście wczesnego wspomagania rozwoju dziecka. Paweł Wakuła Powiatowa Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Białymstoku

Wsparcie rodziny w kontekście wczesnego wspomagania rozwoju dziecka. Paweł Wakuła Powiatowa Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Białymstoku Wsparcie rodziny w kontekście wczesnego wspomagania rozwoju dziecka Paweł Wakuła Powiatowa Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Białymstoku 1 Już przed narodzeniem dziecka rodzina zmienia się i przygotowuje

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu)

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu) Iwona Jończyk (imię i nazwisko nauczyciela) Wybrane zagadnienia z psychologii społecznej (przedmiot) 2407MR i GŻ 1997.08.18 (numer programu) Klasa IV TŻa, IV TŻb Lp. Cele kształcenia i wychowania Treści

Bardziej szczegółowo

Jak zdobyć atrakcyjną pracę?

Jak zdobyć atrakcyjną pracę? Jak zdobyć atrakcyjną pracę? Cena szkolenia: za darmo Często spotykam kobiety, które mają swoje marzenia, mnóstwo pomysłów, energii i chęci realizacji swoich aspiracji w życiu zawodowym. Niestety w zderzeniu

Bardziej szczegółowo

Diagnoza szkolnictwa zawodowego w powiecie gnieźnieńskim. dr Joanna Kozielska

Diagnoza szkolnictwa zawodowego w powiecie gnieźnieńskim. dr Joanna Kozielska Diagnoza szkolnictwa zawodowego w powiecie gnieźnieńskim dr Joanna Kozielska Wybrane obszary diagnozy szkolnictwa zawodowego w kontekście rynku pracy powiatu gnieźnieńskiego Agenda 1. Rynek pracy 2. Rynek

Bardziej szczegółowo

Kto to zrobi? Co jest do tego potrzebne?

Kto to zrobi? Co jest do tego potrzebne? USTALANIE ZASAD PRACY W ZESPOLE 1. Kto będzie naszym liderem/przewodniczącym zespołu?... 2. Jak podzielimy odpowiedzialność za realizację zadań?... 3. jak będziemy podejmować decyzje?... 4. W jaki sposób

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA: Wykorzystanie Edukacyjnej Wartości Dodanej w ewaluacji pracy szkoły

KONFERENCJA: Wykorzystanie Edukacyjnej Wartości Dodanej w ewaluacji pracy szkoły KONFERENCJA: Wykorzystanie Edukacyjnej Wartości Dodanej w ewaluacji pracy szkoły TEMAT: Czynniki warunkujące osiągnięcia szkolne uczniów Opracowanie: Lidia Kłoczko, nauczyciel konsultant Centrum Edukacji

Bardziej szczegółowo