FINANSE JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO. Maria Jastrzębska

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "FINANSE JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO. Maria Jastrzębska"

Transkrypt

1 FINANSE JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO Maria Jastrzębska Warszawa 2012

2 Spis treści SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... 9 Wstęp Rozdział 1 Istota jednostek samorządu terytorialnego Pozycja ustrojowa i specyfika samorządu terytorialnego Model samorządu terytorialnego Funkcje i zadania jednostek samorządu terytorialnego Istota i zakres samodzielności jednostek samorządu terytorialnego Rozdział 2 Finanse, gospodarka finansowa, system finansowy i samodzielność finansowa jednostek samorządu terytorialnego Pojęcie i zakres finansów samorządu terytorialnego Finanse na szczeblu samorządu terytorialnego i szczeblu centralnym Pojęcie i zakres gospodarki finansowej i systemu finansowego jednostek samorządu terytorialnego Samodzielność finansowa jednostek samorządu terytorialnego Rozdział 3 Budżet i gospodarka budżetowa jednostek samorządu terytorialnego Pojęcie, cechy i funkcje budżetu jednostki samorządu terytorialnego Typy budżetu jednostki samorządu terytorialnego Pojęcie i zakres gospodarki budżetowej i systemu budżetowego jednostek samorządu terytorialnego Formy organizacyjne samorządowej gospodarki budżetowej i pozabudżetowej Rozdział 4 Procedura budżetowa w jednostkach samorządu terytorialnego Planowanie budżetu jednostki samorządu terytorialnego i wieloletnia prognoza finansowa Uchwalanie budżetu jednostki samorządu terytorialnego

3 Spis treści 4.3. Wykonywanie budżetu jednostki samorządu terytorialnego Kontrola wykonania budżetu jednostki samorządu terytorialnego Rozdział 5 Dochody jednostek samorządu terytorialnego Modele systemu dochodów jednostek samorządu terytorialnego Dochody własne Dochody transferowe Dochody jednostek samorządu terytorialnego w latach Rozdział 6 Wydatki jednostek samorządu terytorialnego Istota wydatków jednostek samorządu terytorialnego oraz przyczyny i skutki ich wzrostu Rodzaje wydatków jednostek samorządu terytorialnego Zasady dokonywania wydatków i racjonalizacja wydatków jednostek samorządu terytorialnego Wydatki jednostek samorządu terytorialnego w latach Rozdział 7 Bezzwrotne środki zagraniczne w dyspozycji jednostek samorządu terytorialnego Uwarunkowania zewnętrzne absorpcji bezzwrotnych środków zagranicznych przez jednostki samorządu terytorialnego Uwarunkowania wewnętrzne absorpcji bezzwrotnych środków zagranicznych przez jednostki samorządu terytorialnego Ocena absorpcji bezzwrotnych środków zagranicznych przez jednostki samorządu terytorialnego Udział bezzwrotnych środków zagranicznych w budżetach jednostek samorządu terytorialnego w latach Rozdział 8 Deficyt budżetowy i dług jednostek samorządu terytorialnego Wynik budżetu jednostki samorządu terytorialnego Metody równoważenia budżetu jednostki samorządu terytorialnego Istota, przyczyny i skutki długu jednostki samorządu terytorialnego Wynik i dług jednostek samorządu terytorialnego w latach Rozdział 9 Instrumenty zaciągania długu przez jednostki samorządu terytorialnego Kredyty i pożyczki Obligacje ogólne Obligacje przychodowe, obligacje sekurytyzacyjne, bony komunalne Alternatywne formy finansowania jednostek samorządu terytorialnego faktoring, forfaiting, leasing, partnerstwo publiczno-prywatne

4 Spis treści Rozdział 10 Zarządzanie finansami, polityka finansowa i strategia finansowa jednostek samorządu terytorialnego Istota i zakres zarządzania finansami jednostek samorządu terytorialnego Istota i zakres polityki finansowej jednostek samorządu terytorialnego Istota i zakres strategii finansowej jednostek samorządu terytorialnego Zarządzanie ryzykiem w świetle kontroli zarządczej i audytu wewnętrznego w działalności jednostek samorządu terytorialnego Bibliografia Spis aktów prawnych Spis tabel

5

6 Wykaz skrótów WYKAZ SKRÓTÓW Akty prawne k.c. ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.) Konstytucja RP Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) k.p.a. ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz z późn. zm.) pr. bank. ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665 z późn. zm.) p.z.p. ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759 z późn. zm.) u.d.j.s.t. ustawa z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 80, poz. 526 z późn. zm.) u.f.p. ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz z późn. zm.) u.g.k. ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 45, poz. 236) u.o. ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 120, poz z późn. zm.) u.o.n.d. ustawa z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz. U. z 2005 r. Nr 14, poz. 114 z późn. zm.) u.p.p.p. ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym (Dz. U. z 2009 r. Nr 19, poz. 100 z późn. zm.) u.p.s. ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 223, poz z późn. zm.) u.s.g. ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz z późn. zm.) u.s.p. ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz z późn. zm.) ustawa o RIO ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 55, poz. 577 z późn. zm.) 9

7 Wykaz skrótów u.s.w. u.w.a.r. ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz z późn. zm.) ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz. U. Nr 31, poz. 206 z późn. zm.) Czasopisma BiK EDS FE FK FP GN GSiA KP MUE PUG Sam. Teryt. SiFP ZNAEP ZNPP OiZ Bank i Kredyt Europejski Doradca Samorządowy Fundusze Europejskie Finanse Komunalne Finanse Publiczne Gospodarka Narodowa Gazeta Samorządu i Administracji Kontrola Państwowa Monitor Unii Europejskiej Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego Samorząd Terytorialny Skarbnik i Finanse Publiczne Zeszyty Naukowe Akademii Ekonomicznej w Poznaniu Zeszyty Naukowe Politechniki Poznańskiej, Organizacja i Zarządzanie Inne BGK BOŚ JST MNPP NIK OECD PKB PPP RIO Bank Gospodarstwa Krajowego Bank Ochrony Środowiska jednostki samorządu terytorialnego miasta na prawach powiatu Najwyższa Izba Kontroli Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju produkt krajowy brutto partnerstwo publiczno-prywatne regionalna izba obrachunkowa 10

8 Wstęp WSTĘP Finanse jednostek samorządu terytorialnego, tj. gmin, powiatów i województw są integralną częścią finansów publicznych i wiążą się z organizacją i strukturą podziału terytorialnego państwa, z zasadami podziału zadań publicznych pomiędzy poszczególne szczeble władzy i administracji publicznej, ze wspieraniem rozwoju lokalnego i regionalnego oraz z zakresem decentralizacji finansów publicznych. Stopień decentralizacji finansów publicznych wymaga analizy decentralizacji dochodów i wydatków publicznych. Decentralizacja dochodów publicznych wskazuje na udział samorządu terytorialnego w strukturze zgromadzonych dochodów publicznych ogółem (lub rządowych szczebla centralnego), natomiast decentralizacja wydatków publicznych wskazuje jaką część zadań publicznych realizuje samorząd terytorialny; jej miarą jest udział wydatków samorządu terytorialnego w wydatkach publicznych ogółem (lub rządowych szczebla centralnego). Gospodarowanie publicznymi zasobami pieniężnymi przez JST ze względu na stale rosnące potrzeby społeczne oraz ograniczoność posiadanych zasobów, powinno być racjonalne. Konieczna jest więc racjonalizacja działania władz samorządowych w celu pozyskania środków ze źródeł budżetowych (np. aktywna lokalna polityka podatkowa, kształtowanie konstrukcji opłat lokalnych, efektywne gospodarowanie majątkiem JST) oraz ze zwrotnych źródeł finansowania (np. przeprowadzanie analiz opłacalności zaciągnięcia kredytów bankowych lub wyemitowania obligacji komunalnych w celu pozyskania środków na realizację inwestycji samorządowych). Niezbędne są też działania w kierunku racjonalizacji wydatków JST, gdyż w ocenie gospodarowania zasobami pieniężnymi nie tylko istotne jest czy zaplanowane zadanie zostało wykonane, ale jakie poniesiono koszty na jego realizację i jakie otrzymano efekty. Celem publikacji jest przedstawienie złożonej problematyki finansów jednostek samorządu terytorialnego w ujęciu teoretycznym i empirycznym. Opracowanie zostało wzbogacone analizą danych dotyczących finansów JST w Polsce w latach na tle państw członkowskich Unii Europejskiej, a w tym ich dochodów, wydatków, wyniku budżetu i długu. Podręcznik podzielono na dziesięć rozdziałów, które dotyczą następujących aspektów problematyki finansów JST: istoty i zadań JST, gospodarki finansowej JST, gospodarki budżetowej i budżetu JST (dochodów, wydatków, wyniku budżetu) i długu JST, a także zarządzania, polityki, strategii, kontroli i audytu w sferze działalności finansowej JST. Rozdział 1 poświęcony został omówieniu istoty i cech samorządu terytorialnego oraz jego ustroju z uwzględnieniem zmian jakie zaszły w tym zakresie od 1990 r. Zwrócono również uwagę na istotę poszczególnych JST, tj. gmin, powiatów i województw 11

9 Wstęp w trójszczeblowym modelu samorządu terytorialnego z omówieniem zakresu kompetencji ich organów władzy. Ponadto poddano analizie funkcje samorządu terytorialnego w aspekcie zakresu samodzielności JST. W rozdziale 2 przedstawiono znaczenie podstawowych terminów, takich jak finanse JST, samorządowa gospodarka finansowa, system finansowy JST i samodzielność finansowa JST. Poddano analizie zakres finansów samorządu terytorialnego w krajach Unii Europejskiej oraz zbadano stopień samodzielności finansowej JST. Zwrócono także uwagę na związki finansów samorządu terytorialnego z finansami na szczeblu centralnym. Rozdział 3 poświęcono problematyce budżetu JST, określono jego pojęcie, cechy i funkcje, a także scharakteryzowano podstawowe typy budżetu samorządowego, tj. budżet tradycyjny, zadaniowy, celów i efektów. Następnie skupiono się na problematyce samorządowej gospodarki budżetowej, stanowiącej rdzeń samorządowej gospodarki finansowej, oraz na problematyce systemu budżetowego na szczeblu samorządu terytorialnego, będącego integralną częścią systemu finansów publicznych. W związku z tym omówiono zasady samorządowej gospodarki budżetowej oraz formy organizacyjno- -prawne jej prowadzenia. W rozdziale 4 scharakteryzowano poszczególne etapy procedury budżetowej (tzw. cyklu budżetowego) na szczeblu JST, tj. proces planowania, uchwalania, wykonywania i kontroli wykonania budżetu JST. Rozdziały 5 7 zostały poświęcone poszczególnym elementom struktury budżetu JST, tj. dochodom i wydatkom budżetu JST oraz bezzwrotnym środkom zagranicznym oddanym do dyspozycji JST. Następnie w rozdziale 8 omówiono problematykę wyniku budżetu JST oraz długu JST z uwzględnieniem przyczyn i skutków występowania deficytu budżetu JST i długu JST w kontekście sytuacji finansowej i samodzielności finansowej JST. Z kolei w rozdziale 9 scharakteryzowano instrumenty zaciągania długu wykorzystywane przez JST z określeniem kryteriów ich wyboru przez władze samorządowe. Rozważania w zakresie finansów jednostek samorządu terytorialnego zamyka problematyka zawarta w rozdziale 10, tj. zarządzania finansami, polityki finansowej, strategii finansowej, kontroli zarządczej i audytu wewnętrznego jako procesów służących racjonalizacji finansów JST. Książka jest kierowana do studentów i pracowników naukowo-dydaktycznych uczelni wyższych wydziałów ekonomicznych, prawa i administracji, jak i do szerokiego grona praktyków samorządowych i innych osób zainteresowanych problematyką finansów jednostek samorządu terytorialnego. 12

10 1.1. Pozycja ustrojowa i specyfika samorządu terytorialnego Rozdział 1 Istota jednostek samorządu terytorialnego 1.1. Pozycja ustrojowa i specyfika samorządu terytorialnego Ustrój samorządu terytorialnego zależy od uwarunkowań społecznych i gospodarczych w danym kraju. Wraz z rozbudową funkcji ekonomicznych i socjalnych państwa wzrastała rola samorządu terytorialnego w realizowaniu tych funkcji i samorząd terytorialny stał się podmiotem władzy powołanym do wykonywania funkcji państwa 1. Podział zadań państwa między władze centralne i samorządowe związany jest z procesem decentralizacji i demokratyzacji oraz z ekonomiczną koniecznością wykonywania zadań publicznych przez szczebel władzy, który robi to najefektywniej z punktu widzenia poniesionych kosztów oraz poziomu zaspokojenia potrzeb społecznych obywateli. O podziale zadań i urządzeń państwowych między różne szczeble władzy i administracji publicznej decydują: ekonomiczne granice decentralizacji (wyznaczone przez zasady gospodarki i gospodarności); możliwość ustalenia lokalnego/regionalnego rynku zbytu (zasięgu zaspokajania potrzeb społecznych); oparcie działalności na lokalnych zasobach czynników wytwórczych 2. Reaktywowanie samorządu terytorialnego w 1990 r., będące efektem procesu decentralizacji, było w Polsce jednym z niezbędnych warunków realizacji transformacji gospodarki w kierunku jej urynkowienia. Decentralizacja wiąże się z przeniesieniem części uprawnień władzy centralnej na organy niższych szczebli. Istota decentralizacji polega więc na wyposażaniu organów szczebla niższego w określoną sferę samodzielności, przy równoczesnym ograniczaniu dopuszczalności ingerowania przez organy szczebla wyższego w dziedzinę działalności uprzednio przekazanej 3. W polskich rozwiązaniach systemowych decentralizacja oznacza wykonywanie zadań publicznych przez administrację samorządową w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność (czasem również z określonym skutkiem dla administracji rządowej, dotyczy zadań zleconych JST przez administrację rządową) 4. Decentralizacja administracji publicznej stała się więc jednym z istotnych elementów budowy mechanizmu wolnorynkowego (rozwój samorządności 1 Por. E. Denek, J. Sobiech, J. Wolniak, Finanse publiczne, Warszawa 2001, s Por. H. Sochacka-Krysiak, Równoważenie budżetów terenowych, Warszawa 1989, s Por. Z. Pirożyński, H. Sochacka-Krysiak, Budżet państwa, Warszawa 1970, s. 48, Por. A. Wągrodzka, Federalizm fiskalny, decentralizacja i mechanizm subwencjonowania, Sam. Teryt. 2011, nr 1 2, s

11 Rozdział 1. Istota jednostek samorządu terytorialnego mobilizuje aktywność społeczną na poziomie lokalnym/regionalnym oraz włącza ludzi w proces demokratyczny w sposób trwały. Można wymienić kilka sfer decentralizacji w państwie, tj. decentralizację: a) władzy publicznej (władze centralne i samorządowe), b) administracji publicznej (administracja rządowa i samorządowa), c) zadań publicznych (zadania o zasięgu ogólnokrajowym, regionalnym, lokalnym), d) podmiotów publicznych i ich kompetencji do wykonywania zadań publicznych (podmioty podsektora rządowego i podsektora samorządowego systemu finansów publicznych 5 ), e) majątku publicznego (majątek Skarbu Państwa, majątek jednostek samorządu terytorialnego mienie gminy, powiatu, województwa samorządowego), f) finansów publicznych na szczeblu centralnym i samorządu terytorialnego decentralizacja: systemu budżetowego (budżet państwa i budżety samorządowe, formy państwowej i samorządowej gospodarki budżetowej i pozabudżetowej, uprawnienia do kształtowania procesów procedury budżetowej); dochodów publicznych i władztwa dochodowego, systemu podatkowego i władztwa podatkowego; wydatków publicznych i władztwa wydatkowego; kompetencji w zakresie określania poziomu deficytu budżetowego i wyboru instrumentów zwrotnego finansowania oraz ograniczenia poziomu zaciągania długu i kosztów obsługi długu. Zdecentralizowany system administracji publicznej oferuje większy wybór w zakresie ilości i jakości dóbr publicznych (zróżnicowanie podaży zgodnie z preferencjami lokalnymi/regionalnymi). Decyzje dotyczące wydatków publicznych mogą być dokonywane bardziej racjonalnie przez władze samorządowe niż przez władze centralne. Z jednej strony zmniejszenie dystansu między władzą a wyborcami powinno prowadzić do lepszego rozpoznania przez władze samorządowe potrzeb społeczności samorządowych i szybszego reagowania na ich oczekiwania, umożliwiając jednocześnie wyborcom kontrolę i ocenę postępów władz samorządowych w realizowaniu programów wyborczych. To z kolei powinno przyczyniać się do większej odpowiedzialności władz samorządowych i wzrostu efektywności podejmowanych przez nie działań. Decentralizacja władzy stymuluje też konkurencję między poszczególnymi JST, co wpływa na podniesienie poziomu efektywności ich działania. Jednak decentralizacja może też prowadzić do trudności związanych z koordynacją realizacji poszczególnych celów strategicznych państwa oraz do rozproszenia odpowiedzialności pomiędzy różne szczeble władzy publicznej 6. Ponadto decentralizacja pozwala na opracowanie polityk lokalnych/regionalnych w zakresie np. walki z bezrobociem, oświaty, gospodarki komunalnej, kultury, sportu, turystyki oraz na racjonalne określenie funkcji administracji publicznej oraz sprzyja stabilności politycznej 7. Sedno procesu decentralizacji nie zawiera się jedynie w wyposażeniu samorządu terytorialnego w określone zasoby i atrybuty władzy, ale również w sposobie działania władzy centralnej. Władze centralne poprzez regulacje prawne oraz kształtowanie wa W art. 9 u.f.p. określone zostały podmioty sektora finansów publicznych. 6 Por. B. Karbownik, G. Kula, Efektywność sektora publicznego na poziomie samorządu lokalnego, Warszawa 2009, s Zob. H. Izdebski, Samorząd terytorialny. Podstawy ustroju i działalności, Warszawa 2001, s

12 1.1. Pozycja ustrojowa i specyfika samorządu terytorialnego runków ekonomicznych i politycznych w kraju kreują model samorządu terytorialnego, a tym samym stosunki wzajemne rząd-samorząd terytorialny w państwie prawa kształtowane są przede wszystkim przez prawo konstytucyjne i ustawy. W celu stworzenia stabilnych warunków działania samorządu terytorialnego w Konstytucji RP 8 zawarte są uregulowania dotyczące ustroju samorządu terytorialnego i podstaw prowadzenia samorządowej gospodarki finansowej. Ustawa zasadnicza zawiera określenie zasad i kryteriów rozdziału kompetencji między administrację rządową i samorządową oraz ustroju wewnętrznego samorządu terytorialnego, a także zakresu nadzoru nad samorządem terytorialnym. Konstytucja RP reguluje również zagadnienia źródeł dochodów JST, lokalnego władztwa podatkowego i gwarancji dla poziomu dochodów otrzymywanych przez JST z budżetu państwa 9. Zgodnie z zasadą pomocniczości (subsydiarności) 10 zawartą we wstępie do Konstytucji RP administracja samorządowa nie ma uprawnień władzy ustawodawczej. Uchwały podejmowane przez organy gmin, powiatów i województw samorządowych muszą być zgodne z Konstytucją RP i ustawami, a ponadto nad zgodnością prawa stanowionego przez organy samorządowe czuwają również organy nadzoru. Istotę samorządu terytorialnego określa jego podmiot i przedmiot oraz sposób wykonywania przezeń zadań publicznych. Podmiotem samorządu terytorialnego jest społeczność zamieszkała na określonym obszarze, zorganizowana w terytorialny związek samorządowy (wspólnota samorządowa) powołany przez państwo w celu realizacji jego zadań (zgodnie z zasadą decentralizacji), a przedmiotem samorządu terytorialnego jest wykonywanie zadań publicznych przez samorząd terytorialny jako zdecentralizowaną formę administracji publicznej 11. Samorząd terytorialny jest zdecentralizowanym związkiem publicznoprawnym powołanym do wykonywania określonych zadań administracji publicznej. Powyższe podejście do pojęcia samorządu terytorialnego wynika z jego istoty prawnej. Z punktu widzenia materialnego nie ma w zasadzie różnicy między administracją rządową a samorządową, gdyż są one częściami składowymi administracji funkcjonującej na terytorium całego państwa (administracji państwowej, publicznej). Różnice między administracją rządową a samorządową mają charakter formalny (organizacyjny). Funkcje i zadania samorządu terytorialnego zależą od zadań i funkcji państwa oraz ich podziału między władzę centralną a samorząd terytorialny 12. A zatem, dobra publiczne mające charakter krajowy (np. zapewnienie bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego, wymiar sprawiedliwości, nauka) dostarczane są przez władze centralne, natomiast w dobra publiczne o charakterze lokalnym i regionalnym (korzyści z tych dóbr mają ograniczony zasięg 8 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.). 9 Zob. E.J. Nowacka, Samorząd terytorialny w administracji publicznej, Warszawa 1997, s Zasada pomocniczości to jedna z zasad organizacji współczesnych państw, która polega na takim podziale zadań pomiędzy różne podmioty, aby państwo jako całość wykonywało tylko te zadania, które nie mogą być realizowane przez samych obywateli, ich wspólnoty czy też rozmaite organizacje. A zatem, władza powinna mieć znaczenie pomocnicze, wspierające w stosunku do działań jednostek, które ją ustanowiły tyle władzy, na ile to konieczne, tyle wolności, na ile to możliwe oraz tyle państwa, na ile to konieczne, tyle społeczeństwa, na ile to możliwe ; por. Z. Ofiarski, M. Mokrzyc, B. Rutkowski, Reforma samorządu terytorialnego, t. 1, Zagadnienia administracyjnoprawne, Szczecin Zielona Góra 1998, s Por. K. Byjoch, J. Sulimierski, J.P. Tarno, Samorząd terytorialny po reformie ustrojowej państwa, Warszawa 2000, s Por. M. Kotulski, Pojęcie i istota samorządu terytorialnego, Sam. Teryt. 2000, nr 1 2, s

Spis treści. Wykaz skrótów Wstęp... 13

Spis treści. Wykaz skrótów Wstęp... 13 Spis treści Wykaz skrótów...................................................... 11 Wstęp............................................................. 13 ROZDZIAŁ I. Teoretycznoprawne zagadnienia stosunków

Bardziej szczegółowo

Istota jednostek samorządu terytorialnego

Istota jednostek samorządu terytorialnego Wstęp WSTĘP Finanse jednostek samorządu terytorialnego, tj. gmin, powiatów i województw są integralną częścią finansów publicznych i wiążą się z organizacją i strukturą podziału terytorialnego państwa,

Bardziej szczegółowo

FINANSE. Zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pieniężnych. Mechanizm wymiany i podziału wartości materialnych.

FINANSE. Zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pieniężnych. Mechanizm wymiany i podziału wartości materialnych. Prawo finansowe FINANSE Zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pieniężnych. Mechanizm wymiany i podziału wartości materialnych. Metoda podziału Produktu Krajowego Brutto za

Bardziej szczegółowo

SYLABUS Prawo finansów publicznych studia stacjonarne

SYLABUS Prawo finansów publicznych studia stacjonarne SYLABUS Prawo finansów publicznych studia stacjonarne 1) Podstawowe informacje o przedmiocie Skrócony opis Pełny opis Przedmiot obejmuje analizę i ocenę regulacji prawnych z zakresu prawa w tym prawo budżetowe

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów Od Autorów... 13

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów Od Autorów... 13 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów............................................................. 11 Od Autorów................................................................ 13 Rozdział I (E. Ruśkowski) Zagadnienia

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO PRAWA FINANSÓW PUBLICZNYCH. Ćwiczenia nr 1

WPROWADZENIE DO PRAWA FINANSÓW PUBLICZNYCH. Ćwiczenia nr 1 WPROWADZENIE DO PRAWA FINANSÓW PUBLICZNYCH Ćwiczenia nr 1 Czym jest pieniądz? ogólnie ujmując, pieniądz to środek płatniczy przyjmowany w zamian za towary i usługi lub zwalniający od zobowiązań; wymyślenie

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2010/2011

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2010/2011 Tryb studiów Studia stacjonarne Kierunek studiów Ekonomia Poziom studiów Pierwszego stopnia Rok studiów/ semestr drugi, sem. 3 Specjalność Bez specjalności Kod katedry/zakładu w systemie USOS 10000000

Bardziej szczegółowo

Literatura przykładowa

Literatura przykładowa Literatura przykładowa Samorząd terytorialny w RP Zbigniew Leoński Podręcznik "Samorząd terytorialny w RP" omawia formy organizacyjne lokalnego życia publicznego, tj. gminy, powiatu i województwa. Tok

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie środkami publicznymi - budżet państwa i budżety samorządowe

Zarządzanie środkami publicznymi - budżet państwa i budżety samorządowe FINANSE PUBLICZNE W POLSCE Autor: WOJCIECH MISIĄG, ELŻBIETA MALINOWSKA-MISIĄG Wstęp Rozdział I. Podstawowe pojęcia finansów publicznych Zadania publiczne Decentralizacja zadań publicznych Wydatki publiczne

Bardziej szczegółowo

Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST

Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST Podstawy prawne finansów lokalnych Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST Dr Izabella Ewa Cech Materiały wewnętrzne PWSZ Głogów Wstęp - zakres wykładu - Pojęcie i kształt systemu finansowoprawnego

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość, finanse, audyt i kontrola. Studium przypadków sektora publicznego i prywatnego

Rachunkowość, finanse, audyt i kontrola. Studium przypadków sektora publicznego i prywatnego Rachunkowość, finanse, audyt i kontrola. Studium przypadków sektora publicznego i prywatnego Autorzy: Tomasz Gabrusewicz, Kamilla Marchewka-Bartkowiak, Marcin Wiśniewski (red.) Skuteczne zarządzanie finansami,

Bardziej szczegółowo

3.1. Istota, klasyfikacja i zakres oddziaływania wydatkowych instrumentów

3.1. Istota, klasyfikacja i zakres oddziaływania wydatkowych instrumentów Spis treści Wprowadzenie... 7 Rozdział 1. Cele, uwarunkowania i obszary działania współczesnej polityki fiskalnej... 11 1.1. Istota, zarys historyczny i uwarunkowania polityki fiskalnej... 12 1.2. Obszary

Bardziej szczegółowo

Czy budżety Jednostek Samorządu Terytorialnego są w stanie udźwignąć unijne inwestycje w latach

Czy budżety Jednostek Samorządu Terytorialnego są w stanie udźwignąć unijne inwestycje w latach Czy budżety Jednostek Samorządu Terytorialnego są w stanie udźwignąć unijne inwestycje w latach 2014-2020 Gdańsk, lipiec 2015 1 Samorząd to przełamanie monopoli państwa autorytarnego: jednolitej władzy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów... 9 Wstęp... 11 Informacje o autorkach... 13

Spis treści. Wykaz skrótów... 9 Wstęp... 11 Informacje o autorkach... 13 Wykaz skrótów............................................................ 9 Wstęp.................................................................. 11 Informacje o autorkach.....................................................

Bardziej szczegółowo

Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH

Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH Stanisław Owsiak, Finanse publiczne teoria i praktyka. Spis treści: Wstęp Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH Rozdział 1. Przedmiot nauki o finansach publicznych Pojęcie nauki o finansach

Bardziej szczegółowo

1. Prawno-finansowe podstawy funkcjonowania samorządu terytorialnego w Polsce 2. Struktura organizacyjna jednostek samorządu terytorialnego w Polsce

1. Prawno-finansowe podstawy funkcjonowania samorządu terytorialnego w Polsce 2. Struktura organizacyjna jednostek samorządu terytorialnego w Polsce 1. Prawno-finansowe podstawy funkcjonowania samorządu terytorialnego w Polsce 2. Struktura organizacyjna jednostek samorządu terytorialnego w Polsce 3. Organy władzy w jednostkach samorządu terytorialnego

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Inwestycje samorządu terytorialnego i ich rola w rozwoju społecznogospodarczym

Rozdział 1. Inwestycje samorządu terytorialnego i ich rola w rozwoju społecznogospodarczym OCENA EFEKTYWNOŚCI I FINANSOWANIE PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO WSPÓŁFINANSOWANYCH FUNDUSZAMI UNII EUROPEJSKIEJ Autor: Jacek Sierak, Remigiusz Górniak, Wstęp Jednostki samorządu

Bardziej szczegółowo

Aspekty prawne inwestowania nadwyżek operacyjnych. i budżetowych przez Jednostki Samorządu Terytorialnego.

Aspekty prawne inwestowania nadwyżek operacyjnych. i budżetowych przez Jednostki Samorządu Terytorialnego. Aspekty prawne inwestowania nadwyżek operacyjnych i budżetowych przez Jednostki Samorządu Terytorialnego. Tło legislacyjne dla rozważań nad sposobami efektywnego lokowania nadwyżek środków pieniężnych

Bardziej szczegółowo

Specjalność Podyplomowe Studium dla Nauczycieli Wiedzy o Społeczeństwie i Historii Najnowszej. Praca napisana pod kierunkiem dr A.

Specjalność Podyplomowe Studium dla Nauczycieli Wiedzy o Społeczeństwie i Historii Najnowszej. Praca napisana pod kierunkiem dr A. PRACA DYPLOMOWA Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Wydział Nauk Społecznych Kierunek: Politologia Specjalność Podyplomowe Studium dla Nauczycieli Wiedzy o Społeczeństwie i Historii Najnowszej.

Bardziej szczegółowo

Samorząd. Istota samorządu i jego rodzaje

Samorząd. Istota samorządu i jego rodzaje Samorząd Istota samorządu i jego rodzaje Samorząd ZASADY OGÓLNE DOTYCZĄCE SAMORZĄDU Pomocniczość Państwo powinno wykonywać tylko te zadania, których nie mogą wykonać samodzielnie obywatele. Jeżeli już

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. MK_48 Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów Politologia I stopnia stacjonarne Rodzaj przedmiotu

SYLABUS. MK_48 Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów Politologia I stopnia stacjonarne Rodzaj przedmiotu Rzeszów, 1 październik 014 r. SYLABUS Nazwa przedmiotu Finanse publiczne Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Socjologiczno-Historyczny Katedra Politologii Kod przedmiotu MK_48 Studia Kierunek

Bardziej szczegółowo

1. Opracowanie budżetu JST, 2. Uchwalenie budżetu JST, 3. Wykonanie budżetu JST, 4. Sprawozdawczość i kontrola budżetu JST

1. Opracowanie budżetu JST, 2. Uchwalenie budżetu JST, 3. Wykonanie budżetu JST, 4. Sprawozdawczość i kontrola budżetu JST 1. Opracowanie budżetu JST, 2. Uchwalenie budżetu JST, 3. Wykonanie budżetu JST, 4. Sprawozdawczość i kontrola budżetu JST Opracowanie budżetu JST Podstawa opracowania budżetu JST: materiały planistyczne,

Bardziej szczegółowo

FINANSE SAMORZĄDOWE PO 25 LATACH STAN I REKOMENDACJE

FINANSE SAMORZĄDOWE PO 25 LATACH STAN I REKOMENDACJE WOJCIECH MISIĄG * FINANSE SAMORZĄDOWE PO 25 LATACH STAN I REKOMENDACJE * INSTYTUT BADAŃ I ANALIZ FINANSOWYCH WYŻSZEJ SZKOŁY INFORMATYKI I ZARZĄDZANIA NAJWYŻSZA IZBA KONTROLI FINANSE SAMORZĄDOWE 1990 2015:

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Część I. Zagadnienia ogólne

SPIS TREŚCI. Część I. Zagadnienia ogólne SPIS TREŚCI Wstęp 9 Część I. Zagadnienia ogólne Rozdział 1. Istota finansów publicznych 15 1.1. Pojęcie finansów publicznych 15 1.2. Finanse publiczne jako przedmiot zainteresowania innych nauk... 20 1.3.

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wprowadzenie Wykaz autorów Wykaz skrótów 1. Uchwała w sprawie wieloletniej prognozy finansowej na 2015 rok

Spis treści Wprowadzenie Wykaz autorów Wykaz skrótów 1. Uchwała w sprawie wieloletniej prognozy finansowej na 2015 rok Wprowadzenie... IX Wykaz autorów... XIII Wykaz skrótów... XV 1. Uchwała w sprawie wieloletniej prognozy finansowej na 2015 rok... 1 1.1. Podstawa prawna uchwalenia wieloletniej prognozy finansowej... 1

Bardziej szczegółowo

BUDŻET GMINY IZABELIN NA 2013 ROK

BUDŻET GMINY IZABELIN NA 2013 ROK BUDŻET GMINY IZABELIN NA 2013 ROK Podstawowe wielkości budżetowe Dochody bieżące majątkowe Wydatki bieżące majątkowe Wynik budżetu (deficyt) Spłata pożyczek i kredytów Deficyt po uwzględnieniu rozchodów

Bardziej szczegółowo

Ludwik Węgrzyn Ekspert ZPP

Ludwik Węgrzyn Ekspert ZPP Deficyt w budŝetach powiatów środki na rozwój czy na realizację zadań bieŝących Ludwik Węgrzyn Ekspert ZPP Katowice, 25 lutego 2013r. Kilka słów wprowadzenia Samorząd terytorialny, w tym powiatowy, nie

Bardziej szczegółowo

SYSTEM FINANSOWY W POLSCE. Redaktorzy naukowi Bogusław Pietrzak Zbigniew Polański Barbara Woźniak. Wydanie "drugie zmienione

SYSTEM FINANSOWY W POLSCE. Redaktorzy naukowi Bogusław Pietrzak Zbigniew Polański Barbara Woźniak. Wydanie drugie zmienione SYSTEM FINANSOWY W POLSCE Redaktorzy naukowi Bogusław Pietrzak Zbigniew Polański Barbara Woźniak Wydanie "drugie zmienione Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2008 Spis treści Przedmowa do drugiego wydania

Bardziej szczegółowo

Jakie są źródła dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego?

Jakie są źródła dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego? Jakie są źródła dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego? Dochody budżetowe to należne lub faktyczne wpływy środków pieniężnych do budżetów pobierane przez organy finansowe lub przez jednostki

Bardziej szczegółowo

Administracja publiczna

Administracja publiczna Administracja publiczna Administracja multicentryczna Dr hab. Ryszard Szarfenberg Instytut Polityki Społecznej rszarf.ips.uw.edu.pl/apub Rok akademicki 2016/2017 Współczesna administracja jako zjawisko

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLENIA FINANSE PUBLICZNE I ZAMÓWIENIA PUBLICZNE W PRAKTYCE. 06-07.03.2014 r.

PROGRAM SZKOLENIA FINANSE PUBLICZNE I ZAMÓWIENIA PUBLICZNE W PRAKTYCE. 06-07.03.2014 r. PROGRAM SZKOLENIA FINANSE PUBLICZNE I ZAMÓWIENIA PUBLICZNE W PRAKTYCE SZKOLENIE DEDYKOWANE JEST DO: 06-07.03.2014 r. Przedstawicieli jednostek sektora finansów publicznych, administracja rządowa, samorządowa,

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI DO UCHWAŁY NR XV/108/2012

OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI DO UCHWAŁY NR XV/108/2012 OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI DO UCHWAŁY NR XV/108/2012 Rady Gminy w Jasienicy Rosielnej z dnia 25 stycznia 2012 r. w sprawie wieloletniej prognozy finansowej Gminy Jasienica Rosielna na lata 2012-2025

Bardziej szczegółowo

Innowacje w procesie realizacji wybranych zadań pomocy społecznej a ograniczenia autonomii finansowej jednostek samorządu terytorialnego

Innowacje w procesie realizacji wybranych zadań pomocy społecznej a ograniczenia autonomii finansowej jednostek samorządu terytorialnego Innowacje w procesie realizacji wybranych zadań pomocy społecznej a ograniczenia autonomii finansowej jednostek samorządu terytorialnego Joanna Felczak, Justyna Gać, Benedykt Opałka, Sylwia Timoszuk, Szkoła

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. Krzysztof Surówka

Prof. dr hab. Krzysztof Surówka Prof. dr hab. Krzysztof Surówka Tytuł oferowanego seminarium: Funkcjonowanie sektora finansów publicznych - Funkcjonowanie budżetu państwa (źródła dochodów, zakres wydatków, problematyka deficytu budżetowego

Bardziej szczegółowo

INSTRUMENTY I METODY RACJONALIZACJI FINANSÓW PUBLICZNYCH

INSTRUMENTY I METODY RACJONALIZACJI FINANSÓW PUBLICZNYCH INSTRUMENTY I METODY RACJONALIZACJI FINANSÓW PUBLICZNYCH REDAKCJA NAUKOWA RENATA PRZYGODZKA Spis treści WSTĘP 7 ROZDZIAŁ 1. (BOGUSŁAW ADAM CHMIELAK) NIEEFEKTYWNOŚĆ PODATKU DOCHODOWEGO OD OSÓB PRAWNYCH

Bardziej szczegółowo

1. Pojęcie i rodzaje wydatków JST, 2. Wydatki na infrastrukturę techniczną w JST, 3. Wydatki na infrastrukturę społeczną w JST, 4. Pozostałe wydatki,

1. Pojęcie i rodzaje wydatków JST, 2. Wydatki na infrastrukturę techniczną w JST, 3. Wydatki na infrastrukturę społeczną w JST, 4. Pozostałe wydatki, 1. Pojęcie i rodzaje wydatków JST, 2. Wydatki na infrastrukturę techniczną w JST, 3. Wydatki na infrastrukturę społeczną w JST, 4. Pozostałe wydatki, 5. Pojęcie deficytu budżetowego, 6. Deficyt budżetowy

Bardziej szczegółowo

Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego, 22 lutego 2012

Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego, 22 lutego 2012 Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego, 22 lutego 2012 Finanse samorządowe Sprawne państwo Nowe relacje rząd-samorząd Polityka miejska i ustawa metropolitalna Priorytety Informatyzacja i społeczeństwo

Bardziej szczegółowo

3. Tworzenie i funkcjonowanie centrów usług wspólnych w powiecie Tworzenie i funkcjonowanie centrów usług wspólnych w województwie...

3. Tworzenie i funkcjonowanie centrów usług wspólnych w powiecie Tworzenie i funkcjonowanie centrów usług wspólnych w województwie... Notki biograficzne... Wykaz skrótów... Wstęp... XIII XV XIX Rozdział I. Przepisy prawne regulujące funkcjonowanie centrum usług wspólnych w jednostce samorządu terytorialnego... 1 1. Zmiany wprowadzone

Bardziej szczegółowo

Budżet zadaniowy autentyczne narzędzie zarządzania publicznego?

Budżet zadaniowy autentyczne narzędzie zarządzania publicznego? Budżet zadaniowy autentyczne narzędzie zarządzania publicznego? Bartosz Staszewski Naczelnik wydziału Departament Budżetu Państwa Kraków, 24 września 2014 r. www.mf.gov.pl Uniwersalne cechy systemowe i

Bardziej szczegółowo

WOJCIECH MISTEREK. Zewnętrzne. źródła finansowania działalności inwestycyjnej jednostek samorządu terytorialnego. Dlfin

WOJCIECH MISTEREK. Zewnętrzne. źródła finansowania działalności inwestycyjnej jednostek samorządu terytorialnego. Dlfin WOJCIECH MISTEREK Zewnętrzne źródła finansowania działalności inwestycyjnej jednostek samorządu terytorialnego Dlfin Rozdział 1 Zadania samorządu terytorialnego i źródła ich finansowania 9 1.1. Charakterystyka,

Bardziej szczegółowo

Finanse publiczne w kontekście Ustawy o finansach publicznych. Olga Dzilińska olgadzilinska@gmail.com

Finanse publiczne w kontekście Ustawy o finansach publicznych. Olga Dzilińska olgadzilinska@gmail.com Finanse publiczne w kontekście Ustawy o finansach publicznych Olga Dzilińska olgadzilinska@gmail.com Sektor finansów publicznych Skarb Państwa Jednostki sektora finansów publicznych (organy władzy publicznej,

Bardziej szczegółowo

1. Pojęcie budżetu jednostki samorządu terytorialnego 2. Funkcje i zasady budżetu jednostki samorządu terytorialnego 3.

1. Pojęcie budżetu jednostki samorządu terytorialnego 2. Funkcje i zasady budżetu jednostki samorządu terytorialnego 3. 1. Pojęcie budżetu jednostki samorządu terytorialnego 2. Funkcje i zasady budżetu jednostki samorządu terytorialnego 3. Rodzaje budżetów samorządowych Pojęcie budżetu jednostki samorządu terytorialnego

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Pruszcz Gdański

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Pruszcz Gdański Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Pruszcz Gdański Wieloletnia prognoza finansowa sporządzana jest w celu przeprowadzenia oceny sytuacji finansowej jednostki samorządu

Bardziej szczegółowo

Gminy niestety nie mogą, choć jest to w ich interesie i mają możliwości finansowe, partycypować w kosztach budowy i remontów dróg krajowych.

Gminy niestety nie mogą, choć jest to w ich interesie i mają możliwości finansowe, partycypować w kosztach budowy i remontów dróg krajowych. Gminy niestety nie mogą, choć jest to w ich interesie i mają możliwości finansowe, partycypować w kosztach budowy i remontów dróg krajowych. Znaczna liczba samorządów gminnych w całym kraju, zdając sobie

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 109/2015 PREZYDENTA MIASTA RACIBÓRZ. z dnia 30 marca 2015 r.

ZARZĄDZENIE NR 109/2015 PREZYDENTA MIASTA RACIBÓRZ. z dnia 30 marca 2015 r. ZARZĄDZENIE NR 109/2015 PREZYDENTA MIASTA RACIBÓRZ z dnia 30 marca 2015 r. w sprawie przedstawienia Radzie Miasta Racibórz i Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Katowicach sprawozdania z wykonania budżetu

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ PRZEDMOWA ROZDZIAŁ I. ZMIANY USTROJU POLITYCZNEGO POLSKI W LATACH 1944-1997 1. Pojęcie ustroju politycznego i jego periodyzacja 2. Okres Krajowej

Bardziej szczegółowo

Zadania samorządu terytorialnego. Rodzaje zadań samorządu terytorialnego oraz sposoby ich wykonywania

Zadania samorządu terytorialnego. Rodzaje zadań samorządu terytorialnego oraz sposoby ich wykonywania Zadania samorządu terytorialnego Rodzaje zadań samorządu terytorialnego oraz sposoby ich wykonywania Zadania samorządu terytorialnego RODZAJE ZADAŃ SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO Rodzaje zadań samorządu terytorialnego

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 5/14 WÓJTA GMINY BOĆKI. z dnia 5 marca 2014 r. w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania budżetu gminy za 2013 rok

ZARZĄDZENIE NR 5/14 WÓJTA GMINY BOĆKI. z dnia 5 marca 2014 r. w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania budżetu gminy za 2013 rok ZARZĄDZENIE NR 5/14 WÓJTA GMINY BOĆKI z dnia 5 marca 2014 r. w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania budżetu gminy za 2013 rok Na podstawie art. 61 ust 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 WydziałPrawa, Administracji i Stosunków Miedzynarodowych

Bardziej szczegółowo

Samorząd terytorialny w Polsce Podstawowe informacje

Samorząd terytorialny w Polsce Podstawowe informacje Samorząd terytorialny w Polsce Podstawowe informacje Samorząd w konstytucji RP Mieszkańcy gminy stanowią wspólnotę samorządową Zasada pomocniczości subsydiarności opiera się na dwóch założeniach: - tyle

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wprowadzenie Notka biograficzna Wykaz skrótów 1. Samorząd terytorialny w Polsce zagadnienia wstępne

Spis treści Wprowadzenie Notka biograficzna Wykaz skrótów 1. Samorząd terytorialny w Polsce zagadnienia wstępne Wprowadzenie... Notka biograficzna... Wykaz skrótów... 1. Samorząd terytorialny w Polsce zagadnienia wstępne... 1 1.1. Wybrane źródła prawa dotyczące gospodarki finansowej samorządu terytorialnego... 1

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE Red.: Dariusz Górecki Wykaz skrótów Wstęp Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa Rozdział

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 176/2096/13 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO. z dnia 26 marca 2013 r.

UCHWAŁA NR 176/2096/13 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO. z dnia 26 marca 2013 r. UCHWAŁA NR 176/2096/13 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie przyjęcia sprawozdania rocznego z wykonania budżetu Województwa Lubuskiego za 2012 rok Na podstawie art. 267 ust.

Bardziej szczegółowo

S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A W R O K U

S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A W R O K U S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A B U D Ż E T U P O W I A T U P I A S E C Z Y Ń S K I E G O W 2 0 1 5 R O K U Rada Powiatu Piaseczyńskiego uchwaliła budżet powiatu na 2015 rok w dniu 29 stycznia

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w wieloletniej prognozie finansowej Województwa Małopolskiego na lata

Objaśnienia wartości przyjętych w wieloletniej prognozie finansowej Województwa Małopolskiego na lata Objaśnienia wartości przyjętych w wieloletniej prognozie finansowej Województwa Małopolskiego na lata 2013-2028 Uwagi ogólne: Do obliczeń wielkości przyjętych w wieloletniej prognozie finansowej Województwa

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Samorząd terytorialny

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Samorząd terytorialny Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Samorząd terytorialny Przedmiot 1 2 3 4 5 Istota samorządu terytorialnego i podstawy prawne działania Struktura i organy Wybory Funkcje i zadania Nadzór nad samorządem

Bardziej szczegółowo

Jan Śliwa PODSTAWY FINANSÓW

Jan Śliwa PODSTAWY FINANSÓW Jan Śliwa PODSTAWY FINANSÓW Łódź Warszawa 2011 SPIS TREŚCI WSTĘP... 9 ROZDZIAŁ I. FINANSE PRZEDSIĘBIORSTWA FINANSE SFERY REALNEJ... 13 1. Istota finansów przedsiębiorstwa... 13 1.1. Podstawowe pojęcia...

Bardziej szczegółowo

KOMENTARZ. Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych. Dariusz Laszczyk WYDANIE 1. Stan prawny na 20 lutego 2014 roku

KOMENTARZ. Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych. Dariusz Laszczyk WYDANIE 1. Stan prawny na 20 lutego 2014 roku KOMENTARZ Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych Dariusz Laszczyk WYDANIE 1 Stan prawny na 20 lutego 2014 roku Warszawa 2014 Spis treści Spis treści Spis treści Wykaz skrótów................................................

Bardziej szczegółowo

Rozdział w spisie treści / dodatkowy tytuł przed rozdziałem. Struktura treści rozdziału Punkty przed rozdziałem Pytania sprawdzające

Rozdział w spisie treści / dodatkowy tytuł przed rozdziałem. Struktura treści rozdziału Punkty przed rozdziałem Pytania sprawdzające Mapa treści i pytań w zakresie Administracji publicznej na podstawie podręcznika pod redakcją Dawida Sześciło pt. Administracja i zarządzanie publiczne. Nauka o współczesnej (Warszawa 2014) Rozdział w

Bardziej szczegółowo

Dochody budżetu gminy na 2007 r.

Dochody budżetu gminy na 2007 r. Załącznik nr 1 Dochody budżetu gminy na 2007 r. Dział Rozdział* Źródło dochodów 1 2 3 4 5 Plan 2007 r. Dochody ogółem (* kol. 2 do wykorzystania fakultatywnego) Załącznik nr 2 budżetu gminy na 2007 r.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XVII/60/2014 ZGROMADZENIA ZWIĄZKU MIĘDZYGMINNEGO NIDA z dnia 28 stycznia 2014 r.

UCHWAŁA NR XVII/60/2014 ZGROMADZENIA ZWIĄZKU MIĘDZYGMINNEGO NIDA z dnia 28 stycznia 2014 r. UCHWAŁA NR XVII/6/214 ZGROMADZENIA ZWIĄZKU MIĘDZYGMINNEGO NIDA 2 z dnia 28 stycznia 214 r. w sprawie uchwalenia budżetu Związku Międzygminnego NIDA 2 na 214 rok Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 4, pkt 9

Bardziej szczegółowo

Finansowanie obszarów wiejskich

Finansowanie obszarów wiejskich Finansowanie obszarów wiejskich XVI Kongres Gmin Wiejskich RP Serock, 6-7 października 2015 r. PROW 2007-2013 w BGK Pożyczki ze środków budżetu państwa będące finansowym wsparciem dla JST i LGD realizujących

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Finanse publiczne

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Finanse publiczne Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Finanse publiczne Przedmiot 1 2 3 4 5 Rola i ograniczenia kompetencji rządu Zasada wyłączności ustawy w ramach finansów publicznych Budżet (pojęcie, zawartość, odrębności

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy - 6662 - poz. 1737 Województwa Lubuskiego Nr 128

Dziennik Urzędowy - 6662 - poz. 1737 Województwa Lubuskiego Nr 128 Dziennik Urzędowy - 6662 - poz. 1737 w tym: Wpływy z różnych opłat - - 5.639 - - Wpływy z usług - - 11.081 - - Wpływy ze sprzedaży składników majątkowych - - 2.037 - - Pozostałe odsetki - - 3.016 - - Wpływy

Bardziej szczegółowo

Salus publica suprema lex esto

Salus publica suprema lex esto Finanse jednostek samorządu terytorialnego Salus publica suprema lex esto Rozdział VII Konstytucji RP Art. 163 Samorząd terytorialny wykonuje zadania publiczne nie zastrzeżone przez Konstytucję lub ustawy

Bardziej szczegółowo

JEDNOSTKI SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO, JEDNOSTKI PODZIAŁU TERYTORIALNEGO ORAZ ZAKRES DZIAŁANIA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

JEDNOSTKI SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO, JEDNOSTKI PODZIAŁU TERYTORIALNEGO ORAZ ZAKRES DZIAŁANIA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO JEDNOSTKI SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO, JEDNOSTKI PODZIAŁU TERYTORIALNEGO ORAZ ZAKRES DZIAŁANIA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO mgr Arkadiusz Łukaszów Zakład Prawa Administracyjnego Instytut Nauk Administracyjnych

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ PIERWSZY. FINANSE PUBLICZNE i BUDŻET

DZIAŁ PIERWSZY. FINANSE PUBLICZNE i BUDŻET DZIAŁ PIERWSZY. FINANSE PUBLICZNE i BUDŻET Część I. Finanse publiczne Rozdział 1. Pojęcie Normatywną definicję pojęcia finanse publiczne zawiera ustawa z 27.8.2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U.

Bardziej szczegółowo

FINANSE PUBLICZNE a KRYZYS EKONOMICZNY

FINANSE PUBLICZNE a KRYZYS EKONOMICZNY FINANSE PUBLICZNE a KRYZYS EKONOMICZNY Pod redakcją naukową: Agnieszki Alińskiej Bogusława Pietrzaka f PARTNER WYDANIA BANK GOSPODARSTWA KRAJOWEGO B 383140 CEDEWU.PL Wprowadzenie - Agnieszka Alińska, Bogusław

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Rzeszowski

Uniwersytet Rzeszowski Publikacje Elżbiety Feret Dr hab. Elżbieta Feret, prof. UR Do doktoratu: 1. Kompetencje podatkowe rad gmin, Rzeszowskie Zeszyty Naukowe Prawo - Ekonomia, Tom XXIII, Rzeszów 1998r., s.31-43. 2. Udział podatków

Bardziej szczegółowo

PREZYDENT MIASTA RZESZOWA

PREZYDENT MIASTA RZESZOWA PREZYDENT MIASTA RZESZOWA RZESZÓW 2008 UCHWAŁA Nr LXXV/62/98 z dnia 16 czerwca 1998 r. w sprawie Strategii Rozwoju Miasta Rzeszowa Działając na podstawie art. 18 ust. 2, pkt 6 ustawy z dnia 8 marca 1990

Bardziej szczegółowo

PROGNOZA ŁĄCZNEJ KWOTY DŁUGU I INFORMACJA O STANIE MIENIA KOMUNALNEGO

PROGNOZA ŁĄCZNEJ KWOTY DŁUGU I INFORMACJA O STANIE MIENIA KOMUNALNEGO UCHWAŁY BUDŻETOWEJ GMINY I MIASTA CZERWIONKA-LESZCZYNY NA ROK 2008 WRAZ Z OBJAŚNIENIAMI PROGNOZA ŁĄCZNEJ KWOTY DŁUGU I INFORMACJA O STANIE MIENIA KOMUNALNEGO Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 0151/199/2007

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR III/15/2010 RADY GMINY BODZECHÓW. z dnia 28 grudnia 2010 r. w sprawie wprowadzenia zmian do budżetu gminy na 2010 rok.

UCHWAŁA NR III/15/2010 RADY GMINY BODZECHÓW. z dnia 28 grudnia 2010 r. w sprawie wprowadzenia zmian do budżetu gminy na 2010 rok. UCHWAŁA NR III/15/2010 RADY GMINY BODZECHÓW w sprawie wprowadzenia zmian do budżetu gminy na 2010 rok. Na podstawie art.18 ust.2 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym / Dz.U. z 2001

Bardziej szczegółowo

Sprawozdania budżetowe sporządzane są za okresy miesięczne, kwartalne, półroczne i roczne.

Sprawozdania budżetowe sporządzane są za okresy miesięczne, kwartalne, półroczne i roczne. Sprawozdania budżetowe sporządzane są za okresy miesięczne, kwartalne, półroczne i roczne. Sprawozdawczość budżetowa jednostek samorządu terytorialnego stanowi końcowy etap generowania zbiorów informacji

Bardziej szczegółowo

Budżet jednostki samorządu terytorialnego

Budżet jednostki samorządu terytorialnego Budżet jednostki samorządu terytorialnego Rozdział VII Konstytucji RP Art. 163 Samorząd terytorialny wykonuje zadania publiczne nie zastrzeżone przez Konstytucję lub ustawy dla organów innych władz publicznych.

Bardziej szczegółowo

Rady Miejskiej w Ropczycach z dnia 2014 r. w sprawie budżetu Gminy Ropczyce na 2015 rok.

Rady Miejskiej w Ropczycach z dnia 2014 r. w sprawie budżetu Gminy Ropczyce na 2015 rok. Projekt. Uchwała Nr. /./. Rady Miejskiej w Ropczycach z dnia 2014 r. w sprawie budżetu Gminy Ropczyce na 2015 rok. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 4, art. 51 ust. 1, art. 61 ustawy z dnia 8 marca 1990

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr Rady Miejskiej w Czarnej Wodzie z dnia w sprawie: przyjęcia wielolotniej prognozy finansowej Gminy Miejskiej Czarna Woda na lata

Uchwała Nr Rady Miejskiej w Czarnej Wodzie z dnia w sprawie: przyjęcia wielolotniej prognozy finansowej Gminy Miejskiej Czarna Woda na lata Projekt Uchwała Nr Rady Miejskiej w Czarnej Wodzie z dnia w sprawie: przyjęcia wielolotniej prognozy finansowej Gminy Miejskiej Czarna Woda na lata 2011-2019. na podstawie art.226, art.227, art.228, art.230

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE

CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE 2.2.1. CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE I. REGULACJE PRAWNE Tryb prac nad budżetem jednostki samorządu terytorialnego reguluje ustawa o finansach publicznych

Bardziej szczegółowo

Gorzów Wielkopolski, dnia 1 kwietnia 2016 r. Poz. 723 UCHWAŁA NR 97/1167/16 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO. z dnia 29 marca 2016 r.

Gorzów Wielkopolski, dnia 1 kwietnia 2016 r. Poz. 723 UCHWAŁA NR 97/1167/16 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO. z dnia 29 marca 2016 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO Gorzów Wielkopolski, dnia 1 kwietnia 2016 r. Poz. 723 UCHWAŁA NR 97/1167/16 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO z dnia 29 marca 2016 r. w sprawie przyjęcia sprawozdania

Bardziej szczegółowo

USTAWA O SAMORZĄDZIE GMINNYM

USTAWA O SAMORZĄDZIE GMINNYM USTAWA O SAMORZĄDZIE GMINNYM pod redakcją Bogdana Dolnickiego Bogdan Dolnicki, Monika Augustyniak Renata Cybulska, Jadwiga Glumińska-Pawlic Joanna Jagoda, Alicja Jochymczyk Andrzej Matan, Czesław Martysz

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr... Rady Miejskiej w Słupsku. z dnia r. w sprawie kierunkowych założeń polityki budżetowej miasta Słupska na 2017 rok.

Uchwała Nr... Rady Miejskiej w Słupsku. z dnia r. w sprawie kierunkowych założeń polityki budżetowej miasta Słupska na 2017 rok. Druk Nr 26/7 Uchwała Nr... z dnia... 2016 r. w sprawie kierunkowych założeń polityki budżetowej miasta Słupska na 2017 rok. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa finansowego przedsiębiorców

Podstawy prawa finansowego przedsiębiorców Podstawy prawa finansowego przedsiębiorców FINANSE Zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pieniężnych. Mechanizm wymiany i podziału wartości materialnych. Metoda podziału

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDŻETU MIASTA ZA 2012 ROK

SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDŻETU MIASTA ZA 2012 ROK Załącznik Nr 1 SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDŻETU MIASTA ZA 2012 ROK Zgodnie z art. 267 ust.1 pkt 1, art. 269 ustawy z 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 z późn. zm.)

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 WydziałZarządzania i Komunikacji Społecznej Kierunek studiów:

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... O autorach...

Spis treści. Przedmowa... O autorach... Przedmowa... O autorach... XIII XVII Rozdział I. Uchwała w sprawie wieloletniej prognozy finansowej na 2016 rok (Piotr Walczak)... 1 1. Podstawa prawna uchwalenia wieloletniej prognozy finansowej... 1

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Samorząd i polityka lokalna Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Socjologiczno-Historyczny Katedra Politologii

SYLABUS. Samorząd i polityka lokalna Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Socjologiczno-Historyczny Katedra Politologii Rzeszów, 1 październik 014 r. SYLABUS Nazwa przedmiotu Samorząd i polityka lokalna Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Socjologiczno-Historyczny Katedra Politologii Kod przedmiotu MK_10 Studia

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Miejskiej Kamienna Góra na lata

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Miejskiej Kamienna Góra na lata Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Miejskiej Kamienna Góra na lata 2015-2020 Zgodnie z art. 227 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych wieloletnia

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr 22/2011. Rada Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie. z dnia 13 grudnia 2011 r.

UCHWAŁA Nr 22/2011. Rada Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie. z dnia 13 grudnia 2011 r. UCHWAŁA Nr 22/2011 Rady Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia planu studiów i ramowych programów przedmiotów na studiach

Bardziej szczegółowo

BUDŻET MIASTA KRAKOWA NA ROK 2016 CZĘŚĆ I

BUDŻET MIASTA KRAKOWA NA ROK 2016 CZĘŚĆ I Druk Nr PROJEKT PREZYDENTA MIASTA BUDŻET MIASTA KRAKOWA NA ROK 2016 CZĘŚĆ I Kraków, listopad 2015 r. SPIS TREŚCI BUDŻET MIASTA KRAKOWA NA ROK 2016 Uchwała Rady Miasta Krakowa w sprawie budżetu Miasta Krakowa

Bardziej szczegółowo

Wykaz skrótów... Wykaz wzorów... Wstęp...

Wykaz skrótów... Wykaz wzorów... Wstęp... Wykaz skrótów... Wykaz wzorów... Wstęp... XI XV XVII Rozdział I. Status prawno-finansowy dotacji udzielanych z budżetu JST organizacjom pozarządowym... 1 1. Budżet JST jako plan finansowy... 1 2. Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów. Wykaz wzorów. Wstęp

Spis treści. Wykaz skrótów. Wykaz wzorów. Wstęp Spis treści Wykaz skrótów Wykaz wzorów Wstęp Rozdział I. Status prawno-finansowy dotacji udzielanych z budżetu JST organizacjom pozarządowym 1. Budżet JST jako plan finansowy 2. Charakterystyka zadań JST

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2014-2023

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2014-2023 Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2014-2023 Wieloletnią Prognozę Finansową dla Gminy Sulmierzyce opracowano na lata 2014-2023 zgodnie z obowiązującymi przepisami, a mianowicie: -

Bardziej szczegółowo

Opracowanie Zespół w składzie: Dr Jacek Sierak Dr Michał Bitner Dr Andrzej Gałązka Dr Remigiusz Górniak

Opracowanie Zespół w składzie: Dr Jacek Sierak Dr Michał Bitner Dr Andrzej Gałązka Dr Remigiusz Górniak Opracowanie Zespół w składzie: Dr Jacek Sierak Dr Michał Bitner Dr Andrzej Gałązka Dr Remigiusz Górniak Analiza wykorzystania środków unijnych przez podmioty sektora publicznego w latach 2007-2011 Oszacowanie

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E DO PROJEKTU UCHWAŁY BUDŻETOWEJ Miasta Zielona Góra na rok 2013

U Z A S A D N I E N I E DO PROJEKTU UCHWAŁY BUDŻETOWEJ Miasta Zielona Góra na rok 2013 U Z A S A D N I E N I E DO PROJEKTU UCHWAŁY BUDŻETOWEJ Miasta Zielona Góra na rok 2013 Z i e l o n a G ó r a, 1 5 l i s t o p a d a 2 0 1 2 tys. zł BUDŻET OGÓŁEM Budżet Miasta Zielona Góra na rok 2013

Bardziej szczegółowo

Poznań, dnia 15 stycznia 2015 r. Poz. 274 UCHWAŁA NR II/6/2014 RADY GMINY KOTLIN. z dnia 30 grudnia 2014 r.

Poznań, dnia 15 stycznia 2015 r. Poz. 274 UCHWAŁA NR II/6/2014 RADY GMINY KOTLIN. z dnia 30 grudnia 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO Poznań, dnia 15 stycznia 2015 r. Poz. 274 UCHWAŁA NR II/6/2014 RADY GMINY KOTLIN z dnia 30 grudnia 2014 r. w sprawie budżetu Gminy Kotlin na rok 2015 Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski Załącznik do uchwały nr 548 Senatu Uniwersytetu Zielonogórskiego w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych prowadzonych na Wydziale Ekonomii i Zarządzania Studia podyplomowe Mechanizmy

Bardziej szczegółowo

Bożena Balcerzak-Paradowska (red.) Danuta Graniewska, Dorota Głogosz Bożena Kołaczek, Aneta Wojcik

Bożena Balcerzak-Paradowska (red.) Danuta Graniewska, Dorota Głogosz Bożena Kołaczek, Aneta Wojcik Bożena Balcerzak-Paradowska (red.) Danuta Graniewska, Dorota Głogosz, Aneta Wojcik WARSZAWA 2009 SPIS TREŚCI WSTĘP i.,..,,. 15 Bożena Balcerzak-Paradowska Rozdział I POLITYKA SPOŁECZNA I RODZINNA W WYMIARZE

Bardziej szczegółowo

S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A B U D Ż E T U P O W I A T U P I A S E C Z Y Ń S K I E G O W R O K U

S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A B U D Ż E T U P O W I A T U P I A S E C Z Y Ń S K I E G O W R O K U S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A B U D Ż E T U P O W I A T U P I A S E C Z Y Ń S K I E G O W 201 1 R O K U Rada Powiatu Piaseczyńskiego uchwaliła budżet powiatu na 2011 rok w dniu 10 lutego

Bardziej szczegółowo

Formalne podstawy do prowadzenia polityki energetycznej przez gminy

Formalne podstawy do prowadzenia polityki energetycznej przez gminy Formalne podstawy do prowadzenia polityki energetycznej przez gminy Autorzy: Halina Rechul, Mariusz Rechul ( Wokół Energetyki grudzień 2005) Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej 1 zapewnia decentralizację

Bardziej szczegółowo

Białystok, dnia 18 marca 2014 r. Poz. 1146 UCHWAŁA NR XXXII/179/14 RADY MIASTA KOLNO. z dnia 14 lutego 2014 r.

Białystok, dnia 18 marca 2014 r. Poz. 1146 UCHWAŁA NR XXXII/179/14 RADY MIASTA KOLNO. z dnia 14 lutego 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA PODLASKIEGO Białystok, dnia 18 marca 2014 r. Poz. 1146 UCHWAŁA NR XXXII/179/14 RADY MIASTA KOLNO z dnia 14 lutego 2014 r. w sprawie zmian w budżecie miasta Kolno na 2014 r.

Bardziej szczegółowo

Kraków, dnia 11 grudnia 2015 r. Poz UCHWAŁA NR XVI/103/2015 RADY GMINY SZAFLARY. z dnia 30 listopada 2015 roku

Kraków, dnia 11 grudnia 2015 r. Poz UCHWAŁA NR XVI/103/2015 RADY GMINY SZAFLARY. z dnia 30 listopada 2015 roku DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO Kraków, dnia 11 grudnia 2015 r Poz 7994 UCHWAŁA NR XVI/103/2015 RADY GMINY SZAFLARY z dnia 30 listopada 2015 roku w sprawie zmian w uchwale budżetowej na 2015

Bardziej szczegółowo