Rozdział 6. Public relations w służbie samorządów

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rozdział 6. Public relations w służbie samorządów"

Transkrypt

1 Artykuł pochodzi z publikacji: Kreowanie wizerunku miast, (Red.) A. Grzegorczyk, A. Kochaniec, Wyższa Szkoła Promocji, Warszawa 2011 Rozdział 6. Public relations w służbie samorządów Arleta Ciarczyńska Public relations coraz częściej uznawany jest za element niezbędny do prawidłowego i efektywnego funkcjonowania instytucji. Istnieje wiele jego definicji, natomiast większość z nich podkreśla konieczność komunikacji między organizacją a jej otoczeniem, to znaczy, że musi występować między tymi podmiotami sprzężenie zwrotne. Żaden z nich bowiem nie tkwi w jakiejś pustej przestrzeni, wszyscy są powiązani szeregiem zależności. Stąd też organizacje powinny wyjaśniać podejmowane przez siebie działania i poprzez politykę informacyjną pozyskiwać dla siebie przychylność oraz budować pozytywny wizerunek. W dalszej części referatu zamierzam skupić się głównie na tym aspekcie. Do niedawna jeszcze dominowało przekonanie, że na działaniach promocyjnych i dbałości o wizerunek powinny skupiać się przede wszystkim firmy z założenia nastawione na osiąganie zysku. Obecnie raczej uznaje się, że wszystkie organizacje muszą się skupić także na tym aspekcie swej działalności. W swoim referacie chciałabym skupić się na znaczeniu PR-u dla samorządów, stanowiących przykład instytucji użytku publicznego. Brak na rynku organizacji dostarczających jakieś dobra ma niewielkie znaczenie z punktu widzenia społeczeństwa jako całości (w razie upadku jakiejś firmy można znaleźć inną, która wyprodukuje dany przedmiot), ale zła kondycja czy negatywna opinia o działalności tych instytucji może mieć dalekosiężne skutki. Pełnią one instrumentalną rolę przede wszystkim wobec społeczności lokalnych ich działanie jest wręcz podstawą istnienia tychże społeczności, 105

2 ich sprawne funkcjonowanie gwarantuje ład, poczucie bezpieczeństwa i pomyślność obywateli. Dobra czy usługi, jakich dostarczają, należą do wszystkich. Dlatego też tak ważne jest, aby obywatele ufali tym instytucjom. Podstawową tezą, jaką założyłam, jest wzrost świadomości znaczenia public relations w pracy samorządów i coraz częstsze, bardziej efektywne wykorzystywanie jego narzędzi przez władze lokalne. Postaram się jednocześnie odpowiedzieć na pytanie, po co instytucjom publicznym PR. W związku z tym, w dalszej części referatu chciałabym omówić krótko kwestie teoretyczne, związane z definiowaniem public relations, a także funkcje, jakie wypełniają instytucje publiczne. Następnie dokonam opisu wybranych technik PR-owych, jakie mogą wykorzystywać i coraz chętniej wykorzystują samorządy, a które według mnie są najbardziej istotne z punktu widzenia ich funkcjonowania Komunikowanie public relations Istnieje wiele różnych sposobów definiowania public relations. Przede wszystkim wydaje się, że można go postrzegać jako jedną z form komunikowania masowego, informowania. Takie spojrzenie prezentują między innymi Grunig i Hunt, którzy stwierdzają, że jest to zarządzanie komunikowaniem pomiędzy organizacją a jej publicznością 1. Znaczenie komunikacji podkreśla także definicja Amerykańskiego Stowarzyszenia Public Relations (PRSA), w której pada stwierdzenie, iż public relations pomaga organizacjom w skutecznej interakcji i komunikacji z ich najważniejszymi grupami odbiorców 2. Na PR można także patrzeć jak na funkcję zarządzania daną organizacją. Definicja Międzynarodowego Stowarzyszenia PR skupia się właśnie na tym aspekcie: PR jest funkcją zarządzania o ciągłym i planowym charakterze, dzięki której organizacja pozyskuje i podtrzymuje zrozumienie, sympatię i poparcie tych, którymi jest zainteresowana obecnie lub może być zainteresowana w przyszłości [ ] 3. Podobne ujęcie prezentują także S. M. Cutlip, A. H. Center i G. M. Broom (funkcja zarządzania, służąca nawiązywaniu i utrzymywaniu wzajem- 1 B. Dulicka, E. Hope, Quo Vadis, instytucjo użyteczności publicznej? (w:) (red.) E. Hope, Public relations instytucji użyteczności publicznej, Scientific Publishing Group, Gdańsk 2005, s A. Davis, Public relations, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2007, s W. Budzyński, Public relations. Zarządzanie reputacją firmy, Poltext, Warszawa 1999, s

3 nie korzystnych stosunków między instytucją a grupami; od niej zależy dalsze powodzenie firmy lub też jej klęska) 4. Generalnie należy stwierdzić, iż public relations jest procesem świadomym i celowym (odbywa się w sposób ciągły, a nie jest tylko jednorazowym działaniem), mającym na celu: zdobycie zaufania otoczenia organizacji czy osoby, stworzenie pozytywnego wizerunku w oczach tej publiczności (aktualnej oraz potencjalnej), poprzez zbudowanie dwustronnych relacji, opartych z jednej strony na badaniach potrzeb i opinii tego otoczenia, a z drugiej na informowaniu o działalności i zamierzeniach organizacji Zadania i funkcje instytucji publicznych W każdym państwie ważną rolę w jego funkcjonowaniu odgrywa sektor publiczny. Działające w jego obrębie instytucje czy organizacje mają reprezentować interes społeczny oraz rozwiązywać problemy wynikające z różnic między interesem ogółu a poszczególnych jednostek czy grup społecznych. Instytucje te określane są mianem publicznych lub użyteczności publicznej, zaś przymiotnik publiczny oznacza, iż oferowane przez nie dobra i usługi są dostępne dla wszystkich obywateli w takim samym stopniu, a jednocześnie że ich działalność jest oficjalna i jawna. Za B. Dobek-Ostrowską wymienić można kilka grup instytucji publicznych: organy władzy centralnej i jednostki samorządu terytorialnego, których skład jest efektem głosowania obywateli państwa podczas wyborów powszechnych oraz instytucje administracji publicznej na obu tych poziomach; instytucje oferujące usługi publiczne, niezależnie od tego, która opcja polityczna aktualnie sprawuje władzę w państwie zaliczymy tu między innymi: policję, straż pożarną, różnego rodzaju inspekcje, instytucje edukacyjne, kulturalne, zdrowotne, udzielające pomocy społecznej, banki narodowe, przedsiębiorstwa publiczne (będące własnością Skarbu Państwa lub gmin), organizacje pozarządowe 5. 4 M. Snarska, Public relations instytucji publicznych na przykładzie niemieckich miast, niepublikowana praca doktorska, 2007, s B. Dobek-Ostrowska, R. Wiszniowski, Teoria komunikowania publicznego i politycznego, ASTRUM, Wrocław 2002, s

4 Ogólnie za funkcje instytucji publicznych można uznać za Zémorem: informowanie publiczności o prowadzonej działalności i podejmowanych decyzjach, tworzenie i pielęgnowanie prestiżu instytucji, wysłuchiwanie uwag obywateli, obserwowanie konsultacji społecznych. Efektem tychże działań ma być kształtowanie więzi społecznych, budowanie poczucia integracji i przynależności do społeczeństwa (w przypadku samorządów terytorialnych społeczności lokalnych) 6. Instytucje o charakterze publicznym są najważniejszym elementem komunikowania publicznego. W jego ramach obieg komunikatów zarówno na linii instytucje-obywatele, jak i obywatele-instytucje to proces sformalizowany, musi być zgodny z ustalonymi procedurami. Nie można jednak zapominać o elementach nieformalnych, jak choćby protesty społeczne spowodowane niezadowoleniem obywateli z decyzji podejmowanych przez władze bądź odwrotnie manifestacje poparcia dla podejmowanych rozstrzygnięć. Obustronny obieg komunikatów wynika ze współzależności między instytucjami publicznymi a obywatelami. Z jednej strony bowiem, jak już wcześniej wspomniałam, instytucje publiczne zostały powołane dla zapewniania podstawowych potrzeb obywateli oraz rozwiązywania ewentualnych konfliktów społecznych, a z drugiej instytucje uzależnione są od obywateli występujących w roli decydentów. Instytucje publiczne wykorzystują różnego rodzaju środki komunikowania, w tym środki masowego przekazu, komunikowanie interpersonalne (np. odbiór dowodu osobistego w urzędzie), grupowe (np. grupa mieszkańców wnioskująca o remont placu zabaw), instytucjonalne (czyli komunikacja wewnątrz instytucji, zgodnie z określonymi procedurami, np. przesyłanie rozporządzeń określających charakter obowiązków urzędników niższego szczebla) i PR Po co instytucjom publicznym PR? Public relations staje się coraz bardziej popularny. Kolejne rodzaje organizacji uzmysławiają sobie jego znaczenie oraz korzyści, jakie może im przynieść. Odwołują się do niego także instytucje użyteczności publicznej, niekiedy poprzez tworzenie całościowych strategii PRowych, innym razem stosując tylko niektóre instrumenty. Z czego wynika zwrot instytucji publicznych ku działalności PR- 6 B. Dobek-Ostrowska, R. Wiszniowski, op. cit., s

5 owej? Jak już wcześniej wspominałam, oferują one specyficzny rodzaj usług, do których dostęp mają wszyscy członkowie społeczeństwa. Żeby jednak mogły sprawnie wykonywać zadania, do których zostały powołane, muszą posiadać poparcie tegoż społeczeństwa, co z kolei wymaga utrzymywania właściwych relacji z klientami (obywatelami), posiadania autorytetu i odpowiedniego stylu zarządzania wewnątrz organizacji. Instytucje publiczne są uzależnione od finansowania z budżetu państwa, a więc mówiąc wprost ich funkcjonowanie jest możliwe dzięki pieniądzom podatników. Dlatego też wymaga się, aby ich działalność była jawna, tak aby każdy obywatel wiedział, w jaki sposób są wydawane jego pieniądze. Nieinformowanie otoczenia może generować podejrzenia o różnego rodzaju matactwa, ale także sprawiać, że ludzie uznają daną instytucję za niewykonującą swoich zadań, a więc i niepotrzebną. Z drugiej jednak strony inaczej niż w przypadku organizacji biznesowych niewłaściwe wydatkowanie pieniędzy nie spowodowuje zagrożenia dla istnienia danego urzędu. Nawet jeżeli zaufanie społeczne wobec niego spadnie, to najprawdopodobniej obywatele i tak będą musieli korzystać z jego usług tak więc nakaz komunikowania się z obywatelami wydaje się być pewnego rodzaju nakazem etycznym. Można powiedzieć, że instytucje użyteczności publicznej mają z góry przypisany pewien poziom zaufania. W przeciwieństwie do innych organizacji (między innymi przedsiębiorstw) istnieją z mocy prawa, w związku z czym członkowie danego społeczeństwa nie mają podstaw do doszukiwania się złej woli tych organów. Tak więc działalność urzędów obdarzona jest kredytem zaufania i tylko od nich samych zależy, czy zostanie on szybko wyczerpany, czy też będzie poszerzany w trakcie prowadzenia bieżącej działalności. W większości przypadków instytucje publiczne nie mają też konkurencji próżno szukać firm, które oferowałyby pomoc socjalną, nawet agencje ochroniarskie nie mogłyby przejąć obowiązków straży gminnych czy policji, ponieważ ich funkcjonowanie jest ograniczane odpowiednimi przepisami prawa. Nie dość, że nie istnieje w tym sektorze konkurencja, to (właśnie z tego powodu) instytucje publiczne mają większe możliwości zawierania koalicji i podejmowania współpracy 7. 7 K. Giedrojć, Public relations w administracji, Wyd. Profesjonalne ALPHApro, Ostrołęka 2004, s

6 6.4. Odbiorcy działań PR-owych w samorządzie Stwierdzenie, że public relations dotyczy budowania właściwych stosunków organizacji z otoczeniem, nie jest zbyt trafne. Tak naprawdę bowiem organizacja nie może skupiać się na całym społeczeństwie, a jedynie na pewnych wyodrębnionych z niego grupach, które mają lub mogą mieć największe znaczenie dla jej funkcjonowania. W przypadku samorządów zbiorowość, na którą się oddziałuje, jest bardzo liczna, zróżnicowana, można ją podzielić na podgrupy, charakteryzujące się różnymi oczekiwaniami oraz wiedzą. W przypadku public relations instytucji publicznych wyróżnić można różne grupy otoczenia. O ile jednak w przypadku przedsiębiorstw można określić, która grupa jest ważniejsza i w związku z tym na którą przede wszystkim będzie skierowane oddziaływanie, o tyle w przypadku tych instytucji nie można dokonać takiego wartościowania. Wszyscy członkowie społeczeństwa (niezależnie od pełnionych przez siebie ról) są dla instytucji publicznych tak samo istotni. Najprostszym podziałem otoczenia 8 organizacji będzie ten dzielący je na: wewnętrzne (obejmuje pracowników oraz ich rodziny), zewnętrzne (klienci-petenci, kooperanci, konkurencja, społeczność lokalna, elektorat, itp.) oraz społeczne (między innymi media, autorytety, władze, organizacje konsumenckie czy branżowe) 9. K. Giedrojć podkreśla, iż nie jest korzystne wyliczanie grup docelowych, ponieważ w sytuacji, gdy pojawi się jakiś nowy podmiot, nie ujęty w strategii, organizacja nie będzie w stanie podjąć wobec niego jakichkolwiek działań. Pracochłonne byłoby także dokonywanie ciągłych zmian i aktualizacji w takim wykazie. W związku z tym autor zaleca tworzenie podziału otoczenia w oparciu o wspomniany wcześniej przeze mnie stopień zainteresowania podmiotu działaniami organizacji (uznając to za najbardziej wartościowe kryterium), co pozwala w dalszym etapie na wyodrębnienie grup otoczenia ze względu na pełnione przez nie role. Giedrojć wymienia otoczenie bezpośrednio zainteresowane, pośrednio zainteresowane oraz w ogóle niezainteresowane. 8 Zamiennie można stosować także pojęcie publiczności w rozumieniu osób, które łączy wspólny problem, interesują się tą samą kwestią, np. wybudowaniem nowej fabryki, choć niekoniecznie z tych samych powodów. Zob. A. Szymańska, Public relations w systemie zintegrowanej komunikacji marketingowej, UNIMEX, Wrocław 2005, s B. Rozwadowska, Public relations. Teoria, praktyka, perspektywy, Studio EMKA, Warszawa 2002, s

7 Pierwsza grupa to np. pracownicy i ich rodziny, interesanci. Są to zatem osoby o najwyższym poziomie wiedzy o danej organizacji oraz najbardziej wrażliwe na wszelkie sprawy wiążące się z jej funkcjonowaniem. Jednocześnie stanowią one źródło informacji oraz opinii o podmiocie dla innych jako najsilniej z nim związane i zainteresowane jego istnieniem (co jednak wcale nie oznacza, że ich odbiór organizacji jest pozytywny i nie dostrzegają negatywnych aspektów jej działalności). Otoczenie pośrednio zainteresowane stanowią między innymi osoby zainteresowane sektorem, w którym funkcjonuje dana firma, naukowcy czy dziennikarze zajmujący się daną problematyką. Charakteryzując tę grupę, Giedrojć zwraca uwagę na ogólne zainteresowanie jej członków sprawami kraju czy regionu, w którym mieści się dana organizacja. W przeciwieństwie do poprzedniej kategorii osób tutaj nie istnieje bezpośredni, emocjonalny związek z instytucją. Wielkość grupy zmusza organizację do jej dodatkowej segmentacji w celu podjęcia najskuteczniejszych działań z zakresu public relations. Z kolei otoczenie niezainteresowane to osoby, które nie interesują się podmiotem i z tego powodu nie posiadają o nim pełnych informacji (nie oznacza to jednak, że nie wypowiadają się na jego temat, choć zwykle robią na podstawie zasłyszanych niepełnych informacji). Pojawia się tu pytanie czy warto oddziaływać na tę grupę. Giedrojć zwraca uwagę, że w krótkim okresie, w bieżących działaniach public relations, nie ma sensu skupiać się na takich osobach, natomiast w długim okresie ma to swoje podstawy każda z tych osób może sobie w końcu wyrobić opinię o danej organizacji i należy zrobić wszystko, żeby ta opinia była jak najbardziej pozytywna. Poza tym oczywiście istnienie tej kategorii wymaga nasilenia oddziaływań na grupę osób zainteresowanych i jednocześnie pozytywnie odbierających organizację, które stanowią potencjalne źródło informacji i opinii Komunikacja zewnętrzna W ramach PR-u instytucji użyteczności publicznej można wyróżnić pewne instrumenty, które przede wszystkim są przez nie wykorzystywane. Za K. Giedrojciem można tu wymienić: 10 K. Giedrojć, op. cit., s

8 1. media relations, 2. politykę informacyjną, 3. sponsoring i wsparcie instytucjonalne, 4. lobbing 11. Osobiście działalność związaną z zarządzaniem mediami włączyłabym w zakres polityki informacyjnej, traktując kontakty z mediami jako coś, co pozwala realizować politykę informacyjną, jest jedną z możliwych do zastosowania technik. 1. Media relations Konieczność współpracy i utrzymywania pozytywnych kontaktów z mediami dostrzegają już wszystkie rodzaje organizacji. W przypadku instytucji publicznych przede wszystkim polega to na tworzeniu biur prasowych. Współpraca z mediami powinna przede wszystkim umożliwić urzędom dotarcie do obywatela z pełną, rzetelną informacją, która ma wywołać zainteresowanie pracą urzędu, podejmowanymi przez niego działaniami, a nawet zachęcić do współpracy obywatela z instytucją. Popularne jest też wykorzystywanie mediów do prezentowania kampanii społecznych, współorganizowanych i współfinansowanych przez urzędy państwowe. W obliczu wyborów samorządowych stają się one platformą służącą przekazywaniu oferty politycznej, ale także informacji o dokonaniach aktualnych liderów. Zainteresowanie pracą urzędów charakteryzuje przede wszystkim media lokalne, z definicji zorientowane na sprawy dotyczące otoczenia, w którym żyją mieszkańcy. Pozwalają one obywatelom identyfikować się z interesami gminy, a jednocześnie pełnią kontrolę nad realizacją interesów mieszkańców przez władze lokalne. Ponadto, coraz częściej można spotkać się z prasą samorządową bądź to w formie papierowej, bądź elektronicznej. Podstawowe jej zadanie to informowanie społeczności lokalnej o podejmowanych działaniach, planach czy wydarzeniach. Jednocześnie poprzez odwołania do historii danej jednostki terytorialnej może ona spełniać rolę integrującą jej mieszkańców. Wobec tego rodzaju medium coraz częściej stawiane są poważne zarzuty, przede wszystkim dotyczące braku obiektywizmu, ale również związane z etyką. Co do pierwszego zarzutu, rzeczywiście można mieć wątpliwości, czy czasopismo finansowane w całości lub znacznej części przez administrację lokalną będzie podawało wiary- 11 Ibidem, s

9 godne informacje albo też w jakiej formie to zrobi. Nasuwa się tu przykład wprowadzenia podwyżek pensji pracowników danego urzędu czy wypłacenia im premii. Wydawcy niezależni od samorządu z pewnością o tym poinformują i będą sprawdzać, czy było to zasadne, najprawdopodobniej przedstawią argumenty za podwyżkami i przeciw nim. Z kolei w piśmie samorządowym znajdzie się taka informacja poparta jedynie pozytywnymi argumentami. Pominięta zostanie zatem bardzo ważna funkcja, jaką spełniają media, to znaczy funkcja kontrolna. Tak więc, w tej sytuacji, wykorzystywane będzie raczej komunikowanie o charakterze perswazyjnym, przekonujące do popierania konkretnych przedsięwzięć albo też jednostronnie je opisujące, nawiązujące w ten sposób do modelu publicity. J. Grunig i T. Hunt uznali publicity za jeden z modelów public relations, podkreślając, że koncentruje się on na współpracy z mediami, polegającej na zabieganiu o umieszczanie w nich pozytywnych publikacji o organizacji. Jednocześnie publicity traktowany jest jako komunikacja jednostronna (organizacja kieruje swoje komunikaty do odbiorców, nie oczekując odpowiedzi), nie zawsze polegająca na szczerym prezentowaniu wizerunku organizacji 12. Drugi problem, o którym wspomniałam odnośnie prasy samorządowej, to etyka. W pewnym zakresie oczywiście wiąże się ona z rozpatrywanymi powyżej kwestiami, natomiast drugi jej aspekt dotyczy pozycji tego typu mediów. Samorządy udzielają swojemu pismu wsparcia materialnego (czy to finansowego, czy np. w postaci wynajmowania pomieszczeń), które pochodzi z budżetu danej jednostki. Powoduje to zaburzenie konkurencyjności na rynku tego typu podmiotów, zważywszy na to, iż prasa lokalna musi utrzymywać się samodzielnie, głównie poprzez zdobywanie reklamodawców. Trudno jednak jednoznacznie rozstrzygać w tej kwestii, nie da się stwierdzić autorytarnie, że prasa samorządowa jest zawsze nieobiektywna i w związku z tym jej istnienie nie przynosi żadnych korzyści. Analogicznie nie można uznawać mediów niezależnych za w pełni obiektywne. Padają tu przykłady podwyżek opłat za usługi komunalne. W tym wypadku pismo samorządowe może wyjaśnić, skąd takie podwyżki, dlaczego są konieczne w danym momencie. Natomiast prasa niezależna od administracji, walcząc o czytelnika, podkreślać będzie raczej wszystkie negatywne kwestie związane z taką podwyżką, może 12 Zob.: B. Rozwadowska, op. cit., s

10 przedstawić tu historię osób, dla których wyższe koszty będą stanowiły znaczne obciążenie dla domowego budżetu. Ale i tutaj rodzi się kolejne pytanie czy prasa lokalna rzeczywiście w tak dużym stopniu poszukuje sensacji, czy też raczej skupia się na rzetelnej, mniej emocjonalnej informacji. W przypadku mediów lokalnych należy podkreślić występowanie nie tyko komunikowania w kierunku władza-obywatele, ale także w relacji odwrotnej. To jaką tematyką się one zajmują, pokazuje lokalnym politykom, co aktualnie interesuje, porusza społeczność lokalną, jakie kwestie uważa ona za wymagające jak najszybszego rozwiązania. 2. Polityka informacyjna Polityka informacyjna ma charakter otwarty. Obywatelom poprzez odpowiednie ustawy zagwarantowano dostęp do informacji, w związku z czym staja się oni partnerem administracji na każdym poziomie: mogą wyrażać swoje opinie i w ten sposób wpływać na postanowienia władz. Jak już wspomniałam, polityka informacyjna realizowana może być przede wszystkim za pośrednictwem mediów, które informują o wydarzeniach w danej jednostce terytorialno-administracyjnej, dokonaniach czy pojawiających się problemach. Jednak bardzo ważne znaczenie ma w tej kwestii także komunikacja bezpośrednia, szczególnie więc należy podkreślić obsługę interesanta. W przypadku instytucji publicznych stosunki z urzędami są czymś wymuszonym (zwykle odpowiednimi przepisami prawa), dlatego służby PR-owe muszą bardzo się starać, aby te kontakty były jak najlepsze. Urzędnicy muszą być odpowiednio wykwalifikowani, uprzejmi, ale też dostępni (chodzi tu zarówno o wystarczającą liczbę urzędników, jak też godziny obsługi wygodne dla interesantów). Spoczywa na nich bardzo trudne zadanie, ponieważ spotykają się z różnymi grupami odbiorców: w różnym wieku, o różnym poziomie wykształcenia, co sprawia, że każdy z nich musi posiadać odpowiedni poziom kompetencji językowych oraz predyspozycje psychologiczne. Sprawy powinny być rozstrzygane w jak najkrótszym czasie, natomiast jeśli nie jest to możliwe, należy uzasadnić konieczność oczekiwania na rozwiązanie. Jednocześnie urzędnik musi w określonych sytuacjach zachować się 114

11 stanowczo, zwłaszcza gdy petent narusza przepisy czy swoim działaniem uchybia powadze urzędu 13. Istotnym jest także oznakowanie urzędu. Zawsze tuż przy wejściu powinna znajdować się widoczna tablica, z wyraźnie wymienionymi wydziałami i miejscem, w którym się znajdują. Przydatne są także oznaczenia, w którą stronę należy się kierować, aby odnaleźć szukane pokoje. W związku z koniecznością realizacji funkcji informacyjnej, coraz częściej organizowane są punkty recepcyjne, zwane też centrami obsługi interesanta czy mieszkańca. Stają się one powszechne nawet w przypadku niewielkich gmin. Nadal jednak ich pracownicy są niedoceniani, choć spoczywa na nich ciężar pierwszego kontaktu z często trudnymi petentami: nierzadko przecież zjawiającymi się w urzędzie z pretensjami wobec decyzji podjętych przez innych pracowników. Ważną kwestią jest tutaj wyposażenie punktu recepcyjnego w odpowiednie materiały informacyjne, ale także niektóre formularze czy druki (co jednocześnie powoduje, że ich pracownicy muszą także potrafić pomóc w wypełnieniu takiego dokumentu). Punkt taki powinien funkcjonować w czasie pracy urzędu, co jeszcze nie zostało do końca przyswojone przez urzędy (zwłaszcza w sytuacji, gdy urząd w wybrany dzień pracuje dłużej, np. do godz , a punkt recepcyjny działa do godziny 15.00, czyli zwyczajowej pory zamknięcia jednostki). W Urzędzie Miejskim Wrocławia w tym celu stworzono Centra Obsługi Mieszkańca, udzielające niezbędnych wyjaśnień zarówno bezpośrednio w siedzibie urzędu, jak i telefonicznie. Można w nich przekazać dokumenty skierowane do konkretnych wydziałów. Jednak pewnym niedociągnięciem wydają się właśnie godziny pracy tej jednostki około pół godziny krótsze niż całego urzędu. Ponadto w ramach COM wyodrębniono Centra Obsługi Podatników, z których z roku na rok korzysta coraz więcej osób. Według informacji zamieszczonych na oficjalnej stronie miasta, ponad 90% osób korzystających z centrów, było zadowolonych ze sposobu załatwienia ich spraw 14. W roku 2003 Michael Fleischer przeprowadził badania ankietowe dotyczące wizerunku miasta Wrocławia. Wśród pytań zadawanych respondentom, znalazły się także te dotyczące pozytywnie i negatywnie postrzeganych instytucji. Ciekawe wydaje się tutaj, że Urząd Miejski w obu tych kategoriach znalazł się na pierwszym miejscu 57,8% 13 Z. Knecht, Public relations w administracji publicznej, C. H. Beck, Warszawa 2006, s Centrum Obsługi Podatnika, [ ]. 115

12 ankietowanych oceniło jego pracę pozytywnie, a 18,8% źle. Przy czym okazało się, że respondenci traktują urząd jako pewną całość, bardzo rzadko wymieniano konkretne jego wydziały czy jednostki, ponadto często nie posługiwano się ich oficjalnymi nazwami, pojawiającymi się w strukturze organizacyjnej 15. Ponieważ PR w zasadzie oznacza działalność komunikacyjną, co więcej o charakterze dwukierunkowym ważne jest też, aby umożliwić kontakty obywatel-urząd. Jeden ze sposobów realizacji tego postulatu to umożliwienie składania skarg na pracę urzędników oraz wniosków. Sposób organizacji ich przekazywania określany jest przez regulaminy wewnętrzne urzędów. W wielu mniejszych gminach dużą rolę odgrywa fakt umożliwienia zgłaszania się z takimi problemami do najwyższych przedstawicieli władz lokalnych, jak chociażby wójta czy jego zastępców. We Wrocławiu do rozpatrywania skarg i wniosków powołany został specjalny zespół, który każdą taką sprawę musi zarejestrować w informatycznym Centralnym Systemie Skarg i Wniosków, a następnie przekazać do rozpatrzenia odpowiedniej jednostce organizacyjnej. Wyznaczono także godziny dyżurów prezydenta, który przyjmuje interesantów w określony dzień (w tym przypadku godziny przyjęć są wyznaczone w dogodny sposób: od do 17.00); to samo dotyczy także wiceprezydentów, skarbnika, sekretarza miasta oraz dyrektorów poszczególnych jednostek organizacyjnych. Coraz częściej specjaliści zajmujący się public relations mówią o tzw. e-pr. Po pierwsze, należy wymienić w tym miejscu strony internetowe. Przekazują one większość niezbędnych informacji dotyczących funkcjonowania gmin czy innych jednostek, przedstawiają ich charakterystykę, oferują galerie zdjęć itp. Ponadto instytucje publiczne mają obowiązek udostępniania wszelkich informacji dotyczących spraw publicznych. W Polsce reguluje to Ustawa z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej 16. Każdy obywatel ma prawo tego typu informację uzyskać i nie musi nikomu tłumaczyć, z jakiego powodu żąda dostępu do niej. Informacje, które można uzyskać, dotyczą m.in. sposobów funkcjonowania i podstaw prawnych dla istnienia różnego typu instytucji czy treści podejmowanych decyzji urzędowych i uchwalanych aktów prawnych. Ustawa przewiduje też 15 M. Fleischer, Kognitywny wizerunek Wrocławia, Wyd. Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2004, s Ustawa z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej, files/download/17/ustawa_o_dostepie_do_informacji_publicznej.pdf [ ]. 116

13 sankcje za odmowę wykonania tego prawa. Jedną z form udostępnia informacji publicznej jest Biuletyn Informacji Publicznej. Odpowiednie rozporządzenie charakteryzuje dokładnie elementy składowe BIPu, zakres informacji, jakie powinny być udostępniane czy formy zabezpieczenia prezentowanych treści 17. W tym wypadku jedyną przeszkodą do informowania obywateli o funkcjonowaniu i działalności instytucji publicznych może być kwestia zachowania bezpieczeństwa państwa. Drugie narzędzie internetowe, wykorzystywane w PR-ze, to internetowe biuro prasowe, choć akurat częściej korzystają z niego prywatne przedsiębiorstwa. Zwykle zawiera ono informacje dotyczące danej jednostki samorządowej oraz jednostek podległych, aktualności związane z ich działalnością, ważne wydarzenia z regionu. Niektóre biura prasowe przedstawiają także informacje pojawiające się o danym urzędzie w lokalnych mediach. Dodatkowo umieszcza się różne pliki graficzne (zdjęcia przedstawicieli najwyższych władz danej jednostki, logo czy prezentacje) z możliwością ich pobrania na komputer użytkownika. Przy czym należy zauważyć, że aczkolwiek działalność biura prasowego kojarzy nam się przede wszystkim z kształtowaniem odpowiednich relacji i komunikacją z mediami, to w tym przypadku dostęp do internetowego biura prasowego powinny mieć wszystkie zainteresowane grupy. Jedną z pierwszych instytucji samorządowych, która uruchomiła internetowe biuro prasowe, był Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Innym narzędziem internetowym są czytniki RSS, które pozwalają każdemu na bieżąco poznawać najnowsze informacje z interesujących go dziedzin. Po zainstalowaniu odpowiedniego programu komputerowego (czytnika RSS) otrzymuje się aktualności z konkretnych kanałów. Jest to o tyle wygodne, że nie wymaga każdorazowo wizyty na odpowiedniej stronie. Również wrocławski serwis internetowy dysponuje tym narzędziem i oferuje cogodzinną aktualizację danych. Kanały, jakie można wybrać w tym przypadku dotyczą informacji bieżących, organizowanych przez gminę przetargów, zmian w funkcjonowaniu komunikacji miejskiej, ofert pracy oraz komunikatów podawanych przez Centrum Zarządzania Kryzysowego Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 stycznia 2007 roku w sprawie Biuletynu Informacji Publicznej, Rozporzadzenie_BIP_2007.pdf [ ]. 18 Kanały RSS, [ ]. 117

14 Poza funkcjonowaniem Biuletynów Informacji Publicznej coraz częściej powstają tzw. e-urzędy. Głównym ich celem jest skrócenie kolejek w urzędach i uproszczenie załatwiania spraw, dlatego że pozwalają one na złożenie dokumentów i jednoczesne kontrolowanie, na jakim etapie rozpatrywania jest dana sprawa. Niestety, funkcjonalność ta dostępna jest tylko dla osób czy jednostek dysponujących kwalifikowanym podpisem cyfrowym. Dolnośląski Urząd Marszałkowski stworzył taką platformę, umożliwiającą głównie składanie protestów, skarg, pobieranie wniosków w zakresie pozwoleń budowlanych i planów zagospodarowania przestrzennego, zezwoleń na sprzedaż alkoholu w niektórych miejscowościach. Takie samo zadanie ma platforma internetowej wymiany dokumentów elektronicznych e-puap. Podobne funkcje spełnia również możliwość rezerwowania numerków kolejkowych w miejscach obsługi petenta. Rezerwuje się termin wizyty, na kilka minut przed nia wystarczy pojawić się w urzędzie z odpowiednimi dokumentami i odebrać z automatu biletowego numerek do kolejki. Ponadto, istnieje możliwość sprawdzania na bieżąco aktualnie obsługiwanych numerów oraz liczby oczekujących osób 19. Coraz częściej instytucje samorządowe wykorzystują Internet do promowania siebie lub pewnych przedsięwzięć. Na popularnych portalach społecznościowych, jak Nasza Klasa czy Facebook, można spotkać oficjalne konta miast czy gmin. Wrocławski Urząd Miejski wyodrębnił nawet sześcioosobowy zespół promocji teleinformatycznej, który zajmuje się obsługą oficjalnej strony internetowej miasta oraz dba o komunikację za pośrednictwem tych serwisów. Niektóre samorządy lub podległe im jednostki prowadzą w Internecie kampanie promujące określone zachowania. Niedawno wrocławskie Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne Sp. z o.o. otworzyło stronę zbiletemtaniej.pl, która ma zachęcić do kasowania biletów w pojazdach komunikacji miejskiej, pozwala na sprawdzenie rozkładów jazdy oraz prezentuje aktualne informacje o zdarzeniach drogowych i zmianach w trasach przejazdu. Zaletą serwisu jest również możliwość zgłaszania własnych propozycji, pozwalających na ulepszenie systemu komunikacji miejskiej, jak również zadawania pytań odnośnie wprowadzanych zmian. Jeszcze ważniejszy wydaje się fakt, iż na zadawane pytania uzyskuje się odpowiedź przedstawicieli instytucji. 19 Centrum Obsługi Mieszkańca, rezerwacja numerów kolejkowych, portal/pl/rezerwacje [ ]. 118

15 Internet okazuje się także ważnym instrumentem integrującym społeczność lokalną na różnym poziomie. Taką rolę odgrywają portale tworzone np. przez mieszkańców jakiegoś osiedla w dużym mieście. Pozwalają na wymianę poglądów poprzez fora internetowe, informują o ciekawych wydarzeniach na osiedlu oraz w całym mieście, przekazują też aktualności z różnych instytucji komunalnych, wreszcie promują aktywne postawy i przedsięwzięcia mieszkańców. 3. Sponsoring i wsparcie instytucjonalne Trzecim elementem wymienionym przez Giedrojcia jest sponsoring i wsparcie instytucjonalne. Często pojawiają się głosy o tym, że instytucje publiczne nie powinny prowadzić działalności sponsoringowej. Jednak te opinie biorą pod uwagę jedynie aspekt finansowy tej działalności (choć wiele instytucji posiada zabezpieczone w swoim budżecie środki, które można wydać na wspieranie inicjatyw społecznych). Należy pamiętać, iż sponsoring może mieć także charakter pozafinansowy; administracja publiczna dysponuje także takimi środkami jak wsparcie merytoryczne czy chociażby pewien prestiż. Współpraca instytucji publicznych z organizacjami społecznymi jest niezwykle istotna, ponieważ obie strony działają dla realizacji szeroko pojętego interesu społecznego. Poruszany wcześniej problem finansowania instytucji publicznych ze środków budżetowych jest tu argumentem popierającym prowadzenie działalności sponsoringowej 20. Pod koniec marca b.r. prezydent Wrocławia udzielił wsparcia akcji Zamień Odpady na Kulturalne Wypady, która ma wspierać zarówno edukację ekologiczną, jak też promować szeroko pojętą kulturę. 4. Lobbing Lobbing natomiast polega przede wszystkim na tworzeniu grup reprezentujących określone interesy i starających się dotrzeć do odpowiednich organów decyzyjnych i wpływać na nie. W przypadku instytucji publicznych należy wskazać przede wszystkim na ich znaczenie dla tworzenia koalicji społecznych, integrowanych przez wspólny problem. Jednocześnie przedstawiciele niektórych instytucji publicznych mogą stać się obiektami oddziaływań grup interesu (taką grupę interesu stanowić mogą mieszkańcy jakiegoś osiedla, którzy będą dążyć do wdrożenia jakichś działań prewencyjnych przez straż gminną). Giedrojć 20 K. Giedrojć, op. cit., s

16 zaleca tworzenie odpowiednich ram prawnych i instytucjonalnych dla działalności lobbingowej w ramach administracji publicznej po to, aby skutecznie móc zapobiegać rodzeniu się patologii na tym polu Kształtowanie wewnętrznego public relations Dość powszechne wydaje się postrzeganie public relations jako działalności skierowanej przede wszystkim na otoczenie zewnętrzne być może dlatego, że jest po prostu bardziej widoczna. Nie można jednak nie doceniać znaczenia oddziaływań wewnątrzorganizacyjnych, na własnych pracowników; coraz częściej podkreśla się, że PR begin at Home 22. Po pierwsze dlatego, że pracownik aby dobrze wykonywał swoją pracę (i tym samym przynosił korzyści firmie) musi czuć się doceniany oraz musi integrować się z zatrudniającą go organizacją. Po drugie każdy pracownik jest źródłem opinii o danej organizacji (chociażby prowadząc rozmowy w gronie rodziny czy przyjaciół), a więc wpływa w ten sposób na jej postrzeganie przez otoczenie. Wśród celów wewnętrznego public relations wymienić należy: tworzenie atmosfery sprzyjającej właściwemu, efektywnemu wykonywaniu zadań przez pracowników, wzbudzanie zaufania i poparcia dla polityki prowadzonej przez zarząd i jednocześnie zwalczanie negatywnego nastawienia wobec tejże polityki, integrowanie pracowników z firmą, utożsamianie się z nią, wzbudzanie poczucia odpowiedzialności za losy firmy, kształtowanie wizerunku organizacji na zewnątrz, informowanie o funkcjonowaniu organizacji, zadaniach, jakie mają do wypełnienia poszczególni pracownicy czy normach postępowania, jakie są wprowadzane (tworzenie systemu komunikacji wewnątrzorganizacyjnej), pokazanie organizacji z jak najlepszej strony jako silnej, prężnie się rozwijającej, spełniającej istotną rolę na rynku, zapobieganie fluktuacji kadr i z drugiej strony ułatwienie poszukiwania nowych pracowników. 21 Ibidem, s S. Gawroński, Media relations. Współpraca dziennikarzy i specjalistów PR, Wyd. Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania, Rzeszów 2006, s

17 Wszystkie te cele wiążą się ze sobą i ostatecznie przekładają na najważniejszy cel każdej organizacji, czyli przetrwanie, realizowanie swojej misji oraz osiągnięcie zysków (przy czym w zależności od charakteru organizacji - nie musi chodzić tu tylko o zyski materialne). Jednocześnie ich realizacja oznacza stworzenie wizerunku organizacji wrażliwej, sprawiedliwej, mającej zaufanie do swoich pracowników, szanującej ich i dbającej o nich (nawet po zakończeniu pracy w firmie). W przypadku administracji samorządowej zakres działań, jaki można tutaj podejmować jest ograniczony, ze względu przede wszystkim na istniejące przepisy prawa oraz możliwości budżetowe. Pierwszą kwestią jest tutaj struktura organizacyjna urzędu. W przypadku każdej organizacji pracownicy musza wiedzieć, jakie zadania do nich należą oraz kto jest ich bezpośrednim przełożonym. Wszyscy muszą także znać swoje kompetencje i związane z nimi uprawnienia do podejmowania decyzji. Tylko w takiej sytuacji pracownicy będą mogli czuć się pewnie oraz jak najlepiej pełnić służbę publiczną. Z punktu widzenia pracowników, szczególnie ważnym czynnikiem kształtującym ich zadowolenie z pracy jest rozwój zawodowy oraz system motywacyjny. Kwestie te reguluje Ustawa z dnia 21 listopada 2008 roku o pracownikach samorządowych, określająca formy zatrudnienia tej grupy pracowników (wybór, powołanie, umowa o pracę), przysługujące im prawa i obowiązki. Wspomniana ustawa wymienia warunki i wysokość przyznawanych nagród jubileuszowych oraz dodatków funkcyjnych. Pewne kwestie jednak pozostawione zostały do uregulowania na poziomie samorządów w postaci regulaminów wynagradzania. Na podstawie tej ustawy powstało Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych, które poza kwestiami finansowymi określa także dokładnie, jakie kwalifikacje musi posiadać kandydat do pracy w samorządzie. Załącznik do tego rozporządzenia wymienia różne rodzaje stanowisk, jakie spotkać można także w samorządowych jednostkach organizacyjnych (np. w urzędach pracy czy jednostkach opieki społecznej). Do systemu motywacyjnego można też zaliczyć różnego rodzaju pozafinansowe nagrody, jak choćby listy gratulacyjne czy nawet słowne pochwały pracowników. Niezbędne jest również stworzenie sprawnego 121

18 systemu obiegu informacji wewnątrz urzędu, tak aby każdy pracownik wiedział, jakie wprowadzono zmiany. Kierownicy jednostek organizacyjnych powinni pozostawać do dyspozycji swoich pracowników i służyć im pomocą czy radą w trudnych sytuacjach. Także w przypadku wewnętrznej organizacji musi istnieć komunikacja dwustronna, a więc pracownikom należy umożliwić przekazywanie opinii czy pomysłów dotyczących usprawnienia ich pracy. Rozwiązaniem mogą tu być regularne spotkania z kierownictwem. Ponadto autorzy wymieniają takie narzędzia wewnętrznego PR-u, jak briefingi pracowników danego wydziału, tablice zawierające informacje o sprawach dotyczących samorządu lub biuletyny, imprezy integracyjne i wreszcie spotkania nieformalne. W komunikowaniu wewnętrzorganizacyjnym należy wykorzystywać sieć internetową, która szybciej i przy większych oszczędnościach pozwala przekazywać sobie informacje. Intranet z kolei umożliwia dostęp do wewnętrznych zasobów instytucji. W przypadku szkoleń wewnętrznych czy narad, niezbędnym stało się używanie przez kierowników jednostek pomocy multimedialnych, które z jednej strony usprawniają pracę prelegenta, a z drugiej ułatwiają przyswojenie informacji przez słuchaczy Komunikacja kryzysowa Zarządzanie kryzysami to jeden z instrumentów PR-u, wymieniany w wielu publikacjach. Stosowanie tej metody jest istotne, ponieważ w sytuacji kryzysu zdecydowanie wzrasta zainteresowanie mediów (i otoczenia w ogóle) daną organizacją, ale także może ona wywrzeć negatywny wpływ na społeczność lokalną. Zarządzanie kryzysem to proces, który obejmuje: zidentyfikowanie sytuacji, analizę, ustalenie priorytetów, wybór strategii postępowania, wprowadzanie w życie wybranego programu działań i komunikowania z otoczeniem oraz ocena efektywności podjętych działań 24. Wszystkie te aspekty powinny jednak zostać przygotowane przed wystąpieniem kryzysu. Należy zatem w tym przypadku działać uprzedzając fakty, zwłaszcza że większość kryzysów daje się wcześniej przewidzieć. Choć z pewno- 23 T. Soliński, Komunikacja wewnętrzna (w:) (red.) D. Tworzydło, Akademia samorządowego wizerunku, Grupa Wydawnicza INFOR S.A., Warszawa 2005, s S. M. Cutlip, A. H.Center, G. M. Broom, Effective Public Relations, Englewood Cliffs, Prentice- Hall, New Jersey 1985, s

19 ścią rośnie świadomość znaczenia właściwego zachowania organizacji w trakcie kryzysu, ciągle można znaleźć i takie, które nie są do kryzysów właściwie przygotowane i kiedy już one wystąpią podejmują działania przygotowane ad hoc. Zapomina się, że właściwe działania oraz szczera i stała komunikacja z otoczeniem w trakcie kryzysu mogą sprawić, iż organizacja wyjdzie z niego wzmocniona i poprawi swój wizerunek. Stąd tak ważne jest, aby działy PR zajmowały się tworzeniem planów działania na wypadek wystąpienia różnych, możliwych do przewidzenia sytuacji kryzysowych i aby przede wszystkim w sposób aktywny na nie reagowały (nie zaś biernie oczekiwały na poprawę sytuacji). R. Czechowski za Peterem S. Greenem wymienia kilka obszarów, w których mogą wystąpić kryzysy: katastrofy naturalne lub występujące z winy człowieka, przeciek informacji, ryzyko legislacyjne, wymogi ochrony środowiska, ochrony zdrowia, relacje przemysłowe, zachowanie ważnych osobistości, kontakty z mediami, akcje rządowe 25. Jednocześnie autor podkreśla, że samorządy nierzadko biorą udział w kryzysach, które nie zawsze kształtowane są przez wyłącznie ich decyzje. Jako przykład podaje problemy związane z budową drogi w Dolinie Rospudy władze lokalne są ograniczone w możliwościach podjęcia decyzji, ponieważ sporo zależy tu także od stanowiska, jakie zajmie w tej kwestii Unia Europejska Etyka w public relations Nie można także zapomnieć o charakterze, jaki ma (czy też mieć powinna) działalność public relations. Wielu autorów podkreśla, iż jest to aktywność etyczna, tzn. podawane informacje muszę być wiarygodne, prawdziwe, szczere i rzetelne. Celem i efektem działań ma być bowiem zaufanie, którego nie można osiągnąć przy okłamywaniu 25 R. Czechowski, Przekuć problem w sukces o kryzysach w samorządzie (w:) (red.) A. Adamus-Matuszyńska, Budowanie społeczności lokalnej. Jak rozwijać trwałe relacje pomiędzy samorządem a jego społecznym otoczeniem?, Wyd. Akademii Ekonomicznej, Katowice 2009, s

20 opinii publicznej. Na tę kwestię zwracali uwagę ci, którzy tworzyli podwaliny pod powstanie tej dziedziny nauki i praktyki. Wspomniany już wcześniej Ivy Lee zalecał informowanie społeczeństwa o wydarzeniach związanych z daną organizacją, ale jednocześnie nie pozwalał na okłamywanie opinii publicznej wysyłane przez organizacje komunikaty miały być szczere i rzetelne. Najlepszym przykładem stosowania przez niego tej zasady otwartości było działanie związane z wypadkiem na linii kolejowej Rockefellera. Wtedy to Ivy Lee zaprosił dziennikarzy i szczegółowo opowiedział o całym zdarzeniu, nie ukrywając nawet spraw niewygodnych dla firmy. Podobnie postępował Edward Bernays, który wielokrotnie określał działalność nastawioną jedynie na rozgłos (publicity) za manipulację społeczeństwem, sam zaś dążył do pogłębiania kontaktów z otoczeniem. Podkreślał, że nie należy przyjmować zleceń, które wymagałyby podejmowania działań nieetycznych. Urzędnicy w swojej pracy podlegają nie tylko przepisom prawa, ale także muszą przestrzegać zasad etyki. Tylko w ten sposób mogą przyczynić się do stworzenia pozytywnego wizerunku i dobrej reputacji urzędu. Za Z. Knechtem wymienić można kilka podstawowych zasad postępowania urzędników: traktowanie urzędu jako służby w interesie publicznym: urzędnik służy społeczeństwu, wszystkie podejmowane przez niego działania mają na celu realizację interesu społeczności lokalnej, a nie osiąganie własnych celów, zwłaszcza tych sprzecznych z dobrem ogólnym; obiektywne rozstrzyganie spraw: w podejmowaniu decyzji urzędnik kierować się może jedynie obowiązującymi przepisami prawa i kwestiami merytorycznymi, nie może opowiadać się po żadnej ze stron ewentualnego konfliktu, w którym przyjdzie mu rozstrzygać; odpowiedzialność przed społeczeństwem: funkcjonowanie administracji ma charakter jawny, urzędnicy są oceniani za swoje decyzje; demokratyczne przywództwo: w swojej działalności urzędnik musi kierować się przepisami prawa oraz demokratycznymi wartościami; działania mające na celu budowanie zaufania do urzędu publicznego: wizerunek uczciwego, odpowiedzialnego, usłużnego urzędnika właściwie wypełniającego swoje obowiązki przekłada się na pozytywny wizerunek urzędu oraz całej jednostki Z. Knecht, op.cit., s

21 6.9. Perspektywy samorządowego public relations Wydawać by się mogło, że instytucje samorządowe w swojej działalności są niezagrożone konkurencją. Wykonują przecież zadania narzucone im odgórnie i określone dokładnie w odpowiednich ustawach. Jednak coraz częściej wśród przedstawicieli władz regionalnych zauważyć można wzrastającą świadomość znaczenia PR-u dla ich działalności. Instytucje publiczne zaczynają zachowywać się jak podmioty rynkowe, które funkcjonują w konkurencyjnym otoczeniu. Przeniesienie public relations na pole samorządowe jest zgodne z Kotlerowską koncepcją przenoszenia marketingu na nowe obszary instytucji niedochodowych, przy czym Kotler wspominał też o pewnym zagrożeniu, jakie się z tym wiąże, to znaczy zbyt ubogim traktowaniu marketingu i sprowadzaniu go jedynie do jednostkowych działań promocyjnych; dotyczy to także PR-u. Wszystkie definicje tej działalności podkreślają jej świadomy oraz ciągły, planowy charakter. W związku z tym brak spójnej koncepcji całościowego rozwoju jednostki terytorialno-administracyjnej i co za tym idzie ograniczanie się do niektórych narzędzi (jak organizowanie dożynkowych festynów w mniejszych gminach) przeczy tym definicjom. Można odnaleźć kilka przyczyn takiego stanu rzeczy. Po pierwsze, najczęściej przedstawiany argument dotyczy braku pieniędzy. Oczywiście, przygotowywanie eventów czy udział w targach stanowią przykłady bardziej kosztownych przedsięwzięć. Stworzenie bogatej strony internetowej czy prowadzenie współpracy z mediami lokalnymi nie powinny już być dużą barierą. Po drugie, zwłaszcza w mniejszych jednostkach, problemem staje się brak odpowiednio wykwalifikowanej kadry. Bardzo często urzędnikami są osoby, które już od wielu lat zajmują dane stanowiska. W związku z tym mają one bardzo nieufne podejście do kwestii związanych z public relations, często niewłaściwie rozumieją to pojęcie. Niechęć jest tym większa, że na pozytywne efekty trzeba nierzadko czekać latami. Zwykle środki przeznaczane na szkolenia pracowników są skromne, więc wybór tematów jest dość ograniczony i niestety PR pomija się. Ponadto, niewielkich gmin nie stać na zatrudnienie specjalistów z branży PR-owej, którzy mogliby zająć się stworzeniem ogólnej misji i strategii działania. Po trzecie, dodatkowym problemem są badania marketingowe. Public relations zakłada bowiem, że aby wybrać najbardziej efektywne narzędzia, nale- 125

22 ży uprzednio poznać potrzeby i opinie grup docelowych. W przypadku niewielkich jednostek samorządowych urzędnicy zlecający takie badania mogą zostać posądzeni przez mieszkańców o niewłaściwe wykorzystywanie publicznych pieniędzy. W większych jednostkach terytorialnych problemy te nie mają już takiego znaczenia i można zauważyć, że coraz częściej traktują one public relations jako niezbędny element prawidłowego ich funkcjonowania. Nie można jednak w tych rozważaniach pominąć sytuacji odwrotnej to znaczy takiej, kiedy rola PR-u będzie przeceniana przez przedstawicieli samorządów. Nadawanie zbyt dużej rangi tej działalności zwłaszcza przy jednoczesnej niepełnej wiedzy co do jej istoty może przynieść więcej szkody niż pożytku. Władze lokalne i urzędnicy przede wszystkim bowiem są powołani do wypełniania konkretnych, określonych w aktach prawnych zadań. Public relations czy marketing stanowią jedynie narzędzia, które mogą pomóc w wypełnianiu ustawowych obowiązków. Istotne zatem jest odnalezienie swoistego złotego środka. Podsumowanie Działalność public relations w instytucjach publicznych spełnia takie same funkcje jak w każdym innym typie organizacji. Jej istotą także jest komunikacja, podawanie pełnych i prawdziwych informacji, a skuteczność zależy od ciągłości podejmowanych czynności. Wszystko to pozwala na kreowanie wizerunku skutecznych i przyjaznych obywatelowi instytucji oraz zwiększenie efektywności oferowanych przez nie usług publicznych. Szczególną rolę pełni public relations w instytucjach samorządowych, ponieważ w przeciwieństwie do firm każdy obywatel prędzej czy później musi mieć z nimi kontakt, a także często jest uzależniony od wydawanych przez nie decyzji. Jednocześnie instytucje publiczne są uzależnione od obywatela, który płacąc podatki, finansuje ich działalność. To powoduje, że odgrywają wobec niego służebną rolę i dlatego między innymi powinny dbać o zadowolenie obywatela z ich funkcjonowania oraz o stworzenie dwukierunkowej komunikacji na linii obywatel-instytucja. Muszą więc być elastyczne, odpowiadać na potrzeby społeczeństwa. Z drugiej strony także obywatel powinien angażować 126

23 się w sprawy, które należą do kompetencji poszczególnych instytucji, pamiętając, że leży to w jego interesie. Public relations w instytucjach publicznych to jednak nie tylko działania skierowane na zewnątrz. To także dbałość o własnych pracowników, zapewnianie im jak najlepszych warunków pracy, możliwości awansu itp. Muszą to być także profesjonaliści, doskonale orientujący się w sprawach, którymi bezpośrednio się zajmują (tylko dzięki temu obywatele zdobędą pewność, że pomocy udzielają im specjaliści, którym mogą zaufać), a także osoby przestrzegające prawa (jakiekolwiek zarzuty stawiane funkcjonariuszowi publicznemu rzutują negatywnie na wizerunek całej instytucji, niezależnie od tego, czy rzeczywiście skala problemu jest tak duża). Słowa kluczowe: public relations, instytucje publiczne, samorządy Public relations in the service of local government Summary Public relations activities in public institutions meet the same functions as in any other type of organization. Its essence is also communication, the administration of complete and correct information and the effectiveness depends on the continuity of the activities taken. All this allows to create the image of efficient and citizen-friendly institutions, and increase the efficiency of its public services. In local government institutions public relations play a special role, because - unlike in companies - each citizen must sooner or later be in contact with them, and often depends on the decision issued by them. Simultaneously, public institutions are dependent on the citizen, who pay taxes and finance their activities. This makes them play a subordinate role to him and, therefore, among other things they should take care of citizen satisfaction with their functioning and to produce a two-way communication with him. They must therefore be flexible and respond to the needs of the society. On the other hand the citizen should engage in matters that fall within the competence of each institution, keeping in mind that it is in his personal interest. Public relations in public institutions is not only actions directed outward. It is also a concern for its employees, providing them with 127

Wykorzystanie technik Public Relations w jednostkach samorządu terytorialnego

Wykorzystanie technik Public Relations w jednostkach samorządu terytorialnego Wykorzystanie technik Public Relations w jednostkach samorządu terytorialnego Paweł Trochimiuk Prezes Partner of Promotion Warszawa, 20.11.2013r. Agenda Definicje Public Relations Rodzaje komunikacji Komunikacja

Bardziej szczegółowo

Strategia dla Klastra IT. Styczeń 2015

Strategia dla Klastra IT. Styczeń 2015 Strategia dla Klastra IT Styczeń 2015 Sytuacja wyjściowa Leszczyńskie Klaster firm branży Informatycznej został utworzony w 4 kwartale 2014 r. z inicjatywy 12 firm działających w branży IT i posiadających

Bardziej szczegółowo

Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress

Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress Agencja Public Relations ComPress zrealizowała badanie mające na celu poznanie opinii dziennikarzy zajmujących się nowymi technologiami na temat preferowanych

Bardziej szczegółowo

E - PUBLIC RELATIONS POJĘCIE I ZASTOSOWANIE

E - PUBLIC RELATIONS POJĘCIE I ZASTOSOWANIE Łukasz Żabski E - PUBLIC RELATIONS POJĘCIE I ZASTOSOWANIE Public relations (PR) w Internecie fachowo określane jako e-pr, polega na budowaniu i utrzymaniu dobrych relacji ze wspólnotami mogącymi mieć znaczący

Bardziej szczegółowo

raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu

raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu Odpowiedzialny biznes to przede wszystkim uczciwe postępowanie raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu Współcześnie coraz więcej mówi się na świecie

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKI ZAWODOWE KOMUNIKACJA PROMOCYJNA I KRYZYSOWA SPECJALNOŚĆ: KOMUNIKACJA PROMOCYJNA

PRAKTYKI ZAWODOWE KOMUNIKACJA PROMOCYJNA I KRYZYSOWA SPECJALNOŚĆ: KOMUNIKACJA PROMOCYJNA PRAKTYKI ZAWODOWE KOMUNIKACJA PROMOCYJNA I KRYZYSOWA SPECJALNOŚĆ: KOMUNIKACJA PROMOCYJNA CEL PRAKTYK ZAWODOWYCH Praktyki zawodowe stanowią integralną część programu kształcenia studentów na kierunku komunikacja

Bardziej szczegółowo

Firmowe media społecznościowe dla pracowników

Firmowe media społecznościowe dla pracowników Firmowe media społecznościowe dla pracowników Raport z badania Maciej Dymalski, Szymon Góralski Wrocław, 2012 ul. Więzienna 21c/8, 50-118 Wrocław, tel. 71 343 70 15, fax: 71 343 70 13, e-mail: biuro@rrcc.pl,

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do tematyki społecznej odpowiedzialności biznesu dla małych i średnich przedsiębiorstw

Wprowadzenie do tematyki społecznej odpowiedzialności biznesu dla małych i średnich przedsiębiorstw Wprowadzenie do tematyki społecznej odpowiedzialności biznesu dla małych i średnich przedsiębiorstw Niniejszy przewodnik został stworzony jako część paneuropejskiej kampanii informacyjnej na temat CSR

Bardziej szczegółowo

Rola kontroli w funkcjonowaniu samorządu terytorialnego. Wpisany przez Elżbieta Garczarek

Rola kontroli w funkcjonowaniu samorządu terytorialnego. Wpisany przez Elżbieta Garczarek Kontroler powinien być profesjonalistą, w urzędach oczekuje się, że będzie to ekspert w każdej dziedzinie działania administracji, umiejący odpowiedzieć na najtrudniejsze pytania. W dzisiejszej rzeczywistości

Bardziej szczegółowo

kodeks etyki Kodeks Etyki Pracowników Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie

kodeks etyki Kodeks Etyki Pracowników Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie PROJEKT kodeks etyki pracowników wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej Kodeks Etyki Pracowników Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Rozdział I. Zasady

Bardziej szczegółowo

Kodeks Etyki Pracowników Urzędu Gminy Gorlice

Kodeks Etyki Pracowników Urzędu Gminy Gorlice Kodeks Etyki Pracowników Urzędu Gminy Gorlice Celem Kodeksu Etyki jest określenie katalogu wartości i zasad, którymi powinni kierować się pracownicy Urzędu Gminy Gorlice przy wykonywaniu obowiązków służbowych

Bardziej szczegółowo

Lp. Kompetencja Poziom operacyjny Opis kompetencji

Lp. Kompetencja Poziom operacyjny Opis kompetencji Lp. Kompetencja Poziom operacyjny Opis kompetencji 1 Najwyższa jakość działania [kultura osobista, lojalność, prawość i uczciwość, dbałość o ład i porządek, terminowość] Wyznacza oczekiwania dbając o ład

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA PROWADZENIA POLITYKI INFORMACYJNEJ

PROCEDURA PROWADZENIA POLITYKI INFORMACYJNEJ PROCEDURA PROWADZENIA POLITYKI INFORMACYJNEJ I. UCZESTNICY PROCESU Stanowisko ds. informacji publicznej i współpracy z organizacjami pozarządowymi - właściciel procesu Stanowisko ds. promocji Pozostali

Bardziej szczegółowo

POLSKICH KAPITAŁOWYM SPÓŁEK GIEŁDOWYCH KOMUNIKACJA Z RYNKIEM

POLSKICH KAPITAŁOWYM SPÓŁEK GIEŁDOWYCH KOMUNIKACJA Z RYNKIEM KOMUNIKACJA Z RYNKIEM KAPITAŁOWYM POLSKICH SPÓŁEK GIEŁDOWYCH Stowarzyszenie Inwestorów Indywidualnych, przy merytorycznym wsparciu Agencji Badog PR, przeprowadziło ankietę wśród spółek giełdowych, by przekonać

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 9 KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ...

Spis treści. Wstęp... 9 KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ... Spis treści Wstęp... 9 Rozdział I KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 Rozdział II ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ... 33 Rozdział III ROLA SERWISU INTERNETOWEGO UCZELNI

Bardziej szczegółowo

CZYNNIKI SUKCESU PPG

CZYNNIKI SUKCESU PPG CZYNNIKI SUKCESU PPG STOSOWANIE UMIEJĘTNOŚCI ZAWODOWYCH Wiedza o biznesie Wiedza specjalistyczna Wiedza o produktach i usługach Wiedza przemysłowa ZARZĄDZANIE REALIZACJĄ ZADAŃ Działanie w perspektywie

Bardziej szczegółowo

SMO MEDIA I KANAŁY SPOŁECZNOŚCIOWE. Bydgoszcz, dnia..2014 r. Usługodawca

SMO MEDIA I KANAŁY SPOŁECZNOŚCIOWE. Bydgoszcz, dnia..2014 r. Usługodawca Bydgoszcz, dnia..2014 r. SMO MEDIA I KANAŁY SPOŁECZNOŚCIOWE Usługodawca Talem Technologies Sp. z o.o. ul. Cieszkowskiego 22/1; 85-052 Bydgoszcz Tel. 52 366 70 73; Infolinia: 801 080 238 NIP: 967-12-41-356;

Bardziej szczegółowo

System B2B jako element przewagi konkurencyjnej

System B2B jako element przewagi konkurencyjnej 2012 System B2B jako element przewagi konkurencyjnej dr inż. Janusz Dorożyński ZETO Bydgoszcz S.A. Analiza biznesowa integracji B2B Bydgoszcz, 26 września 2012 Kilka słów o sobie główny specjalista ds.

Bardziej szczegółowo

Preferencje obywateli w odniesieniu do załatwiania spraw urzędowych online prezentacja wyników badania jakościowego

Preferencje obywateli w odniesieniu do załatwiania spraw urzędowych online prezentacja wyników badania jakościowego Preferencje obywateli w odniesieniu do załatwiania spraw urzędowych online prezentacja wyników badania jakościowego 1 Agenda CELE I METODOLOGIA PODSUMOWANIE WYNIKÓW BADANIA Aktualne problemy w kontaktach

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r.

Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r. Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r. w sprawie organizacji i funkcjonowania kontroli zarządczej w Urzędzie Gminy i Miasta Lwówek Śląski. Na

Bardziej szczegółowo

PR to nie potwór. Po co firmie PR?

PR to nie potwór. Po co firmie PR? Oferta W swojej codziennej pracy pomagamy firmom w budowaniu dobrego wizerunku i wzmocnieniu pozycji marki. Staramy się wykorzystać jak najwięcej dostępnych form i narzędzi komunikacji, aby dotrzeć z informacją

Bardziej szczegółowo

Rada Seniorów. 19 czerwca 2015 roku

Rada Seniorów. 19 czerwca 2015 roku Rada Seniorów 19 czerwca 2015 roku Formalne umocowanie RS Art. 5c ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym 1. Gmina sprzyja solidarności międzypokoleniowej oraz tworzy warunki do pobudzania aktywności

Bardziej szczegółowo

KONSULTACJE SPOŁECZNE PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA 2015 ROK

KONSULTACJE SPOŁECZNE PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA 2015 ROK KONSULTACJE SPOŁECZNE PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA 2015 ROK OGŁOSZENIE Wójta Gminy Pawłowiczki z dnia 15 października 2014 roku w sprawie konsultacji społecznych projektu: Rocznego

Bardziej szczegółowo

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE WARSZTAT C- A IDEA SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI BIZNESU. PODSTAWY CSR. Skąd się wziął CSR? Historia społecznej odpowiedzialności biznesu. Koncepcja zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW A D M I N I S T R A C J A STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW A D M I N I S T R A C J A STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW A D M I N I S T R A C J A STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku w obszarach kształcenia: kierunek administracja jest przypisany

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W PRZEMKOWIE. z dnia 19 października 2015 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W PRZEMKOWIE. z dnia 19 października 2015 r. Projekt z dnia 23 października 2015 r. Zatwierdzony przez... UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W PRZEMKOWIE z dnia 19 października 2015 r. w sprawie przyjęcia "Programu współpracy Gminy Przemków z organizacjami

Bardziej szczegółowo

Kontrola zarządcza w jednostkach samorządu terytorialnego z perspektywy Ministerstwa Finansów

Kontrola zarządcza w jednostkach samorządu terytorialnego z perspektywy Ministerstwa Finansów Kontrola zarządcza w jednostkach samorządu terytorialnego z perspektywy Ministerstwa Finansów Monika Kos, radca ministra Departament Polityki Wydatkowej Warszawa, 13 stycznia 2015 r. Program prezentacji

Bardziej szczegółowo

ProNGO standardy III sektora Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

ProNGO standardy III sektora Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Standardy organizatora pieczy zastępczej wypracowane przez przedstawicieli organizacji pozarządowych i jednostek samorządu terytorialnego w województwie opolskim i śląskim przy wsparciu sieci SPLOT. 1

Bardziej szczegółowo

KOGENERACJA. promocja czy lobbing. PTEZ Zespół ds. Promocji Kogeneracji

KOGENERACJA. promocja czy lobbing. PTEZ Zespół ds. Promocji Kogeneracji KOGENERACJA promocja czy lobbing 1 Promocja - definicje Zespół działań i środków, poprzez które przedsiębiorstwo przekazuje na rynek informacje dotyczące ce produktu lub firmy, kształtuje tuje potrzeby

Bardziej szczegółowo

I. Postanowienia ogólne.

I. Postanowienia ogólne. PROCEDURY KONTROLI ZARZĄDCZEJ Załącznik Nr 1 do zarządzenia nr 291/11 Prezydenta Miasta Wałbrzycha z dnia 15.03.2011 r. I. Postanowienia ogólne. 1 Procedura kontroli zarządczej została opracowana na podstawie

Bardziej szczegółowo

MĘŻCZYŹNI KOBIETY. 18-30 lat 31-40 lat 41-50 lat 51-60 lat 61-70 lat powyżej 70 lat

MĘŻCZYŹNI KOBIETY. 18-30 lat 31-40 lat 41-50 lat 51-60 lat 61-70 lat powyżej 70 lat Raport oraz wnioski końcowe z przeprowadzonego badania stopnia satysfakcji klientów Urzędu Miasta Wodzisławia Śląskiego sporządzony w dniu 19 czerwca 215 roku Badanie stopnia satysfakcji klientów Urzędu

Bardziej szczegółowo

Future Advert. Doświadczona agencja PR. Zajmujemy się kompleksową obsługą firm w zakresie wizualizacji marki oraz komunikacji.

Future Advert. Doświadczona agencja PR. Zajmujemy się kompleksową obsługą firm w zakresie wizualizacji marki oraz komunikacji. Future Advert Doświadczona agencja PR. Zajmujemy się kompleksową obsługą firm w zakresie wizualizacji marki oraz komunikacji. Nasza Agencja Profesjonalna obsługa Public Relations dla Twojej firmy. Posiadamy

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU. Public Relations wypełnia instytut/katedra. Wydział Pedagogiki i Psychologii. Instytut Psychologii UKW.

OPIS PRZEDMIOTU. Public Relations wypełnia instytut/katedra. Wydział Pedagogiki i Psychologii. Instytut Psychologii UKW. OPIS PRZEDMIOTU Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Rektora UKW Nr 48/2009/2010 z dnia 14 czerwca 2010 r. Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu Public Relations wypełnia instytut/katedra Wydział Wydział Pedagogiki

Bardziej szczegółowo

Procesy informacyjne zarządzania

Procesy informacyjne zarządzania Procesy informacyjne zarządzania Społeczny ład informacyjny dr inż. Janusz Górczyński 1 Podstawowe pojęcia (1) Informacja, procesy informacyjne i systemy informacyjne odgrywały zawsze istotną rolę w przebiegu

Bardziej szczegółowo

Działania proobywatelskie podjęte w Lubelskim Urzędzie Wojewódzkim w Lublinie

Działania proobywatelskie podjęte w Lubelskim Urzędzie Wojewódzkim w Lublinie Działania proobywatelskie podjęte w Lubelskim Urzędzie Wojewódzkim w Lublinie KONTROLA ZARZĄDCZA - ROZWÓJ URZĘDU, WYŻSZA JAKOŚĆ USŁUG Jednym z głównych narzędzi umożliwiającym sprawne zarządzanie oraz

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 99/XII/15 RADY GMINY NOWA RUDA. z dnia 24 listopada 2015 r.

UCHWAŁA NR 99/XII/15 RADY GMINY NOWA RUDA. z dnia 24 listopada 2015 r. UCHWAŁA NR 99/XII/15 RADY GMINY NOWA RUDA z dnia 24 listopada 2015 r. w sprawie Rocznego Programu Współpracy Gminy Nowa Ruda z organizacjami pozarządowymi na rok 2016 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt. 15

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY DOBROSZYCE Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA 2016 R.

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY DOBROSZYCE Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA 2016 R. Załącznik do Uchwały Nr XII-../2015 Rady Gminy Dobroszyce z dnia 26 listopada 2015 r. PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY DOBROSZYCE Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne

ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne Zarządzenie Nr 7/2009 Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w Chrzypsku Wielkim z dnia 22 czerwca 2009r. w sprawie : wprowadzenia Regulaminu Organizacyjnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Chrzypsku Wielkim.

Bardziej szczegółowo

KARTA WSPÓŁPRACY GMINY SIEDLEC Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA LATA 2005 2010

KARTA WSPÓŁPRACY GMINY SIEDLEC Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA LATA 2005 2010 KARTA WSPÓŁPRACY GMINY SIEDLEC Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA LATA 2005 2010 Wrzesień 2005 ROZDZIAŁ I Definicje i określenia 1. Definicje: - działalność pożytku publicznego jest to działalność społecznie

Bardziej szczegółowo

Produkty i usługi kulturalne. Odbiorcy, promocja i rozwój

Produkty i usługi kulturalne. Odbiorcy, promocja i rozwój Stowarzyszenie Gmin RP Euroregion Bałtyk Produkty i usługi kulturalne. Odbiorcy, promocja i rozwój Szkolenie dla przedstawicieli instytucji i organizacji kultury z małych miejscowości z terenu Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH Beata Nowotarska-Romaniak wydanie 3. zmienione Warszawa 2013 SPIS TREŚCI Wstęp... 7 Rozdział 1. Istota marketingu usług zdrowotnych... 11 1.1. System marketingu usług... 11

Bardziej szczegółowo

Karta Współpracy Gminy Zabierzów z Organizacjami Pozarządowymi. Preambuła

Karta Współpracy Gminy Zabierzów z Organizacjami Pozarządowymi. Preambuła Załącznik do Uchwały Nr XIV/110/11 Rady Gminy Zabierzów z dnia 25.11.2011 r. Załącznik do Uchwały nr LIX/326/06 Rady Gminy Zabierzów z dnia 20.01.2006 r. Karta Współpracy Gminy Zabierzów z Organizacjami

Bardziej szczegółowo

Kompleksowe wspieranie procesów zarządzania

Kompleksowe wspieranie procesów zarządzania Kompleksowe wspieranie procesów zarządzania Raport z badania przeprowadzonego w sierpniu 2007 roku O badaniu Badanie zostało przeprowadzone w sierpniu bieżącego roku na podstawie ankiety internetowej Ankieta

Bardziej szczegółowo

Strategia CSR. Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Sierpień 2015 r.

Strategia CSR. Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Sierpień 2015 r. Strategia CSR Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie Sierpień 2015 r. Strategia CSR GK GPW Założenia Dlaczego CSR jest ważny dla naszej Grupy Wymiar compliance: rozporządzenie Market

Bardziej szczegółowo

maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje

maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje Nie chcemy, żeby ludzie Cię zobaczyli. Chcemy, żeby Cię zapamiętali. Jak zbudujemy Twój wizerunek w Internecie? Kompleksowa oferta działań interactive obejmuje

Bardziej szczegółowo

Strategia CSR. Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Sierpień 2015 r.

Strategia CSR. Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Sierpień 2015 r. Strategia CSR Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie Sierpień 2015 r. Misja i wartości Grupy Kapitałowej GPW Misja Grupy Kapitałowej GPW Naszą misją jest rozwijanie efektywnych mechanizmów

Bardziej szczegółowo

Wizerunek pracodawcy. przekaz i odbiór w procesie rekrutacji. Anna Kiełczewska Tomasz Prus Dorota Trojanowska. 12.05.2010 r.

Wizerunek pracodawcy. przekaz i odbiór w procesie rekrutacji. Anna Kiełczewska Tomasz Prus Dorota Trojanowska. 12.05.2010 r. Wizerunek pracodawcy przekaz i odbiór w procesie rekrutacji 12.05.2010 r. Anna Kiełczewska Tomasz Prus Dorota Trojanowska Kim jesteśmy TPA Horwath to międzynarodowa grupa konsultingowa Dostarczamy usługi

Bardziej szczegółowo

Gminy Stawiguda z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art.3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

Gminy Stawiguda z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art.3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 85/2014 Wójta Gminy Stawiguda z dnia 29.08.2014 r. P R O G R A M W S P Ó Ł P R A C Y Gminy Stawiguda z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art.3

Bardziej szczegółowo

Część IV. System realizacji Strategii.

Część IV. System realizacji Strategii. Część IV. System realizacji Strategii. Strategia jest dokumentem ponadkadencyjnym, określającym cele, kierunki i priorytety działań na kilka lat oraz wymagającym ciągłej pracy nad wprowadzaniem zmian i

Bardziej szczegółowo

szkolenia dla biznesu

szkolenia dla biznesu szkolenia dla biznesu wszystkie warsztaty przygotowujemy pod kątem uczestników i dostosowujemy w 100% do potrzeb odbiorców dotyczy to zarówno czasu ich trwania jak i poruszanych na nich zagadnień 1. komunikacja

Bardziej szczegółowo

CZŁONKOSTWO W POLSKIM FORUM HR GWARANCJA JAKOŚCI, PROMOCJA BIZNESU I WSPARCIE MERYTORYCZNE

CZŁONKOSTWO W POLSKIM FORUM HR GWARANCJA JAKOŚCI, PROMOCJA BIZNESU I WSPARCIE MERYTORYCZNE CZŁONKOSTWO W POLSKIM FORUM HR GWARANCJA JAKOŚCI, PROMOCJA BIZNESU I WSPARCIE MERYTORYCZNE O POLSKIM FORUM HR HISTORIA I DOKONANIA CZŁONKOWIE POLSKIEGO FORUM HR Polskie Forum HR powstało w 2002 roku z

Bardziej szczegółowo

Media społecznościowe: wykorzystanie w PR

Media społecznościowe: wykorzystanie w PR : O badaniu Cel Deklarowany zakres wykorzystania mediów społecznościowych w komunikacji public relations i marketingowej Opinie pracowników branży PR & marketing na temat ich oczekiwań związanych z tego

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing ZARZĄDZANIE MARKĄ Doradztwo i outsourcing Pomagamy zwiększać wartość marek i maksymalizować zysk. Prowadzimy projekty w zakresie szeroko rozumianego doskonalenia organizacji i wzmacniania wartości marki:

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR RADY GMINY W PRZYŁĘKU z dnia 2011 r.

UCHWAŁA NR RADY GMINY W PRZYŁĘKU z dnia 2011 r. PROJEKT UCHWAŁA NR RADY GMINY W PRZYŁĘKU z dnia 2011 r. w sprawie,,wieloletniego programu współpracy gminy Przyłęk z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Zarządzenia nr... Burmistrza Starego Sącza z dnia 31 sierpnia 2015 r. Regulamin budżetu obywatelskiego. Gminy Stary Sącz; na rok 2016

Załącznik do Zarządzenia nr... Burmistrza Starego Sącza z dnia 31 sierpnia 2015 r. Regulamin budżetu obywatelskiego. Gminy Stary Sącz; na rok 2016 Załącznik do Zarządzenia nr... Burmistrza Starego Sącza z dnia 31 sierpnia 2015 r Regulamin budżetu obywatelskiego Gminy Stary Sącz na rok 2016 Rozdział 1. Postanowienia ogólne 1 Regulamin określa zasady

Bardziej szczegółowo

Demokracja elektroniczna (e-demokracja) to rządy demokratyczne z wykorzystaniem elektronicznych technologii komunikacyjnych.

Demokracja elektroniczna (e-demokracja) to rządy demokratyczne z wykorzystaniem elektronicznych technologii komunikacyjnych. Demokracja elektroniczna (e-demokracja) to rządy demokratyczne z wykorzystaniem elektronicznych technologii komunikacyjnych. W szerszym znaczeniu termin "demokracja elektroniczna" obejmuje również elektroniczny

Bardziej szczegółowo

Wykorzystywane formy prasy cyfrowej

Wykorzystywane formy prasy cyfrowej Wykorzystywane formy prasy cyfrowej Czytam prasę Czytelnictwo prasy w wersji cyfrowej w ciągu ostatniego miesiąca =

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów

Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów RAPORT OCENA KONTROLI ZARZĄDCZEJ Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów raport za rok: 2015 Strona 1 z 12 I. WSTĘP: Kontrolę zarządczą w jednostkach sektora finansów publicznych stanowi

Bardziej szczegółowo

Roczny program współpracy Gminy Siedlce z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2010

Roczny program współpracy Gminy Siedlce z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2010 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr Rady Gminy Siedlce z dnia 26 listopada 2009 roku Roczny program współpracy Gminy Siedlce z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku

Bardziej szczegółowo

KOALICJA NA RZECZ ODPOWIEDZIALNEGO BIZNESU

KOALICJA NA RZECZ ODPOWIEDZIALNEGO BIZNESU KOALICJA NA RZECZ ODPOWIEDZIALNEGO BIZNESU Prezentacja wyników badania świadomości CSR: badanie wśród pracowników (na przykładzie branży teleinformatycznej) Przygotowano dla: Przygotowali: Marta Kudrewicz,

Bardziej szczegółowo

Załącznik do uchwały Nr III/10/2014 Rady Gminy Siemień z dnia 30 grudnia 2014 r. Wstęp

Załącznik do uchwały Nr III/10/2014 Rady Gminy Siemień z dnia 30 grudnia 2014 r. Wstęp Załącznik do uchwały Nr III/10/2014 Rady Gminy Siemień z dnia 30 grudnia 2014 r. Roczny program współpracy Gminy Siemień z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy

Bardziej szczegółowo

O Agencji Celem ImPress PR Kompleksowe podejście do budowania wizerunku marki/produktu Oferta szyta na miarę - Wiedza

O Agencji Celem ImPress PR Kompleksowe podejście do budowania wizerunku marki/produktu Oferta szyta na miarę - Wiedza OFERTA ImPress PR O Agencji Celem ImPress PR jest w pełni mierzalne kreowanie wizerunku Państwa firmy przy wykorzystaniu najlepszych praktyk PR i marketingu Zajmujemy się tworzeniem kompleksowych strategii

Bardziej szczegółowo

Cel realizacji Podkarpackiego Programu Odnowy Wsi na lata 2011-2016: Program jest instrumentem realizacji Strategii Województwa

Cel realizacji Podkarpackiego Programu Odnowy Wsi na lata 2011-2016: Program jest instrumentem realizacji Strategii Województwa Cel realizacji Podkarpackiego Programu Odnowy Wsi na lata 2011-2016: Szeroko rozumiana poprawa jakości życia na wsi, zaspokajanie potrzeb społeczno-kulturalnych mieszkańców a także zidentyfikowanie i promowanie

Bardziej szczegółowo

Informatyzacja administracji publicznej w Polsce w świetle polityki społeczeństwa informacyjnego UE

Informatyzacja administracji publicznej w Polsce w świetle polityki społeczeństwa informacyjnego UE EDYTA BARACZ Informatyzacja administracji publicznej w Polsce w świetle polityki społeczeństwa informacyjnego UE Społeczeństwo informacyjne to typ społeczeństwa, którego kształtowanie się ściśle związane

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE WÓJTA GMINY BORKI Z DNIA 23 PAŹDZIERNIKA 2013 O KONSULTACJACH W SPRAWIE PROJEKTU

OGŁOSZENIE WÓJTA GMINY BORKI Z DNIA 23 PAŹDZIERNIKA 2013 O KONSULTACJACH W SPRAWIE PROJEKTU OGŁOSZENIE WÓJTA GMINY BORKI Z DNIA 23 PAŹDZIERNIKA 2013 O KONSULTACJACH W SPRAWIE PROJEKTU Programu współpracy Gminy Borki w 2014 roku z organizacjami pozarządowymi oraz z podmiotami, o których mowa w

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY LUBOMIA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA 2016 ROK

ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY LUBOMIA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA 2016 ROK PROJEKT ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY LUBOMIA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA 2016 ROK Wstęp Celem głównym Rocznego Programu Współpracy,

Bardziej szczegółowo

Ochrona danych osobowych w administracji samorządowej

Ochrona danych osobowych w administracji samorządowej Ochrona danych osobowych w administracji samorządowej Raport z badania w urzędach marszałkowskich przeprowadzonego w miesiącach kwiecień-maj 2016 r. Warszawa, 13 maja 2016 roku Ochrona danych osobowych

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 11 / 2013

ZARZĄDZENIE Nr 11 / 2013 ZARZĄDZENIE Nr 11 / 2013 Naczelnika Urzędu Skarbowego w Cieszynie z dnia 22 maja 2013 roku w sprawie wprowadzenia Programu Zarządzania Zasobami Ludzkimi w Urzędzie Skarbowym w Cieszynie na lata 2013-2015

Bardziej szczegółowo

Z A S A D Y D O B R E J P R A K T Y K I B A N K O W E J O R A Z ETYKI POST Ę POWANIA W BANKU SPÓŁDZIEL C Z Y M W ANDRESP O L U

Z A S A D Y D O B R E J P R A K T Y K I B A N K O W E J O R A Z ETYKI POST Ę POWANIA W BANKU SPÓŁDZIEL C Z Y M W ANDRESP O L U Załącznik nr 3 do Instrukcji zarządzania ryzykiem braku zgodności Z A S A D Y D O B R E J P R A K T Y K I B A N K O W E J O R A Z ETYKI POST Ę POWANIA W BANKU SPÓŁDZIEL C Z Y M W ANDRESP O L U Andrespol

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr. Rady Gminy Choczewo

Uchwała Nr. Rady Gminy Choczewo Projekt Uchwała Nr Rady Gminy Choczewo z dnia r. w sprawie uchwalenia na 2015 rok Programu współpracy Gminy Choczewo z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku

Bardziej szczegółowo

Sesja 1/ Ćwiczenie drugie

Sesja 1/ Ćwiczenie drugie Sesja 1/ Ćwiczenie drugie Instrukcja: Podział na grupy i obserwatorów Przykład sytuacji konfliktowej Dyskusja w parach NGO- JST Prezentacja rozwiązań konfliktu Omówienie wyników, komentarze Sesja 1/ Ćwiczenie

Bardziej szczegółowo

Forum Polityki Gospodarczej

Forum Polityki Gospodarczej Forum Polityki Gospodarczej Pozytywny wizerunek Śląska jako kluczowy element promocji gospodarczej regionu* Tadeusz Adamski Wydział Polityki Gospodarczej Urzędu Marszałkowskiego Katowice, 11 października

Bardziej szczegółowo

Program współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2016

Program współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2016 Program współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2016 I. Postanowienia ogólne. 1. 1. Program współpracy Gminy Szczerców z organizacjami

Bardziej szczegółowo

Program Podyplomowych Studiów Akademia Liderów Samorządowych III edycja

Program Podyplomowych Studiów Akademia Liderów Samorządowych III edycja Program Podyplomowych Studiów Akademia Liderów Samorządowych III edycja Lp. Tematyka Forma zajęć Liczba BLOK OGÓLNY/WSPÓLNY 10 I. Sprawne zarządzanie w JST 1. Podstawy teorii organizacji i zarządzania

Bardziej szczegółowo

Promocja biblioteki - czyli po co "sprzedawać" bezpłatne usługi

Promocja biblioteki - czyli po co sprzedawać bezpłatne usługi Promocja biblioteki - czyli po co "sprzedawać" bezpłatne usługi Marcin Leszczyński Dział Instrukcyjno-Metodyczny Biblioteka Publiczna m.st. Warszawy Biblioteka Główna Woj. Mazowieckiego Działalność informacyjna

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR. RADY GMINY GÓRZYCA

UCHWAŁA NR. RADY GMINY GÓRZYCA UCHWAŁA NR. RADY GMINY GÓRZYCA z dnia.. 2015 r. w sprawie Programu współpracy Gminy Górzyca z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na 2016rok. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Rządowy program ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań "Razem Bezpieczniej"

Rządowy program ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem Bezpieczniej Rządowy program ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań "Razem Bezpieczniej" Program Razem Bezpieczniej to formuła kompleksowego i zdecydowanego działania w celu ograniczenia zjawisk i zachowań,

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr.. Rady Miejskiej w Janowie Lubelskim z dnia

Uchwała Nr.. Rady Miejskiej w Janowie Lubelskim z dnia projekt Uchwała Nr.. Rady Miejskiej w Janowie Lubelskim z dnia w sprawie przyjęcia na rok 2014 programu współpracy Gminy Janów Lubelski z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami prowadzącymi

Bardziej szczegółowo

OBSZAR WSPÓŁPRACA NGO Z SAMORZĄDEM

OBSZAR WSPÓŁPRACA NGO Z SAMORZĄDEM OBSZAR WSPÓŁPRACA NGO Z SAMORZĄDEM Działalność statutowa organizacji pozarządowych koncentrujących się wokół określonego problemu, potrzeby czy sprawy jest zwykle działalnością pożytku publicznego, tj.

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr. Rady Gminy Oleśnica z dnia.2014 r.

Uchwała Nr. Rady Gminy Oleśnica z dnia.2014 r. Uchwała Nr. Rady Gminy Oleśnica z dnia.2014 r. w sprawie przyjęcia Programu współpracy Gminy Oleśnica z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2015.

Bardziej szczegółowo

B A D A N I A Z R E A L I Z O W A N E W R A M A C H P R O G R A M U R O Z W O J U P L A T F O R M Y W Y M I A N Y

B A D A N I A Z R E A L I Z O W A N E W R A M A C H P R O G R A M U R O Z W O J U P L A T F O R M Y W Y M I A N Y B A D A N I A Z R E A L I Z O W A N E W R A M A C H P R O G R A M U R O Z W O J U P L A T F O R M Y W Y M I A N Y D O K U M E N T Ó W E L E K T R O N I C Z N Y C H Faktura elektroniczna dla MŚP: przydatna

Bardziej szczegółowo

Na terenie miasta aktywnie działa ok. 150 organizacji pozarządowych z czego 26 ma status organizacji pożytku publicznego 1. 1 Dane z marca 2015 r.

Na terenie miasta aktywnie działa ok. 150 organizacji pozarządowych z czego 26 ma status organizacji pożytku publicznego 1. 1 Dane z marca 2015 r. Sprawozdanie z realizacji przez Gminę Miasto Ostrów Wielkopolski programu współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 Ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności

Bardziej szczegółowo

Poczta Polska S.A. Schemat wartościowania

Poczta Polska S.A. Schemat wartościowania Poczta Polska S.A. Schemat wartościowania Spis treści 1. Kryterium: Wpływ na wynik ekonomiczny... 3 2. Kryterium: Odpowiedzialność za zarządzanie ludźmi i zespołami... 4 3. Kryterium: Odpowiedzialność

Bardziej szczegółowo

MEDIA SPOŁECZNOŚCIOW E Czy szkoła promuje region? A może region promuje szkołę? W praktyce wizerunek szkoły jest składową m.in.: Informacji na temat kondycji szkoły (dydaktyka, zajęcia pozalekcyjne, olimpijczycy,

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLIX/1221/13 RADY MIEJSKIEJ WROCŁAWIA z dnia 17 października 2013 r.

UCHWAŁA NR XLIX/1221/13 RADY MIEJSKIEJ WROCŁAWIA z dnia 17 października 2013 r. UCHWAŁA NR XLIX/1221/13 RADY MIEJSKIEJ WROCŁAWIA z dnia 17 października 2013 r. w sprawie nadania statutu Centrum Usług Informatycznych Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r.

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm. Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie

Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm. Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie Wprowadzenie istota zarządzania wiedzą Wiedza i informacja, ich jakość i aktualność stają się

Bardziej szczegółowo

Jacek Bajorek Instytut Zarządzana Bezpieczeństwem Informacji

Jacek Bajorek Instytut Zarządzana Bezpieczeństwem Informacji Jacek Bajorek Instytut Zarządzana Bezpieczeństwem Informacji Outsourcing, czyli skrót angielskich wyrazów outsideresource-ing oznacza nie mniej, nie więcej, jak wykorzystywanie zasobów z zewnątrz. Coraz

Bardziej szczegółowo

Internet w urzędzie gminy

Internet w urzędzie gminy Internet w urzędzie gminy Kajetan Wojsyk Urząd Miasta Częstochowy Dlaczego gminy zajmują się internetem? Odpowiedź: widocznie mają w tym cel - albo nawet wymierne korzyści; internet wydaje się cennym narzędziem

Bardziej szczegółowo

www.inteligentne-miasta.eu

www.inteligentne-miasta.eu ORGANIZATORZY GP Sp. z o.o. oferuje kompleksową organizację eventów, konferencji, spotkań biznesowych, szkoleń tematycznych. Na zlecenie klienta organizujemy również działania marketingowe oraz PR-owe,

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Człowiek najlepsza inwestycja E-MARKETING

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Człowiek najlepsza inwestycja E-MARKETING E-MARKETING Skuteczny marketing = skuteczna sprzedaż. Nasi klienci coraz więcej czasu spędzają w internecie i to tu szukają produktów i usług. Siła oddziaływania informacji umieszczonej w sieci jest ogromna.

Bardziej szczegółowo

KODEKS ETYKI FIRMY JARS Sp. z o.o.

KODEKS ETYKI FIRMY JARS Sp. z o.o. Projekt współfinansowany przez Szwajcarię w ramach szwajcarskiego programu współpracy z nowymi krajami członkowskimi Unii Europejskiej. KODEKS ETYKI FIRMY JARS Sp. z o.o. WSTĘP Wśród jednakowo efektywnych

Bardziej szczegółowo

Brytyjsko Polskie Usługi Sp. z o. o.

Brytyjsko Polskie Usługi Sp. z o. o. Brytyjsko-Polska Izba Handlowa ul. Nowogrodzka 12/3 00-511 Warszawa Tel/Fax: +48 22 622 20 56 www.bpcc.org.pl Brytyjsko-Polska Izba Handlowa nieustannie stara się udoskonalać swój system medialnokomunikacyjny,

Bardziej szczegółowo

Polityka informacyjna TU INTER Polska SA oraz TU INTER-ŻYCIE Polska SA

Polityka informacyjna TU INTER Polska SA oraz TU INTER-ŻYCIE Polska SA Polityka informacyjna TU INTER Polska SA oraz TU INTER-ŻYCIE Polska SA Postanowienia wstępne 1 1. Dokument ten określa zasady polityki informacyjnej TU INTER Polska SA oraz TU INTER-ŻYCIE Polska SA (zwanych

Bardziej szczegółowo

Projekt UCHWAŁA Nr /2015 RADY MIEJSKIEJ W CHMIELNIKU z dnia 2015 roku

Projekt UCHWAŁA Nr /2015 RADY MIEJSKIEJ W CHMIELNIKU z dnia 2015 roku Wersja nr 1 z 13 października 2015 r. Projekt UCHWAŁA Nr /2015 RADY MIEJSKIEJ W CHMIELNIKU z dnia 2015 roku w sprawie: przyjęcia na rok 2016 programu współpracy Gminy Chmielnik z organizacjami pozarządowymi

Bardziej szczegółowo

Wzmocnienie mechanizmów współpracy finansowej administracji publicznej z organizacjami pozarządowymi jako realizatorami zadań publicznych

Wzmocnienie mechanizmów współpracy finansowej administracji publicznej z organizacjami pozarządowymi jako realizatorami zadań publicznych Wzmocnienie mechanizmów współpracy finansowej administracji publicznej z organizacjami pozarządowymi jako realizatorami zadań publicznych Raport z wdrożenia (skrót) URZĄD NAZWA WDROŻONYCH INSTRUMENTÓW

Bardziej szczegółowo

Termin 09-10 maja 2013 r. Miejsce: sala szkoleniowa - Dolnośląska Izba Gospodarcza

Termin 09-10 maja 2013 r. Miejsce: sala szkoleniowa - Dolnośląska Izba Gospodarcza SZKOLENIE EFEKTYWNA ROZMOWA OCENIAJĄCA Termin 09-10 maja 2013 r. Miejsce: sala szkoleniowa - Dolnośląska Izba Gospodarcza Wrocław, dn. 27 marca 2013 r. ZAKRES OFERTY 1. Charakterystyka Human Partner Sp.

Bardziej szczegółowo