Prezentacja wybranych gier

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Prezentacja wybranych gier"

Transkrypt

1 Dr Ewa WięcekJanka Prezentacja wybranych gier 1. Gra z posłańcem Opisywana gra ułatwia przeprowadzenie symulacji sytuacji konfliktowych i łączy elementy afektywne i strukturalne. Jest grą zespołową, która przynosi pozytywne efekty dydaktyczne w połączeniu z innymi grami. W trakcie rozgrywania pojedynków prowadzony jest zapis, który pozwala prześledzić uczestnikom podejmowanie decyzji nie tylko przez własny zespół, ale także przez pozostałe zespoły 1. Gra opiera się na iterowanym dylemacie więźnia i polega na rozgrywaniu tej samej gry wielokrotnie. Wtedy każdy gracz ma możliwość ukarania drugiego gracza za oszukiwanie w poprzedniej rundzie. W tej sytuacji, jeśli straty wynikające z ukarania będą większe niż zyski z oszukiwania, współpraca obu graczy może utworzyć stan równowagi. Taka gra może mieć też wiele innych stanów. Cele i zasady gry Celem gry jest przybliżenie podstaw teorii gier z wykorzystaniem dylematu więźnia. Grupa zostaje podzielona na zespoły 23osobowe, z których połowa otrzymuje miano niebieskich, zaś druga część czerwonych zespołów. Podzielone kolorem zespoły zajmują odrębne sale, tak aby nie wiedzieć, co dzieje się w zespole, z którym toczy się rozgrywka. Podczas gry zespoły będą podejmowały osiem decyzji o wysłaniu sygnałów i dwie decyzje o podjęciu negocjacji z przedstawicielem oponenta. Między grupami (salami) przemieszcza się posłaniec przenoszący decyzje na przygotowanych formularzach. Posłaniec ujawnia posiadanie wiadomości wtedy i tylko wtedy, gdy posiada decyzje od dwóch przeciwstawnych zespołów. Wszyscy uczestnicy gry są poinformowani o celach, organizacji, o zasadach i tabeli wypłat we wprowadzeniu do gry. 1 Woźniak J., O szkoleniach z umiejętności miękkich i symulowaniu konfliktów na przykładzie ćwiczenia wykorzystującego dylemat więźnia, w: Modelowanie symulacyjne systemów społecznych i gospodarczych, Balcerak A., Kwaśnicki W. (red.), Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2006, s

2 Dynamika gry Każdy zespół niebieski prowadzi wymianę decyzji i negocjacje z odpowiadającym mu zespołem czerwonym, podejmując osiem decyzji o wysłaniu sygnału, składającego się z liter X i Y. Zespoły dysponują trzema typami sygnałów, zapisywanymi: XX, XY, YY. Spotkania sygnałów, wysyłanych przez rozgrywające zespoły, oceniane są według udostępnionej obu stronom tabeli wypłat (tab. 7.1) 2. Wynik pojedynku w rundzie piątej powstaje po pomnożeniu przez 5, zaś w rundzie ósmej przez 10. Gr. niebieska Gr. czerwona Tabela 7.1. Tabela wypłat XX Cz 20 Ni 20 XY Cz +20 Ni 20 YY Cz +40 Ni 40 XX XY YY Cz 20 Ni +20 Cz 0 Ni 0 Cz +20 Ni 20 Cz 40 Ni +40 Cz 20 Ni +20 Cz +20 Ni +20 Punktacja w grze zależy jedynie od wartości przypisanych przez tabelę spotkaniom dwuliterowych sygnałów wysyłanych przez zespoły i sumowana jest narastająco dla każdego zespołu osobno. Podczas całej rozgrywki tylko dwukrotnie przedstawiciele przeciwstawnych zespołów mogą się ze sobą komunikować. Warunkiem takich spotkań jest zgodne podjęcie decyzji o wejściu w negocjacje i wyznaczenie jednej osoby do ich przeprowadzenia. Cel takiego spotkania zależy wyłącznie od zespołów w nich uczestniczących 3. Podobnie jak w dylemacie więźnia 4 macierz wypłat prowokuje do podejmowania decyzji rywalizujących XX wtedy, gdy druga strona wysyła sygnały bardziej kooperujące XY lub YY. Jeżeli przyjmie się założenie, że druga strona będzie wysyłać sygnały rywalizujące, podejmuje się decyzje obronne też rywalizujące XX, bądź akceptuje utratę punktów. Możliwość dwukrotnego spotkania przeciwnych stron wprowadza do rozgrywki zachowania ambiwalentne. Z jednej strony realizacje ustalonych wspólnie zasad, co daje poczucie bezpieczeństwa, z drugiej zaś w rundzie ósmej (w której punktacja jest 10krotnie wyższa) przeżywany jest poważny dylemat decyzyjny: wypracowane zaufanie, czy może jednak zdradzić i wygrać? 2 Tabela wypłat jest zgodna z trzypoziomowym dylematem więźnia. 3 Woźniak J., O szkoleniach z umiejętności miękkich i symulowaniu konfliktów na przykładzie ćwiczenia wykorzystującego dylemat więźnia, Modelowanie symulacyjne systemów społecznych i gospodarczych (red) Balcerak A., Kwaśnicki W., Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2006, s Por. s

3 Podczas prowadzenia gry można zauważyć różne wzory rozgrywki najczęściej związane z podejmowaniem decyzji po przeprowadzonych rozmowach negocjacyjnych 5. Typowe wzory rozgrywek przedstawiono w tabeli Nr rundy Grupy kooperujące Tabela 7.2. Typowe wzory rozgrywek Grupy początkowo rywalizujące Grupy kooperujące ze zdradą Grupy kooperujące z obustronną zdradą Grupy rywalizujące cały czas 1. YY YY XX YX YY YY YY YY XX YX 2. YY YY YX XX YY YY YY YY XX XX 3. YY YY XX XX YY YY YY YY XX XX 4. YY YY XX XX YY YY YY YY XX XX rozmowy Tak Tak Tak Tak Tak Tak Tak Tak Tak Nie 5. YY YY YY YY YY YY YY YY XX XX 6. YY YY YY YY YY YY YY YY XX XX 7. YY YY YY YY YY YY YY YY XY XX rozmowy Tak Tak Tak Tak Tak Tak Tak Tak Tak Tak 8. YY YY YY YY XX YY XX XX XX XX wynik Dobry, ale rowny dla obu stron 2. Gra w mafię Wprowadzenie Dobry, ale równy dla obu stron Bardzo dobry dla strony grającej XX w 8. rundzie Zły dla obu stron, ale równy Bardzo zły dla obu stron Gra w mafię charakteryzuje się ogromną elastycznością zasad, dzięki czemu można ją rozgrywać w niemal dowolnie licznej grupie (wspólnie, lub po podzieleniu się na niezależne zespoły). Oryginalne zasady gry zostały opracowane przez Dmitrija Dawidowa w 1986 roku na Wydziale Psychologii Uniwersytetu Moskiewskiego 7. Gra początkowo była rozgrywana w salach wykładowych i akademikach uniwersytetu, stopniowo stała się coraz bardziej popularna w innych radzieckich szkołach, a w 1990 roku przekroczyła granice, popularyzując się najpierw w Europie a następnie w USA 8. Obecnie gra jest popularna na całym świecie. W wielu krajach i miastach działają aktywnie stowarzyszenia, kluby i grona znajomych grające regularnie w mafię. Gra wykorzystywana jest 5 Woźniak J., O szkoleniach z umiejętności miękkich i symulowaniu konfliktów na przykładzie ćwiczenia wykorzystującego dylemat więźnia, Modelowanie symulacyjne systemów społecznych i gospodarczych, Balcerak A., Kwaśnicki W., red. Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2006, s Ibidem Ibidem. 129

4 także w przeróżnych szkoleniach. Zasady niektórych odmian gry opatentowano. W sprzedaży znajdują się specjalne zestawy, zawierające zasady i przydatne rekwizyty 9. Cel i zasady gry Gra wymaga i rozwija umiejętności obserwacji i analizy zachowań, wyciągania wniosków, przekonywania, a także kontroli mowy ciała oraz innych sygnałów niewerbalnych. Gra składa się z rund podzielonych na następujące po sobie w ustalonej kolejności etapy podział na frakcje i naprzemienne fazy nocy i dnia. Podział na frakcje Na początku każdej rundy gracze przeprowadzają losowanie, dzieląc się na dwie grupy uczciwi (miasto) oraz mafia. Liczebność frakcji jest sprawą umowną, jednak w oryginalnej wersji gry jest ona z góry określona następującym schematem: 67 graczy 2 mafie; 810 graczy 3 mafie; 1113 graczy 4 mafie; 1416 graczy 5 mafii 10. Po przeprowadzeniu losowania każdy gracz powinien znać tylko własną przynależność frakcyjną. Publiczne ujawnienie tej przynależności przez pokazanie losu przed zakończeniem rundy eliminuje z niej gracza. Przynależność frakcyjna graczy wyeliminowanych z gry w inny sposób powinna pozostać tajemnicą, jednak często ujawnia się ją od razu. Noc W nocy wszyscy gracze "zasypiają" zamykają lub zasłaniają oczy, można też zasłonić kotary w pomieszczeniu, zgasić światło itp. Na polecenie mistrza gry jednocześnie "budzi się" (w oryginalniej grze tylko pierwszej nocy w celu zapoznania się) mafia. Każdej nocy (najczęściej poza pierwszą) mafiozi wyznaczają gracza, którego chcą wyeliminować z rundy. Może się to odbywać przez bezgłośne wskazanie gracza mistrzowi gry lub, jak w oryginalnych zasadach, napisanie imienia na kartce (wtedy w ogóle nie trzeba "usypiać" graczy, a uczciwi piszą dowolnie ustalone słowo, np. "miasto"). W przypadku braku zgodności wśród mafii nie eliminuje się nikogo, jednak często decyduje większość mafiozów lub mafiozo o najwyższej randze (jeżeli wprowadzono hierarchię). Wyeliminowany gracz do końca rundy przygląda się jedynie rozgrywce (także w nocy), nie może jednak w żaden sposób komunikować się z pozostałymi. Tacy gracze mogą zajmować specjalne miejsce w pomieszczeniu, aby na pierwszy 9 Ibidem. 10 Ibidem. 130

5 rzut oka było widać kto pozostał w grze. Po zakończeniu fazy nocnej wszyscy gracze "budzą się", aby rozpocząć kolejną fazę dnia 11. Dzień Na początku tej fazy gracze dowiadują się, kto został wyeliminowany oraz ilu członków mafii pozostało w grze. Odbywa się to przez odczytanie zapisanych i wymieszanych "w nocy" kartek. W przypadku braku kartek stosownych informacji udziela mistrz gry. Następnie rozpoczyna się dyskusja pełna przypuszczeń i podejrzeń. Uczciwi gracze starają się wykryć mafiozów, a mafiozi blefują, rzucając podejrzenie na pozostałych (mogą także w celu zmylenia wskazywać siebie nawzajem). Każdy może oskarżyć innego gracza o przynależność do mafii. Po uzasadnieniu oskarżenia gracz ma prawo do obrony, po czym następuje głosowanie. Oskarżony może zostać wykluczony z rundy większością głosów. W przeciwnym razie gracze kontynuują dyskusję. Faza dnia kończy się na życzenie większości, najczęściej natychmiast po wyeliminowaniu gracza. Po zakończeniu fazy dnia rozpoczyna się kolejna faza nocy. Zakończenie rundy i gry Każda runda kończy się w momencie, gdy jedna z frakcji zostanie wyeliminowana. Warto jednak zwrócić uwagę, że gdy mafia osiągnie przewagę liczebną, wyeliminowanie miasta jest nieuniknione. Wygrywają osoby pozostałe w grze lub wszyscy członkowie zwycięskiej frakcji. Zwycięzcy mafiozi otrzymują liczbę punktów równą początkowej liczbie uczciwych graczy. Uczciwi zwycięzcy otrzymują tyle punktów, ilu pozostało ich w grze. Można także całkowicie zrezygnować z punktacji. Gra najczęściej kończy się po osiągnięciu przez dowolnego gracza określonej liczby punktów, lub gdy po zakończeniu rundy gracze nie wyrażają chęci dalszej gry. Zasady gry mogą być niemal dowolnie modyfikowane, zmieniając znacząco jej klimat, charakter, atrakcyjność i poziom trudności. Przed rozpoczęciem gry należy upewnić się, że zasady są jasne dla wszystkich graczy, jednoznaczne i nie kolidują ze sobą. Pod uwagę należy wziąć także sytuacje wyjątkowe, takie jak ujawnienie wyniku losowania lub całkowita rezygnacja dowolnego gracza z dalszej gry. Poniżej kilka przykładowych modyfikacji. Fabuła Dla uatrakcyjnienia gry warto wprowadzić do niej fabułę. W takiej sytuacji przy wyborze mistrza gry należy zwrócić szczególną uwagę na jego wyobraźnię i umiejętności narracji. Fabułę można wymyślić dowolnie, aby pasowała do założeń wynikających z przyjętych zasad gry. 11 ibidem 131

6 Rekwizyty Na odpowiednią atmosferę i zwiększenie wygody gry wpływa wprowadzenie różnych rekwizytów, np 12 : pistolet na kapiszony używany w dzień i w nocy do eliminowania graczy z gry, wtedy dla lepszego efektu mistrz gry powinien mieć możliwość bezszelestnego podejścia do każdego gracza, świeczki stojące przed graczami i symbolizujące ich "życie", gaszone podczas "śmierci" danej postaci, tabliczki z fikcyjnymi imionami, opaski na oczy. Dodatkowe role W grze można wprowadzać dodatkowe role przydzielane jednej lub wielu osobom, dające odgrywającym je graczom dodatkowe możliwości. Role te mogą być przypisane do frakcji lub rozlosowane dodatkowo (możliwe są przeróżne kombinacje typu "grabarz z mafii" lub "uczciwy grabarz"). Często wprowadzenie dodatkowych ról uniemożliwia grę "w nocy" wg oryginalnych zasad (karteczki) i wymusza obecność w grze mistrza gry. Przykładowe role (nazwy i możliwości można niemal dowolnie modyfikować lub łączyć w zależności od woli graczy): 1. Komisarz Cattani (policjant, detektyw, inspektor, anioł) najpopularniejsza z dodatkowych ról. Postać ta zawsze przynależy do frakcji uczciwych graczy; każdej nocy budzi się i poznaje (najczęściej przez bezgłośną komunikację z mistrzem gry) przynależność frakcyjną wybranego przez siebie gracza. Zdobytą wiedzę komisarz może wykorzystać w ciągu dnia (czasem opłaca się wyjawić wszystko i na dowód tożsamości "popełnić samobójstwo", ujawniając swój wynik losowania). W zależności od ustaleń graczy komisarz może się budzić po mafii lub przed nią. W przypadku rozpoczęcia gry nocą bez mistrza gry inspektor powinien mieć możliwość bezgłośnego sprawdzenia wyniku losowania dowolnego gracza. Przy wprowadzeniu większej liczby policjantów należy ustalić, czy budzą się oni jednocześnie, sprawdzając wspólnie wybraną osobę, czy po kolei, sprawdzając różne osoby, jednak nie znając tożsamości pozostałych policjantów ani wyników ich śledztwa. 2. Adwokat może jeden raz w ciągu gry ujawnić się w momencie przegłosowania innej osoby, chroniąc ją od śmierci (w zależności od ustaleń graczy może to zakończyć dzień lub ochronić tę osobę przed dalszymi oskarżeniami). 3. Cudotwórca (zbawiciel) może jeden raz w ciągu gry ujawnić się w dzień i wskrzesić wyeliminowaną osobę (w zależności od ustaleń graczy podjętych 12 Ibidem. 132

7 przed grą może to być osoba usunięta jedynie w dzień, jedynie w nocy, tylko poprzedniej nocy/dnia lub dowolna). 4. Czarodziej (magik) raz w ciągu gry może pokazać prowadzącemu "w nocy" umówiony znak, po czym "budzi się" i wskazuje dwie osoby, którym może zamienić karty (a co za tym idzie role). Natychmiast po tym wszyscy gracze "budzą się" jeszcze raz, aby obejrzeć swoje karty. 5. Grabarz może jeden raz w ciągu gry ujawnić się w dzień i wyeliminować dowolną osobę. 6. Sędzia może jeden raz w ciągu gry podczas głosowania ujawnić się i skorzystać ze swojego prawa podwójnego głosu. 7. Szalony sędzia raz w ciągu gry może pokazać mistrzowi gry w nocy umówiony znak, po czym "budzi się" i eliminuje dowolnie wybraną osobę. 8. Szantażysta raz w ciągu gry może pokazać mistrzowi gry w nocy umówiony znak, po czym "budzi się" i wskazuje osobę, którą "szantażuje" osoba ta "budzi się", aby poznać szantażystę, którego w ciągu następnego dnia musi bronić podczas dyskusji i na którego nie może głosować. 9. Terrorysta w momencie jego śmierci umiera również osoba siedząca obok niego (po ustalonej przed grą stronie) lub dowolna przez niego wskazana, w tym momencie podaje się do wiadomości, że gracz był terrorystą. Vendetta W tym wariancie każdy gracz dąży w pierwszym dniu (opcjonalnie do końca rundy) do zlikwidowania jednej, określonej osoby biorącej udział w grze (zależnie lub niezależnie od roli i przynależności frakcyjnej tej osoby). Tego, kogo gracz ma za zadanie zabić może określać np. liczba na wylosowanej przez niego karcie, licząc od jego sąsiada po lewej stronie zgodnie z ruchem wskazówek zegara, z pominięciem samego siebie. Za wyeliminowanie postaci, wobec której gracz ma vendettę przyznawać można dodatkowe punkty (zawsze lub tylko wtedy, gdy gracz przeżył lub jego frakcja zwyciężyła rundę). Zasada ta zapewnia motywację do oskarżania się w początkowej fazie gry, gdy nie korzystamy z rekwizytu Biblii i nie wprowadzamy dodatkowych postaci. Ponadto nieznacznie zmienia grę dla komisarza, ponieważ poza odkryciem przynależności frakcyjnej (często także i roli) danego gracza może on odkrywać także motywację tego gracza, gdy ten oskarża inną, być może niewinną osobę. W tym wariancie występuje także dodatkowe utrudnienie w wykrywaniu mafii, gdyż zamiast szukać mafii gracze skupiają się często na eliminacji osób, wobec których mają vendettę, a gdy kilku graczy będzie miało vendettę wobec tego samego gracza, mogą one łatwo zostać wzięte za współpracującą ze sobą mafię Ibidem. 133

8 3. Gra TransEuropa Cele i zasady gry Celem gry jest kształtowanie i doskonalenie umiejętności planowania i koordynowania działań w przestrzeni i czasie w środowisku ograniczeń. Celem dodatkowym jest uświadomienie graczom, że planowanie wszelkich działań należy traktować jako środek realizacji celu, który trzeba wykorzystywać z pełną odpowiedzialnością 14. W grze uczestniczy nieograniczona liczba zespołów 23osobowych stanowiących ekipy samochodów ciężarowych, będących własnością pewnej firmy handlowej z siedzibą na terenie UE. Z uwagi na specyfikę prowadzonej działalności, wyprodukowane towary muszą być możliwie szybko rozprowadzone wśród nabywców. Znana jest liczba i lista miejscowości stanowiących rynki zbytu na terenie Europy. Zakłada się, że każdy zespół ma do dyspozycji jeden ciągnik siodłowy wraz z naczepą, mogący pomieścić 500 sztuk towaru, dwa zbiorniki paliwa po 500 l każdy (bez możliwości uzupełnienia paliwa po drodze) oraz 1000 euro z przeznaczeniem na przeprawy promowe i pozostałe opłaty. Zadanie polega na takim zaplanowaniu trasy objazdowej Europy, aby sprzedać jak najwięcej z 500 sztuk towarów zgodnie z zakładanym popytem. Zakłada się, że towarów nie można sprzedawać w mieście macierzystym (bazowym) a także, że samochód bezwzględnie musi wrócić do miasta bazowego z pracującym silnikiem. Popyt na towary nie kształtuje się jednakowo we wszystkich miastach i jest uzależniony od liczby mieszkańców oraz od sytuacji ekonomicznej danego kraju. W stolicach można sprzedać najwięcej 1015 sztuk, w średnich miastach 6 11 sztuk, w małych 27 sztuk. W danym mieście Europy w czasie rozgrywki dany zespół może dokonać tylko jednej transakcji handlowej. Wykaz miast zaliczanych do stolic, średnich i małych zawarto w tabeli 7.3. Rozmieszczenie miast wraz z odległościami dostarcza moderator rozgrywki. W tabeli 7.4 wskazano rozkład prawdopodobieństwa kształtowania się popytu w poszczególnych kategoriach miast (zbliżony do rozkładu normalnego). Efektywny popyt uzyskuje się podczas losowania przeprowadzonego przez arbitra; losowanie wskazuje popyt dla każdego miasta. W tabeli 7.5 zamieszczono wykaz opłat promowych dla dostępnych w grze przepraw promowych. Przykładowy przebieg początku trasy wraz z logiką zapisu przedstawiono w tabeli Gra została opracowana w 1998 roku przez Ewę WięcekJanka i Marka Golińskiego jako ćwiczenie na zajęcia Organizacja systemów dystrybucji. 134

9 Tabela 7.3. Wykaz miast Stolice Srednie Małe Amsterdam Ankara Ateny Belgrad Berlin Berno Bratysława Bruksela Budapeszt Bukareszt Dublin Helsinki Kijów Kopenhaga Lizbona Londyn Madryt Moskwa Oslo Paryż Praga Ryga Rzym Sofia Sztokholm Tirana Warszawa Wiedeń Zagrzeb Baja Mare Barcelona Bergen Brest Brno Burgos Charków Frankfurt Geneva Geteborg Hamburg Istanbuł Kraków Liverpool Lyon Neapol Salzburg Szeged Thessaloniki Turku Belfast Birmingham Bolonia Bordeaux Bradford Callas Cork Dover Gdańsk Graz Groningen Izmir Konstanta Lulea Milano Miszkolc Monachium Nimes Plovdiv Seville Skopje St. Petersburg Stavanger Szczecin Torino Tabela 7.4. Rozkład prawdopodobieństwa sprzedaży Sprzedaż 1015 sztuk Sprzedaż 611 sztuk Sprzedaż 27 sztuk Rozkład prawdopodobieństwa popytu w stolicach Rozkład prawdopodobieństwa popytu w średnich miastach Rozkład prawdopodobieństwa popytu w małych miastach Prawdopo Popyt w Prawdopo Popyt w Prawdopo Popyt w dobieństwo 0,10 0,15 0,25 0,25 0,15 0,10 sztukach dobieństwo 0,10 0,15 0,25 0,25 0,15 0,10 sztukach dobieństwo 0,10 0,15 0,25 0,25 0,15 0,10 sztukach

10 Tabela 7.5. Cennik przepraw promowych Przeprawa promowa Gdańsk Sztokholm Gdańsk Kopenhaga Kopenhaga Goteborg Bergen Stavanger Callas Dover Liverpool Dublin Opłata w Euro Tabela 7.6. Przykład planu trasy handlowej Miasto wyjściowe Warszawa Berlin Praga Brno Bratysława Nazwa zespołu. Miasto bazowe.. Miasto Odlegość Odległość docelowe narastająco Berlin Praga Brno Bratysława Wiedeń Plan sprzed aży Plan narastają co Opłaty Promowe Sprzedaż Rzeczw ista Przebieg gry Uczestnicy zapoznają się z zasadami gry (10 minut); wybierają miasto macierzyste (bazowe) i organizują pracę (5 minut); opracowują trasy przejazdu (30 minut); po opracowaniu planu zespoły powbiadamiają o wynikach planowania (5 minut); moderator po wylosowaniu wielkości efektywnego popytu ogłasza go (10 minut); obliczanie odchylenia procentowego od planu (10 minut); prezentacja wyników; rozwiązanie gry (20 minut). Czas gry : 90 minut 136

11 4. Symulacyjna gra kierownicza ForMarket (symulacja procesu produkcji w warunkach zmiennego rynku) Cele gry Gra ForMarket została opracowana dla wsparcia procesu dydaktycznego dla słuchaczy studiów stacjonarnych i niestacjonarnych I, II i III stopnia. Gra może być jednym z elementów sprawdzających stopień przyswojenia wiedzy z zakresu studiów o zarządzaniu, nabywanej podczas wykładów, ćwiczeń, seminariów zajęć projektowych. Odpowiednio do realizacji etapów gry od studentów wymaga się podejmowania określonych decyzji. Jakość tych decyzji jest wskaźnikiem poziomu i stopnia zespolenia zdobywanej wiedzy i umiejętności 15. Celami szczegółowymi w grze są: Uświadomienie wagi analizy sytuacji decyzyjnej w warunkach niesterowalnych, których przyszły bieg daje się określić z pewnym prawdopodobieństwem. Wyrobienie umiejętności prawidłowej oceny własnych możliwości w kontekście własnych zachowań i partnerów w zespole. Zweryfikowanie umiejętności organizowania pracy zespołowej, wyboru lidera grupy, dokonania podziału pracy. Wyrobienie umiejętności działania w warunkach ograniczeń czasowych. Gra została przygotowana w dwóch wariantach: w pierwszym uczestnicy wykorzystują kalkulatory, w drugim gra toczy się z wykorzystaniem PC i przygotowanego programu. Jak w każdej grze, tak i w grze ForMarket o powodzeniu poszczególnych zespołów decyduje w pewnym (niewielkim) stopniu także szczęście. Element ten nie może jednak przesądzać o końcowym wyniku całego wieloetapowego przedsięwzięcia, jakim jest uczestnictwo w grze. Ponadto należy mieć na uwadze, że szczęście jak dowodzi praktyka sprzyja najlepiej przygotowanym. Charakterystyka gry W grze współzawodniczy 45 jednostek gospodarczych, reprezentowanych przez zespoły uczestników, z których każdy może liczyć od 46 osób. Dobrana grupa sama dokonuje podziału zadań i uprawnień między uczestników, wyznacza formalne stanowiska i określa zakresy odpowiedzialności. Grupa powinna opracować strukturę organizacyjną (zgodnie z uzyskaną podczas studiów wiedzą) np. (rys. 7.2): 15 Gra została opracowana na podstawie gry Promar w 1998 roku przez Ewę WięcekJankę jako ćwiczenie na zajęcia Decyzje i gry marketingowe. 137

12 Dyrektor naczelny doradca ds. negocjacji kierownik produkcji kierownik ds. zaopatrzenia kierownik marketingu Rysunek 7.2. Struktura zespołu Zespoły mają pełną swobodę w kształtowaniu swojej struktury. Wyjątkiem jest powołanie w każdym zespole dyrektora. Tylko decyzje komunikowane przez kierownika zespołu są miarodajne dla moderatora gry. Opisywana gra dotyczy planowania produkcji w przedsiębiorstwie przemysłowym w warunkach niepewności popytu na wyroby gotowe oraz podaży materiałów i surowców. Jest to zatem gra o charakterze probabilistycznym. Uczestnicy w czasie trwania gry pozyskują wiedzę, która zmniejsza ryzyko popełnienia podobnych błędów. Jest to również gra konkurencyjna, co oznacza, że zasię uczestniczących w jej przebiegu zespołów wywiera wpływ na zachowanie się konkurentów, a wygrana dokonuje się na koszt konkurentów. Konkurencyjność gry wzmaga jej charakter probabilistyczny. Zmiennymi nie chowanie sterowalnymi (w dodatku tylko częściowo znanymi) są nie tylko wielkość i struktura popytu oraz podaży, lecz również zachowanie innych zespołów, które oddziałują na oceny zarówno wyrobów finalnych, jak surowców i materiałów. Jednak konkurencyjny, a co za tym idzie konfliktowy charakter gry może być zmniejszony dzięki zawieraniu dozwolonych w grze porozumień między przed siębiorstwami, np.: dotyczących podziału rynku, udzielania podzleceń produkcyjnych. Takie uzgodnienia mogą być zawierane podczas negocjacji przewidzianych w organizacji gry. Każdy zespół może dokonywać zakupu ekspertyz dotyczących uwarunkowań rynku. Ekspertyzy te dotyczą podaży materiałów oraz popytu na poszczególne wyroby. Usługi w tym zakresie płatne prowadzi moderator gry. Pierwsze miejsce we współzawodnictwie zajmuje ten zespół, który na koniec rozgrywki (tj. po czterech kwartałach) osiągnie największy zysk. 138

13 Sytuacja problemowa Struktura produkcyjnotechnologiczna W momencie startu wszystkie rywalizujące grupy znajdują się w identycznych warunkach. Każde przedsiębiorstwo składa się z pięciu wydziałów produkcyjnych A, B, C, D, E, w których jest możliwe zrealizowanie pięciu różnych działań technologicznych a, b, c, d, e. A B C D E Rysunek 7.3. Przebieg procesów wytwórczych Jednostki gospodarcze mają możliwość zakupu dwóch rodzajów surowców: Xów i Yów, z których wytwarzają cztery wyroby A, B, D i Z. Wyroby te są kupowane przez organizacje handlowe. Każdy z wyrobów wytwarzany jest zgodnie z planem technologicznym. Operacje te zostały przedstawione w tabeli 7.7. Tabela 7.7. Kolejność operacji w procesie wytwórczym Kolejność operacji A C A D B D B C E E E E wyroby D Z A B Parametry technicznoekonomiczne wydziałów przedsiębiorstwa. Dla każdego wydziału są określone: zdolność produkcyjna w jednostkach pracochłonności w roboczogodzinach, koszt roboczogodziny w czasie normalnym (w zł), a także w nadgodzinach oraz koszty stałe. W procesie produkcyjnym można wykorzystywać nadgodziny, jednak nie mogą one przekroczyć 10% zdolności produkcyjnej danego wydziału. Rozkład zdolności produkcyjnych przedstawiono w tabeli

14 Tabela 7.8. Zdolności produkcyjne na wydziałach Wydział parametry A B C D E Kwartalna zdolność produkcyjna w roboczogodzinach Koszt 1 rbgodziny w czasie normalnym w zł Koszt 1 rbgodziny w nadgodzinach w zł Koszty stałe wydziału w zł Parametry technicznoekonomiczne wyrobów Dla każdego produktu A, B, D i Z są określone: jednostkowe zużycie materiałów oraz pracochłonność operacji technologicznych na wydziałach, gdzie są one wytwarzane. Kolejność operacji jest zgodna z informacjami zawartymi w tabeli Należy zwrócić uwagę na fakt, że materiał X może być przeznaczony do produkcji wyłącznie produktów A i B, zaś materiał Y wyłącznie do produkcji produktów D i Z. Zużycie materiałów jak i roboczogodzin dla każdego wyrobu przedstawiono w tabeli 7.9. Zaopatrzenie materiałowe Wyroby parametry Tabela 7.9. Jednostkowe zużycie materiałów w kg. X Y Pracochłonność jednostkowa w rbg A B C D E A B D Z Każde przedsiębiorstwo może dokonać zakupu dowolnej ilości materiałów X i Y niezbędnych do produkcji wyrobów. Podaż materiałów jest nieograniczona. Zakłada się, że zakup dokonywany jest na kredyt oprocentowany wg stopy równej 0%, płatny po dokonaniu sprzedaży wyrobów gotowych. Każda firma składa do moderatora zapotrzebowanie na zakup materiałów na dokumencie nr 1 (zakup materiałów). Dokument 1 Zakup materiałów dla firmy: kw Rodzaj materiału X Y razem Ilość w kilogramach Udzielony rabat.% Cena jednostkowa po rabacie wartość 140

15 Sprzedaż materiałów odbywa się według następujących zasad: Minimalna partia sprzedaży wynosi 1000 kg każdego materiału; można zamawiać wielokrotność partii (2000, 3000 kg). Cena sprzedaży minimalnej partii materiału wynosi dla X 50 zł/kg i Y 60zł/kg. Im większe zamówienie (im większa krotność partii minimalnej), tym wyższy rabat udzielony przez sprzedawcę. Wysokość rabatu nie jest znana uczestnikom gry, istnieje jednak bariera wysokości rabatu nieznana uczestnikom. Przedsiębiorstwa mogą zakupić ekspertyzę dotyczącą kształtowania się rabatów w poszczególnych kwartałach. cena Wielkość zamówienia Rysunek 7.4. Zależność między wielkością zamówienia a rabatem przy zakupie materiałów 16 Przedsiębiorstwa mogą sprzedawać miedzy sobą zbędne zapasy materiałowe, tym bardziej, że nie wykorzystane zapasy materiałów pociągają za sobą koszty magazynowania (wliczane do kosztów bieżącego kwartału) w wysokości 20% ceny zakupu. W celu optymalizacji kosztów jedno przedsiębiorstwo może dokonywać zamówienia na potrzeby nie tylko swoje, ale i innych firm po uprzednim podpisaniu porozumienia. Sprzedaż między przedsiębiorstwami wymaga odrębnej umowy kupna/sprzedaży, którą firmy przygotowują we własnym zakresie i sporządzają w dwóch egzemplarzach (dokument nr 2). Dokument 2 Umowa kupna/sprzedaży materiałów Firma... kw. Rodzaj materiału Ilość w kg Cena jednostkowa wartość X Y Razem 16 UWAGA!! Przedstawiony wykres jest ideowym przedstawieniem zależności wielkości partii materiałów od ceny. 141

16 Na podobnych zasadach przedsiębiorstwa mogą wzajemnie odsprzedawać zdolności produkcyjne, po cenie uzgodnionej miedzy nimi na drodze negocjacji (dokument 3). Dokument 3 Umowa kupna/sprzedaży roboczogodzin Firma... kw. Wydział Ilość w rbg Cena jednostkowa wartość A B C D E Razem Popyt na wyroby finalne Przedsiębiorstwo może produkować dowolną liczbę wyrobów w granicach swoich zdolności produkcyjnych oraz zapasów materiałowych. Wytworzona produkcja może być oferowana na sprzedaż w całości lub części. Produkcja nie sprzedana w danym kwartale może być oferowana w następnym. Magazynowanie wyrobów gotowych pociąga za sobą koszty (wliczone do kosztów kwartału bieżącego) w wysokości 30% od ceny uzyskanej przez firmę, a jeśli określone przedsiębiorstwo zachowuje cały zapas wyrobów gotowych (nic nie sprzeda), to w wysokości 30% od ceny najniższej danego wyrobu w bieżącym kwartale (ceny krajowej). Na wyroby A, B, D, Z występuje popyt krajowy i zagraniczny. Popyt jest ograniczony i zmienny w poszczególnych kwartałach i nie jest znany uczestnikom gry. Występują jednak pewne tendencje: kwartalna chłonność rynku na wszystkie wyroby jest nie mniejsza niż 900 sztuk, zapotrzebowanie rynków krajowego i zagranicznego są porównywalne (ale nie równe), popyt na wyroby B jest bardziej stabilny niż na wyroby A i D, popyt krajowy jest bardziej zmienny niż popyt zagraniczny. Sprzedaż odbywa się w następującym trybie: zespoły oferują do sprzedaży poszczególne wyroby, wypełniając dokument sprzedaży wyrobów gotowych i składają go do moderatora (dokument 4), zespół z góry określa liczbę wyrobów oferowaną do sprzedaży na rynku polskim i zagranicznym oraz wyroby niesprzedane w poprzednich kwartałach (licząc cenę jako średnią ważoną), 142

17 wyroby są sprzedawane na giełdzie krajowej i zagranicznej, w trakcie której moderator (reprezentujący giełdę) kupuje wyroby po najniższej cenie do wyczerpania popytu). Dokument 4 Sprzedaż wyrobów gotowych na giełdzie. Firma Kw. Rynek krajowy wyroby Ilość oferowankowa Cena jednost A B D Z Ilość nabyta Rynek zagraniczny Ilość oferowana Cena jednostkowa Ilość nabyta Zespół może dokonać zakupu ekspertyzy dotyczącej wielkości popytu. Wyroby niesprzedane w danym kwartale mogą być ponownie oferowane w następnym. Należy jednak pamiętać, że wyroby raz oferowane na rynku krajowy muszą być oferowane ponownie w kraju (podobnie jest z rynkiem zagranicznym). Ekspertyzy W każdym kwartale podejmowane są następujące decyzje dotyczące: wielkości zakupów materiałów, wielkości sprzedaży zbędnych materiałów, wielkości zdolności produkcyjnych i ich ceny, zakupu materiałów i zdolności produkcyjnych, wielkości produkcji poszczególnych wyrobów, wielkości oferty krajowej i zagranicznej, ceny oferowanej na giełdzie. Bieżące decyzje kwartalne powinny być podejmowane na podstawie analizy i decyzji strategicznych na początku gry i na bieżąco napływających informacji. Decyzje strategiczne mogą dotyczyć następujących kwestii: co produkować i co sprzedawać (wszystkie, czy tylko wybrane produkty)? na jakie rynki sprzedawać? z kim współpracować? z kim konkurować? jak podzielić odpowiedzialność? Niektóre decyzje mogą być racjonalnie przygotowane na podstawie informacji zawartych w opisie gry. Inne decyzje wymagają zakupu ekspertyz lub działania w warunkach dużego ryzyka, a nawet niepewności. Na początku każdego kwartału oferowane są następujące ekspertyzy (tab. 7.10): 143

18 Tabela Cennik ekspertyz Rodzaj ekspertyzy charakterystyka koszt Zakup konkretnej ilości materiału 100% pewności Funkcja ceny zakupu materiałów w zależności od wielkości 100% pewności zamówienia Prognoza popytu na 1 wyrób w kwartale 95% pewności Prognoza popytu na 1 wyrób we wszystkich kwartałach 95% pewności Prognoza popytu na wszystkie wyroby w 1 kwartale 95% pewności Prognoza popytu na wszystkie wyroby we wszystkich kwartałach 95% pewności Organizacja i reguły gry Gra ForMarket została opracowana na okres 1 roku (4 kwartałów). Przed rozpoczęciem gry moderator dokonuje podziału uczestników na zespoły (przedsiębiorstwa), które przyjmują określone nazwy niezmienne do zakończenia gry. Zespoły wybierają lidera grupy i organizują pracę w strukturze organizacyjnej. W I kwartale właściwa faza gry obejmuje. Ustalenie struktury organizacyjnej przedsiębiorstwa. Podział obowiązków. Analizę i podjęcie decyzji strategicznych. Podjecie decyzji o zakupie materiałów i złożenie ofert zakupu materiałów do moderatora. Ewentualny dodatkowy zakup/sprzedaż materiałów i zdolności produkcyjnych po przeprowadzeniu negocjacji i podpisaniu odpowiednich dokumentów. Sporządzenie programu produkcyjnego. Przygotowanie oferty sprzedażowej na dokumentach. Złożenie ofert. Giełdę sprzedaży (działania podejmuje tylko moderator). Ustalenie wyniku finansowego (dokument 5). Czas na rozegranie pierwszego kwartału to około 150 minut. Kolejne kwartały nie obejmują pierwszych 3 punktów, a czas realizacji wynosi około 110 minut. Po ustaleniu wyniku finansowego ostatniego kwartału i ogłoszeniu kolejności zespołów odbywa się dyskusja. Przedstawiciele przedsiębiorstw prezentują wyniki podjętych decyzji, analizę błędów i zalecenia na przyszłość. Uczestnicy gry sporządzają raport z przebiegu rozgrywki z uwzględnieniem wszelkich podjętych decyzji. Ograniczenia Cena maksymalna wyrobu nie może być wyższa niż koszty całkowite poniesione na jego wytworzenie powiększone o 100%. Cena minimalna nie może być niższa od poniesionych kosztów całkowitych jednostkowych. Za stosowanie 144

19 nieuczciwych praktyk na firmę może zostać nałożona kara w wysokości zł. Produkcja w sztukach 1. Zapas z poprzedniego kwartału 2. Produkcja bieżąca 3. Sprzedaż ogółem (z dok. 4) 4. Zapas bieżący (poz ) materiały 5. Zapas z poprzedniego kwartału 6. Zakup (z dok. 1+2) 7. zużycie 8. Zapas bieżący (poz. 5+67) Koszty materiałowe Dokument 5 A B D Z 9. Koszt zakupu materiałów (dok 1+2) 10. Koszt magazynowania zapasów materiałowych (poz. 8x cena z dok. 1x 0,2) Koszty na wydziałach 11. Koszty pracy w godzinach normalnych 12. Koszt pracy w godzinach nadliczbowych 13. Koszt zakupu zdolności produkcyjnych (dok. 3) 14. Koszty stałe Koszt magazynowania wyrobów gotowych 15. Koszt magazynowania wyrobów gotowych (poz. 4x cena z dok. 4x0,3) 16. Koszty ekspertyz 17. Koszty ogółem poz X Y X Y A B C D E razem A B D Z razem Przychody 18. Przychód ze sprzedaży wyrobów gotowych w kraju i zagranicą (dok. 4) 19. Przychód ze sprzedaży materiałów (dok. 2) 20. Przychód ze sprzedaży zdolności produkcyjnych (dok. 3) 21. Premia eksportowa (wartość sprzedaży zagranicznej z dok. 4 x 0,3) 22. Przychody ogółem poz Wynik finansowy w bieżącym kwartale poz Wynik finansowy narastająco 145

20 7.5. Symulacja konfliktów Dynamiczna psychodrama symulacja na żywo wykorzystuje dotychczasowe doświadczenia organizacyjne i personalne uczestników. Wymagania: ustronne pomieszczenie konferencyjne z wyposażeniem multimedialnym, czas: 820 godzin pracy w zespołach, liczba uczestników: 816 osób. Plan warsztatów: 1. Uświadomienie uczestnikom symulacji przebiegu konfliktów organizacyjnych. 2. Zapoznanie z modelem eskalatora konfliktów. 3. Znalezienie cech /wskaźników/ najlepiej opisujących poszczególne fazy/etapy dla trenowanej organizacji. 4. Określenie wag dla wyodrębnionych cech w trenowanych grupach. 5. Przyporządkowanie zważonych cech wyodrębnionym grupom w organizacji. 6. Zapoznanie uczestników treningu z metodami rozwiązywania konfliktów na poszczególnych etapach eskalatora konfliktów. 7. Zaprojektowanie możliwie zbliżonej do organizacyjnej rzeczywistości sytuacji konfliktowej. 8. Przyporządkowanie ról do uczestników i spisanie kontraktu/ określenie kar za jego złamanie. 9. Wejście w role i rozegranie psychodramy wraz z wyborem metody rozwiązywania konfliktów. 10. Omówienie strategii rozegrania psychodramy, praca nad emocjami w ujęciu szkoły psychoterapii systemowej. Wskazanie momentów przełomowych. Analiza uzyskanych wyników i doboru metod. Przeprowadzenie symulacji konfliktów zgodnie z przedstawionym planem pozwala na: Podniesienie poziomu wiedzy i wartości poznawczych u osób biorących udział w treningu. Możliwość zbudowania więzi nieformalnych w trenowanej grupie i podniesienia jej morale. Uzewnętrznienie emocji zarówno negatywnych, jak i pozytywnych dotyczących poruszanego problemu. Daje to możliwość moderatorowi zbudowania "mapy" emocji w organizacji. 146

Charakterystyka gry Struktura produkcyjno-technologiczna przedsiębiorstwa

Charakterystyka gry Struktura produkcyjno-technologiczna przedsiębiorstwa Charakterystyka gry Prezentowana gra dotyczy planowania produkcji w przedsiębiorstwie przemysłowym w warunkach niepewności popytu na wyroby finalne oraz podaży materiałów i surowców. Jest to zatem gra

Bardziej szczegółowo

Wykr. 1. SPOŁECZNY ASPEKT JAKOŚCI ŻYCIA W STOLICACH KRAJÓW UE (X )

Wykr. 1. SPOŁECZNY ASPEKT JAKOŚCI ŻYCIA W STOLICACH KRAJÓW UE (X ) w % 75 60 45 30 15 0 Helsinki Amsterdam Luksemburg Kopenhaga Wiedeń Lublana Bruksela Paryż Dublin Sztokholm Valletta Praga Londyn Berlin Rzym Nikozja Madryt Tallinn Lizbona Ryga Budapeszt Bratysława Warszawa

Bardziej szczegółowo

Strategie wspó³zawodnictwa

Strategie wspó³zawodnictwa Strategie wspó³zawodnictwa W MESE można opracować trzy podstawowe strategie: 1) niskich cen (dużej ilości), 2) wysokich cen, 3) średnich cen. STRATEGIA NISKICH CEN (DUŻEJ ILOŚCI) Strategia ta wykorzystuje

Bardziej szczegółowo

ROZLICZENIE KOSZTÓW EWIDENCJONOWANYCH WEDŁUG MIEJSC POWSTANIA

ROZLICZENIE KOSZTÓW EWIDENCJONOWANYCH WEDŁUG MIEJSC POWSTANIA Scenariusz lekcji opracowany przez Annę Kuczyńską-Cesarz wicedyrektora Zespołu szkół Licealnych i Ekonomicznych nr 1 w Warszawie Cele lekcji: ROZLICZENIE KOSZTÓW EWIDENCJONOWANYCH WEDŁUG MIEJSC POWSTANIA

Bardziej szczegółowo

ZADANIE 1/GRY. Modele i narzędzia optymalizacji w systemach informatycznych zarządzania

ZADANIE 1/GRY. Modele i narzędzia optymalizacji w systemach informatycznych zarządzania ZADANIE 1/GRY Zadanie: Dwaj producenci pewnego wyrobu sprzedają swe wyroby na rynku, którego wielkość jest stała. Aby zwiększyć swój udział w rynku (przejąć część klientów konkurencyjnego przedsiębiorstwa),

Bardziej szczegółowo

W procesie budżetowania najpierw sporządza się część operacyjną budżetu, a po jej zakończeniu przystępuje się do części finansowej.

W procesie budżetowania najpierw sporządza się część operacyjną budżetu, a po jej zakończeniu przystępuje się do części finansowej. Budżetowanie Budżetowanie to: Proces ciągłego analizowania, programowania, realizowania i pomiaru wykonania zadań właściwych poszczególnym komórkom organizacyjnym, mający na celu efektywną kontrolę nad

Bardziej szczegółowo

Teoria gier matematyki). optymalności decyzji 2 lub więcej Decyzja wpływa na wynik innych graczy strategiami

Teoria gier matematyki). optymalności decyzji 2 lub więcej Decyzja wpływa na wynik innych graczy strategiami Teoria gier Teoria gier jest częścią teorii decyzji (czyli gałęzią matematyki). Teoria decyzji - decyzje mogą być podejmowane w warunkach niepewności, ale nie zależą od strategicznych działań innych Teoria

Bardziej szczegółowo

Elementy Modelowania Matematycznego

Elementy Modelowania Matematycznego Elementy Modelowania Matematycznego Wykład 12 Teoria gier II Spis treści Wstęp Oligopol, cła oraz zbrodnia i kara Strategie mieszane Analiza zachowań w warunkach dynamicznych Indukcja wsteczna Gry powtarzane

Bardziej szczegółowo

Launch. przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów na rynek

Launch. przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów na rynek Z przyjemnością odpowiemy na wszystkie pytania. Prosimy o kontakt: e-mail: kontakt@mr-db.pl tel. +48 606 356 999 www.mr-db.pl MRDB Szkolenie otwarte: Launch przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów

Bardziej szczegółowo

V. REGULAMIN MŁODZIEŻOWYCH DRUŻYNOWYCH MISTRZOSTW POLSKI

V. REGULAMIN MŁODZIEŻOWYCH DRUŻYNOWYCH MISTRZOSTW POLSKI V. REGULAMIN MŁODZIEŻOWYCH DRUŻYNOWYCH MISTRZOSTW POLSKI Art. 801. 1. W rozgrywkach biorą udział drużyny polskich klubów, które posiadają ważne licencje PZM, otrzymaną na podstawie regulaminu przyznawania

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny. Listopad 2014

Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny. Listopad 2014 Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny Listopad 2014 Najważniejszą rzeczą o jakiej należy pamiętać w odniesieniu do każdego przedsiębiorstwa jest fakt, iż w samym przedsiębiorstwie nie

Bardziej szczegółowo

Wykład z modelowania matematycznego. Zagadnienie transportowe.

Wykład z modelowania matematycznego. Zagadnienie transportowe. Wykład z modelowania matematycznego. Zagadnienie transportowe. 1 Zagadnienie transportowe zostało sformułowane w 1941 przez F.L.Hitchcocka. Metoda rozwiązania tego zagadnienia zwana algorytmem transportowymópracowana

Bardziej szczegółowo

b) PLN/szt. Jednostkowa marża na pokrycie kosztów stałych wynosi 6PLN na każdą sprzedają sztukę.

b) PLN/szt. Jednostkowa marża na pokrycie kosztów stałych wynosi 6PLN na każdą sprzedają sztukę. Poniżej znajdują się przykłady rozwiązań tylko niektórych, spośród prezentowanych na zajęciach, zadań. Wszystkie pochodzą z podręcznika autorstwa Kotowskiej, Sitko i Uziębło. Kolokwium swoim zakresem obejmuje

Bardziej szczegółowo

ŚCIEŻKA: Zarządzanie projektami

ŚCIEŻKA: Zarządzanie projektami ŚCIEŻKA: Zarządzanie projektami Ścieżka dedykowana jest każdej osobie, która chce rozwijać siebie i swoją organizację - w szczególności: Kadrze menedżerskiej i kierowniczej przedsiębiorstw Kierownikom

Bardziej szczegółowo

AGENCI KARTY agenci 2013_ _v1.indd 8

AGENCI KARTY agenci 2013_ _v1.indd 8 Gra dla 2 7 graczy w wieku 8 108 lat Autor: Wolfgang Kramer Ilustracje: Sławomir Kiełbus ELEMENTY GRY plansza 7 kart agentów agenci.indd 1 5_v1 _2013102 TY NCI KAR AGENCI KARTY 2:12 agenci 2013_20 agen

Bardziej szczegółowo

Sylabus gry terenowej Skarbiec

Sylabus gry terenowej Skarbiec Sylabus gry terenowej Skarbiec realizowanej w ramach konferencji upowszechniającej projekt Przedsiębiorcze szkoły 17 listopada 2010 W ramach gry terenowej Skarbiec zespoły uczniowskie będą rozwiązywać

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN GRY MIEJSKIEJ ZDERZENIE CYWILIZACJI. ISLAM NA OBSZARZE POSTRADZIECKIM

REGULAMIN GRY MIEJSKIEJ ZDERZENIE CYWILIZACJI. ISLAM NA OBSZARZE POSTRADZIECKIM REGULAMIN GRY MIEJSKIEJ ZDERZENIE CYWILIZACJI. ISLAM NA OBSZARZE POSTRADZIECKIM 1. Organizator 1. Organizatorem Gry Miejskiej Zderzenie Cywilizacji. Islam na obszarze postradzieckim., odbywającej się w

Bardziej szczegółowo

Teambuilding budowanie zespołu

Teambuilding budowanie zespołu Teambuilding budowanie zespołu Opis szkolenia: Praca zespołowa jest to jedna z najbardziej cenionych i potrzebnych umiejętności pracowników w większości firm. Zgrany i zaangażowany zespół nie może pracować

Bardziej szczegółowo

AKTYWNA SPRZEDAŻ. Jak fachowo i skutecznie sprzedawać produkty i usługi?

AKTYWNA SPRZEDAŻ. Jak fachowo i skutecznie sprzedawać produkty i usługi? AKTYWNA SPRZEDAŻ Jak fachowo i skutecznie sprzedawać produkty i usługi? Potrzebna jest odpowiednia baza, polegająca na odpowiednim nastawieniu sprzedawcy do swojego zawodu, oraz nabyciu i skorygowaniu

Bardziej szczegółowo

Obliczenia, Kalkulacje...

Obliczenia, Kalkulacje... Obliczenia, Kalkulacje... 1 Bilans O D P I E R W S Z E G O E T A T U D O W Ł A S N E J F I R M Y To podstawowy dokument przedstawiający majątek przedsiębiorstwa. Bilans to zestawienie dwóch list, które

Bardziej szczegółowo

Fundacja Młodzieżowej Przedsiębiorczości. 24 maja 2016 r.

Fundacja Młodzieżowej Przedsiębiorczości. 24 maja 2016 r. Fundacja Młodzieżowej Przedsiębiorczości 24 maja 2016 r. Fundacja Młodzieżowej Przedsiębiorczości jest pozarządową organizacją pożytku publicznego, której celem jest przygotowanie dzieci i młodzieży do

Bardziej szczegółowo

Natalia Wata Katarzyna Serafin

Natalia Wata Katarzyna Serafin Natalia Wata Katarzyna Serafin Ceny transferowe, inaczej wewnętrzne, występują w podmiotach powiązanych, bądź w podmiotach zdecentralizowanych, zawierających wewnętrzne jednostki organizacyjne generujące

Bardziej szczegółowo

13. Teoriogrowe Modele Konkurencji Gospodarczej

13. Teoriogrowe Modele Konkurencji Gospodarczej 13. Teoriogrowe Modele Konkurencji Gospodarczej Najpierw, rozważamy model monopolu. Zakładamy że monopol wybiera ile ma produkować w danym okresie. Jednostkowy koszt produkcji wynosi k. Cena wynikająca

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne przedmiotu: Ekonomia w praktyce Temat Wymagania - ocena dopuszczająca

Wymagania edukacyjne przedmiotu: Ekonomia w praktyce Temat Wymagania - ocena dopuszczająca Wymagania edukacyjne przedmiotu: Ekonomia w praktyce Temat Wymagania - ocena dopuszczająca 1.1. Etapy projektu 1.2. Projekt badawczy, przedsięwzięcie wie na czym polega metoda projektu? wymienia etapy

Bardziej szczegółowo

Szkolenie otwarte Sytuacyjne przywództwo zespołowe STL Opis szkolenia

Szkolenie otwarte Sytuacyjne przywództwo zespołowe STL Opis szkolenia Doświadczenie, które zmienia Szkolenie otwarte Sytuacyjne przywództwo zespołowe STL Opis szkolenia Warsztat szkoleniowy Sytuacyjne przywództwo zespołowe STL opracowany został przez Kenetha Blancharda -

Bardziej szczegółowo

Definicja ceny. I. Sobańska (red.), Rachunek kosztów i rachunkowość zarządcza, C.H. Beck, Warszawa 2003, s. 179

Definicja ceny. I. Sobańska (red.), Rachunek kosztów i rachunkowość zarządcza, C.H. Beck, Warszawa 2003, s. 179 Ceny Definicja ceny cena ilość pieniądza, którą płaci się za dobra i usługi w stosunkach towarowo-pieniężnych, których przedmiotem jest zmiana właściciela lub dysponenta będąca wyrazem wartości i zależna

Bardziej szczegółowo

Wykres 1 EBIT i EBITDA w pierwszym kwartale lat 2010, 2011 i 2012

Wykres 1 EBIT i EBITDA w pierwszym kwartale lat 2010, 2011 i 2012 KOMENTARZ ZARZĄDU NA TEMAT CZYNNIKÓW I ZDARZEŃ KTÓRE MIAŁY WPŁYW NA OSIĄGNIETE WYNIKI FINANSOWE Niniejszy raport prezentuje wybrane dane bilansu oraz rachunku zysków i strat, przepływy pieniężne i wskaźniki

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE C1. Przekazanie studentom ogólnej wiedzy z zakresu marketingu przemysłowego. C2. Uświadomienie studentom odmienności

Bardziej szczegółowo

PRZEZNACZENIE dla dzieci na zajęcia pozalekcyjne indywidualne i grupowe

PRZEZNACZENIE dla dzieci na zajęcia pozalekcyjne indywidualne i grupowe PRZEZNACZENIE dla dzieci na zajęcia pozalekcyjne indywidualne i grupowe DOMI mnożenie w zakresie 50 28 klocków, 56 zadań Prosta, powszechnienie znana, a jednocześnie atrakcyjna forma uczenia się poprzez

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce

Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce Temat (rozumiany jako lekcja) 1. Etapy projektu 2. Projekt badawczy, przedsięwzięcie Wymagania konieczne (ocena dopuszczająca) wie na

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ODBYWANIA PRAKTYK STUDENCKICH

REGULAMIN ODBYWANIA PRAKTYK STUDENCKICH PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA INFORMATYKI I PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W ŁOMŻY REGULAMIN ODBYWANIA PRAKTYK STUDENCKICH INSTYTUT TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI KIERUNEK TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI I ŻYWIENIE CZŁOWIEKA REGULAMIN ODBYWANIA

Bardziej szczegółowo

TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE

TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE 1. Rozwiązywanie problemów decyzji krótkoterminowych Relacje między rozmiarami produkcji, kosztami i zyskiem wykorzystuje się w procesie badania opłacalności różnych wariantów

Bardziej szczegółowo

Konspekt zajęć w Szkolnym Klubie Europejskim Eurofani.

Konspekt zajęć w Szkolnym Klubie Europejskim Eurofani. Konspekt zajęć w Szkolnym Klubie Europejskim Eurofani. Temat: Europa wielokulturowa w ramach cyklu spotkań związanych z Europejskim Rokiem Dialogu Międzykulturowego. Cele główne: - rozwijanie zdolności

Bardziej szczegółowo

Logistyka zaopatrzenia i produkcji

Logistyka zaopatrzenia i produkcji Wydział Nauk Ekonomicznych Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Logistyka zaopatrzenia i produkcji Wybrane instrukcje do gry piwnej (bez arkuszy analitycznych) Przyg. L. Wicki 2009-2015 4

Bardziej szczegółowo

Inwestor musi wybrać następujące parametry: instrument bazowy, rodzaj opcji (kupna lub sprzedaży, kurs wykonania i termin wygaśnięcia.

Inwestor musi wybrać następujące parametry: instrument bazowy, rodzaj opcji (kupna lub sprzedaży, kurs wykonania i termin wygaśnięcia. Opcje na GPW (II) Wbrew ogólnej opinii, inwestowanie w opcje nie musi być trudne. Na rynku tym można tworzyć strategie dla doświadczonych inwestorów, ale również dla początkujących. Najprostszym sposobem

Bardziej szczegółowo

Modele i narzędzia optymalizacji w systemach informatycznych zarządzania

Modele i narzędzia optymalizacji w systemach informatycznych zarządzania Przedmiot: Nr ćwiczenia: 3 Modele i narzędzia optymalizacji w systemach informatycznych zarządzania Temat: Programowanie dynamiczne Cel ćwiczenia: Formułowanie i rozwiązywanie problemów optymalizacyjnych

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie płynnością finansową przedsiębiorstwa

Zarządzanie płynnością finansową przedsiębiorstwa Zarządzanie płynnością finansową przedsiębiorstwa Cz. 4 Zarządzanie zapasami Składniki zapasów Konieczność utrzymywania zapasów Koszty zapasów 1. Koszty utrzymania zapasów - kapitałowe, - magazynowania,

Bardziej szczegółowo

Metody terapii grupowej - opis przedmiotu

Metody terapii grupowej - opis przedmiotu Metody terapii grupowej - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Metody terapii grupowej Kod przedmiotu 05.9-WP-PSP-MTG-K_pNadGenHNA7E Wydział Kierunek Wydział Pedagogiki, Psychologii i Socjologii

Bardziej szczegółowo

K-20. Konspekt projektu. Temat: Pieniądze lubią mnożenie. Cel główny projektu: Cele projektu:

K-20. Konspekt projektu. Temat: Pieniądze lubią mnożenie. Cel główny projektu: Cele projektu: Konspekt projektu K-20 Temat: Pieniądze lubią mnożenie Cel główny projektu: Pobudzenie świadomości uczniów na temat możliwości pomnażania posiadanych dóbr finansowych. Cele projektu: Wiedza: - dostarczenie

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II

Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II Zagadnienia 1.1. Etapy projektu 1.2. Projekt badawczy, przedsięwzięcie Konieczny (2) wie na czym polega metoda projektu?

Bardziej szczegółowo

Ekonomia II stopień ogólnoakademicki. stacjonarne wszystkie Katedra Ekonomii i Zarządzania Prof. dr hab. Jurij Stadnicki.

Ekonomia II stopień ogólnoakademicki. stacjonarne wszystkie Katedra Ekonomii i Zarządzania Prof. dr hab. Jurij Stadnicki. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Z-EKO2-536 Nazwa modułu Ekonomia Nazwa modułu w języku angielskim Economy of environment Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 A. USYTUOWANIE MODUŁU W SYSTEMIE

Bardziej szczegółowo

Odniesienie do efektów kierunkowych Student nabywa wiedzę dotyczącą pozyskiwania informacji finansowych dla celów podejmowania decyzji.

Odniesienie do efektów kierunkowych Student nabywa wiedzę dotyczącą pozyskiwania informacji finansowych dla celów podejmowania decyzji. Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu Jednostka Kierunek Obszary kształcenia RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA Z:12029W0 Katedra Analizy Ekonomicznej i Finansów Zarządzanie (4 semestralne) Nauki społeczne Profil kształcenia

Bardziej szczegółowo

Temat 1: Pojęcie gry, gry macierzowe: dominacje i punkty siodłowe

Temat 1: Pojęcie gry, gry macierzowe: dominacje i punkty siodłowe Temat 1: Pojęcie gry, gry macierzowe: dominacje i punkty siodłowe Teorię gier można określić jako teorię podejmowania decyzji w szczególnych warunkach. Zajmuje się ona logiczną analizą sytuacji konfliktu

Bardziej szczegółowo

Wymagania podstawowe (ocena dostateczne) Wymagania rozszerzające (ocena dobra) Dział 1. Metoda projektu zasady pracy Uczeń: określa założenia

Wymagania podstawowe (ocena dostateczne) Wymagania rozszerzające (ocena dobra) Dział 1. Metoda projektu zasady pracy Uczeń: określa założenia Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce dla klas szkół ponadgimnazjalnych autor mgr inż. Jolanta Kijakowska ROK SZKOLNY 2014/15 (klasa II d) Temat (rozumiany

Bardziej szczegółowo

PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE

PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE OPTYMALNA STRUKTURA PRODUKCJI Na podstawie: J. Wermut, Rachunkowość zarządcza, ODDK, Gdańsk 2013 1 DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE Decyzje krótkookresowe to takie, które dotyczą

Bardziej szczegółowo

Specjalność Menedżer Sportu i Rekreacji. Wychowanie Fizyczne - studia II stopnia

Specjalność Menedżer Sportu i Rekreacji. Wychowanie Fizyczne - studia II stopnia Specjalność Menedżer Sportu i Rekreacji Wychowanie Fizyczne - studia II stopnia Jaki jest idealny kandydat? Zainteresowany kształtowaniem nowoczesnego rynku sportu i rekreacji. Zainteresowany marketingiem

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKACJA SPOŁECZNA

KOMUNIKACJA SPOŁECZNA KOMUNIKACJA SPOŁECZNA Cel szkolenia: Komunikacja społeczna jest podstawą dla wielu innych umiejętności: zarządzania, przewodzenia, efektywnej pracy w zespole, a można jej się nauczyć jedynie w praktyce

Bardziej szczegółowo

Optymalizacja zapasów magazynowych przykład optymalizacji

Optymalizacja zapasów magazynowych przykład optymalizacji Optymalizacja zapasów magazynowych przykład optymalizacji www.strattek.pl Strona 1 Spis 1. Korzyści z optymalizacji zapasów magazynowych 3 2. W jaki sposób przeprowadzamy optymalizację? 3 3. Przykład optymalizacji

Bardziej szczegółowo

w w w.w o r l d w i d e s c h o o l.p l OVER 45

w w w.w o r l d w i d e s c h o o l.p l OVER 45 grupa worldwideschool w w w.w o r l d w i d e s c h o o l.p l INFORMACJA O ZREALIZOWANYM PROJEKCIE OVER 45 OVER 45 INFORMACJA O ZREALIZOWANYM PROJEKCIE OVER 45 Worldwide School Sp. z o.o. w okresie od

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN. Załącznik nr 1 do wniosku o przyznanie ze środków Funduszu Pracy dofinansowania na podjęcie działalności gospodarczej.

BIZNESPLAN. Załącznik nr 1 do wniosku o przyznanie ze środków Funduszu Pracy dofinansowania na podjęcie działalności gospodarczej. Znak: Załącznik nr 1 do wniosku o przyznanie ze środków Funduszu Pracy dofinansowania na podjęcie działalności gospodarczej BIZNESPLAN (nazwa firmy) (adres) (miejscowość, rok) Wersja nr 1 z 11.01.2016

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT ZAJĘĆ OPS MODUŁ 2 -s WSPARCIE PSYCHOLOGICZNE DLA OSÓB DŁUGOTRWALE BEZROBOTNYCH SPOTKANIE 1 PODSTAWY KOMUNIKACJI SPOLECZNEJ

KONSPEKT ZAJĘĆ OPS MODUŁ 2 -s WSPARCIE PSYCHOLOGICZNE DLA OSÓB DŁUGOTRWALE BEZROBOTNYCH SPOTKANIE 1 PODSTAWY KOMUNIKACJI SPOLECZNEJ KONSPEKT ZAJĘĆ OPS MODUŁ 2 -s WSPARCIE PSYCHOLOGICZNE DLA OSÓB DŁUGOTRWALE BEZROBOTNYCH SPOTKANIE 1 PODSTAWY KOMUNIKACJI SPOLECZNEJ zwiększenie umiejętności efektywnego komunikowania się rozwijanie technik

Bardziej szczegółowo

Materiał do użytku wewnętrznego dla studentów PWSZ w Głogowie. Globalny kontekst zarządzania. Otoczenie kulturowe i wielokulturowe

Materiał do użytku wewnętrznego dla studentów PWSZ w Głogowie. Globalny kontekst zarządzania. Otoczenie kulturowe i wielokulturowe Materiał do użytku wewnętrznego dla studentów PWSZ w Głogowie Globalny kontekst zarządzania Otoczenie kulturowe i wielokulturowe Źródło: opracowano na podstawie R.W.Gryffin, Podstawy zarządzania organizacjami.

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Informatyka Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy w ramach treści ogólnouczelnianych, moduł humanistyczny Rodzaj zajęć: wykład, ćwiczenia I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK

Bardziej szczegółowo

dotyczące opracowania dla

dotyczące opracowania dla dotyczące opracowania dla Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju

Bardziej szczegółowo

1. Odczytywanie danych statystycznych prezentowanych w różny sposób

1. Odczytywanie danych statystycznych prezentowanych w różny sposób 1. Odczytywanie danych statystycznych prezentowanych w różny sposób Uczeń: Uczeń: a. 1. Cele lekcji i. a) Wiadomości rozróżnia różne sposoby prezentowania danych statystycznych (wykres, tabela, diagram

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ BIZNESPLAN MAŁEGO PRZEDSIĘBIORSTWA 1

PLANOWANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ BIZNESPLAN MAŁEGO PRZEDSIĘBIORSTWA 1 Agnieszka Mikina Ośrodek Doradztwa Zawodowego ŁCDNiKP PLANOWANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ BIZNESPLAN MAŁEGO PRZEDSIĘBIORSTWA 1 IV etap edukacji Cele kształcenia Cel ogólny: przygotowanie uczniów/uczennic

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN GRY MIEJSKIEJ. #miastoeuropa

REGULAMIN GRY MIEJSKIEJ. #miastoeuropa REGULAMIN GRY MIEJSKIEJ #miastoeuropa Strona 1 1. DEFINICJE 1. GRA MIEJSKA (zwana dalej Grą) forma rozrywki edukacyjnej, rozgrywana w przestrzeni miejskiej. 2. ORGANIZATOR - Organizatorem Gry Miejskiej

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia II Semestr Letni 2014/2015 Ćwiczenia 4, 5 & 6. Technologia

Mikroekonomia II Semestr Letni 2014/2015 Ćwiczenia 4, 5 & 6. Technologia Mikroekonomia II 050-792 Semestr Letni 204/205 Ćwiczenia 4, 5 & 6 Technologia. Izokwanta produkcji to krzywa obrazująca różne kombinacje nakładu czynników produkcji, które przynoszą taki sam zysk. P/F

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO INTERAKTYWNEJ GRY MENEDŻERSKIEJ

INSTRUKCJA DO INTERAKTYWNEJ GRY MENEDŻERSKIEJ INSTRUKCJA DO INTERAKTYWNEJ GRY MENEDŻERSKIEJ OPIS ZAŁOŻEŃ GRY 1. Zespół sprzedaje trzy takie same produkty (produkt A, B, C). Budżet przedsiębiorstwa jest ograniczony i na wstępie (w pierwszej rundzie)

Bardziej szczegółowo

Regulamin Ligi Juniorów i Indywidualnych Mistrzostw Ligi Juniorów

Regulamin Ligi Juniorów i Indywidualnych Mistrzostw Ligi Juniorów Regulamin Ligi Juniorów i Indywidualnych Mistrzostw Ligi Juniorów Rozdział 1 System rozgrywek Art. 871. W rozgrywkach Ligi Juniorów i Indywidualnych Mistrzostw Ligi Juniorów biorą udział kluby, które w

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. Informacje ogólne. 2. Ogólna charakterystyka przedmiotu. 3. Bilans punktów ECTS

KARTA PRZEDMIOTU. 1. Informacje ogólne. 2. Ogólna charakterystyka przedmiotu. 3. Bilans punktów ECTS KARTA PRZEDMIOTU 1. Informacje ogólne Nazwa przedmiotu i kod: Kierunek studiów: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Forma studiów: Obszar kształcenia: Koordynator przedmiotu: Prowadzący przedmiot:

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku Zarządzanie stopnia I

Efekty kształcenia dla kierunku Zarządzanie stopnia I Efekty kształcenia dla kierunku Zarządzanie stopnia I 1. Umiejscowienie kierunku w obszarze kształcenia: kierunek należy do obszaru kształcenia w zakresie nauk społecznych. 2. Profil kształcenia: ogólnoakademicki.

Bardziej szczegółowo

Lean Manufacturing "Fabryka robotów" - gra symulacyjna

Lean Manufacturing Fabryka robotów - gra symulacyjna Lean Manufacturing "Fabryka robotów" - gra symulacyjna Opis Szkolenie realizowane w ramach: Lean Manufacturing to filozofia szczupłego wytwarzania. To szereg etapów, czynności i narzędzi, które w drodze

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY LOGISTYKI ZARZĄDZANIE ZAPASAMI PODSTAWY LOGISTYKI ZARZĄDZANIE ZAPASAMI MARCIN FOLTYŃSKI

PODSTAWY LOGISTYKI ZARZĄDZANIE ZAPASAMI PODSTAWY LOGISTYKI ZARZĄDZANIE ZAPASAMI MARCIN FOLTYŃSKI PODSTAWY LOGISTYKI ZARZĄDZANIE ZAPASAMI WŁAŚCIWIE PO CO ZAPASY?! Zasadniczą przyczyną utrzymywania zapasów jest występowanie nieciągłości w przepływach materiałów i towarów. MIEJSCA UTRZYMYWANIA ZAPASÓW

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 6.9 Temat zajęć: Jak przyciągniemy klientów? Działania marketingowe (2)

Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 6.9 Temat zajęć: Jak przyciągniemy klientów? Działania marketingowe (2) Strona1 Anna Irena Szymańska Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 6.9 Temat zajęć: Jak przyciągniemy klientów? Działania marketingowe (2) 1. Cele lekcji: Uczeń: wyjaśnia znaczenie pojęć: marketing, marketing-mix,

Bardziej szczegółowo

Szkoła podstawowa - klasa 6

Szkoła podstawowa - klasa 6 Szkoła podstawowa - klasa 6 Temat zajęć: Świat zawodów bez tajemnic. Czas trwania: 2 x 45 min. Cele dydaktyczne: Zapoznanie uczestników z tematyką zawodoznawczą specyfiką określonych profesji oraz zawodów

Bardziej szczegółowo

Regulamin AMATORSKIEJ HALOWEJ LIGI PIŁKI NOŻNEJ O PUCHAR BURMISTRZA STRUMIENIA. na sezon 2012/2013 roku.

Regulamin AMATORSKIEJ HALOWEJ LIGI PIŁKI NOŻNEJ O PUCHAR BURMISTRZA STRUMIENIA. na sezon 2012/2013 roku. Regulamin AMATORSKIEJ HALOWEJ LIGI PIŁKI NOŻNEJ O PUCHAR BURMISTRZA STRUMIENIA na sezon 2012/2013 roku. Organizator Urząd Miejski w Strumieniu Termin i miejsce Hala Sportowa, ul. Młyńska 4 tel. 33 8571-707

Bardziej szczegółowo

Podstawy elektroniki i miernictwa

Podstawy elektroniki i miernictwa Podstawy elektroniki i miernictwa Kod modułu: ELE Rodzaj przedmiotu: podstawowy; obowiązkowy Wydział: Informatyki Kierunek: Informatyka Poziom studiów: pierwszego stopnia Profil studiów: ogólnoakademicki

Bardziej szczegółowo

1. Jaki zakres usług jest skierowany do szkół wyższych?

1. Jaki zakres usług jest skierowany do szkół wyższych? 1. Jaki zakres usług jest skierowany do szkół wyższych? Akademia Terra Arcanorum przeprowadza projekty edukacyjne w postaci warsztatów umiejętności społecznych skierowanych do studentów szkół wyższych,

Bardziej szczegółowo

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe Ekonomika Transportu każda zorganizowana postać podażowej strony rynku usług przemieszczania, mająca swoją nazwę i oferującą specyficzny produkt - usługę transportową Cechy: odrębność ekonomiczna odrębność

Bardziej szczegółowo

PRZEPISY TURNIEJOWE LIGI SKATA ZIEMI PUCKIEJ

PRZEPISY TURNIEJOWE LIGI SKATA ZIEMI PUCKIEJ PRZEPISY TURNIEJOWE LIGI SKATA ZIEMI PUCKIEJ POJĘCIA OGÓLNE 1.1 Turnieje Ligi Skata Ziemi Puckiej organizowane są przez OKSiT w Gminie Puck. Mają one za zadanie zebranie i zjednoczenie do spokojnej rywalizacji

Bardziej szczegółowo

WYTYCZNE DOTYCZĄCE PRAWIDŁOWEGO PRZEBIEGU GIER W MISTRZOSTWACH SZKÓŁ PODSTAWOWYCH W TABLICZCE MNOŻENIA

WYTYCZNE DOTYCZĄCE PRAWIDŁOWEGO PRZEBIEGU GIER W MISTRZOSTWACH SZKÓŁ PODSTAWOWYCH W TABLICZCE MNOŻENIA WYTYCZNE DOTYCZĄCE PRAWIDŁOWEGO PRZEBIEGU GIER W MISTRZOSTWACH SZKÓŁ PODSTAWOWYCH W TABLICZCE MNOŻENIA SZYBKI BILL 15 kart czerwonych i 15 kart czarnych na których występują trudniejsze przypadki tabliczki

Bardziej szczegółowo

Program Mentoringu EuropeanPWN-Warsaw

Program Mentoringu EuropeanPWN-Warsaw Program Mentoringu EuropeanPWN-Warsaw 1. Cel i opis programu mentoringowego Mentoring to partnerska relacja między mentorem a uczniem, zorientowana na odkrywanie i rozwijanie potencjału ucznia. Opiera

Bardziej szczegółowo

KOMENTARZ ZARZĄDU NA TEMAT CZYNNIKÓW I ZDARZEŃ, KTÓRE MIAŁY WPŁYW NA OSIĄGNIETE WYNIKI FINANSOWE

KOMENTARZ ZARZĄDU NA TEMAT CZYNNIKÓW I ZDARZEŃ, KTÓRE MIAŁY WPŁYW NA OSIĄGNIETE WYNIKI FINANSOWE KOMENTARZ ZARZĄDU NA TEMAT CZYNNIKÓW I ZDARZEŃ, KTÓRE MIAŁY WPŁYW NA OSIĄGNIETE WYNIKI FINANSOWE 11 Niniejszy raport prezentuje wybrane dane bilansu oraz rachunku zysków i strat, przepływy pieniężne i

Bardziej szczegółowo

Finanse dla niefinansistów

Finanse dla niefinansistów Finanse dla niefinansistów Może inny podtytuł? Wszystkie prawa zastrzeżone Racjonalne i świadome podejmowanie decyzji zarządczych, lepsze zarządzanie i wykorzystanie zasobów przedsiębiorstwa, zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

Optymalizacja programu produkcji

Optymalizacja programu produkcji ZARZĄDZANIE PRODUKCJĄ I USŁUGAMI Ćwiczenie 3 Optymalizacja programu produkcji Co i ile produkować i sprzedawać, aby zmaksymalizować zysk? Programowanie produkcji ZADANIE odpowiedź na pytania Co produkować?

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie zmianą - Organizacja w procesie przemian

Zarządzanie zmianą - Organizacja w procesie przemian Zarządzanie zmianą - Organizacja w procesie przemian Terminy szkolenia 29-30 wrzesień 2016r., Warszawa - Centrum Szkoleniowe - Progress Project Opis Zmiany są naturalnym procesem, który codziennie towarzyszy

Bardziej szczegółowo

Ekonomia II stopień ogólnoakademicki. stacjonarne. wszystkie Katedra Ekonomii i Zarządzania Prof. dr hab. Oleksandr Oksanych.

Ekonomia II stopień ogólnoakademicki. stacjonarne. wszystkie Katedra Ekonomii i Zarządzania Prof. dr hab. Oleksandr Oksanych. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Z-EKO2-499 Nazwa modułu Ekonomia menedżerska Nazwa modułu w języku angielskim Manager economics Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 A. USYTUOWANIE MODUŁU

Bardziej szczegółowo

Procedura realizacji projektu edukacyjnego w Gimnazjum Publicznym im. Arkadego Fiedlera w Dębnie

Procedura realizacji projektu edukacyjnego w Gimnazjum Publicznym im. Arkadego Fiedlera w Dębnie Procedura realizacji projektu edukacyjnego w Gimnazjum Publicznym im. Arkadego Fiedlera w Dębnie Zasady ogólne 1. Uczniowie gimnazjum mają obowiązek przystąpienia do realizacji projektu gimnazjalnego,

Bardziej szczegółowo

I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO?

I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO? I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO? Projekt edukacyjny jest to metoda nauczania, która kształtuje wiele umiejętności oraz integruje wiedzę z różnych przedmiotów. Istotą projektu jest samodzielna praca

Bardziej szczegółowo

INFOSYSTEMS SA RAPORT KWARTALNY ZA OKRES 01.01.2013 31.03.2013. Warszawa, 15 maja 2013 roku

INFOSYSTEMS SA RAPORT KWARTALNY ZA OKRES 01.01.2013 31.03.2013. Warszawa, 15 maja 2013 roku SA RAPORT KWARTALNY ZA OKRES 01.01.2013 31.03.2013 Warszawa, 15 maja 2013 roku 2 / 6 1. WYBRANE DANE FINANSOWE Z uwagi na fakt, iż rok obrotowy Spółki kończy się 30 czerwca każdego roku, dane za okres

Bardziej szczegółowo

Eliminacje do Mistrzostw Polski w Rummikub

Eliminacje do Mistrzostw Polski w Rummikub Eliminacje do Mistrzostw Polski w Rummikub Data: 12.09.2015 Godziny: I Turniej 10:00-14:00, II Turniej 15:00-19:00 Miasto: Warszawa CH Arkadia, adres: Aleja Jana Pawła II 82, 00-175 http://www.arkadia.com.pl/

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE RZECZYWISTOŚCI

MODELOWANIE RZECZYWISTOŚCI MODELOWANIE RZECZYWISTOŚCI Daniel Wójcik Instytut Biologii Doświadczalnej PAN Szkoła Wyższa Psychologii Społecznej d.wojcik@nencki.gov.pl dwojcik@swps.edu.pl tel. 022 5892 424 http://www.neuroinf.pl/members/danek/swps/

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie w tematykę zarządzania projektami/przedsięwzięciami

Wprowadzenie w tematykę zarządzania projektami/przedsięwzięciami Wprowadzenie w tematykę zarządzania projektami/przedsięwzięciami punkt 2 planu zajęć dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania

Bardziej szczegółowo

Kto jeszcze gra w domino?

Kto jeszcze gra w domino? Mirosław Dąbrowski Kto jeszcze gra w domino? Domino, choć wciąż jeszcze można jego zestawy kupić w sklepach z zabawkami, nie należy już chyba do bardzo popularnych dziecięcych rozrywek. Szkoda, bo gra

Bardziej szczegółowo

KOMPLEKSOWE ZARZĄDZANIE JAKOŚCIĄ MODELOWANIE PROCESÓW

KOMPLEKSOWE ZARZĄDZANIE JAKOŚCIĄ MODELOWANIE PROCESÓW KOMPLEKSOWE ZARZĄDZANIE JAKOŚCIĄ MODELOWANIE PROCESÓW Cel szkolenia: Przekazanie wiedzy na temat kompleksowego zarządzania jakością w tym modelowania procesów. Podnoszenie kompetencji i umiejętności związanych

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA nr 3/JK/2014 Rady Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego podjęta na posiedzeniu w dniu 24 lutego 2014 roku

UCHWAŁA nr 3/JK/2014 Rady Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego podjęta na posiedzeniu w dniu 24 lutego 2014 roku UCHWAŁA nr 3/JK/2014 Rady Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego podjęta na posiedzeniu w dniu 24 lutego 2014 roku w sprawie: zatwierdzenie Systemu Punktowego ECTS na Wydziale Zarządzania UŁ Na podstawie

Bardziej szczegółowo

[Wpisz tekst] Regulamin Zawodów

[Wpisz tekst] Regulamin Zawodów [Wpisz tekst] Regulamin Zawodów Citi Handlowy XV Klubowe Mistrzostwa Polski Grupa Kwalifikacyjna Mazury Golf & Country Club 7-10 lipca 2016 Ranking PZG Klubowy Puchar Polski 1. Uprawnieni do gry w turnieju:

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. Informacje ogólne. Ekonomia R.B5

KARTA PRZEDMIOTU. 1. Informacje ogólne. Ekonomia R.B5 KARTA PRZEDMIOTU 1. Informacje ogólne Nazwa przedmiotu i kod (wg planu studiów): Kierunek studiów: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Forma studiów: Obszar kształcenia: Koordynator przedmiotu: Prowadzący

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. Komunikacja społeczna B5

KARTA PRZEDMIOTU. Komunikacja społeczna B5 KARTA PRZEDMIOTU 1. Informacje ogólne Nazwa przedmiotu i kod (wg planu studiów): Nazwa przedmiotu (j. ang.): Kierunek studiów: Komunikacja społeczna B5 Socialcommunication Turystyka i rekreacja Specjalność/specjalizacja:

Bardziej szczegółowo

SKUTECZNA S Z K O L E N I E Z W Y K O R Z Y S T A N I E M G R Y S Y M U L A C Y J N E J

SKUTECZNA S Z K O L E N I E Z W Y K O R Z Y S T A N I E M G R Y S Y M U L A C Y J N E J SKUTECZNA KOMUNIKACJA S Z K O L E N I E Z W Y K O R Z Y S T A N I E M G R Y S Y M U L A C Y J N E J Do kogo skierowane jest szkolenie? Osoby zarządzające w różnych obszarach m.in. Prezesi Zarządu, Dyrektorzy

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA. gra edukacyjna w 2 wariantach. Gra I. dla 2 3 graczy. rekwizyty:

INSTRUKCJA. gra edukacyjna w 2 wariantach. Gra I. dla 2 3 graczy. rekwizyty: INSTRUKCJA L I T E R K O B R A N I E gra edukacyjna w 2 wariantach Gra I dla 2 3 graczy rekwizyty: 1) kostki liter - 25 szt. 2) worek - 1 szt. 3) linki - 3 szt. Cel gry: Celem gry jest zdobycie ustalonej

Bardziej szczegółowo

1 z 5 REGULAMIN GRY. Opel Astra Puchar Produktywności 2016/2017

1 z 5 REGULAMIN GRY. Opel Astra Puchar Produktywności 2016/2017 1 z 5 REGULAMIN GRY Opel Astra Puchar Produktywności 2016/2017 Gliwice 10 czerwca 2016 2 z 5 1. CEL PROGRAMU Zapoznanie uczniów z zasadami produktywności na przykładzie procesu produkcyjnego na Wydziale

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN TURNIEJ SIATKARSKI SZKÓŁ PODSTAWOWYCH POWIATU WOŁOMIŃSKIEGO POD PATRONATEM STAROSTY WOŁOMIŃSKIEGO

REGULAMIN TURNIEJ SIATKARSKI SZKÓŁ PODSTAWOWYCH POWIATU WOŁOMIŃSKIEGO POD PATRONATEM STAROSTY WOŁOMIŃSKIEGO REGULAMIN TURNIEJ SIATKARSKI SZKÓŁ PODSTAWOWYCH POWIATU WOŁOMIŃSKIEGO POD PATRONATEM STAROSTY WOŁOMIŃSKIEGO 1 Organizatorzy 1. Organizatorami Turnieju Siatkarskiego Szkół Podstawowych Powiatu Wołomińskiego

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z BADAŃ EWALUACYJNYCH EFEKTYWNOŚCI EKOLOGICZNEJ PRZEDSIĘBIORSTW/ORGANIZACJI/INSTYTUCJI W RAMACH PROJEKTU

RAPORT Z BADAŃ EWALUACYJNYCH EFEKTYWNOŚCI EKOLOGICZNEJ PRZEDSIĘBIORSTW/ORGANIZACJI/INSTYTUCJI W RAMACH PROJEKTU Ewelina Ciaputa RAPORT Z BADAŃ EWALUACYJNYCH EFEKTYWNOŚCI EKOLOGICZNEJ PRZEDSIĘBIORSTW/ORGANIZACJI/INSTYTUCJI W RAMACH PROJEKTU ZIELONA INICJATYWA GOSPODARCZA. PARTNERSTWO NA RZECZ EFEKTYWNOŚCI EKOLOGICZNEJ

Bardziej szczegółowo

PRINCE Foundation

PRINCE Foundation PRINCE2 2009 Foundation Istota PRINCE2 Metodyka PRINCE2 stanowi doskonałą podstawę do realizacji wszelkich projektów w przedsiębiorstwach i organizacjach dowolnej wielkości i branży. Pozwala w zorganizowany

Bardziej szczegółowo

Z-LOGN1-019 Podstawy marketingu Fundamentals of marketing. Logistyka I stopień Ogólnoakademicki

Z-LOGN1-019 Podstawy marketingu Fundamentals of marketing. Logistyka I stopień Ogólnoakademicki KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 Z-LOGN1-019 Podstawy marketingu Fundamentals of marketing A. USYTUOWANIE

Bardziej szczegółowo

ZASADY I WARUNKI REALIZACJI PROJEKTU EDUKACYJNEGO W GIMNAZJUM W STARYCH PROBOSZCZEWICACH

ZASADY I WARUNKI REALIZACJI PROJEKTU EDUKACYJNEGO W GIMNAZJUM W STARYCH PROBOSZCZEWICACH ZASADY I WARUNKI REALIZACJI PROJEKTU EDUKACYJNEGO W GIMNAZJUM W STARYCH PROBOSZCZEWICACH 1 1. Uczniowie mają obowiązek realizowania projektów edukacyjnych na podstawie: 1) Art. 44p ustawy z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

Program studiów rozszerzających Międzynarodowe Studia Podyplomowe Zarządzanie Projektami

Program studiów rozszerzających Międzynarodowe Studia Podyplomowe Zarządzanie Projektami Program studiów rozszerzających Międzynarodowe Studia Podyplomowe Zarządzanie Projektami MGP7140 Ocena finansowa projektu (3 pkt. kredytowe) MGP7150 Analiza wykonalności projektu (3 pkt. kredytowe) MGP7180

Bardziej szczegółowo

Ekonomia II stopień ogólnoakademicki stacjonarne wszystkie Katedra Ekonomii i Zarządzania Prof. dr hab. Jurij Stadnicki.

Ekonomia II stopień ogólnoakademicki stacjonarne wszystkie Katedra Ekonomii i Zarządzania Prof. dr hab. Jurij Stadnicki. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Z-EKO2-534 Nazwa modułu Internacjonalizacja przedsiębiorstw Nazwa modułu w języku angielskim Enterprise internationalization Obowiązuje od roku akademickiego

Bardziej szczegółowo