moduł 3 Współpraca z otoczeniem

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "moduł 3 Współpraca z otoczeniem"

Transkrypt

1 moduł 3 Współpraca z otoczeniem

2

3

4

5 Współpraca z otoczeniem

6 WSTĘP (5) TEORIA Ryszard Skrzypiec WSPÓŁPRACA Z OTOCZENIEM (11) Tworzenie koalicji. Współpraca z samorządem, biznesem, innymi organizacjami (10) O czym myślimy mówiąc o współpracy? (10) Otoczenie organizacji pozarządowej (11) Partnerstwo (17) Lokalne koalicje (18) Jaki jest najlepszy moment dla podjęcia współpracy? (19) Kalendarz (20) Jak wyznaczać cel współpracy? (21) System współpracy (21) Współpraca organizacji pozarządowych z samorządem terytorialnym (22) Program współpracy samorządu terytorialnego i organizacji pozarządowych (23) Roczny program współpracy (23) Jak zaplanować i wdrożyć roczny program współpracy? (25) Jak pozyskać partnerów do współtworzenia rocznego programu współpracy? (26) Rzecznictwo (30) Rozumienie rzecznictwa (30) Elementy rzecznictwa (30) Etyka rzecznictwa (34) Tomasz Schimanek WSPÓŁPRACA ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH Z BIZNESEM (35) Partnerzy (36) Jak pozyskać przedsiębiorcę do współpracy? (38) Oferta dla przedsiębiorcy (42) Co należy wziąć pod uwagę? (42) Formy współpracy (45) Utrzymywanie współpracy i jej rozwijanie (47) Prawne aspekty współpracy (47)

7 Spis rzeczy Artur Ptak PROMOCJA, REKLAMA, PUBLIC RELATIONS, MARKETING, WSPÓŁPRACA Z MEDIAMI (51) Komunikacja z otoczeniem (52) Jak mówić o naszej aktywności? Od czego zacząć? (53) Jak przygotować się do promocji naszego programu, naszej organizacji? (54) Jak się zachowywać podczas kontaktu z dziennikarzami? (60) Marketing (63) Marketing społeczny (63) Marketing społecznie zaangażowany (63) Marketing mix 4 P (64) Anna Sawicka KAPITAŁ SPOŁECZNY (65) Co to jest kapitał społeczny? (66) Co daje kapitał społeczny? (66) Jak to działa? (67) Znaczenie kapitału społecznego dla organizacji pozarządowej (67) Sieci współpracy (68) Komunikacja i zaufanie (68) Zagrożenia (69) Jak budować i pomnażać kapitał społeczny? (69) PRAKTYKA Współpraca z samorządem Sokólski Fundusz Lokalny Kwiatki w ogródku (28) Współpraca organizacji z biznesem Fundacja Elbląg Fundusz Lokalny Regionu Elbląskiego Dwa światy? (37) Współpracujemy o doświadczeniach współpracy z biznesem (41) Stowarzyszenie na rzecz Osób Niepełnosprawnych Otwarte Serca Otwarte serca (43) Promocja i budowanie wizerunku organizacji Gołdapski Fundusz Lokalny Wszystkie gwiazdy nasze są! (61) Współpraca z otoczeniem Stowarzyszenie Nidzicki Fundusz Lokalny (71) Opisy organizacji zostały opracowane przez Dorotę Głażewską i Joannę Tokarz na podstawie wywiadów z liderami organizacji i raportów z badań przeprowadzonych w ramach projektu Wiedza i doświadczenie.

8 SŁOWO O AUTORACH (76) SŁOWNIK (79) ZAŁĄCZNIKI (85) ODNOŚNIKI (96) SŁOWO O AKADEMII (102) WIEDZA I DOŚWIADCZENIE (103) 4 5

9 wiedza i doświadczenie Spis rzeczy Organizacja, która dąży do samowystarczalności, potrafi dostosowywać się do zmian. Stale prowadzi analizę i podejmuje ocenę swoich działań tak, by poprawić ich efektywność. Wsłuchując się w opinie różnych środowisk, uczy się i umiejętnie rozpoznaje potrzeby lokalne, dzięki czemu skutecznie odpowiada na nowe zapotrzebowania społeczne. Tymczasem niewiele polskich organizacji pozarządowych może pochwalić się takimi dokonaniami. Wiele małych lokalnych fundacji i stowarzyszeń opiera swoją pracę na jednorazowych projektach akcjach, które nie zapewniają im ciągłości działania. Chcemy zachęcić organizacje do poszukiwania rozwiązań problemów poprzez rozpoznawanie możliwości istniejących w społeczności lokalnej, a tym samym do konsekwentnego dążenia do stabilności i efektywności prowadzonych działań społecznych. Bardzo ważnym elementem w procesie budowania samowystarczalności jest więc zdobycie niezbędnej wiedzy i praktycznego doświadczenia, które pozwolą organizacji osiągnąć stan zapewniający jej trwały rozwój. Wstęp.współpraca z otoczeniem dla początkujących i bardziej doświadczonych Wydana przez nas publikacja skierowana jest przede wszystkim do tych, którzy dopiero podejmują działalność społeczną. Może służyć jako użyteczny przewodnik, zwłaszcza dla mniej doświadczonych fundacji i stowarzyszeń, które chciałyby zdobyć przydatną wiedzę i umiejętności. Sądzimy też, że również dla tych z większym doświadczeniem okaże się ważnym źródłem informacji i będzie wykorzystywana w bieżących działaniach organizacji. Elastyczność działania, pomysłowość, brak biurokracji, nieszablonowe rozwiązania to cechy organizacji pozarządowych często decydujące o ich sile i skuteczności. Trudno jednak wyobrazić sobie powodzenie inicjatyw społecznych bez wsparcia z zewnątrz, bez współpracy z ludźmi i instytucjami, których cele są zbieżne z celami organizacji. O tym, jak współpracować z samorządem, biznesem i mediami, jak budować kapitał społeczny wokół działań organizacji, piszemy w module trzecim. W publikacji przedstawiamy również doświadczenia lokalnych organizacji filantropijnych, które na przestrzeni lat skutecznie budują trwałe koalicje na rzecz rozwoju lokalnych społeczności. Na konkretnych przykładach Sokółki, Elbląga, Dąbrowy Górniczej, Gołdapi i Nidzicy prezentujemy pomysły i rozwiązania, które sprawdziły się i przynoszą organizacjom spodziewane efekty. Odsyłając także do innych źródeł informacji, zachęcamy do konsekwentnego poszerzania wiedzy na temat współpracy organizacji pozarządowych z otoczeniem. Zapraszamy do lektury i do praktycznego wykorzystania wiedzy zawartej w publikacji. Zespół Akademii Rozwoju Filantropii w Polsce wstęp

10 i ocena własnych działań Prawne warunki działania 6 7 Zarządzanie, planowanie organizacji pozarządowych Współpraca z otoczeniem Finanse w organizacji pozarządowej

11 Tekst

12

13 Współpraca z otoczeniem Ryszard Skrzypiec

14 Tworzenie koalicji. Współpraca z samorządem, biznesem, innymi organizacjami Często realizacja jakiegoś zaplanowanego przez nas przedsięwzięcia okazuje się przerastać możliwości kadrowe albo finansowe naszej organizacji. Zdarza się, że samodzielne podejmowanie pewnych zadań jest niecelowe, niepraktyczne bądź niepolityczne. Co więcej, bywa i tak, że postawa Zosi samosi okazuje się błędna lub wręcz szkodliwa nie tylko dla naszej organizacji, ale przede wszystkim dla dobra tych, którym służymy, natomiast wspólne działanie może przynieść wiele korzyści wszystkim zainteresowanym. W takich wypadkach kierujemy naszą uwagę ku różnorodnym partnerom bądź inni partnerzy kierują swoją uwagę ku nam. Wówczas inicjujemy współpracę tudzież jesteśmy do niej zapraszani. Współpraca i ta podjęta, i ta odrzucona jest swoistym wyzwaniem. Możemy wręcz stwierdzić, że jest pewnego rodzaju sztuką. I to zarówno, gdy mamy na myśli jej inicjowanie, czyli budowanie koalicji, zachęcanie, mobilizowanie partnerów do włączenia się w konkretne przedsięwzięcie, jak i realizację całego zamierzenia wspólnie z innymi, co wymaga przecież stałego podtrzymywania aktywności partnerów, ale także pozyskiwania nowych. Niniejsze opracowanie pisane jest z myślą o tych organizacjach pozarządowych, które niejednokrotnie stają lub będą stawać przed wyzwaniem realizowania pewnych działań wspólnie z innymi podmiotami. I to bez względu na cel, jakiemu ma to służyć czy jednorazowemu przedsięwzięciu, np. zbiórce pieniędzy dla ofiar powodzi, czy długotrwałemu zaangażowaniu się w proces planowania strategicznego rozwoju organizacji. Niezależnie od partnera mogą to być inne organizacje pozarządowe, urzędy publiczne lub przedsiębiorstwa. Nieistotny jest też dla nas zakres działań czy będą one skierowane do lokalnej społeczności, czy też odbywać się będą na rzecz całego społeczeństwa. Różny może też być przewidywany czas trwania takiej współpracy: od realizacji jednego wydarzenia, akcji po pracę nad zaplanowanym na wiele miesięcy bądź lat projektem. W opracowaniu tematu pomoże nam rozważenie następujących pytań i zagadnień: Co mamy na myśli, mówiąc o współpracy? Otoczenie organizacji pozarządowej Partnerstwo Kiedy możemy mówić o systemie współpracy? Jaki moment jest najlepszy do nawiązania współpracy? Jak wyznaczać cel współpracy? Do czego potrzebni są partnerzy i jak ich dobierać? Dlaczego czasem współpraca się nie udaje? Szczególną uwagę skoncentrujemy na działaniach realizowanych w społecznościach lokalnych przez nieduże, choć stabilne organizacje pozarządowe lub grupy inicjatywne dopiero rozpoczynające aktywność na polu społecznym. O czym myślimy mówiąc o współpracy? Pojęcie współpraca kojarzymy ze współdziałaniem, kooperacją, koprodukcją, współgraniem, bądź koordynacją, uzgodnieniem, zharmonizowaniem, ujednoliceniem, zgraniem, zestrojeniem. Kiedy mówimy o współdziałaniu, mamy na myśli pomoc innym w jakiejś działalności, przyczynianie się wraz z innymi do zaistnienia czegoś. Natomiast, gdy skłaniamy się ku koordynacji, zakładamy współudział wielu podmiotów w jednym przedsięwzięciu, ale także kierowanie tym procesem. Na współpracę lokalnych organizacji pozarządowych z szeroko rozumianym otoczeniem musimy patrzeć całościowo. Podejmując zatem jakiekolwiek inicjatywy o takim charakterze, powinniśmy odwoływać się do zasady zrównoważonego rozwoju zobowiązującej nas do uwzględniania kontekstów społecznego, gospodarczego, instytucjonalnego, politycznego, środowiskowego oraz przestrzennego. Dla ułatwienia lektury używam terminu organizacja pozarządowa, zgodnie z zapisem art. 3 ust. 2 Ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Tam, gdzie wymaga tego kontekst, posługuję się konkretnymi nazwami, jak stowarzyszenie, fundacja, organizacja pożytku publicznego.

15 Otoczenie organizacji pozarządowej Żadna aktywność społeczna nie dokonuje się w próżni. Mówimy, że działamy w pewnym otoczeniu, że funkcjonujemy w określonym środowisku. Także wszelkie działania organizacji pozarządowych, bieżące i dalekosiężne, wpisują się w różnorodne konteksty: instytucjonalny w sieć instytucji publicznych; polityczny w układ sprawowania władzy; prawny w system obowiązujących norm, aktów prawnych; społeczny w sieć obowiązujących stosunków międzyludzkich; ekonomiczny w system powiązań gospodarczych. Otoczenie odgrywa istotną rolę w wypadku każdego typu aktywności. Jest albo adresatem, odbiorcą inicjowanych przez nas działań, albo też punktem odniesienia, ich tłem, tak zwaną trzecią stroną. Może wreszcie pełnić funkcję partnera lub konkurenta (w skrajnych sytuacjach wręcz wroga). Kiedy otoczenie staje się aktywnym uczestnikiem naszych działań lub my sami jesteśmy aktywnymi uczestnikami działań podmiotów z naszego otoczenia, wtedy dochodzi do współpracy bądź konkurencji, a bywa, że i konfliktu. Możemy także nie utrzymywać żadnych kontaktów z naszym otoczeniem, czyli nie współpracować z innymi podmiotami. Co ważne, nasze otoczenie najczęściej nie jest jednorodne. Z pewnymi jego elementami, ludźmi, organizacjami, instytucjami, przepisami prawa kontaktujemy się często, są to kontakty intensywne i ważne dla realizowanych przedsięwzięć. Jest to otoczenie bliższe, należą do niego np.: bezpośredni odbiorcy naszych działań; dziennikarze piszący na temat naszej organizacji; instytucje samorządu terytorialnego; organizacje pozarządowe, z którymi współpracujemy, konkurujemy lub spieramy się. Ze zdecydowanie większą częścią otoczenia kontaktujemy się jednak sporadycznie, mniej intensywnie i te kontakty mają też mniejszy wpływ na nasze działania. Jest to otoczenie dalsze, czyli np.: mieszkańcy miejscowości, w której prowadzimy działalność; jednostki samorządu, których dobre lub złe doświadczenia w zakresie współpracy z organizacjami pozarządowymi wykorzystujemy na własne potrzeby; trzeci sektor jako środowisko, które współtworzymy. Należy też pamiętać, że ramy naszej aktywności społecznej wyznaczają akty prawne: Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej, kodeksy, ustawy, inne obowiązujące normy prawne. Wpływ otoczenia bliższego znacznie różni się od tego, jaki wywiera otoczenie dalsze. O ile to pierwsze po prostu nie daje nam o sobie zapomnieć, to o drugim nam zapomnieć nie wolno. Lokalna społeczność Na otoczenie organizacji funkcjonującej w lokalnej społeczności składają się przede wszystkim mieszkańcy, instytucje samorządu terytorialnego gminnego i powiatowego, lokalne organizacje pozarządowe oraz miejscowe przedsiębiorstwa wraz ze wszystkimi przejawami ich działalności. Członkowie lokalnej wspólnoty są dla nas potencjalnymi: beneficjentami, na rzecz których działamy, darczyńcami wspierającymi nasze wysiłki finansowo lub w inny sposób, kibicami, których życzliwość chcemy zdobyć po to, aby napotykać coraz mniej barier w naszej pracy. Nie możemy pomijać kontekstu każdego działania. Środowisko, w którym odbywa się współpraca wyznaczają na przykład przepisy Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, odwołujemy się do nich w trakcie ustanawiania warunków współpracy z administracją publiczną przy realizacji zadań publicznych. Warto także uwzględniać kondycję finansową partnerów, społeczeństwa oraz inne czynniki. Kibice to osoby, które raczej nie przyłączą się do naszych działań, ale będą życzliwie się do nich odnosić, nie będą przeszkadzać; przykładowo, widzowie relacji z kolejnych Finałów WOŚP nie są wolontariuszami, ani nawet nie przekazują żadnych środków, ale są życzliwie nastawieni do akcji i oczywiście popierają tego typu działania, chociażby w ankietach, a przede wszystkim cieszą ich coraz wyższe kwoty, zbierane w trakcie akcji. teoria: Współpraca z otoczeniem

16 12 13 Otrzymujemy od nich ważne sygnały informujące nas o tym, jak odbierana jest nasza działalność, czy jest ważna i czy służy społeczności. Takim pozytywnym sygnałem może być rosnąca z roku na rok kwota pieniędzy zbierana w trakcie kwest lub z wpłat z 1% dokonywanych na konto naszej organizacji pozarządowej przez mieszkańców lokalnej społeczności. Innym sposobem wyrażenia aprobaty bywa podpis pod listem, petycją w sprawie, w której występuje organizacja, czynne zaangażowanie się w akcje, szczególnie te wymagające masowego poparcia, albo wreszcie zainteresowanie naszymi działaniami, jak choćby uczestnictwo w jarmarku takim, jaki zorganizowano w trakcie IV Ogólnopolskiego Forum Inicjatyw Pozarządowych. Lokalną społeczność cechuje przede wszystkim kapitał społeczno-kulturowy przejawiający się we wzajemnym zaufaniu, zainteresowaniu sprawami publicznymi, zaangażowaniu w różnorodną działalność społeczną. Instytucje samorządu terytorialnego Instytucje samorządu gminnego i powiatowego są ważnym elementem naszego otoczenia z kilku powodów. Samorząd terytorialny jest odpowiedzialny za nadzór nad działaniem stowarzyszeń (głównie dotyczy to starosty powiatu oraz prezydentów miast na prawach powiatu). Pełniąc tę funkcję, samorząd ma wiele możliwości, aby wspierać i rozwijać funkcjonowanie organizacji pozarządowych. Z drugiej strony, jeśli ogranicza się wyłącznie do bycia strażnikiem poprawności formalnej, czasem, jak uczy doświadczenie, utrudnia działalność organizacji, na przykład blokując rejestrację stowarzyszeń lub nadmiernie kontrolując już działające podmioty. Pozytywnym przejawem współpracy jest natomiast doradztwo, organizacja szkoleń dla jednostek pozarządowych z zakresu przepisów prawa regulujących funkcjonowanie organizacji pozarządowych czy występowanie o wiążące interpretacje w ich imieniu. Przykładem może służyć działalność Starostwa Powiatowego w Cieszynie, a w szczególności pełnomocnika ds. organizacji pozarządowych. Samorząd terytorialny zarządza ogółem spraw gminy, powiatu. Podejmuje decyzje ważne dla nas mieszkańców gminy, przedstawicieli organizacji pozarządowych i przedsiębiorców. W kompetencji instytucji samorządu leży planowanie strategiczne rozwoju gminy, wydawanie lokalnych aktów prawnych, podejmowanie konkretnych działań mających na celu realizację obowiązkowych, tak zwanych własnych, zadań służących całej wspólnocie, w tym wydatkowanie środków publicznych. Samorząd może włączać do tego obszaru swego funkcjonowania elementy partnerstwa publiczno-prywatnego i publiczno-społecznego poprzez tworzenie zespołów zadaniowych, konsultacyjnych lub opiniujących. Pozytywnym przejawem może być zaangażowanie przedstawicieli organizacji pozarządowych do prac nad lokalnymi planami rozwoju strategicznego, planami rozwoju lokalnego, a także zaproponowanie im udziału w komitetach monitorujących, wdrażanie owych planów. Przykładem dobrej praktyki są tu procesy opracowywania strategii rozwoju gminy oraz planu rozwoju lokalnego w gminie Czarna Białostocka, gdzie w proces planowania włączono zarówno lokalne organizacje pozarządowe, jak i mieszkańców, wykorzystano do tego celu wiele instrumentów: badania opinii, warsztaty, forum mieszkańców. IV Ogólnopolskie Forum Inicjatyw Pozarządowych obyło się w dniach w Warszawie; więcej zob.: O kapitale społecznym zob. s. 65. P. Frączak, Cieszyn, [w:] Dobre praktyki. Przykłady udanej współpracy samorządu z organizacjami pozarządowymi, red. S. Mandesa, Warszawa: FRDL,

17 Jednostki samorządu terytorialnego na mocy Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie są zobowiązane do określenia ram współpracy z organizacjami, przede wszystkim opracowania rocznego programu współpracy z organizacjami prowadzącymi działalność pożytku publicznego. A także odnośnie pozostałych form: wzajemnego informowania, konsultowania czy tworzenia wspólnych zespołów. Dobrą praktyką w tym zakresie może pochwalić się Elbląg. Samorząd terytorialny dysponuje wieloma zasobami, które mogą być wykorzystane na potrzeby systemu współpracy i wsparcia organizacji pozarządowych. Jest to m. in. możliwość zlecania przez gminę organizacjom pozarządowym na drodze konkursów dotacyjnych lub zamówień publicznych wykonywania zadań własnych. W zakresie konkursu dotacyjnego dobrym przykładem są rozwiązania funkcjonujące w Elblągu. Jeśli zaś chodzi o kontrakty, to godny polecenia jest poznański Program pomocy osobom bezdomnym. Istnieje także cały system instytucji wspomagających funkcjonowanie organizacji pozarządowych jako ważnego elementu lokalnej sceny publicznej, np. biuro pełnomocnika ds. organizacji pozarządowych (Szczecin), centrum organizacji pozarządowych (Gdynia, Gliwice), cykliczne spotkania, fora organizacji pozarządowych (o ile nie są organizowane przez same organizacje). Samorząd terytorialny i jego instytucje są najbliższym, a do tego najbardziej naturalnym partnerem podejmowanych przez nas działań na rzecz lokalnej społeczności. Realizuje w ten sposób zasadę pomocniczości, mówiącą, że instytucje państwowe mają przede wszystkim wyznaczać ramy dla działań obywateli, którym pozostawiona jest duża swoboda. Ważne sprawy naszej społeczności powinniśmy zatem rozwiązywać głównie przy współudziale lokalnych partnerów: mieszkańców, instytucji samorządu, organizacji pozarządowych, firm. Często bowiem odwoływanie się do sojuszników spoza lokalnego układu, z pominięciem partnerów będących pod ręką, oznaczać może zmarnowanie czasu, nakładów i szans. Dopiero, gdy zasoby, siły lokalne okażą się niewystarczające do rozwiązania problemu, bądź też kiedy nie jesteśmy w stanie ich zmobilizować do działania, zasadne jest odwoływanie się do pomocy administracji wyższego szczebla powiatu, regionu czy też firm lub innych organizacji, wreszcie do całego społeczeństwa. Na przykład funkcjonowanie świetlicy socjoterapeutycznej w naszej gminie czy uruchomienie programu stypendialnego jest w interesie społeczności lokalnej, dlatego najpierw powinniśmy poszukać sprzymierzeńców w najbliższym otoczeniu. Jeśli okaże się, że nasze wysiłki są daremne, możemy zwrócić się o wsparcie do organizacji, instytucji lub firm ogólnopolskich. Samorząd jest ważnym, stabilnym, trwałym i uznanym aktorem sceny publicznej lokalnej i nie tylko. Poparcie, rekomendacje udzielone przez instytucje samorządu niejednokrotnie uwiarygodniają nas w oczach innych, zachęcają do współpracy różnych partnerów, pozwalają pokonać wiele przeszkód, np. ograniczających zdolność do pozyskiwania wsparcia finansowego z nowych, także zewnętrznych źródeł. Dobrą ilustracją tej tezy jest funkcjonowanie i rozwój funduszy lokalnych, które często bez zaangażowania samorządów nie byłyby w stanie przekonać ani przedsiębiorców, ani mieszkańców do przekazywania środków finansowych na ich działania. Nieraz dostrzegamy także pozytywny związek pomiędzy frekwencją uczestników a objęciem patronatu przez marszałka, wojewodę, starostę, prezydenta, burmistrza czy wójta nad spotkaniami organizacji pozarządowych. Także lokalne partnerstwa, np. na rzecz zatrudnienia, częściej dochodzą do skutku, gdy zawierane są z udziałem samorządu terytorialnego. Przykładem może tu być podjęte w Tychach porozumienie na rzecz kampanii promującej selektywną zbiórkę odpadów Razem przeciw odpadom. art. 5 Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Więcej informacji na temat tych rozwiązań w piśmie Pozarządowiec nr 1 (69), styczeń-luty Ibidem. Dobre praktyki. Przykłady udanej współpracy samorządu z organizacjami pozarządowymi, red. S. Mandes, Warszawa: FRDL, Zob. Sokólski Fundusz Lokalny: Kontakt: Wydział Komunalny, Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Tychy: teoria: Współpraca z otoczeniem

18 14 15 Jednak współpraca z instytucjami samorządu terytorialnego wiąże się także niejednokrotnie z wieloma kwestiami biurokratycznymi. Bywa, że samorząd grzeszy paternalizmem lub protekcjonalnością wobec lokalnych organizacji pozarządowych, nad którymi stara się rozpiąć ochronny parasol. Niestety często musimy również zmierzyć się z upartyjnieniem lokalnej sceny publicznej, co przesądzać może tak o obsadzie stanowisk w instytucjach samorządowych, zawieranych sojuszach i porozumieniach, jak i o charakterze partnerstw publiczno-prywatnych czy rozdziale środków finansowych. Organizacje pozarządowe Drugim, obok instytucji samorządu, istotnym komponentem naszego otoczenia są organizacje pozarządowe. Zarówno te działające lokalnie, obok nas, jak i te realizujące zadania w skali powiatowej, regionalnej, ogólnopolskiej czy też międzynarodowej. A także te podejmujące problemy podobne do poruszanych przez nas oraz te, które działają w obszarach odległych od naszych zainteresowań. Organizacje wspierające inne organizacje i prowadzone przez nie działania, ale też takie, które same wymagają wsparcia, aby mogły działać. Każda organizacja, niezależnie od swego charakteru, ma nam coś do zaoferowania. I to my decydujemy, czy z tego skorzystamy, czy nie. Organizacje działające w naszej bądź pokrewnej branży mogą nas wspomóc w realizacji wspólnego przedsięwzięcia, dzieląc się z nami swoją wiedzą i umiejętnościami, mają bowiem odmienny od naszego bagaż doświadczeń. Organizacje zajmujące się sprawami odległymi od kręgu naszych zainteresowań pomogą nam dostrzec nowe problemy, mogą nas uwrażliwić na bolączki innych niż nasi podopiecznych, uświadomić nam ważne sprawy dotyczące naszej społeczności. Oczywiście, możemy także korzystać z ich doświadczenia organizacyjnego. Są również elementem sektora, czyli mogą stanowić niezwykle cenny zasób dla działań sektorowego lobby. Organizacje infrastrukturalne (wspierające inne organizacje) mogą zaoferować szeroki wachlarz usług ułatwiających nam działanie. Do kanonu takich działań należą: prowadzenie baz danych o lokalnych organizacjach pozarządowych, o funduszach grantodawczych, o dobrych praktykach; organizacja szkoleń i doradztwo w zakresie zagadnień związanych z funkcjonowaniem organizacji pozarządowych, takich jak podstawy prawa, podstawy księgowości, aplikowanie o środki, planowanie strategiczne, ewaluacja i wiele innych; prowadzenie projektów zespołowych lub pełnienie roli sekretariatu porozumień (pomoc techniczna, obsługa, ale też pośrednictwo w dialogu pomiędzy uczestnikami, partnerami); reprezentowanie lokalnego sektora organizacji wobec instytucji samorządowych i państwowych, pełnienie roli pośrednika pomiędzy władzą a sektorem; organizowanie spotkań, forów organizacji; mobilizowanie lokalnych zasobów wolontariuszy poprzez centra wolontariatu, środków finansowych poprzez instytucje lokalnych funduszy, dystrybucja informacji poprzez publikację czasopism i biuletynów informacyjnych. Przykładem dobrych rozwiązań jest tutaj działalność Fundacji Elbląg Fundusz Lokalny Regionu Elbląskiego, a także Stowarzyszenia Cieszyńskiej Młodzieży Twórczej w Cieszynie. Por. R. Skrzypiec, Model patronacki tyska mapa aktywności lokalnej, [w:] Lokalne społeczeństwa obywatelskie mapy aktywności. Raporty z badań, red. P. Frączak, Warszawa: Ośrodek Badania Aktywności Lokalnej przy FRSO, Natomiast kontakt z organizacjami, które wymagają wsparcia innych organizacji, uczy nas korzystania z każdego rodzaju dostępnych lokalnie zasobów, adresowania oferty do każdego rodzaju partnerów. Na tego typu współpracę możemy popatrzeć przynajmniej z dwu perspektyw: altruistycznej i instrumentalnej. Wsparcie organizacji, która tego potrzebuje, może być dla nas wartością samą w sobie. Pozwala nam to też zabezpieczyć się przed popadnięciem w arogancję. Jednak niemniej ważną przyczyną działania jest motywacja instrumentalna. Wspieramy inną organizację, ponieważ jest to istotny element naszej działalności w ogóle lub też realizacji konkretnego projektu. Daje nam możliwość wzmochttp://scmtcieszyn.free.ngo.pl ww.fundacja.elblag.pl

19 R. Skrzypiec, Tyskie stowarzyszenia Raport z badań, [w:] Lokalne uczestnictwo obywatelskie. Raporty z badań , red. Ryszard Skrzypiec, Warszawa: Ośrodek Badania Aktywności Lokalnej przy Stowarzyszeniu Asocjacje, nienia naszej pozycji na lokalnym rynku, budowania wizerunku poważnego partnera, o którego względy warto zabiegać. Udzielanie pomocy innym organizacjom bywa wręcz koniecznym warunkiem niektórych projektów (np. gdy podejmujemy się roli organizacji infrastrukturalnej, np. Lokalnej Organizacji Grantodawczej), może też okazać się niezbędna w trakcie realizacji jakiegoś przedsięwzięcia (gdy okazuje się, że partnerzy potrzebują naszego wsparcia). A zatem wspierając inne organizacje, jednocześnie zaspokajamy potrzebę bycia altruistą i budujemy pozycję własnej organizacji. Lokalne organizacje pozarządowe dzięki połączeniu różnorodnych zasobów i wymianie doświadczeń mogą zwielokrotnić szanse powodzenia wielu inicjowanych projektów, podejmować działania na dużą skalę, docierać do sedna problemu i zaspokajać potrzeby jak największej grupy odbiorców, skutecznie wpływać na decyzje lokalnego samorządu, a także innych ważnych aktorów na lokalnej scenie, np. przedsiębiorców, czy wreszcie wzbudzić zainteresowanie szerokiego grona mieszkańców naszej gminy. Warto także odwoływać się do sektora organizacji, korzystać z pomocy organizacji działających na większą skalę niż my, stanowiących swoisty punkt odniesienia dla naszych działań. Organizacje regionalne lub ogólnopolskie mogą odgrywać rolę instytucji wspierających lokalne działania finansowo, merytorycznie, poprzez rzecznictwo. Przykładami takich instytucji są regionalne centra wsparcia, sieci organizacji (networks), instytucje rzecznictwa (np. wspierające działania w trudnych obszarach) czy organizacje wpływające na warunki funkcjonowania organizacji pozarządowych w Polsce i na politykę państwa wobec organizacji. Takie działania mają wpływ na funkcjonowanie lokalnych organizacji, czego dowodem jest chociażby Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Niewątpliwy sukces, jakim jest uchwalenie tego aktu prawnego, to efekt zaangażowania się wielu organizacji pozarządowych w proces legislacyjny i lobbowanie na jej rzecz. Z podobnym zjawiskiem mamy do czynienia także na gruncie lokalnym, np. w sprawie lokalnych programów współpracy. Lokalne organizacje pozarządowe muszą się zmierzyć z wieloma wyzwaniami. Tylko niewiele z nich to duże organizacje, które mogą pochwalić się wieloma aktywnymi członkami. Zdecydowanie przeważają organizacje kadrowe, skupiające garstkę aktywistów lub opierające się na charyzmatycznym liderze. Jednak uzależnienie organizacji od aktywności i operatywności jednej osoby grozi zapadnięciem w letarg lub zaprzestaniem działalności z chwilą jej odejścia. Niewielka liczba członków może też świadczyć o braku poparcia społecznego i osłabiać znaczenie organizacji jako instytucji nacisku na władze. Splot obu tych czynników sprawia zatem, że niektóre organizacje okazują się mało profesjonalne. I to zarówno jeśli chodzi o wykonanie powierzonych usług, jak i spełnianie wymogów przepisów regulujących funkcjonowanie samej organizacji, prowadzenia księgowości, prawa pracy i innych. Funkcjonowanie lokalnych organizacji cechować może duże uzależnienie od lokalnej władzy i administracji. Taka sytuacja nie sprzyja podejmowaniu efektywnej współpracy pomiędzy organizacjami a samorządem, utrudnia tym pierwszym przedstawienie własnego stanowiska, zajęcie pozycji równorzędnego partnera. Tylko nieliczne organizacje okazują się na tyle niezależne, że zdolne są zabierać głos w ważnych sprawach, formułować krytyczne uwagi pod adresem polityki realizowanej przez władze gminy. Kolejnym problemem bywa brak solidarności wewnątrzsektorowej w kontaktach z samorządem lokalnym. Zdarza się, że bronimy własnego terytorium interesów, kontaktów i źródeł zasobów, nawet kosztem zysków, jakie moglibyśmy osiągnąć, działając wspólnie. Często przekreśla to możliwość powstania jakichkolwiek kompleksowych programów współpracy organizacji pozarządowych z samorządem terytorialnym oraz wszelkie wysiłki w celu wypracowania zasad mobilizowania lokalnych przedsiębiorców do działań na rzecz lokalnej społeczności. Organizacje często cierpią na niedostatki zasobów finansowych, kadrowych, organizacyjnych uniemożliwia im to realizację zadań statutowych, ale także podejmowanie się zadań zleconych przez instytucje publiczne. Nie ułatwia też organizacji występowania w roli partnera wobec lokalnych władz także w innych teoria: Współpraca z otoczeniem

20 16 17 kwestiach tak ważnych dla funkcjonowania lokalnej wspólnoty, jak na przykład procedury planistyczne lub decyzyjne. Trudno zabierać głos, aktywnie uczestniczyć w podejmowaniu decyzji, kiedy przerasta to nasze możliwości. Nasza rola ogranicza się do bycia kibicem, konsumentem bądź poplecznikiem poczynań innych. Brak zasobów utrudnia, a w skrajnych wypadkach wręcz uniemożliwia, realizację własnych celów, ogranicza także współpracę z innym typem partnera, organizacjami pozarządowymi czy biznesem. Sektor przedsiębiorstw Kolejnym ważnym elementem otoczenia jest lokalny sektor biznesu. Silny, dynamiczny, generujący wysokie zyski biznes to obok instytucji gminnego i powiatowego samorządu często bardzo poszukiwany partner, wobec którego formułuje się wiele wymagań i oczekiwań. Lokalne firmy postrzegamy głównie jako źródło finansowego wsparcia dla naszych działań. Są one zatem częstym adresatem próśb o zaangażowanie na rzecz lokalnej społeczności. Wsparcie organizacji pozarządowych to jeden z wymiarów społecznej odpowiedzialności biznesu koncepcji, w myśl której przedsiębiorcy odpowiedzialni są nie tylko za wynik ekonomiczny prowadzonej działalności, ale w nie mniejszym stopniu za skutki społeczne. Coraz częściej podnosi się kwestię odpowiedzialności społecznej biznesu, zakłada ona konieczność aktywnego angażowania się firm w przedsięwzięcia organizowane dla dobra tak społeczności lokalnej, jak i całego społeczeństwa. Od przedsiębiorców oczekuje się, by ich działalność nie szkodziła otoczeniu, lecz przynosiła mu korzyść i poprawę jakości życia. To zaś powoduje, że firmy nie mogą jedynie ograniczać się do wspierania medialnych akcji i uciekać się wyłącznie do doraźnych rozwiązań. Jednakże, trzeba pamiętać, że sektor przedsiębiorstw może być nie tylko darczyńcą, ale także naszym sojusznikiem i partnerem. Tę ostatnią rolę biznesu powinno się szczególnie doceniać przede wszystkim w środowisku lokalnym. Biznes może być naszym sojusznikiem, gdy jesteśmy zmuszeni bronić pewnych uniwersalnych praw, dobrych praktyk ugruntowanych w lokalnej społeczności. Z biznesem można współpracować merytorycznie przy formułowaniu rozwiązań o charakterze innowacyjnym. Pozostali partnerzy Analizując otoczenie, w którym działają organizacje pozarządowe, nie możemy pominąć tak ważnych instytucji, jakimi są m.in. kościoły, media, szkoły wyższe oraz inne instytucje zaufania publicznego. Mogą one nam zaoferować wiele nieocenionych zasobów. Jednym z najważniejszych jest umożliwienie dotarcia z naszym przekazem do opinii publicznej oraz ewentualnych partnerów przyszłych działań. Dostęp do kanałów dystrybucji informacji, jakimi są media drukowane lub elektroniczne, pozwala często przy niewielkich kosztach budować lokalne koalicje oraz zyskiwać poparcie społeczności. Możliwość publikowania informacji na nasz temat dynamizuje naszą działalność. Czasami pozwala także dotrzeć do środowisk trudno dla nas dostępnych. Takimi możliwościami dysponują na przykad instytucje kościelne. Szkoły wyższe służyć mogą niezbędną wiedzą i know-how, co pozwala diagnozować sytuację, projektować działania. Także, podobnie jak i media, stanowią otwarte forum dyskusyjne, za pomocą którego mamy możliwość artykułowania swoich racji, poglądów czy stanowisk w określonych, ważnych dla lokalnej społeczności i nie tylko, sprawach. Lokalnym partnerem mogą być także partie polityczne. Choć organizacje pozarządowe generalnie deklarują niewielkie zainteresowanie kontaktami z partiami, to trudno nie zauważyć, że faktycznie sytuacja jest bardziej złożona. Istnieje spora grupa organizacji, które nie odżegnują się od związków z partiami politycznymi, politykami i polityką oraz stowarzyszenia ściśle powiązane z partiami, należą do nich tak zwane partyjne młodzieżówki. Inne organizacje starają się o patronat partii nad swoja działalnością. Są też takie, w których funkcje kierownicze pełnią czynni politycy, przedstawiciele Zob. Forum Odpowiedzialnego Biznesu: Por. M. Gumkowska, J. Herbst, Podstawowe fakty o organizacjach pozarządowych raport z badania 2004, Warszawa: Stowarzyszenie Klon/Jawor, 2005.

WSTĘP. Rozdział I Postanowienia ogólne

WSTĘP. Rozdział I Postanowienia ogólne PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU PISKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI, O KTÓRYCH MOWA W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 R. O DZIAŁALNOŚCI POŻYTKU PUBLICZNEGO I O WOLONTARIACIE,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU PISKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI, O KTÓRYCH MOWA W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 R.

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU PISKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI, O KTÓRYCH MOWA W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 R. PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU PISKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI, O KTÓRYCH MOWA W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 R. O DZIAŁALNOŚCI POŻYTKU PUBLICZNEGO I O WOLONTARIACIE,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU LESKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2016

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU LESKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2016 - projekt PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU LESKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2016 SPIS TREŚCI Rozdział I Rozdział II Rozdział III

Bardziej szczegółowo

Załącznik do uchwały Nr III/10/2014 Rady Gminy Siemień z dnia 30 grudnia 2014 r. Wstęp

Załącznik do uchwały Nr III/10/2014 Rady Gminy Siemień z dnia 30 grudnia 2014 r. Wstęp Załącznik do uchwały Nr III/10/2014 Rady Gminy Siemień z dnia 30 grudnia 2014 r. Roczny program współpracy Gminy Siemień z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy

Bardziej szczegółowo

KARTA WSPÓŁPRACY GMINY SIEDLEC Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA LATA 2005 2010

KARTA WSPÓŁPRACY GMINY SIEDLEC Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA LATA 2005 2010 KARTA WSPÓŁPRACY GMINY SIEDLEC Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI NA LATA 2005 2010 Wrzesień 2005 ROZDZIAŁ I Definicje i określenia 1. Definicje: - działalność pożytku publicznego jest to działalność społecznie

Bardziej szczegółowo

Podkarpacka Akademia Najlepszych Praktyk

Podkarpacka Akademia Najlepszych Praktyk Społeczna Podkarpacka Akademia Najlepszych Praktyk SPOŁECZNA PODKARPACKA AKADEMIA NAJLEPSZYCH PRAKTYK (SPANP) Szanowni Państwo, w imieniu wszystkich partnerów pragniemy zaprosić Was do współpracy w ramach

Bardziej szczegółowo

Model współpracy administracji publicznej i organizacji pozarządowych

Model współpracy administracji publicznej i organizacji pozarządowych Model administracji publicznej i organizacji Czym jest Model? Systemowe podejście do z organizacjami pozarządowymi 1 Kto jest odbiorcą Modelu? Poziom krajowy: organy administracji państwowej Poziom regionalny:

Bardziej szczegółowo

Konsultacje społeczne

Konsultacje społeczne Konsultacje społeczne Strategia Rozwoju Kapitału Społecznego 2011-2020 10 maja 2011 r. Strategia Rozwoju Kapitału Społecznego Prezentacja drugiego celu operacyjnego: zwiększenie partycypacji społecznej

Bardziej szczegółowo

Rola sieci organizacji pozarządowych w budowaniu klimatu współpracy III sektora z samorządem

Rola sieci organizacji pozarządowych w budowaniu klimatu współpracy III sektora z samorządem Rola sieci organizacji pozarządowych w budowaniu klimatu współpracy III sektora z samorządem Włodzimierz Puzyna Udział III sektora w kreowaniu polityk publicznych 16. 06. 2015 Plan prezentacji Podstawowe

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. Wstęp. Rozdział I Postanowienia ogólne 1. Ilekroć w niniejszym programie jest mowa o:

PROJEKT. Wstęp. Rozdział I Postanowienia ogólne 1. Ilekroć w niniejszym programie jest mowa o: PROJEKT Program Współpracy Gminy Gostynin z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie na rok 2013 Wstęp

Bardziej szczegółowo

Działania zakładane w Programie będą wdrażane za pomocą partnerstw realizowanych na różnych poziomach:

Działania zakładane w Programie będą wdrażane za pomocą partnerstw realizowanych na różnych poziomach: Wytyczne MRR dotyczące partnerstw w ramach Programu Rozwój miast poprzez wzmocnienie kompetencji jednostek samorządu terytorialnego, dialog społeczny oraz współpracę z przedstawicielami społeczeństwa obywatelskiego

Bardziej szczegółowo

Wstęp. 1. Ilekroć w programie jest mowa o:

Wstęp. 1. Ilekroć w programie jest mowa o: /PROJEKT/ Program współpracy Gminy Przeworsk z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie na rok 2012 Wstęp Organizacje

Bardziej szczegółowo

Program współpracy Powiatu Chełmińskiego z organizacjami pozarządowymi w roku 2015

Program współpracy Powiatu Chełmińskiego z organizacjami pozarządowymi w roku 2015 Załącznik do uchwały Nr / / 2014 Rady Powiatu Chełmińskiego z dnia. Program współpracy Powiatu Chełmińskiego z organizacjami pozarządowymi w roku 2015 PROJEKT Wstęp Samorząd Powiatu Chełmińskiego realizuje

Bardziej szczegółowo

Wieś dla Seniorów Seniorzy dla wsi

Wieś dla Seniorów Seniorzy dla wsi Wieś dla Seniorów Seniorzy dla wsi Seniorzy są wśród nas Szybko postępujące zmiany demograficzne ostatnich 20 lat spowodowały rosnący udział osób starszych w Polsce. Zmiany struktury demograficznej związane

Bardziej szczegółowo

Postanowienia ogólne. 1) ustawie rozumie się przez to ustawę z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku

Postanowienia ogólne. 1) ustawie rozumie się przez to ustawę z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku Projekt Załącznik do Zarządzenia Nr 60/ON/2014 Burmistrza Miasta Rejowiec Fabryczny z dnia 22 październik 2014 r. Program współpracy Miasta Rejowiec Fabryczny z organizacjami pozarządowymi oraz innymi

Bardziej szczegółowo

Aktywne formy kreowania współpracy

Aktywne formy kreowania współpracy Projekt nr... Kształtowanie sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego Dolnego Śląska ze szczególnym uwzględnieniem aspektów ekonomiczno społecznych Aktywne formy kreowania współpracy Dr inż.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XL/307/14 RADY GMINY SAWIN. z dnia 14 listopada 2014 r.

UCHWAŁA NR XL/307/14 RADY GMINY SAWIN. z dnia 14 listopada 2014 r. UCHWAŁA NR XL/307/14 RADY GMINY SAWIN z dnia 14 listopada 2014 r. w sprawie uchwalenia Programu współpracy Gminy Sawin z organizacjami pozarządowymi oraz z podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr... - projekt - Rady Gminy w Biesiekierzu z dnia...

Uchwała Nr... - projekt - Rady Gminy w Biesiekierzu z dnia... Uchwała Nr... - projekt - Rady Gminy w Biesiekierzu z dnia... w sprawie uchwalenia rocznego programu współpracy Gminy Biesiekierz na rok 2011 z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami działającymi

Bardziej szczegółowo

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE WARSZTAT C- A IDEA SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI BIZNESU. PODSTAWY CSR. Skąd się wziął CSR? Historia społecznej odpowiedzialności biznesu. Koncepcja zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY PUCHACZÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO W 2015 ROKU

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY PUCHACZÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO W 2015 ROKU PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY PUCHACZÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO W 2015 ROKU Współpraca Gminy Puchaczów z organizacjami pozarządowymi oraz

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie seminarium pt. Jak poprawić jakość dialogu obywatelskiego w Polsce?

Podsumowanie seminarium pt. Jak poprawić jakość dialogu obywatelskiego w Polsce? Podsumowanie seminarium pt. Jak poprawić jakość dialogu obywatelskiego w Polsce? (Rady działalności pożytku publicznego jako przestrzeń do prowadzenia dialogu obywatelskiego) Kancelaria Prezydenta Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XI.64.2015 RADY GMINY ŚNIADOWO. z dnia 26 listopada 2015 r.

UCHWAŁA NR XI.64.2015 RADY GMINY ŚNIADOWO. z dnia 26 listopada 2015 r. UCHWAŁA NR XI.64.2015 RADY GMINY ŚNIADOWO z dnia 26 listopada 2015 r. w sprawie przyjęcia Programu współpracy Gminy Śniadowo z organizacjami pozarządowymi i podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W PRZEMKOWIE. z dnia 19 października 2015 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W PRZEMKOWIE. z dnia 19 października 2015 r. Projekt z dnia 23 października 2015 r. Zatwierdzony przez... UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W PRZEMKOWIE z dnia 19 października 2015 r. w sprawie przyjęcia "Programu współpracy Gminy Przemków z organizacjami

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY POWIATU W SANDOMIERZU

UCHWAŁA NR... RADY POWIATU W SANDOMIERZU Projekt z dnia 20 października 2015 r. UCHWAŁA NR... RADY POWIATU W SANDOMIERZU z dnia 28 października 2015 r. w sprawie przyjęcia Programu współpracy Powiatu Sandomierskiego z organizacjami pozarządowymi

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr./.../2015 Rady Gminy Biały Dunajec z dnia... 2015 r.

Uchwała Nr./.../2015 Rady Gminy Biały Dunajec z dnia... 2015 r. Uchwała Nr./.../2015 Rady Gminy Biały Dunajec z dnia... 2015 r. PROJEKT w sprawie przyjęcia Programu współpracy Gminy Biały Dunajec z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art 3 ust

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU ŁOMŻYŃSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU ŁOMŻYŃSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU ŁOMŻYŃSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 ROKU O DZIAŁALNOŚCI POŻYTKU PUBLICZNEGO I O WOLONTARIACIE

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. UCHWAŁA NR./2015 RADY GMINY ROZDRAŻEW z dnia..2015 r.

PROJEKT. UCHWAŁA NR./2015 RADY GMINY ROZDRAŻEW z dnia..2015 r. PROJEKT UCHWAŁA NR./2015 RADY GMINY ROZDRAŻEW z dnia..2015 r. w sprawie rocznego programu współpracy Gminy Rozdrażew z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art.3 ust. 3 ustawy

Bardziej szczegółowo

Część IV. System realizacji Strategii.

Część IV. System realizacji Strategii. Część IV. System realizacji Strategii. Strategia jest dokumentem ponadkadencyjnym, określającym cele, kierunki i priorytety działań na kilka lat oraz wymagającym ciągłej pracy nad wprowadzaniem zmian i

Bardziej szczegółowo

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ Stowarzyszenie Klon/Jawor to wiodąca polska organizacja zajmująca się badaniami sektora pozarządowego. Naszą

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr III/. /14 - projekt - Rady Gminy w Biesiekierzu z dnia. grudnia 2014 r.

Uchwała Nr III/. /14 - projekt - Rady Gminy w Biesiekierzu z dnia. grudnia 2014 r. Uchwała Nr III/. /14 - projekt - Rady Gminy w Biesiekierzu z dnia. grudnia 2014 r. w sprawie uchwalenia rocznego programu współpracy Gminy Biesiekierz na rok 2015 z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami

Bardziej szczegółowo

Program współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego w Gminie Przytoczna na rok 2014

Program współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego w Gminie Przytoczna na rok 2014 Program współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego w Gminie Przytoczna na rok 2014 I. CEL GŁÓWNY I CELE SZCZEGÓŁOWE PROGRAMU 1. Celem głównym

Bardziej szczegółowo

WIELOLETNI PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY ADAMÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA LATA

WIELOLETNI PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY ADAMÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA LATA Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 21/15 Wójta Gminy Adamów z dnia 18 marca 2015 r. P R O J E K T WIELOLETNI PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY ADAMÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

Program współpracy Gminy Miasta Jaworzna z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na 2014 rok

Program współpracy Gminy Miasta Jaworzna z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na 2014 rok Załącznik do Uchwały Nr XXXVII/526/2013 Rady Miejskiej w Jaworznie z dnia 29 października 2013 r. Program współpracy Gminy Miasta Jaworzna z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi

Bardziej szczegółowo

Społeczeństwo obywatelskie w Parlamencie RP V kadencji (2005-2009) Projekt badawczy Ogólnopolskiej Federacji Organizacji Pozarządowych ANKIETA

Społeczeństwo obywatelskie w Parlamencie RP V kadencji (2005-2009) Projekt badawczy Ogólnopolskiej Federacji Organizacji Pozarządowych ANKIETA ul. Szpitalna 5/5, 00-031 Warszawa, tel. (022) 828 91 28 wew. 135 fax. (022) 828 91 29 Społeczeństwo obywatelskie w Parlamencie RP V kadencji (2005-2009) Projekt badawczy Ogólnopolskiej Federacji Organizacji

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY

ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY Załącznik do Uchwały Nr XII/75/2015 Rady Powiatu w Krasnymstawie z dnia 4 grudnia 2015 r. ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU KRASNOSTAWSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W

Bardziej szczegółowo

Aktywnie konsultujemy lepiej współpracujemy. Warsztat prowadzi Mirosława Tomasik 01.12.2013

Aktywnie konsultujemy lepiej współpracujemy. Warsztat prowadzi Mirosława Tomasik 01.12.2013 Aktywnie konsultujemy lepiej współpracujemy Warsztat prowadzi Mirosława Tomasik 01.12.2013 1 Konsultacje społeczne- cel Celem konsultacji społecznych jest nawiązanie dialogu pomiędzy mieszkańcami a władzą

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr. Rady Gminy Choczewo

Uchwała Nr. Rady Gminy Choczewo Projekt Uchwała Nr Rady Gminy Choczewo z dnia r. w sprawie uchwalenia na 2015 rok Programu współpracy Gminy Choczewo z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku

Bardziej szczegółowo

Projekt UCHWAŁA Nr /2015 RADY MIEJSKIEJ W CHMIELNIKU z dnia 2015 roku

Projekt UCHWAŁA Nr /2015 RADY MIEJSKIEJ W CHMIELNIKU z dnia 2015 roku Wersja nr 1 z 13 października 2015 r. Projekt UCHWAŁA Nr /2015 RADY MIEJSKIEJ W CHMIELNIKU z dnia 2015 roku w sprawie: przyjęcia na rok 2016 programu współpracy Gminy Chmielnik z organizacjami pozarządowymi

Bardziej szczegółowo

Społeczna Odpowiedzialność Biznesu (CSR) perspektywa małego i średniego biznesu

Społeczna Odpowiedzialność Biznesu (CSR) perspektywa małego i średniego biznesu Społeczna Odpowiedzialność Biznesu (CSR) perspektywa małego i średniego biznesu Społeczna Odpowiedzialność Biznesu perspektywa małego i średniego biznesu Czy to tylko kwestia pieniędzy? Jak jest rozumiany

Bardziej szczegółowo

Urząd Miejski w Kaliszu

Urząd Miejski w Kaliszu Urząd Miejski w Kaliszu Jak skutecznie korzystać z możliwości współpracy wdrożenie Modelu współpracy administracji publicznej i organizacji pozarządowych w Kaliszu Barbara Bocheńska Biuro Obsługi Inwestora

Bardziej szczegółowo

PROJEKT PROGRMAU WSPÓŁPRACY POWIATU NOWODWORSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU

PROJEKT PROGRMAU WSPÓŁPRACY POWIATU NOWODWORSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PROJEKT PROGRMAU WSPÓŁPRACY POWIATU NOWODWORSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2011 I. WSTĘP Organizacje pozarządowe, obok sektora

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 99/XII/15 RADY GMINY NOWA RUDA. z dnia 24 listopada 2015 r.

UCHWAŁA NR 99/XII/15 RADY GMINY NOWA RUDA. z dnia 24 listopada 2015 r. UCHWAŁA NR 99/XII/15 RADY GMINY NOWA RUDA z dnia 24 listopada 2015 r. w sprawie Rocznego Programu Współpracy Gminy Nowa Ruda z organizacjami pozarządowymi na rok 2016 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt. 15

Bardziej szczegółowo

I. POSTANOWIENIA OGÓLNE

I. POSTANOWIENIA OGÓLNE (PROJEKT) Załącznik do Zarządzenia Nr 0050.72.2014 Burmistrza Tłuszcza z dnia 28 sierpnia 2014 r. Program Współpracy Gminy Tłuszcz z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami określonymi w art. 3 ust.

Bardziej szczegółowo

Centrum Wsparcia Organizacji. SIECIOWANIE ORGANIZACJI/INSTYTUCJI/G RUP (praca z lokalnymi liderami instytucjonalnymi)

Centrum Wsparcia Organizacji. SIECIOWANIE ORGANIZACJI/INSTYTUCJI/G RUP (praca z lokalnymi liderami instytucjonalnymi) Rozumienie środowiskowej pracy: Praca środowiskowa to działania aktywizujące, integrujące i budujące wspólnotę lokalną, które są podejmowane w społeczności lokalnej. Działania Powinny opierać się na aktywności

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY GMINY LYSKI. z dnia... 2014 r.

UCHWAŁA NR... RADY GMINY LYSKI. z dnia... 2014 r. PROJEKT UCHWAŁA NR... RADY GMINY LYSKI z dnia... 2014 r. w sprawie przyjęcia Programu współpracy Gminy Lyski z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI

WSPÓŁPRACA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI /7 WSPÓŁPRACA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI Opracował: (imię i nazwisko, podpis) Zatwierdził: (imię i nazwisko, podpis) Stanisława Szołtysek Marek Fryźlewicz Data: 26 września 2007r. Data: 26 września

Bardziej szczegółowo

I. Ilekroć w niniejszym programie jest mowa o: /Projekt/

I. Ilekroć w niniejszym programie jest mowa o: /Projekt/ /Projekt/ Program współpracy Powiatu Kętrzyńskiego z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR V/18/10 RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE. z dnia 29 grudnia 2010 r.

UCHWAŁA NR V/18/10 RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE. z dnia 29 grudnia 2010 r. UCHWAŁA NR V/18/10 RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE z dnia 29 grudnia 2010 r. w sprawie Programu współpracy w 2011 roku Gminy Kożuchów z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami Na podstawie art. 7 ust.1

Bardziej szczegółowo

WIELOLETNI PROGRAM WSPÓŁPRACY MIASTA CZĘSTOCHOWY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI na lata 2011-2015. Uzasadnienie programu

WIELOLETNI PROGRAM WSPÓŁPRACY MIASTA CZĘSTOCHOWY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI na lata 2011-2015. Uzasadnienie programu Załącznik do Uchwały Nr 104/VIII/2011 Rady Miasta Częstochowy z dnia 26 maja 2011 r. WIELOLETNI PROGRAM WSPÓŁPRACY MIASTA CZĘSTOCHOWY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI na lata 2011-2015 Uzasadnienie programu

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY WIELICZKA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2016

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY WIELICZKA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2016 PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY WIELICZKA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2016 I. Postanowienia ogólne 1. 1. Podstawą Programu współpracy

Bardziej szczegółowo

Projekt UCHWAŁA NR RADY MIASTA i GMINY DOLSK. z dnia. roku

Projekt UCHWAŁA NR RADY MIASTA i GMINY DOLSK. z dnia. roku Projekt UCHWAŁA NR RADY MIASTA i GMINY DOLSK z dnia. roku w sprawie rocznego programu współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami na 2015 rok Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy

Bardziej szczegółowo

PROJEKT UCHWAŁY PROGRAM WSPÓŁPRACY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI NA LATA 2016-2020

PROJEKT UCHWAŁY PROGRAM WSPÓŁPRACY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI NA LATA 2016-2020 PROJEKT UCHWAŁY z dnia 2015 r. w sprawie przyjęcia Programu współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami na lata 2016-2020. Na podstawie art. 5a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 kwietnia

Bardziej szczegółowo

U C H W A Ł A N R... RADY MIASTA KUTNO z dnia...

U C H W A Ł A N R... RADY MIASTA KUTNO z dnia... PROJEKT U C H W A Ł A N R... RADY MIASTA KUTNO z dnia... w sprawie Karty współpracy Miasta Kutno z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE WÓJTA GMINY BORKI Z DNIA 23 PAŹDZIERNIKA 2013 O KONSULTACJACH W SPRAWIE PROJEKTU

OGŁOSZENIE WÓJTA GMINY BORKI Z DNIA 23 PAŹDZIERNIKA 2013 O KONSULTACJACH W SPRAWIE PROJEKTU OGŁOSZENIE WÓJTA GMINY BORKI Z DNIA 23 PAŹDZIERNIKA 2013 O KONSULTACJACH W SPRAWIE PROJEKTU Programu współpracy Gminy Borki w 2014 roku z organizacjami pozarządowymi oraz z podmiotami, o których mowa w

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY LIMANOWA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA 2016 ROK.

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY LIMANOWA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA 2016 ROK. Załącznik do Uchwały Nr VII/64/2015 Rady Gminy Limanowa z dnia 29 października 2015 r. PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY LIMANOWA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO

Bardziej szczegółowo

Program współpracy Gminy Kobylanka z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2015

Program współpracy Gminy Kobylanka z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2015 Załącznik do Uchwały Nr. Rady Gminy Kobylanka z dnia 26 lutego 2015 r. Program współpracy Gminy Kobylanka z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY

ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY Załącznik do Uchwały Nr / /14 Rady Powiatu w Krasnymstawie z dnia.2014r ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU KRASNOSTAWSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 PODSTAWY PRAWNE PROGRAMU

Rozdział 1 PODSTAWY PRAWNE PROGRAMU PROJEKT ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY JANÓW PODLASKI Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO NA 2016 ROK Rozdział 1 PODSTAWY PRAWNE PROGRAMU

Bardziej szczegółowo

Przedstawienie wyników badań ankietowych w ramach projektu Ciesz-Lab

Przedstawienie wyników badań ankietowych w ramach projektu Ciesz-Lab Przedstawienie wyników badań ankietowych w ramach projektu Ciesz-Lab Informacje podstawowe: Temat: przedstawienie wyników badań ankietowych przeprowadzonych w ramach projektu Ciesz-Lab Termin badania:

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXIV/242/2005 Rady Gminy Malechowo z dnia 28 września 2005 r. w sprawie polityki Gminy Malechowo wobec organizacji pozarządowych.

UCHWAŁA NR XXIV/242/2005 Rady Gminy Malechowo z dnia 28 września 2005 r. w sprawie polityki Gminy Malechowo wobec organizacji pozarządowych. UCHWAŁA NR XXIV/242/2005 Rady Gminy Malechowo z dnia 28 września 2005 r. w sprawie polityki Gminy Malechowo wobec organizacji pozarządowych. Na podstawie art. 118 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 26 listopada

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE ZINTEGROWANEGO PROGRAMU AKTYWIZACJI I PARTYCYPACJI SPOŁECZNEJ NA TERENIE OBSZARU FUNKCJONALNEGO BLISKO KRAKOWA

OPRACOWANIE ZINTEGROWANEGO PROGRAMU AKTYWIZACJI I PARTYCYPACJI SPOŁECZNEJ NA TERENIE OBSZARU FUNKCJONALNEGO BLISKO KRAKOWA OPRACOWANIE ZINTEGROWANEGO PROGRAMU AKTYWIZACJI I PARTYCYPACJI SPOŁECZNEJ NA TERENIE OBSZARU FUNKCJONALNEGO BLISKO KRAKOWA - w ramach projektu Razem Blisko Krakowa zintegrowany rozwój podkrakowskiego obszaru

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU NOWODWORSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI W 2009r.

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU NOWODWORSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI W 2009r. PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU NOWODWORSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI W 2009r. 1 SPIS TREŚCI 1. Wstęp... 3 2. Cele i efekty..3 3. Postanowienia ogólne.4 4. Formy współpracy..5 5. Zasady współpracy.7

Bardziej szczegółowo

S P R A W O Z D A N I E ZARZĄDU POWIATU ZGIERSKIEGO

S P R A W O Z D A N I E ZARZĄDU POWIATU ZGIERSKIEGO S P R A W O Z D A N I E ZARZĄDU POWIATU ZGIERSKIEGO Z REALIZACJI WIELOLETNIEGO POWIATOWEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO

Bardziej szczegółowo

ProNGO standardy III sektora Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

ProNGO standardy III sektora Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Standardy organizatora pieczy zastępczej wypracowane przez przedstawicieli organizacji pozarządowych i jednostek samorządu terytorialnego w województwie opolskim i śląskim przy wsparciu sieci SPLOT. 1

Bardziej szczegółowo

Polska Rada Organizacji Młodzieżowych. Misja, Wizja, Strategia na lata 2014 2018

Polska Rada Organizacji Młodzieżowych. Misja, Wizja, Strategia na lata 2014 2018 Polska Rada Organizacji Młodzieżowych Misja, Wizja, Strategia na lata 2014 2018 Misja PROM Wzmacnianie głosu i potencjału młodych ludzi i organizacji młodzieżowych poprzez rzecznictwo ich interesów oraz

Bardziej szczegółowo

Projekt "PI-Usługi społeczne na wyższym poziomie"

Projekt PI-Usługi społeczne na wyższym poziomie Projekt "PI-Usługi społeczne na wyższym poziomie" Projekt PI-Usługi społeczne na wyższym poziomie Partnerzy projektu: / realizowany w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Działanie 5.4 Rozwój potencjału

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XII/92/2015 RADY GMINY W DOBRONIU. z dnia 17 listopada 2015 r.

UCHWAŁA NR XII/92/2015 RADY GMINY W DOBRONIU. z dnia 17 listopada 2015 r. UCHWAŁA NR XII/92/2015 RADY GMINY W DOBRONIU z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie uchwalenia "Program współpracy Gminy Dobroń z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY MEŁGIEW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY

ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY MEŁGIEW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY Załącznik do Uchwały Nr Rady Gminy Mełgiew z dnia...2015 r. ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY MEŁGIEW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY O DZIAŁALNOŚCI POŻYTKU

Bardziej szczegółowo

Karta Współpracy Gminy Zabierzów z Organizacjami Pozarządowymi. Preambuła

Karta Współpracy Gminy Zabierzów z Organizacjami Pozarządowymi. Preambuła Załącznik do Uchwały Nr XIV/110/11 Rady Gminy Zabierzów z dnia 25.11.2011 r. Załącznik do Uchwały nr LIX/326/06 Rady Gminy Zabierzów z dnia 20.01.2006 r. Karta Współpracy Gminy Zabierzów z Organizacjami

Bardziej szczegółowo

PROJEKT ROCZNEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY GMINY KRYNKI

PROJEKT ROCZNEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY GMINY KRYNKI Załącznik Nr 1 do zarządzenia Nr 68/2015 Burmistrza Krynek z dnia 1 września 2015 r. PROJEKT ROCZNEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY GMINY KRYNKI z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art.3

Bardziej szczegółowo

Projekt UCHWAŁA NR RADY GMINY ŁYSKI. z dnia 2012 r.

Projekt UCHWAŁA NR RADY GMINY ŁYSKI. z dnia 2012 r. Projekt z dnia 22 października 2012 r. Zatwierdzony przez UCHWAŁA NR RADY GMINY ŁYSKI z dnia 2012 r. w sprawie przyjęcia Programu współpracy Gminy Łyski z podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY WÓLKA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO W 2014 ROKU

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY WÓLKA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO W 2014 ROKU P R O J E K T PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY WÓLKA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO W 2014 ROKU I. CELE PROGRAMU WSPÓŁAPRACY 1. Cel główny Głównym

Bardziej szczegółowo

I. WSTĘP. Ilekroć w zapisach Programu jest mowa o:

I. WSTĘP. Ilekroć w zapisach Programu jest mowa o: Załącznik do Uchwały Nr XXV-194/2012 Rady Powiatu w Kraśniku z dnia 28 listopada 2012 r. PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU KRAŚNICKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

Innowacyjny model aktywizacji

Innowacyjny model aktywizacji Innowacyjny model aktywizacji zawodowej uczestników WTZ Temat innowacyjny: "Współpraca podmiotów działających w obszarze zatrudnienia oraz integracji i pomocy społecznej z przedsiębiorcami w zakresie ułatwiania

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały Nr XXIV/285/12 Rady Miejskiej w Pabianicach z dnia 30 marca 2012 r.

Załącznik do Uchwały Nr XXIV/285/12 Rady Miejskiej w Pabianicach z dnia 30 marca 2012 r. Załącznik do Uchwały Nr XXIV/285/12 Rady Miejskiej w Pabianicach z dnia 30 marca 2012 r. PROGRAM WSPÓŁPRACY Miasta Pabianice z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 3 ust.

Bardziej szczegółowo

Projekt. Załącznik do Uchwały... Rady Gminy Milejów z dnia...

Projekt. Załącznik do Uchwały... Rady Gminy Milejów z dnia... Projekt Załącznik do Uchwały... Rady Gminy Milejów z dnia... ROCZNY PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY MILEJÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY O DZIAŁALNOŚCI POŻYTKU

Bardziej szczegółowo

3 Zasady przeprowadzania konsultacji społecznych

3 Zasady przeprowadzania konsultacji społecznych REGULAMIN Prowadzenia konsultacji społecznych przez Gminę Miasto Elbląg Konsultacje społeczne powinny tworzyć płaszczyznę do partycypacji publicznej mieszkańców miasta Elbląga oraz elbląskich organizacji

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr XXXIV/264/2009 Rady Gminy Olsztyn z dnia 24 listopada 2009 r.

Uchwała nr XXXIV/264/2009 Rady Gminy Olsztyn z dnia 24 listopada 2009 r. Uchwała nr XXXIV/264/2009 Rady Gminy Olsztyn z dnia 24 listopada 2009 r. w sprawie: Programu Współpracy Gminy Olsztyn z Organizacjami Pozarządowymi w roku 2010 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY BOGORIA

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY BOGORIA Załącznik do Uchwały Nr Rady Gminy w Bogorii z dnia PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY BOGORIA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI WYMIENIONYMI W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 ROKU O DZIAŁALNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały Nr XXXIV/234/2014 Rady Gminy Łaziska z dnia 07 listopada 2014 r. 1 Cele Programu

Załącznik do Uchwały Nr XXXIV/234/2014 Rady Gminy Łaziska z dnia 07 listopada 2014 r. 1 Cele Programu Załącznik do Uchwały Nr XXXIV/234/2014 Rady Gminy Łaziska z dnia 07 listopada 2014 r. Program współpracy Gminy Łaziska z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy

Bardziej szczegółowo

na 2016 rok Rozdział I. Cel główny i cele szczegółowe Programu

na 2016 rok Rozdział I. Cel główny i cele szczegółowe Programu Załącznik do Uchwały Nr Rady Powiatu Lidzbarskiego z dnia PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU LIDZBARSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE. z dnia... 2012 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE. z dnia... 2012 r. Projekt Numer druku XXXVIII/2/12 UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE z dnia... 2012 r. w sprawie Programu współpracy w 2013 roku Gminy Kożuchów z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami Na

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XIII/189/2015 RADY MIEJSKIEJ W MIECHOWIE. z dnia 18 listopada 2015 r.

UCHWAŁA NR XIII/189/2015 RADY MIEJSKIEJ W MIECHOWIE. z dnia 18 listopada 2015 r. UCHWAŁA NR XIII/189/2015 RADY MIEJSKIEJ W MIECHOWIE z dnia 18 listopada 2015 r. w sprawie przyjęcia Programu Współpracy Gminy Miechów na rok 2016 z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY GILOWICE

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY GILOWICE Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr.../15 Rady Gminy Gilowice z dnia 30 listopada 2015r. P R O J E K T PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY GILOWICE na 2016 rok Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI, O KTÓRYCH MOWA

Bardziej szczegółowo

PROJEKT PROGRAMU WSPÓŁPRACY GMINY SŁAWNO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI NA 2015 ROK

PROJEKT PROGRAMU WSPÓŁPRACY GMINY SŁAWNO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI NA 2015 ROK PROJEKT PROGRAMU WSPÓŁPRACY GMINY SŁAWNO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI I INNYMI PODMIOTAMI NA 2015 ROK Rozdział I Informacje ogólne 1 Ilekroć w Programie współpracy Gminy Sławno z organizacjami pozarządowymi

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLII/272/14 RADY MIEJSKIEJ W LEŻAJSKU. z dnia 13 listopada 2014 r.

UCHWAŁA NR XLII/272/14 RADY MIEJSKIEJ W LEŻAJSKU. z dnia 13 listopada 2014 r. UCHWAŁA NR XLII/272/14 RADY MIEJSKIEJ W LEŻAJSKU z dnia 13 listopada 2014 r. w sprawie w sprawie przyjęcia programu współpracy Gminy Miasto Leżajsk z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi

Bardziej szczegółowo

Jakie nowe elementy wniosłaby ona do obecnego podejścia do spójności gospodarczej i społecznej w formie, którą praktykuje się w Unii Europejskiej?

Jakie nowe elementy wniosłaby ona do obecnego podejścia do spójności gospodarczej i społecznej w formie, którą praktykuje się w Unii Europejskiej? Artur Prażniewski Kujawsko-Pomorskie Biuro Planowania Przestrzennego i Regionalnego 1. Definicja Spójność terytorialna przynosi coraz to nowe zagadnienia oraz stawia istniejące problemy w nowym świetle.

Bardziej szczegółowo

I. WPROWADZENIE Podsumowanie okresu 2005-2010

I. WPROWADZENIE Podsumowanie okresu 2005-2010 I. WPROWADZENIE Podsumowanie okresu 2005-2010 W latach 2005-2010 w przedsięwzięciach organizacyjnych, kierowanych do osób potrzebujących pomocy, znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej oraz zaliczanych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY JEMIELNO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY JEMIELNO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO Załącznik nr 1 Uchwały Nr.. Rady Gminy Jemielno z dnia.. PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY JEMIELNO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO W ROKU 2014

Bardziej szczegółowo

Program współpracy Gminy Mielec z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na 2012 rok.

Program współpracy Gminy Mielec z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na 2012 rok. Załącznik do uchwały Nr... /.../2011 Rady Gminy Mielec z dnia... 2011 r. Program współpracy Gminy Mielec z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na 2012

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. Załącznik do Uchwały Nr.. Rady Powiatu w Lipnie

PROJEKT. Załącznik do Uchwały Nr.. Rady Powiatu w Lipnie Załącznik do Uchwały Nr.. Rady Powiatu w Lipnie z dnia PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU LIPNOWSKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ INNYMI UPRAWNIONYMI PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POŻYTKU PUBLICZNEGO

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr 2015. z dnia 2015 roku

UCHWAŁA Nr 2015. z dnia 2015 roku UCHWAŁA Nr 2015 RADY GMINY MIELEC z dnia 2015 roku w sprawie uchwalenia Programu współpracy Gminy Mielec z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na

Bardziej szczegółowo

U c h w a ł a Nr Rady Miejskiej Zagórowa

U c h w a ł a Nr Rady Miejskiej Zagórowa U c h w a ł a Nr Rady Miejskiej Zagórowa w sprawie Rocznego programu współpracy gminy Zagórów z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na 2015 rok.

Bardziej szczegółowo

STATUT FORUM WSPÓŁPRACY EMPOWERMENT

STATUT FORUM WSPÓŁPRACY EMPOWERMENT STATUT FORUM WSPÓŁPRACY EMPOWERMENT I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Forum Współpracy Empowerment, nazywane dalej Forum, jest autonomicznym ciałem bez osobowości prawnej. 2. Forum powołuje się na czas nieokreślony.

Bardziej szczegółowo