WINTERING QUEEN BEES IN MODIFIED MATING NUCLEI

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "WINTERING QUEEN BEES IN MODIFIED MATING NUCLEI"

Transkrypt

1 Journal of Apicultural Science 87 WINTERING QUEEN BEES IN MODIFIED MATING NUCLEI Maciej Siuda 1, Jerzy Wilde 1, Janusz Bratkowski 1, Boż ena Chuda-Mickiewicz 2, Jerzy Woyke 3, Zygmunt Jasiń ski 3, Beata Madras-Majewska 3, Jerzy Samborski 2 1 Apiculture Division, University of Warmia and Mazury in Olsztyn, Poland 2 Department of Zoology and Beekeeping, West Pomeranian University of Technology in Szczecin, Poland 3 Division of Apiculture, University of Life Science-SGGW, Warszawa, Poland Received 14 February 2011; Accepted 29 April 2011 S u m m a r y The aim of this study was to develop an effective method which provides for additional queen bees to overwinter in mating nuclei. The assay was carried out in the years (three wintering seasons) in three places in Poland: the Department of Zoology and Beekeeping at the West Pomeranian University of Technology in Szczecin, Division of Apiculture, University of Life Science-SGGW in Warsaw, and the Apiculture Division at the University of Warmia and Mazury in Olsztyn. Experimental colonies were created and kept in two types of nuclei: in a trapezoid, top-bar mating nucleus [TB] and in a mini-plus nucleus [MP]. The highest number of colonies survived in Szczecin (63%), less in Warsaw (31%), and the least in Olsztyn (20%). In the TB nuclei, only 2% of the colonies overwintered successfully. In the MP nuclei with one colony, 65% overwintered successfully, and in MP with two colonies - 45% overwintered successfully. Keywords: wintering season, queen bees, mating nuclei. INTRODUCTION It is crucial for beekeepers to have spare queen bees in early spring. Additional queens can be introduced into colonies that have lost their own queen bees in the winter. They can also be introduced into new colonies which have been divided early in the spring. This is particularly important in Poland because of the severe winters, cold springs and short vegetative period. Introduction of spring of queen bee imports from outside Europe, is popular among beekeepers (Wilde, 2000). Due to climatic differences, young queen bees from outside Europe were available in the early spring, when in Poland the rearing of queens is impossible. Instead of expensive imports, methods for wintering queen bees can be developed. Such methods could become a breakthrough in the applied apicultural technologies. First of all these methods are inexpensive - after the breeding season, beekeepers have mating nuclei with egg laying queen bees. Second - the small colonies overwintered as nuclei, grow in strength during the spring. Then, they can be divided, and the new queens reared the next season can be introduced into the queenless parts. And third - when there are egg laying queens in the spring, the beekeepers can divide the colonies early, and increase the number of productive colonies for the late flow. Introducing a young queen in a bee colony stimulates the colony s dynamic development (Wilde, 2006). The queen s age determines its fertility and the amount of the secreted maternal pheromone (Seeley and Fell, 1981; Naumann et al., 1991). The queen bee s fertility determines the strength of the colony. A fourfold increase in the colony strength,

2 88 brings about a six-fold increase in its honey productivity (Farrar, 1971). According to Woyke (1984), honey bee colonies with one-year-old queens, produced 27% more honey than those with two-year-old queens. Wilde (2000) and Wilde et al. (2002) report that about 50% less honey was collected from colonies with threeyear-old queens than from those with oneyear-old queens. Bee colonies with young queen bees are also less likely to develop a swarming impulse (Zeiler, 1985; Siuda and Wilde, 2002; Wilde, 2006). The first attempts at wintering spare queen bees, date back to the 60s of the previous century. Most often, young queen bees were wintered in small nuclei (Olejniczak, 2002) or in small colonies (Pidek, 2003). Most tests were carried out in a bee yard. Single queen bees were placed in the original hive, in a compartment composed of several honeycombs, separated by a tight board (Bornus and Szymankiewicz, 1968; Ostrowska, 1974). This method of wintering was not adopted in practice, though, because of the high labor input and material costs. Several queen bees were also wintered in cages called queen banks, in a hive. However, due to the antagonistic behavior of the surrounding bees, the queens were injured (Woyke, 1988; Jasiński, 1995). In one bee colony, the attempts to winter several freely moving queen bees deprived of their stingers, also failed (Paleolog, 2001). Efforts were made to keep queen bees outside the hive in the winter (Foti et al., 1962; Wyborn et al., 1993; Prabucki et al., 2003). But so far, no satisfactory results have been achieved. During wintering, nosema disease developed in the attendant bees (Kostecki, 1976; Prabucki et al., 1982; Gliński and Chmielewski, 1994; Sokół and Romaniuk, 2000; Muszyńska, 2001; Czekońska, 2002; Tomaszewska, 2002). After some time, it was found that bees originating from healthy colonies were affected by Nosema apis (El-Shemy and Pickard, 1989). Wintering queen bees in mating nuclei is cheap compared to the cost of importing queen bees. This is because, queenrearing beekeepers have at their disposal a great number of nuclei with egg laying queens. Earlier, these nuclei with egg laying queens had to be eliminated after the breeding season (Wilde, 2004). The reasons mentioned above, triggered the search for a way to develop an effective method of overwintering spare queen bees in mating nuclei. MATERIALS AND METHODS The assay was carried out in the years (three wintering seasons), in the following centers: 1. Department of Zoology and Beekeeping, West Pomeranian University of Technology in Szczecin (northwestern Poland) 2. Division of Apiculture, Warsaw University of Life Science - SGGW (central Poland) 3. Apiculture Division, University of Warmia and Mazury in Olsztyn (northeastern Poland) Queens-sisters of Apis mellifera carnica subspecies were reared every year in queenless rearing colonies. On the 9 th day, capped queen cells were transferred to an incubator (T=34.5 o C and RH=80%). After emergence, the queens were marked with numbered plastic discs. Then, they were placed in small transport cages with 10 attendant worker bees. They waited in the cages before being introduced into the experimental colonies. Experimental colonies were created and kept in two types of nuclei: a trapezoid, top-bar mating nucleus [TB] (with a comb size of 13.5 top 9 bottom 9 height cm) and a multi-super nucleus with six combs in the box, in frames measuring 215 x 163 mm - mini-plus nucleus [MP]. All the nuclei were supplied with comb foundations. In order to extend the nest area for a wintering colony in trapezoid nuclei, supers with six honeycombs were added (frame size: 148 x 125mm). After the nuclei were stocked with worker bees

3 Journal of Apicultural Science 89 of Apis mellifera carnica subspecies, they were transferred to a dark cellar for two days (T=10 o C). TB was stocked with ca. 100g bees, and MP with ca. 250g bees in one box. Seven/eight-day-old queen bees were instrumentally inseminated with 8 μl semen from a Carniolan drone. When the queens started egg laying, the colonies diet was supplemented with candy. Each year, winter feeding of the colonies started 15 th August and ended 15th September. The colonies to be wintered in MP were fed syrup (5 : 3, sugar : water), and those to be wintered in TB were fed candy, in several portions. The c olonies prepared for wintering were randomly divided into the following groups: I TB trapezoid, top-bar mating nucleus II TBS trapezoid, top-bar mating nucleus with a super III MP1/2 mini-plus twin-nucleus (two colonies, each wintering on three combs of the nucleus, separated in the middle by a vertical board) IV MP1 mini-plus nucleus, one colony wintering on six combs in a whole box The colonies in each group were divided into two subgroups: A - wintered on a bee yard and B - wintered in a cellar. From 20 th Aug. to 15 th Dec. all nuclei were in a bee yard. In the autumn, when the temperatures fell below 0 o C for a few consecutive nights, half the colonies were transferred to a cellar (T=4-5 o C and RH=ca %). Once a month, the wintering colonies were examined with a stethoscope. Based on the emitted sounds, the course of wintering was assessed. When sound assessment was difficult, it was always possible to lift the nucleus cover for a quick look at the colonies. For Olsztyn, the temperature and humidity data were obtained from the measurements of the UWM meteorological station, for Warsaw - from the SGGW meteorological station in the Ursynów quarter, and for Szczecin - from the service: Weather Underground (http://www. wunderground.com). The average daily air temperatures for Poland for the last 30 years, referred in this paper as perennial data, were also obtained from the UWM meteorological station in Olsztyn. Two and three-way ANOVA was carried out. Significance of difference between the means ( ) was determined by Duncan s multiple range test. The data in percentages to be used in statistical calculations, were converted by the arcsine transformation (Bliss). The means differing significantly (p < 0.05) were marked with different small letters. RESULTS 1.1 Weather conditions Weather conditions could have considerably affected the results of the research. That is why throughout the assay, temperature and relative humidity of air were regularly measured. The two-way analysis of variance (research place and season) did not show significant interaction between the place of the investigation and the consecutive wintering seasons (F 2 =0.090, p<0.985). While the colonies were wintering, the average monthly air temperatures for each center were similar to the perennial average (Fig. 1a). In the late autumn and in the winter, the highest average temperatures were in Szczecin, average temperatures were lower in Warsaw and the lowest average temperatures were in Olsztyn (Fig. 1a). In the early spring, the highest temperature was in Warsaw, and the lowest in Szczecin. Average monthly temperatures for individual centers, were slightly higher than the perennial average temperatures. The average relative air humidity during wintering was very similar in all centers (Fig. 1b). It ranged between 76.2% and 92.4% from November to March. During the first spring months, it decreased in all centers. In April, the average relative air humidity was highest in Szczecin (75.7%), and lowest in Olsztyn (63.4%). Average monthly temperatures differed significantly in the consecutive wintering seasons (F 2 =15.728, p<0.001).

4 90 Fig. 1a. Average air temperature in the centers ( o C). Fig. 1b. Average relative air humidity in the centers (%). In the 2005/2006 season, the average air temperature in November (8.9 o C) was considerably higher than the average in other seasons, and higher than the perennial average (2.7 o C - Fig. 1c). In January 2005/2006, the average temperature (-7.1 o C) was significantly lower than the average temperatures for the 2006/2007 and 2007/2008 seasons: 3.4 o C and 0.9 o C, respectively; and lower than the perennial average (-2.9 o C). The frost-period in the 2005/2006 season, lasted until March when the average temperature was -1.2 o C. In March, the average temperature was significantly lower than the perennial average (1.2 o C) and lower than the average temperatures in the 2006/2007 and 2007/2008 seasons: 6.2 and 3.1 o C, respectively. The average air temperatures in the individual seasons in April, were similar to the perennial average and ranged between 6.7 o C and 8.0 o C.

5 Journal of Apicultural Science 91 Fig. 1c. Average air temperature in the seasons ( o C). Fig. 1d. Average relative air humidity in the seasons ( %). The average monthly relative air humidity for the three locations in the consecutive seasons was very similar from November to March, and ranged between 84.1% and 92.8% (Fig.1d). In the first spring months, the humidity fell in all locations. In April, the significantly lowest average (F 2 = 5.4, p<0.005) was observed in the 2006/2007 season (60.6%), and the highest in the last 2007/2008 season (81.7%) Survival of colonies The place where the queen bees were wintered (a bee yard or an underground wintering building) did not significantly affect the differences in the survival of the colonies (F 1 = 0.562, p = 0.454). Consequently, the rest of our report contains the total results, without referring to the colonies as being split into the subgroups: A (colonies wintering on a bee yard) and B (colonies wintering in a cellar).

6 Survival of colonies in three locations Wintering the queen bees in trapezoid nuclei without a super (group I, TB) was not successful in any of the locations and seasons. That is why this assay group is not presented in Table 1, nor in the following description of the results. The two-way ANOVA indicated a highly significant interaction between the assay groups and apicultural seasons as well as the place of the research F 2 = 3.324, p= The queen bees overwintered most effectively in Szczecin. In the 2007/2008 season, 19% of them survived in trapezoid top-bar nuclei with a super (gr. II, TBS), 81% in twin mini-plus nuclei (gr. III, MP1/2), and as many as 95% in one-box mini-plus nuclei (gr. IV, MP1 - Tab. 1) In Warsaw and Olsztyn, queen bees in trapezoid nuclei with a super (gr. II, TBS) did not survive the winter in any season. In the last year 2007/2008, in Warsaw, most colonies survived in twin and singlecolony mini-plus nuclei (gr. III, MP1/2 and gr. IV, MP1), i.e. 75% and 68%, respectively. In 2005/2006 in Olsztyn, most colonies (32%) survived in twin-colony mini-plus nuclei (gr. II, MP1/2). In 2007/2008 most colonies (46%) survived in the same nuclei type, yet wintered as a single colony (gr. IV, MP1). In total, in all three seasons, the significantly highest percentage of queen bees were those that survived the winter in Szczecin (63%). In Warsaw, a significantly high percentage of queens (31%) survived the winter, than in Olsztyn (20%) (Tab. 1). Table 1 Effectiveness of extra queen bees survival during the wintering of experimental colonies (%) Center Szczecin Group Year II (TBS) III (MP1/2) IV (MP1) Centers in total n % ± sd N % ± sd n % ± sd n % ± sd 2005/ a ± d ± e ± / a ± e ± de ± c ± / ab ± de ± e ± 0.2 Warszawa 2005/ a ± a ± a ± / a ± cd ± c ± / a ± d ± d ± b ± 0.5 Olsztyn 2005/ a ± bc ± abc ± / a ± ab ± c ± / a ± ab ± cd ± a ± 0.4 Groups in total a ± b ± c ± ± 0.5 Years of investigation in total / / / a ± a ± b ± 0.5 group II (TBS) trapezoid polystyrene mating nuclei with a super group III (MP1/2) one-box mini-plus nuclei with two colonies group IV (MP1) one-box mini-plus nuclei with one colony Different small letters indicate significance of differences for p<0.05.

7 Journal of Apicultural Science Survival of queen bees in different nuclei types In total, of all the centers and seasons, the significantly highest percentage of queen bees that survived in the colonies (65%) were those that occupied the whole box of a mini-plus nucleus (gr. IV, MP1). A significantly high percentage of queen bees that survived in the colonies (47%) were those that occupied half a miniplus nucleus. But only 2% of queen bees survived in the colonies that occupied trapezoid top-bar mating nuclei with a super (gr. II, TBS) (Tab. 1) Survival of queen bees in different seasons Survival of queen bees in different seasons varied. In total, of all the centers, significantly more queen bees (50%) survived the 2007/2008 winter which was the last year of the study, than in 2006/2007 and 2005/2006: 36% and 30%, respectively. Compared to the last year, the survival rate in 2006/2007 and 2005/2006 was 14% and 20% smaller, respectively Survival of colonies in consecutive wintering months The number of living colonies gradually decreased in the consecutive wintering months in all the centers, groups, and years of the research (Fig. 2) Average monthly survival of colonies in different locations On the average, of all the three seasons and nuclei types, the fewest colonies died in Szczecin (Fig. 2). In October - January more than 80% survived, and by the end of the wintering season, the survival rate fell in March to 60% of the initial value. In Warsaw and in Olsztyn, the survival rate decreased similarly. During the first two months, 90% of the colonies survived. Then, the survival rate suddenly dropped. In December, 60% of the colonies survived, and by the end of wintering, only 20% survived in Warsaw and ca. 5% in Olsztyn. On the average, of all the three seasons and locations, the colonies in trapezoid top-bar nuclei with a super (gr. II, TBS) already started to suddenly die in December (40% of the living colonies). By the end of wintering in March, only a few of them survived (Fig. 3). The colonies in one half of the mini-plus nucleus (gr. III, MP1/2) overwintered successfully till January. A decrease was observed in this group (gr. III, MP1/2) after January, and eventually 47% of the colonies survived the winter. Wintering was most successful for the colonies in the whole box of a miniplus nucleus (gr. IV, MP1), where single losses were distributed evenly, throughout the whole wintering season (Fig. 3). Fig. 2. Average survival of colonies in consecutive months in three locations (%).

8 94 On the average, of all the locations and nuclei types for the first wintering season of 2005/2006, the fewest colonies survived between January and March (Fig. 4). During the next wintering season, the fewest colonies survived in January and February In the last season; 2007/2008, single colonies started dying in December. Losses were evenly distributed throughout the wintering period. The most frequent cause of losses of colonies was insufficient nutrition, as 71.4% died from hunger (Fig. 5). Starving colonies often suffered from dysentery (9.5%). Quite often (10.2%), the bees did not move to upper sections of the trapezoid top-bar nuclei with a super (gr. II, TBS), even though there was still food left. A sudden population drop of bees was observed in 8.9% of the colonies. Fig. 3. Average survival of colonies from different groups in the consecutive months of wintering season (%). Explanation: TBS - trapezoid, top-bar mating nucleus with a super; MP1/2 mini-plus twin-nucleus; MP1 mini-plus nucleus, one colony wintering on six combs in a whole box. Fig. 4. Average survival of colonies (%) in the consecutive months of three wintering seasons.

9 Journal of Apicultural Science 95 Fig. 5. Causes of wintering colonies dying (%). DISCUSSION Successful wintering of bees is significantly affected by atmospheric conditions, especially by the number of days with severe frost as well as by the number of days with thaws. During the first and the second wintering season, extremely low temperatures occurred (even -30 o C), which weakened the effectiveness of queen bee wintering, to 30% and 36%, respectively. Weather conditions considerably improved the last year, which resulted in a higher survival rate of the wintering queen bees (50%). The wintering success was different in the three different places. Most colonies survived the winter in Szczecin (63%), less in Warsaw (31%), and the least in Olsztyn (20%). These results were probably caused by lower winter temperatures in the two latter locations as compared with Szczecin. Also, other authors (Bornus et al., 1974; Bobrzecki, 1976; Ostrowska, 1984; Prabucki et al., 2003) have pointed out the effect of temperature on the success of overwintering bee colonies. Pechhacker and Kasjanow (2004) believe that bees should winter in an outdoor temperature of around 0 o C, as in such conditions the intensity of heat generated by bees, which reflects the level of their metabolism, is minimal. Sowa et al. (1983) wintered the colonies indoors, at a temperature ca. 4 o C, and the survival rate was 93-95%. During the wintering period, relative air humidity was very high (ca. 90%) in all the research centers and seasons. Such high humidity shortens the life of wintering bees (Ostrowska, 1984; Muszyńska, 2004; Skubida, 2004b; Roman, 2007). According to Bratkowski (1998), the most decisive factor affecting bee survival in winter is the strength of bee colonies. The results of our research prove that it is not satisfactory to overwinter queen bees in trapezoid top-bar mating nuclei (TB) either in a bee yard or in a cellar as independent units. Only 2% of these queen bees survived the winter. Maul and Schneider (1991) were able to overwinter such small colonies in a cellar only when they replaced the worker bees in the colonies three or four times. Bornus and Szymankiewicz (1968) successfully overwintered 50% of queen bees in mating nuclei, which were placed between two bee colonies wintering in one hive. In such conditions, bees in the nuclei took advantage of the heat generated by the neighbouring colonies. The colonies wintering in mini-plus nuclei (MP) had better chances for survival because of an extended nest area. This area gave both a greater storage potential as well as a larger number of bees, and at the same time - there was a smaller production of thermal energy per bee. In our assay, in mini-plus nuclei, 47% of the wintered colonies survived the winter on three

10 96 honeycombs (gr. III, MP1/2), and 65% on six honeycombs (gr. IV, MP1). There is definitely less heat loss in the case of a bigger cluster because of the favorable relation of the cluster size to its surface, and because of greater heat production. In weak colonies, the mechanism is the same, yet with an adverse effect. Wintering of spare queen bees in mating nuclei is difficult, because of the small number of bees and the small nest surface. Food scarcity was the most common cause of the dying of colonies (71.4%). Starving colonies often suffered from dysentery. Defecation into the nest was observed in 9.5% of wintered colonies. In trapezoid top-bar mating nuclei with a super (gr. II, TBS), bees quite frequently (10.2%) did not get to the upper sections, even though there was still food left. This may have resulted from rearing brood in the lower sections late in the autumn, and then the bees remained in the lower sections. The sudden population drop in 8.9% of the wintered colonies is difficult to explain, yet it may be attributed to the phenomenon of single bees leaving the hive during a wintering season. CONCLUSIONS Trapezoid top-bar mating nuclei are unsuitable for self-wintering of bee colonies in Poland, because of their small size. The best conditions for wintering of spare queen bees were in mini-plus nuclei, when the colonies occupied the entire box (six combs). ACKNOWLEDGEMENTS The assay was carried out thanks to the support of the Ministry of Science and Higher Education - as Own Research Project No 2 P06Z We would like to thank the head of this project Prof. Dr. hab. Jarosław Prabucki, for effectively managing this experiment for 3 years. REFERENCES Bobrzecki J. (1976) - Rozwój i produkcyjność rodzin pszczelich zimowanych na różnych pokarmach węglowodanowych. Zesz. Nauk. ART., Olsztyn, 19: Bornus L., Bobrzecki J., Bojarczuk Cz., Gromisz M., Kalinowski J., Król A., Nowakowski J., Ostrowska W., Woźnica J., Zaremba J. (1974) - I. Przydatność użytkowa mieszańców międzyrasowych pszczoły miodnej w warunkach przyrodniczych Polski. Pszczeln. Zesz. Nauk., 18: Bornus L., Szymankiewicz J. (1968) - Porównawcze badania nad zimowaniem zapasowych matek pszczelich. Pszczeln. Zesz. Nauk., 12(1-2): Bratkowski J. (1998) - Czynniki wpływające na zimowanie rodzin pszczelich. Pszczelarstwo, 49(10): 19. Czekońska K. (2002) - Jakość matek pszczelich dopuszczonych do obrotu handlowego. Pszczeln. Zesz. Nauk., 44(l): El-Shemy A. A. M., Pickard R. S. (1989) - Nosema apis Zander infection levels in honeybees of known age. J. Apic. Res., 28(2): Farrar C. L. (1971) - Productive management of honeybee colonies. Am. Bee J., 113(8): Foti N., Barac I., Alexandru V., Mirza E. (1962) - Untersuchungen über die Űberwinterung von Weiseln ausserhalb der Traube und ihre Verwendung innerhalb der Produktion Arch. Geflűgelz. Kleintierz, 11: Gliński Z., Chmielewski M. (1994) - Patologia i terapia chorób owadów użytkowych. Wyd. AR Lublin. Jasiński Z. (1995) - Uszkodzenia matek pszczelich w czasie ich przechowywania. Rozprawy Naukowe i Monografie. Wydawnictwo SGGW. Kleinschmidt G. J. (1990) - Banking of queen honey bees. Queensland Agricultural College Lewes Qld, 43: 1-7.

11 Journal of Apicultural Science 97 Kostecki R. (1976) - Zarys chorób i szkodników pszczół. PWRiL Warszawa. Maul V., Schneider H. (1991) - Überwinterung von Reserveköniginen im Kirchhainer begattungskastchen (KBK). Die Biene, 127(2): Muszyńska J. (2001) - Effect of honeydew honey-containing food on the condition of caged bees. J. Apic. Sci., 45: Muszyńska J. (2004) - Zimowanie pszczół. Zmiany zachodzące w tym okresie w pszczołach i rodzinach pszczelich. Pasieka, 4: Naumann K., Winston M. L., Slessor K. N., Prestwich G. D., Webster F. X. (1991) - The production and transmission of honeybee queen (Apis mellifera L.) mandibular gland pheromone. Beh. Ecol. Soc., 29: Olejniczak R. (2002) - Zimowanie matek zapasowych w małych rodzinach. Pszczelarstwo, 53(8): 19. Ostrowska W. (1974) - Dodatkowe prace pasieczne w sezonie. [w] Gospodarka pasieczna, PWRiL Warszawa: Ostrowska W. (1984) - Porównanie niektórych aspektów biologii oraz utrzymywanych w różnych typach uli w warunkach przyrodniczych Polski północno -wschodniej. Pszczeln. Zesz. Nauk., 28: Paleolog J. (2001) - An attempt at overwintering sting-clipped queens in multiple-queen colonies. J. Apic. Sci., 45: Pechhacker G., Kasjanow A. (2004) - Naukowcy odpowiadają na pytania dotyczące zimowli. Pszczelarstwo, 55(10): Pidek A. (2003) - Matka zapasowa - co to znaczy? Pszczelarstwo, 54(2): 25. Prabucki J. (1975) - Norweski bank matek. Pszczelarstwo, 26(5): Prabucki J., Samborski J., Chuda-Mickiewicz B. (2003) - Experiment on storing bee queens over the winter outside the hive. J. Apic. Sci., 47(2): Prabucki J., Wertejuk M., Chuda-Mickiewicz B. (1982) - Przyczynek do poznania nosemozy w warunkach Pomorza Zachodniego. Pszczelarstwo, 33(5): 2-4. Roman A. (2007) - Opieka nad pasieką w okresie jesienno-zimowym. Przegląd Hodowlany, 75(1): Seeley T. D., Fell R. D. (1981) - Queen substance production in honey bee (Apis mellifera) colonies prepering to swarm. (Hymenoptera: Apidae). J. Kansas Entomol. Soc., 54(1): Siuda M., Wilde J. (2002) - Racjonalne rozmnażanie rodzin skutecznie zwalcza nastrój rojowy i zwiększa produkcyjność rodzin. Biul. Nauk., 18(5): Skubida P. (2004a) - Kilka aspektów dobrego zimowania. Pszczelarstwo, 55(11): Skubida P. (2004b) - Dokarmianie pszczół i wilgotność w zimowym gnieździe. Pszczelarstwo, 55(12): Sokół R., Romaniuk K. (2000) - Ocena kilku metod podawania fumagiliny pszczołom. Pszczeln. Zesz. Nauk., 44 (Suplement do nr l): Sowa S., Jagiełło R., Woźnica J. (1983) - Zimowanie zapasowych matek w rodzinkach weselnych w pomieszczeniu zamkniętym. XX Naukowa Konferencja Pszczelarska, marzec Puławy: 20. Tomaszewska B. (2002) - Zwalczanie nosemozy bez użycia środków farmakologicznych. Pszczelarstwo, 53(11): 8-9. Wilde J. (2000) - Wczesnowiosenna wymiana matek w pasiekach. Pszczelarstwo, 51(4): Wilde J. (2004) - Wymiana matek pszczelich oraz intensywna gospodarka wędrowna z uwzględnieniem wędrówek pasiek na pożytki - droga do sukcesu w pszczelarstwie. Konferencja: Problemy współczesnego pszczelarstwa. 9 października, Polagra, Międzynarodowe Targi Poznańskie, Poznań: 1-11.

12 98 Wilde J. (2006) - Czy polskiemu pszczelarstwu potrzebny jest import matek pszczelich wczesną wiosną? Pszczoły PL, portal o pszczelarstwie. [online] jerzy_wilde/jerzy_wilde3.php. Wilde J., Wilde M., Gogolewska E. (2002) - Łatwe i skuteczne sposoby wymiany matek pszczelich. Biul. Nauk., 18(5): Woyke J. (1984)- Correlations and interactions between population, length of worker life and honey production by honeybees in temperate region. J. Apic. Res., 23(3): Woyke J. (1988) - Problems with queen banks. Am. Bee J., 128(4): Wyborn M. H., Winston M. L., Laflamme P. H. (1993) - Storing mated queens during the winter in managed honey bee colonies. Am. Bee J., 133(3): Zeiler C. (1985) - Ratschläge für den Frezeitimker. Drezno. J. Neumann-Neudamm: ZIMOWANIE ZAPASOWYCH MATEK PSZCZELICH W ZMODYFIKOWANYCH ULIKACH WESELNYCH Siuda M., Wilde J., Bratkowski J., Chuda-Mickiewicz B., Woyke J., Jasiń ski Z., Madras-Majewska B., Samborski J. S t r e s z c z e n i e Posiadanie zapasowych matek wczesną wiosną jest bardzo ważne dla pszczelarzy. Matki te można poddać do rodzin, które straciły własne matki zimą. Można je również poddać do wczesnych odkładów. Ma to szczególne znaczenie w Polsce, charakteryzującej się srogimi zimami, chłodnymi wiosnami i krótkim sezonem wegetacyjnym. Celem badań była próba opracowania skutecznej metody zimowania zapasowych matek pszczelich w ulikach weselnych. Doświadczenie przeprowadzono w latach (3 zimowle) równolegle w trzech jednostkach: Katedrze Zoologii i Pszczelnictwa Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie, Samodzielnej Pracowni Hodowli Owadów Użytkowych SGGW w Warszawie i Katedrze Pszczelnictwa Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. Rodzinki z matkami unasienionymi sztucznie 8 μl nasienia w wieku 7-8 dni przygotowane do zimowli podzielono losowo na następujące grupy: I TS trapezoidalny snozowy ulik weselny. II TSN trapezoidalny snozowy ulik weselny z nadstawką. III MP1/2 dwurodzinny ulik mini-plus (dwie rodzinki, każda zimująca na 3 plasterkach w połowie ulika, przedzielonego pionową przegrodą). IV MP1 ulik mini-plus, jedna rodzinka zimująca na 6 plasterkach w całym korpusie. Rodzinki w każdej grupie podzielono na 2 podgrupy: A - zimowane na pasieczysku i B - zimowane w piwnicy. Miejsce zimowania matek (toczek lub stebnik) nie wpłynęło istotnie na zróżnicowanie przeżywalności rodzinek (F 1, = 0,562, p = 0,454). Nie udało się przezimować matek w ulikach trapezoidalnych bez nadstawki (gr. I, TS) we wszystkich ośrodkach oraz latach badań. W sumie, ze wszystkich miejscowości i sezonów, wysoko istotnie najwięcej matek (65%) przeżyło w rodzinkach zimujących pojedynczo w korpusie ulika mini-plus (gr IV, MP1). Najwięcej rodzinek przeżyło w Szczecinie (63%), mniej w Warszawie (31%), a najmniej w Olsztynie (20%). W ulikach TS przezimowano tylko 2%, a w ulikach MP zasiedlonych pojedynczo - 65% i 45% przy zasiedleniu przez dwie rodzinki. Trapezoidalne snozowe uliki weselne, ze względu na swoje niewielkie wymiary, nie nadają się do samodzielnego zimowania rodzinek pszczelich w Polsce. Najkorzystniej zapasowe matki zimowały w ulikach mini-plus, gdy rodzinki zajmowały cały korpus (6 plasterków). Słowa kluczowe: zimowla, matki pszczele, uliki weselne.

13 Journal of Apicultural Science 99

WYDAJNOŚĆ MIODU PSZCZÓŁ LINII KORTÓWKA W OCENIE TERENOWEJ

WYDAJNOŚĆ MIODU PSZCZÓŁ LINII KORTÓWKA W OCENIE TERENOWEJ BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 18, 2002 WYDAJNOŚĆ MIODU PSZCZÓŁ LINII KORTÓWKA W OCENIE TERENOWEJ Jerzy Wilde 1, Maria Wilde 2, Andrzej Kobyliński 3 1 Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn 2 Pasieka

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

Dr hab. Beata Madras-Majewska, prof. SGGW

Dr hab. Beata Madras-Majewska, prof. SGGW Dr hab. Beata Madras-Majewska, prof. SGGW KONTAKT SGGW w Warszawie Wydział Nauk o Zwierzętach Pracownia Pszczelnictwa ul. Nowoursynowska 166 02-787 Warszawa Tel: + 48 225936652 E-mail: beata_madras_majewska@sggw.pl

Bardziej szczegółowo

EFFECT OF QUEEN CAGING CONDITIONS ON INSEMINATION RESULTS

EFFECT OF QUEEN CAGING CONDITIONS ON INSEMINATION RESULTS Vol. 49 No. 1 2005 Journal of Apicultural Science 5 EFFECT OF QUEEN CAGING CONDITIONS ON INSEMINATION RESULTS Aldona Gontarz 1, Ma³gorzata Bieñkowska 2, Krzysztof Loc 3 1 Department of breeding methods

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE PÓŹNYCH POŻYTKÓW PRZEZ PSZCZOŁY Z LIKWIDOWANYCH RODZIN

WYKORZYSTANIE PÓŹNYCH POŻYTKÓW PRZEZ PSZCZOŁY Z LIKWIDOWANYCH RODZIN BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 18, 2002 WYKORZYSTANIE PÓŹNYCH POŻYTKÓW PRZEZ PSZCZOŁY Z LIKWIDOWANYCH RODZIN Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn S ł o w a k l u c z o w e: pakiety pszczele, miód,

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland

Cracow University of Economics Poland Cracow University of Economics Poland Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Keynote Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit,

Bardziej szczegółowo

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł)

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) Financial support for start-uppres Where to get money? - Equity - Credit - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) - only for unymployed people - the company must operate minimum

Bardziej szczegółowo

HemoRec in Poland. Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010

HemoRec in Poland. Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010 HemoRec in Poland Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010 Institute of Biostatistics and Analyses. Masaryk University. Brno Participating

Bardziej szczegółowo

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami Seweryn SPAŁEK Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami MONOGRAFIA Wydawnictwo Politechniki Śląskiej Gliwice 2004 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 1. ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI W ORGANIZACJI 13 1.1. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego)

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego) 112 Informator o egzaminie maturalnym z języka angielskiego od roku szkolnego 2014/2015 2.6.4. Część ustna. Przykładowe zestawy zadań Przykładowe pytania do rozmowy wstępnej Rozmowa wstępna (wyłącznie

Bardziej szczegółowo

18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego. 19. Mo liwe pytania egzaminatora i przyk³adowe odpowiedzi egzaminowanego

18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego. 19. Mo liwe pytania egzaminatora i przyk³adowe odpowiedzi egzaminowanego 18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego I m sorry, could you repeat that, please? - Przepraszam, czy mo na prosiæ o powtórzenie? I m sorry, I don t understand. - Przepraszam, nie rozumiem. Did you

Bardziej szczegółowo

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI O tym, dlaczego warto budować pasywnie, komu budownictwo pasywne się opłaca, a kto się go boi, z architektem, Cezarym Sankowskim, rozmawia

Bardziej szczegółowo

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny Akademia Morska w Szczecinie Wydział Mechaniczny ROZPRAWA DOKTORSKA mgr inż. Marcin Kołodziejski Analiza metody obsługiwania zarządzanego niezawodnością pędników azymutalnych platformy pływającej Promotor:

Bardziej szczegółowo

Test sprawdzający znajomość języka angielskiego

Test sprawdzający znajomość języka angielskiego Test sprawdzający znajomość języka angielskiego Imię i Nazwisko Kandydata/Kandydatki Proszę wstawić X w pole zgodnie z prawdą: Brak znajomości języka angielskiego Znam j. angielski (Proszę wypełnić poniższy

Bardziej szczegółowo

TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH

TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH INŻYNIERIA W ROLNICTWIE. MONOGRAFIE 16 ENGINEERING IN AGRICULTURE. MONOGRAPHS 16 WIESŁAW GOLKA TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH TRANSPORTATION IN RURAL FAMILY FARMS Falenty 2014 WYDAWNICTWO

Bardziej szczegółowo

THE ROLE OF PHYTOHORMONES IN INSTRUMENTAL INSEMINATION OF QUEEN BEES

THE ROLE OF PHYTOHORMONES IN INSTRUMENTAL INSEMINATION OF QUEEN BEES Vol. 53 No. 2 2009 Journal of Apicultural Science 91 THE ROLE OF PHYTOHORMONES IN INSTRUMENTAL INSEMINATION OF QUEEN BEES B o e n a C h u d a - M i c k i e w i c z, J a r o s ³ a w P r a b u c k i, J e

Bardziej szczegółowo

XT001_ INTRODUCTION TO EXIT INTERVIEW PYTANIE NIE JEST ZADAWANE W POLSCE W 2006 ROKU. WCIŚNIJ Ctrl+R BY PRZEJŚĆ DALEJ. 1.

XT001_ INTRODUCTION TO EXIT INTERVIEW PYTANIE NIE JEST ZADAWANE W POLSCE W 2006 ROKU. WCIŚNIJ Ctrl+R BY PRZEJŚĆ DALEJ. 1. Share w2 Exit Questionnaire version 2.7 2006-09-29 XT001_ INTRODUCTION TO EXIT INTERVIEW 1. Kontynuuj XT006_ PROXY RESPONDENT'S SEX 1. Mężczyzna 2. Kobieta XT002_ RELATIONSHIP TO THE DECEASED IF XT002_

Bardziej szczegółowo

Fig 5 Spectrograms of the original signal (top) extracted shaft-related GAD components (middle) and

Fig 5 Spectrograms of the original signal (top) extracted shaft-related GAD components (middle) and Fig 4 Measured vibration signal (top). Blue original signal. Red component related to periodic excitation of resonances and noise. Green component related. Rotational speed profile used for experiment

Bardziej szczegółowo

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round Extraclass Football Men Season 2009/10 - Autumn round Invitation Dear All, On the date of 29th July starts the new season of Polish Extraclass. There will be live coverage form all the matches on Canal+

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to take a rest - odpocząć Muszę odpocząć. (5) Czy chcesz

Bardziej szczegółowo

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science Proposal of thesis topic for mgr in (MSE) programme 1 Topic: Monte Carlo Method used for a prognosis of a selected technological process 2 Supervisor: Dr in Małgorzata Langer 3 Auxiliary supervisor: 4

Bardziej szczegółowo

A n g i e l s k i. Phrasal Verbs in Situations. Podręcznik z ćwiczeniami. Dorota Guzik Joanna Bruska FRAGMENT

A n g i e l s k i. Phrasal Verbs in Situations. Podręcznik z ćwiczeniami. Dorota Guzik Joanna Bruska FRAGMENT A n g i e l s k i Phrasal Verbs in Situations Podręcznik z ćwiczeniami FRAGMENT Dorota Guzik Joanna Bruska Autorzy: Dorota Guzik, Joanna Bruska Konsultacja językowa: Tadeusz Z. Wolański Lektorzy: Maybe

Bardziej szczegółowo

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Dlaczego powstało? - świat przeżywa dziś rewolucję w obszarze edukacji, - naszym celem jest promocja śląskiego jako regionu opartego na wiedzy, i najnowszych technologiach,

Bardziej szczegółowo

Employment. Number of employees employed on a contract of employment by gender in 2012. Company

Employment. Number of employees employed on a contract of employment by gender in 2012. Company Im not found /sites/eneacsr2012.mess-asp.com/themes/eneacsr2012/img/enea.jpg Employt Capital Group is one of the largest companies in the energy industry. Therefore it has an influence, as an employer,

Bardziej szczegółowo

OPŁACALNOŚĆ PRODUKCJI MLECZKA PSZCZELEGO W POLSCE

OPŁACALNOŚĆ PRODUKCJI MLECZKA PSZCZELEGO W POLSCE BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 18, 2002 OPŁACALNOŚĆ PRODUKCJI MLECZKA PSZCZELEGO W POLSCE Janusz Cichoń 1, Jerzy Wilde 2 1 Katedra Marketingu i Analiz Rynkowych UWM, Olsztyn 2 Katedra Pszczelnictwa

Bardziej szczegółowo

RWD-25 model kartonowy w skali 1:33

RWD-25 model kartonowy w skali 1:33 RWD-25 model kartonowy w skali 1:33 www.modele-kartonowe.com SAMOLOTY POLSKIE NIEZREALIZOWANE PROJEKTY VOL. 1 W drugiej połowie lat 30-tych ubiegłego wieku kilka polskich biur konstrukcyjnych przystąpiło

Bardziej szczegółowo

Trend in drug use in Poland

Trend in drug use in Poland Prevalence and patterns of drug use among general population Indicator (GPS) Annual Expert Meeting 214 Trend in drug use in Poland Janusz Sierosławski Institute of Psychiatry i Neurology Warsaw Lisbon,

Bardziej szczegółowo

ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND

ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND Ala ma kota is a network of non-public education preschools which are entered into the register of non-public schools and institutions of the Capital City of

Bardziej szczegółowo

PROCES DYDAKTYCZNY W KATEDRZE PSZCZELNICTWA UWM

PROCES DYDAKTYCZNY W KATEDRZE PSZCZELNICTWA UWM BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 19, 2002 PROCES DYDAKTYCZNY W KATEDRZE PSZCZELNICTWA UWM Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn S ł o w a k l u c z o w e: dydaktyka, pszczelarstwo, studenci. Streszczenie

Bardziej szczegółowo

ULE OBSERWACYJNE ZE SZKŁA ORGANICZNEGO JAKO POMOC DYDAKTYCZNA

ULE OBSERWACYJNE ZE SZKŁA ORGANICZNEGO JAKO POMOC DYDAKTYCZNA BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 19, 2002 ULE OBSERWACYJNE ZE SZKŁA ORGANICZNEGO JAKO POMOC DYDAKTYCZNA Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn S ł o w a k l u c z o w e: pszczoła miodna, rodzina pszczela,

Bardziej szczegółowo

THE RAIL RATES valid from 1st October 2015

THE RAIL RATES valid from 1st October 2015 RAIL TARIFF This Rail Tariff is an integral part of intermodal transport arrangement service provided by PCC Intermodal S.A. and therefore it cannot be used as a standalone offer, only in combination with

Bardziej szczegółowo

ROZPRAWA DOKTORSKA. Mateusz Romanowski

ROZPRAWA DOKTORSKA. Mateusz Romanowski Mateusz Romanowski Wpływ krioterapii ogólnoustrojowej na aktywność choroby i sprawność chorych na zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa ROZPRAWA DOKTORSKA Promotor: Dr hab., prof. AWF Anna Straburzyńska-Lupa

Bardziej szczegółowo

DODATKOWE ĆWICZENIA EGZAMINACYJNE

DODATKOWE ĆWICZENIA EGZAMINACYJNE I.1. X Have a nice day! Y a) Good idea b) See you soon c) The same to you I.2. X: This is my new computer. Y: Wow! Can I have a look at the Internet? X: a) Thank you b) Go ahead c) Let me try I.3. X: What

Bardziej szczegółowo

Steps to build a business Examples: Qualix Comergent

Steps to build a business Examples: Qualix Comergent How To Start a BUSINESS Agenda Steps to build a business Examples: Qualix Comergent 1 Idea The Idea is a Piece of a Company 4 2 The Idea is a Piece of a Company Investing_in_New_Ideas.wmv Finding_the_Problem_is_the_Hard_Part_Kevin

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES The Student First and last name(s) Nationality E-mail Academic year 2014/2015 Study period 1 st semester 2 nd semester Study cycle Bachelor Master Doctoral Subject area,

Bardziej szczegółowo

OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ

OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ ASSESSMENT OF POTENTIAL FOR ZŁOTNICKA SPOTTED PIG BREEDING IN ORGANIC FARMS OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ PSTREJ W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH Janusz Tomasz Buczyński (1),

Bardziej szczegółowo

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ Part-financed by EU South Baltic Programme w w w. p t m e w. p l PROSPECTS OF THE OFFSHORE WIND ENERGY DEVELOPMENT IN POLAND - OFFSHORE WIND INDUSTRY IN THE COASTAL CITIES AND PORT AREAS PORTS AS LOGISTICS

Bardziej szczegółowo

UŻYTKOWANIE SELEKCJONOWANYCH PSZCZÓŁ MIODNYCH WARUNKIEM OPŁACALNEGO PROWADZENIA PASIEK

UŻYTKOWANIE SELEKCJONOWANYCH PSZCZÓŁ MIODNYCH WARUNKIEM OPŁACALNEGO PROWADZENIA PASIEK BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 18, 2002 UŻYTKOWANIE SELEKCJONOWANYCH PSZCZÓŁ MIODNYCH WARUNKIEM OPŁACALNEGO PROWADZENIA PASIEK Jerzy Wilde 1, Maria Wilde 2 1 Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn

Bardziej szczegółowo

The impact of the sequence of particular drone semen administration on number of their own progeny after instrumental insemination

The impact of the sequence of particular drone semen administration on number of their own progeny after instrumental insemination Annals of Warsaw University of Life Sciences SGGW Animal Science No 46, 2009: 109 113 (Ann. Warsaw Univ. of Life Sc. SGGW, Anim. Sci. 46, 2009) The impact of the sequence of particular drone semen administration

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Warmiñsko-Mazurski w Olsztynie University of Warmia and Mazury in Olsztyn. Biuletyn Naukowy UWM 29 (2008)

Uniwersytet Warmiñsko-Mazurski w Olsztynie University of Warmia and Mazury in Olsztyn. Biuletyn Naukowy UWM 29 (2008) Uniwersytet Warmiñsko-Mazurski w Olsztynie University of Warmia and Mazury in Olsztyn Biuletyn Naukowy UWM 29 (2008) Wydawnictwo Uniwersytetu Warmiñsko-Mazurskiego Olsztyn 2008 1 Ocena jakoœci BIULETYN

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

OSTC GLOBAL TRADING CHALLENGE MANUAL

OSTC GLOBAL TRADING CHALLENGE MANUAL OSTC GLOBAL TRADING CHALLENGE MANUAL Wrzesień 2014 www.ostc.com/game Po zarejestrowaniu się w grze OSTC Global Trading Challenge, zaakceptowaniu oraz uzyskaniu dostępu to produktów, użytkownik gry będzie

Bardziej szczegółowo

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Jan Witkowski : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Project for exhibition photo graphic compositions typography colors Berlin London Paris Barcelona Vienna Prague Krakow Zakopane Jan Witkowski ARTIST FROM

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers 1 z 7 2015-05-14 18:32 Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers Tworzenie ankiety Udostępnianie

Bardziej szczegółowo

Po powtórce zaczynamy naukę kolejnych 10-15 nowych słów i wyrażeń, po czym zostawiamy je w przegródce numer 1. Systematyczność

Po powtórce zaczynamy naukę kolejnych 10-15 nowych słów i wyrażeń, po czym zostawiamy je w przegródce numer 1. Systematyczność Fiszki, metoda powtórkowa. System pięciu przegródek Pierwszego dnia nauki możemy zacząć od przyswojenia 10-15 nowych słówek. Wkładamy je wtedy do przegródki numer 1. Kolejnego dnia zaczynamy od powtórki

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi. binding machine KRIS. instruction manual. 80-393 GDAŃSK ul. Krynicka 1 tel.: (058) 55 43 555 fax: (058) 55 43 500 ODDZIAŁ:

Instrukcja obsługi. binding machine KRIS. instruction manual. 80-393 GDAŃSK ul. Krynicka 1 tel.: (058) 55 43 555 fax: (058) 55 43 500 ODDZIAŁ: Instrukcja obsługi instruction manual 80-393 GDAŃSK ul. Krynicka 1 tel.: (058) 55 43 555 fax: (058) 55 43 500 ODDZIAŁ: 02-784 WARSZAWA ul. Janowskiego 9 tel.: (022) 648 03 48..49 fax: (022) 648 03 50 bindownica

Bardziej szczegółowo

STUDIA INDYWIDUALNE Z ZAKRESU PSZCZELNICTWA SZANSĄ DLA PASJONATÓW PSZCZELARSTWA

STUDIA INDYWIDUALNE Z ZAKRESU PSZCZELNICTWA SZANSĄ DLA PASJONATÓW PSZCZELARSTWA BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 19, 2002 STUDIA INDYWIDUALNE Z ZAKRESU PSZCZELNICTWA SZANSĄ DLA PASJONATÓW PSZCZELARSTWA Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn S ł o w a k l u c z o w e: indywidualny

Bardziej szczegółowo

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Piąte spotkanie grupy partnerskiej w Katowicach (Polska) 19-20 maj 2015 Program Uczenie się przez całe życie Grundtvig Tytył projektu: Osoby 50+ na rynku

Bardziej szczegółowo

How much does SMARTech system cost?

How much does SMARTech system cost? 1. How much does an intelligent home system cost? With over six years of experience in construction of Intelligent Home Systems we have done a value analysis of systems and services usually purchased by

Bardziej szczegółowo

STATISTICAL OFFICE IN WARSAW 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa POPULATION AND VITAL STATISTICS IN THE MAZOWIECKIE VOIVODSHIP IN 2014

STATISTICAL OFFICE IN WARSAW 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa POPULATION AND VITAL STATISTICS IN THE MAZOWIECKIE VOIVODSHIP IN 2014 STATISTICAL OFFICE IN WARSAW 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa Brief information Prepared on: 29.05.2015 r. Contact: e-mail: sekretariatuswaw@stat.gov.pl tel. 22 464 23 15, 22 464 23 12 faks 22 846 76 67

Bardziej szczegółowo

Effective Governance of Education at the Local Level

Effective Governance of Education at the Local Level Effective Governance of Education at the Local Level Opening presentation at joint Polish Ministry OECD conference April 16, 2012, Warsaw Mirosław Sielatycki Ministry of National Education Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

Regionalny Związek Pszczelarzy w Toruniu

Regionalny Związek Pszczelarzy w Toruniu Regionalny Związek Pszczelarzy w Toruniu Temat szkolenia : Wychów matek pszczelich na własne potrzeby Termin szkolenia teoretycznego 19-20 lutego 2011 w Wąbrzeźnie ul. Wolności 47 - Dom Kultury Szczegółowy

Bardziej szczegółowo

Volley English! Dziś lekcja 1 Zaproszenie. Zapraszamy i my

Volley English! Dziś lekcja 1 Zaproszenie. Zapraszamy i my Volley English! Już od dziś, co miesiąc, znajdziecie w naszym serwisie nową ofertę. Zapraszamy Cię do nauki angielskiego w praktycznym wydaniu. Przygotowaliśmy dla Ciebie wyjątkowe materiały, które odnoszą

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA WARUNKÓW METEOROLOGICZNYCH W REJONIE DOŚWIADCZEŃ ŁĄKOWYCH W FALENTACH

CHARAKTERYSTYKA WARUNKÓW METEOROLOGICZNYCH W REJONIE DOŚWIADCZEŃ ŁĄKOWYCH W FALENTACH WODA-ŚRODOWISKO-OBSZARY WIEJSKIE 2006: t. 6 z. specj. (17) WATER-ENVIRONMENT-RURAL AREAS s. 15 22 www.imuz.edu.pl Instytut Melioracji i Użytków Zielonych w Falentach, 2006 CHARAKTERYSTYKA WARUNKÓW METEOROLOGICZNYCH

Bardziej szczegółowo

International Baccalaureate Diploma Programme. w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza

International Baccalaureate Diploma Programme. w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza nternational Baccalaureate Diploma Programme w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza nternational Baccalaureate Organization Główną siedzibą organizacji jest Genewa, Szwajcaria. Programy:

Bardziej szczegółowo

METODA OGÓLNEJ OCENY STANU ŚRODO- WISKA OBSZARÓW WIEJSKICH NA PODSTAWIE INFORMACJI Z BANKU DANYCH REGIONALNYCH GUS I OSZACOWAŃ PROGRAMU EMEP

METODA OGÓLNEJ OCENY STANU ŚRODO- WISKA OBSZARÓW WIEJSKICH NA PODSTAWIE INFORMACJI Z BANKU DANYCH REGIONALNYCH GUS I OSZACOWAŃ PROGRAMU EMEP Ekonomia i Środowisko 2 (49) 2014 Jan Cetner Kazimierz Dyguś Marta Ogonowska Jerzy Wojtatowicz METODA OGÓLNEJ OCENY STANU ŚRODO- WISKA OBSZARÓW WIEJSKICH NA PODSTAWIE INFORMACJI Z BANKU DANYCH REGIONALNYCH

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN POLONIA

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN POLONIA DOI: 10.2478/v10083-012-0011-3 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN POLONIA VOL. XXX (2) SECTIO EE 2012 Department of Biological Basis of Animal Production University of Life Sciences in

Bardziej szczegółowo

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2014/2015

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2014/2015 Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki Karta przedmiotu Wydział Inżynierii Środowiska obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 014/015 Kierunek studiów: Inżynieria Środowiska

Bardziej szczegółowo

Angielski Biznes Ciekawie

Angielski Biznes Ciekawie Angielski Biznes Ciekawie Conditional sentences (type 2) 1. Discuss these two types of mindsets. 2. Decide how each type would act. 3. How would you act? Czy nauka gramatyki języka angielskiego jest trudna?

Bardziej szczegółowo

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją 234 Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją The effectiveness of local anesthetics in the reduction of needle

Bardziej szczegółowo

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project:

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project: Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Title of the project - System of the heat storage at different temperature level. Krótki opis projektu: Opracowanie systemu akumulacji ciepła

Bardziej szczegółowo

Analysis of infectious complications inf children with acute lymphoblastic leukemia treated in Voivodship Children's Hospital in Olsztyn

Analysis of infectious complications inf children with acute lymphoblastic leukemia treated in Voivodship Children's Hospital in Olsztyn Analiza powikłań infekcyjnych u dzieci z ostrą białaczką limfoblastyczną leczonych w Wojewódzkim Specjalistycznym Szpitalu Dziecięcym w Olsztynie Analysis of infectious complications inf children with

Bardziej szczegółowo

Call 2013 national eligibility criteria and funding rates

Call 2013 national eligibility criteria and funding rates Call 2013 national eligibility criteria and funding rates POLAND a) National eligibility criteria Funding Organisation National Contact Point National Center for Research and Development (Narodowe Centrum

Bardziej szczegółowo

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management Poznań, 2012, September 20th Doctor Anna Scheibe adiunct in the Department of Economic Sciences PROJECT Syllabus for course Global Marketing on the study program: Management I. General information 1. Name

Bardziej szczegółowo

Weather conditions during the blossoming period and their effect on the yield of three cultivars of blackcurrant (Ribes nigrum L.)

Weather conditions during the blossoming period and their effect on the yield of three cultivars of blackcurrant (Ribes nigrum L.) 5 FOLIA HORTICULTURAE Ann. /, 009, 54 Weather conditions during the blossoming period and their effect on the yield of three cultivars of blackcurrant (Ribes nigrum L.) Jan Grabowski, Zdzisław Kawecki,

Bardziej szczegółowo

Ocena cech użytkowych wybranych linii hodowlanych pszczoły rasy kraińskiej (Apis mellifera carnica)

Ocena cech użytkowych wybranych linii hodowlanych pszczoły rasy kraińskiej (Apis mellifera carnica) Roczniki Naukowe Polskiego Towarzystwa Zootechnicznego, t. 10 (2014), nr 4, 35-47 Ocena cech użytkowych wybranych linii hodowlanych pszczoły rasy kraińskiej (Apis mellifera carnica) Adam Roman, Ewa Popiela-Pleban,

Bardziej szczegółowo

sylwan nr 9: 3 15, 2006

sylwan nr 9: 3 15, 2006 sylwan nr 9: 3 15, 2006 Jerzy Szwagrzyk, Waldemar Sulowski, Tomasz Skrzydłowski Structure of a natural stand of a Carpathian beech forest in the Tatra mountains compared with natural beech stands from

Bardziej szczegółowo

Why choose No Hau Studio?

Why choose No Hau Studio? Why choose No Hau Studio? We ve been perfecting our skills for over 10 years. Branding and Communications are the core of our activities. B2B is our speciality. Customer s Satisfaction is our priority.

Bardziej szczegółowo

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance Benefits Depending on your residency status (EU citizen or not) there are various benefits available to help you with costs of living. A8 nationals need to have been working for a year and be registered

Bardziej szczegółowo

Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik. Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for. Tatras National Park (Slovakia) Director Pawel Majko

Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik. Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for. Tatras National Park (Slovakia) Director Pawel Majko April 22, 2012 Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik Tatrzanski Park Narodowy Director Pawel Skawinski (host) Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for National Parks Jan Reklewski Tatras

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to be angry with somebody gniewać się na kogoś Czy gniewasz

Bardziej szczegółowo

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Projekt finansowany Fundusze Europejskie z budżetu państwa dla rozwoju oraz ze Polski środków Wschodniej Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Nauka Przyroda Technologie

Nauka Przyroda Technologie Nauka Przyroda Technologie Dział: Zootechnika ISSN 1897-7820 http://www.npt.up-poznan.net/tom1/zeszyt2/art_40.pdf Copyright Wydawnictwo Akademii Rolniczej im. Augusta Cieszkowskiego w Poznaniu 2007 Tom

Bardziej szczegółowo

UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ

UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ Zaproponowany dla krajów Unii Europejskiej oraz dla wszystkich zainteresowanych stron wzór Umowy wypożyczenia między muzeami i instytucjami kultury opracowany został przez

Bardziej szczegółowo

Innowacyjna technologia instalacji turbin wiatrowych z zastosowaniem

Innowacyjna technologia instalacji turbin wiatrowych z zastosowaniem Innowacyjna technologia instalacji turbin wiatrowych z zastosowaniem Ŝurawia GTK1100 Poznań, 24-11-2010 Igor Pawela Forum Czystej Energii Innowacyjna technologia instalacji turbin wiatrowych z zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

ELF. system: pokój młodzieżowy / teenagers room MEBLE MŁODZIEŻOWE / YOUTH ROOM FURNITURE ELF

ELF. system: pokój młodzieżowy / teenagers room MEBLE MŁODZIEŻOWE / YOUTH ROOM FURNITURE ELF 144 Nowoczesny system mebli młodzieżowych jest nie tylko funkcjonalny, ale także dzięki wzornictwu niezwykły. Sprawdza się nawet w najmniejszych pomieszczeniach. Poszczególne bryły mebli mają kształty

Bardziej szczegółowo

RYNEK ZIEMNIAKA A N A L I Z Y R Y N K O W E. stan i perspektywy LISTOPAD 2013 R O C Z N I K

RYNEK ZIEMNIAKA A N A L I Z Y R Y N K O W E. stan i perspektywy LISTOPAD 2013 R O C Z N I K INSTYTUT EKONOMIKI ROLNICTWA i GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY AGENCJA RYNKU ROLNEGO NR 40 MINISTERSTWO ROLNICTWA i ROZWOJU WSI RYNEK ZIEMNIAKA stan i perspektywy R O C Z N I K CZASOPISMO

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi SNMP Protocol The Simple Network Management Protocol (SNMP) is an application layer protocol that facilitates the exchange of management information between network devices. It is part of the Transmission

Bardziej szczegółowo

Goodman Poznań Airport Logistics Centre 16,734 sqm warehouse space available as from Q3 2016. Best placed for business+

Goodman Poznań Airport Logistics Centre 16,734 sqm warehouse space available as from Q3 2016. Best placed for business+ Goodman Poznań Airport 16,734 sqm warehouse space available as from Q3 2016. Best placed for business Goodman Poznań Airport ul. Batorowska 35, 62-081 Wysogotowo, Poznań Najlepsze miejsce dla biznesu Goodman

Bardziej szczegółowo

2014-3-30. Urbanek J., Jabłoński A., Barszcz T ssswedfsdfurbanek J., Jabłoński A., Barszcz T., Wykonanie pomiarów

2014-3-30. Urbanek J., Jabłoński A., Barszcz T ssswedfsdfurbanek J., Jabłoński A., Barszcz T., Wykonanie pomiarów Wykonanie pomiarów sygnałów wibroakustycznych przy stałych oraz zmiennych warunkach eksploatacyjnych na stanowisku testowym. Część II: Analiza poprawności pomiarów. Autorzy: Urbanek J., Jabłoński A., Barszcz

Bardziej szczegółowo

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Time for changes! Vocational activisation young unemployed people aged 15 to 24 Projekt location Ząbkowice Śląskie project produced in cooperation with Poviat Labour Office

Bardziej szczegółowo

EGARA 2011. Adam Małyszko FORS. POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r

EGARA 2011. Adam Małyszko FORS. POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r EGARA 2011 Adam Małyszko FORS POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r HISTORIA ELV / HISTORY ELV 1992r. 5 Program działań na rzecz ochrony środowiska / EAP (Environmental Action Plan) 1994r. Strategia dobrowolnego

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie Raportu o Romach i Travellers

Podsumowanie Raportu o Romach i Travellers Podsumowanie Raportu o Romach i Travellers 10-12 milionów Romów w Europie 6 milionów mieszkających w U E Irlandia Polska Republika Czeska Turcja Populacja społeczności romskiej w liczbach Irlandia Polska

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to do business prowadzić interesy Prowadzę interesy w

Bardziej szczegółowo

PLSH2 (JUN13PLSH201) General Certificate of Education Advanced Level Examination June 2013. Reading and Writing TOTAL. Time allowed 3 hours

PLSH2 (JUN13PLSH201) General Certificate of Education Advanced Level Examination June 2013. Reading and Writing TOTAL. Time allowed 3 hours Centre Number Surname Candidate Number For Examiner s Use Other Names Candidate Signature Examiner s Initials Polish Unit 2 Reading and Writing General Certificate of Education Advanced Level Examination

Bardziej szczegółowo

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki 2017-2018 Zanim zaczniesz wypełniać formularz, zapoznaj się z Instrukcjami! Imię i nazwisko:

Bardziej szczegółowo

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy Definition: WHAT DOES THE SPECIAL ECONOMIC ZONE MEAN? THE SPECIAL ECONOMIC ZONE IS THE SEPERATED AREA WITH ATTRACTIVE TAX

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi. ibind A8/A12/A15/A20. instruction manual. 80-393 GDAŃSK ul. Krynicka 1 tel.: (058) 55 43 555 fax: (058) 55 43 500

Instrukcja obsługi. ibind A8/A12/A15/A20. instruction manual. 80-393 GDAŃSK ul. Krynicka 1 tel.: (058) 55 43 555 fax: (058) 55 43 500 Instrukcja obsługi instruction manual 80-9 GDAŃSK ul. Krynicka tel.: (08) fax: (08) 00 ODDZIAŁ: 0-78 WARSZAWA ul. Janowskiego 9 tel.: (0) 8 0 8..9 fax: (0) 8 0 0 BindownicE ibind A8/A/A/A0 BINDING MACHINEs

Bardziej szczegółowo

Awareness campaign Safe rail-road level crossing "Stop and Live!"

Awareness campaign Safe rail-road level crossing Stop and Live! Awareness campaign Safe rail-road level crossing "Stop and Live!" www.plk-sa.pl Geneva, 12-13 May 2014 The key objective of the campaign is: What are our objectives? - to promote the correct patterns of

Bardziej szczegółowo

COMPUTERISED MAINTENANCE MANAGEMENT SYSTEMS

COMPUTERISED MAINTENANCE MANAGEMENT SYSTEMS COMPUTERISED MAINTENANCE MANAGEMENT SYSTEMS ROBERT KOSTEK University of Technology and Life Sciences Summary The paper presents programs dedicated to computerised maintenance management systems (CMMS).

Bardziej szczegółowo

A COMPARISON OF VARIOUS HARDWARE FOR THE MEASUREMENT OF THE CUBITAL INDEX

A COMPARISON OF VARIOUS HARDWARE FOR THE MEASUREMENT OF THE CUBITAL INDEX Vol. 51 No. 1 2007 Journal of Apicultural Science 49 A COMPARISON OF VARIOUS HARDWARE FOR THE MEASUREMENT OF THE CUBITAL INDEX Piotr Rostecki, Jerzy Samborski, Jaros³aw Prabucki, Bo ena Chuda-Mickiewicz

Bardziej szczegółowo

Zestawienie czasów angielskich

Zestawienie czasów angielskich Zestawienie czasów angielskich Present Continuous I am, You are, She/ He/ It is, We/ You/ They are podmiot + operator + (czasownik główny + ing) + reszta I' m driving. operator + podmiot + (czasownik główny

Bardziej szczegółowo

WYKAZ DOROBKU NAUKOWEGO

WYKAZ DOROBKU NAUKOWEGO SUMMARY Straight majority of technologies of industrially important products is based on reactions of catalytic character, one of such processes is dehydrogenation. Of substantial importance is for example

Bardziej szczegółowo

Paradoksy i tajemnice rodzinnego wpływu na sferę zachowań ryzykownych dzieci i młodzieży. Krzysztof A. Wojcieszek WSNS Pedagogium w Warszawie

Paradoksy i tajemnice rodzinnego wpływu na sferę zachowań ryzykownych dzieci i młodzieży. Krzysztof A. Wojcieszek WSNS Pedagogium w Warszawie Paradoksy i tajemnice rodzinnego wpływu na sferę zachowań ryzykownych dzieci i młodzieży. Krzysztof A. Wojcieszek WSNS Pedagogium w Warszawie Czy rodzice mogą uniknąć swego wpływu na własne dzieci? Nie,

Bardziej szczegółowo

Projekty Marie Curie Actions w praktyce: EGALITE (IAPP) i ArSInformatiCa (IOF)

Projekty Marie Curie Actions w praktyce: EGALITE (IAPP) i ArSInformatiCa (IOF) Gliwice, Poland, 28th February 2014 Projekty Marie Curie Actions w praktyce: EGALITE (IAPP) i ArSInformatiCa (IOF) Krzysztof A. Cyran The project has received Community research funding under the 7th Framework

Bardziej szczegółowo

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY ODMIENNE PODEJŚCIE JAK NAWIGOWAĆ W OBECNYCH NURTACH I RUCHACH, KTÓRE

Bardziej szczegółowo