Przewodnik. poprzez spółki spin-off. komercjalizacji dóbr intelektualnych. Wsparcie przedsiębiorczości akademickiej. INNOSTART

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Przewodnik. poprzez spółki spin-off. komercjalizacji dóbr intelektualnych. Wsparcie przedsiębiorczości akademickiej. INNOSTART"

Transkrypt

1 Wsparcie przedsiębiorczości akademickiej. INNOSTART Przewodnik komercjalizacji dóbr intelektualnych poprzez spółki spin-off Autorzy: Damian Dec Karol Lityński Szczecin, grudzień 2008 Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego oraz budŝetu państwa

2 Przewodnik powstał w ramach projektu Komercjalizacja technologii poprzez spółki spin-off na Politechnice Szczecińskiej, finansowanego przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa WyŜszego, ze środków programu Kreator innowacyjności wsparcie innowacyjnej przedsiębiorczości akademickiej. Przewodnik został wydany w ramach Projektu pt. Wsparcie przedsiębiorczości akademickiej. INNOSTART, realizowanego przez Regionalne Centrum Innowacji i Transferu Technologii Politechniki Szczecińskiej w partnerstwie z Polską Fundację Przedsiębiorczości i finansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Priorytet VIII Regionalne kadry gospodarki, Działanie 8.2 Transfer wiedzy, Poddziałanie Wsparcie dla współpracy sfery nauki i przedsiębiorstw Projekt realizowany jest w okresie od 1 października 2008 r. do 31 grudnia 2010 r. na obszarze województwa zachodniopomorskiego. Więcej informacji na stronie 1

3 Spis treści 1. Wstęp Definicje i skróty Co to jest spółka spin-off? Zanim powstanie spółka spin-off Co to są dobra intelektualne? Finansowanie prac B+R prowadzących do powstania spółki spin-off Identyfikacja dóbr intelektualnych stanowiących podstawę tworzenia spin-off Ochrona praw własności intelektualnej Metody komercjalizacji dóbr intelektualnych Tworzymy spółkę spin-off Identyfikacja dóbr intelektualnych do komercjalizacji poprzez spółkę spin-off Udziałowcy spółki spin-off Finansowanie spółki spin-off Strategia inwestycyjna Stopień zaangaŝowania pracowników ZUT w spółce Rozwój spółki spin-off AIP wychodzi ze spółki spin-off

4 1. Wstęp Oddajemy do Państwa rąk przewodnik poświęcony zakładaniu spółek typu spin-off na naszej Uczelni. Mamy nadzieję, Ŝe przedstawione w nim informacje pozwolą osiągnąć cele, jakie sobie postawiliśmy, decydując się na jego opracowanie. W szczególności są to: przedstawienie jednej z form komercjalizacji dóbr intelektualnych, jaką jest spółka spin-off, usystematyzowanie wiedzy w zakresie metod tworzenia spin-off, zachęcenie pracowników naukowych do angaŝowania się w przedsięwzięcia spin-off. Z dniem r., w wyniku połączenia Politechniki Szczecińskiej z Akademią Rolniczą, powstanie nowa uczelnia pod nazwą Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny. Planuje się, Ŝe regulacje w zakresie ochrony praw własności intelektualnej oraz wytyczne dotyczące tworzenia spółek spin-off będą nadal obowiązywać, a RCIiTT będzie działać w niezmienionej formie. Niniejsze, drugie wydanie przewodnika, stanowi aktualizację wydania pierwszego, które powstało w efekcie realizacji projektu pt. Komercjalizacja technologii poprzez spółki spin-off na Politechnice Szczecińskiej, finansowanego przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa WyŜszego ze środków programu Kreator innowacyjności wsparcie innowacyjnej przedsiębiorczości akademickiej. Głównym celem projektu było stworzenie przejrzystych, jasnych i korzystnych dla środowiska naukowego Politechniki Szczecińskiej zasad tworzenia i funkcjonowania spółek spin-off. Wprowadzając zasady zakładania i funkcjonowania spółek spin-off chcemy pokazać, Ŝe angaŝowanie się w działalność gospodarczą jest praktyką godną naśladowania i co więcej wspieraną przez Uczelnię konkretnymi działaniami. NaleŜy podkreślić, Ŝe zarówno regulaminy jak i niniejszy przewodnik zawierają rozwiązania konsultowane ze środowiskiem naukowym poprzez pogłębione wywiady indywidualne i warsztaty konsultacyjne. Niemniej zdajemy sobie sprawę, Ŝe dopóki rozwiązania te nie zostaną przetestowane w praktyce, mogą zawierać szereg ułomności, dlatego zachęcamy do dzielenia się z nami wszelkimi uwagami, które mogłyby słuŝyć powstawaniu spółek spin-off na Uczelni. Niniejszy przewodnik uwzględnia: Regulamin postępowania w Politechnice Szczecińskiej w sprawach ochrony własności intelektualnej, przyjęty Uchwałą Senatu Politechniki Szczecińskiej z dnia r. Projekt dokumentu Zasady tworzenia spółek spin-off w Politechnice Szczecińskiej z dnia r. W chwili wydania niniejszej publikacji, nie zostały jeszcze zakończone prace nad instytucjonalnym przygotowaniem naszej Uczelni do tworzenia spółek spin-off, jednak 3

5 zasady ich powstawania są w końcowym etapie opracowywania. Nie funkcjonuje jeszcze Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości w formie spółki z o.o., tak jak to przewidują wspomniane Zasady tworzenia spółek spin-off w Politechnice Szczecińskiej, jednakŝe postanowiliśmy niniejszy przewodnik zaktualizować i wydać juŝ teraz, aby środowisko akademickie i partnerzy biznesowi byli gotowi do współtworzenia spółek spin-off jak tylko kwestie formalno-organizacyjne zostaną dopracowane. Przypominamy, Ŝe AIP prowadzi Punkt Konsultacyjny dla pracowników, studentów i doktorantów zainteresowanych załoŝeniem spółki spin-off. Konsultacje realizowane są w formie telefonicznej, za pośrednictwem poczty elektronicznej oraz osobiście w biurze AIP. Zachęcamy do kontaktu, Zespół RCIiTT 4

6 2. Definicje i skróty AIP Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości; pozauczelniana jednostka transferu technologii, której powołanie przewidują opracowywane Zasady tworzenia spółek spin-off w Politechnice Szczecińskiej. Planuje się, Ŝe AIP działać będzie w formie spółki prawa handlowego. Dobro intelektualne Uczelni dobra intelektualne, do których Uczelni przysługują prawa majątkowe. Inwestor osoba prawna / fizyczna zainteresowana objęciem udziałów w spółce spin-off w zamian za dostarczony kapitał. PO IG Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka PO KL Program Operacyjny Kapitał Ludzki Prace B+R prace badawczo-rozwojowe Pracownik-udziałowiec pracownik ZUT zamierzający: a) załoŝyć i objąć udziały w Spółce spin-off wykorzystującej dobra intelektualne, w których wytworzeniu brał udział, lub b) przystąpić do takiej spółki. Uczelnia / ZUT Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny RCIiTT Regionalne Centrum Innowacji i Transferu Technologii Regulamin ochrony własności intelektualnej Regulamin postępowania w sprawach ochrony własności intelektualnej w Politechnice Szczecińskiej Regulamin spin-off Zasady tworzenia spółek spin-off w Politechnice Szczecińskiej RPO WZ Regionalny Program Operacyjny Województwa Zachodniopomorskiego 5

7 3. Co to jest spółka spin-off? Nie kaŝda spółka utworzona przez pracowników Uczelni, czy bazująca na dobrach intelektualnych powstałych na Uczelni, moŝe być uznana za spin-off. Przykładowo, zgodnie z Załącznikiem V Słownika terminologicznego Szczegółowego Opisu Priorytetów Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, spółki spin-off są to nowe przedsiębiorstwa, które zostały załoŝone przez co najmniej jednego pracownika instytucji naukowej lub badawczej (osoba ze stopniem naukowym co najmniej doktora) albo studenta bądź absolwenta Uczelni, w celu komercjalizacji innowacyjnych pomysłów (wiedzy) lub technologii. Spin-off jest zwykle w pewien sposób zaleŝny (organizacyjnie, formalnoprawnie, finansowo itp.) od organizacji macierzystej (np. Uczelni). Spółki spin-off, których powstawanie wspiera Regionalne Centrum Innowacji i Transferu Technologii, powinny spełniać następujące warunki: A) Celem spółki jest komercjalizacja dóbr intelektualnych powstałych na Uczelni Konsekwencją tego warunku jest wyłączenie z definicji spółek spin-off firm bazujących wyłącznie na wiedzy posiadanej przez pracowników naukowych. Ze spółkami spin-off będziemy mieli do czynienia tylko wtedy, kiedy celem ich utworzenia będzie wdroŝenie juŝ wytworzonej wiedzy w postaci chronionej lub dla której podjęto kroki w celu uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji: zgłoszenie wynalazku, wzoru uŝytkowego albo wzoru przemysłowego, patent, wzór uŝytkowy i wzór przemysłowy, know-how chroniony tajemnicą. Potencjał do stworzenia takiej wiedzy lub świadczenia usług na bazie wiedzy czy uprawnień pracowników naukowych ZUT nie są wystarczającą podstawą do angaŝowania RCIiTT w tworzenie spin-off. Co więcej, RCIiTT będzie angaŝował się wyłącznie w przedsięwzięcia, których celem jest komercjalizacja dóbr intelektualnych powstających wyłącznie na ZUT. B) Udziałowcy Udziałowcami firmy spin-off powinni być z jednej strony pracownicy Uczelni, studenci lub doktoranci, a z drugiej strony Uczelnia, reprezentowana przez Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości. Dodatkowo, w celu pozyskania kapitału niezbędnego do rozwoju firmy, AIP będzie podejmował działania zmierzające do przyciągnięcia inwestorów prywatnych, którzy, obejmując część udziałów, wnosić będą środki finansowe. Warto jednak podkreślić, Ŝe docelowo AIP powinien wyjść ze spółki, jak tylko uzyska ona stabilizację swojej pozycji. Planowany czas pozostawania AIP w roli udziałowca to 1-3 lata. NaleŜy podkreślić, Ŝe wyjście AIP ze spółki będzie kaŝdorazowo regulowane umową spółki, a docelowymi jej udziałowcami powinni być pracownicy Uczelni, jej studenci i doktoranci oraz inwestorzy wnoszący kapitał. 6

8 C) Przedmiot działania i poziom innowacyjności Rodzaj działalności podejmowanej przez spółki spin-off musi charakteryzować się znaczącym poziomem innowacyjności i stosunkowo wysoką oczekiwaną stopą zwrotu z inwestycji ze względu na planowane pozyskanie inwestora kapitałowego. Podsumowując Spółka spin-off to podmiot ustanowiony na podstawie Kodeksu Spółek Handlowych, którego celem jest komercjalizacja dóbr intelektualnych powstałych na Uczelni. Udziałowcami spółki, oprócz Twórców dóbr intelektualnych podlegających komercjalizacji, powinna być równieŝ Uczelnia, za pośrednictwem Akademickiego Inkubatora Przedsiębiorczości i Inwestor prywatny, wnoszący kapitał niezbędny do rozwoju firmy. WaŜne jest równieŝ to, aby przedmiot działalności spółki charakteryzował się znaczącym poziomem innowacyjności i wysokim potencjałem rynkowym oraz aby był spójny z kierunkami rozwoju Uczelni, regionu i kraju w zakresie polityki proinnowacyjnej. 7

9 4. Zanim powstanie spółka spin-off 4.1. Co to są dobra intelektualne? Na dobra intelektualne Uczelni składają się: a) projekty wynalazcze, b) utwory w rozumieniu art. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U nr 24 poz. 83), w tym utworów naukowych, a takŝe baz danych i programów komputerowych chronionych prawem autorskim, c) inne materiały naukowe i dydaktyczne (opinie, ekspertyzy, metody badawcze, wyniki eksperymentów, zbiorów okazów, instrukcji dydaktycznych, przewodników do ćwiczeń, preparatów, modeli, prezentacji multimedialnych itp.), d) bazy danych, o których mowa w art. 2 ust.1 pkt.1 ustawy o ochronie baz danych; e) dobra intelektualne stanowiące tajemnicę (know-how) Uczelni, f) inne rozwiązania stanowiące wyniki prac naukowo-badawczych. Projekty wynalazcze to: wynalazki, wzory uŝytkowe, wzory przemysłowe, topografie układów scalonych i projekty racjonalizatorskie. Projekty racjonalizatorskie - to nowe i mogące się nadawać do wykorzystania przez Uczelnię rozwiązania o charakterze technicznym lub techniczno - organizacyjnym, nie będące wynalazkiem podlegającym opatentowaniu, wzorem uŝytkowym, wzorem przemysłowym lub topografią układu scalonego, a w szczególności rozwiązania dotyczące: a) maszyn, urządzeń i wyrobów, b) sposobów wytwarzania, c) sposobów pomiaru i kontroli, d) ulepszeń lub uzupełnień maszyn, urządzeń i wyrobów, sposobów wytwarzania oraz sposobów pomiaru i kontroli, zwłaszcza jeŝeli umoŝliwia ono zwiększenie wydajności pracy lub pełniejsze wykorzystanie środków pracy, bądź teŝ przynosi efekty w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy lub ochrony naturalnego środowiska człowieka. Projekt racjonalizatorski uwaŝa się za nowy, jeŝeli w Uczelni nie był stosowany, wykorzystywany lub uprzednio zgłoszony przez inną osobę. Projekt racjonalizatorski moŝe równieŝ polegać na twórczym przystosowaniu znanego rozwiązania do potrzeb Uczelni. Zgodnie z art. 1, przedmiotem ustawy o prawie autorskim, są w szczególności utwory: a) wyraŝone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie, publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe), b) plastyczne, c) fotograficzne, d) lutnicze, e) wzornictwa przemysłowego, f) architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne, g) muzyczne i słowno-muzyczne, h) sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne, i) audiowizualne (w tym filmowe). Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1, baza danych oznacza zbiór danych lub jakichkolwiek innych materiałów i elementów zgromadzonych według określonej systematyki lub metody, indywidualnie dostępnych w jakikolwiek sposób, w tym środkami elektronicznymi, 8

10 wymagający istotnego, co do jakości i ilości, nakładu inwestycyjnego w celu sporządzenia, weryfikacji lub prezentacji jego zawartości Finansowanie prac B+R prowadzących do powstania spółki spin-off Jak juŝ zostało wspomniane, źródłem przewagi konkurencyjnej spółki spin-off są wyniki prac B+R, w oparciu o które powstały oferowane przez nią produkty/usługi. Badania naukowe i prace rozwojowe mogą być realizowane zarówno przez Uczelnię, jak i przez spółkę spin-off. Dzięki temu, Ŝe potencjalni załoŝyciele spółki spin-off są blisko tych badań, które realizowane są przez Uczelnię, mają oczywistą i naturalną przewagę nad innymi firmami, które chociaŝ formalnie teŝ mają dostęp do wyników badań naukowych, nie czerpią w praktyce tylu korzyści. W niniejszym rozdziale zajmiemy się źródłami finansowania działalności B+R Uczelni, na które składają się: środki publiczne przekazywane Uczelni w związku z realizacją działalności statutowej, środki publiczne na projekty badawcze i rozwojowe, realizacja projektów celowych, na które przedsiębiorca lub inny podmiot mający zdolność bezpośredniego zastosowania wyników projektu w praktyce, otrzymał wsparcie ze środków publicznych, prace B+R zamawiane przez przemysł, finansowane ze środków prywatnych. Źródła finansowania tych prac B+R róŝnią się w zaleŝności od ich typu (badania podstawowe, badania przemysłowe i prace rozwojowe) oraz głównego ich beneficjenta (Uczelnia lub spółka spin-off) co przedstawia Schemat 1. Schemat 1 Źródła finansowania prac B+R Koszty wdroŝeń Prace rozwojowe Badania przemysłowe Badania podstawowe Działanie PO IG Projekty rozwojowe Środki krajowe na działalność statutową Uczelni UCZELNIA Inne środki publiczne i prywatne, w tym VII Program Ramowy UE, prace B+R zamawiane przez przemysł, projekty kluczowe w ramach działania 1.1. i 1.2. PO IG oraz 1.2. RPO WZ. Dotacje i inne formy wsparcia dla istniejących i nowotworzonych firm z RPO, PO IG, PROW, PO KL. Projekty celowe NOT SPIN-OFF Działanie PO IG Wsparcie na prace badawcze i wdroŝenie ich wyników 9

11 Warto podzielić te źródła finansowania prac B+R na dwie grupy w oparciu o rodzaj ich odbiorcy/zleceniodawcy. Prace, które realizowane są na rzecz konkretnego przedsiębiorcy, w tym spółki spin-off, będą objęte zasadami pomocy publicznej, co w konsekwencji oznacza konieczność dysponowania wkładem własnym przez przedsiębiorcę na pokrycie części kosztów tych prac. Jeśli natomiast prace B+R nie są realizowane na potrzeby konkretnej firmy, a ich wyniki zostaną udostępnione z zachowaniem przejrzystych, równych dla wszystkich zasad, nie będą podlegały przepisom pomocy publicznej. Wyniki tych prac mogą być udostępniane zarówno odpłatnie, jak i nieodpłatnie. W przypadku projektów rozwojowych finansowanych w ramach PO IG, odpłatne udostępnianie ich wyników będzie skutkować dla Uczelni pomniejszeniem poziomu dofinansowania o przychody netto generowane w związku ze sprzedaŝą praw do dóbr intelektualnych powstałych w ramach projektu. Dlatego kaŝdorazowo, tworząc projekt w ramach działania 1.3. PO IG, Uczelnia musi zastanowić się nad sposobem udostępniania wyników badań. Działanie 1.3. PO IG pozwala sfinansować prace związane z kontynuacją lub dokończeniem niezbędnych prac B+R zanim spółka spin-off zostanie załoŝona. Rozwiązanie to pozwala przesunąć moment załoŝenia firmy do chwili, w której dobro intelektualne będzie w pełni gotowe do komercjalizacji, co w konsekwencji zminimalizuje ryzyko działalności spółki. Rolą AIP na tym etapie jest organizacja finansowania ze środków publicznych dla tych prac i nadzór nad ich prawidłową realizacją, dlatego chcąc uzyskać tego typu środki, warto skontaktować się z jego pracownikami. Pozwoli to wspólnie zastanowić się, na co moŝna zdobyć dofinansowanie tak, aby jak najlepiej przygotować grunt pod przyszłą spółkę spin-off Identyfikacja dóbr intelektualnych stanowiących podstawę tworzenia spin-off Podstawą tworzenia spółek spin-off będą dobra intelektualne, do których Uczelni przysługują prawa majątkowe. Dlatego warto przyjrzeć się, do których dóbr intelektualnych i na jakich zasadach Uczelni przysługują te prawa. Zgodnie z Regulaminem postępowania w sprawach ochrony własności intelektualnej w Politechnice Szczecińskiej, Uczelni słuŝą prawa majątkowe do dóbr intelektualnych: powstałych w wyniku wykonywania przez Twórców obowiązków wynikających ze stosunku pracy z Uczelnią, przekazanych przez Twórcę nieodpłatnie lub za uzgodnioną opłatą, zamówionych przez Uczelnię, zamówionych przez podmioty zewnętrzne, jeśli wynika to z umowy. Dodatkowo, jeśli w trakcie tworzenia dobra intelektualnego student/doktorant/staŝysta korzystać będzie ze wsparcia finansowego, materiałowego i organizacyjnego Uczelni albo praca studenta/doktoranta/staŝysty stanowi fragment grantu lub innej pracy naukowobadawczej realizowanej przez Uczelnię, podpisana zostanie z nim umowa regulująca kwestię praw majątkowych do stworzonego dobra intelektualnego. Aby móc odpowiedzieć na pytanie, czy i w jakim stopniu prawa do dóbr intelektualnych naleŝą do Uczelni, musi ona posiadać system gromadzenia informacji o powstających dobrach intelektualnych, który uwzględniać będzie prawa Twórców do generowanych przez nie korzyści materialnych. 10

12 Zasady gromadzenia informacji o dobrach intelektualnych, które mogą podlegać komercjalizacji reguluje art. 9 Regulaminu ochrony własności intelektualnej. NajwaŜniejsze zasady w tym obszarze prezentuje Ramka 1. Ramka 1 Zasady gromadzenia informacji o projektach wynalazczych Zgodnie z Regulaminem ochrony własności intelektualnej: 1. Twórca projektu wynalazczego jest obowiązany zgłosić niezwłocznie projekt w Dziale Wynalazczości i Ochrony Patentowej, a jeŝeli dokonał zgłoszenia projektu wynalazczego w innym podmiocie gospodarczym lub w urzędzie patentowym na swoją rzecz, powiadomić o tym fakcie Uczelnię. 2. Regulamin ochrony własności intelektualnej w art. 9 szczegółowo określa zakres informacji, które naleŝy zamieścić w zgłoszeniu i procedurę dokonania zgłoszenia. 3. Uczelnia dokonuje oceny przydatności gospodarczego wykorzystania projektu wynalazczego oraz moŝliwości uzyskania ochrony prawnej dla projektu wynalazczego w terminie dwóch miesięcy od daty jego zgłoszenia. 4. Decyzja o zgłoszeniu do ochrony projektu wynalazczego jest podejmowana po zbadaniu zdolności patentowej rozwiązania. Koszty tego badania pokrywa jednostka wnioskująca o utrzymanie projektu w tajemnicy. NaleŜy podkreślić, Ŝe zgłoszenie projektu wynalazczego do ochrony prawnej nie jest prawem (przywilejem), a obowiązkiem, który ciąŝy na Twórcach. Zapis taki wymaga gromadzenia informacji o wszystkich moŝliwych wynikach prac naukowo-badawczych, które mogą doprowadzić do uzyskania efektów stanowiących podstawę do ochrony, a w przyszłości do czerpania korzyści ekonomicznych z praw do tych dóbr. W przypadku pozostałych typów dóbr intelektualnych, twórcy zobowiązani są do zachowania poufności, a jednostki organizacyjne Uczelni do organizacji systemu gromadzenia informacji o tych dobrach Ochrona praw własności intelektualnej Art. 6 pkt 1.3 Regulaminu ochrony własności intelektualnej zobowiązuje Uczelnię do zapewnienia własnym dobrom intelektualnym ochrony prawnej w kraju i za granicą. Ochrona ta ma słuŝyć korzystaniu z praw majątkowych do dóbr intelektualnych w wyniku ich gospodarczego wykorzystania, czyli komercjalizacji. Skuteczna komercjalizacja dóbr intelektualnych nastąpi wyłącznie wtedy, gdy zapewniona zostanie prawna ochrona tych dóbr. Podmiot decydujący się na korzystanie z dóbr intelektualnych ZUT musi mieć pewność, Ŝe uzyskuje prawo wyłączności (całkowitej lub ograniczonej) do dóbr intelektualnych, które będą źródłem jego przewagi konkurencyjnej. Ochrona dóbr intelektualnych wynika z kilku aktów prawnych w zaleŝności od rodzaju dobra: ustawa Prawo autorskie w przypadku utworów, ustawa Prawo własności przemysłowej w przypadku patentów oraz dodatkowych praw ochronnych na wynalazki, praw ochronnych na wzory uŝytkowe i znaki towarowe, a takŝe praw z rejestracji na wzory przemysłowe, topografie układów scalonych oraz oznaczenia geograficzne, 11

13 Tajemnica handlowa w przypadku know-how. NaleŜy pamiętać, Ŝe nie zawsze najlepszym sposobem ochrony własności intelektualnej jest ochrona prawna. W wielu sektorach stosowane rozwiązania zmieniają się na tyle szybko lub ewentualne korzyści nie są na tyle istotne, aby decydować się na Ŝmudną i kosztowną procedurę ochrony dóbr intelektualnych. Często zdarza się, Ŝe efektywniejszym rozwiązaniem jest zachowanie tajemnicy (dobro intelektualne chronione tajemnicą nazywamy know-how ) i szybkie wejście z produktem/usługą na rynek. Zanim konkurencja wejdzie z podobną ofertą próbując nas naśladować, my będziemy juŝ myśleć o zmianach w dotychczasowym produkcie/usłudze. Strategia ta pozwala zebrać śmietankę z tytułu szybkiego wejścia na rynek i moŝe być stosowana w sektorach, gdzie cykl Ŝycia produktu/usługi jest bardzo krótki. Skorzystanie z ochrony gwarantowanej przez Prawo własności przemysłowej, poza korzyściami wynikającymi z ochrony prawnej, daje jeszcze jedną, bardzo waŝną przewagę. Polega ona na tym, Ŝe na etapie zgłaszania projektu wynalazczego naleŝy dokonać badania tzw. czystości patentowej. Badanie to prowadzi się zawsze, gdy wynik pracy naukowo-badawczej ma być wykorzystany gospodarczo, a jego celem jest ustalenie, czy wprowadzenie na rynek wyrobu lub przemysłowe zastosowanie technologii nie narazi stosującego lub sprzedającego wyniki pracy naukowo-badawczej na odpowiedzialność prawną z powodu naruszenia praw osób trzecich. Korzystając z dóbr intelektualnych podlegających ochronie prawnej wynikającej z Prawa własności przemysłowej, mamy nie tylko pewność, Ŝe dobra te charakteryzują się zdolnością patentową, która daje przewagę konkurencyjną w związku z ich zastosowaniem w praktyce, ale równieŝ pewność, Ŝe nie naruszamy praw osób trzecich do tych dóbr. Procedury postępowania w sprawach ochrony własności intelektualnej zawarte są w art. 9 ust. 3 Regulaminu ochrony własności intelektualnej. W szczególności naleŝy zwrócić uwagę na następujące rozwiązania przyjęte w Regulaminie: Uczelnia w ciągu 2 miesięcy od dnia zgłoszenia, weryfikuje potencjał rynkowy dobra i podejmuje decyzję o jego ewentualnej ochronie. Dział Wynalazczości i Ochrony Patentowej bierze na siebie obowiązek opracowania dokumentacji zgłoszeniowej, jednak Twórcy mają prawo uczestniczyć w tym procesie, a na etapie postępowania przed urzędem patentowym mają obowiązek udzielania niezbędnych wskazówek i informacji. Koszty związane z postępowaniem przed urzędami patentowymi ponoszą jednostki organizacyjne wnioskujące o ochronę projektów wynalazczych. Dział Wynalazczości i Ochrony Patentowej prowadzi rejestr projektów wynalazczych zgłoszonych do ochrony w kraju i za granicą oraz udzielonych patentów, praw ochronnych i praw z rejestracji. Regulamin ochrony własności intelektualnej obejmuje wszystkie dobra intelektualne, nie tylko projekty wynalazcze. Przykładowo, zgodnie z art. 12. ust 4, bez zgody Uczelni nie wolno korzystać z programów komputerowych, stanowiących jej dobro intelektualne, dla 12

14 celów komercyjnych, nie wolno takŝe sporządzać ich fragmentów oraz udostępniać ich, nawet nieodpłatnie, zarówno na nośnikach materialnych, jak i za pomocą terminali. JeŜeli więc, w związku z obowiązkami wynikającymi ze stosunku pracy, pracownicy naukowi opracują program komputerowy gotowy do praktycznego wykorzystania w gospodarce, jego komercjalizacja (powielenie, promocja i dystrybucja, wsparcie serwisowe dla klientów, a takŝe dalszy rozwój programu) mogą być podstawą do stworzenia spin-off, poniewaŝ prawa do tych dóbr intelektualnych naleŝą do Uczelni Metody komercjalizacji dóbr intelektualnych Regulamin ochrony własności intelektualnej precyzuje sposoby komercjalizacji poszczególnych rodzajów dóbr intelektualnych. Najszerzej omówione są kwestie związane z projektami wynalazczymi i know-how, które osobom trzecim udostępniane mogą być na podstawie umów licencyjnych. Co do zasady, licencja musi być odpłatna. Jedynie w wyjątkowych sytuacjach, za zgodą Prorektora ds. Nauki, projekt moŝe być udostępniony nieodpłatnie. W takim przypadku nabywca licencji przejmuje koszty związane z umową oraz zobowiązania wobec twórcy i realizacji jego praw (w tym prawa do wynagrodzenia). W przypadku programów komputerowych, ich komercjalizacja moŝe odbywać się poprzez korzystanie z praw majątkowych wynikających z art. 74 ust. 4 i art. 75, które precyzują, Ŝe prawo to obejmuje rozpowszechnianie, w tym uŝyczenie lub najem programu komputerowego lub jego kopii. Regulamin ochrony własności intelektualnej, jako główną formę czerpania korzyści finansowych przez Twórcę, przewiduje wynagrodzenie z tytułu korzyści ekonomicznych będących efektem komercjalizacji dóbr intelektualnych. W przypadku projektów wynalazczych, wartość wynagrodzenia Twórców wynosi 50% uzyskanych efektów ekonomicznych netto lub, w uzasadnionych sytuacjach, w wysokości ustalonej w drodze porozumienia między Twórcą a Uczelnią. W przypadku utworów, w tym programów komputerowych oraz baz danych, wynagrodzenie Twórcy rozstrzygane jest na podstawie indywidualnego porozumienia, odrębną umową między Uczelnią a Twórcą, a dopiero w sytuacji braku takiej umowy, stosuje się poziom wynagrodzenia analogiczny jak dla projektów wynalazczych. 13

15 Ramka 2 Porównanie sposobów komercjalizacji dóbr intelektualnych spin-off a sprzedaŝ licencji. Komercjalizacja poprzez spółkę spin-off 1. Determinacja, co do komercjalizacji dobra intelektualnego. 2. DuŜe prawdopodobieństwo, Ŝe ostateczny udział w korzyściach z komercjalizacji będzie wyŝszy niŝ w przypadku tradycyjnych form wynagrodzenia twórców zatrudnionych w uczelni wyŝszej. Komercjalizacja poprzez sprzedaŝ licencji 1. Brak pewności, co do wdroŝenia dobra intelektualnego. DuŜa szansa pozostania wynalazku na półce w oczekiwaniu na licencjobiorcę. 2. Ewentualne wynagrodzenie, jako % od korzyści ekonomicznych netto Uczelni jest stosunkowo niskie. 3. DuŜy wpływ na wynik komercjalizacji moŝliwość wpływu na sukces spółki spinoff poprzez bezpośrednie angaŝowanie się w zarządzanie spółką. 3. Brak istotnego wpływu na wynik komercjalizacji, zarówno na etapie poszukiwań licencjobiorcy, jak i efektywności jego działania (w przypadku umowy prowizyjnej). Podsumowując Twórca dóbr intelektualnych, decydując się wejść do spółki spin-off w zamian za rezygnację z wynagrodzenia, które otrzymałby, gdyby dobro intelektualne było komercjalizowane innymi metodami, osiąga korzyści z komercjalizacji tego dobra poprzez wpływy z dywidend wypłacanych przez spółkę w przypadku sukcesu przedsięwzięcia. 14

16 5. Tworzymy spółkę spin-off 5.1. Identyfikacja dóbr intelektualnych do komercjalizacji poprzez spółkę spin-off We wstępie dokonaliśmy bardzo istotnego zawęŝenia definicji firmy typu spin-off. Uznaliśmy, Ŝe tego typu formą działalności gospodarczej będziemy określać wyłącznie te podmioty, których główne źródło przewagi konkurencyjnej wynika z zastosowania rozwiązań stanowiących dobro intelektualne powstałe na Uczelni. Dlatego pytanie o identyfikację dóbr intelektualnych, moŝliwych do wykorzystania w tworzeniu spółki spin-off ma kluczowe znaczenie i jest de facto pytaniem o pomysł na biznes, który ma być podstawą firmy typu spin-off. Pomysły te mogą i powinny rodzić się w umysłach Twórców to oni znają istotę tworzonego przez nich dobra intelektualnego. Dlatego, w przypadku projektu wynalazczego, zgłaszając projekt, Twórca pytany jest równieŝ o moŝliwe formy jego wykorzystania gospodarczego. Ramka 3 Zgłaszanie projektu wynalazczego w Dziale Wynalazczości i Ochrony Patentowej Art. 9 pkt 1.3. Regulaminu ochrony własności intelektualnej stanowi: Zgłoszenie projektu powinno zawierać opis projektu, a w razie potrzeby takŝe rysunki, schematy, obliczenia i receptury umoŝliwiające zrozumienie istoty tego projektu. Zgłoszenie powinno określać dotychczasowy stan techniki, wskazywać przewidywane efekty, środki i sposób realizacji projektu. W zgłoszeniu naleŝy wymieniać jego twórcę i współtwórców, określać procentowy podział wynagrodzenia oraz oświadczenie w sprawie okoliczności prawnych dokonania projektu. Pracownicy Regionalnego Centrum Innowacji i Transferu Technologii śledzą na bieŝąco projekty wynalazcze zgłaszane przez Twórców do Działu Wynalazczości i Ochrony Patentowej, w celu podejmowania kroków zmierzających do ich komercjalizacji, m.in. poprzez utworzenie spółki spin-off. Warto podkreślić, Ŝe podstawą tworzenia spółki spin-off mogą być równieŝ dobra intelektualne, wobec których nie podjęto działań prawnych mających na celu ich ochronę, są one jednak chronione tajemnicą i posiadają potencjał komercyjny (know-how). W takim przypadku zachęcamy kierowników jednostek organizacyjnych Uczelni do kontaktu z RCIiTT w celu weryfikacji moŝliwości komercjalizacji know-how poprzez utworzenie spinoff Udziałowcy spółki spin-off NajwaŜniejszym źródłem przewagi konkurencyjnej firmy spin-off są kompetencje pracowników naukowych, którzy decydują się wejść do spółki jako jej udziałowcy, jednocześnie wspierając jej rozwój swoją wiedzą. RównieŜ udział Uczelni, która poprzez AIP wspiera proces powstawania spółki od pomysłu do jej faktycznego funkcjonowania, jest źródłem róŝnorodnych korzyści dla spin-off. NajwaŜniejsza korzyść to prestiŝ i wiarygodność. Obecność Uczelni reprezentowanej przez AIP wśród udziałowców nowopowstałej spółki, zwiększa szansę pozyskania pierwszych klientów, a takŝe finansowania zewnętrznego (kredytu, leasingu, dotacji), czy inwestora. Jednak nawet najlepszy pomysł na biznes, realizowany z najlepszymi partnerami, nie powiedzie się, jeśli 15

17 w przedsięwzięcie nie zaangaŝowany zostanie kapitał. Dlatego, najczęściej, udziałowcami spółki spin-off będą Twórcy, AIP i zewnętrzny inwestor, który wniesie, za część udziałów, kapitał niezbędny do rozwoju firmy. Odrębną grupę inwestorów, z reguły o charakterze mniejszościowym, będą mogli stanowić pracownicy Uczelni, niebędący Twórcami dóbr intelektualnych. Zasady tworzenia spółek spin-off w ZUT będą uwzględniać moŝliwość objęcia przez takie osoby udziałów w spółkach w zamian za wniesiony wkład gotówkowy. Schemat 2 Udziałowcy spin-off Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości Podział udziałów wynikający z wkładu dóbr intelektualnych i gotówki Twórcy dóbr intelektualnych SPIN - OFF Własności niematerialne i prawne Kapitał Inwestorzy (inwestorzy indywidualni, aniołowie biznesu, fundusze seed capital, przedsiębiorcy) Jaki poziom udziałów zachęci inwestora do wniesienia kapitału? Negocjacje pomiędzy przyszłymi udziałowcami odbywać się będą na dwóch poziomach: Pomiędzy AIP a Twórcami. Pomiędzy z jednej strony inwestorem, a z drugiej AIP i Twórcami. AIP obejmuje udziały/akcje w Spółce w wysokości zaleŝnej od zainwestowanego kapitału oraz naleŝących do AIP własności niematerialnych i prawnych ZUT. Udział AIP w tworzonej Spółce jest określony w umowie przedwstępnej pomiędzy przyszłymi udziałowcami/akcjonariuszami Spółki. W celu zwiększenia zaangaŝowania pracowników Uczelni w proces komercjalizacji dóbr intelektualnych poprzez spin-off, AIP moŝe zaoferować im nabycie części swoich udziałów/akcji w tworzonych spółkach spin-off lub opcje na ich objęcie w kolejnej rundzie finansowania. Planuje się, Ŝe uzyskanie udziałów będzie równoznaczne z koniecznością rezygnacji z innych form wynagradzania wynikających z uzyskiwanych efektów ekonomicznych komercjalizacji dobra intelektualnego, o których mowa w art. 9 pkt 5 Regulaminu postępowania w sprawach ochrony własności intelektualnej w PS. Korzyści Twórców bowiem będą pochodzić z dywidend wypłacanych z zysku spółki spin-off, proporcjonalnie do posiadanych udziałów. Innym sposobem jest nieodpłatne przekazanie Twórcom praw do licencji dobra intelektualnego w celu wniesienia jej do spółki spin-off. Nieodpłatne przekazanie licencji Twórcom będzie warunkowane wniesieniem licencji do spółki spin-off w określonym terminie po tym terminie, jeśli nie zostanie ona wniesiona do spin-off, licencja wygasa. Co 16

18 więcej, Twórca nie moŝe dysponować licencją w inny sposób, jak tylko poprzez wniesienie jej do spółki spin-off. RównieŜ i w tym przypadku, planuje się, Ŝe uzyskanie licencji przez Twórcę w celu wniesienia do spin-off, oznaczać będzie rezygnację z innych form wynagradzania Twórcy z tytułu korzyści ekonomicznych wynikających z komercjalizacji dobra. PowyŜsze sposoby są alternatywnymi, przykładowymi rozwiązaniami, które nie wyczerpują listy wszystkich moŝliwości uwzględnienia interesów Twórców w nowotworzonej spółce spin-off. Podział udziałów w spółce spin-off pomiędzy Twórcami a Uczelnią reprezentowaną przez AIP, wynikający z wnoszonych przez strony wartości niematerialnych i prawnych w formie licencji lub praw wyłącznych do dóbr intelektualnych, będzie przedmiotem negocjacji pomiędzy AIP a Twórcami. Decyzja AIP i Twórców o załoŝeniu spółki spin-off będzie najczęściej pociągała za sobą konieczność pozyskania inwestora, który wniesie do spółki wkład w formie gotówkowej i obejmie udziały odpowiednie do wniesionego wkładu. Zadanie wyszukania i prowadzenia negocjacji z potencjalnymi inwestorami przypada zarówno na AIP jak i Twórców, którzy równieŝ powinni aktywnie uczestniczyć w trakcie negocjacji zmierzających do pozyskania inwestora. Dywidenda naleŝna AIP lub kwota pozyskana ze sprzedaŝy udziałów jest przekazywana na powiększanie jego kapitału własnego, co pozwoli na pokrycie kosztów obsługi procesu tworzenia nowych spółek, a w następstwie umoŝliwi wejścia kapitałowe AIP w kolejne przedsięwzięcia Finansowanie spółki spin-off Pod względem wielkości niezbędnego kapitału, moŝemy wyróŝnić dwa rodzaje spółek spin-off: o kapitale własnym w wysokości 5 tys. zł (minimum wymagane przez Kodeks Spółek Handlowych) 1, oraz o kapitale powyŝej 5 tys. zł. W przypadku spółek, które nie wymagają zaangaŝowania istotnych środków pienięŝnych i do załoŝenia spółki wystarczający jest kapitał w wysokości 5 tys. zł, nie ma potrzeby wprowadzania do spółki zewnętrznych inwestorów. W większości przypadków taka kwota moŝe być zebrana samodzielnie przez Twórców i AIP. NaleŜy jednak pamiętać, Ŝe tylko niewielka część spółek jest zdolna funkcjonować w oparciu o kapitał zakładowy w wysokości 5 tys. zł. MoŜliwe to jest wyłącznie w przypadku stosunkowo małych przedsięwzięć oraz pod warunkiem, Ŝe: a) działalność nie wymaga istotnych nakładów inwestycyjnych, b) spółka posiada zdolność kredytową i część wydatków związanych z rozwojem firmy będzie finansowana źródłami zewnętrznymi (kredyt, poŝyczka, leasing), c) zarząd będzie gotowy zaakceptować wynagrodzenie powiązane z wynikami spółki lub okresowo pracować bez wynagrodzenia, 1 Od 08 stycznia 2009 roku obniŝony zostanie do poziomu 5 tys. zł minimalny wymagany kapitał zakładowy dla sp. z o.o. 17

19 d) okres od rzeczywistego rozpoczęcia działalności do uzyskania pierwszych wpływów ze sprzedaŝy będzie stosunkowo krótki, e) technologia, stanowiąca przedmiot komercjalizacji, jest gotowa i nie wymaga Ŝadnych dodatkowych prac B+R. Podsumowując, mały kapitał własny, nieprzekraczający 5 tys. zł, wystarczy wyłącznie wtedy, kiedy spółka, oprócz niewielkich nakładów inwestycyjnych, nie wymaga równieŝ zaangaŝowania kapitału obrotowego, o którym piszemy więcej w rozdziale poświęconym strategii inwestycyjnej AIP. Nieco inaczej przedstawia się organizacja kapitału własnego dla spółek, które wymagać będą zaangaŝowania większych kwot, przekraczających moŝliwości zarówno Twórców jak i AIP. Pod uwagę brane będą zarówno źródła komercyjne o charakterze zwrotnym,jak i te w formie equity (inwestor kapitałowy, obejmujący część udziałów w zamian za wkład gotówkowy). Środki prywatne W pierwszej kolejności rozpatrywana będzie zdolność pokrycia kapitału i w konsekwencji objęcia udziałów przez Twórców i/lub AIP. W miarę moŝliwości, rozpatrywany będzie równieŝ scenariusz zaciągnięcia poŝyczki/kredytu przez AIP na pokrycie wkładu gotówkowego. Szansa na otrzymanie takiej poŝyczki zaleŝeć będzie od ryzyka przedsięwzięcia, oferowanych przez AIP zabezpieczeń (np. poręczenie ze strony ZUT, funduszu poręczeniowego itd.), zdolności kredytowej AIP i doświadczenia w tworzeniu spółek spin-off. W przypadku, gdy nie uda się zgromadzić kapitału samodzielnie, AIP podejmować będzie działania zmierzające do pozyskania inwestora zewnętrznego (anioł biznesu, seed capital, przedsiębiorca posiadający wolne środki finansowe). Środki publiczne Aktualnie dostępne instrumenty wsparcia przedsiębiorczości oferują szereg moŝliwości pozyskania dofinansowania na większość etapów tworzenia i rozwoju przedsiębiorstwa od doradztwa związanego z rozpoczynaniem działalności, poprzez prace B+R niezbędne do opracowania produktu/usługi, aŝ po zakupy inwestycyjne, obejmujące maszyny i urządzenia, zmierzające do uruchomienia produkcji czy świadczenia usług, zgodnie z poniŝszym Schematem 3. 18

20 Schemat 3 Źródła finansowania tworzenia i rozwoju spółki spin-off B+R Koszty wdroŝeń Dokapitalizowanie spin-off w ramach projektu finansowanego z 3.1. POIG. Wsparcie finansowe i pomostowe z działania 6.2. PO KL Dokapitalizowanie przez fundusz seed-capital z działania 3.3. POIG. Dotacje inwestycyjne z RPO, PO IG, PROW. Projekty celowe NOT Usługi doradcze Projekty realizowane przez RCIiTT finansowane ze środków PO KL lub PO IG Działanie PO IG Wsparcie na prace badawcze i wdroŝenie ich wyników Specjalistyczne doradztwo dla MSP Wsparcie kierowane do osób, które planują załoŝenie działalności gospodarczej, najczęściej dofinansowane jest w 100%. Natomiast jeśli wsparcie kierowane będzie bezpośrednio do juŝ istniejącej spółki spin-off, jego poziom zaleŝeć będzie od dwóch czynników: Spółka spin-off jeszcze nie powstała - trwają prace przygotowawcze CZAS Spółka spin-off została zarejestrowana w KRS statusu spółki spin-off ze względu na jej wielkość (firma mała, średnia, duŝa), rodzaju realizowanych prac badawczo-rozwojowych. Warto podkreślić, Ŝe pomimo faktu posiadania tak znaczącego udziałowca, jakim jest Uczelnia reprezentowana przez Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości to zgodnie z definicją MSP zawartą w Rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającym niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych), fakt ten nie będzie skutkować utraceniem przez spółkę spin-off statusu małego lub średniego przedsiębiorcy. 2 Status taki daje dodatkowe korzyści w postaci zwiększonych poziomów wsparcia, zarówno dla projektów B+R, jak i projektów wdroŝeniowych o charakterze inwestycyjnym. Tak jak wspomniano poziom wsparcia projektów B+R zaleŝy równieŝ od rodzaju realizowanych badań/prac. Im bliŝsze jest komercyjne wykorzystanie ich wyników, tym intensywność wsparcia będzie mniejsza, poniewaŝ tym większe korzyści odnosi konkretny przedsiębiorca, w naszym przypadku spółka spin-off. 2 W praktyce status ten przede wszystkim zaleŝeć będzie od wielkości ewentualnych inwestorów i zasad współpracy z nimi, które określane są w umowie spółki. 19

Temat: Transfer technologii z nauki do biznesu.

Temat: Transfer technologii z nauki do biznesu. Temat: Transfer technologii z nauki do biznesu. Komercjalizacja wyników w badań naukowych; praktyczne zastosowanie wyników badań naukowych w przemyśle; uzyskiwanie dochodów z tytułu zastosowania nowych

Bardziej szczegółowo

Możliwości finansowania ze środków europejskich w perspektywie finansowej UE na lata 2014-2020

Możliwości finansowania ze środków europejskich w perspektywie finansowej UE na lata 2014-2020 Możliwości finansowania ze środków europejskich w perspektywie finansowej UE na lata 2014-2020 I. Poddziałanie 1.1.1 PO Inteligentny Rozwój Szybka Ścieżka". Ocenie podlega, czy projekt ma charakter projektu

Bardziej szczegółowo

Informacja o wsparciu działalności b+r w Polsce

Informacja o wsparciu działalności b+r w Polsce Informacja o wsparciu działalności b+r w Polsce Warszawa, 8 października 2009 1. Przedsiębiorca, który nie ma siedziby na terytorium RP moŝe korzystać ze wsparcia działalności b+r w ramach konsorcjów naukowo-przemysłowych

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr 344 Senatu SGH z dnia 24 czerwca 2015 r. infrastruktura badawcza SGH know-how Regulamin rezultat twórczy

Uchwała nr 344 Senatu SGH z dnia 24 czerwca 2015 r. infrastruktura badawcza SGH know-how Regulamin rezultat twórczy Uchwała nr 344 Senatu SGH z dnia 24 czerwca 2015 r. zmieniająca uchwałę nr 76 Senatu SGH z dnia 27 marca 2013 r. w sprawie Regulaminu zarządzania prawami autorskimi, prawami pokrewnymi i prawami własności

Bardziej szczegółowo

Regulamin Naboru, Analizy i Selekcji oraz Preinkubacji Projektów Inwestycyjnych w ramach Projektu Kapitał na Innowacje

Regulamin Naboru, Analizy i Selekcji oraz Preinkubacji Projektów Inwestycyjnych w ramach Projektu Kapitał na Innowacje Załącznik do Uchwały Nr 216/09 Zarządu MARR S.A. z dnia 16.04.2009 Regulamin Naboru, Analizy i Selekcji oraz Preinkubacji Projektów Inwestycyjnych w ramach Projektu Kapitał na Innowacje realizowanego w

Bardziej szczegółowo

Finansowanie innowacji. Adrian Lis

Finansowanie innowacji. Adrian Lis 2011 Finansowanie innowacji Adrian Lis Plan prezentacji Część teoretyczna Wewnętrzne i zewnętrzne źródła finansowania innowacji Programy wspierające innowacyjność Część praktyczna Główne problemy i najlepsze

Bardziej szczegółowo

Transfer technologii z uczelni do przemysłu

Transfer technologii z uczelni do przemysłu Transfer technologii z uczelni do przemysłu Olaf Gajl Podsekretarz Stanu w MNiSW Krzysztof J. Kurzydłowski Podsekretarz Stanu w MNiSW Innowacyjna pozycja Polski (European Innovation Scoreboard 2006) 2005

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ I Pojęcia ogólne

ROZDZIAŁ I Pojęcia ogólne Załącznik do Uchwały Nr 8/2015 Senatu Akademii Muzycznej w Krakowie z dnia 18 marca 2015 roku REGULAMIN ZARZĄDZANIA PRAWAMI AUTORSKIMI I PRAWAMI POKREWNYMI ORAZ PRAWAMI WŁASNOŚCI PRZEMYSŁOWEJ ORAZ ZASAD

Bardziej szczegółowo

Patent Plus i Kreator Innowacyjności

Patent Plus i Kreator Innowacyjności Olaf Gajl Podsekretarz Stanu Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa WyŜszego Patent Plus i Kreator Innowacyjności Programy Ministra Nauki i Szkolnictwa WyŜszego Cele Programu Patent PLUS 1. usprawnienie procesu

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP

FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP FUNDUSZE UE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW PROGRAM OPERACYJNY INNOWACYJNA GOSPODARKA Działania realizowane przez PARP Iwona Szendel Dyrektor Zespołu Instrumentów Inwestycyjnych Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

ŚRODA Z FUNDUSZAMI 2015-09-03 FUNDUSZE EUROPEJSKIE NA LATA 2014-2020 DLA PRZEDSIĘBIORCÓW. EFRR 8,6 mld euro. Cel szczegółowy:

ŚRODA Z FUNDUSZAMI 2015-09-03 FUNDUSZE EUROPEJSKIE NA LATA 2014-2020 DLA PRZEDSIĘBIORCÓW. EFRR 8,6 mld euro. Cel szczegółowy: ŚRODA Z FUNDUSZAMI FUNDUSZE EUROPEJSKIE NA LATA 2014-2020 DLA PRZEDSIĘBIORCÓW Rzeszów, 02.09.2015 r. PO IR PODZIAŁ ALOKACJI PO IR STRUKTURA DLA PRZEDSIĘBIORCÓW EFRR 8,6 mld euro Nr i nazwa osi priorytetowej

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2: Informacja dla wnioskodawców

Załącznik nr 2: Informacja dla wnioskodawców Informacja dla wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie projektów realizowanych w ramach programów ERA-NET i ERA-NET PLUS oraz programów podejmowanych na mocy Artykułów 185 oraz 187 Traktatu o funkcjonowaniu

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ZARZĄDZANIA PRAWAMI WŁASNOŚCI INTELEKTUALNEJ W GDAŃSKIM UNIWERSYTECIE MEDYCZNYM

REGULAMIN ZARZĄDZANIA PRAWAMI WŁASNOŚCI INTELEKTUALNEJ W GDAŃSKIM UNIWERSYTECIE MEDYCZNYM REGULAMIN ZARZĄDZANIA PRAWAMI WŁASNOŚCI INTELEKTUALNEJ W GDAŃSKIM UNIWERSYTECIE MEDYCZNYM ROZDZIAŁ I PRZEPISY OGÓLNE Podstawa prawna: art. 86e ust. 1.; 2.; 4. ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku prawo o szkolnictwie

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorczość akademicka. Spółki spin-off i spin-out. 10 lipca 2008 r.

Przedsiębiorczość akademicka. Spółki spin-off i spin-out. 10 lipca 2008 r. Przedsiębiorczość akademicka Spółki spin-off i spin-out Uwarunkowania prawne: -Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (DZ.U. Nr 164 poz. 1365 z poźn. zmianami) -Ustawa z dnia 15 września

Bardziej szczegółowo

Rozróżnienie pomiędzy pojęciami:

Rozróżnienie pomiędzy pojęciami: JAK SKOMERCJALIZOWAĆ INNOWACJĘ? Instrumenty i ich finansowanie w Programie Innowacyjna Gospodarka 1 Komercjalizacja wyników prac B+R to: Całokształt działań związanych z odpłatnym przenoszeniem wyników

Bardziej szczegółowo

Regulamin ochrony i korzystania z własności intelektualnej w Politechnice Gdańskiej

Regulamin ochrony i korzystania z własności intelektualnej w Politechnice Gdańskiej Regulamin ochrony i korzystania z własności intelektualnej w Politechnice Gdańskiej Politechnika Gdańska dąŝy do zapewnienia ochrony prawnej powstałym wynikom prac intelektualnych oraz wspiera inicjatywy

Bardziej szczegółowo

Nowy kredyt technologiczny premia dla innowacji. Czerwiec 2009

Nowy kredyt technologiczny premia dla innowacji. Czerwiec 2009 Nowy kredyt technologiczny premia dla innowacji Czerwiec 2009 Kredyt technologiczny Kredyt technologiczny jako element Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007 2013 System wdraŝania NajwaŜniejsze

Bardziej szczegółowo

Regulamin Preinkubacji w ramach Projektu Kapitał na Innowacje

Regulamin Preinkubacji w ramach Projektu Kapitał na Innowacje Załącznik nr 2 do Uchwały Nr./11 Zarządu MARR S.A. z dnia 2011 Regulamin Preinkubacji w ramach Projektu Kapitał na Innowacje realizowanego w ramach Działania 3.1. Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka

Bardziej szczegółowo

E-booki w kontekście prawa autorskiego

E-booki w kontekście prawa autorskiego E-booki w kontekście prawa autorskiego Mec. Monika Brzozowska 5.03.13 Źródła prawa autorskiego Konstytucja RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. nr 78, poz. 483 ze zm.) Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r., o

Bardziej szczegółowo

Tworzenie strategii współpracy z biznesem

Tworzenie strategii współpracy z biznesem Człowiek najlepsza inwestycja Tworzenie strategii współpracy z biznesem Plan prezentacji 1. Dlaczego współpraca nauki z biznesem? 2. Uwarunkowania prawne 3. Modele współpracy nauki z biznesem 4. Ochrona

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF

WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF ZARZĄDZANIE SIECIĄ WSPÓŁPRACY MŚP Łukasz Pytliński CEM Instytut Badań Rynku i Opinii Publicznej Wrzesień 2010 1 WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU

Bardziej szczegółowo

liwości finansowania branży y IT z funduszy UE

liwości finansowania branży y IT z funduszy UE Możliwo liwości finansowania branży y IT z funduszy UE CO TO JEST DOTACJA? Dotacja jest bezzwrotną pomocą finansową W wielu przypadkach jest to refundacja kosztów, które przedsiębiorca poniósł. Dlatego

Bardziej szczegółowo

CENTRUM FUNDUSZY EUROPEJSKICH. Wsparcie dla przedsiębiorców ze środków UE w latach 2014-2020

CENTRUM FUNDUSZY EUROPEJSKICH. Wsparcie dla przedsiębiorców ze środków UE w latach 2014-2020 CENTRUM FUNDUSZY EUROPEJSKICH Wsparcie dla przedsiębiorców ze środków UE w latach 2014-2020 Krajowe programy Program Operacyjny Inteligentny Rozwój (POIR) 2014-2020 Celem POIR jest zwiększenie innowacyjności

Bardziej szczegółowo

Grażyna Gończar Konsultant ds. Funduszy UE. STRATEGOR Wielkopolskie Centrum Ekspertyz Finansowych

Grażyna Gończar Konsultant ds. Funduszy UE. STRATEGOR Wielkopolskie Centrum Ekspertyz Finansowych Grażyna Gończar Konsultant ds. Funduszy UE STRATEGOR Wielkopolskie Centrum Ekspertyz Finansowych Kilka słów o nas Nasze sukcesy i nasze doświadczenie Kredyt technologiczny w oczach przedsiębiorców 4.3

Bardziej szczegółowo

Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia i wynikające z nich Programy Operacyjne. Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka

Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia i wynikające z nich Programy Operacyjne. Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia i wynikające z nich Programy Operacyjne ze szczególnym uwzględnieniem Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Warszawa, 28 stycznia 2007 1 Narodowe Strategiczne

Bardziej szczegółowo

Nowy kredyt technologiczny

Nowy kredyt technologiczny Nowy kredyt technologiczny premia dla innowacji Maj 2009 Kredyt technologiczny Kredyt technologiczny jako element Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007 2013 System wdrażania Najważniejsze

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji RPO Lubuskie 2020 Oś Priorytetowa 1 Gospodarka i innowacje PI 3 c Zwiększone zastosowanie innowacji w przedsiębiorstwach sektora MŚP W ramach PI mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą uzyskać wsparcie

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój Instrumenty wsparcia przedsiębiorców w Programie Operacyjnym Inteligentny Rozwój, 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój I. Wsparcie prowadzenia prac B+R przez przedsiębiorstwa oraz konsorcja

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ I Przepisy ogólne. 1. Zakres stosowania Regulaminu. 2. Stosowane określenia

ROZDZIAŁ I Przepisy ogólne. 1. Zakres stosowania Regulaminu. 2. Stosowane określenia Załącznik do Uchwały Nr 01/10/2012 Senatu Wyższej Szkoły Artystycznej w Warszawie z dnia 1 października 2012 r. Regulamin zarządzania prawami autorskimi, prawami pokrewnymi i prawami własności przemysłowej

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla mikroprzedsiębiorstw

Wsparcie dla mikroprzedsiębiorstw Wsparcie dla mikroprzedsiębiorstw Portal finansowy IPO.pl Każde mikroprzedsiębiorstwo powinno skorzystać ze wsparcia funduszy unijnych. Fundusze te mają bardzo wiele zalet, które wpływają pozytywnie na

Bardziej szczegółowo

Wartości niematerialne i prawne - wybrane zagadnienia

Wartości niematerialne i prawne - wybrane zagadnienia Wartości niematerialne i prawne - wybrane zagadnienia dr Katarzyna Trzpioła Część I Definicja Nabyte przez jednostkę, zaliczane do aktywów trwałych prawa majątkowe nadające się do gospodarczego wykorzystania:

Bardziej szczegółowo

Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020

Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Założeniem POIR jest wsparcie realizacji całego procesu powstawania

Bardziej szczegółowo

Regulamin ochrony własności intelektualnej w Instytucie Sadownictwa i Kwiaciarstwa im. Szczepana Pieniążka w Skierniewicach

Regulamin ochrony własności intelektualnej w Instytucie Sadownictwa i Kwiaciarstwa im. Szczepana Pieniążka w Skierniewicach Regulamin ochrony własności intelektualnej w Instytucie Sadownictwa i Kwiaciarstwa im. Szczepana Pieniążka w Skierniewicach Instytut Sadownictwa i Kwiaciarstwa im. Szczepana Pieniążka w Skierniewicach

Bardziej szczegółowo

Ewa Postolska. www.startmoney.p l

Ewa Postolska. www.startmoney.p l Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007 2013 Możliwości i warunki pozyskania kapitału

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr R 28/2010 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 28 maja 2010 r.

Zarządzenie Nr R 28/2010 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 28 maja 2010 r. Zarządzenie Nr R 28/2010 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 28 maja 2010 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu ochrony i korzystania z własności intelektualnej w Politechnice Lubelskiej Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Inwestycje Kapitałowe

Inwestycje Kapitałowe Inwestycje Kapitałowe Twoje pomysły i nasz kapitał 27 mln na innowacje 1 Nie wystarczy być we właściwym miejscu we właściwym czasie. Musisz być z właściwą osobą we właściwym miejscu we właściwym czasie.

Bardziej szczegółowo

Regulamin zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi oraz prawami własności przemysłowej w Politechnice Lubelskiej. Postanowienia ogólne

Regulamin zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi oraz prawami własności przemysłowej w Politechnice Lubelskiej. Postanowienia ogólne Załącznik do Uchwały Nr 14/2015/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 30 kwietnia 2015 r. Regulamin zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi oraz prawami własności przemysłowej w Politechnice

Bardziej szczegółowo

ul. Tadeusza Szeligowskiego 8 lok. 97 20-883 Lublin Tel. / fax: (81) 5280302 biuro@consultrix.com.pl www.consultrix.com.pl

ul. Tadeusza Szeligowskiego 8 lok. 97 20-883 Lublin Tel. / fax: (81) 5280302 biuro@consultrix.com.pl www.consultrix.com.pl Adres biura: ul. Tadeusza Szeligowskiego 8 lok. 97 20-883 Lublin Tel. / fax: (81) 5280302 biuro@consultrix.com.pl www.consultrix.com.pl KONTAKT: Krystyna Górak Tel. kom. 502066411 krystyna.gorak@consultrix.com.pl

Bardziej szczegółowo

Szkolenie systemu POL-on

Szkolenie systemu POL-on Szkolenie systemu POL-on dr Piotr Rodzik ekspert systemu POL-on Ośrodek Przetwarzania Informacji - Państwowy Instytut Badawczy Al. Niepodległości 188B, 00-608 Warszawa Numer KRS: 0000127372 Sąd Rejonowy

Bardziej szczegółowo

Fiszka oferty usług proinnowacyjnych

Fiszka oferty usług proinnowacyjnych Fiszka oferty usług proinnowacyjnych I. Akredytowany wykonawca 1. Nazwa wykonawcy "MERITUM" LUBELSKA GRUPA DORADCZA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ 2. Forma prawna prowadzonej działalności Spółka

Bardziej szczegółowo

Źródło finansowania projektów innowacyjnych. Gdańsk, 2011

Źródło finansowania projektów innowacyjnych. Gdańsk, 2011 Źródło finansowania projektów innowacyjnych Fundusze unijne dla przedsiębiorców, Szkolenia, Promocja Pomorza, Obsługa inwestorów, Badania rynku, Fundusz kapitałowy Fundusz kapitałowy to inwestor finansowy

Bardziej szczegółowo

Wsparcie na innowacje dla przedsiębiorców - PARP perspektywie finansowej 2014-2020

Wsparcie na innowacje dla przedsiębiorców - PARP perspektywie finansowej 2014-2020 2015 Paulina Zadura-Lichota Dyrektor Departament Rozwoju Przedsiębiorczości i Innowacyjności PARP Wsparcie na innowacje dla przedsiębiorców - PARP perspektywie finansowej 2014-2020 Józefów, 17 marca 2015

Bardziej szczegółowo

Informacja dla wnioskodawców

Informacja dla wnioskodawców Informacja dla wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie projektów realizowanych w ramach programów ERA-NET, ERA-NET PLUS, ERA-NET Co-fund, inicjatyw typu JPI oraz programów podejmowanych na mocy

Bardziej szczegółowo

Regulamin Preinkubacji w ramach Projektu Kapitał na Innowacje

Regulamin Preinkubacji w ramach Projektu Kapitał na Innowacje Załącznik nr 2 do Uchwały Nr./11 Zarządu MARR S.A. z dnia 2011 Regulamin Preinkubacji w ramach Projektu Kapitał na Innowacje realizowanego w ramach Działania 3.1. Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka

Bardziej szczegółowo

Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych

Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych Katarzyna Mucha Dział Obsługi Badań Naukowych i Projektów Unijnych Na realizacje projektów do Polski w latach 2014-2020 z budżetu Unii Europejskiej trafić ma 82,5 mld euro Kwota zostanie podzielona odpowiednio:

Bardziej szczegółowo

Regulamin doboru uczestników w szkoleniach oraz konferencjach realizowanych w ramach projektu Wiedza i kapitał dla rozwoju MSP

Regulamin doboru uczestników w szkoleniach oraz konferencjach realizowanych w ramach projektu Wiedza i kapitał dla rozwoju MSP Bielsko-Biała, 14.05.2009r. Regulamin doboru uczestników w szkoleniach oraz konferencjach realizowanych w ramach projektu Wiedza i kapitał dla rozwoju MSP współfinansowanego z Działania 3.3 Tworzenie systemu

Bardziej szczegółowo

Małe i średnie przedsiębiorstwa w Programie Operacyjnym Innowacyjna Gospodarka 2007 2013

Małe i średnie przedsiębiorstwa w Programie Operacyjnym Innowacyjna Gospodarka 2007 2013 1 Autor: Aneta Para Małe i średnie przedsiębiorstwa w Programie Operacyjnym Innowacyjna Gospodarka 2007 2013 PO Innowacyjna Gospodarka jest to główny z programów operacyjnych skierowany do przedsiębiorców.

Bardziej szczegółowo

RPO (Regionalny Program Operacyjny) PROW (Program Rozwoju Obszarów Wiejskich) POLSKA WSCHODNIA INTELIGENTNY ROZWÓJ

RPO (Regionalny Program Operacyjny) PROW (Program Rozwoju Obszarów Wiejskich) POLSKA WSCHODNIA INTELIGENTNY ROZWÓJ RPO (Regionalny Program Operacyjny) PROW (Program Rozwoju Obszarów Wiejskich) POLSKA WSCHODNIA INTELIGENTNY ROZWÓJ PROW (Program Rozwoju Obszarów Wiejskich) Działanie: Rozwój przedsiębiorczości Rozwój

Bardziej szczegółowo

Wsparcie finansowe innowacji

Wsparcie finansowe innowacji Wsparcie finansowe innowacji Aniołowie Biznesu Fundusze kapitału zalążkowego 1 Poziom nakładó w Kapitał inwestycyjny problem luki kapitałowej w rozwoju innowacyjnych przedsięwzięć Dolina śmierci (Powstawanie

Bardziej szczegółowo

Nauka- Biznes- Administracja

Nauka- Biznes- Administracja Nauka- Biznes- Administracja Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r.

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r. I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 Szczecinek, 24 września 2015r. GOSPODARKA- INNOWACJE- NOWOCZESNE TECHNOLOGIE Celem głównym OP 1 jest podniesienie

Bardziej szczegółowo

Patent Plus wsparcie patentowania wynalazków powstających w jednostkach naukowych

Patent Plus wsparcie patentowania wynalazków powstających w jednostkach naukowych Programy Ministra Nauki i Szkolnictwa WyŜszego wsparcie patentowania wynalazków powstających w jednostkach naukowych Kreator innowacyjności wsparcie innowacyjnej przedsiębiorczości akademickiej Bariery

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Daniel Szczechowski Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Opole, 13 listopada 2014 r. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

PARP przyjmuje wnioski związane z dofinansowaniem innowacyjnych projektów dla firm.

PARP przyjmuje wnioski związane z dofinansowaniem innowacyjnych projektów dla firm. PARP przyjmuje wnioski związane z dofinansowaniem innowacyjnych projektów dla firm. W poprzednim wydaniu biuletynu BDO informowaliśmy, że od 12 maja br. PARP przyjmuje wnioski związane z dofinansowanie

Bardziej szczegółowo

Regulamin udziału w projekcie Przedsiębiorczy młody naukowiec

Regulamin udziału w projekcie Przedsiębiorczy młody naukowiec Bielsko-Biała, 09.09.2008r. Regulamin udziału w projekcie Przedsiębiorczy młody naukowiec współfinansowanego w ramach działania 8.2.1 Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Wsparcie dla współpracy sfery

Bardziej szczegółowo

Regulamin Inkubatora Przedsiębiorczości. 1 Definicje

Regulamin Inkubatora Przedsiębiorczości. 1 Definicje Regulamin Inkubatora Przedsiębiorczości 1 Definicje 1. Inkubator Spółka Grupa IT S. A., z siedzibą w Gdańsku (80-280), ul. Cypriana Kamila Norwida 2, działająca na podstawie wpisu do rejestru przedsiębiorców

Bardziej szczegółowo

Leasing jako instrument finansowy do współfinansowania inwestycji ze środków unijnych. Warszawa, 4 5 marca 2008

Leasing jako instrument finansowy do współfinansowania inwestycji ze środków unijnych. Warszawa, 4 5 marca 2008 Leasing jako instrument finansowy do współfinansowania inwestycji ze środków unijnych Warszawa, 4 5 marca 2008 Agenda prezentacji Leasing jako produkt finansowy Leasing jako koszt kwalifikowalny Formy

Bardziej szczegółowo

VENTURE CAPITAL. Krajowy Fundusz Kapitałowy. Finansowanie funduszy VC

VENTURE CAPITAL. Krajowy Fundusz Kapitałowy. Finansowanie funduszy VC VENTURE CAPITAL Krajowy Fundusz Kapitałowy Finansowanie funduszy VC Kim jesteśmy Krajowy Fundusz Kapitałowy S.A. (KFK) jest funduszem funduszy wspierającym rozwój polskiego rynku VC. Finansujemy fundusze,

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 31 marca 2009 r. (Dz. U. z dnia 14 kwietnia 2009 r.)

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 31 marca 2009 r. (Dz. U. z dnia 14 kwietnia 2009 r.) Dz.U.09.59.488 ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 31 marca 2009 r. w sprawie udzielania niektórych ulg w spłacie zobowiązań podatkowych stanowiących pomoc publiczną na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Model procesu komercjalizacji rezultatów prac badawczych w Politechnice Wrocławskiej

Model procesu komercjalizacji rezultatów prac badawczych w Politechnice Wrocławskiej Model procesu komercjalizacji rezultatów prac badawczych w Politechnice Wrocławskiej Waldemar E. Grzebyk Wrocław, 16.10.2014 r. Agenda Wstęp Wdrażanie Systemu Transferu Technologii w PWr. Transfer Technologii

Bardziej szczegółowo

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 http://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/2014_2020/strony/ glowna.aspx 2 I Wsparcie prowadzenia prac B+R przez przedsiębiorstwa oraz konsorcja naukowoprzemysłowe

Bardziej szczegółowo

Źródła finansowania działalności gospodarczej

Źródła finansowania działalności gospodarczej Źródła finansowania działalności gospodarczej ŹRÓDŁA FINANSOWANIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ ISTOTA FINANSOWANIA DZIAŁALNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTWA FINANSOWANIE polega na: pozyskiwaniu środków pieniężnych przez

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN CENTRUM PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I TRANSFERU TECHNOLOGII UNIWERSYTETU ZIELONOGÓRSKIEGO

REGULAMIN CENTRUM PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I TRANSFERU TECHNOLOGII UNIWERSYTETU ZIELONOGÓRSKIEGO Załącznik do uchwały nr 463 Senatu UZ z 29.04.2015r. REGULAMIN CENTRUM PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I TRANSFERU TECHNOLOGII UNIWERSYTETU ZIELONOGÓRSKIEGO 1. Centrum Przedsiębiorczości i Transferu Technologii Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój (POIR), Poddziałanie 1.1.1 "Badania przemysłowe i prace rozwojowe realizowane przez przedsiębiorstwa"

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój (POIR), Poddziałanie 1.1.1 Badania przemysłowe i prace rozwojowe realizowane przez przedsiębiorstwa Poddziałanie 1.1.1 "Badania przemysłowe i prace rozwojowe realizowane przez przedsiębiorstwa" Termin naboru wniosków 1) Od 04.04.2016 do 29.07.2016 2) III kw. 2016 / IV kw. 2016 3) IV kw. 2016 Wsparcie

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 3 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej

USTAWA z dnia 3 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej Kancelaria Sejmu s. 1/1 USTAWA z dnia 3 lutego 2011 r. Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2011 r. Nr 85, poz. 457. o zmianie ustawy o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej Art. 1. W ustawie

Bardziej szczegółowo

POMOC PUBLICZNA W RAMACH

POMOC PUBLICZNA W RAMACH POMOC PUBLICZNA W RAMACH PROGRAMU OPERACYJNEGO KAPITAŁ LUDZKI POMOC PUBLICZNA - DOKUMENTY Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 roku uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne

Bardziej szczegółowo

Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo?

Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo? Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo? Dariusz Lipka, Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Kraków, 11.12.2013 r. Specyfika projektów energetyki odnawialnej -

Bardziej szczegółowo

WIEDZA INNOWACJE TRANSFER TECHNOLOGII EFEKTYWNE WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW UE

WIEDZA INNOWACJE TRANSFER TECHNOLOGII EFEKTYWNE WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW UE WIEDZA INNOWACJE TRANSFER TECHNOLOGII EFEKTYWNE WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW UE RCITT to: Doświadczony Zespół realizujący projekty Baza kontaktów w sferze nauki i biznesu Fachowe doradztwo Otwartość na nowe pomysły

Bardziej szczegółowo

Rola Urzędu Patentowego w innowacyjnej gospodarce z punktu widzenia instytucji akademickich

Rola Urzędu Patentowego w innowacyjnej gospodarce z punktu widzenia instytucji akademickich 1 Rola Urzędu Patentowego w innowacyjnej gospodarce z punktu widzenia instytucji akademickich Konferencja Własność przemysłowa w innowacyjnej gospodarce transfer technologii z uniwersytetów do przemysłu

Bardziej szczegółowo

FUNDUSZ POŻYCZKOWY DLA KOBIET. Ministerstwo Gospodarki Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości. Jelenia Góra, grudzień 2014 r.

FUNDUSZ POŻYCZKOWY DLA KOBIET. Ministerstwo Gospodarki Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości. Jelenia Góra, grudzień 2014 r. FUNDUSZ POŻYCZKOWY DLA KOBIET Ministerstwo Gospodarki Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Jelenia Góra, grudzień 2014 r. I. Fundusz pożyczkowy dla kobiet... 3 1. Termin przyjmowania wniosków... 3 2. Limity

Bardziej szczegółowo

ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008

ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008 ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008 KONKURS Zgłoszenie pomysłu do Konkursu należy przysłać do 17 listopada, e-mailem na adres konkurs@uni.lodz.pl Rozstrzygnięcie Konkursu do 12 grudnia

Bardziej szczegółowo

Są to zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pienięŝnych na cele działalności gospodarczej przedsiębiorstwa.

Są to zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pienięŝnych na cele działalności gospodarczej przedsiębiorstwa. Finanse przedsiębiorstwa Są to zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pienięŝnych na cele działalności gospodarczej przedsiębiorstwa. Zarządzanie Polega na pozyskiwaniu źródeł

Bardziej szczegółowo

Warunki funkcjonowania przedsiębiorstw akademickich - szanse i zagroŝenia

Warunki funkcjonowania przedsiębiorstw akademickich - szanse i zagroŝenia Warunki funkcjonowania przedsiębiorstw akademickich - szanse i zagroŝenia Jarosław Działek Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ Centrum Studiów Regionalnych UniRegio Plan prezentacji czym jest

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN AKADEMICKIEGO INKUBATORA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Politechniki Krakowskiej

REGULAMIN AKADEMICKIEGO INKUBATORA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Politechniki Krakowskiej REGULAMIN AKADEMICKIEGO INKUBATORA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Politechniki Krakowskiej Załącznik do uchwały nr 78/o/12/2014 ROZDZIAŁ I. Postanowienia ogólne 1 1. Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości Politechniki

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Urząd Pracy w Poznaniu

Wojewódzki Urząd Pracy w Poznaniu Wojewódzki Urząd Pracy w Poznaniu PYTANIA ZGŁASZANE W TRAKCIE SPOTKANIA INFORMACYJNEGO W RAMACH DOKUMENTACJI KONKURSOWEJ Z PODDZIAŁANIA 6.1.1 PO KL (konkurs zamknięty nr 1/PO KL/6/E.1.1/12 na projekty

Bardziej szczegółowo

Małopolski Regionalny Program Operacyjny na lata 2007 2013

Małopolski Regionalny Program Operacyjny na lata 2007 2013 Małopolski Regionalny Program Operacyjny na lata 2007 2013 Regionalny program operacyjny jest narzędziem słuŝącym realizacji strategii rozwoju regionu przy wykorzystaniu środków Unii Europejskiej w latach

Bardziej szczegółowo

PO Innowacyjna Gospodarka

PO Innowacyjna Gospodarka Stymulowanie działalności B+R przedsiębiorstw oraz wsparcie w zakresie wzornictwa przemysłowego MARZEC 2010 1 Priorytet 4. Inwestycje w innowacyjne przedsięwzięcia Działania: 4.1 Wsparcie wdrożeń wyników

Bardziej szczegółowo

TWORZYMY DROGĘ OD POMYSŁU DO EFEKTYWNEGO BIZNESU

TWORZYMY DROGĘ OD POMYSŁU DO EFEKTYWNEGO BIZNESU TWORZYMY DROGĘ OD POMYSŁU DO EFEKTYWNEGO BIZNESU BTM Innovations wspiera przedsiębiorców, jednostki naukowe, grupy badawcze i wynalazców w tworzeniu innowacji. PRZYGOTOWUJEMY STRATEGIĘ ZABEZPIECZAMY WŁASNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

W RAMACH KRAJOWYCH PROGRAMÓW OPERACYJNYCH

W RAMACH KRAJOWYCH PROGRAMÓW OPERACYJNYCH EKSPERT FUNDUSZY UNIJNYCH POZYSKAJ Z NAMI DOTACJE UNII EUROPEJSKIEJ 0 EUROPROJEKTY Consulting Sp. z o.o. Ekspert Funduszy Unii Europejskiej Andersia Business Centre Plac Andersa 7 61-894 Poznań tel. 61

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013 Lubuska Sieć Szerokopasmowa Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013 ma na celu rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa poprzez: wspieranie szeroko rozumianej innowacyjności

Bardziej szczegółowo

Postanowienia ogólne

Postanowienia ogólne REGULAMIN ZARZĄDZANIA PRAWAMI AUTORSKIMI, PRAWAMI POKREWNYMI I PRAWAMI WŁASNOŚCI PRZEMYSŁOWEJ ORAZ ZASADY KOMERCJALIZACJI WYNIKÓW BADAŃ NAUKOWYCH I PRAC ROZWOJOWYCH W WYŻSZEJ SZKOLE TURYSTYKI I EKOLOGII

Bardziej szczegółowo

Model procesu komercjalizacji rezultatów prac badawczych w Politechnice Wrocławskiej wersja_01

Model procesu komercjalizacji rezultatów prac badawczych w Politechnice Wrocławskiej wersja_01 Model procesu komercjalizacji rezultatów prac badawczych w Politechnice Wrocławskiej wersja_01 Waldemar E. Grzebyk Wrocław, 2014 r. Agenda Wstęp Wdrażanie Systemu Transferu Technologii w PWr. Transfer

Bardziej szczegółowo

Programy Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspierające przedsiębiorczość akademicką oraz transfer technologii

Programy Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspierające przedsiębiorczość akademicką oraz transfer technologii Programy Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspierające przedsiębiorczość akademicką oraz transfer technologii Marta Pytlarczyk Zastępca Dyrektora Departament Wdrożeń i Innowacji IniTech projekt rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Instrumenty wsparcia przedsiębiorców w ramach POIR 2014-2020

Instrumenty wsparcia przedsiębiorców w ramach POIR 2014-2020 2015 Instrumenty wsparcia przedsiębiorców w ramach POIR 2014-2020 Maciej Ziarko Bydgoszcz, 15 października 2015 r. Obszary Przedsiębiorcy wsparcia w perspektywie i ich projekty 2007-2013 z osi 4 PO IG

Bardziej szczegółowo

Uwłaszczenie naukowców i inne zmiany w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym mające na celu wsparcie komercjalizacji B+R

Uwłaszczenie naukowców i inne zmiany w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym mające na celu wsparcie komercjalizacji B+R Kraków, 06.03.2014 Uwłaszczenie naukowców i inne zmiany w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym mające na celu wsparcie komercjalizacji B+R Michał Żukowski radca prawny Kierownik Działu Prawnego Narodowego

Bardziej szczegółowo

LIWOŚCI FINANSOWANIA ROZWOJU INNOWACJI W LATACH 2008-2013

LIWOŚCI FINANSOWANIA ROZWOJU INNOWACJI W LATACH 2008-2013 MOśLIWO LIWOŚCI FINANSOWANIA ROZWOJU INNOWACJI W LATACH 2008-2013 2013 Działalno alność PARP na rzecz wspierania rozwoju i innowacyjności ci polskich przedsiębiorstw Izabela WójtowiczW Dyrektor Zespołu

Bardziej szczegółowo

Źródła finansowania rozwoju przedsiębiorstw

Źródła finansowania rozwoju przedsiębiorstw www.psab.pl Źródła finansowania rozwoju przedsiębiorstw Przemysław Jura Prezes Zarządu Instytutu Nauk Ekonomicznych i Społecznych Koordynator zarządzający Ponadregionalną Siecią Aniołów Biznesu - Innowacja

Bardziej szczegółowo

Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych

Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych WROCŁAWSKI PARK TECHNOLOGICZNY Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych Marek Winkowski Wiceprezes WPT S.A. Anna Madera - Kierownik DAIP Gdańsk, 09.03.2009

Bardziej szczegółowo

Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim

Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim Rozwój przedsiębiorczości w województwie śląskim w kontekście CSR Działania GARR S.A. na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie śląskim Katowice, 22.11.2013 r. Główne obszary działalności DOTACJE

Bardziej szczegółowo

Nowa perspektywa finansowa UE nowe uwarunkowania

Nowa perspektywa finansowa UE nowe uwarunkowania Wydział Zarządzania Regionalnym Programem Operacyjnym Nowa perspektywa finansowa UE nowe uwarunkowania UNIA EUROPEJSKA EUROPEJSKI FUNDUSZ ROZWOJU REGIONALNEGO Rozporządzenie ogólne PE i Rady Ukierunkowanie

Bardziej szczegółowo

NSS. Programy pomocowe (operacyjne)

NSS. Programy pomocowe (operacyjne) Możliwości wsparcia Startup-ów z funduszy Unii Europejskiej Anna Widelska Maciej Wiśniewski Branżowy Punkt Kontaktowy dla IT NSS Narodowa Strategia Spójności Programy pomocowe (operacyjne) Program Infrastruktura

Bardziej szczegółowo

Profesjonalizacja działań uczelnianych centrów transferu technologii

Profesjonalizacja działań uczelnianych centrów transferu technologii Profesjonalizacja działań uczelnianych centrów transferu technologii Dr hab. Dariusz Trzmielak Dyrektor CTT UŁ Członek Rady Fundacji Akcelerator Technologii UŁ Zarządzanie wynikami badań Zarzadzanie wynikami

Bardziej szczegółowo

Wzór polityki inwestycyjnej inkubatora innowacyjności

Wzór polityki inwestycyjnej inkubatora innowacyjności Załącznik nr 4 Wzór polityki inwestycyjnej inkubatora innowacyjności Część 2 - Wytyczne i wzory dokumentów administracyjnych przeznaczone dla ośrodków innowacji Produkt finalny projektu innowacyjnego testującego

Bardziej szczegółowo

OŚRODEK TRANSFERU TECHNOLOGII UNIWERSYTETU WARSZAWSKIEGO

OŚRODEK TRANSFERU TECHNOLOGII UNIWERSYTETU WARSZAWSKIEGO Projekt współfinansowany przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego z programu "Inkubator Innowacyjności" w ramach projektu systemowego Wsparcie systemu zarządzania badaniami naukowymi oraz ich wynikami,

Bardziej szczegółowo

Prawne i praktyczne aspekty transferu i ochrony własności intelektualnej

Prawne i praktyczne aspekty transferu i ochrony własności intelektualnej Prawne i praktyczne aspekty transferu i ochrony własności intelektualnej adw. Bartłomiej Jankowski adw. dr Rafał T. Stroiński, LL.M. Jankowski, Stroiński i Partnerzy JSLegal & Co Adwokacka spółka partnerska

Bardziej szczegółowo

Kredyt technologiczny z innowacją w przyszłość

Kredyt technologiczny z innowacją w przyszłość Kredyt z innowacją w przyszłość Bank Millennium, listopad 2010 29-11-2010 1 Plan prezentacji Działanie 4.3. Kredyt system wdraŝania Kredyt zakres przedmiotowy Zakres przedmiotowy - wydatki objęte kredytem

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia procesów komercjalizacji na przykładzie Politechniki Warszawskiej. mgr inż. Paweł Zych

Doświadczenia procesów komercjalizacji na przykładzie Politechniki Warszawskiej. mgr inż. Paweł Zych Doświadczenia procesów komercjalizacji na przykładzie Politechniki Warszawskiej mgr inż. Paweł Zych Plan Zarys i historia IBS PW struktura IBS PW działalność Karta technologii Nowe regulacje na PW Proces

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA INWESTYCYJNA W PROJEKCIE FABRYKA INNOWACJI

STRATEGIA INWESTYCYJNA W PROJEKCIE FABRYKA INNOWACJI STRATEGIA INWESTYCYJNA W PROJEKCIE FABRYKA INNOWACJI I. WSTĘP: Niniejszy dokument określa zasady wejścia i wyjścia kapitałowego w projekcie pod nazwą Fabryka Innowacji korzystającym z dofinansowania w

Bardziej szczegółowo

Możliwości dofinansowania w nowej perspektywie 2014-2020 na projekty badawczo-rozwojowe oraz innowacje

Możliwości dofinansowania w nowej perspektywie 2014-2020 na projekty badawczo-rozwojowe oraz innowacje Katowice, 02.09.2015r Możliwości dofinansowania w nowej perspektywie 2014-2020 na projekty badawczo-rozwojowe oraz innowacje RPO WSL Regionalny Program Operacyjny Województwa Śląskiego (RPO WSL) przewiduje

Bardziej szczegółowo