4.0 Zapobieganie Infekcjom Szczepienia

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "4.0 Zapobieganie Infekcjom Szczepienia"

Transkrypt

1 4.0 Zapobieganie Infekcjom Szczepienia Odniesienia do Podstawy Programowej GIMNAZJUM - III Etap Edukacyjny: Klasy I-III Biologia Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: VI (5(3, 4), 6 (1,2,3)), VII (1, 3, 8) Czas realizacji materiału Słowa Kluczowe Antygen Białe krwinki Epidemia Odporność Odporność zbiorowa Przeciwciała Szczepionka Uodpornienie Potrzebne Materiały Dla każdego ucznia Kopia MU 1 Kopia KU 1, KU 2 i KU 3 Linki do Stron Internetowych Wiedza do Zdobycia Poziom podstawowy: Szczepienia zapobiegają wielu chorobom bakteryjnym i wirusowym Nie na wszystkie choroby są szczepienia Poziom rozszerzony: Dzięki szczepieniom udało wyeliminować się wiele powszechnych kiedyś chorób Nie ma szczepionek przeciwko najczęstszym infekcjom tj. przeziębienie, czy zapalenie gardła Podstawowe Informacje Układ immunologiczny człowieka walczy z chorobotwórczymi mikrobami, które przenikają do wnętrza organizmu. Dodatkowymi czynnikami, które wspomagają nasz układ immunologiczny i pozwalają zapobiec infekcjom, są m.in. odpoczynek, właściwe odżywianie i sen. Innym sposobem wspomagania naszego układu immunologicznego są szczepienia. Szczepienia pozwalają zapobiegać chorobom oraz konieczności ich leczenia. W produkcji szczepionek najczęściej wykorzystuje się słabsze lub nieaktywne formy chorobotwórczych mikrobów. W niektórych przypadkach szczepionki produkowane są z komórek tylko podobnych do patogenów chorobotwórczych. Po wstrzyknięciu szczepionki do organizmu nasz system immunologiczny atakuje wprowadzone mikroby tak, jak atakuje patogeny przenikające do organizmu. Białe krwinki produkują ogromne ilości przeciwciał, które przyłączają się do antygenów - specyficznych miejsc na powierzchni komórek szczepionkowych. Ponieważ Patogeny szczepionkowe są znacznie osłabione, dlatego białe krwinki bez trudu eliminują wszystkie wprowadzone w szczepionce patogeny i nie dochodzi do rozwoju objawów choroby. Układ immunologiczny zapamiętuje sposób eliminowania patogenów i przy kolejnym kontakcie z ich markerami/antygenami jest gotowy do walki z nimi, zanim pojawią się objawy choroby. Czasami układ immunologiczny musi sobie przypomnieć sposób walki z patogenami i dlatego w przypadku niektórych szczepionek po upływie określonego czasu podajemy ich dawki przypominające. Niektóre patogeny takie jak np. wirus grypy są bardzo przebiegłe i bardzo szybko zmieniają się wymieniając na swojej powierzchni markery/antygeny, dzięki którym nasz układ immunologiczny mógłby je rozpoznać i rozpocząć z nimi walkę. Dlatego nasz układ immunologiczny nie może zapamiętać sposobu zwalczania takich patogenów i co roku jest inna szczepionka na grypę. Dzięki szczepieniom udało się wyeliminować powszechne kiedyś choroby tj. np. ospę. Istnieje zagrożenie ponownego rozpowszechnienia tych chorób,jeżeli poziom uodpornienia (zaszczepienia) będzie niewystarczający (dotyczy to np. odry). Epidemiom tych chorób można zapobiec poprzez zaszczepienie części populacji i uzyskanie zbiorowej odporności. Potrzebne Będą (10 min) Kopia MU 1, KU 1, KU 2 i KU 3 dla każdego ucznia.

2 4.0 Zapobieganie Infekcjom Szczepienia Wprowadzenie (15 min) 1. Na początku zapytaj uczniów, przeciwko jakim chorobom zaszczepili się do tej pory np. odrze, śwince i różyczce (szczepionka MMR), polio, gruźlicy, czy może potrafią podać przykłady szczepień, które należy zrobić przed wyjazdem do różnych krajów. 2. Wytłumacz, że odporność oznacza ochronę przed poważnymi skutkami infekcji, a uodpornienie (z ang. immunizacja) oznacza wzmacnianie sił obronnych organizmu przed chorobami bakteryjnymi i wirusowymi. 3. Wyjaśnij, że szczepienia/immunizacja polegają na wprowadzeniu do organizmu niewielkiej ilości odzjadliwionego czynnika zakaźnego, w obecności którego nasz organizm uczy się rozpoznawać i zwalczać chorobotwórcze mikroby na wypadek choroby. 4. Wytłumacz, jak działają szczepionki (wyjaśnienia znajdziesz w SN 1) z wykorzystaniem MU 1. Dodaj, że przeciwciała obecne są również w mleku matki, dlatego dzieci karmione piersią chronione są przed zakażeniami. 5. Przypomnij uczniom, że mikroby mają różne otoczki umożliwiające rozpoznanie ich przez układ immunologiczny. Niektóre mikroby zmieniają otoczki tak często, że naukowcy nie mogą opracować odpowiedniej szczepionki, lub muszą opracowywać, co roku nową szczepionkę (np. przeciw grypie). Ćwiczenie Podstawowe (35 min) 1. Podziel uczniów na grupy 2 3 osobowe. 2. Każdy uczeń powinien otrzymać kopię MU 1 oraz KU 1, KU 2 i KU Zapytaj uczniów, co wiedzą nt. odry? Wyjaśnij, że odra jest chorobą zakaźną, wywoływaną przez wirusa odry, której zapobiegamy poprzez szczepienia. Odra jest wysoce zakaźną i śmiertelną chorobą wieku dziecięcego. 4. Światowa Organizacja Zdrowia (ang. World Health Organisation WHO) zbiera i analizuje dane, oraz sporządza raporty dotyczące róźnych problemów zdrowotnych na świecie, a także sporządza wytyczne i rekomendacje zapobiegania epidemiom chorób zakaźnych. W latach 80-tych, ze względu na wysoką śmiertelność z powodu odry, kraje członkowskie Światowej Organizacji Zdrowia wprowadziły szczepienie przeciw odrze do obowiązkowych kalendarzy szczepień. 5. Wyjaśnij, że tabela przedstawiona w KU 1 zawiera dane WHO, które ze pomocą podanego wzoru, uczniowie muszą przeliczyć na zachorowalność na odrę w przeliczeniu na 1000 mieszkańców. Dzięki takiemu przeliczeniu danych uczniowie mogą porównać zachorowalność na odrę w różnych regionach. 6. Rozdaj uczniom KU 2, na których uczniowie w grupach powinni sporządzić wykresy przedstawiające zachorowalność na odrę w Europie i w Afryce wg danych WHO. Omówcie w klasie trendy zachorowalności na odrę w poszczególnych regionach, oraz porównajcie je ze sobą. Poproś uczniów, aby wybrali najbardziej charakterystyczne punkty / tendencje. 7. Rozdaj kopie KU 3, i poproś uczniów, aby w grupach uzupełnili odpowiedzi na zamieszczone tam pytania. Następnie omówcie wspólnie odpowiedzi. a. W latach 80-tych Światowa Organizacja Zdrowia (ang. World Health Organisation WHO) odnotowała narastającą liczbę szczepień w wielu krajach. Jak Ci się wydaje, kiedy nastąpił szczyt liczby szczepień podawanych w Europie i w Afryce? Odpowiedź uzasadnij. Gwałtowny spadek zachorowalności na odrę w latach w Europie sugeruje, że liczba szczepień podawanych w tym regionie była najwyższa w latach 90-tych. W Afryce obserwujemy dwa spadki zachorowalności na odrę: pierwszy po wprowadzeniu szczepień w latach 90-tych, a następnie w latach 2003 i 2006 obserwujemy dwa kolejne spadki zachorowalności po zwiększeniu dostępi do szczepień. b. Dlaczego w Afryce obserwujemy więcej epidemii odry niż w Europie? W Europie programy szczepień były prowadzone skuteczniej, większa liczba osób miała dostęp do szczepień i większy odsetek populacji został zaszczepiony w porównaniu do Afryki.

3 4.0 Zapobieganie zakażeniom Szczepienia Zajęcia główne (35 min) c. Jakie kwestie uniemożliwiają zapewnienie wszystkim mieszkańcom Afryki dostępu do szczepień przeciw odrze? Wojna, ubóstwo, brak zaufania, brak edukacji zdrowotnej, brak dobrej woli rządów oraz brak infrastruktury, trudności w dostawie szczepień oraz błędne informacje dotyczące szczepień wszystkie te kwestie uniemożliwiają zapewnienie szczepień wszystkim potrzebującym. d. Co stanie się, gdy poziom szczepień przeciw odrze spadnie w danej populacji do niskiego poziomu? Gdy poziom szczepień przeciw odrze spadnie do niskiego poziomu, ludzie zaczną ponownie zapadać na tę chorobę, co spowoduje jej ponowne rozpowszechnienie się. e. Dlaczego szczepienia są nie tylko kwestią zdrowia jednostek, ale także problemem zdrowia publicznego? Wiele chorób zakaźnych przenosi się niezwykle łatwo. Zaszczepienie jednej osoby chroni ją przed chorobą, ale inni ludzie będą na nią dalej zapadać i przenosić dalej na osoby nieszczepione. Zaszczepienie większej liczby ludzi zapobiega rozprzestrzenianiu się choroby. W ten sposób odporność grupowa lub zbiorowiskowa zapobiega epidemiom. We współczesnym świecie, gdy podróże są stosunkowo tanie i łatwe, osoba zakażona może przenieść chorobę na drugi koniec świata w ciągu doby. Odporność grupowa zapobiega epidemiom. f. Co trzeba zrobić, aby całkowicie wyeliminować chorobę zakaźną? Jedynym sposobem na całkowite wyeliminowanie choroby jest powszechny i ciągły program szczepień docierający do wszystkich grup docelowych. Nie jest jednak możliwe wyeliminowanie w ten sposób wszystkich chorób, ponieważ niektóre choroby zakaźne, np. ptasia grypa, mają inne nośniki oprócz ludzkiego organizmu. g. Dlaczego szczepionka przeciw grypie nie wyeliminowała wirusa grypy? Działanie szczepionki polega na skłonieniu organizmu do tworzenia przeciwciał zwalczających określoną chorobę zakaźną. Przeciwciała te łączą się następnie z antygenami w zewnętrznej otoczce wirusa. Wirus grypy podlega jednak mutacjom i zmienia zewnętrzną otoczkę szybciej niż naukowcy są w stanie produkować odpowiednie szczepionki. h. Dlaczego szczepienie jest uważane za środek zapobiegawczy, a nie za formę terapii? Szczepienia mają na celu wzmocnienie odporności organizmu, tak aby w momencie wniknięcia drobnoustrojów chorobotwórczych do organizmu układ odpornościowy był gotów do walki i był w stanie zapobiec rozwojowi choroby. Zajęcia 1. Rozdać uczniom kopię SW Każdy uczeń ma się zapoznać z mapą świata i zaznaczyć na mapie, które szczepionki są konieczne i w których krajach. Uczniowie powinni również podać chorobę, przed którą chroni szczepionka oraz bakterię wywołującą chorobę. Informacje na ten temat można znaleźć na stronach lub w lokalnej placówce ochrony zdrowia.

4 TYTUŁ OSI Y: Zgłoszone przypadki odry na 1000 mieszkańców Karta Odpowiedzi Dla Nauczyciela 1 Uzupełnij poniższą tabelę i wykres wykorzystując dane zawarte w KU 1 Liczba zgłoszonych przypadków odry na 1000 mieszkańców Rok Europa Afryka TYTUŁ WYKRESU: Zachorowalność na odrę na 1000 mieszkańców Europy i Afryki wg danych WHO Aby wykres był czytelny dla innych osób, musi mieć odpowiedni tytuł, który opisuje prezentowane zjawiska. Również oś X i Y muszą być odpowiednio podpisane Legenda Afryka Europa TYTUŁ OSI X: Kolejne lata

5 Niektóre Fakty Układ immunologiczny stanowi podstawową broń naszego organizmu przeciwko chorobotwórczym mikrobom. Aktywność fizyczna, odpoczynek i zbalansowana dieta wzmacniają nasz układ immunologiczny i pomagają zapobiegać chorobom. Również szczepienia wzmacniają nasz układ immunologiczny. Podajemy je, aby zapobiec wystąpieniu choroby, a NIE walczyć z infekcją, poprzez pobudzanie układu immunologicznego do wykrycia i walki z chorobotwórczymi mikrobami. Szczepionki zawierają osłabione lub nieaktywne odmiany chorobotwórczych mikrobów. Układ immunologiczny walczy z mikrobami szczepionkowymi traktując je jak chorobotwórcze mikroby. Białe krwinki wytwarzają mnóstwo przeciwciał, które przyłączają się do antygenów znajdujących się na powierzchni komórek mikrobów obecnych w szczepionce. Przeciwciała niszczą komórki tych mikrobów, dlatego nie dochodzi do rozwoju choroby. Przeciwciała te pozostają we krwi przez wiele lat gotowe do walki z chorobotwórczymi mikrobami, które przenikają do naszego organizmu. Niektóre mikroby, np. wirus grypy są bardzo przebiegłe i zmieniają co jakiś czas antygeny na swojej powierzchni. Oznacza to, że układ immunologiczny nie potrafi wytworzyć broni do walki z takimi mikrobami. Dlatego też, szczepionka przeciwko grypie co roku jest inna. Dzięki szczepieniom udało się wyeliminować wiele powszechnych wcześniej chorób, np. ospę. Szczepionki dają odporność pojedynczym pacjentom, ale aby pozbyć się choroby zakaźnej szczepienia należy przeprowadzić na masową skalę. To może prowadzić do zjawiska zwanego odpornością zbiorową. Dzięki odporności zbiorowej można zapobiegać występowaniu epidemii.

6 Poniżej przedstawiono dane dotyczące liczby ludności i zgłoszonych przypadków odry w Europie i Afryce wg Światowej Organizacji Zdrowia (ang. World Health Organization WHO). Aby porównać dane między różnymi regionami, informacje te zwykle przedstawia się jako przypadki choroby w przeliczeniu na 1000 mieszkańców. W trzeciej kolumnie tabeli podziel liczbę przypadków choroby na tysiąc mieszkańców za pomocą następującego wzoru: B / (A / 1000) gdzie A = liczba mieszkańców w tysiącach, a B = liczba zgłoszonych przpadków odry. Europa Rok Liczba mieszkańców (w tysiącach) Liczba zgłoszonych przypadków odry Zgłoszone przypadki odry/1000 mieszkańców Afryka Rok Liczba mieszkańców (w tysiącach) Liczba zgłoszonych przypadków odry Zgłoszone przypadki odry/1000 mieszkańców

7 TYTUŁ OSI Y: Uzupełnij poniższą tabelę i wykres wykorzystując dane zawarte w KU 1 Rok 1990 Liczba zgłoszonych przypadków odry na 1000 mieszkańców Europa Afryka TYTUŁ WYKRESU: Aby wykres był czytelny dla innych osób, musi mieć odpowiedni tytuł, który opisuje prezentowane zjawiska. Również oś X i Y muszą być odpowiednio podpisane Legenda TYTUŁ OSI X:

8 Wnioski 1. W latach 80-tych Światowa Organizacja Zdrowia (ang. World Health Organisation WHO) odnotowała narastającą liczbę szczepień w wielu krajach. Jak Ci się wydaje, kiedy nastąpił szczyt liczby szczepień podawanych w Europie i w Afryce? Odpowiedź uzasadnij. 2. Dlaczego w Afryce onserwujemy więcej epidemii odry niż w Europie? 3. Co spowodowało, że szczepionka przeciwko odrze nie dotarła do wszystkich mieszkańców Afryki? 4. Co się dzieje, kiedy odsetek osób zaszczepionych przeciwko odrze osiąga niski poziom? 5. Dlaczego szczepienia stanowią problem zdrowia publicznego, a nie tylko indywidualny problem zdrowia? 6. Co należy zrobić, aby całkowicie pozbyć się choroby zakaźnej? 7. Dlaczego szczepionka przeciwko grypie nie wyeliminowała wirusa grypy? 8. Dlaczego szczepienia zaliczane są do środków zapobiegawczych, a nie leczniczych?

9 Czy i jakie sczepienia należy wykonać przed podróżą w regiony wskazane na mapie. Kanada: Europa Zachodnia: Rosja: Daleki Wschód: Azja: Ameryka Południowa: Afryka: Australia:

ODNIESIENIA. Wirusy DO PODSTAW PROGRAMOWYCH. Rozdział porusza temat zapobiegania chorobom poprzez szczepienia.

ODNIESIENIA. Wirusy DO PODSTAW PROGRAMOWYCH. Rozdział porusza temat zapobiegania chorobom poprzez szczepienia. Rozdział porusza temat zapobiegania chorobom poprzez szczepienia. W zaplanowanym ćwiczeniu uczniowie przeprowadzają symulację rozprzestrzeniania się infekcji w populacji, aby przekonać się, na czym polega

Bardziej szczegółowo

CZYM JEST SZCZEPIONKA?

CZYM JEST SZCZEPIONKA? CZYM JEST SZCZEPIONKA? Szczepionka to preparat biologiczny, stosowany w celu uodpornienia organizmu. Ogólna zasada działania szczepionki polega na wprowadzeniu do organizmu antygenu, który jest rozpoznawany

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału Rozdział 3.2 Szczepienia przybliża historię odkrycia szczepień.

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału Rozdział 3.2 Szczepienia przybliża historię odkrycia szczepień. SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 2), 5 (2, 3), 8 (2), 9 (1, 4, 11, 13) Czas realizacji materiału

Bardziej szczegółowo

Anna Skop. Zachęcam do zapoznania się z prezentacja na temat szczepień.

Anna Skop. Zachęcam do zapoznania się z prezentacja na temat szczepień. W ostatnim tygodniu kwietnia obchodziliśmy Europejski Tydzień Szczepień. Jest to inicjatywa Światowej Organizacji Zdrowia, WHO. W związku z tą inicjatywą w naszej szkole w maju prowadzona jest kampania,

Bardziej szczegółowo

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila.

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila. SZCZEPIENIA KOTÓW Działamy według zasady: Lepiej zapobiegać niż leczyć Wychodząc naprzeciw Państwa oczekiwaniom oraz dbając o dobro Waszych pupili opisaliśmy program profilaktyczny chorób zakaźnych psów,

Bardziej szczegółowo

Celem Tygodnia Szczepień w Polsce jest podkreślanie roli szczepień powszechnych i indywidualnych poprzez:

Celem Tygodnia Szczepień w Polsce jest podkreślanie roli szczepień powszechnych i indywidualnych poprzez: W dniach 22-26 kwietnia obchodzimy, już po raz IX, Europejski Tydzień Szczepień. Jest to inicjatywa Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), realizowana i koordynowana na poziomie lokalnym przez poszczególne

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr IV/18/2015 Rady Miejskiej w Policach z dnia 27 stycznia 2015 r.

UCHWAŁA Nr IV/18/2015 Rady Miejskiej w Policach z dnia 27 stycznia 2015 r. UCHWAŁA Nr IV/18/2015 Rady Miejskiej w Policach z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie realizacji w 2015 roku przez gminę Police programu profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci zamieszkałych na

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr XVI/153/2016 Rady Miejskiej w Policach z dnia 23 lutego 2016 r.

UCHWAŁA Nr XVI/153/2016 Rady Miejskiej w Policach z dnia 23 lutego 2016 r. UCHWAŁA Nr XVI/153/2016 Rady Miejskiej w Policach z dnia 23 lutego 2016 r. w sprawie realizacji w 2016 roku przez gminę Police programu profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci zamieszkałych na

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/35/2011 RADY GMINY W BOGORII. z dnia 16 lutego 2011 r.

UCHWAŁA NR IV/35/2011 RADY GMINY W BOGORII. z dnia 16 lutego 2011 r. UCHWAŁA NR IV/35/2011 RADY GMINY W BOGORII z dnia 16 lutego 2011 r. w sprawie zatwierdzenia: Programu profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci zamieszkałych na terenie Gminy Bogoria Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Szczepienia ochronne. Nadzór nad realizacją obowiązkowego Programu Szczepień Ochronnych

Szczepienia ochronne. Nadzór nad realizacją obowiązkowego Programu Szczepień Ochronnych Szczepienia ochronne Państwowi Powiatowi Inspektorzy Sanitarni realizują Program Szczepień Ochronnych ustalany corocznie na podstawie badań stanu uodpornienia populacji oraz w zależności od aktualnej sytuacji

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XL/279/10 RADY GMINY W BOGORII z dnia 28 stycznia 2010 r.

UCHWAŁA NR XL/279/10 RADY GMINY W BOGORII z dnia 28 stycznia 2010 r. UCHWAŁA NR XL/279/10 RADY GMINY W BOGORII z dnia 28 stycznia 2010 r. w sprawie zatwierdzenia: Programu profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci zamieszkałych na terenie Gminy Bogoria Na podstawie

Bardziej szczegółowo

SZCZEPIENIA OCHRONNE U DOROSŁYCH lek. Kamil Chudziński Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii CSK MSW w Warszawie 10.11.2015 Szczepionki Zabite lub żywe, ale odzjadliwione drobnoustroje/toksyny +

Bardziej szczegółowo

Ty i Twoje dziecko Wirusowe zapalenie wątroby typub

Ty i Twoje dziecko Wirusowe zapalenie wątroby typub Ty i Twoje dziecko Wirusowe zapalenie wątroby typub Jeżeli chorujesz na wirusowe zapalenie wątroby typu B i jesteś w ciąży, planujesz ciążę, właśnie urodziłaś, albo masz już dzieci, ta ulotka dostarczy

Bardziej szczegółowo

GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ?

GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ? GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ? ZDOBĄDŹ INFORMACJE! ZASZCZEP SIĘ! ZDOBĄDŹ OCHRONĘ! SZCZEPIONKA PRZECIW GRYPIE CZYM JEST

Bardziej szczegółowo

Informacje ogólne o grypie

Informacje ogólne o grypie ABY ZMNIEJSZYĆ RYZYKO ZACHOROWANIA NA PTASIĄ GRYPĘ Jako światowy lider w opracowywaniu rozwiązań zapewniających właściwe warunki sanitarne, Ecolab przyjął aktywną postawę mającą na celu ochronę naszych

Bardziej szczegółowo

Przeziębienia - badanie ankietowe dotyczące zagadnień związanych z infekcjami sezonowymi.

Przeziębienia - badanie ankietowe dotyczące zagadnień związanych z infekcjami sezonowymi. Raport z badania ankietowego Przeziębienia - badanie ankietowe dotyczące zagadnień związanych z infekcjami sezonowymi. Strona 1/32 Spis treści Komentarz autora..................................................

Bardziej szczegółowo

Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice

Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice Szkolny Konkurs Wiedzy o AIDS i HIV obejmuje dwa etapy. Etap pierwszy przeprowadzany jest ok. 25 października. Biorą w nim udział trój osobowe

Bardziej szczegółowo

ZASZCZEP SIĘ PRZED PODRÓŻĄ WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO EPIDEMIOLOGICZNA W POZNANIU

ZASZCZEP SIĘ PRZED PODRÓŻĄ WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO EPIDEMIOLOGICZNA W POZNANIU INFORMACJA NA TEMAT SZCZEPIEŃ OCHRONNYCH PRZED WYJAZDEM ZA GRANICĘ W ciągu ostatnich lat zauważa się wzrost liczby osób wyjeżdżających poza granice Polski. Szczepienia dla osób wyjeżdżających wiążą się

Bardziej szczegółowo

WZW TYPU B CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ? CZY WYKORZYSTAŁEŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI ABY USTRZEC SIĘ PRZED WIRUSOWYM ZAPALENIEM WĄTROBY TYPU B?

WZW TYPU B CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ? CZY WYKORZYSTAŁEŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI ABY USTRZEC SIĘ PRZED WIRUSOWYM ZAPALENIEM WĄTROBY TYPU B? SZCZEPIONKA WZW TYPU B CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ? CZY WYKORZYSTAŁEŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI ABY USTRZEC SIĘ PRZED WIRUSOWYM ZAPALENIEM WĄTROBY TYPU B? ZDOBĄDŹ INFORMACJE! ZASZCZEP SIĘ! ZDOBĄDŹ OCHRONĘ!

Bardziej szczegółowo

PROFIALKTYKA GRYPY W GMINIE CZAPLINEK W LATACH

PROFIALKTYKA GRYPY W GMINIE CZAPLINEK W LATACH PROFIALKTYKA GRYPY W GMINIE CZAPLINEK W LATACH 2010-2016 CO WARTO WIEDZIEĆ O GRYPIE Każdego roku na całym świecie zaraża się 5-10% populacji osób dorosłych i 20-30%dzieci Wirusy grypy ludzkiej łatwiej

Bardziej szczegółowo

4.1 Leczenie Infekcji Antybiotyki i Inne Leki

4.1 Leczenie Infekcji Antybiotyki i Inne Leki 4.1 Leczenie Infekcji Antybiotyki i Inne Leki Odniesienia do Podstawy Programowej GIMNAZJUM - III Etap Edukacyjny: Klasy I-III Biologia Cele kształcenia: I, II, III, IV, V Treści nauczania wymagania szczegółowe:

Bardziej szczegółowo

Cel 3: Zapewnić wszystkim ludziom w każdym wieku zdrowe życie oraz promować dobrobyt

Cel 3: Zapewnić wszystkim ludziom w każdym wieku zdrowe życie oraz promować dobrobyt Cel 3: Zapewnić wszystkim ludziom w każdym wieku zdrowe życie oraz promować dobrobyt Zapewnienie wszystkim w każdym wieku zdrowego życia oraz promowanie dobrostanu stanowi podstawę zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZCZEPIEŃ PROFILAKTYCZNYCH DZIECI I MŁODZIEŻY GMINY ZAGNAŃSK PRZECIWKO MENINGOKOKOM NA LATA 2013-2017

PROGRAM SZCZEPIEŃ PROFILAKTYCZNYCH DZIECI I MŁODZIEŻY GMINY ZAGNAŃSK PRZECIWKO MENINGOKOKOM NA LATA 2013-2017 Załącznik do Uchwały Nr 67/2013 Rady Gminy Zagnańsk z dnia 26 sierpnia 2013 roku PROGRAM SZCZEPIEŃ PROFILAKTYCZNYCH DZIECI I MŁODZIEŻY GMINY ZAGNAŃSK PRZECIWKO MENINGOKOKOM NA LATA 2013-2017 Autor programu:

Bardziej szczegółowo

Historia i przyszłość szczepień

Historia i przyszłość szczepień IV Europejski Tydzień Szczepień 20-26 kwietnia 2009 Historia i przyszłość szczepień Prof. dr hab. Andrzej Zieliński Zakład Epidemiologii Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego Błonica Zapadalność i umieralność

Bardziej szczegółowo

21.04.2016 r., OZiPZ PSSE Opole Lubelskie

21.04.2016 r., OZiPZ PSSE Opole Lubelskie 24-30 kwietnia 2016 r. ph DOMKNIJMY LUKĘ W SZCZEPIENIACH! Główny cel inicjatywy: zwiększenie liczby osób zaszczepionych poprzez podniesienie wiedzy i świadomości społeczeństwa na temat znaczenia szczepień

Bardziej szczegółowo

Europejski Tydzień Szczepień kwietnia 2017 r.

Europejski Tydzień Szczepień kwietnia 2017 r. Europejski Tydzień Szczepień 24-30 kwietnia 2017 r. Europejski Tydzień Szczepień Inicjatywa Światowej Organizacji Zdrowia WHO (World Health Organization). Celem wydarzenia jest zwrócenie uwagi na znaczenie

Bardziej szczegółowo

Uchwala nr. Rada Miasta Katowice. z dnia. w sprawie przyjęcia "Programu szczepień profilaktycznych oraz meningokokom".

Uchwala nr. Rada Miasta Katowice. z dnia. w sprawie przyjęcia Programu szczepień profilaktycznych oraz meningokokom. PROJEKTUCHWALY Uchwala nr. Rady Miasta Katowice z dnia. BIURO RADY MIASTA KATOWICE Wpl. 2012-09-., 2 BRM...... w sprawie przyjęcia "Programu szczepień profilaktycznych oraz meningokokom". przeciwko pneumokokom

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa. Działania te polegają na m.in. :

Podstawy prawa. Działania te polegają na m.in. : Zgodnie z art. 68 ust. 4 Konstytucji RP szeroko pojęte władze publiczne są obowiązane do zwalczania chorób epidemicznych, w tym zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. W przeszłości szerzące się epidemicznie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr X/81/2015 Rady Miejskiej w Policach z dnia 25 sierpnia 2015 r.

UCHWAŁA Nr X/81/2015 Rady Miejskiej w Policach z dnia 25 sierpnia 2015 r. UCHWAŁA Nr X/81/2015 Rady Miejskiej w Policach z dnia 25 sierpnia 2015 r. w sprawie realizacji w 2015 roku przez gminę Police programu profilaktyki szczepień ochronnych przeciwko grypie dla mieszkańców

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr.. Rady Miejskiej w Policach

UCHWAŁA Nr.. Rady Miejskiej w Policach UCHWAŁA Nr.. Rady Miejskiej w Policach z dnia Projekt w sprawie realizacji w 2012 roku przez gminę Police programu profilaktyki szczepień ochronnych przeciwko grypie dla mieszkańców gminy Police po 65

Bardziej szczegółowo

Szczepienia. dla podróżujących. Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim Sekcja Epidemiologii

Szczepienia. dla podróżujących. Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim Sekcja Epidemiologii Szczepienia dla podróżujących Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim Sekcja Epidemiologii Wybierając się w podróż służbową czy na wakacje do egzotycznych krajów musimy pamiętać

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia chorób zakaźnych Łańcuch epidemiczny są to kolejne etapy przenoszenia się drobnoustrojów z jednego gospodarza na drugiego.

Epidemiologia chorób zakaźnych Łańcuch epidemiczny są to kolejne etapy przenoszenia się drobnoustrojów z jednego gospodarza na drugiego. Epidemiologia chorób zakaźnych Łańcuch epidemiczny są to kolejne etapy przenoszenia się drobnoustrojów z jednego gospodarza na drugiego. Składa się z następujących ogniw: 1. Źródło zakażenia organizm ludzki

Bardziej szczegółowo

dr n. med. Marian Patrzałek NZOZ PROMED Kielce

dr n. med. Marian Patrzałek NZOZ PROMED Kielce Szczepienia dzieci przeciw pneumokokom i ich skutki populacyjne na przykładzie społeczności Kielc dr n. med. Marian Patrzałek NZOZ PROMED Kielce Szczepienia ochronne dla ludności Kielc -szczepienia p/grypie

Bardziej szczegółowo

Szczepienia ochronne. Dr hab. med. Agnieszka Szypowska Dr med. Anna Taczanowska Lek. Katarzyna Piechowiak

Szczepienia ochronne. Dr hab. med. Agnieszka Szypowska Dr med. Anna Taczanowska Lek. Katarzyna Piechowiak Szczepienia ochronne Dr hab. med. Agnieszka Szypowska Dr med. Anna Taczanowska Lek. Katarzyna Piechowiak Klinika Pediatrii Warszawski Uniwersytet Medyczny Szczepienie (profilaktyka czynna) Podanie całego

Bardziej szczegółowo

Informacja dla osób podróżujących nt. odry

Informacja dla osób podróżujących nt. odry Informacja dla osób podróżujących nt. odry Informacja opracowana na podstawie materiałów WHO oraz ECDC z 30 kwietnia 2015 r. i jest aktualna na dzień dzisiejszy W 2013 r. odnotowano wzrost zachorowań na

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Uchwały Nr XXVII164 /2008 Rady Gminy w Bogorii z dnia 30 grudnia 2008 roku Program profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci

Załącznik nr 1 do Uchwały Nr XXVII164 /2008 Rady Gminy w Bogorii z dnia 30 grudnia 2008 roku Program profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci UCHWAŁA Nr XXVII/164/2008 Rady Gminy Bogoria z dnia 30 grudnia 2008 roku w sprawie zatwierdzenia: Programu profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci zamieszkałych na terenie Gminy Bogoria Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 3 września 2014 r. Poz. 105 DECYZJA NR 182 KOMENDANTA GŁÓWNEGO STRAŻY GRANICZNEJ. z dnia 2 września 2014 r.

Warszawa, dnia 3 września 2014 r. Poz. 105 DECYZJA NR 182 KOMENDANTA GŁÓWNEGO STRAŻY GRANICZNEJ. z dnia 2 września 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY KOMENDY GŁÓWNEJ STRAŻY GRANICZNEJ Warszawa, dnia 3 września 2014 r. Poz. 105 DECYZJA NR 182 KOMENDANTA GŁÓWNEGO STRAŻY GRANICZNEJ z dnia 2 września 2014 r. w sprawie badań profilaktycznych

Bardziej szczegółowo

HIV nie śpi. W dzisiejszych czasach o wirusie mówi się mniej niż kiedyś, lecz to wcale nie znaczy, że problem zniknął wręcz przeciwnie.

HIV nie śpi. W dzisiejszych czasach o wirusie mówi się mniej niż kiedyś, lecz to wcale nie znaczy, że problem zniknął wręcz przeciwnie. HIV nie śpi W dzisiejszych czasach o wirusie mówi się mniej niż kiedyś, lecz to wcale nie znaczy, że problem zniknął wręcz przeciwnie. Paulina Karska kl. 2GB -1- Strona 1 z 8 Spis treści : 1. Wstęp- ogólnie

Bardziej szczegółowo

Dr med. Paweł Grzesiowski

Dr med. Paweł Grzesiowski DOSTĘPNOŚĆ DO SZCZEPIEŃ OCHRONNYCH W WYBRANYCH KRAJACH EUROPY CENTRALNEJ MECHANIZMY FINANSOWANIA SZCZEPIEŃ I OCENY ICH EFEKTYWNOŚCI Dr med. Paweł Grzesiowski FUNDACJA INSTYTUT PROFILAKTYKI ZAKAŻEŃ WARSZAWA,

Bardziej szczegółowo

Ostre infekcje u osób z cukrzycą

Ostre infekcje u osób z cukrzycą Ostre infekcje u osób z cukrzycą Sezon przeziębień w pełni. Wokół mamy mnóstwo zakatarzonych i kaszlących osób. Chorować nikt nie lubi, jednak ludzie przewlekle chorzy, jak diabetycy, są szczególnie podatni

Bardziej szczegółowo

ODRA, ŚWINKA, RÓŻYCZKA (MMR)

ODRA, ŚWINKA, RÓŻYCZKA (MMR) ODRA, ŚWINKA, RÓŻYCZKA (MMR) CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY JESTEŚ PEWIEN, ŻE JESTEŚ CHRONIONY PRZED MMR? ZDOBĄDŹ INFORMACJE! ZASZCZEP SIĘ! ZDOBĄDŹ OCHRONĘ! szczepionka przeciw MMR CZY WIESZ,

Bardziej szczegółowo

Program profilaktyki szczepień ochronnych przeciwko grypie dla mieszkańców powiatu piskiego po 70 roku życia

Program profilaktyki szczepień ochronnych przeciwko grypie dla mieszkańców powiatu piskiego po 70 roku życia UCHWAŁA Nr XLVI/300/14 Rady Powiatu Pisz z dnia 30 października 2014r. w sprawie przyjęcia do realizacji w 2014 roku powiatowego programu profilaktyki szczepień ochronnych przeciwko grypie dla mieszkańców

Bardziej szczegółowo

NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ

NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ NIE NARAŻAJ SWOJEGO ZDROWIA! POWIEDZ grypie STOP PRZEDSTAWIAMY RECEPTĘ NA SKUTECZNĄ PROFILAKTYKĘ Jedną z najpowszechniej występujących i wciąż niedocenianych chorób jest grypa, choroba, która w sezonie

Bardziej szczegółowo

Zadanie 2. (2 pkt) Na schemacie przedstawiono namnażanie się retrowirusa HIV wewnątrz limfocytu T (pomocniczego) we krwi człowieka.

Zadanie 2. (2 pkt) Na schemacie przedstawiono namnażanie się retrowirusa HIV wewnątrz limfocytu T (pomocniczego) we krwi człowieka. Zadanie 1. (3 pkt) W aptekach dostępne są bez recepty różnego rodzaju preparaty lecznicze podnoszące odporność, zwane immunostymulatorami. Przeważnie zawierają substancje pochodzenia roślinnego, np. z

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY INSPEKTOR SANITARNY

GŁÓWNY INSPEKTOR SANITARNY GŁÓWNY INSPEKTOR SANITARNY GIS-EP-SO-073-00002/WE/15 Warszawa, dnia ą.. (dot. SK07887/2015, SKO8705/2015) Pan Marek Michalak Rzecznik Praw Dziecka Biuro Rzecznika Praw Dziecka OO-450 Warszawa, ul. Przemysłowa

Bardziej szczegółowo

Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci.

Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci. Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci. dr n. med. Agnieszka Ołdakowska Klinika Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego Warszawski Uniwersytet Medyczny Wojewódzki Szpital Zakaźny w Warszawie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR X/101/2011 RADY POWIATU W BOCHNI z dnia 17 czerwca 2011 r.

UCHWAŁA NR X/101/2011 RADY POWIATU W BOCHNI z dnia 17 czerwca 2011 r. UCHWAŁA NR X/101/2011 RADY POWIATU W BOCHNI z dnia 17 czerwca 2011 r. w sprawie zatwierdzenia Programu profilaktyki zakażeń meningokokowych wśród młodzieży z grup największego ryzyka z rodzin najuboższych

Bardziej szczegółowo

WZW TYPU B CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ? CZY WYKORZYSTAŁEŚ WSYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI ABY USTRZEC SIĘ PRZED WIRUSOWYM ZAPALENIEM WĄTROBY TYPU B?

WZW TYPU B CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ? CZY WYKORZYSTAŁEŚ WSYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI ABY USTRZEC SIĘ PRZED WIRUSOWYM ZAPALENIEM WĄTROBY TYPU B? WZW TYPU B CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ? CZY WYKORZYSTAŁEŚ WSYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI ABY USTRZEC SIĘ PRZED WIRUSOWYM ZAPALENIEM WĄTROBY TYPU B? ZDOBĄDŹ INFORMACJE! ZASZCZEP SIĘ! ZDOBĄDŹ OCHRONĘ! szczepionka przeciw

Bardziej szczegółowo

GRYPA. Jak zapobiec zakażeniom grypy? m. st. Warszawie. Oddział Promocji Zdrowia, ul. Cyrulików 35; Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w

GRYPA. Jak zapobiec zakażeniom grypy? m. st. Warszawie. Oddział Promocji Zdrowia, ul. Cyrulików 35; Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie ul. Kochanowskiego 21, Oddział Promocji Zdrowia, ul. Cyrulików 35; tel. 22/311-80-07 08; e-mail: oswiatazdrowotna@pssewawa.pl GRYPA Jak zapobiec

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. W jaki sposób ta broszura informacyjna może Państwu pomóc? Dlaczego szczepienia ochronne są ważne? Kto potrzebuje szczepień ochronnych?

SPIS TREŚCI. W jaki sposób ta broszura informacyjna może Państwu pomóc? Dlaczego szczepienia ochronne są ważne? Kto potrzebuje szczepień ochronnych? www.promovax.eu Promocja Szczepień Ochronnych wśród Populacji Migrantów w Europie SPIS TREŚCI A B C D E F G H W jaki sposób ta broszura informacyjna może Państwu pomóc? Dlaczego szczepienia ochronne są

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA W ZAKRESIE CHORÓB ZAKAŹNYCH

SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA W ZAKRESIE CHORÓB ZAKAŹNYCH Sprawowanie nadzoru epidemiologicznego jest podstawowym zadaniem działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zadanie to realizuje głównie pion epidemiologii, który każdego roku wdraża i kontroluje programy

Bardziej szczegółowo

POLIOMYELITIS. (choroba Heinego Medina, nagminne porażenie dziecięce, porażenie rogów przednich rdzenia, polio)

POLIOMYELITIS. (choroba Heinego Medina, nagminne porażenie dziecięce, porażenie rogów przednich rdzenia, polio) W latach 50. na chorobę Heinego-Medina chorowało w Europie i USA jedno na 5000 dzieci. Po wdrożeniu w Polsce masowych szczepień przeciw poliomyelitis, już w 1960 roku zarejestrowano mniej zachorowań. W

Bardziej szczegółowo

Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie METODYKA PROGRAMU WIĘCEJ WIEM MNIEJ CHORUJĘ

Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie METODYKA PROGRAMU WIĘCEJ WIEM MNIEJ CHORUJĘ METODYKA PROGRAMU WIĘCEJ WIEM MNIEJ CHORUJĘ STRUKTURA PROGRAMU Bloki tematyczne : I. POZNAJEMY CHOROBY ZAKAŹNE i drogi ich szerzenia II. Profilaktyka chorób zakaźnych (higiena zachowań, szczepienia ochronne)

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT GŁÓWNEGO INSPEKTORATU SANITARNEGO W ZWIĄZKU Z WYSTĄPIENIEM PRZYPADKÓW ZAKAŻENIA WIRUSEM GRYPY ŚWIŃ TYPU A/H1N1 U LUDZI W USA I MEKSYKU

KOMUNIKAT GŁÓWNEGO INSPEKTORATU SANITARNEGO W ZWIĄZKU Z WYSTĄPIENIEM PRZYPADKÓW ZAKAŻENIA WIRUSEM GRYPY ŚWIŃ TYPU A/H1N1 U LUDZI W USA I MEKSYKU KOMUNIKAT GŁÓWNEGO INSPEKTORATU SANITARNEGO W ZWIĄZKU Z WYSTĄPIENIEM PRZYPADKÓW ZAKAŻENIA WIRUSEM GRYPY ŚWIŃ TYPU A/H1N1 U LUDZI W USA I MEKSYKU z dnia 26 kwietnia 2009 r. (godz. 19.00 ) (Źródło: WHO,

Bardziej szczegółowo

Szczepienia to najbardziej skuteczna metoda zapobiegania chorobom zakaźnym

Szczepienia to najbardziej skuteczna metoda zapobiegania chorobom zakaźnym Jacek Wysocki prezes Polskiego Towarzystwa Wakcynologicznego. Szczepienia ochronne w przypadku wielu chorób wirusowych są jedną skuteczną bronią, żeby im zapobiegać. Jednak ich siły wciąż nie doceniają

Bardziej szczegółowo

Polski /Pólska. Informacje dla rodziców i innych członków rodzin na temat. szczepień dzieci

Polski /Pólska. Informacje dla rodziców i innych członków rodzin na temat. szczepień dzieci Polski /Pólska Informacje dla rodziców i innych członków rodzin na temat szczepień dzieci Wrzesień 2013 Informacje dla rodziców i innych członków rodzin na temat szczepień dzieci Krajowa Izba Lekarska

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZAMY Rodziców uczniów. klas VII na spotkanie

ZAPRASZAMY Rodziców uczniów. klas VII na spotkanie ZAPRASZAMY Rodziców uczniów klas VII na spotkanie PROGRAM PROFILAKTYKI ZAKAŻEŃ WIRUSEM BRODAWCZAKA LUDZKIEGO (HPV) ósma edycja 2017-2018 Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna we Wrocławiu Dolnośląskie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY GMINY BOGORIA. z dnia 9 lutego 2012 r.

UCHWAŁA NR... RADY GMINY BOGORIA. z dnia 9 lutego 2012 r. UCHWAŁA NR... RADY GMINY BOGORIA z dnia 9 lutego 2012 r. w sprawie zatwierdzenia: Programu profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci zamieszkałych na terenie Gminy Bogoria Na podstawie art. 7 ust.

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału

SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Czas realizacji materiału SZKOŁA PODSTAWOWA II Etap Edukacyjny: Klasy IV-VI Przyroda Cele kształcenia: I, II, III, IV i V Treści nauczania wymagania szczegółowe: 1 (1, 2), 3 (6, 7, 10), 5 (1, 2, 3, 5), 8 (1(b)), 9 (4, 9, 11, 13)

Bardziej szczegółowo

Nie daj się grypie! Grypa przenosi się z osoby na osobę drogą kropelkową podczas

Nie daj się grypie! Grypa przenosi się z osoby na osobę drogą kropelkową podczas Nie daj się grypie! Jesień i zima to okres wzmożonych zachorowań na choroby górnych dróg oddechowych. Zachorowania mogą być wywoływane przez ponad 200 różnych gatunków wirusów. Najczęstszą przyczyną zachorowań

Bardziej szczegółowo

Szczepienia fakty i mity

Szczepienia fakty i mity GRUPA Co to są szczepionki? Szczepionka zawiera odpowiednio przygotowane, osłabione lub martwe drobnoustroje albo ich części, pozbawione zdolności wywołania choroby. Po wprowadzeniu ich do organizmu układ

Bardziej szczegółowo

PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE

PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE Koordynator profilaktyki : mgr piel. Anna Karczewska CELE: zwiększanie świadomości pacjenta na temat szczepionek przeciwko grypie zapobieganie zachorowań na grypę zapobieganie

Bardziej szczegółowo

Bakterie - organizmy wywołujące choroby

Bakterie - organizmy wywołujące choroby MATERIAŁ NAUCZANIA Scenariusz lekcji otwartej z przyrody w klasie VI. Bakterie - organizmy wywołujące choroby Opracowała: Elżbieta Kowalska - bakterie, żywe organizmy mikroskopijnej wielkości, mające pozytywne

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji z biologii w szkole ponadgimnazjalnej

Scenariusz lekcji z biologii w szkole ponadgimnazjalnej Scenariusz lekcji z biologii w szkole ponadgimnazjalnej Temat lekcji: Planowanie doświadczeń biologicznych jak prawidłowo zaplanować próbę kontrolną? Cele kształcenia IV etap edukacyjny: 1. Wymagania ogólne:

Bardziej szczegółowo

Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG

Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG -Czym jest HIV? -HIV jest wirusem. Jego nazwa pochodzi od: H human I immunodeficiency ludzki upośledzenia odporności V virus wirus -To czym

Bardziej szczegółowo

Grypa sezonowa Dlaczego warto się zaszczepić

Grypa sezonowa Dlaczego warto się zaszczepić Grypa sezonowa Dlaczego warto się zaszczepić Grypa. Chroń siebie i innych. GRYPA SEZONOWA: DLACZEGO WARTO SIĘ ZASZCZEPIĆ Ostatnio dużo się mówiło o różnych rodzajach wirusa grypy, włącznie z sezonową i

Bardziej szczegółowo

Uchwala nr. Rada Miasta Katowice. z dnia. w sprawie przyjęcia "Programu szczepień profilaktycznych przeciwko pneumokokom".

Uchwala nr. Rada Miasta Katowice. z dnia. w sprawie przyjęcia Programu szczepień profilaktycznych przeciwko pneumokokom. PROJEKT Uchwala nr. UCHWAL y BIURO RADY MIASTA KATOWICE Wpł. 2012-10- 1 5 Rady Miasta Katowice z dnia. BRM....... w sprawie przyjęcia "Programu szczepień profilaktycznych przeciwko pneumokokom". Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia krztuśca w województwie śląskim w latach 2010-2014.

Epidemiologia krztuśca w województwie śląskim w latach 2010-2014. Epidemiologia krztuśca w województwie śląskim w latach 2010-2014. Krztusiec (Pertussis) zwany potocznie kokluszem, jest ostrą, zakaźną chorobą dróg oddechowych, która szerzy się droga powietrzno-kropelkową.

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna w powiecie wschowskim w I półroczu 2014 r.

Sytuacja epidemiologiczna w powiecie wschowskim w I półroczu 2014 r. Sytuacja epidemiologiczna w powiecie wschowskim w I półroczu 14 r. W I półroczu 14 roku na terenie powiatu wschowskiego nie odnotowano chorób zakaźnych określanych jako importowane, wiążące się z wyjazdami

Bardziej szczegółowo

Darmowe badania w kierunku HCV dla Pań w ciąży

Darmowe badania w kierunku HCV dla Pań w ciąży Darmowe badania w kierunku HCV dla Pań w ciąży Szanowna Pani, Do listopada 2014r. kobiety ciężarne mają możliwość bezpłatnego przebadania się w kierunku zakażenia wirusem zapalenia wątroby C (HCV). Stanowią

Bardziej szczegółowo

Iwona Budrewicz Promocja Zdrowia Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim

Iwona Budrewicz Promocja Zdrowia Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim Iwona Budrewicz Promocja Zdrowia Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim Gruźlica jest przewlekłą chorobą zakaźną. W większości przypadków zakażenie zlokalizowane jest w płucach

Bardziej szczegółowo

Aktualne problemy systemu szczepień w Polsce

Aktualne problemy systemu szczepień w Polsce Warszawa, 9 grudnia 2016 r. Aktualne problemy systemu szczepień w Polsce Zakażenia wirusowe, możliwości współczesnej wakcynologii Głównym zadaniem wszystkich szczepień jest indukowanie odporności na zakażenie.

Bardziej szczegółowo

Szczepienia dla dziewięcio- i dziesięciolatków (klasy P6) Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your P6 child

Szczepienia dla dziewięcio- i dziesięciolatków (klasy P6) Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your P6 child Chroń dziecko przed grypą Szczepienia dla dziewięcio- i dziesięciolatków (klasy P6) Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your P6 child Chroń dziecko przed grypą Program

Bardziej szczegółowo

Czy potrzebujemy nowych. szczepionek. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego-Paostwowy Zakład Higieny Konferencja Prasowa 20.04.

Czy potrzebujemy nowych. szczepionek. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego-Paostwowy Zakład Higieny Konferencja Prasowa 20.04. Czy potrzebujemy nowych szczepionek Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego-Paostwowy Zakład Higieny Konferencja Prasowa 20.04.2015 Ewa Bernatowska Klinika Immunologii Instytut Pomnik Centrum Zdrowia Dziecka

Bardziej szczegółowo

Zapadalność. I.3. Zapadalność

Zapadalność. I.3. Zapadalność I.3. Zapadalność Ocenę stanu zdrowia ludności uzupełniają informacje na temat rozpowszechniania się chorób w populacji. Rejestracja przypadków zachorowań jest trudniejsza w porównaniu z odnotowywaniem

Bardziej szczegółowo

GRYPA JAK ZAPOBIEC ZAKAŻENIOM GRYPY?

GRYPA JAK ZAPOBIEC ZAKAŻENIOM GRYPY? Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie ul. Kochanowskiego 21,, ul. Cyrulików 35; tel. 22/311-80-07 08; e-mail: oswiatazdrowotna@pssewawa.pl GRYPA JAK ZAPOBIEC ZAKAŻENIOM GRYPY?

Bardziej szczegółowo

WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU C PROGRAM PROFILAKTYKI ZAKAŻEŃ HCV

WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU C PROGRAM PROFILAKTYKI ZAKAŻEŃ HCV WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU C PROGRAM PROFILAKTYKI ZAKAŻEŃ HCV Wątroba to największy i bardzo ważny narząd! Produkuje najważniejsze białka Produkuje żółć - bardzo istotny czynnik w procesie trawienia

Bardziej szczegółowo

Program Szczepień Ochronnych

Program Szczepień Ochronnych Program Szczepień Ochronnych Przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych przeciw chorobom zakaźnym na osoby lub grupę osób stanowi wiek obowiązanych do poddania się obowiązkowym szczepieniom,

Bardziej szczegółowo

szczepionka przeciw pneumokokom polisacharydowa, skoniugowana (13- walentna, adsorbowana)

szczepionka przeciw pneumokokom polisacharydowa, skoniugowana (13- walentna, adsorbowana) EMA/90006/2015 EMEA/H/C/001104 Streszczenie EPAR dla ogółu społeczeństwa szczepionka przeciw pneumokokom polisacharydowa, skoniugowana (13- walentna, adsorbowana) Niniejszy dokument jest streszczeniem

Bardziej szczegółowo

Oporność na antybiotyki w Unii Europejskiej Dane zaprezentowane poniżej zgromadzone zostały w ramach programu EARS-Net, który jest koordynowany przez

Oporność na antybiotyki w Unii Europejskiej Dane zaprezentowane poniżej zgromadzone zostały w ramach programu EARS-Net, który jest koordynowany przez Informacja o aktualnych danych dotyczących oporności na antybiotyki na terenie Unii Europejskiej Październik 2013 Główne zagadnienia dotyczące oporności na antybiotyki przedstawione w prezentowanej broszurze

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka zakażeń w stanach zaburzonej odporności

Profilaktyka zakażeń w stanach zaburzonej odporności Profilaktyka zakażeń w stanach zaburzonej odporności lek. med. Monika Długosz-Danecka Klinika Hematologii w Krakowie Pacjenci z rozpoznanymi chorobami limfoproliferacyjnymi (przewlekła białaczka limfocytowa

Bardziej szczegółowo

Ewolucja programu eradykacji odry na świecie i w Polsce. Danuta Naruszewicz-Lesiuk Zakład Epidemiologii, PZH

Ewolucja programu eradykacji odry na świecie i w Polsce. Danuta Naruszewicz-Lesiuk Zakład Epidemiologii, PZH Ewolucja programu eradykacji odry na świecie i w Polsce Danuta Naruszewicz-Lesiuk Zakład Epidemiologii, PZH Eradykacja choroby oznacza sytuację, kiedy nie występują zachorowania na określoną chorobę, nie

Bardziej szczegółowo

- Human. - Immunodeficenc. - Virus. (ludzki) (upośledzenie odporności immunologicznej) (wirus)

- Human. - Immunodeficenc. - Virus. (ludzki) (upośledzenie odporności immunologicznej) (wirus) H I V - Human (ludzki) - Immunodeficenc (upośledzenie odporności immunologicznej) - Virus (wirus) Drogi zakaŝenia HIV Kontakt zakaŝonej krwi z krwią lub błoną śluzową osoby niezakaŝonej, np. uŝywanie tej

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 18 maja 2010 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 18 maja 2010 r. Dziennik Ustaw Nr 94 7870 Poz. 610 610 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie sposobu prowadzenia rejestru zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną oraz zgonów spowodowanych

Bardziej szczegółowo

Analiza sytuacji epidemiologicznej zachorowań na ospę wietrzną na terenie powiatu raciborskiego w latach 2010 2014

Analiza sytuacji epidemiologicznej zachorowań na ospę wietrzną na terenie powiatu raciborskiego w latach 2010 2014 PSSE RACIBÓRZ Analiza sytuacji epidemiologicznej zachorowań na ospę wietrzną na terenie powiatu raciborskiego w latach 21 214 CEL OPRACOWANIA: Celem niniejszego opracowania była ocena sytuacji epidemiologicznej

Bardziej szczegółowo

[logo Rządu Walii] www.cymru.gov.uk. Twój poradnik na temat szczepienia przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV) Pokonać raka szyjki macicy

[logo Rządu Walii] www.cymru.gov.uk. Twój poradnik na temat szczepienia przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV) Pokonać raka szyjki macicy [logo Rządu Walii] www.cymru.gov.uk Twój poradnik na temat szczepienia przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV) Pokonać raka szyjki macicy Co to jest rak szyjki macicy? Ten typ raka rozwija się w

Bardziej szczegółowo

WYTYCZNE ZESPOŁU W ZWIĄZKU ZE ZDARZENIEM W PRZYCHODNI DOM MED W PRUSZKOWIE REKOMENDACJE

WYTYCZNE ZESPOŁU W ZWIĄZKU ZE ZDARZENIEM W PRZYCHODNI DOM MED W PRUSZKOWIE REKOMENDACJE WYTYCZNE ZESPOŁU W ZWIĄZKU ZE ZDARZENIEM W PRZYCHODNI DOM MED W PRUSZKOWIE REKOMENDACJE Na podstawie analizy dokumentacji wybranych pacjentów szczepionych w NZOZ Przychodni Lekarskiej DOM MED w Pruszkowie

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 321/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 20 września 2013 roku

Uchwała Nr 321/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 20 września 2013 roku Uchwała Nr 321/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 20 września 2013 roku w sprawie uchwalenia programu zdrowotnego w zakresie szczepień ochronnych przeciwko grypie dla mieszkańców Miasta Józefowa z grupy

Bardziej szczegółowo

program szczepień Szczepienia troska o zdrowie od najmłodszych lat

program szczepień Szczepienia troska o zdrowie od najmłodszych lat program szczepień Szczepienia troska o zdrowie od najmłodszych lat Szczepienia troska o zdrowie od najmłodszych lat Każdy rodzic chce jak najlepiej troszczyć się o swoje dziecko i chronić je przed wszelkimi

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr XXXIII/332/2013

UCHWAŁA Nr XXXIII/332/2013 UCHWAŁA Nr XXXIII/332/2013 Rady Miejskiej w Nowym Warpnie z dnia 26 września 2013 r. w sprawie realizacji w 2013 roku Programu profilaktycznego przeciwko zakażeniom pneumokokowym wśród dzieci po 2 r.ż.

Bardziej szczegółowo

Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your 2 or 3 year old child

Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your 2 or 3 year old child Chroń dziecko przed grypą Szczepienia dla dwu- i trzylatków Polish translation of Protecting your child against flu - Vaccination for your 2 or 3 year old child Chroń dziecko przed grypą Program corocznych

Bardziej szczegółowo

WIEDZA DO ZDOBYCIA ODNIESIENIA. Staphylococcus DO PODSTAW PROGRAMOWYCH

WIEDZA DO ZDOBYCIA ODNIESIENIA. Staphylococcus DO PODSTAW PROGRAMOWYCH Rozdział 1.3: Złe Mikroby, prezentuje różne choroby zakaźne wywoływane przez chorobotwórcze mikroby. Uczniowie wcielają się w rolę naukowców, których zadaniem jest pogrupowanie chorób wg różnych kryteriów.

Bardziej szczegółowo

Pneumokoki wciąż groźne

Pneumokoki wciąż groźne Marcin Wełnicki, 2016-03-29 00:00 Fot. Thinkstock/Getty Images Pneumokoki są jednym z trzech rodzajów bakterii otoczkowych wywołujących tak zwane zakażenia inwazyjne. Najbardziej niebezpieczne postaci

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWY POWIATOWY INSPEKTOR SANITARNY W OLEŚNICY GRYPA SEZONOWA I NOWA GRYPA TYPU A/H1N1/

PAŃSTWOWY POWIATOWY INSPEKTOR SANITARNY W OLEŚNICY GRYPA SEZONOWA I NOWA GRYPA TYPU A/H1N1/ GRYPA SEZONOWA I NOWA GRYPA TYPU A/H1N1/ Czym jest grypa? Grypa sezonowa - jest ostrą chorobą wirusową, która przenosi się drogą kropelkową, bądź też przez kontakt bezpośredni z zakażoną osobą lub ze skażonymi

Bardziej szczegółowo

Odporność zestaw wszystkich mechanizmów biorących udział w wytworzeniu odpowiedzi odpornościowej. W znaczeniu bardziej ogólnym oznacza zdolność do

Odporność zestaw wszystkich mechanizmów biorących udział w wytworzeniu odpowiedzi odpornościowej. W znaczeniu bardziej ogólnym oznacza zdolność do Odporność zestaw wszystkich mechanizmów biorących udział w wytworzeniu odpowiedzi odpornościowej. W znaczeniu bardziej ogólnym oznacza zdolność do czynnej i biernej ochrony organizmu przed patogenami.

Bardziej szczegółowo

Raport z badania ilościowego

Raport z badania ilościowego Nawracające infekcje a wsparcie odporności dzieci i dorosłych www.wspierajodpornosc.pl Badanie dotyczących postaw i zwyczajów związanych z leczeniem przeziębienia oraz wspieraniem odporności organizmu

Bardziej szczegółowo

Niezbędnik podróżnika informacje dla wyjeżdżających

Niezbędnik podróżnika informacje dla wyjeżdżających Niezbędnik podróżnika informacje dla wyjeżdżających Na co narażeni są podróżni? Według badań przeprowadzonych wśród podróżujących Europejczyków opublikowanych w Journal of Travel Medicine: 51% wszystkich

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE. z dnia... 2016 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE. z dnia... 2016 r. Projekt Numer druku... UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KOŻUCHOWIE z dnia... 2016 r. w sprawie uchwalenia programu polityki zdrowotnej - Program szczepienia profilaktycznego przeciwko grypie dla osób po

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Opinia Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych nr 66/2014 z dnia 28 kwietnia 2014 r. o projekcie programu Program profilaktyki zakażeń pneumokokowych wśród dzieci

Bardziej szczegółowo