REDUKCJA OBECNOŚCI PATOGENÓW W ZAKŁADZIE MIĘSNYM (NA PRZYKŁADZIE Listera monocytogenes)

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "REDUKCJA OBECNOŚCI PATOGENÓW W ZAKŁADZIE MIĘSNYM (NA PRZYKŁADZIE Listera monocytogenes)"

Transkrypt

1 REDUKCJA OBECNOŚCI PATOGENÓW W ZAKŁADZIE MIĘSNYM (NA PRZYKŁADZIE Listera monocytogenes) ANTONI KRZYSZTOF GIBOWICZ LEKARZ WETERYNARII Warszawa 21 Luty

2 DLACZEGO KONCENTRUJEMY SIĘ NA Listerii monocytogenes? Jest chorobotwórcza dla ludzi (20 do 30 procent infekcji kończy się śmiercią) Listeria monocytogenes jest drobnoustrojem, którego obecność w produkcie gotowych do spożycia (RTE) jest zagrożeniem dla zdrowia konsumenta

3 CHŁÓD JEJ NIE PRZERAŻA Listeria łatwo adaptuje się i rozwija w zimnym środowisku produkcyjnym Wilgoć, chłód i czas sprzyjają rozwojowi Listerii ł

4 TRUDNA DO USUNIĘCIA W przypadku zagnieżdżenia się Listerii w trudnodostępnych miejscach (maszyn lub pomieszczeń) standardowe metody czyszczenia i dezynfekcji okazują się mało efektywne Zakażony produkt rozprowadza Listerię na wszystkich powierzchniach z jakimi się styka do momentu jego zapakowania 4

5 MIEJSCA POTENCJALNEGO UKRYWANIA SIĘ Listerii Instalacje do przygotowania solanki, jej przepompowywania oraz nastrzykiwarki i masownice; Krajalnice; Maszyny pakujące Przenośniki; Woda albo lód używany w procesie/magazynowaniu; Wózki do przewożenia wyrobu gotowego; 5

6 MIEJSCA POTENCJALNEGO UKRYWANIA SIĘ Listerii Narzędzia ręczne, rękawiczki, fartuchy kontaktujące się z wyrobem gotowym; Zamrażalniki spiralne / tunele szybkiego zamrażania; Pojemniki używane dla przechowywania żywności oczekującej na dalsze przetwarzanie albo pakowane. 6

7 MIEJSCA POTENCJALNEGO UKRYWANIA SIĘ Listerii Ściany, szczególnie ze spękaniami i szczelinami, w których zawsze gromadzi się wilgoć; Sufity, konstrukcje przysufitowe, pomosty; Woda skondensowana na ścianach, sufitach i konstrukcjach przysufitowych; 7

8 MIEJSCA POTENCJALNEGO UKRYWANIA SIĘ Listerii Izolacja zwłaszcza zawilgocona w ścianach albo dookoła uszczelnień rur i mokra powierzchnia urządzeń chłodniczych, Wózki, podnośniki widłowe; Narzędzia do utrzymywania czystości: gąbki, szczotki, maszyny do czyszczenia podłogi; Narzędzia konserwacyjne. 8

9 MIEJSCA, GDZIE NAJCZĘŚCIEJ MOŻNA SPOTKAĆ Listerię puste w środku wałki dla przenośników; przełączniki; uszczelki gumowe stosowane w urządzeniach i dookoła drzwi izolacje na przewodach; skrobaki, szczególnie z postrzępionymi krawędziami; źle zabezpieczone łożyska; 9

10 MIEJSCA, GDZIE Listera MOŻE SIĘ NAMNAŻAĆ Narzędzia z pustymi przestrzeniami w środku, Pojemniki do śmieci; Woda stojąca w obszarach produkcyjnych; Narzędzia do czyszczenia, włączając w to ściągacze, zmywaki i gąbki, Źle utrzymane filtry powietrza, przez które przechodzi sprężone powietrze; 10

11 MIEJSCA, GDZIE Listera MOŻE SIĘ NAMNAŻAĆ Mokre, rdzewienie albo puste w środku ramy konstrukcyjne; Obudowy silników; Ściany/szczeliny spiralnych zamrażalników; Wytwornice lodu. Kondensatory pary przy pompach próżniowych 11

12 PRZYKŁADY SYTUACJI, KTÓRE SPRZYJAJĄ ZAKAŻENIOM LISTERIĄ Przenoszenie lub modyfikacja linii pakowania. Instalowanie używanego wyposażenia lub wyposażenia używanego z innego zakładu. Uszkodzenia w maszynachserwis Zmiana lub modyfikacje wyposażenia w obszarze pakowania (na przykład: wymiana urządzeń lub posadzki, przebudowa ścian lub kanalizacji). 12

13 PRZYKŁADY SYTUACJI, KTÓRE SPRZYJAJĄ ZAKAŻENIOM LISTERIĄ Wykorzystywanie pracowników, którzy nie znają procedur obowiązujących w pomieszczeniach, gdzie pakuje się produkty gotowe do spożycia (RTE) Wykorzystywanie do pakowania produktów RTE tych pracowników, którzy mają kontakt z wyposażeniem potencjalnie zanieczyszczonym (np.: palety drewniane, pojemniki do śmieci, opakowania) 13

14 PRZYKŁADY SYTUACJI, KTÓRE SPRZYJAJĄ ZAKAŻENIOM LISTERIĄ Nie przestrzeganie zasady mycia i dezynfekcji pomieszczeń i wyposażenia po zakończeniu każdego dnia produkcyjnego (np. ze względu na duże zamówienia produkcyjne). Niedrożna kanalizacja. Pozostawienie w maszynie zablokowanego produktu (podniesienie temperatury przyspiesza wzrost mikroflory w produkcie). 14

15 PRZYKŁADY SYTUACJI, KTÓRE SPRZYJAJĄ ZAKAŻENIOM LISTERIĄ Obecność produktu surowego w strefie produktu RTE Częste zmiany materiału opakowaniowego (folie) i związana z tym konieczność zatrzymania maszyny pakującej Personel pakujący na przemian produkty surowe i gotowe do spożycia. Mycie ciśnieniowe urządzeń lub posadzki w pomieszczeniach, w których znajdują się produkty RTE. Mycie wyposażenia (noże, siatki) ułożonego na posadzce. 15

16 ZASADA ROZDZIAŁU STREF Zasadniczym elementem zapobiegającym zakażeniom krzyżowym (w tym Listerią) jest ścisły rozdział strefy produktu surowego i zapakowanego od strefy produktu gotowego do spożycia (RTE). 16

17 Gdzie kontrolować koncepcja stref Zakład należy podzielić na strefy zależnie od tego w jakim stopniu istnieje zagrożenie wtórnego zanieczyszczenia produktu gotowego Strefa 1: powierzchnie kontaktujące się z produktem Strefa 2 : powierzchnie nie kontaktujące się z produktem Strefa 3 : Powierzchnie kontaktujące się z surowcem Strefa 4 : Powierzchnie oddalone do strefy produktu gotowego (np. w strefie surowca)

18 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Jest zalecane (lub w niektórych przypadkach konieczne): Zastosowanie systemu wymuszonego przepływu powietrza od części czystej czyli strefy produktu gotowego do części brudnej czyli strefy surowca. Rozdział i jednoznacznie różne oznakowanie (najlepiej kolorami) urządzeń i sprzętu ze strefy wysokiego ryzyka i strefy surowca. 18

19 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Usunięcie na czas produkcji lub zablokowanie możliwości użycia urządzeń ciśnieniowych z pomieszczeń, w których są obecne nie zapakowane produkty gotowe do spożycia Zapewnienie maksymalnie suchego środowiska (łącznie z urządzeniami osuszającymi powietrze) w strefie produktu gotowego i pomieszczeniach pakowania. 19

20 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Ustalenie w każdej linii pakującej i maszynach używanych w strefie pakowania miejsc trudnych do oczyszczenia (zamknięcia, gwinty, uszczelki, węże, itd.), które powinny być sprawdzane wizualnie przed każdym rozpoczęciem dnia produkcyjnego i z których powinny być pobierane wymazy do badań mikrobiologicznych. 20

21 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Wyeliminowanie lub skuteczne zabezpieczenie elementów maszyn i urządzeń posiadających puste przestrzenie do których może dostać się woda ( uszkodzone wałki z przestrzenią w środku, puste profile konstrukcyjne). 21

22 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Zabezpieczenie kółek wózków wędzarniczych i innych służących do transportu surowców lub produktów najlepiej osłonami od strony górnej zabezpieczającej przed chlapaniem z kół drobinami wody z posadzki. Wydzielenie z używanych narzędzi zestawów z przeznaczeniem tylko do obsługi technicznej maszyn w wydziałach pakowania. 22

23 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Przyjęcie do harmonogramu codziennej kontroli przedoperacyjnej urządzeń służących do mycia i dezynfekcji (szczotki, zgarniaki, węże, złączki i satelity). Te urządzenia powinny być po zakończonym myciu zanurzone w roztworze dezynfekcyjnym Cykliczna, okresowa kontrola procesu mycia i dezynfekcji pod kątem przestrzegania przyjętych zasad, stosowania zatwierdzonych środków i prawidłowego wykorzystywania urządzeń. 23

24 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Cykliczne (miesięczne lub tygodniowe) zamgławianie pomieszczeń zwłaszcza tych, w których przebywa produkt gotowy do spożycia nie zapakowany i pomieszczenia pakowania. Cykliczna zmiana środków myjących i dezynfekcyjnych (np. co kwartał), w celu zwiększenia efektywności procesu oczyszczania. 24

25 Wykorzystanie - tam gdzie jest to możliwe - wysokiej temperatury jako środka sanityzującego: np. gorącej pary celem jest uzyskanie powierzchniowej temperatury co najmniej 72 st. C JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Mycie i dezynfekowanie MAGAZYN WYROBU GOTOWEGO nie rzadziej niż raz na tydzień Systematyczne mycie i dezynfekcja powierzchni, na których stwierdzana jest obecność skroplin 25

26 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Systematyczne oczyszczanie filtrów instalacji sprężonego powietrza Bezwzględne usunięcie surowców i produktów z pomieszczeń, w których wykonywane jest mycie i dezynfekcja (metoda zakrywania pojemników na czas mycia jest w wielu wypadkach nieskuteczna) 26

27 JAKIE DZIAŁANIA PODEJMOWAĆ Pełne mycie i dezynfekcja całej posadzki w pomieszczeniu, w których nastąpiło cofnięcie ścieków. NIGDY NIE NALEŻY UŻYWAĆ SPRĘŻONEGO POWIETRZA DO OCZYSZCZANIA, UDRAŻNIANIA KANALIZACJI 27

28 DOŚWIADCZENIE POKAZUJE, ŻE NIE MA W PRAKTYCE SKUTECZNEJ METODY ZABEZPIECZENIA ZAKŁADU PRZED PRZENIKNIĘCIEM DO NIEGO BAKTERII Z GATUNKU LISTERII. 28

29 Dlaczego kontrolować obecność Listeria spp w środowisku? Najlepszym wskaźnikiem potencjalnej obecności Listerii monocytogenes w środowisku jest Listeria species Występuje częściej niż Listeria monocytogenes Wynik testu jest szybszy niż wykrycie Listeria monocytogenes Testy są tańsze niż te używane do wykrywania Listerii monocytogenes

30 Dlaczego kontrolować obecność Listeria spp w środowisku? Stwierdzenie obecności bakterii z gatunku Listeria należy traktować jako ostrzeżenie i wskazanie, że w tych warunkach może rozwijać się również niebezpieczna L.monoctogenes. 30

31 PRZYGOTOWANIE PROGRAMU KONTROLI Listerii Każdy zakład, produkt i proces powinien być rozpatrywany pod kątem miejsc, w których może zagnieździć się Listeria Każda linia pakująca (maszyna) powinna być rozpatrywana jako niezależna jednostka przewidziana do kontroli na obecność Listerii 31

32 ZWALCZANIE L.m. Zakład powinien określić działania jakie muszą być podjęte w wypadku wykrycia Listeria spp. wdrożenie specjalnych procedur mycia i dezynfekcji z użyciem środków szczególnie skutecznych w zwalczaniu Listerii (np. dezynfekcja z użyciem preparatów na bazie kwasu octowego) 32

33 Zasadnicze elementy programu zwalczania Listerii Program kontroli środowiska wymaga ustalenia: Kiedy pobierać próbki (na początku produkcji; w środku; na końcu zmiany?) Z których miejsc pobierać próbki (powierzchnie kontaktujące się z produktem, wózki do przewożenia, kratki ściekowe?) Jak często (co tydzień; co miesiąc?) Jak postępować w przypadku wyników pozytywnych

34 Gdzie kontrolować koncepcja stref Zakład należy podzielić na strefy zależnie od tego w jakim stopniu istnieje zagrożenie wtórnego zanieczyszczenia produktu gotowego Strefa 1: powierzchnie kontaktujące się z produktem Strefa 2 : powierzchnie nie kontaktujące się z produktem Strefa 3 : Powierzchnie kontaktujące się z surowcem Strefa 4 : Powierzchnie oddalone do strefy produktu gotowego (np. w strefie surowca)

35 KTÓRE POWIERZCHNIE KONTROLOWAĆ? Powierzchnie kontaktujące się z produktem Przy wynikach pozytywnych kontrola produktu gotowego Powierzchnie nie kontaktujące się z produktem Chłodnie (podłogi, ściany, parowniki, kondensatory) Ryry, przenośniki, powierzchnie dolne maszyn)

36 Produkt gotowy Badanie gotowego produktu na obecność L.monocytogenes nie powinno być zasadniczym elementem programu kontroli i zwalczania tego drobnoustroju w środowisku produkcyjnym Gotowy produkt należy badać pod kątem spełnienia kryterium bezpieczeństwa określonych dla L. monocytogenes w przepisach prawa żywnościowego

37 Kontrola powierzchni nie kontaktujących się z produktem Zalecana jest częstotliwość cotygodniowego kontrolowania powierzchni w pomieszczeniach wilgotnych w kierunku obecności Listeria spp.

38 Kiedy kontrolować? Przed rozpoczęciem produkcji Minus- Dużo mniejsze prawdopodobieństwo znalezienia Listerii Plus Jednoznaczna informacja o skutecznym /nie skutcznym procesie mycia i dezynfekcji Między operacyjna kontrola Większe prawdopodobieństwo znalezienia Listerii Pozwala na określenie dróg rozprzestrzeniania się Listerii podczas procesu produkcji

39 Postępowanie po otrzymaniu wyników Po pierwsze: DOKŁADNIE ANALIZOWAĆ WYNIKI Analiza trendu obejmująca wyniki badań z ostatnich 8-10 badań Przeprowadzić działania korekcyjne i je udokumentować Analiza trendu obejmująca wyniki badań z dłuższych okresów np. półrocznych i rocznych

40 Działania korekcyjne Zaplanowane działania ustalone dla danego zakładu (specyfika) Każdy przypadek wyniku pozytywnego powinien być dokładnie przeanalizowany Zaplanowanie częstszych kontroli do czasu ustalenia przyczyn i skutecznego usunięcia Listerii ze środowiska produkcyjnego

41 Działania korekcyjne c.d. Dodatkowe badania z wynikiem pozytywnym powinny być podstawą do przeprowadzenia intensywnego doczyszczenia wszystkich powierzchni i przeprowadzenia kontroli po zakończeniu procesu ekstra mycia i dezynfekcji

42 W jaki sposób pobierać próbki? Najlepszym sposobem jest pobieranie próbek ze środowiska za pomocą jałowych gąbek Pracownicy pobierający próby powinni być przeszkoleni i znać zasady pobierania próbek środowiskowych Każda próbka powinna być pobrana z powierzchni o podobnej wielkości powinna być ona możliwie duża nawet 50cm x 50cm Z powierzchni kontaktujących się z produktem należy pobierać próbki z tak dużych jak to możliwe

43

44 Przykładowy program kontroli Listerii w średnich i dużych zakładach Kontrola tylko powierzchni kontaktujących się z produktem i powierzchni nie kontaktujących się z produktem Badanie tylko w kierunku obecności Listeria spp.

45 Plan poboru próbek Cotygodniowe pobieranie próbek z 10 miejsc powierzchni nie kontaktujących się z produktem pobieranie przed rozpoczęciem produkcji 6 miejsc z pomieszczeń z produktem gotowym (np. 1 z podłogi blisko maszyny pakującej lub krajalnicy, 1 ze spodniej powierzchni stołów i maszyn wykorzystywanych przy pakowaniu, 2 powierzchnie z którymi kontaktują się pracownicy, 1 z kratki ściekowej, 1 z kółek wózka)

46 Plan poboru próbek Cotygodniowe pobieranie próbek - przed rozpoczęciem produkcji c.d. 4 miejsca z pomieszczeń z surowcem lub półproduktem surowym (np. 1 z podłogi chłodni, 1 z podłogi peklowni, 1 z kratki ściekowej, 1 ze spodniej powierzchni stołów używanych w tych pomieszczeniach)

47 Plan poboru próbek Cotygodniowe pobieranie 5 próbek z powierzchni stykających się z produktempróbki powinny być pobierane nie wcześniej niż 2-3 godziny od rozpoczęcia produkcji 1 z noża krajalnicy lub narzędzi do krojenia produktu gotowego 1 powierzchni stołu na który układa się produkt 1 z narzędzi używanych przy pakowaniu (noże, tacki, podkładki) 1 z rękawic pracowników 1 półek wózków na których przewożone są produkty

48 Działania korekcyjne dla powierzchni nie stykających się z produktem gotowym Powierzchnie ze strefy surowca 2 kolejne wyniki dodatnie gruntowne mycie i dezynfekcja do czasu uzyskania 3-4 kolejnych wyników ujemnych

49 Działania korekcyjne dla powierzchni nie stykających się z produktem gotowym wynik dodatn z powierzchni ze strefy produktu gotowego : natychmiastowe działanie: dodatkowe mycie i dezynfekcja z zastosowaniem środków działających szczególnie na Listerię dodatkowe próbki z powierzchni z tej strefy. Jeśli po tych działaniach są nadal wyniki pozytywne należy rozważyć wyłaczenie linii z użycia do czasu gruntownego jej wyczyszczenia i uzyskania wyników ujemnych z 3 kolejnych dni 49

50 Działania korekcyjne dla powierzchni stykających się z produktem gotowym Powierzchnie z tej strefy z wynikami dodatnimi wymagają natychmiastowego działania gruntowne działania sanityzacyne i codzienna kontrola w kierunku obecności Listerii spp.

51 Działania korekcyjne dla powierzchni stykających się z produktem gotowym Jeśli 2 kolejne próby dadzą wynik pozytywny należy wyłączyć maszynę/linię z użycia i poddać specjalnemu myciu i dezynfekcji z zastosowaniem środków przeznaczonych do zwalczania Listerii. Próbki (wymazy) należy pobierać: - przed rozpoczęciem produkcji - co 2 godziny - do chwili potwierdzenia, że źródło zanieczyszczeń Listerią zostało usunięte potwierdzeniem są ujemne wyniki badania z 3 kolejnych dni; Dopiero po upewnieniu się, że problem został rozwiązany można wrócić do ustalonego programu badań.

52 PODSUMOWANIE Program kontroli Listerii powinien obejmować zarówno surowce jak i produkty gotowe Kontrola środowiska jest konieczna do kontroli Listeri Program pobierania próbek musi być indywidualnie dostosowany do każdego pomieszczenia i procesu produkcji Wyniki dodatnie wymagają podjęcia akcji korekcyjnych, które powinny być udokumentowane

53 DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ 53

REDUKCJA OBECNOŚCI PATOGENÓW W ZAKŁADZIE MIĘSNYM (NA PRZYKŁADZIE Listera monocytogenes)

REDUKCJA OBECNOŚCI PATOGENÓW W ZAKŁADZIE MIĘSNYM (NA PRZYKŁADZIE Listera monocytogenes) REDUKCJA OBECNOŚCI PATOGENÓW W ZAKŁADZIE MIĘSNYM (NA PRZYKŁADZIE Listera monocytogenes) ANTONI KRZYSZTOF GIBOWICZ LEKARZ WETERYNARII Warszawa 21 Luty 2012 1 DLACZEGO KONCENTRUJEMY SIĘ NA Listerii monocytogenes?

Bardziej szczegółowo

MINIMALIZOWANIE ZAGROŻEŃ MIKROBIOLOGICZNYCH W ZAKŁADZIE MIĘSNYM

MINIMALIZOWANIE ZAGROŻEŃ MIKROBIOLOGICZNYCH W ZAKŁADZIE MIĘSNYM MINIMALIZOWANIE ZAGROŻEŃ MIKROBIOLOGICZNYCH W ZAKŁADZIE MIĘSNYM ANTONI KRZYSZTOF GIBOWICZ LEKARZ WETERYNRII WARSZAWA 7-8 GRUDNIA 2011 1 MINIMALIZOWANIE PRZEZ SYSTEMOWE DZIAŁANIE SPRAWNIE FUNKCJONUJĄCE

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ZAPEWNIENIA WŁAŚCIWEGO STANU HIGIENY POPRZEZ PROWADZENIE

PROCEDURA ZAPEWNIENIA WŁAŚCIWEGO STANU HIGIENY POPRZEZ PROWADZENIE STRONA/STRON: 1/8 Spis treści: 1. Przedmiot procedury 2. Zakres stosowania procedury 3. Definicje 4. Odpowiedzialność 5. Opis postępowania 5.1 Sposób przeprowadzania zabiegów mycia i dezynfekcji 5.2 Zasady

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1999 Nr 30 poz. 295 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ

Dz.U. 1999 Nr 30 poz. 295 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ Kancelaria Sejmu s. 1/5 Dz.U. 1999 Nr 30 poz. 295 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ z dnia 17 marca 1999 r. w sprawie szczegółowych warunków weterynaryjnych wymaganych przy zarobkowym

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZNA PRACA W MAGAZYNIE ZAGROŻENIA I DOBRE PRAKTYKI. Inspektor pracy OIP Poznań Jakub Konieczny

BEZPIECZNA PRACA W MAGAZYNIE ZAGROŻENIA I DOBRE PRAKTYKI. Inspektor pracy OIP Poznań Jakub Konieczny BEZPIECZNA PRACA W MAGAZYNIE ZAGROŻENIA I DOBRE PRAKTYKI Inspektor pracy OIP Poznań Jakub Konieczny Pojęcie dobrych praktyk w magazynie jest terminem, który należy rozumieć dwojako. Ze względu na funkcję

Bardziej szczegółowo

Wymagania higieniczno-sanitarne dla obiektów żywieniowych i żywnościowych działających na terenie szkół

Wymagania higieniczno-sanitarne dla obiektów żywieniowych i żywnościowych działających na terenie szkół Wymagania higieniczno-sanitarne dla obiektów żywieniowych i żywnościowych działających na terenie szkół opracowanie: Maria Wruk Gorzów Wlkp., 04 stycznia 2007r. 2 Podstawy prawne UE: 1) Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Zarys wymagań weterynaryjnych. dotyczących przetwórstwa i sprzedaży. produktów rybołówstwa

Zarys wymagań weterynaryjnych. dotyczących przetwórstwa i sprzedaży. produktów rybołówstwa Zarys wymagań weterynaryjnych dotyczących przetwórstwa i sprzedaży produktów rybołówstwa lek. wet. Andrzej Szpulak specjalista w zakresie higieny zwierząt rzeźnych i żywności zwierzęcego pochodzenia Sprzedaż:

Bardziej szczegółowo

6. Połączenie ścian z podłogami powinno zostać wykonane w sposób umożliwiający jego mycie i dezynfekcję.

6. Połączenie ścian z podłogami powinno zostać wykonane w sposób umożliwiający jego mycie i dezynfekcję. Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 2006 r. (Dz. U. Nr, poz. ) 1. 1. Bank tkanek i komórek powinien stanowić samodzielny budynek lub zespół budynków. 2 Dopuszcza się lokalizowanie banku

Bardziej szczegółowo

Następowanie mmentu pracy jest pospolite przy mokrym oczyszczaniu ;

Następowanie mmentu pracy jest pospolite przy mokrym oczyszczaniu ; Moment oczyszczania Przy oczyszczaniu praca musi być wykonana w określonym porządku. Może to ulec zmianom w zależności od stopnia zanieczyszczenia oraz rodzaju sprzętu i urządzeń które się będzie oczyszczać.należy

Bardziej szczegółowo

Lista kontrolna dotycząca zwalczania salmonelli tłoczenie wersja 1.0

Lista kontrolna dotycząca zwalczania salmonelli tłoczenie wersja 1.0 Łączny wynik w % (max 100 %) 0 Liczba mniejszych uchybień = Y 0 Liczba większych uchybień = O 0 Liczba krytycznych uchybień = R 0 Liczba przypadków zgodności z przepisami = G 0 Pytania doprowadzić do powstania

Bardziej szczegółowo

LISTA KONTROLNA SPIWET-43/zrd/kraj (zakład rozbioru drobiu)

LISTA KONTROLNA SPIWET-43/zrd/kraj (zakład rozbioru drobiu) pieczęć inspektoratu weterynarii PROTOKÓŁ Z KONTROLI Nr... weterynaryjny numer identyfikacyjny /nr protokołu/rok LISTA KONTROLNA SPIWET43/zrd/kraj (zakład rozbioru drobiu) Data rozpoczęcia/zakończenia

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM MIKROBIOLOGICZNE W CUKROWNI GLINOJECK

LABORATORIUM MIKROBIOLOGICZNE W CUKROWNI GLINOJECK LABORATORIUM MIKROBIOLOGICZNE W CUKROWNI GLINOJECK HISTORIA Laboratorium mikrobiologiczne w Cukrowni Glinojeck zostało utworzone w 1998 roku, do nowego pomieszczenia zostało przeniesione w 2006r Powody

Bardziej szczegółowo

I. CZĘŚĆ OGÓLNA OCENA

I. CZĘŚĆ OGÓLNA OCENA pieczęć inspektoratu weterynarii PROTOKÓŁ Z KONTROLI Nr... weterynaryjny numer identyfikacyjny /nr protokołu/rok LISTA KONTROLNA SPIWET57/rhga (wyładunek i miejsca prezentacji rynek hurtowy, giełda i aukcja

Bardziej szczegółowo

OCENA RYZYKA ZAWODOWEGO

OCENA RYZYKA ZAWODOWEGO Sporządzono dnia, 15.11.2011r. OCENA RYZYKA ZAWODOWEGO na stanowisku SPRZĄTACZKA 1. NAZWA I ADRES ZAKŁADU PRACY OŚRODEK POMOCY SPOŁECZNEJ 76-248 Dębnica Kaszubska, ul. Zjednoczenia 26 2. NAZWA STANOWISKA

Bardziej szczegółowo

OCENA RYZYKA ZAWODOWEGO JAKO SKUTECZNE NARZĘDZIE PREWENCJI WYPADKOWEJ

OCENA RYZYKA ZAWODOWEGO JAKO SKUTECZNE NARZĘDZIE PREWENCJI WYPADKOWEJ OCENA RYZYKA ZAWODOWEGO JAKO SKUTECZNE NARZĘDZIE PREWENCJI WYPADKOWEJ Karolina Główczyńska-Woelke Departament Nadzoru i Kontroli GIP 28 kwietnia 2010 r., Poznań Targi SAWO WPROWADZENIE 1. Ryzyko zawodowe

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI WSTĘP... 9

SPIS TREŚCI WSTĘP... 9 SPIS TREŚCI WSTĘP................................. 9 I. Podstawy bezpieczeństwa, higieny i prawa pracy 1. Ochrona i nadzór państwa nad przestrzeganiem przepisów bezpieczeństwa, prawa i higieny pracy..............

Bardziej szczegółowo

w stołówkach szkolnych

w stołówkach szkolnych Zasady Dobrej Praktyki Higienicznej w stołówkach szkolnych Magdalena Chojnowska Oddział HŻŻ i PU WSSE w Białymstoku SYSTEMY BEZPIECZEŃSTWA ŻYWNOŚCI Główny cel prawa żywnościowego zdefiniowany w Preambule

Bardziej szczegółowo

Wybrane systemy jakości żywności Zasady higieny w przetwórstwie i przechowalnictwie żywności

Wybrane systemy jakości żywności Zasady higieny w przetwórstwie i przechowalnictwie żywności Wybrane systemy jakości żywności Zasady higieny w przetwórstwie i przechowalnictwie żywności 1 Do systemów tych należą: - Dobra Praktyka Higieniczna (Good Hygienic Practice - GHP) - Dobra Praktyka Produkcyjna

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1999 Nr 39 poz. 394 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ

Dz.U. 1999 Nr 39 poz. 394 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ Kancelaria Sejmu s. 1/1 Dz.U. 1999 Nr 39 poz. 394 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ z dnia 19 kwietnia 1999 r. w sprawie szczegółowych warunków weterynaryjnych wymaganych przy

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1999 Nr 25 poz. 226 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ

Dz.U. 1999 Nr 25 poz. 226 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ Kancelaria Sejmu s. 1/5 Dz.U. 1999 Nr 25 poz. 226 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ z dnia 10 marca 1999 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy uboju zwierząt i przetwórstwie

Bardziej szczegółowo

Kwalifikacja wykonawców różnych etapów wytwarzania

Kwalifikacja wykonawców różnych etapów wytwarzania Kwalifikacja wykonawców różnych etapów wytwarzania Dorota Prokopczyk Warszawskie Zakłady Farmaceutyczne Polfa S.A. wytwarzaniem produktów leczniczych -jest każde działanie prowadzące do powstania produktu

Bardziej szczegółowo

OPTYMALIZACJA PROCESÓW TECHNOLOGICZNYCH W ZAKŁADZIE FARMACEUTYCZNYM

OPTYMALIZACJA PROCESÓW TECHNOLOGICZNYCH W ZAKŁADZIE FARMACEUTYCZNYM OPTYMALIZACJA PROCESÓW TECHNOLOGICZNYCH W ZAKŁADZIE FARMACEUTYCZNYM POZNAŃ / kwiecień 2013 Wasilewski Cezary 1 Cel: Obniżenie kosztów wytwarzania Kontrolowanie jakości wyrobu Zasady postępowania Odpowiednio

Bardziej szczegółowo

Mali mieszkańcy naszych posiłków: Uwaga na zagrożenia Listeria monocytogenes w żywności. Elżbieta Maćkiw Zakład Bezpieczeństwa Żywności

Mali mieszkańcy naszych posiłków: Uwaga na zagrożenia Listeria monocytogenes w żywności. Elżbieta Maćkiw Zakład Bezpieczeństwa Żywności Mali mieszkańcy naszych posiłków: Uwaga na zagrożenia Listeria monocytogenes w żywności Elżbieta Maćkiw Zakład Bezpieczeństwa Żywności Listeria monocytogenes Charakterystyka pałeczki Gram-dodatnie, nieprzetrwalnikujące,

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIE H.A.C.C.P.

ZAGADNIENIE H.A.C.C.P. HIGIENA KUCHENNA ZAGADNIENIE H.A.C.C.P. Co to jest H.A.C.C.P.? H.A.C.C.P. (Hazard Analysis Critical Control Point) jest systemowym postępowaniem mającym na celu identyfikację i oszacowanie skali zagrożeń

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3. Warunki higieniczno-sanitarne produkcji potraw

Ćwiczenie 3. Warunki higieniczno-sanitarne produkcji potraw Ćwiczenie 3. Warunki higieniczno-sanitarne produkcji potraw Aby otrzymać potrawy o wysokiej jakości zdrowotnej należy właściwie postępować we wszystkich etapach procesu technologicznego. Ważne jest, aby

Bardziej szczegółowo

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1 CO TO JEST HACCP? HACCP ANALIZA ZAGROŻEŃ I KRYTYCZNE PUNKTY KONTROLI HAZARD ryzyko, niebezpieczeństwo, potencjalne zagrożenie przez wyroby dla zdrowia konsumenta ANALYSIS ocena, analiza, kontrola zagrożenia

Bardziej szczegółowo

II. PORADNIE SPECJALISTYCZNE I REJESTRACJA W BUDYNKU PORTIERNII

II. PORADNIE SPECJALISTYCZNE I REJESTRACJA W BUDYNKU PORTIERNII II. PORADNIE SPECJALISTYCZNE I REJESTRACJA W BUDYNKU PORTIERNII Usługi sprzątania będą wykonywane z określoną poniŝej częstotliwością przez 5 dni w tygodniu Poradnie i pracownie specjalistyczne, pracownie

Bardziej szczegółowo

LISTA KONTROLNA SPIWET-15/zp (zakład przetwórstwa jaj)

LISTA KONTROLNA SPIWET-15/zp (zakład przetwórstwa jaj) pieczęć inspektoratu weterynarii PROTOKÓŁ Z KONTROLI Nr... weterynaryjny numer identyfikacyjny /nr protokołu/rok LISTA KONTROLNA SPIWET15/zp (zakład przetwórstwa jaj) Data rozpoczęcia/zakończenia kontroli:

Bardziej szczegółowo

lek. wet. Andrzej Szpulak specjalista w zakresie higieny zwierząt rzeźnych i żywności pochodzenia zwierzęcego

lek. wet. Andrzej Szpulak specjalista w zakresie higieny zwierząt rzeźnych i żywności pochodzenia zwierzęcego Przetwórstwo lokalne w praktyce, zakładanie małych przetwórni oraz prace modernizacyjne w istniejących przetwórniach lek. wet. Andrzej Szpulak specjalista w zakresie higieny zwierząt rzeźnych i żywności

Bardziej szczegółowo

DESTRATYFIKATOR POWIETRZA SERIA DS

DESTRATYFIKATOR POWIETRZA SERIA DS DESTRATYFIKATOR POWIETRZA SERIA DS DOKUMENTACJA TECHNICZNA INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA I INSTALACJI POLSKA SYSTEMA Destratyfikator - seria DS UWAGA: Przed przystąpieniem do montażu urządzenia, przeczytaj uważnie

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1319

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1319 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1319 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5 Data wydania: 28 stycznia 2015 r. AB 1319 Kod identyfikacji

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCYJNO HANDLOWE AS TOMASZ SŁODOWNIK 05-402 OTWOCK, UL POGODNA 38 NIP 532 16 41 573 22 788 21 73 KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO Producent : P.P.H. AS Tomasz Słodownik

Bardziej szczegółowo

Zalecenia rekomendowane przez Ministra Zdrowia. KPC - ang: Klebsiella pneumoniae carbapenemase

Zalecenia rekomendowane przez Ministra Zdrowia. KPC - ang: Klebsiella pneumoniae carbapenemase Zalecenia dotyczące postępowania w przypadku identyfikacji w zakładach opieki zdrowotnej szczepów bakteryjnych Enterobacteriaceae wytwarzających karbapenemazy typu KPC * * KPC - ang: Klebsiella pneumoniae

Bardziej szczegółowo

1. Rozporządzenie określa szczegółowy sposób postępowania z odpadami medycznymi polegający na:

1. Rozporządzenie określa szczegółowy sposób postępowania z odpadami medycznymi polegający na: Dz.U.07.162.1153 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA1) z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi (Dz. U. z dnia 8 września 2007 r.) Na podstawie art. 7 ust.

Bardziej szczegółowo

Dobra Praktyka Produkcyjna dla Preparatów Mlecznych w

Dobra Praktyka Produkcyjna dla Preparatów Mlecznych w Krajowe standardy Chińskiej Republiki Ludowej GB 23790-2010 Krajowy standard bezpieczeństwa żywności Dobra Praktyka Produkcyjna dla Preparatów Mlecznych w Proszku Przeznaczonych dla Niemowląt i Małych

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCYJNO HANDLOWE AS TOMASZ SŁODOWNIK 05-402 OTWOCK, UL POGODNA 38 NIP 532 102 23 96 22 788 21 73 KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU Producent : P.P.H. AS Tomasz Słodownik Adres: ul. Pogodna

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA, MONTAŻU, MAGAZYNOWANIA I CZYSZCZENIA SZKŁA

INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA, MONTAŻU, MAGAZYNOWANIA I CZYSZCZENIA SZKŁA Ogólne Warunki Sprzedaży Dubiel Vitrum sp.j. Załącznik nr 2 INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA, MONTAŻU, MAGAZYNOWANIA I CZYSZCZENIA SZKŁA BEZPIECZNE SZKŁO WARSTWOWE Z NADRUKIEM CYFROWYM NA MIĘDZYWARSTWIE DO ZASTOSOWAŃ

Bardziej szczegółowo

2) sposób prowadzenia dokumentacji wytwarzania i obrotu, a także sposób transportu pasz leczniczych;

2) sposób prowadzenia dokumentacji wytwarzania i obrotu, a także sposób transportu pasz leczniczych; ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1) z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie pasz leczniczych (Dz. U. z dnia 15 stycznia 2003 r.) Na podstawie art. 45 ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. -

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Załącznik nr 10 do SIWZ STREFY UTRZYMANIA PORZĄDKU POWIERZCHNIE POZIOME Parter poziom 0 Lp. Pomieszczenie Jednostka Ilość jednostek 1 Wiatrołap 1 m 2 15 2 Hol główny z szatniami

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA SANITARNE w GOSPODARSTWACH AGROTURYSTYCZNYCH Wymagania sanitarne Obecnie brak jest wymagań sanitarno- higienicznych ustalonych dla gospodarstw agroturystycznych (w formie rozporządzenia Ministra

Bardziej szczegółowo

SPRZEDAŻ BEZPOŚREDNIA PRODUKTÓW POCHODZENIA ROŚLINNEGO I ZWIERZĘCEGO

SPRZEDAŻ BEZPOŚREDNIA PRODUKTÓW POCHODZENIA ROŚLINNEGO I ZWIERZĘCEGO SPRZEDAŻ BEZPOŚREDNIA PRODUKTÓW POCHODZENIA ROŚLINNEGO I ZWIERZĘCEGO Nadzór nad formą sprzedaży bezpośredniej produktów żywnościowych prowadzony jest oparciu o akty prawne: w -na podst.art.12 ust.2 ustawy

Bardziej szczegółowo

DOKUMENTACJA PROCESU DEKONTAMINACJI. 2014 ELMI Systemy Automatyki www.elmi.pl

DOKUMENTACJA PROCESU DEKONTAMINACJI. 2014 ELMI Systemy Automatyki www.elmi.pl DOKUMENTACJA PROCESU DEKONTAMINACJI 2014 ELMI Systemy Automatyki www.elmi.pl DOKUMENTOWANIE WYMOGI PRAWNE Szpital ma obowiązek prawny wykazać skuteczność całego procesu dekontaminacji, któremu poddawane

Bardziej szczegółowo

Instalacje grzewcze, technologiczne i przesyłowe. Wentylacja, wentylacja technologiczna, wyciągi spalin.

Instalacje grzewcze, technologiczne i przesyłowe. Wentylacja, wentylacja technologiczna, wyciągi spalin. Zakres tematyczny: Moduł I Efektywność energetyczna praktyczne sposoby zmniejszania zużycia energii w przedsiębiorstwie. Praktyczne zmniejszenia zużycia energii w budynkach i halach przemysłowych. Instalacje

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA DLA ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI

WYMAGANIA DLA ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI Instytut Odlewnictwa Biuro Certyfikacji i Normalizacji u l. Z a k o p i a ń s k a 7 3 30-418 Kraków, Polska tel. +48 (12) 26 18 442 fax. +48 (12) 26 60 870 bcw@iod.krakow.pl w w w.i o d.k r ak ow. p l

Bardziej szczegółowo

Dekontaminacja pomieszczeń gospodarczych oraz środków transportu

Dekontaminacja pomieszczeń gospodarczych oraz środków transportu PROCEDURA EPIDEMIOLOGICZNA PE - 01 Dekontaminacja pomieszczeń gospodarczych oraz środków transportu Wydanie III z dnia 12.06.2013 r. Strona: 1 z 5 Cel: 1. Zapobieganie zakażeniom szpitalnym. Przedmiot:

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Inspektorat Weterynarii w Olsztynie 18 marca 2014 r.

Wojewódzki Inspektorat Weterynarii w Olsztynie 18 marca 2014 r. Wojewódzki Inspektorat Weterynarii w Olsztynie 18 marca 2014 r. Cel programów Ograniczenie rozprzestrzeniania chorób odzwierzęcych i odzwierzęcych czynników chorobotwórczych. Serotypy Salmonella objęte

Bardziej szczegółowo

Ogólne informacje dotyczące prowadzenia produkcji i sprzedaży w ramach działalności (marginalnej, lokalnej i ograniczonej) MLO produktów mlecznych

Ogólne informacje dotyczące prowadzenia produkcji i sprzedaży w ramach działalności (marginalnej, lokalnej i ograniczonej) MLO produktów mlecznych Ogólne informacje dotyczące prowadzenia produkcji i sprzedaży w ramach działalności (marginalnej, lokalnej i ograniczonej) MLO produktów mlecznych Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia

Bardziej szczegółowo

II. ZASADY SPRAWOWANIA NADZORU NAD OBROTEM HURTOWYM

II. ZASADY SPRAWOWANIA NADZORU NAD OBROTEM HURTOWYM INSTRUKCJA GŁÓWNEGO LEKARZA WETERYNARII GIWpuf-700/019/04 z dnia 14 czerwca 2004 r. w sprawie ujednolicenia trybu przeprowadzania kontroli hurtowni farmaceutycznych produktów leczniczych weterynaryjnych

Bardziej szczegółowo

PROJEKTU TECHNOLOGII APTEKI SZPITALNEJ Z UWZGLĘDNIENIEM PRACOWNI CYTOSTATYKÓW I PRACOWNI ŻYWIENIA POZAJELITOWEGO

PROJEKTU TECHNOLOGII APTEKI SZPITALNEJ Z UWZGLĘDNIENIEM PRACOWNI CYTOSTATYKÓW I PRACOWNI ŻYWIENIA POZAJELITOWEGO OPIS DO PROJEKTU TECHNOLOGII APTEKI SZPITALNEJ Z UWZGLĘDNIENIEM PRACOWNI CYTOSTATYKÓW I PRACOWNI ŻYWIENIA POZAJELITOWEGO W WSS W OLSZTYNIE PRZY ULICY ŻOŁNIERSKIEJ 18 1. PODSTAWA OPRACOWANIA Podstawą opracowania

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY SPRZĄTACZKI

INSTRUKCJA BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY SPRZĄTACZKI Załącznik Nr 1 do zarządzenia Nr 42 /2010 Dyrektora Chełmskiej Biblioteki Publicznej im. Marii Pauliny Orsetti z dnia 01 grudnia 2010 roku INSTRUKCJA BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY SPRZĄTACZKI 1. UWAGI

Bardziej szczegółowo

Plan higieny pochodzi ze strony www.tenzi.pl

Plan higieny pochodzi ze strony www.tenzi.pl Ręce - MYCIE I DEZYNFEKCJA Gotowy do użycia Mycie i dezynfekcja przed rozpoczęciem i po zakończeniu pracy oraz każdym wyjściu z toalety. Namydlić ręce i myć przez minutę. Spłukać bieżącą wodą pitną i osuszyć

Bardziej szczegółowo

UWAGA INFORMACJA DLA OSÓB PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚC W ZAKRESIE PRODUKCJI PIERWOTNEJ (np. uprawa owoców, warzyw, ziół, zbóż, zbiór runa leśnego)

UWAGA INFORMACJA DLA OSÓB PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚC W ZAKRESIE PRODUKCJI PIERWOTNEJ (np. uprawa owoców, warzyw, ziół, zbóż, zbiór runa leśnego) UWAGA INFORMACJA DLA OSÓB PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚC W ZAKRESIE PRODUKCJI PIERWOTNEJ (np. uprawa owoców, warzyw, ziół, zbóż, zbiór runa leśnego) Produkcja pierwotna obejmuje działalność na poziomie gospodarstw

Bardziej szczegółowo

Sala Konferencyjna, Inkubator Nowych Technologii IN-TECH 2 w Mielcu, ul. Wojska Polskiego 3.

Sala Konferencyjna, Inkubator Nowych Technologii IN-TECH 2 w Mielcu, ul. Wojska Polskiego 3. S Z K O L E N I E EFEKTYWNOŚĆ ENERGETYCZNA W PRAKTYCE Sala Konferencyjna, Inkubator Nowych Technologii IN-TECH 2 w Mielcu, ul. Wojska Polskiego 3. Dzień 1 : 21 styczeń 2013r. MODUŁ 4 -Metody oszczędzania

Bardziej szczegółowo

Higiena w zakładach mięsnych

Higiena w zakładach mięsnych 40 wyposażenie przemysłu mięsnego Higiena w zakładach mięsnych W zakładach mięsnych szczególnie ważną rzeczą jest czystość, co w konsekwencji wpływa na jakość i bezpieczeństwo oferowanych wyrobów mięsnych.

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 5. Rodzaj powierzchni

Załącznik nr 5. Rodzaj powierzchni OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Załącznik nr 5 Przedmiotem zamówienia jest świadczenie usług porządkowych na stacjach szybkiego tramwaju miejskiego w Krakowie stacja Dworzec Główny i Politechnika. 1. Informacje

Bardziej szczegółowo

Informacje dodatkowe oraz FAQs ze spotkania warsztatowego:

Informacje dodatkowe oraz FAQs ze spotkania warsztatowego: Informacje dodatkowe oraz FAQs ze spotkania warsztatowego: Higiena Rąk kwestionariusz samooceny Ankieta powinna być realizowana oddzielnie na poszczególnych oddziałach. Personel powinien zostać przeszkolony

Bardziej szczegółowo

System zbiórki i utylizacji odpadów medycznych w Polsce

System zbiórki i utylizacji odpadów medycznych w Polsce System zbiórki i utylizacji odpadów medycznych w Polsce Małgorzata Kędzierska Dept. Higieny Środowiska Główny Inspektorat Sanitarny Warszawa, 30.09.2008 r. Odpady medyczne - odpady powstające w związku

Bardziej szczegółowo

W hali produkcyjnej zakładów przetwórstwa rybnego

W hali produkcyjnej zakładów przetwórstwa rybnego W hali produkcyjnej zakładów przetwórstwa rybnego 46 C-52 C 115 F-125 F 00:00:20 Każdy, kto wchodzi na teren hali produkcyjnej zakładu przetwórstwa rybnego musi być ubrany w czyste ubranie robocze i powinien

Bardziej szczegółowo

Etapy wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności (SZBŻ) wg ISO 22000

Etapy wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności (SZBŻ) wg ISO 22000 BIURO USŁUG DOSKONALENIA ZARZĄDZANIA I ORGANIZACJI SYSTEM SP.J. ul. Faradaya 53 lok. 44, 42-200 Częstochowa tel.: 34-321 43 80 e-mail: sekretariat@biuro-system.com www.biuro-system.com Etapy wdrażania

Bardziej szczegółowo

Zakres usług. Uruchomienie. Serwis. Opracowywanie logistyki materiału. Montaż urządzeo u klienta. Analiza i projektowanie. Projektowanie urządzeo

Zakres usług. Uruchomienie. Serwis. Opracowywanie logistyki materiału. Montaż urządzeo u klienta. Analiza i projektowanie. Projektowanie urządzeo Zakres usług Analiza i projektowanie Opracowywanie logistyki materiału Projektowanie urządzeo Wykonawstwo Montaż urządzeo u klienta Uruchomienie Serwis Rozmowy projektowe Obliczenia wydajności Urządzenia

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WSPRiTS MEDITRANS SP ZOZ w Warszawie ISO 9001:2008 PROCEDURA DEZYNFEKCJI I MYCIA AMBULANSU

PROCEDURA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WSPRiTS MEDITRANS SP ZOZ w Warszawie ISO 9001:2008 PROCEDURA DEZYNFEKCJI I MYCIA AMBULANSU ISO 9001:008 Nr wersji - Nr egz. 1 1 z 6 DATA PODPIS Główny Specjalista ds. OPRACOWAŁ Pielęgniarstwa oraz Średniego i Niższego Personelu Medycznego 0.04.009r. Ewa Ślązak Ewa Ślązak ZATWIERDZIŁ Dyrektor

Bardziej szczegółowo

DOBRA PRAKTYKA HIGIENICZNA. Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Powiecie Warszawskim Zachodnim

DOBRA PRAKTYKA HIGIENICZNA. Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Powiecie Warszawskim Zachodnim Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Powiecie Warszawskim Zachodnim !!!! 1. Palenie papierosów zakaz! 2. Higiena rąk 3. Higiena odzieży 4. Higiena opakowań Podstawy prawne Ustawa o bezpieczeństwie

Bardziej szczegółowo

Czyszczenie i dezynfekcja Głowica pomiarowa tonometru, szkła kontaktowe oraz zestaw dezynfekcyjny Desinset

Czyszczenie i dezynfekcja Głowica pomiarowa tonometru, szkła kontaktowe oraz zestaw dezynfekcyjny Desinset ČESKY БЪЛГАРСКИ MAGYAR POLSKI HRVATSKI ΕΛΛΗΝΙΚΗ DANSK NORSK INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA Czyszczenie i dezynfekcja Głowica pomiarowa tonometru, szkła kontaktowe oraz zestaw dezynfekcyjny Desinset 2. Edycja /

Bardziej szczegółowo

Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi Południe w Warszawie

Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi Południe w Warszawie załącznik nr 1 Obiekt: Budynek Sądów Rejonowych dla Warszawy Pragi- Południe i Pragi Północ w Warszawie Inwestor: Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi Południe w Warszawie Temat: Wykonanie robót malarskich

Bardziej szczegółowo

Andel Polska Sp. z o.o.

Andel Polska Sp. z o.o. Andel Polska Sp. z o.o. FLOODLINE Studium przypadku - serwerownia w nowoczesnej centrali jednego z banków w Warszawie Wszystkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej prezentacji nie może być powielana lub

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1999 Nr 10 poz. 89 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ

Dz.U. 1999 Nr 10 poz. 89 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ Kancelaria Sejmu s. 1/1 Dz.U. 1999 Nr 10 poz. 89 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ z dnia 20 stycznia 1999 r. w sprawie szczegółowych warunków weterynaryjnych wymaganych przy

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ CENOWY 1. KLATKA SCHODOWA I KORYTARZ PARTERU, PIĘTRA PIERWSZEGO, PIĘTRA DRUGIEGO. lp. Rodzaj robót j.m. ilość

FORMULARZ CENOWY 1. KLATKA SCHODOWA I KORYTARZ PARTERU, PIĘTRA PIERWSZEGO, PIĘTRA DRUGIEGO. lp. Rodzaj robót j.m. ilość ZAŁĄCZNIK NR. 2. FORMULARZ CENOWY - KOSZTORYS OFERTOWY FORMULARZ CENOWY 1. KLATKA SCHODOWA I KORYTARZ PARTERU, PIĘTRA PIERWSZEGO, PIĘTRA DRUGIEGO lp. Rodzaj robót j.m. ilość cena 1.1 Zeskrobanie i zmycie

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI Dyspenserów do zimnych napoi Firmy Bras Spa Serii Maestrale Jolly, Maestrale Extra AB i BS

INSTRUKCJA OBSŁUGI Dyspenserów do zimnych napoi Firmy Bras Spa Serii Maestrale Jolly, Maestrale Extra AB i BS INSTRUKCJA OBSŁUGI Dyspenserów do zimnych napoi Firmy Bras Spa Serii Maestrale Jolly, Maestrale Extra AB i BS DLA SWOJEGO BEZPIECZEŃSTWA PRZECZYTAJ UWAŻNIE INSTRUKCJE Importer i wyłączny przedstawiciel

Bardziej szczegółowo

Wyciskarka do cytrusów dźwigniowa ECB-P30

Wyciskarka do cytrusów dźwigniowa ECB-P30 Wyciskarka do cytrusów dźwigniowa ECB-P30 Instrukcja obsługi i instalacji Niniejsza instrukcja przygotowana została w celu zapewnienia poprawnej i bezpiecznej eksploatacji urządzenia. WARUNKI BEZPIECZNEJ

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 510

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 510 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 510 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13 Data wydania: 30 lipca 2014 r. Nazwa i adres organizacji

Bardziej szczegółowo

Ramowy plan dezynfekcji sprzętu używanego podczas działań ratowniczych po kontakcie z materiałem potencjalnie infekcyjnym.

Ramowy plan dezynfekcji sprzętu używanego podczas działań ratowniczych po kontakcie z materiałem potencjalnie infekcyjnym. Załącznik nr 6 Ramowy plan dezynfekcji sprzętu używanego podczas działań ratowniczych po kontakcie z materiałem potencjalnie infekcyjnym. Zasady dezynfekcji Wszelkie czynności dezynfekcyjne muszą być realizowane

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI AA17050 / AA17550

INSTRUKCJA OBSŁUGI AA17050 / AA17550 INSTRUKCJA OBSŁUGI AA17050 / AA17550 ŚRODKI OSTROŻNOŚCI 1. Montaż urządzenia może dokonać z odpowiednimi uprawnieniami SEP 2. Przed przystąpieniem do konserwacji odłącz zasilanie 3. Nie opierać/wieszać

Bardziej szczegółowo

Przydatne strony www: www.pis.msw.gov.pl, www.gis.gov.pl

Przydatne strony www: www.pis.msw.gov.pl, www.gis.gov.pl Sanepid - obowiązujące przepisy: Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 listopada 2006r. w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać pod względem fachowym i sanitarnym pomieszczenia i urządzenia Zakładu

Bardziej szczegółowo

Obowiązki przedsiębiorców w zakresie ochrony środowiska. Krzysztof Hornicki INTERSEROH Organizacja Odzysku Opakowań S.A.

Obowiązki przedsiębiorców w zakresie ochrony środowiska. Krzysztof Hornicki INTERSEROH Organizacja Odzysku Opakowań S.A. Obowiązki przedsiębiorców w zakresie ochrony środowiska Krzysztof Hornicki INTERSEROH Organizacja Odzysku Opakowań S.A. 1 Zakres szkolenia 1. Gospodarka odpadami 2. Emisja zanieczyszczeń do atmosfery 3.

Bardziej szczegółowo

Immulina wzmacnia odporność

Immulina wzmacnia odporność Immulina wzmacnia odporność Narodowe Centrum Badania Preparatów Naturalnych Immulina została opracowana przez zespół naukowców z Narodowego Centrum Badania Preparatów Naturalnych Uniwersytetu Missisipi

Bardziej szczegółowo

CLIMA CANAL HYBRID / CLIMA CANAL Instrukcja montażu. Prosimy o dokładne przeczytanie przed instalacją.

CLIMA CANAL HYBRID / CLIMA CANAL Instrukcja montażu. Prosimy o dokładne przeczytanie przed instalacją. CLIMA CANAL HYBRID / CLIMA CANAL Instrukcja montażu Prosimy o dokładne przeczytanie przed instalacją. Informacje ogólne Budowa 1 Płyta zabezpieczająca w trakcie montażu 7 Wymiennik ciepła Low-H 2 O 2 Aluminiowa

Bardziej szczegółowo

Prace przy użyciu materiałów niebezpiecznych

Prace przy użyciu materiałów niebezpiecznych Prace przy użyciu materiałów niebezpiecznych Zagrożenia 1. Zatrucie substancjami szkodliwymi 2. Reakcje alergiczne 3. Poparzenia 4. Wybuch 5. Pożar 6. Zanieczyszczenie środowiska Przeciwdziałanie Organizator

Bardziej szczegółowo

Produkty przemysłu piekarniczego i cukierniczego jako materiał paszowy. Powiatowy Inspektorat Weterynarii z siedzibą w Pruszczu Gdańskim

Produkty przemysłu piekarniczego i cukierniczego jako materiał paszowy. Powiatowy Inspektorat Weterynarii z siedzibą w Pruszczu Gdańskim Produkty przemysłu piekarniczego i cukierniczego jako materiał paszowy pasza (lub materiały paszowe ) oznacza substancje lub produkty przetworzone, częściowo przetworzone lub nieprzetworzone, przeznaczone

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1554

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1554 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1554 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 1, Data wydania: 10 marca 2015 r. Nazwa i adres AB 1554 ARSO

Bardziej szczegółowo

Elementy składowe instalacji rekuperacyjnej

Elementy składowe instalacji rekuperacyjnej Elementy składowe instalacji rekuperacyjnej Jakie elementy wchodzą w skład wentylacji z odzyskiem ciepła? rekuperator, czyli centrala wentylacyjna z odzyskiem ciepła, elementy nawiewne oraz wywiewne, czerpnia,

Bardziej szczegółowo

Plan higieny pochodzi ze strony www.tenzi.pl

Plan higieny pochodzi ze strony www.tenzi.pl Ręce - MYCIE I DEZYNFEKCJA Gotowy do użycia Bez zastrzeżeń. Sapone Dez Extra SP-19 Mycie i dezynfekcja przed rozpoczęciem i po pracy oraz każdym wyjściu z toalety. Namydlić ręce i myć przez minutę. Spłukać

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA DODATKOWE DLA PRZEWOŹNIKÓW ZWIĄZANE Z PRZEWOZEM ARTYKUŁÓW SPOŻYWCZYCH

WYMAGANIA DODATKOWE DLA PRZEWOŹNIKÓW ZWIĄZANE Z PRZEWOZEM ARTYKUŁÓW SPOŻYWCZYCH WYMAGANIA DODATKOWE DLA PRZEWOŹNIKÓW ZWIĄZANE Z PRZEWOZEM ARTYKUŁÓW SPOŻYWCZYCH WYMAGANIA DODATKOWE DLA PRZEWOŹNIKÓW ZWIĄZANE Z PRZEWOZEM ARTYKUŁÓW SPOŻYWCZYCH I. Zasady dotyczące higieny. 1. Wymagania

Bardziej szczegółowo

AGREGAT PRĄDOTWÓRCZY APS-4600 PRZED UŻYCIEM NARZĘDZIA DOKŁADNIE ZAPOZNAJ SIĘ Z INSTRUKCJĄ.

AGREGAT PRĄDOTWÓRCZY APS-4600 PRZED UŻYCIEM NARZĘDZIA DOKŁADNIE ZAPOZNAJ SIĘ Z INSTRUKCJĄ. AGREGAT PRĄDOTWÓRCZY APS-4600 PRZED UŻYCIEM NARZĘDZIA DOKŁADNIE ZAPOZNAJ SIĘ Z INSTRUKCJĄ. 2 Spis treści I. ZASADY BEZPIECZEŃSTWA... 2 II. CZYNNOŚCI PRZED URUCHOMIENIEM... 4 III. URUCHAMIANIE SILNIKA...

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA ZESTAWU CZYSZCZĄCEGO

INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA ZESTAWU CZYSZCZĄCEGO INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA ZESTAWU CZYSZCZĄCEGO Zestaw czyszczący do drukarek serii 630 umożliwia usunięcie z ich mechanizmu drobin kurzu i pyłu, które mogły się do niego dostać w trakcie eksploatacji. Przy

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

ZP.II.3331-09/11 Załącznik nr 1 OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

ZP.II.3331-09/11 Załącznik nr 1 OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA ZP.II.3331-09/11 Załącznik nr 1 OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA na świadczenie usług sprzątania pomieszczeń w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej Pabian-Med w Pabianicach przy ul. Kilińskiego

Bardziej szczegółowo

Wiarygodna ocena zanieczyszczeń środowiska w akredytowanym laboratorium. zgodnie z systemem QSHE. (Quality, Safety, Health, Environment)

Wiarygodna ocena zanieczyszczeń środowiska w akredytowanym laboratorium. zgodnie z systemem QSHE. (Quality, Safety, Health, Environment) Wiarygodna ocena zanieczyszczeń środowiska w akredytowanym laboratorium zgodnie z systemem QSHE (Quality, Safety, Health, Environment QSHE System QSHE (Quality, Safety, Health, Environment to zintegrowane

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI Praca zbiorowa pod red. Ewy Czarnieckiej-Skubina SPIS TREŚCI Rozdział 1. Wiadomości wstępne 1.1. Definicja i zakres pojęcia technologia 1.2. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA TECHNICZNO RUCHOWA WENTYLATORA HYBRYDOWEGO TYPU WH-16 ORYGINALNA

INSTRUKCJA TECHNICZNO RUCHOWA WENTYLATORA HYBRYDOWEGO TYPU WH-16 ORYGINALNA PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCYJNO-HANDLOWO-USŁUGOWE Metalplast Tarnowskie Góry Sp. z o.o. 42-600 Tarnowskie Góry, ul. Strzelecka 21, tel./fax (032) 285 54 11, tel. (032) 285 29 34 e-mail: office@metalplast.info.pl

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie:

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: TECHNIK ŻYWIENIA I USŁUG GASTRONOMICZNYCH przygotowany w ramach projektu Praktyczne kształcenie nauczycieli zawodów branży hotelarsko-turystycznej

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi. Nawilżacz B 400 Dyfuzyjny nawilżacz powietrza. Dyfuzyjny nawilżacz B 400

Instrukcja obsługi. Nawilżacz B 400 Dyfuzyjny nawilżacz powietrza. Dyfuzyjny nawilżacz B 400 Nawilżacz B 400 Dyfuzyjny nawilżacz powietrza Instrukcja obsługi Dyfuzyjny nawilżacz B 400 Najprostszy w obsłudze Najprostszy w czyszczeniu; Cicha praca Automatyczny higrostat Automatyczny wyłącznik Dry-Pol

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA. Pozostawić środek na 10 minut

INSTRUKCJA. Pozostawić środek na 10 minut Przed rozpoczęciem czyszczenia usunąć produkty spożywcze Temperatura urządzenia powinna wynosić ok. 50ºC Rozprowadzić równomiernie środek czyszczący MERIDA GRILL (250 ml/250 ml wody) Pozostawić środek

Bardziej szczegółowo

Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie. Główny Inspektorat Weterynarii

Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie. Główny Inspektorat Weterynarii Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie Główny Inspektorat Weterynarii Podstawy prawne monitoringu Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju

Bardziej szczegółowo

Czyszczenie suchym lodem

Czyszczenie suchym lodem Czyszczenie suchym lodem ALKION Telefon: 222-442-882, Faks: 222-442-850, www.alkion.pl, e-mail: suchylod@alkion.pl Czyszczenie suchym lodem Czyszczenie suchym lodem to proces, w którym granulat suchego

Bardziej szczegółowo

1. Szczelność powietrzna budynku

1. Szczelność powietrzna budynku 1. Szczelność powietrzna budynku Wymagania prawne, pomiary Nadmierna infiltracja powietrza do budynku powoduje: Straty energetyczne Przenikanie wilgoci do przegród budynku. Wilgoć niszczy materiały konstrukcyjne

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo zdrowotne i jakość żywności

Bezpieczeństwo zdrowotne i jakość żywności Projekt Nr POKL.08.01.01-635/10 pt. Szerzenie wiedzy pracowników sektora spożywczego kluczem do sukcesu przedsiębiorstw. współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI

INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI KABINA NATRYSKOWA GLASGOW www.kerra.pl INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI Dziękujemy Państwu za zakup naszego produktu. Przed rozpoczęciem montażu kabiny prosimy o uważne zapoznanie

Bardziej szczegółowo

Sufitowa folia grzewcza niewidoczne ogrzewanie komfortowe

Sufitowa folia grzewcza niewidoczne ogrzewanie komfortowe Sufitowa folia grzewcza niewidoczne ogrzewanie komfortowe Sufitowa folia grzewcza jest niewidoczna i nie zajmuje miejsca, ponieważ montowana jest wewnątrz stropu. Ogrzewanie sufitowe wraz z podłączonym

Bardziej szczegółowo

Maszynki do mięsa PI-12, PI-22-M, PI-22-T, PI-22-U-M, PI-22-U-T, PI-22-TU-T, PI-32-T, PI-32-TU-T PA-12, PA-22-T, PA-22-M, PA-22-TU-T

Maszynki do mięsa PI-12, PI-22-M, PI-22-T, PI-22-U-M, PI-22-U-T, PI-22-TU-T, PI-32-T, PI-32-TU-T PA-12, PA-22-T, PA-22-M, PA-22-TU-T Maszynki do mięsa PI-12, PI-22-M, PI-22-T, PI-22-U-M, PI-22-U-T, PI-22-TU-T, PI-32-T, PI-32-TU-T PA-12, PA-22-T, PA-22-M, PA-22-TU-T Instrukcja obsługi i instalacji Niniejsza instrukcja przygotowana została

Bardziej szczegółowo