ISSN NR 1/2008. Mobilne sieci ad hoc Więcej radia Biblioteka dla webmastera

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ISSN 1509-3603 NR 1/2008. Mobilne sieci ad hoc Więcej radia Biblioteka dla webmastera"

Transkrypt

1 ISSN NR 1/2008 Mobilne sieci ad hoc Więcej radia Biblioteka dla webmastera

2 O D R E D A K T O R A W Y D A R Z E N I A 3 6 Dwusetna rocznica Księstwa Warszawskiego 8 Eksperci o zagrożeniach 10 Nazwy w drugim obiegu U S Ł U G I Więcej radia 14 Badanie satysfakcji B E Z P I E C Z E Ń S T W O Projekt CLOSER I N T E R N E T Biblioteka dla webmastera B A D A N I A Mobilne sieci ad hoc Biuletyn NASK ukazał się po raz pierwszy 10 lat temu, w styczniu 1998 roku. Od tamtego czasu w świecie teleinformatyki zaszły niewyobrażalne zmiany. Trudno pisać o całym Internecie, dlatego ograniczę się do paru przykładów. Po pierwsze, na naszych oczach w ciągu kilku lat rozwinął się rynek usług związanych z rejestracją domen internetowych. Ważną rolę odegrało tu wprowadzenie przez NASK systemu partnerskiego, dzięki któremu polskie domeny stały się powszechnie dostępne i co najważniejsze tanie. W rezultacie od dłuższego czasu obserwujemy rosnącą liczbę domen z końcówką.pl na przełomie marca i kwietnia spodziewamy się rejestracji milionowej domeny. Po drugie, NASK konsekwentnie rozbudowuje swoją sieć radiową. Powstający system pokrywa już około 13 proc. powierzchni Polski i obejmuje tereny zamieszkane przez blisko jedną trzecią mieszkańców kraju. W dziedzinie usług dostępowych nie powiedzieliśmy jeszcze ostatniego słowa. Przygotowujemy się do dalszej rozbudowy sieci, także przy użyciu technologii WiMAX. NASK to również jednostka badawczo-rozwojowa z dynamicznie działającym Pionem Naukowym. W każdym numerze Biuletynu NASK prezentujemy artykuły kolegów prowadzących w NASK prace naukowo-badawcze. W bieżącym wydaniu biuletynu nie zabrakło również informacji związanych z inną specjalnością NASK rozwijaną od lat tematyką bezpieczeństwa teleinformatycznego. 2

3 Zabezpieczenie sieci W Y D A R Z E N I A Wystawa i konferencja Biometrics 2007 (www.biometrics2007.com) była jubileuszową, dziesiątą, edycją największej w Europie i jednej z najważniejszych na świecie wystaw oraz konferencji skupiających producentów systemów biometrii, ludzi nauki zajmujących się biometrią i pasjonatów tej dziedziny. Biometrics 2007 NASK już od sześciu lat czynnie uczestniczy w tym wydarzeniu, a od dwóch lat jako jeden z wystawców. Podczas ostatniej wystawy prezentowaliśmy nasze wybrane autorskie rozwiązania: system weryfikacji podpisu odręcznego oraz system oprogramowania (w formie SDK) dla biometrii tęczówki z kontrolą żywotności oka. /ac/ ENISA Europejska Agencja Bezpieczeństwa Sieci i Informacji przestrzega przed szerzącym się w Internecie zjawiskiem botnetów. Botnety to grupy komputerów zainfekowanych złośliwym oprogramowaniem pozostającym w ukryciu przed użytkownikiem i pozwalającym jego twórcy na sprawowanie zdalnej kontroli nad wszystkimi komputerami w ramach grupy. Komputery zarządzane są zdalnie z tzw. serwera Command&Control (wydawaj polecenie i steruj). Przejęty komputer może być wykorzystany we wszelkich rodzajach działalności przestępczej, takich jak: kradzież tożsamości, rozsyłanie spamu, kradzież danych, skanowanie i ataki blokowania serwisu tzw. DoS (Denial of Service). Szczegółowe informacje dotyczące zagrożeń botnetem znajdują się w raporcie opublikowanym przez Agencję ENISA na stronie Największym problemem są nieświadomi użytkownicy, którzy nie zdają sobie sprawy, że wystarczy zwykłe kliknięcie na fałszywy link, by złapać niebezpiecznego robaka. Środowiska przestępcze są coraz lepiej zorganizowane i dysponują dostępem do wszelkich nowinek technologicznych. ENISA szacuje, że ponad 6 mln komputerów na całym świecie jest podłączonych do botnetów. Najwięcej zainfekowanych komputerów znajduje się w Chinach, Stanach Zjednoczonych, Niemczech, Hiszpanii i Francji. Do zainfekowania dochodzi najczęściej przez przeglądarki internetowe (browser expoits 65 proc.), załączniki poczty elektronicznej (13 proc.), ataki na systemy operacyjne (operating system expoits 11 proc.) i ściąganie plików (9 proc.). Za najgroźniejsze uważa się surfowanie po zainfekowanej stronie internetowej. Oznaką przejęcia komputera może być zwolnione połączenie internetowe, dziwne zachowanie przeglądarki (strona główna się zmienia, pojawiają się nieznane podstrony, nieznane plug-iny), przestaje działać oprogramowanie antywirusowe, występują nieoczekiwane automatyczne starty programów, etc. W skład botnetów wchodzą komputery z różnych krajów, a śledzenie tworzonych przez nie sieci bywa bardzo trudne. Dlatego ENISA wskazuje na konieczność skoordynowanego międzynarodowego współdzałania agencji wymiaru sprawiedliwości, dostawców usług internetowych (ISP) i sprzedawców oprogramowania. Istnieje potrzeba bardziej rozwiniętej współpracy między nimi, większych nakładów pracy oraz środków na edukację i informowanie każdego użytkownika Internetu, jak ochraniać swój komputer, a także jak zidentyfikować pierwsze oznaki zagrożenia. Ciche zagro enie /mb/ 3

4 Bezpieczeństwo teleinformatyczne W międzynarodowym wydaniu W konferencji ISSE/SECURE 2007 wzięło udział około czterystu delegatów z całej Europy. To był największy sukces w jedenastoletniej historii organizowania przez NASK konferencji bezpieczeństwa teleinformatycznego z cyklu SECURE. Do tego wydarzenia doszło dzięki połączeniu SECURE z konferencją ISSE (Information Security Solutions Europe), organizowaną każdego roku przez EEMA (The European Association for e-identity and Security), ENISA (European Network and Information Security Agency) i TeleTrust, organizację upowszechniającą zasady wiarygodności w dziedzinie informacji i technik komunikacyjnych. Ważną rolę odegrało również Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, które przyjęło na siebie rolę współorganizatora ISSE/SECURE Konferencja, którą swym patronatem objęła również Rektor Uniwersytetu Warszawskiego prof. Katarzyna Chałasińska-Macukow, odbywała się w Starej Bibliotece UW. Delegaci uczestniczyli w obradach toczących się podczas kilku sesji plenarnych i wielu sesji równoległych. Problematyka konferencji była bardzo wszechstronna od zagadnień legislacyjnych po konkretne rozwiązania w dziedzinie zabezpieczeń i podwyższania standardów bezpieczeństwa. Konferencji towarzyszyła wystawa najnowszych rozwiązań w dziedzinie bezpieczeństwa IT, która zgromadziła kilkunastu wystawców. Wśród nich były znane firmy o światowej renomie (m.in. Microsoft, Hewlett Packard, Sharp, Juniper Networks, Thales, 4

5 Konferencja z cyklu SECURE Gemalto) i polskie firmy specjalizujące się w systemach i usługach bezpieczeństwa (m.in. Malkom, Krypton Polska i NASK). Podczas konferencji wręczone zostały doroczne nagrody organizatorów. EEMA przyznała nagrodę Za doskonałość w biznesie technologii bezpieczeństwa IT firmom Symantec i The Solum Group. Nagroda TeleTrust Za najbardziej innowacyjne rozwiązania w zakresie sprzętu i oprogramowania trafiła do hiszpańskiej firmy Safelayer Secure Communications. Laureatami nagrody NASK Za propagowanie idei społeczeństwa informacyjnego zostali twórcy sklepu internetowego Merlin.pl. Dziękujemy wszystkim, którzy pomogli nam i przyczynili się do zorganizowania tej największej jak dotąd konferencji NASK. Zapraszamy do obejrzenia zdjęć z konferencji. /mb/ M e d i a i n f o r m u j ą Księgarnia internetowa Merlin.pl otrzymała tegoroczną nagrodę NASK im. prof. Tomasza Hofmokla Za propagowanie idei społeczeństwa informacyjnego. Nagroda przyznawana jest od 2002 roku. Upamiętnia postać zmarłego w 2000 roku pierwszego dyrektora NASK, prof. Tomasza Hofmokla, który jako pierwszy w Polsce, w 1994 roku, wprowadził do społecznego obiegu pojęcie społeczeństwa informacyjnego. Nagroda jest wyróżnieniem osób i instytucji, które w pionierski sposób wykorzystują Internet i nowe media do rozwoju różnych dziedzin życia. Tegoroczny laureat, firma założona przed ośmiu laty przez Zbigniewa Sykulskiego, dawnego współwłaściciela znanego wydawnictwa Prószyński i S-ka, znajduje się obecnie w czołówce polskich biznesowych przedsięwzięć elektronicznych. Jest jedną z najbardziej znanych w Polsce księgarni internetowych. /.../ W 2006 roku nagrodę otrzymała platforma aukcyjna Allegro.pl , Dziennik Internautów 5

6 W Y D A R Z E N I A Historia w Polska.pl DOROTA LEWANDOWSK A Rocznica Księstwa Warszawskiego TOMASZ DYCZKO Wystawa zorganizowana w siedzibie Archiwum Głównego Akt Dawnych była ponowną okazją do współpracy archiwistów z redakcją portalu Polska.pl. W ystrzał z karabinów o godz rozpoczął uroczystość otwarcia wystawy zorganizowanej od 15 do 31 października ub.r. z okazji przypadającej w 2007 roku dwusetnej rocznicy powstania Księstwa Warszawskiego. Komisarzami wystawy zatytułowanej Księstwo Warszawskie próba odbudowy państwowości polskiej były Dorota Lewandowska i Małgorzata Osiecka z Archiwum Głównego Akt Dawnych (AGAD). Podczas uroczystości otwarcia zgromadzonych gości powitał Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych Sławomir Radoń. Całość Rocznica powstania Księstwa Warszawskiego jest związana bezpośrednio z datą 7 lipca 1807 roku. Był to dzień spotkania w Tylży cesarza rosyjskiego Aleksandra I i Napoleona oraz podpisania traktatu pokojowego z Rosją, a dwa dni później z Prusami. Przedmiotem rokowań dwóch cesarzy była także sprawa polska. Księstwo Warszawskie trwało zaledwie kilka lat, od 1807 do 1815 roku, ale jego istnienie było znaczącą próbą odzyskania państwowości polskiej, o czym świadczą dokumenty i obiekty historyczne prezentowane wcześniej na wystawie, a obecnie dostępne dla szerokiej publiczności na stronach: uświetniła obecność członków Stowarzyszenia Regimentów i Pułków Polskich Arsenał pod komendą Piotra Zalewskiego (w strojach z epoki). Patronat medialny nad wystawą objęły: TVP Historia, TVP 3 oraz portal wolnasobota.pl. Patronat internetowy NASK, który w portalu Polska.pl zamieścił prezentację multimedialną najciekawszych obiektów prezentowanych na wystawie, opatrzoną komentarzem historycznym. Na wystawie zaprezentowano 112 obiektów: dokumentów rękopiśmiennych i drukowanych (edyktów, aktów normatywnych, rozporządzeń, relacji) oraz przedmiotów związanych z kulturą materialną epoki (portrety, ryciny, numizmaty, umundurowanie itp.). Eksponaty pochodziły zarówno z zasobu AGAD, jak też innych archiwów państwowych oraz instytucji niezwiązanych z państwową służbą archiwalną (Muzeum Wojska Polskiego, Zamek Królewski w Warszawie, Archiwum Polskiej Akademii Nauk, Bibliote- 6

7 Wideokonferencja dla lekarz y ka, Muzeum i Archiwum Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego im. Stanisława Moniuszki). Odrębnie potraktowano sprawy wojskowe, m.in. przedstawiono kilkanaście obiektów dotyczących Napoleona Bonaparte, twórcy Księstwa oraz ks. Józefa Poniatowskiego, naczelnego wodza wojsk polskich. Kilka eksponatów nawiązywało do historii Warszawy jako stolicy Księstwa. Wystawie towarzyszyła multimedialna prezentacja przygotowana przez portal Polska.pl, łącząca zdjęcia obiektów archiwalnych z komentarzem historycznym i oprawą muzyczną. Całość została wykonana za pomocą fotografii cyfrowej oraz techniki montażu nieliniowego, co pozwoliło przyjrzeć się prezentowanym obiektom w nieznanym dotąd powiększeniu. Wystawę odwiedziło ponad 500 osób. Były to zarówno grupy zorganizowane, jak i osoby indywidualne. Odwiedzili nas m.in.: pracownicy Działu Konserwacji Biblioteki Narodowej i Uniwersytetu im. Mikołaja Kopernika w Toruniu, Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, Biblioteki Uniwersytetu Warszawskiego i Wydziału Historycznego UW, Zamku Królewskiego w Warszawie, Muzeum Wojska Polskiego, Muzeum Ziemi Zawkrzeńskiej w Mławie, Muzeum St. Staszica w Pile, także grupy młodzieży szkolnej (szkoły podstawowe i gimnazja) i akademickiej (Wydział Historii Uniwersytetu Warszawskiego, Katedra Historii Sztuki Wojennej Historii Wojskowości Akademii Obrony Narodowej). Osoby zwiedzające wystawę miały również możliwość zapoznania się z architekturą Sali Balowej pałacu Raczyńskich, która nie jest udostępniana do zwiedzania na co dzień. Patroni medialni wystawy TVP Historia oraz TVP 3 nakręcili reportaże z ekspozycji, które zostały przedstawione w ich programach informacyjnych. Ale najważniejsze jest to, co po wystawie pozostaje: zasób archiwalny dostępny w wersji elektronicznej na stronach Polska.pl. Nadal można go oglądać w portalu, można też zapoznać się ze wspomnianym filmem przygotowanym przez kolegów z Polska.pl. Dorota Lewandowska pełni funkcję kierownika Oddziału Akt Porozbiorowych AGAD, Tomasz Dyczko jest redaktorem w portalu Polska.pl Rok Biegańskiego Pod koniec listopada 2007 roku NASK zrealizował przekaz wideokonferencyjny dla VI Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej Towarzystwa Lekarskiego Częstochowskiego Postępy medycyny etyka i filozofia w medycynie. Konferencja odbyła się w ramach obchodów Roku Biegańskiego dla upamiętnienia 150. rocznicy urodzin doktora medycyny Władysława Biegańskiego, wybitnego polskiego internisty, filozofa i działacza społecznego oraz 60. rocznicy powstania Śląskiej Akademii Medycznej. Całe wydarzenie zorganizowano pod patronatem Prezydenta Miasta Częstochowy dr. inż. Tadeusza Wrony. Wideokonferencja umożliwiła uczestniczenie w konferencji osób zgromadzonych w pięciu lokalizacjach: Auli Wydziału Zarządzania Politechniki Częstochowskiej, gdzie odbywało się seminarium oraz w czterech ośrodkach medycznych: w szpitalu przy ul. Adama Mickiewicza w Częstochowie, Klinice Kardiochirurgii w Katowicach-Ochojcu, w Śląskim Centrum Chorób Serca w Zabrzu oraz w Polsko-Amerykańskiej Klinice Kardiochirurgii w Ustroniu. Wideokonferencja obejmowała przesyłanie obrazu z kamer, a także z urządzeń medycznych działających w poszczególnych ośrodkach. Organizacja i profesjonalna obsługa wideokonferencji to jedna ze standardowych usług oferowanych przez NASK, który ma już na swoim koncie wiele tego typu przedsięwzięć realizowanych dla różnych grup klientów. Usługa ta polega na zapewnieniu łączności o wysokiej jakości z wykorzystaniem urządzeń gwarantujących jednoczesny, zsynchronizowany przekaz dźwięku i ruchomego obrazu. /ar/ 7

8 W Y D A R Z E N I A Europejski program... ANNA RY WCZ YŃSK A Eksperci o zagro eniach AGNIESZK A WRZESIEŃ W Warszawie od 16 do 17 października 2007 roku odbyła się międzynarodowa konferencja Bezpieczeństwo dzieci i młodzie y w Internecie, organizowana we współpracy z brytyjską organizacją CEOP. Na świecie jest 1,2 miliarda internautów, 40 proc. z nich to mieszkańcy Europy. Na tym kontynencie ponad 85 proc. dzieci i młodzieży od 12 do 17 lat korzysta z Internetu niemal codziennie, średnio godzin tygodniowo. Sama natura Internetu, jego wszechobecność oraz łatwość tworzenia kolejnych połączeń sprawia, że zagrożenia przybierają coraz to nowe formy, choć niezmiennie obracają się wokół trzech głównych spraw: treści, kontaktu i ujawniania informacji o sobie. Te słowa Janice Richardson, która kieruje projektem INSAFE (Europejska Sieć na Rzecz Bezpiecznego Internetu), stanowiły motto konferencji Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w Internecie, zorganizowanej w październiku 2007 roku przez NASK i Fundację Dzieci Niczyje (FDN) oraz brytyjską organizację Child Exploitation and Online Protection Centre (CEOP) w ramach programu Komisji Europejskiej Safer Internet. Patronat nad konferencją objęła Viviane Reding, Komisarz UE ds. Społeczeństwa Informacyjnego i Mediów. W I E L U PA R T N E R Ó W Konferencja była adresowana do przedstawicieli sektora edukacyjnego, organizacji pozarządowych, wymiaru sprawiedliwości i organów ścigania oraz dostawców usług i treści internetowych. Głównym partnerem wydarzenia była Fundacja Grupy TP. Wśród partnerów znalazły się także: Polski Komitet ds. UNESCO, Childnet International, INSAFE, AOL, International Centre for Missing and Exploited Children, Protegeles, Agencja badawcza Gemius, Saferinternet.at, PEGI Online, Stowarzyszenie Safety Line oraz Szwedzka Rada ds. Mediów. W konferencji wzięło udział 300 delegatów z Polski oraz z zagranicy. Dla osób, które osobiście nie mogły wziąć udziału w konferencji, NASK przygotował streaming (obecnie dostępny na stronie konferencja.saferinternet.pl/artykuly/ program.html). B R Y T Y J S K I E D O Ś W I A D C Z E N I A Celem konferencji było przekazanie uczestnikom najnowszej wiedzy zarówno w zakresie działań edukacyjnych, jak również zwalczania nielegalnych treści w Sieci. W programie konferencji znalazły się wykłady oraz warsztaty prowadzone przez uznanych specjalistów z zagranicznych i krajowych organizacji zajmujących się bezpieczeństwem dzieci on-line. W ciągu czterech sesji plenarnych i czterech sesji równoległych przedstawione zostały narzędzia edukacyjne do wykorzystania w czasie organizowanych dla dzieci zajęć: o bezpieczeństwie w Internecie, o nowych trendach dotyczących gier on-line oraz technicznych metodach zapewnienia dzieciom bezpieczeństwa w Sieci. Podczas jednego 8

9 ... Safer Internet z warsztatów brytyjski ekspert Joe Sullivan omówił metody działania sprawców, dotyczące wykorzystywania dzieci w Internecie. Dwa zamknięte warsztaty przeznaczone były dla dostawców usług i treści internetowych, policji i przedstawicieli wymiaru sprawiedliwości. Wśród sesji plenarnych na szczególną uwagę zasłużyła prezentacja wybranych europejskich projektów edukacyjnych, które omówili przedstawiciele z Wielkiej Brytanii, Szwecji oraz Polski. Duże wrażenie na uczestnikach zrobiło wystąpienie Stephena Carrick-Daviesa z organizacji Childnet na temat przemocy rówieśniczej w Sieci, coraz bardziej powszechnej również w polskich szkołach. Carrick-Davies zacytował słowa Johna Lennona Życie dzieje się wtedy, kiedy Ty planujesz coś na przyszłość. Rozpoczynając tak swój wykład, podkreślił to, co stanowi istotę Internetu: jego ciągłe przemiany, dynamikę, a także codzienne nowości, które sprawiają, że trudno nad nim zapanować i że wymaga on stałego zainteresowania oraz troski o jego bezpieczeństwo. M e d i a i n f o r m u j ą Niezwykle cenne dla uczestników konferencji, a zwłaszcza dla pracowników instytucji pracujących z dziećmi oraz dla organów ścigania były prezentacje przygotowane przez przedstawicieli brytyjskiej organizacji CEOP. Terry Jones, Joe Sullivan i Mark Cameron opowiedzieli o kulisach swojej pracy, której celem jest walka z wykorzystywaniem dzieci. Terry Jones podkreślał, że należy walczyć z pojęciem pornografia dziecięca (child pornography), zakazać jakiegokolwiek współkojarzenia pornografii z materiałami przedstawiającymi wykorzystywanie dziecka (child abuse images). Wszyscy trzej podkreślali, jak ważne jest nie tylko usunięcie nielegalnej treści z Internetu, ale przede wszystkim odnalezienie i natychmiastowa pomoc psychologiczna dziecku, które zostało skrzywdzone. S P O Ł E C Z N O Ś C I I N T E R N E T O W E W czasach, kiedy spora grupa dzieci i młodzieży spędza wolny czas w świecie wirtualnym, bardzo ważne jest zwrócenie uwagi Przedstawiciele CEOP przekonywali, że jednym z najpoważniejszych zagrożeń czyhających na dzieci w Internecie, jest zjawisko pornografii dziecięcej. Ich zdaniem dla ofiar pedofilów jeszcze gorsza od samego wykorzystania bywa świadomość, że to, co im się przytrafiło, zostało utrwalone na taśmie i krąży w sieci. Autorzy referatu zwracali uwagę jak ważne jest, aby reagować na każde zdjęcie czy film, który w danym kontekście może budzić złe skojarzenia. /.../ W 2004 roku KE stworzyła sieć INSAFE, na którą składają się punkty kontaktowe w dwudziestu pięciu państwach Europy, dokładające starań, aby zapobiegać niebezpieczeństwom i propagować skuteczne, bezpieczne i etyczne korzystanie z Internetu i z technologii mobilnych , PAP, Wirtualna Polska na aspekty bezpieczeństwa w tzw. społecznościach internetowych coraz popularniejszych wśród najmłodszych internautów. Obecna podczas konferencji przedstawicielka modnego w Wielkiej Brytanii portalu Bebo.com przedstawiła rolę administratorów portali społecznościowych w zapewnieniu bezpieczeństwa młodym internautom. Mówiła też o tym, jak sami użytkownicy mogą zadbać o swoje bezpieczeństwo. Organizacja, jak i program konferencji zostały dobrze ocenione przez uczestników i większość z nich zadeklarowała chęć wzięcia udziału w podobnym spotkaniu w przyszłości. Zapraszamy do odwiedzenia stron konferencji w serwisie saferinternet.pl, gdzie dostępne są filmy z zapisem poszczególnych sesji oraz do udziału w przyszłorocznej konferencji. Anna Rywczyńska (NASK) i Agnieszka Wrzesień (FDN) kierują realizacją programu Safer Internet w Polsce 9

10 Konferencje o domenach Nazwy w drugim obiegu Wśród zarejestrowanych ponad 800 nie rozwijający się rynek domen w Polsce. tys. nazw internetowych z końcówką Wiedzą na temat pierwotnego i wtórnego.pl coraz więcej domen stanowi rynku nazw internetowych z uczestnikami dzielili się szefowie międzynarodo- część tzw. rynku wtórnego. O perspektywach rozwoju, możliwych wych korporacji, m.in. NameDrive, SEDO, zagrożeniach, a także o potencjale EuroDNS, a także przedstawiciele rejestrów.eu,.at,.se. polskiego rynku domen rozmawiali uczestnicy pierwszej tego typu konferencji, pod nazwą Domain Names sesje tematyczne. Pierwsza obrazowała Konferencja została podzielona na trzy Secondary Market in Poland, która polski rynek domen i perspektywy jego odbyła się 25 stycznia w Warszawie. rozwoju. Druga z sesji dotyczyła bezpieczeństwa systemów DNS, a swoje rozwią- Konferencja, organizowana przez NASK i firmę ACTIVE 24, była skierowana do zania m.in. dotyczące DNSSEC przedstawił szwedzki rejestr NIC.se. Ostatnia część rejestratorów, inwestorów oraz firm mających nowatorskie spojrzenie na dynamicz- konferencji skupiła się na rozważaniach o potencjale, ale również na zagrożeniach polskiego rynku domen; m.in. przedstawiciel SEDO globalnej platformy oferującej kupno i sprzedaż domen z całego świata omawiał zjawisko wtórnego rynku nazw internetowych. Rynek domen z końcówką.pl jest jednym z największych w Europie Środkowo-Wschodniej. Jak informuje Andrzej Bartosiewicz, kierownik Działu Domen w NASK, jeszcze w pierwszym kwartale tego roku liczba domen z końcówką.pl powinna przekroczyć milion. Warto zdać sobie sprawę z tego, że prawie 7 proc. stanowią zarejestrowane nazwy domenowe, które służą tylko generowaniu ruchu. Ich właściciele, zazwyczaj osoby prywatne, tzw. domainers, czy po polsku domeniarze, właśnie na tym zarabiają dodaje Bartosiewicz. /am/ M e d i a i n f o r m u j ą Według Andrzeja Bartosiewicza z Naukowej i Akademickiej Sieci Komputerowej około 48 tys. domen jest zarejestrowanych tylko po to, by sprzedawać generowany przez nie ruch. To kilka procent całego domenowego rynku, ale właścicieli takich witryn jest niewielu. Aby zarobić na groszowych opłatach, trzeba bowiem rejestrować setki i tysiące domen. Mimo to wpływy z tego rodzaju działalności zaczynają szybko rosnąć. Sami się tym nie zajmujemy, ponieważ marże na tych usługach są znikome, ale wśród naszych klientów jest kilka osób, które mają zarejestrowanych po kilka tysięcy domen mówi Krystian Stypuła, współwłaściciel Home.pl, jednej z największych polskich firm świadczących usługi internetowe. Tacy klienci są dla firm rejestrujących atrakcyjni, ale i ryzykowni. Konkurencja jest ostra, więc do pozyskania klienta większość firm dopłaca, aby odbić to sobie na kilkuletniej obsłudze. Dysponenci, którzy handlują internetowym ruchem, nie zawsze są tak lojalnymi klientami. Nowy strumyczek przychodów płynie jednak do firm rejestrujących, ponieważ klienci mają teraz możliwość płatnego testowania domeny, aby sprawdzić, jak duży ruch ona generuje. To nowa usługa na tym rynku , Rzeczpospolita NASK wdrożył w swojej sieci IP urządzenia firmy Juniper Networks routery M7i, M10i oraz M120. Routery Juniper z serii M spełniają funkcje szkieletowo-brzegowe i agregujące ruch oraz obsługują wymianę ruchu IP z innymi operatorami. Routery zostały wybrane w ramach prowadzonego przez ponad rok projektu o roboczej nazwie ARCHNET, mającego na celu wdrożenie wysokowydajnego rozwiązania szkieletowego do sieci IP NASK. Routery te umożliwiają budowę sieci na podstawie zupełnie nowej koncepcji usług i produktów. Zaproponowanymi nowymi rozwiązaniami technicznymi są w szczególności tzw. logiczne routery w połączeniu z zaawansowanym, wydajnym, sprzętowym przełączaniem pakietów. W efekcie możliwe jest zaimplementowanie w jednej sieci, z uży- 10

11 Nowe roz wiązania techniczne ICANN Stüdienkreis W październiku 2007 roku w Warszawie odbyło się VIII spotkanie z cyklu ICANN Stüdienkreis, będące międzynarodowym forum wymiany doświadczeń organizacji i osób profesjonalnie związanych z rynkiem usług domenowych. Spotkania z tego cyklu odbywają się regularnie od 1999 roku w różnych miejscach Europy Środkowej i Wschodniej. W tym roku po raz pierwszy z inicjatywy NASK konferencja miała miejsce w Polsce. Warszawska konferencja zgromadziła kilkudziesięciu uczestników z Polski, przede wszystkim partnerów NASK w dziedzinie rejestracji i utrzymywania domen internetowych oraz gości zagranicznych, którzy wymieniali informacje na temat aktualnych trendów w rozwoju rynku domen i całego globalnego Internetu. /am/ Projekt ARCHNET ciem pojedynczych urządzeń w węźle, wielu usług opartych o protokół IP i BGP. umożliwia również realizowanie tak zaa- IPv6, L2 VPN oraz VPLS. Budowana sieć Możliwe jest więc zbudowanie wielu bardzo wydajnych, ale odrębnych sieci z uży- VPN, dual-homing VPLS, hierarchiczny wansowanych usług, jak: dual-homing L2 ciem tych samych urządzeń i łączy. W sieci QoS. NASK są to np. sieci IP komercyjna Na mocy umowy ramowej podpisanej w drugiej połowie 2007 roku dostarczony został i akademicka oraz sieć IP do oferowania zaawansowanych usług tranzytów ruchu. potrzebny sprzęt. Parametry sieci uzyskane po jego zainstalowaniu w szkielecie Możliwe jest także implementowanie kolejnych sieci (np. IPv6, wydajnej sieci MPLS IP NASK w pełni potwierdzają wydajność, do oferowania łączy p2p) bez obawy o wzajemny ich wpływ na siebie, czy o wydajnych rozwiązań. W 2008 roku rozwój nowej uniwersalność i elastyczność zastosowaność routerów. sieci szkieletowej będzie kontynuowany. Routery Juniper umożliwiają obsługę ruchu W ramach projektu ARCHNET wybrano IPv4, IPv6 oraz MPLS z VPN IPv4, VPN także rozwiązanie do budowy zaawansowanej, wydzielonej, bezpiecznej sieci MPLS służącej do budowy sieci prywatnych z gwarancjami jakości usług. Wybrano rozwiązanie firmy Cisco, umożliwiające pełną kontrolę parametrów ruchu, co pozwala na jednoczesną transmisję bez wzajemnego zakłócania ruchu głosowego, wideo i krytycznych oraz niekrytycznych danych sieci korporacyjnej. Sieć taka, w pełni odseparowana od Internetu, umożliwia wymagającym klientom korporacyjnym budowę nowoczesnych rozwiązań teleinformatycznych, służących do bardzo wymagających zastosowań wewnętrznych. W sieci NASK rozwiązanie takie podlegało długotrwałym testom, łącząc oddział NASK w Gdańsku z siedzibą NASK w Warszawie. Węzły nowej sieci umiejscowione są w głównych miastach Polski. /ams/ 11

12 U S Ł UGI Rozbudowa infrastruk tur y dostępowej TOMASZ CHLEBOWSKI Więcej radia Radiowy dostęp do Internetu staje się coraz wa niejszym składnikiem oferty usługowej NASK. W naszej sieci działa ju osiemnaście W poprzednich edycjach biuletynu wielokrotnie pisaliśmy o rozwoju naszej sieci dostępu radiowego. Między innymi w numerze 3/2007 opisywaliśmy koronę Warszawy system czterech stacji bazowych zainstalowanych na wysokich kominach w Pruszkowie, Karczewie, Wołominie i Legionowie, pokrywających szczelnie całą okolicę Warszawy w kole o średnicy około 80 km. Pisaliśmy też o uruchomieniu nowej stacji we Wrocławiu oraz podsumowaliśmy projekt e-świętokrzyskie, w ramach którego NASK umożliwia dostęp do usług telekomunikacyjnych dwóm trzecim mieszkańców województwa świętokrzyskiego. Tak liczne i obszerne relacje o postępach naszych prac w stopniowej realizacji dostępu radiowego w poszczególnych częściach kraju świadczą o tym, jak duże znaczenie ma dla NASK ten projekt, i jak ambitne plany wiążemy z jego dalszym rozwojem. Dziś dostępem radiowym pokrywamy około 13 proc. powierzchni Polski na terenie zamieszkiwanym przez prawie jedną trzecią wszystkich mieszkańców kraju. Ofer- stacji bazowych pokrywających około 13 proc. powierzchni Polski. Zasięg sieci radiowej NASK pod koniec 2007 roku 12

13 Plany NASK ta NASK skierowana jest głównie do biznesu, środowisk akademickich i administracji. W naszym zasięgu znajduje się ponad połowa podmiotów z tych sektorów gospodarki i budżetu. Rysunek na str. 12 przedstawia stan sieci radiowej NASK na koniec 2007 roku. To nie koniec naszych planów rozwijania dostępu telekomunikacyjnego za pośrednictwem sieci radiowej. Przed nami decyzje o instalacji stacji bazowych w następnych miastach. Rozważamy znacznie większe zaangażowanie w kilku regionach, w szczególności w Polsce południowo-zachodniej i południowo-wschodniej. Planujemy, że za rok, dwa podwoimy pokrycie terytorium Polski siecią radiową. T E C H N O L O G I A D L A K L I E N T Ó W Stosujemy technologię wykorzystującą produkty Cambridge Broadband Ltd z Wielkiej Brytanii. Po paru latach doświadczeń możemy uznać, że był to dobry wybór. System działa nawet w ekstremalnych warunkach, na przykład takich jak na zamieszczonym obok zdjęciu. Jest to technologia dla najbardziej wymagających klientów, którzy oczekują nie tylko maksymalnej niezawodności, najkrótszych opóźnień, ale również różnych protokołów transmisji, aż po ATM w powietrzu. Usługi oferowane na podstawie systemu Cambridge Broadband okazały się strzałem w dziesiątkę. Wiele stacji zbliża się do osiągnięcia stanu wysycenia, co oznacza, że aby nie stać się ofiarą własnego sukcesu i utrzymać możliwość podłączania nowych klientów konieczna jest dalsza rozbudowa naszej sieci. Od pewnego czasu myślimy o rozbudowie naszej infrastruktury przez uruchomienie dodatkowych stacji radiowych w Warszawie, pracujących w innym paśmie i nieco innej technologii. To pozwoli NASK na takie kształtowanie topografii naszej sieci radiowej, że klienci będą otrzymywali dokładnie to, czego będą oczekiwać, bez marnowania nadmiarowych zasobów. Dziś np. klient kupujący dostęp do Internetu przykładowo 2 Mbps może jednocześnie transmitować 2 Mbps w dół ( ściągać dane ), jak i w górę ( wysyłać dane ). Takiej funkcjonalności nie oferuje żaden konkurencyjny system radiowy. B Ę D Z I E W I M A X Nie możemy być też obojętni na wzrastającą popularność technologii WiMAX, która zyskuje coraz większą akceptację na świecie. Przyjęcie przez Sprint-Nextel platformy WiMAX jako podstawowej dla rozwoju tego giganta, kupno jednego z czołowych producentów sprzętu WiMAX, firmy Navini, przez Cisco, całkowite zaangażowanie Intela, duże zainteresowanie Nokii, prace 500 największych podmiotów radiowych w tzw. WiMAX Forum, pozwalają przypuszczać, że w najbliższych latach WiMAX stanie się jedną z wiodących technologii telekomunikacyjnych NASK na pewno nie zredukuje swojej roli do statusu obserwatora. Aktywnie przystępujemy do analizy możliwości stosowania tej technologii w naszej sieci, aby zwiększyć jej funkcjonalną atrakcyjność (o ile odpowiednie przepisy na to pozwolą) i cenową. WiMAX, dzięki standaryzacji będzie technologią zdecydowanie tańszą zarówno jeśli chodzi o inwestycje, jak i o koszty eksploatacyjne. Przewidujemy, że w 2008 roku staną pierwsze nasze stacje WiMAX-u. W S Z E C H S T R O N N A O F E R TA Już dziś za pomocą technologii radiowych oferujemy pełen katalog usług telekomunikacyjnych, takich samych, jakie w ofercie NASK (i naszej konkurencji) są dostępne również drogą naziemną. Jedynym ograniczeniem jest to, że nie możemy Gdynia, zima 2006, 206 m nad poziom terenu, temperatura -36 C, prędkość wiatru 180 km/h zaoferować przepływności większych niż 20 Mbps jednemu klientowi z jednego sektora. Choć mamy już takich odbiorców, którym oferujemy w sumie więcej ale z kilku sektorów anteny. Oferujemy więc zarówno dostęp do Internetu, jak i usługi sieci korporacyjnych, Metro VPN, telefonię zarówno klasyczną, jak i internetową, przekazy wideokonferencyjne i wideotransmisję, itp. Możliwość zestawienia łącza bez konieczności korzystania z kabli pozwala NASK na realizację usług znacznie szybciej niż w przypadku usług naziemnych. Bardzo często zestawiamy usługi na konkretny, krótki czas, np. w celu dostarczenia dostępu telekomunikacyjnego i telefonii w czasie imprezy plenerowej. W takich rozwiązaniach przewaga NASK nad konkurencją jest bardzo widoczna. Będziemy rozszerzać zasięg tych usług. Już dziś możemy np. zaoferować łączność spod każdego drzewa Puszczy Kampinoskiej i to w ciągu kilku godzin, jeśli jest to konieczne. Autor jest dyrektorem handlowym NASK 13

14 U S Ł U G I Opinie klientów ANNA RADECK A Badanie satysfakcji Ostatnie badanie satysfakcji klientów NASK zostało przeprowadzone w czerwcu 2007 roku, w rok po poprzednim sonda u. Uzyskane odpowiedzi pozwalają na obiektywną ocenę naszej działalności usługowej. Badania przeprowadziło ASM Centrum Badań i Analiz Rynku Sp. z o.o. metodą wywiadów telefonicznych z ponad dwustu klientami NASK. Wyniki badania są przez nas szczegółowo analizowane, a pozyskana wiedza zostanie przełożona na działania, które mają na celu jeszcze lepszą organizację pracy i zaoferowanie bardziej konkurencyjnych produktów. Dużą wartość ma dla nas także porównywalność dzięki zastosowaniu podobnego kwestionariusza wyników badania z 2007 roku i poprzedniego. Otrzymane wyniki są dla NASK budujące: ponad 90 proc. klientów pozytywnie ocenia współpracę z nami. A N A L I Z A W Y N I K Ó W Jako trzy najistotniejsze kryteria wyboru dostawcy usług telekomunikacyjnych nasi klienci wskazali: miejsce 1: jakość oferowanych usług, miejsce 2: parametry techniczne, miejsce 3: jakość obsługi klienta. Miejsce 1 i 2 zajęły te same kryteria co w 2006 roku. Na trzecim miejscu: jakość obsługi klienta zastąpiła kompleksowość oferty, która w 2007 roku znalazła się na dalszej pozycji. Pod względem trzech najważniejszych parametrów klienci ocenili NASK wysoko uzyskaliśmy ocenę powyżej 4,4 w pięciostopniowej skali. Wynik ten choć satysfakcjonujący mobilizuje nas do wprowadzania usprawnień tak, aby w 2008 roku uzyskać jeszcze wyższe noty. Zastanowiła nas niska pozycja kompleksowości usług. Problemy interpretacyjne wynikają z trudności w jednoznacznej ocenie, czy jest to wynikiem rzeczywistej nieistotności tego kryterium, czy też kompleksowość oferty przestała być czynnikiem przewagi konkurencyjnej, bardzo pozytywnie pozytywnie ani pozytywnie ani negatywnie negatywnie 48,2 % 0,5 % 7,7 % 43,6 % Wykres 1. Ogólne deklarowane zadowolenie ze współpracy z NASK 14

15 Kr y teria badania ponieważ większość operatorów zbudowała już takie portfolio produktów, które zaspokajają oczekiwania klientów. Wyniki badania pokazują także, że ofercie NASK klienci nie mają nic do zarzucenia wystawiona ocena za kompleksowość usług jest wyższa niż istotność tego czynnika. W Y S Z E O C E N Y Prawie wszystkie oferowane przez NASK produkty, o których ocenę prosiliśmy w badaniu, poprawiły swoje wyniki w stosunku do badania z 2006 roku. Klienci oceniali usługi: dostępu do Internetu, sieci korporacyjnych, telefonii, dzierżawy kanałów cyfrowych, kolokacji, hostingu, wideotransmisji, bezpieczeństwa, dostępu do sieci SWIFT. W przypadku niektórych, np. usługi dostępu do Internetu, poprawa oceny jest znacząca, inne odnotowały nieznaczne różnice. Cieszy nas ocena usługi sieci korporacyjnych. Pod względem wszystkich kryteriów, oprócz ceny (któż nie chciałby kupić taniej) usługa ta została bardzo dobrze oceniona. Cieszy to tym bardziej, że w ostatnich latach dużo pracowaliśmy nad rozwojem i uporządkowaniem oferty sieci korporacyjnych (poza jej uzupełnieniem o ethernetowe Metro VPN, wprowadziliśmy MPLS VPN, a także usługę SSL VPN). Nie dziwi nas dość niska powyżej 3, ale poniżej 4 ocena usługi hostingu. Usłudze NASK choć bezpiecznej i technologicznie poprawnej brakowało dotychczas pełnej funkcjonalności przyjaznego dla użytkownika panelu administracyjnego. Mamy dobrą wiadomość część klientów już miała okazję się o tym przekonać, część będzie mogła to sprawdzić w najbliższym czasie. Uzupełniliśmy ten produkt o funkcjonalność samodzielnego zarządzania hostingiem przez przyjazny panel użytkownika. Wszystkich klientów, którzy dotychczas nie korzystali z tej W 2007 roku zostało zadane respondentom bardzo ważne dla nas pytanie: Czy poleciliby Państwo NASK jako operatora telekomunikacyjnego? 9 proc. respondentów odpowiedziało nie wiem. Spośród pozostałych osób biorących udział w badaniu 95,5 proc. udzieliło odpowiedzi twierdzącej, a tylko 4,5 proc. odpowiedziało nie. usługi, zapraszamy do odwiedzenia strony P R O C E S O B S Ł U G I Usługę telefonii oferujemy od trzech lat. NASK dysponuje własną numeracją, mamy punkty styku z największymi operatorami telefonii stacjonarnej, w tym z TP. Niestety miewamy problemy z zakomunikowaniem tego faktu, i to nawet naszym obecnym klientom. Nieliczna grupa respondentów wskazała, że w naszej ofercie brakuje konkretnych usług: 26 proc. tych wskazań dotyczyło właśnie telefonii. W odpowiedzi na pytanie o ocenę procesu obsługi klienta, w którym braliśmy pod uwagę następujące elementy: negocjacje handlowe, czas realizacji usługi, obsługę ,7 4,5 zgodność usługi z warunkami kontraktu pomoc przy rozwiązywaniu problemów z usługą czas realizacji usługi posprzedażową, zgodność usługi z warunkami kontraktu oraz gotowość NASK do pomocy w rozwiązywaniu problemów związanych z usługą, najwyższą ocenę podobnie jak w 2006 roku uzyskała zgodność parametrów usługi z warunkami zawartymi w umowie. Aż 98 proc. respondentów oceniło tę zgodność dobrze i bardzo dobrze. Równie wysoko oceniono gotowość NASK do pomocy w razie problemów z usługą. 95 proc. badanych oceniło ten parametr jako dobry i bardzo dobry (w 2006 roku było to 87 proc.). Z wymienionych parametrów najniższe noty uzyskały negocjacje handlowe 79 proc. ankietowanych oceniło je dobrze i bardzo dobrze, zaledwie 2 proc. więcej niż w 2006 roku. Wykres 2. Ocena parametrów realizacji usługi Cieszą nas także dobre oceny współpracy z przedstawicielami handlowymi NASK 4,3 4,3 4,2 obsługa posprzedażna negocjacje handlowe 15

16 Analiza sonda u 0,6 0,5 0,4 0,3 0,2 0,1 0 zdecydowanie niesatysfakcjonujący 1,0 % niesatysfakcjonujący pod względem wszystkich kryteriów (pytaliśmy m.in. o: ogólną jakość komunikacji, umiejętność odpowiedzi na pytania dotyczące produktów NASK, szybkość oddzwaniania, umiejętność prezentacji oferty NASK) respondenci ocenili naszych handlowców lepiej niż w 2006 roku. W przypadku żadnego z badanych kryteriów ocena nie była niższa niż jego waga. Będziemy pracować nad podniesieniem średniej oceny (w badaniu z 2007 roku dostaliśmy czwórkę z plusem). 11,0 % ani satysfakcjonujący ani niesatysfakcjonujący Ź R Ó D Ł A W I E D Z Y Podobnie jak w 2006 roku podstawowym źródłem wiedzy o NASK dla ankietowanych pozostaje strona internetowa 57 proc. (w 2006 roku 63 proc.) i opiekun handlowy 46 proc. wskazań. Znacząco z 48 proc. do 17 proc. zmalał odsetek respondentów, którzy jako podstawowe źródło wiedzy o NASK wskazują informacje z prasy branżowej, czy znajomych z branży (spadek z 30 proc. do 9 proc.). 25 proc. badanych odpowiedziało, że widziało reklamę promującą usługi NASK w telewizji. W 2006 roku szczególną uwagę zwróciliśmy na informację, że 57,0 % satysfakcjonujący Wykres 3. Zadowolenie z czasu reakcji na zgłoszoną awarię 92 proc. klientów uznało, że nasza strona internetowa jest dobra lub bardzo dobra, ale tylko 88 proc. respondentów oceniło, że materiały na stronie www NASK są rzetelne i aktualne. Pracowaliśmy nad uzupełnieniem informacji merytorycznych na stronie www. W 2007 roku oceny bardzo dobre i dobre za aktualność i rzetelność informacji otrzymaliśmy od 91 proc. respondentów, a za zawartość merytoryczną od 92 proc. ankietowanych. Niewielka zmiana, ale biorąc pod uwagę, jak trudno jest poprawiać dobre wyniki, zauważamy efekty naszych starań. Na pytanie o częstotliwość występowania awarii 78 proc. respondentów odpowiedziało, że zdarzają się one sporadycznie lub nie zdarzają się; 10 proc. powiedziało, że zdarzają się mniej więcej raz na kwartał % zdecydowanie satysfakcjonujący brak odpowiedzi Bardzo ciekawie wygląda analiza odpowiedzi na pytanie o opinię dotyczącą czasu usunięcia awarii. Suma odpowiedzi satysfakcjonujący i zdecydowanie satysfakcjonujący w badaniu z 2006 roku i 2007 roku jest prawie taka sama, natomiast nastąpiło przesunięcie w kierunku odpowiedzi zdecydowanie satysfakcjonujący. Wzrosła niestety liczba osób niezadowolonych, choć nadal stanowią oni poniżej 5 proc. Rozkład odpowiedzi przedstawia wykres 3. Badanie satysfakcji umożliwia poznanie opinii klientów co do efektywności współpracy z dostawcą produktów czy usług. Pozwala dowiedzieć się, czego klienci oczekują i w jakim stopniu te oczekiwania są zaspokajane. Jest niejako spojrzeniem na firmę oczami klientów. Zastosowanie różnych perspektyw oceny pozwala na uchwycenie postrzeganych zalet i wad przedsiębiorstwa, wskazanie mocnych stron, a nawet obszarów przeinwestowanych oraz kierunków usprawnień. Niejednokrotnie wyniki badań obalają wieloletnie mity, np. firmy, które próbują budować swoją przewagę konkurencyjną, wykorzystując konkretną cechę czy wartość, dowiadują się, że nie jest ona istotna dla jej klientów i że motyw wyboru tego właśnie dostawcy był zupełnie inny. Istotna jest także powtarzalność badań. Tak jak zmieniają się technologie, tak też zmieniają się oczekiwania. Trzeba umieć ocenić, czy nadal są zaspokajane, wychwycić nowe, przygotować organizację do nowych wyzwań. Tak jak w 2006 roku wśród uczestników badania rozlosowaliśmy nagrody. Tym razem był to aparat fotograficzny Canon IXUS 70 i dwa odtwarzacze MP4. Podobne badanie planujemy powtarzać co roku, aby obserwować zmiany opinii klientów o NASK oraz móc ocenić efekty wprowadzanych zmian. Zapraszamy do udziału w kolejnej edycji badania. Wszystkim, którzy wzięli udział w badaniu, jeszcze raz serdecznie dziękujemy. Informacje, które uzyskaliśmy od Państwa są dla nas bardzo cenne. Autorka jest kierownikiem Działu Marketingu NASK 16

17 Międzynarodowa współpraca B E Z P IEC Z E Ń S T W O MIROSŁ AW MAJ Projekt CLOSER Pierwszy zespół CERT powstał w 1988 roku w Stanach Zjednoczonych na uniwersytecie Carnegie Mellon, dwa tygodnie po tym, jak w Internecie pojawił się słynny Morris Worm 1. Od tego czasu tego typu zespołów powstało setki, a blisko 200 z nich jest zrzeszone w światowej organizacji FIRST (Forum of Incidents Response and Security Teams). Dziś nie ma wątpliwości, że idea CERT-u, czyli zespołu reagującego na naruszenia bezpieczeństwa w sieci, nie tylko się sprawdziła, ale stała się de facto jednym z najlepszych sposobów przeciwdziałania zagrożeniom w Internecie. Z tego pomysłu korzystają rządy wielu państw, powołując w swoich strukturach tzw. CERT-y rządowe. Jednym z głównych źródeł sukcesów CERT-ów jest szybka komunikacja, mająca za zadanie skuteczne działania przeciwko pojawiającemu się zagrożeniu. Aby taka komunikacja była możliwa, należy mieć partnera w tym miejscu sieci (tzw. constituency), z którego pochodzi atak. S K U T E C Z N A K O M U N I K A C J A Problem polega na tym, że mimo istnienia setek zespołów reagujących są nadal na świecie takie miejsca, gdzie nie ma do kogo się zwrócić w razie ataku, jak również nikt w zaatakowanym miejscu nie dba o to, żeby pomagać użytkownikom Sieci, którzy zostali zaatakowani. Dlatego tak ważne jest, aby działać na rzecz likwidacji białych plam na świato- Idea CERT-u, czyli zespołu reagującego na naruszenia bezpieczeństwa w sieci, nie tylko się sprawdziła, ale stała się jednym z najlepszych pomysłów na zwalczanie nielegalnych działań w Internecie. Jacques Schuurman SURFnet-CERT, Holandia Projekt CLOSER ma znaczenie strategiczne. Ściśle współpracując przy obsłudze incydentów, możemy utrzymywać Internet na stosunkowo bezpiecznym poziomie. Ważne jest, aby uczestnicy projektu byli świadomi, że odpowiedzialność za bezpieczeństwo sieci trzeba brać w swoje ręce i nie czekać, aż władze rozwiążą za nich ten problem. Jest to szczególnie istotne w krajach, które zostały objęte tym projektem. Nowopowstającym zespołom chcemy pokazać, jak owocna może być międzynarodowa współpraca, a udzielając pomocy i doradztwa, jesteśmy w stanie przekonać je do wspólnych działań. 17

18 Tworzenie now ych CERT- ów CEENet Central and Eastern European Networking Association jest to organizacja pozarządowa skupiająca organizacje krajowe, zajmujące się problematyką nauczania i badań, pełniące jednocześnie w poszczególnych krajach rolę sieci naukowych i akademickich. W CEENet są reprezentowane: Albania, Armenia, Austria, Bułgaria, Chorwacja, Czechy, Estonia, Gruzja, Grecja, Kazachstan, Kirgistan, Litwa, Łotwa, Macedonia, Mołdawia, Mongolia, Polska, Rumunia, Rosja, Słowenia, Słowacja, Tad ykistan, Turcja, Węgry, Uzbekistan. Działania sieci: n wzajemna pomoc techniczna i organizacyjna, n promowanie współpracy sieci badawczych, n organizacja warsztatów, kursów i konferencji, n publikacje i współpraca z podmiotami zewnętrznymi. wej mapie CERT-ów, w szczególności zaś wspierać wszelkie inicjatywy zmierzające do powstawania nowych zespołów. Między innymi dlatego NASK, którego istotnym obszarem działalności jest bezpieczeństwo teleinformatyczne, przez swój zespół CERT Polska aktywnie zaangażował się w działanie na rzecz powstawania nowych CERT-ów w środowisku CEENet 2 (Central and Eastern European Networkin Association). D W U L E T N I P R O J E K T W marcu 2007 roku zespół CERT Polska wystąpił do NATO z wnioskiem o akceptację projektu o nazwie CLOSER, którego głównym celem byłaby aktywna pomoc tym, którzy zdecydowali się na stworzenie zespołów reagujących w krajach, w których takich zespołów jeszcze nie ma. Propozycja projektu została zaakceptowana i we wrześniu ubiegłego roku rozpoczął się dwuletni projekt, który jest prowadzony przez CERT Polska przy wsparciu z CEE- Net, azerskiej organizacji AzNET oraz holenderskiego zespołu SURFnet CERT. Głównym celem projektu jest stworzenie i doprowadzenie do skutecznego działania nowych zespołów CERT w takich krajach, jak: Albania, Armenia, Azerbejdżan, Białoruś, Gruzja, Kazachstan, Kirgistan, Macedonia, Mołdawia, Tadżykistan, Turkmenistan, Ukraina, Uzbekistan, a nawet Afganistan. Głównymi narzędziami mającymi pomóc w osiągnięciu zamierzonego celu jest system szkoleń i tzw. coaching. C Y K L S Z K O L E Ń Przedstawicieli wybranych organizacji we wspomnianych krajach czeka seria szkoleń odbywających się w ramach europejskiego projektu TRANSITS Jacek Gajewski Sekretarz CEENet transits.org/. Jest to sprawdzony model szkoleniowy; tego typu szkolenia zostały już trzykrotnie przeprowadzone w różnych miejscach, dla różnych słuchaczy (Tbilisi 2005, Warszawa 2006, Skopje 2007). Oprócz dedykowanych szkoleń uczestnicy projektu będą mieli okazję uczestnictwa w międzynarodowych konferencjach i spotkaniach zespołów reagujących organizowanych przez wspominany FIRST oraz europejskie forum zespołów reagujących TERENA TF-CSIRT a także innych konferencjach związanych z tematyką bezpieczeństwa. Już we wrześniu ub.r. kilku przedstawicieli nowopowstających CERT-ów pojawiło się podczas międzynarodowej konferencji ISSE/SECURE Stowarzyszenie Akademickich Sieci Komputerowych Krajów Europy Środkowej i Wschodniej (CEENet) realizuje finansowany przez NATO projekt tworzenia zespołów CERT w 12 krajach byłego ZSRR. Każdemu z tych krajów przekazano zestaw komputerów i routerów, pozwalający na monitorowanie sieci oraz przeszkolono 2-3 pracowników. Projekt CLOSER realizowany przez NASK ma Coaching, który został zaplanowany w projekcie, będzie polegał na systematycznej asyście zespołu CERT Polska przy obsłudze incydentów związanych z constituency nowych CERTów. Polski zespół prowadzi aktywny monitoring wszystkich przypadków, które do niego trafiają, w dużym stopniu ataków wykrywanych przez system ARAKIS na celu dalsze doskonalenie pracy tych nowopowstałych Zespołów CERT przez przekazywanie im praktycznych doświadczeń bardziej doświadczonych zespołów, dalsze szkolenia i monitorowanie ich pracy, pomoc w opracowaniu standardów organizacyjnych oraz włączenie ich do prac prowadzonych na poziomie międzynarodowym. 18

19 Przekaz y wanie doświadczeń i przekazuje je bezpośrednio do zespołów w innych krajach. Przy tej okazji zbierane są dane, które pozwolą na ocenę działania CERT-ów, do których zostały przekazane incydenty. W ten sposób powstanie pewnego rodzaju metryka skuteczności obsługi incydentów. Te zespoły, które gorzej będą sobie radziły z przekazanymi przypadkami, będą systematycznie monitowane. W S P Ó L N A I N I C J AT Y W A Taka operacyjna współpraca jest jednym z najlepszych sposobów na przekazanie praktycznej wiedzy, jak obsługiwać incydenty sieciowe. Doświadczenia zdobyte w codziennej współpracy będą podstawą do przeprowadzenia spotkań koordynacyjnych, podczas których będzie omawiany przebieg projektu, jego ocena i pomysły na osiągnięcie jeszcze większej jego skuteczności. Współpraca CERT Polska ze środowiskiem CEENet, którego zresztą NASK jest członkiem, trwa w rzeczywistości już od kilku lat. Przedstawiciele zespołu kilkukrotnie byli wykładowcami podczas spotkań, warsztatów i szkoleń organizowanych przez CEENet, które odbywały się w wielu krajach (Mołdawii, Macedonii, Turcji). W szczególności istotne były trzy edycje szkoleń zorganizowanych dla środowiska CEENet, przeznaczonych dla osób zaczynających swoją przygodę z obsługą incydentów. Ta współpraca w sposób naturalny przekonała obydwie strony, że warto ją usystematyzować i nadać strukturę projektu, dzięki czemu łatwiejsze będzie wyznaczenie konkretnych celów i ich realizacja. Tak właśnie się stało, a projekt CLOSER jest efektem dotychczasowej współpracy. Głównym celem projektu CLOSER jest stworzenie i doprowadzenie do skutecznego działania nowych zespołów CERT w takich krajach, jak: Albania, Armenia, Azerbejdżan, Białoruś, Gruzja, Kazachstan, Kirgistan, Macedonia, Mołdawia, Tadżykistan, Turkmenistan, Ukraina, Uzbekistan, a nawet Afganistan. Przy okazji projektu zostały postawione pewne nowatorskie cele. Od lat bolączką środowiska CERT-owego jest brak wspólnej klasyfikacji incydentów. Z tego powodu jest niemożliwe połączenie statystyk różnych zespołów oraz bardziej globalne spojrzenie na zjawisko, a także porównanie zjawisk występujących na różnych obszarach. Chcemy pokusić się o wprowadzenie wspólnej klasyfikacji incydentów sieciowych dla wszystkich uczestników projektu CLOSER. Biorąc pod uwagę dotychczasowe doświadczenia nie spodziewamy się, że będzie to łatwe zadanie, ale warto spróbować. Klasyfikacja, która będzie promowana została wypracowana podczas projektu ecsirt.net w którym brało udział siedem różnych europejskich zespołów CERT. Projekt już ruszył. Został on zaprezentowany m.in. podczas spotkania CERTów w Porto oraz w czasie spotkania kadry zarządzającej środowiska CEENet w Ochrydzie. Propozycja prezentacji tego projektu została zgłoszona na przyszłoroczną konferencję FIRST w Vancouver. Rozpoczęliśmy prace mające na celu doprowadzenie do dojrzałego modelu organizacyjnego zespołów, które przystąpiły do projektu (korzystamy z przygotowanego przez europejską agencję ENISA przewodnika A step-by-step approach on how to set up a CSIRT ). Na ukończeniu jest rosyjskie tłumaczenie tego materiału. Dla wielu uczestników projektu jest to język, w którym znacznie lepiej się komunikują niż po angielsku. Przy okazji powstaje unikalne zestawienie rosyjskich tłumaczeń terminów stale obecnych w dziedzinie obsługi incydentów teleinformatycznych. P L A N T W O R Z E N I A Z E S P O Ł U We wspomnianym przewodniku uczestnicy znajdą szczegółowy plan projektu tworzenia zespołu CERT, wiele szczegółowych porad i odnośników do tego, co w pracy CERT-owej sprawdza się najlepiej. Zakres dopasowania do standardu przedstawionego w tym dokumencie będzie monitorowany za pomocą kwestionariusza kontroli zgodności. Projekt CLOSER skończy się we wrześniu 2009 roku. Liczymy na to, że do tego czasu uda się stworzyć co najmniej 10 w pełni funkcjonujących, aktywnych zespołów CERT-owych, przeszkolić od 20 do 30 specjalistów obsługi incydentów. Mamy nadzieję, że około pięć zespołów będzie na tyle dobrze sobie radziło z nowym wyzwaniem, że będą w stanie sprostać standardom obowiązującym w FIRST i wstąpić do tej organizacji. Wszystkich zainteresowanych zapraszamy do śledzenia postępów projektu. Już niebawem więcej informacji o projekcie CLOSER będzie można znaleźć pod adresem Autor jest kierownikiem Działu CERT Polska w NASK 19

20 IN T E R NE T Dynamiczne strony w w w ANNA WŁOCZEWSK A Biblioteka dla webmastera W dobie interaktywnych serwisów internetowych webmaster musi bardzo dobrze orientować się nie tylko w wykorzystywanych technikach, ale tak e w dostępnych narzędziach, które ułatwiają i usprawniają pracę. Rozwój Internetu i rosnące wymagania użytkowników sprzyjają nie tylko powstawaniu nowych technik, takich jak AJAX, ale również doskonaleniu już istniejących. W przypadku JavaScriptu bardzo popularne stały się biblioteki, będące zbiorem praktycznych funkcji usprawniających pracę z tym językiem. Istnieje kilka zabiegów, które webmaster może zastosować podczas tworzenia dynamicznej strony internetowej. Najprostszym sposobem jest wykorzystywanie gotowych gadżetów, np. kalendarza czy zegarka. Znajomość języka skryptowego nie jest tu wymagana, z drugiej jednak strony jest to rozwiązanie banalne, nie wykorzystujące w pełni możliwości, jakie obecnie daje JavaScript. Drugim sposobem jest samodzielne pisanie skryptów. To podejście z kolei wymaga L I C E N C J A B S D Liberalna licencja zezwalająca na modyfikacje kodu i jego rozprowadzanie, tak e bez postaci źródłowej, a nawet włączenia do zamkniętego oprogramowania. Warunkiem jest załączenie do produktu informacji o autorach oryginalnego kodu i treści licencji. od programisty ogromnej wiedzy i pochłania sporo czasu. Trzecim sposobem jest zastosowanie gotowych bibliotek. Jego główne zalety to: Usprawnienie pracy biblioteki zawierają zbiór praktycznych, niskopoziomowych funkcji i klas ułatwiających pracę z językiem JavaScript, usprawniają poru- B I B L I O T E K I J A V A S C R I P T biblioteka wspierająca operacje na DOM, animacje, obsługę zdarzeń, AJAX najpopularniejsza biblioteka, wspiera proste operacje na DOM, obsługę zdarzeń, AJAX. Tworzenie animacji wymaga dodatkowych bibliotek np. scriptaculous narzędzie do tworzenia animacji i efektów wizualnych, wspiera obsługę zdarzeń, AJAX biblioteka do zaawansowanej obsługi DOM, zdarzeń, animacji, DHTML oraz AJAX 20

Zintegrowana oferta usług NASK

Zintegrowana oferta usług NASK Zintegrowana oferta usług NASK Oferta NASK Oferta usług w NASK: To nie tylko rejestracja i utrzymanie domen internetowych Ale równieŝ: Usługi bezpieczeństwa teleinformatycznego Usługi dostępu do Internetu

Bardziej szczegółowo

RYNEK NAZW DOMENY.PL

RYNEK NAZW DOMENY.PL RYNEK NAZW DOMENY.PL SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA trzeci KWARTAŁ 2015 ROKU Q3 2015 Tekst i redakcja: Anna Gniadek, Katarzyna Sobczyk Opracowanie danych z systemu rejestracji nazw domeny.pl: Izabela Domagała,

Bardziej szczegółowo

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ Stowarzyszenie Klon/Jawor to wiodąca polska organizacja zajmująca się badaniami sektora pozarządowego. Naszą

Bardziej szczegółowo

Edukacja z Internetem TP. Bezpieczeństwo w Internecie

Edukacja z Internetem TP. Bezpieczeństwo w Internecie Edukacja z Internetem TP Bezpieczeństwo w Internecie edukacja z internetem tp edukacja z internetem tp to program edukacyjny realizowany od 2004 roku przez Grupę TP, polegający na: udostępnianiu szkołom

Bardziej szczegółowo

omnia.pl, ul. Kraszewskiego 62A, 37-500 Jarosław, tel. +48 16 621 58 10 www.omnia.pl kontakt@omnia.pl

omnia.pl, ul. Kraszewskiego 62A, 37-500 Jarosław, tel. +48 16 621 58 10 www.omnia.pl kontakt@omnia.pl .firma Dostarczamy profesjonalne usługi oparte o nowoczesne technologie internetowe Na wstępie Wszystko dla naszych Klientów Jesteśmy świadomi, że strona internetowa to niezastąpione źródło informacji,

Bardziej szczegółowo

Tekst i redakcja: Izabela Domagała, Anna Gniadek, Paweł T. Goławski

Tekst i redakcja: Izabela Domagała, Anna Gniadek, Paweł T. Goławski Rynek NAZW domeny.pl SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA Pierwszy KWARTAŁ 2015 ROKU Tekst i redakcja: Izabela Domagała, Anna Gniadek, Paweł T. Goławski Informacje przygotowane i opracowane na podstawie danych z

Bardziej szczegółowo

Realne zagrożenia i trendy na podstawie raportów CERT Polska. CERT Polska/NASK

Realne zagrożenia i trendy na podstawie raportów CERT Polska. CERT Polska/NASK Realne zagrożenia i trendy na podstawie raportów CERT Polska CERT Polska/NASK Kim jesteśmy? Czym jest CERT Polska: Zespół działający w ramach Naukowej i Akademickiej Sieci Komputerowej; Powołany w 1996

Bardziej szczegółowo

Canon Essential Business Builder Program. Wszystko, co potrzebne, by odnieść sukces w biznesie

Canon Essential Business Builder Program. Wszystko, co potrzebne, by odnieść sukces w biznesie Canon Essential Business Builder Program Wszystko, co potrzebne, by odnieść sukces w biznesie Essential Business Builder Program wprowadzenie Prowadzenie działalności w obszarze druku nie jest łatwym zadaniem.

Bardziej szczegółowo

ROADSHOW2016. Wprowadzenie. Rynek telekomunikacji w Polsce. Marcin Bieńkowski. kontakt: marcin.w.bienkowski@gmail.com

ROADSHOW2016. Wprowadzenie. Rynek telekomunikacji w Polsce. Marcin Bieńkowski. kontakt: marcin.w.bienkowski@gmail.com Wprowadzenie Rynek telekomunikacji w Polsce Marcin Bieńkowski kontakt: marcin.w.bienkowski@gmail.com Rynek telekomunikacyjny w Polsce W 2014 r. łączna wartość polskiego rynku telekomunikacyjnego wyniosła

Bardziej szczegółowo

to agencja specjalizująca się w kompleksowej obsłudze marek w mediach społecznościowych. Dzięki specjalistycznemu know-how, dopasowaniu oferty do

to agencja specjalizująca się w kompleksowej obsłudze marek w mediach społecznościowych. Dzięki specjalistycznemu know-how, dopasowaniu oferty do to agencja specjalizująca się w kompleksowej obsłudze marek w mediach społecznościowych. Dzięki specjalistycznemu know-how, dopasowaniu oferty do indywidualnych potrzeb oraz silnemu wsparciu technologicznemu,

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA TRZECI KWARTAŁ 2013 ROKU

SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA TRZECI KWARTAŁ 2013 ROKU SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA TRZECI KWARTAŁ ROKU RYNEK NAZW DOMENY.PL Tekst i redakcja: Alina Wiśniewska-Skura Izabela Domagała Paweł T. Goławski Informacje przygotowane i opracowane na podstawie danych

Bardziej szczegółowo

Q2 2015 RYNEK NAZW DOMENY.PL SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA DRUGI KWARTAŁ 2015 ROKU

Q2 2015 RYNEK NAZW DOMENY.PL SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA DRUGI KWARTAŁ 2015 ROKU RYNEK NAZW DOMENY.PL Q2 2015 SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA DRUGI KWARTAŁ 2015 ROKU Tekst i redakcja: Izabela Domagała, Katarzyna Sobczyk, Anna Gniadek, Paweł T. Goławski Informacje przygotowane i opracowane

Bardziej szczegółowo

Usługa skanowania podatności infrastruktury IT Banków oraz aplikacji internetowych

Usługa skanowania podatności infrastruktury IT Banków oraz aplikacji internetowych Usługa skanowania podatności infrastruktury IT Banków oraz aplikacji internetowych Prezentacja na Forum Liderów Banków Spółdzielczych Dariusz Kozłowski Wiceprezes Centrum Prawa Bankowego i Informacji sp.

Bardziej szczegółowo

INNOWACJE NA CELOWNIKU

INNOWACJE NA CELOWNIKU INNOWACJE NA CELOWNIKU 1 Kim jesteśmy? - Istniejemy na rynku od 2005 roku - Pracujemy w gronie 15 specjalistów wysokiej klasy - w 2009 pomyślnie przeszliśmy audyt technologiczny, otrzymując opinię firma

Bardziej szczegółowo

SZYBKOŚĆ ŁADOWANIA NAJCZĘŚCIEJ ODWIEDZANYCH SERWISÓW INTERNETOWYCH W POLSCE EDYCJA II BADANIE PRZEPROWADZONE PRZEZ

SZYBKOŚĆ ŁADOWANIA NAJCZĘŚCIEJ ODWIEDZANYCH SERWISÓW INTERNETOWYCH W POLSCE EDYCJA II BADANIE PRZEPROWADZONE PRZEZ SZYBKOŚĆ ŁADOWANIA NAJCZĘŚCIEJ ODWIEDZANYCH SERWISÓW INTERNETOWYCH W POLSCE BADANIE PRZEPROWADZONE PRZEZ Wszyscy przyśpieszyli! Największy w Polsce serwis aukcyjny Allegro.pl potrzebuje zaledwie pół sekundy,

Bardziej szczegółowo

Program wolontariatu na rzecz bezpieczeństwa dzieci w Internecie. Aleksandra Kozubska Warszawa, 28 września 2010

Program wolontariatu na rzecz bezpieczeństwa dzieci w Internecie. Aleksandra Kozubska Warszawa, 28 września 2010 Program wolontariatu na rzecz bezpieczeństwa dzieci w Internecie Aleksandra Kozubska Warszawa, 28 września 2010 Fundacja Orange powołana w 2005 roku przez TP i Orange jako Fundacja Grupy TP koncentruje

Bardziej szczegółowo

Usługi telekomunikacyjne dla segmentu biznesowego i operatorskiego w Polsce 2015. Analiza rynku i prognozy rozwoju na lata 2016-2021

Usługi telekomunikacyjne dla segmentu biznesowego i operatorskiego w Polsce 2015. Analiza rynku i prognozy rozwoju na lata 2016-2021 Usługi telekomunikacyjne dla segmentu biznesowego i operatorskiego w Polsce 2015 2 Język: polski, angielski Data publikacji: styczeń 2016 Format: pdf Cena od: 2200 Sprawdź w raporcie Ile wart jest biznesowy

Bardziej szczegółowo

Warsztaty PRZEDSIĘBIORCY SZKOŁY ZAWODOWE POMORZA PROBLEMY REKOMENDACJE ROZWIĄZAŃ KIERUNKI DZIAŁAŃ

Warsztaty PRZEDSIĘBIORCY SZKOŁY ZAWODOWE POMORZA PROBLEMY REKOMENDACJE ROZWIĄZAŃ KIERUNKI DZIAŁAŃ Warsztaty PRZEDSIĘBIORCY SZKOŁY ZAWODOWE POMORZA PROBLEMY REKOMENDACJE ROZWIĄZAŃ KIERUNKI DZIAŁAŃ 10 stycznia 2011 - Państwowe Szkoły Budownictwa - Gdańsk ul. Grunwaldzka 238 Patronat: Mieczysław Struk

Bardziej szczegółowo

Q3 2014 SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA TRZECI KWARTAŁ 2014 ROKU. Tekst i redakcja: Alina Wiśniewska-Skura, Izabela Domagała, Paweł T.

Q3 2014 SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA TRZECI KWARTAŁ 2014 ROKU. Tekst i redakcja: Alina Wiśniewska-Skura, Izabela Domagała, Paweł T. Q3 2014 SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA TRZECI KWARTAŁ 2014 ROKU Tekst i redakcja: Alina Wiśniewska-Skura, Izabela Domagała, Paweł T. Goławski Informacje przygotowane i opracowane na podstawie danych z systemu

Bardziej szczegółowo

Kompleksowe wspieranie procesów zarządzania

Kompleksowe wspieranie procesów zarządzania Kompleksowe wspieranie procesów zarządzania Raport z badania przeprowadzonego w sierpniu 2007 roku O badaniu Badanie zostało przeprowadzone w sierpniu bieżącego roku na podstawie ankiety internetowej Ankieta

Bardziej szczegółowo

Trudne czasy dla polskiego budownictwa

Trudne czasy dla polskiego budownictwa Warszawa, 21 maja 2013 r. Informacja prasowa Trudne czasy dla polskiego budownictwa Budownictwo w Polsce. Edycja 2013 - raport firmy doradczej KPMG, CEEC Research i Norstat Polska. W 2013 roku zarządzający

Bardziej szczegółowo

Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress

Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress Agencja Public Relations ComPress zrealizowała badanie mające na celu poznanie opinii dziennikarzy zajmujących się nowymi technologiami na temat preferowanych

Bardziej szczegółowo

Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody

Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody Zarys projektu Celem projektu, którego pierwszy, opisywany tu etap planujemy zrealizować w okresie od stycznia do sierpnia 2006, jest przygotowanie

Bardziej szczegółowo

Firmowe media społecznościowe dla pracowników

Firmowe media społecznościowe dla pracowników Firmowe media społecznościowe dla pracowników Raport z badania Maciej Dymalski, Szymon Góralski Wrocław, 2012 ul. Więzienna 21c/8, 50-118 Wrocław, tel. 71 343 70 15, fax: 71 343 70 13, e-mail: biuro@rrcc.pl,

Bardziej szczegółowo

ELTIS: Najważniejszy europejski portal informacyjny na temat transportu miejskiego i mobilności

ELTIS: Najważniejszy europejski portal informacyjny na temat transportu miejskiego i mobilności ELTIS: Najważniejszy europejski portal informacyjny na temat transportu miejskiego i mobilności Michał Soroko Ogólnokrajowe Stowarzyszenie Poszanowanie Energii i Środowiska SAPE Polska sape@sape.org.pl

Bardziej szczegółowo

OFERTA NA USŁUGI TELEKOMUNIKACYJNE DLA. Dostawców usług - ISP

OFERTA NA USŁUGI TELEKOMUNIKACYJNE DLA. Dostawców usług - ISP OFERTA NA USŁUGI TELEKOMUNIKACYJNE DLA Dostawców usług - ISP Bielsko-Biała - 27 stycznia 2008r. Dziękujemy za możliwość przedstawienia oferty usług telekomunikacyjnych SferaNET. Swoje kompetencje i doświadczenie

Bardziej szczegółowo

Powstanie i działalność Rządowego Zespołu Reagowania na Incydenty Komputerowe CERT.GOV.PL

Powstanie i działalność Rządowego Zespołu Reagowania na Incydenty Komputerowe CERT.GOV.PL Powstanie i działalność Rządowego Zespołu Reagowania na Incydenty Komputerowe CERT.GOV.PL Tomasz Prząda DBTI ABW 2008 1 Agenda Podstawowe informacje o CERT.GOV.PL Realizowane przedsięwzi wzięcia Statystyki

Bardziej szczegółowo

Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej

Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej Prof. zw. dr hab. inż. Jan Koch Wrocław, 14 grudnia 2011 r. Akt powołania i statut WCTT Centrum powołano 23 marca 1995 r. WCTT jest pierwszym

Bardziej szczegółowo

w w w.w o r l d w i d e s c h o o l.p l OVER 45

w w w.w o r l d w i d e s c h o o l.p l OVER 45 grupa worldwideschool w w w.w o r l d w i d e s c h o o l.p l INFORMACJA O ZREALIZOWANYM PROJEKCIE OVER 45 OVER 45 INFORMACJA O ZREALIZOWANYM PROJEKCIE OVER 45 Worldwide School Sp. z o.o. w okresie od

Bardziej szczegółowo

Dzieci aktywne online. Urodzeni z myszką w ręku Często online, rzadziej offline Treści poszukiwane

Dzieci aktywne online. Urodzeni z myszką w ręku Często online, rzadziej offline Treści poszukiwane Dzieci aktywne online Urodzeni z myszką w ręku Często online, rzadziej offline Treści poszukiwane październik 2007 Raport Dzieci aktywne online został opracowany na potrzeby I Międzynarodowej Konferencji

Bardziej szczegółowo

Tworzymy w internecie z pasji i doświadczenia.

Tworzymy w internecie z pasji i doświadczenia. Tworzymy w internecie z pasji i doświadczenia. Na temat DigitalBite Agency Liczby DigitalBite jest agencją interaktywną specjalizującą się w tworzeniu projektów internetowych. Jej założycielem jest Krzysztof

Bardziej szczegółowo

RYNEK NAZW DOMENY.PL

RYNEK NAZW DOMENY.PL Tekst i redakcja: Alina Wiśniewska, Izabela Domagała, Artur Piechocki Informacje przygotowane i opracowane na podstawie danych z systemu rejestracji nazw domeny.pl RYNEK NAZW DOMENY.PL SZCZEGÓŁOWY RAPORT

Bardziej szczegółowo

FOCUS TELECOM POLSKA SP. Z O.O. Materiał Informacyjny

FOCUS TELECOM POLSKA SP. Z O.O. Materiał Informacyjny FOCUS TELECOM POLSKA SP. Z O.O. Materiał Informacyjny I. INFORMACJE OGÓLNE Focus Telecom Polska Sp. z o.o. działa w branży ICT od 2008 roku. Firma specjalizuje się w tworzeniu i dostarczaniu innowacyjnych

Bardziej szczegółowo

Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w małych i średnich firmach w Polsce 2015. Na podstawie badania 800 firm z sektora MŚP

Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w małych i średnich firmach w Polsce 2015. Na podstawie badania 800 firm z sektora MŚP Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w małych i średnich firmach w Polsce 2015 2 Język: polski, angielski Data publikacji: IV kwartał 2015 Format: pdf Cena od: 2400 Możesz mieć wpływ na zawartość

Bardziej szczegółowo

Numer i nazwa obszaru: 5 Wdrażanie nowych, innowacyjnych sposobów nauczania i oceniania, w celu podnoszenia efektywności kształcenia w cyfrowej szkole

Numer i nazwa obszaru: 5 Wdrażanie nowych, innowacyjnych sposobów nauczania i oceniania, w celu podnoszenia efektywności kształcenia w cyfrowej szkole Numer i nazwa obszaru: 5 Wdrażanie nowych, innowacyjnych sposobów nauczania i oceniania, w celu podnoszenia efektywności kształcenia w cyfrowej szkole Temat szkolenia: Gryfikacja i inne innowacyjne metody

Bardziej szczegółowo

IX Świętokrzyska Giełda Kooperacyjna Nowych Technologii Energii Odnawialnej Technologia Przyszłości

IX Świętokrzyska Giełda Kooperacyjna Nowych Technologii Energii Odnawialnej Technologia Przyszłości W imieniu Świętokrzyskiego Centrum Innowacji i Transferu Technologii Sp. z o.o. oraz Targów Kielce pragnę Państwa serdecznie zaprosić do bezpłatnego udziału w IX Świętokrzyskiej Giełdzie Kooperacyjnej

Bardziej szczegółowo

D-Link Assist: Najlepsza obsługa serwisowa

D-Link Assist: Najlepsza obsługa serwisowa D-Link Assist: Najlepsza obsługa serwisowa Rapid Response Support D-Link Assist: natychmiastowa pomoc w każdej sytuacji Właściwe funkcjonowanie sieci komputerowej niejednokrotnie decyduje o sprawności

Bardziej szczegółowo

Nowa strona internetowa Twojej Firmy w 3 dni!

Nowa strona internetowa Twojej Firmy w 3 dni! www.stronaw3dni.pl Nowa strona internetowa Twojej Firmy w 3 dni! W pakiecie: + indywidualny projekt + wersja mobilna + domena i hosting na rok gratis! od 1299 zł 989 zł netto ZAPRASZAMY DO ZAPOZNANIA SIĘ

Bardziej szczegółowo

AKTYWNOŚĆ POLSKICH SAMORZĄDÓW NA ARENIE MIĘDZYNARODOWEJ: FORMY, MOŻLIWOŚCI, WYZWANIA. - wnioski z badania ankietowego

AKTYWNOŚĆ POLSKICH SAMORZĄDÓW NA ARENIE MIĘDZYNARODOWEJ: FORMY, MOŻLIWOŚCI, WYZWANIA. - wnioski z badania ankietowego AKTYWNOŚĆ POLSKICH SAMORZĄDÓW NA ARENIE MIĘDZYNARODOWEJ: FORMY, MOŻLIWOŚCI, WYZWANIA - wnioski z badania ankietowego Prowadzenie współpracy międzynarodowej (w %) nie tak 28% 72% Posiadanie opracowanego

Bardziej szczegółowo

Promocja Programu dla Europy Środkowej

Promocja Programu dla Europy Środkowej CENTRAL EUROPE PROGRAMME 2007-2013 Szkolenie pracowników RPK Wisła, 30 maja 2008 r. Promocja Programu dla Europy Środkowej Monika Strojecka-Gevorgyan Krajowy Punkt Kontaktowy Wsparcie promocyjne dla wnioskodawców

Bardziej szczegółowo

Europejski Program Safer Internet w Polsce. Koordynator Polskiego Centrum Programu Safer Internet Anna.Rywczynska@nask.pl

Europejski Program Safer Internet w Polsce. Koordynator Polskiego Centrum Programu Safer Internet Anna.Rywczynska@nask.pl Europejski Program Safer Internet w Polsce Koordynator Polskiego Centrum Programu Safer Internet Anna.Rywczynska@nask.pl Program Komisji Europejskiej Safer Internet Uświadamianie najmłodszych oraz rodziców,

Bardziej szczegółowo

Polska Szerokopasmowa Raport Cisco: Czterokrotny wzrost ruchu w Internecie w ciągu czterech lat

Polska Szerokopasmowa Raport Cisco: Czterokrotny wzrost ruchu w Internecie w ciągu czterech lat Raport Cisco: Czterokrotny wzrost ruchu w Internecie w ciągu czterech lat Strona 1/5 Autorzy dorocznego raportu Cisco VNI Forecast szacują, że liczba urządzeń i połączeń internetowych ulegnie w latach

Bardziej szczegółowo

SIŁA PROSTOTY. Business Suite

SIŁA PROSTOTY. Business Suite SIŁA PROSTOTY Business Suite REALNE ZAGROŻENIE Internetowe zagrożenia czyhają na wszystkie firmy bez względu na to, czym się zajmują. Jeśli masz dane lub pieniądze, możesz stać się celem ataku. Incydenty

Bardziej szczegółowo

Polska liderem inwestycji zagranicznych 2015-06-02 17:05:06

Polska liderem inwestycji zagranicznych 2015-06-02 17:05:06 Polska liderem inwestycji zagranicznych 2015-06-02 17:05:06 2 Polska w 2014 r. była, po raz kolejny, liderem wśród państw Europy Środkowo-Wschodniej pod względem pozyskania inwestycji zagranicznych - wynika

Bardziej szczegółowo

stronakultury.pl Numer 1 lider usług dla ośrodków kultury!

stronakultury.pl Numer 1 lider usług dla ośrodków kultury! stronakultury.pl Numer 1 lider usług dla ośrodków kultury! Szanowni Państwo! Dziękujemy za zainteresowanie naszą ofertą i zapraszamy do zapoznania się ze szczegółami oferowanych przez nas usług. Jesteśmy

Bardziej szczegółowo

www.inteligentne-miasta.eu

www.inteligentne-miasta.eu ORGANIZATORZY GP Sp. z o.o. oferuje kompleksową organizację eventów, konferencji, spotkań biznesowych, szkoleń tematycznych. Na zlecenie klienta organizujemy również działania marketingowe oraz PR-owe,

Bardziej szczegółowo

FreecoNet już w każdej branży

FreecoNet już w każdej branży komunikat prasowy 8 maja 2012 r. FreecoNet już w każdej branży Raport z badania opinii klientów biznesowych FreecoNet Właściciel małej firmy pracujący mobilnie w branży IT, korzystający głównie z połączeń

Bardziej szczegółowo

SHAREPOINT SHAREPOINT QM SHAREPOINT DESINGER SHAREPOINT SERWER. Opr. Barbara Gałkowska

SHAREPOINT SHAREPOINT QM SHAREPOINT DESINGER SHAREPOINT SERWER. Opr. Barbara Gałkowska SHAREPOINT SHAREPOINT QM SHAREPOINT DESINGER SHAREPOINT SERWER Opr. Barbara Gałkowska Microsoft SharePoint Microsoft SharePoint znany jest również pod nazwą Microsoft SharePoint Products and Technologies

Bardziej szczegółowo

Internet PR w praktyce Urszula Kandefer Łukasz Zawadowski Internet + PR = Internet PR Znaczenie Internetu do kreowania wizerunku Internet podstawowe źródło informacji Wzrost znaczenia internetu rozwój

Bardziej szczegółowo

Audyt Marketingowy Młodej Firmy [RAPORT]

Audyt Marketingowy Młodej Firmy [RAPORT] Wytyczne dotyczące przygotowania raportu z Audytu Marketingowego Młodej Firmy zał. nr 3 do umowy Audyt Marketingowy Młodej Firmy [RAPORT] NAZWA AUDYTOWANEJ FIRMY:.. ADRES:. DATA PRZEKAZANIA PRZEPROWADZENIA

Bardziej szczegółowo

Idealna strona internetowa dla Twojej firmy

Idealna strona internetowa dla Twojej firmy Katowice, 25.11.2010 r. Idealna strona internetowa dla Twojej firmy Warsztaty prowadzenie Zofia Oslislo 1 Czy potrzebuję (nowej) strony internetowej? mogę zwiększyć sprzedaż, gdy pozwolę klientom kupować

Bardziej szczegółowo

POROZUMIENIE NA RZECZ BEZPIECZEŃSTWA DZIECI W INTERNECIE. Preambuła

POROZUMIENIE NA RZECZ BEZPIECZEŃSTWA DZIECI W INTERNECIE. Preambuła POROZUMIENIE NA RZECZ BEZPIECZEŃSTWA DZIECI W INTERNECIE Preambuła Jako przedsiębiorcy świadczący usługi z wykorzystaniem sieci internet, w szczególności usługi dostępu do internetu, transmisji danych

Bardziej szczegółowo

Technologie Informacyjne Mediów - składowa tożsamości Nauk o Mediach. Włodzimierz Gogołek Instytut Dziennikarstwa UW www.gogolek.

Technologie Informacyjne Mediów - składowa tożsamości Nauk o Mediach. Włodzimierz Gogołek Instytut Dziennikarstwa UW www.gogolek. Technologie Informacyjne Mediów - składowa tożsamości Nauk o Mediach Włodzimierz Gogołek Instytut Dziennikarstwa UW www.gogolek.pl Zmiany liczby odbieranych umownych słów http://hmi.ucsd.edu/pdf/hmi_2009_consumerreport_dec9_2009.pdf

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. Domeny.tv jest największym projektem prowadzonym wewnątrz MSERWIS. Serwis istnieje od 2003 roku i jest rozwijany praktycznie codziennie.

PROJEKT. Domeny.tv jest największym projektem prowadzonym wewnątrz MSERWIS. Serwis istnieje od 2003 roku i jest rozwijany praktycznie codziennie. C A S E STUDY PROJEKT Domeny.tv jest największym projektem prowadzonym wewnątrz MSERWIS. Serwis istnieje od 2003 roku i jest rozwijany praktycznie codziennie. Ogrom wyzwań, jaki nas spotyka w ramach pracy

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP

Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Szanowni Państwo, Mam przyjemność zaprosić Państwa firmę do udziału w Usłudze

Bardziej szczegółowo

Jak więcej zarabiać poprzez platformę WhitePress.pl

Jak więcej zarabiać poprzez platformę WhitePress.pl Jak więcej zarabiać poprzez platformę WhitePress.pl Informacje dla wydawców portali i blogów 43-300 Bielsko-Biała, ul. Legionów 26/28, tel. 33 470 30 48 43-300 Bielsko-Biała, ul. Legionów 26/28, tel. 33

Bardziej szczegółowo

DLACZEGO NETPR.PL. Systemy Biur Prasowych Wspomagające Komunikację z Mediami. Marek Woźniak m.wozniak@netpr.pl

DLACZEGO NETPR.PL. Systemy Biur Prasowych Wspomagające Komunikację z Mediami. Marek Woźniak m.wozniak@netpr.pl DLACZEGO NETPR.PL Systemy Biur Prasowych Wspomagające Komunikację z Mediami Marek Woźniak m.wozniak@netpr.pl O netpr.pl od 2001 roku na rynku ponad 400 komunikujących się z mediami firm specjalistyczna

Bardziej szczegółowo

Oferta Fenomem.pl w ramach działań marketingowych na Facebook.com. email: monika@fenomem.pl kom.: 664-007-876

Oferta Fenomem.pl w ramach działań marketingowych na Facebook.com. email: monika@fenomem.pl kom.: 664-007-876 Oferta Fenomem.pl w ramach działań marketingowych na Facebook.com OFERTA Czym jest Facebook.com? Facebook.com to darmowy serwis społecznościowy, w ramach którego zarejestrowani użytkownicy mogą tworzyć

Bardziej szczegółowo

CENNIK USŁUG TELEKOMUNIKACYJNYCH

CENNIK USŁUG TELEKOMUNIKACYJNYCH CENNIK USŁUG TELEKOMUNIKACYJNYCH SZYBKI INTERNET DLA FIRM * Rodzaje Usługi: Szybki Internet dla Firm 512k Szybki Internet dla Firm 1M Szybki Internet dla Firm 2M Szybki Internet dla Firm 4M Szybki Internet

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie procesowe w Urzędzie Miasta Lublin. Krzysztof Łątka

Zarządzanie procesowe w Urzędzie Miasta Lublin. Krzysztof Łątka Zarządzanie procesowe w Urzędzie Miasta Lublin wykorzystanie nowoczesnych technologii Krzysztof Łątka Poznań 28.02.2008 Agenda Lublin w liczbach Projekty IT UM Lublin Sieć i jej funkcjonalność Usługi w

Bardziej szczegółowo

RADA EUROPY STRAŻNIK PRAW CZŁOWIEKA W SKRÓCIE

RADA EUROPY STRAŻNIK PRAW CZŁOWIEKA W SKRÓCIE RADA EUROPY STRAŻNIK PRAW CZŁOWIEKA W SKRÓCIE Państwa niebędące członkami Rady Europy (Białoruś) PAŃSTWA CZŁONKOWSKIE SIEDZIBA GŁÓWNA I BIURA BUDŻET Albania, Andora, Armenia, Austria, Azerbejdżan, Belgia,

Bardziej szczegółowo

TECZKA PRASOWA. Czym jest FINANCE-TENDER.COM?

TECZKA PRASOWA. Czym jest FINANCE-TENDER.COM? Czym jest FINANCE-TENDER.COM? FINANCE-TENDER.COM jest pierwszą w Polsce platformą przetargową i ogłoszeniową oferującą nowoczesną metodę przeprowadzania przetargów elektronicznych oraz umożliwiającą przedsiębiorstwom

Bardziej szczegółowo

Wirtualne Targi Budowlane BUDMAT 3D Oferta dla Wystawców

Wirtualne Targi Budowlane BUDMAT 3D Oferta dla Wystawców Wirtualne Targi Budowlane BUDMAT 3D Oferta dla Wystawców Liderzy branż - dołącz do czołówki branży budowlanej: Wirtualne Targi Budowlane BUDMAT 3D- miejsce liderów! Co to są Wirtualne Targi BUDMAT 3D?

Bardziej szczegółowo

OpenmedicaTV. Twój Partner w produkcji materiałów TV dla Internetu i multimediów

OpenmedicaTV. Twój Partner w produkcji materiałów TV dla Internetu i multimediów OpenmedicaTV Twój Partner w produkcji materiałów TV dla Internetu i multimediów Videocast to technologia realizacji i transmisji nagrań wideo w Internecie. Videocasty stanowią formę telewizji internetowej,

Bardziej szczegółowo

Polskie Centrum Programu Safer Internet

Polskie Centrum Programu Safer Internet W ramach Polskiego Centrum Programu realizowane są 3 projekty: Program Komisji Europejskiej został uruchomiony w 1999 r. i ma na celu promocję bezpiecznego korzystania z nowych technologii i Internetu

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk

Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk dr T Bartosz Kalinowski 17 19 września 2008, Wisła IV Sympozjum Klubu Paragraf 34 1 Informacja a system zarządzania Informacja

Bardziej szczegółowo

Twoja Kariera" w Małopolsce

Twoja Kariera w Małopolsce Twoja Kariera" w Małopolsce Za nami krakowska konferencja, która odbyła się 11 marca br. w hotelu Qubus, inaugurując ogólnopolski cykl otwartych konferencji biznesowych. h K bnferencja Twoja Kariera" zostazaplanowana

Bardziej szczegółowo

Usługi i rozwiązania IT dla biznesu

Usługi i rozwiązania IT dla biznesu Usługi i rozwiązania IT dla biznesu lat doświadczeń specjalistów przedsięwzięć krajów od 1995 r. na rynku konsultanci, programiści, kierownicy projektów wspieranych dla ponad 400 klientów klienci i projekty

Bardziej szczegółowo

Q RYNEK NAZW DOMENY.PL. Szczegółowy Raport nask za pierwszy kwartał 2016 roku. Anna Gniadek, Marzena Pastuszka

Q RYNEK NAZW DOMENY.PL. Szczegółowy Raport nask za pierwszy kwartał 2016 roku. Anna Gniadek, Marzena Pastuszka Tekst: Anna Gniadek, Marzena Pastuszka Opracowanie danych z systemu rejestracji nazw domeny.pl: Izabela Domagała, Paweł T. Goławski RYNEK NAZW DOMENY.PL Szczegółowy Raport nask za pierwszy kwartał 2016

Bardziej szczegółowo

Tester oprogramowania 2014/15 Tematy prac dyplomowych

Tester oprogramowania 2014/15 Tematy prac dyplomowych Tester oprogramowania 2014/15 Tematy prac dyplomowych 1. Projekt i wykonanie automatycznych testów funkcjonalnych wg filozofii BDD za pomocą dowolnego narzędzia Jak w praktyce stosować Behaviour Driven

Bardziej szczegółowo

SUPERSZKOLNA.PL Usługi dla oświaty w jednym miejscu!

SUPERSZKOLNA.PL Usługi dla oświaty w jednym miejscu! SUPERSZKOLNA.PL Usługi dla oświaty w jednym miejscu! Szanowni Państwo! Dziękujemy za zainteresowanie naszą ofertą i zapraszamy do zapoznania się ze szczegółami oferowanych przez nas usług. Jesteśmy przekonani,

Bardziej szczegółowo

Forum współpracy dla rozwoju innowacji w life science 8 X 2013. Klub Studencki ARKA 31-425 Kraków Uniwersytet Rolniczy Al.

Forum współpracy dla rozwoju innowacji w life science 8 X 2013. Klub Studencki ARKA 31-425 Kraków Uniwersytet Rolniczy Al. Forum współpracy dla rozwoju innowacji w life science 8 X 2013 Klub Studencki ARKA 31-425 Kraków Uniwersytet Rolniczy Al. 29 Listopada 50 STRONA 1 O konferencji Life Science Open Space (LSOS2013) jest

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA PIERWSZY KWARTAŁ 2011 ROKU. ranking cctld z obszaru UE, stan na koniec pierwszego kwartału 2011

SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA PIERWSZY KWARTAŁ 2011 ROKU. ranking cctld z obszaru UE, stan na koniec pierwszego kwartału 2011 RYNEK NAZW DOMEN SZCZEGÓŁOWY RAPORT NASK ZA PIERWSZY KWARTAŁ 2011 ROKU 2 spis treści 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 wstęp ranking cctld z obszaru UE, stan na koniec pierwszego kwartału

Bardziej szczegółowo

Młody obywatel. 18 sierpnia 2010 r. Opis

Młody obywatel. 18 sierpnia 2010 r. Opis 18 sierpnia 2010 r. Młody obywatel Opis Młodzie ludzie przy wsparciu nauczycieli i władz samorządowych badają kapitał społeczny w swojej miejscowości. Przedstawiają wnioski władzom lokalnym. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

KORZYŚCI SPECJALNE DLA SPRZEDAWCÓW ROZWIĄZAŃ NA RYNKU OŚWIATY NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA

KORZYŚCI SPECJALNE DLA SPRZEDAWCÓW ROZWIĄZAŃ NA RYNKU OŚWIATY NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA KORZYŚCI SPECJALNE DLA SPRZEDAWCÓW ROZWIĄZAŃ NA RYNKU OŚWIATY NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA Jakie nowe korzyści są dostępne? Korzyści obejmują m.in. dostęp do specjalistów ds. technicznych i zasobów działu

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo bez kompromisów

Bezpieczeństwo bez kompromisów Bezpieczeństwo bez kompromisów Wersja 1.0 True BusinessID Multi-Domain Copyright 2014 SSL24. Właścicielem marki SSL24 jest Centrum Technologii Internetowych CTI Sp. z o.o. Wszelkie prawa zastrzeżone. True

Bardziej szczegółowo

Program Współpracy z Dostawcami Rozwiązań

Program Współpracy z Dostawcami Rozwiązań . Polska Dołącz dzisiaj: Program Współpracy z Dostawcami Rozwiązań Uzyskaj prawo posługiwania się znakiem Zgodny z GS1 Promuj swoją firmę oraz oferowane rozwiązania wśród 19 tysięcy Uczestników systemu

Bardziej szczegółowo

TWORZYMY BIURO BEZ PAPIERU

TWORZYMY BIURO BEZ PAPIERU TWORZYMY BIURO BEZ PAPIERU 2,5 MILIARDA dokumentów w archiwum papierowym 200 MLN obiektów w archiwum cyfrowym 60 MILIONÓW stron digitalizowanych rocznie 200 TB danych w e-archiwum 40 MILIONÓW dokumentów

Bardziej szczegółowo

Wdrożenie Edito CMS do serwisu internetowego wiodącego towarzystwa funduszy inwestycyjnych w Polsce - BPH TFI

Wdrożenie Edito CMS do serwisu internetowego wiodącego towarzystwa funduszy inwestycyjnych w Polsce - BPH TFI 1 Wdrożenie Edito CMS do serwisu internetowego wiodącego towarzystwa funduszy inwestycyjnych w Polsce - BPH TFI BPH Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. już ponad 10 lat aktywnie działa na polskim

Bardziej szczegółowo

OFERTA PERFORMANCE MARKETINGU. KERRIS performance - Efektywność ponad wszystko

OFERTA PERFORMANCE MARKETINGU. KERRIS performance - Efektywność ponad wszystko OFERTA PERFORMANCE MARKETINGU KERRIS performance - Efektywność ponad wszystko O nas 2 1 2 Efektywność ponad W skrócie: wszystko Nie uznajemy kompromisów i nie zadowalamy się średnimi wynikami. Naszym celem

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 9 KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ...

Spis treści. Wstęp... 9 KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ... Spis treści Wstęp... 9 Rozdział I KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 Rozdział II ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ... 33 Rozdział III ROLA SERWISU INTERNETOWEGO UCZELNI

Bardziej szczegółowo

Oferta dla uczelni. Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum. www.extremum.org.pl

Oferta dla uczelni. Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum. www.extremum.org.pl Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum Oferta dla uczelni Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum ul. Garncarska 2/9, 61-817 Poznań tel. 501 684 242 e-mail: extremum@extremum.org.pl

Bardziej szczegółowo

mapa kursów Szukaj www.kursy-jezykowe.nf.pl oferta na pozyskanie uczestników kursów językowych medium wiedzy dla biznesu

mapa kursów Szukaj www.kursy-jezykowe.nf.pl oferta na pozyskanie uczestników kursów językowych medium wiedzy dla biznesu www.kursy-jezykowe.nf.pl Szukaj oferta na pozyskanie uczestników kursów platforma zakupu kursów wyszukiwarka kursów inteligentna wyszukiwarka z podpowiedziami mapa branży interaktywna mapa szkół platforma

Bardziej szczegółowo

E-commerce w exporcie

E-commerce w exporcie E-commerce w exporcie Radosław BARTOCHOWSKI International Trade Technologies Sp. z o.o. Jasionka 954, 36-002 Jasionka Podkarpacki Park Naukowo-Technologiczny www.itt-poland.com 1. Możliwości automatyzacji

Bardziej szczegółowo

statpartner Oferta partnerska stat24 stat24 Sp. z o.o. ul. Domaniewska 41 02-672 Warszawa www.stat24.pl

statpartner Oferta partnerska stat24 stat24 Sp. z o.o. ul. Domaniewska 41 02-672 Warszawa www.stat24.pl statpartner Oferta partnerska stat24 stat24 Sp. z o.o. ul. Domaniewska 41 02-672 Warszawa www.stat24.pl statpartner program partnerski stat24 Kim jesteśmy? Stat24 to firma badawcza istniejąca od ponad

Bardziej szczegółowo

WLAN bezpieczne sieci radiowe 01

WLAN bezpieczne sieci radiowe 01 WLAN bezpieczne sieci radiowe 01 ostatnim czasie ogromną popularność zdobywają sieci bezprzewodowe. Zapewniają dużą wygodę w dostępie użytkowników do zasobów W informatycznych. Jednak implementacja sieci

Bardziej szczegółowo

Regulamin konkursu Pokaż swoją stronę internetową

Regulamin konkursu Pokaż swoją stronę internetową Regulamin konkursu Pokaż swoją stronę internetową 1. Organizator i cel konkursu 1. Organizatorem konkursu Pokaż swoją stronę internetową dla beneficjentów Programu Operacyjnego Rozwój Polski Wschodniej,

Bardziej szczegółowo

Usługi dystrybucyjne FMCG

Usługi dystrybucyjne FMCG Usługi dystrybucyjne FMCG 1990 powstaje firma handlowa Mister w Tychach 1992 rozpoczynamy współpracę z firmą Procter&Gamble jako jedna z 650 polskich hurtowni 1993 25 firm zostaje regionalnymi dystrybutorami

Bardziej szczegółowo

PRZYJAZNY PRZEWODNIK PO SMARTFONACH

PRZYJAZNY PRZEWODNIK PO SMARTFONACH PRZYJAZNY PRZEWODNIK PO SMARTFONACH 01 NAJPOTRZEBNIEJSZE INFORMACJE I PODPOWIEDZI CO TO SĄ SMARTFONY I DO CZEGO SŁUŻĄ? SMARTFONY TO NIE TYLKO TELEFONY NOWEJ GENERACJI. TO MULTIFUNKCJONALNE URZĄDZENIA,

Bardziej szczegółowo

System Informatyczny dla Administracji Samorządowej SIDAS - narzędzie zarządzania dokumentacją, procesami i budżetem w jst Kuba Lewicki

System Informatyczny dla Administracji Samorządowej SIDAS - narzędzie zarządzania dokumentacją, procesami i budżetem w jst Kuba Lewicki System Informatyczny dla Administracji Samorządowej SIDAS - narzędzie zarządzania dokumentacją, procesami i budżetem w jst Kuba Lewicki System Informatyczny dla Administracji Samorządowej SIDAS - narzędzie

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie Dwie wersje: do domu i dla firmy. Do kogo adresowany? Komponenty

Wprowadzenie Dwie wersje: do domu i dla firmy. Do kogo adresowany? Komponenty Office 365 dla firm Wprowadzenie Jednym z głównych produktów działających w chmurze oferowanych przez firmę Microsoft to Office 365. Czym jest to rozwiązanie, jakie ma sposoby wykorzystania, do kogo jest

Bardziej szczegółowo

Twój partner. w gastronomii! www.mmgastro.pl

Twój partner. w gastronomii! www.mmgastro.pl Twój partner w gastronomii! www.mmgastro.pl FIRMA M&M Gastro to lider sprzedaży profesjonalnego sprzętu dla gastronomii, firma gwarantująca każdemu klientowi profesjonalną i kompleksową obsługę od projektu

Bardziej szczegółowo

Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce).

Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce). Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce). Od kilkunastu lat, kiedy Polska znalazła się w warunkach wolnorynkowych, liczba

Bardziej szczegółowo

Software Updater F-Secure Unikatowe narzędzie, które chroni firmy przed znanymi zagrożeniami

Software Updater F-Secure Unikatowe narzędzie, które chroni firmy przed znanymi zagrożeniami Software Updater F-Secure Unikatowe narzędzie, które chroni firmy przed znanymi zagrożeniami Sens automatycznych aktualizacji oprogramowania Większość współczesnych złośliwych programów infekuje systemy

Bardziej szczegółowo

Architektura bezpieczeństwa informacji w ochronie zdrowia. Warszawa, 29 listopada 2011

Architektura bezpieczeństwa informacji w ochronie zdrowia. Warszawa, 29 listopada 2011 Architektura informacji w ochronie zdrowia Warszawa, 29 listopada 2011 Potrzeba Pomiędzy 17 a 19 kwietnia 2011 roku zostały wykradzione dane z 77 milionów kont Sony PlayStation Network. 2 tygodnie 25 milionów

Bardziej szczegółowo

Dlaczego outsourcing informatyczny? Jakie korzyści zapewnia outsourcing informatyczny? Pełny czy częściowy?

Dlaczego outsourcing informatyczny? Jakie korzyści zapewnia outsourcing informatyczny? Pełny czy częściowy? Dlaczego outsourcing informatyczny? Przeciętny informatyk firmowy musi skupić w sobie umiejętności i specjalizacje z wielu dziedzin informatyki. Równocześnie musi być administratorem, specjalistą od sieci

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo systemów i lokalnej sieci komputerowej

Bezpieczeństwo systemów i lokalnej sieci komputerowej Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Wydział Matematyki i Informatyki Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Jan Werner Bezpieczeństwo systemów i lokalnej sieci komputerowej Praca magisterska

Bardziej szczegółowo

Drupal Camp Wrocław 2013 www.dcwroc.pl

Drupal Camp Wrocław 2013 www.dcwroc.pl 120 UCZESTNIKÓW 12 WYKŁADÓW 11 DRUPAL PRELEGENTÓW 57 STRON OPUBLIKOWAŁO INFORMACJĘ O KONCEFENCJI DRUPAL CAMP 2012 27596 WYŚWIETLEŃ WWW.DRUPALCAMPWROCLAW.PL O KONFERENCJI DRUPAL CAMP WROCŁAW to konferencja

Bardziej szczegółowo

Loremip RAPORT. z badania szybkości ładowania najczęściej odwiedzanych serwisów internetowych w Polsce

Loremip RAPORT. z badania szybkości ładowania najczęściej odwiedzanych serwisów internetowych w Polsce Loremip RAPORT z badania szybkości ładowania najczęściej odwiedzanych serwisów internetowych w Polsce edycja I, 2010 Wstęp 2 Mamy przyjemność zaprezentować Państwu pierwszą edycję badania szybkości ładowania

Bardziej szczegółowo